Ամերիկյան Սամոա

Ամերիկյան Սամոա կամ Արևելյան Սամոա, ԱՄՆ կառավարության կողմից վերահսկվող տարածք Խաղաղ օվկիանոսի հարավային հատվածում, Սամոա անկախ պետության հարավարևելյան մասում։ Գլխավոր կղզին է Տուտուիլան։ Բնակչությունը 2010 թվականի դրությամբ կազմել է 55 519 մարդ։ Ընդհանուր մակերեսը՝ 197.1 կմ2 է։ Արևելյան Սամոաի կազմի մեջ են մտնում Տուտուիլա, Մանուա, Աունուու կղզիները, Ռոզե ատոլը և վարչականորեն Արևելյան Սամոաին միացված Սուեյնս ատոլը։ ԱՄՆ-ի տիրույթն է։ Տարածությունը 197 կմ² է, բն․ 34 հզ․ (1981)։ Վարչական կենտրոնը՝ Պագո Պագո։ Վարչականորեն բաժանվում է 3 օկրուգի։ Համարյա ամբողջ Տուաուիլան զբաղեցնում են մինչև 652 մ բարձրության լեռները, հարավում կա ոչ մեծ դաշտավայր։ Կլիման արևադարձային է, պասսատային։ Ամսական միջին ջերմաստիճանը 25—27°C է, տեղումները՝ 80—450 մմ։ Տարածքի կեսից ավելին անտառածածկ է։ Բնակչությունը հիմնականում սամոացիներն են։ Պաշտոնական լեզուն անգլերենն է, կրոնը՝ քրիստոնեությունը։ Տնտեսության հիմնական ճյուղերն են ձկան պահածոյի և կոպրայի արտադրությունը։ Մշակվում է տարածքի 2/5-ը։ Արտահանում է ձկան պահածոներ և կոպրա։ Մշակում են նաև բանան, տարո, յամս, շաքարեղեգ, զբաղվում անասնապահությամբ։ Կան ձկան պահածոների և տուփերի արտադրության ձեռնարկություններ։ Ներմուծում է պահածոյացված մթերքներ, տարո, բանան։ Զարգացած է տուրիզմը։ Դրամական միավորը ամերիկյան դոլլարն է։ XIX դարի երկրորդ կեսին բաժանվել է Գերմանիայի, Մեծ Բրիտանիայի և ԱՄՆ-ի միջև։ 1899 թվականից ԱՄՆ-ի տիրույթն է։ Բնակչությունը պայքար է մղել քաղաքացիական իրավունքներ նվաճելու համար։ 1960 թվականին ընդունվեց սահմանադրություն, որի համաձայն երկրում գործում է երկպալատյա օրենսդիր մարմին (ֆոևո)։ Գործադիր իշխանությունը իրականացնում է ամերիկայի նահանգապետը։