چهل ستون ماڼۍ

چِهِل ستون ( پښتو معنا "څلویښت ستنونه")، چیلسوتون ، چیلستون یا چیهیلسیتون، یوه تاریخي ماڼۍ ده چي د افغانستان په پلازمینه کابل کي د دارالامان ختیځ ته په شاوخوا ۳٫۶ کيلومتر (۲٫۲ ميل) واټن کي موقعیت لري. دا ماڼۍ په 1796 زیږدیز کال کي د امپراتور زمان شاه دراني لخوا جوړه سوې ده. یاده ماڼۍ او ګاونډ یې د ښار د 7 حوزې یوه برخه ګڼل کیږي. تاریخ چهل ستون ماڼۍ د اتلسمې پیړۍ په وروستیو کې د زمان شاه دراني لخوا چي د دراني امپراتورۍ یو واکمن وو، جوړه سول. د اوسنۍ ماڼۍ بڼه له مخکنی ماڼۍ څخه وروسته د ۱۹مې پېړۍ په پای کي د امیر عبدالرحمن خان له خوا په همدې ځای کي جوړه سوې ده. تاریخي نقشې یاده ماڼۍ او ځایي سیمه دواړي د هینداکي په نوم یادوي. د ماڼۍ یادګاري تخته په 1888 کي جوړه سوې وه، او د امیر عبدالرحمن خان د ځای ناستی حبیب الله خان لخوا په پخو لارو او مرمر ډبرو سره نوره هم پراخه سول. چهل ستون ماڼۍ په ځینو وختونو یعني د شلمې پیړۍ په اوږدو کي د دولتي میلمستون په توګه کارول کیده، په ځانګړې توګه د متحده ایالاتو د ولسمشر ډویټ آیزن هاور او د شوروي مشر نیکیتا خروشچیف د لیدنې استوګنځی همدغه ځای وو، او د کمونیستي دورې په جریان کي د حکومتي رسنیو د مرکز په توګه کارول کیده. ماڼۍ په افغانستان کي د کورنۍ جګړې له امله سخته زیانمنه سول او د کلونو لپاره په کنډواله بدله سوې وه، خو په 2019 کي د اشرف غني د واکمنۍ پر مهال یو ځل بیا په بشپړ ډول جوړه او پرانستل سوه. چهلستون د ښار په څنډه کي د کابل سیند په ختیځ کي چي د چهار آسیاب په لور بهیږي موقعیت لري. د چهلستون سړک مرکزي کابل له شمال او لوېدیځ دارالامان سره نښلوي. د کابل ولایت د 7 نورو ځایونو په څیر دا هم یوه غیر پلان سوې سیمه ده. ورته ځایونه ارګ، کابل د باغ بالا ماڼۍ دارالامان ماڼۍ د بابر باغ د پغمان غونډۍ کلا تاج بیګ ماڼۍ