Agroekoloji

Agroekoloji, tarımsal üretim sistemlerine ekolojik ilkelerin uygulanmasını inceleyen bir akademik disiplin, bir dizi tarım uygulaması ve gıda sistemlerinin dönüşümünü amaçlayan bir toplumsal harekettir. Agroekoloji, tarım ekosistemlerinin çeşitli yönlerini inceleyerek sürdürülebilir yönetim yaklaşımları önerir. Tanım Agroekoloji, tarım sistemlerindeki ekolojik, toplumsal ve ekonomik ilişkileri bütüncül bir bakış açısıyla inceleyen bir yaklaşımdır. Dalgaard ve arkadaşlarına (2003) göre agroekoloji, bitkiler, hayvanlar, insanlar ve çevreleri arasındaki etkileşimlerin incelenmesidir. Günümüzde agroekoloji terimi üç farklı anlamda kullanılmaktadır: Bilimsel disiplin: Sürdürülebilir gıda sistemlerini destekleyen ekolojik ve tarımsal süreçlerin incelenmesi Uygulama: Biyoçeşitlilik, besin döngüsü, tarımsal ormancılık, karışık ekim ve kompostlama gibi doğa temelli yöntemleri kullanan tarım pratikleri Toplumsal hareket: Gıda egemenliği, eşitlik, çevresel adalet ve yerel bilginin tanınmasını savunan gıda sistemi dönüşümü hareketi Tarihçe Agroekolojik bilgi ve uygulamalar, yüzlerce yıl boyunca farklı kültürlerde var olmuştur. Meksika'daki chinampa sistemi, Amazonia'daki yerli halkların biyoçeşitlilik yönetimi ve dünya genelindeki geleneksel karışık ekim uygulamaları agroekolojinin tarih öncesi köklerine işaret eder. Akademik bir disiplin olarak agroekoloji, 1928'de Klages'in ekin ekolojisi üzerine çalışmalarıyla başlamıştır. 1965'te Tischler Agrarökologie adlı ders kitabını yayımlamıştır. 1980'lerde Miguel Altieri ve Stephen Gliessman, agroekolojiyi modern bir bilimsel çerçeve olarak geliştirmişlerdir. 2019'da Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) Konseyi, agroekolojinin 10 temel ilkesini sürdürülebilir gıda sistemleri için bir çerçeve olarak resmen benimsemiştir. İlkeleri FAO'nun belirlediği agroekolojinin 10 temel ilkesi: Çeşitlilik Bilginin birlikte üretimi ve paylaşımı Sinerjiler Verimlilik Geri dönüşüm Dayanıklılık İnsani ve toplumsal değerler Kültür ve gıda gelenekleri Sorumlu yönetişim Döngüsel ve dayanışma ekonomisi Türkiye'de agroekoloji Türkiye'de agroekoloji yaklaşımı özellikle Çiftçi-Sen, Buğday Ekolojik Yaşamı Destekleme Derneği ve alternatif gıda inisiyatifleri aracılığıyla yaygınlaşmaktadır. BÜKOOP gibi tüketim kooperatifleri, agroekolojik ilkelere uygun üretim yapan küçük çiftçilerle doğrudan çalışmaktadır. Ayrıca bakınız Ekolojik tarım Sürdürülebilir tarım Gıda egemenliği Alternatif gıda ağı La Vía Campesina Kaynakça