Хенералифе

Хенералифе (исп. Generalife, ғәр. Jannat al-'Arif‎ — «архитектор баҡсаһы») — Гранадаға XIII—XIV быуаттарҙа идара иткән Насри династияһы әмирҙәренең элекке ҡала ситендәге резиденцияһы. Тарихы Хенералифе баҡсалары Серро-дель-Соль убаһында урынлашҡан; бер аҙ көнбайыштараҡ урынлашҡан Әл-Хәмрә ҡәлғәһе һәм ҡаланың урта быуат өлөшөн барлыҡҡа килтереүсе Әл-Байсин торлаҡ районы менән бергә Хенералифе «урта быуат осорондағы король ғәрәп резиденцияларының баһалап бөткөһөҙ миҫалы» булараҡ ЮНЕСКО-ның Бөтә донъя мираҫы исемлегенә индерелгән Тасуирламаһы Һарай һәм баҡсалар Мөхәммәт III (1302—1309) хакимлығы осоронда төҙөлгән һәм солтан Измаил I (1313—1324) осоронан һуң яңынан биҙәлгән. Комплекс үҙ эсенә Патио-де-ла-Асекианы ала (Patio de la Acequia — йылға ихатаһы), унда сәскә түтәлдәре, фонтандар, колоннадалар һәм павильондар, шулай уҡ Хардин-да-ла-Солтан (Jardín de la Sultana — солтан баҡсаһы) менән уратып алынған оҙон бассейн урынлашҡан, икенсе исеме — «кипарис ихатаһы». Солтан баҡсаһы Мосолман Испанияһының иң яҡшы һаҡланған баҡсаһы тип һанала. Бынан тыш, Хенералифе баҡсаһы — һаҡланып ҡалған иң боронғо мавр баҡсаһы. Элек Хенералифе һарайы Әл-Хәмрә ҡәлғәһе менән йырын аша ябыҡ күпер менән берләшкән булған, хәҙер йырын уларҙы айырып тора. Баҡса Ҡөрьәндәге ожмах образдарын тергеҙеүгә йүнәлтелгән баҡсасылыҡ сәнғәте шедевры булып тора. Баҡсаның хәҙерге өлөшө 1931 йылда Франциско Прието Морено тарафынан нигеҙләнә һәм 1951 йылда тамамлана. Юлдар традицион Гранада стилендә таш мозаика менән түшәлгән: аҡтары Дарро йылғаһынан, ә ҡаралары Гениййылғаһынан йыйылған. Галерея Иҫкәрмәләр Һылтанмалар Альгамбра һәм Хенералифеның рәсми сайты 2010 йыл 20 август архивланған. (исп.) (инг.) Генералифе // Брокгауз һәм Ефрондың энциклопедик һүҙлеге: 86 томда (82 т. һәм 4 өҫтәмә том). — СПб., 1890—1907. (рус.) Был тамамланмаған мәҡәлә. Һеҙ мәҡәләне төҙәтеп һәм тулыландырып Википедия проектына ярҙам итә алаһығыҙ.