Nelis5174473/Dutch-QA-Pairs-Rijksoverheid huggingface dataset:
Vraag: Wat kan ik doen voor eenzame mensen in mijn omgeving?
Antwoord: U kunt eenzame mensen op verschillende manieren helpen. Nodig bijvoorbeeld een buurvrouw of buurman eens uit voor een kopje koffie. Of meld u aan als vrijwilliger. Bijvoorbeeld bij een vereniging of telefonische hulplijn. 
Hulp bieden bij eenzaamheid. 
 Naast de hulp van professionele hulpverleners kunnen mensen die vaak eenzaam zijn ook hulp gebruiken van hun omgeving. Bijvoorbeeld: Maak regelmatig een praatje in de portiek of over de heg. Ga op ziekenbezoek. Ga samen met iemand winkelen. Wees (regelmatig) de chauffeur naar het ziekenhuis of naar een familielid. Bied kleine praktische hulp aan en maak daarbij een praatje. Bijvoorbeeld bij een vastgelopen computer. Meervoorbeelden van hulp bij eenzaamheidvindt u op de website Eentegeneenzaamheid.nl. 
Vrijwilligerswerk tegen eenzaamheid. 
 Vrijwilligerswerk is ook een manier om hulp te bieden aan mensen die zich eenzaam voelen of alleen zijn. Bijvoorbeeld als vrijwilliger bij en telefonische hulplijn, door voor iemand te zorgen of u in te zetten voor een vereniging. Uw hulp is altijd welkom. Lees op eentegeneenzaamheid.nl wat de mogelijkheden zijn enhoe u vrijwilliger kunt worden. 
Herkennen van eenzaamheid. 
 Door eenzaamheid snel te herkennen en bespreekbaar te maken, kunt u meer doen voor mensen die zich eenzaam voelen. Daarom heeft Eén tegen eenzaamheid designalen van eenzaamheidop een rijtje gezet. De signalen kunnen wijzen op eenzaamheid. Bijvoorbeeld mensen op afstand houden of verdriet en boosheid. Maar deze signalen kunnen ook wijzen op andere problemen. De punten in de brochure zijn vooral bedoeld als aanleiding voor een gesprek. Verschillende organisaties bieden ook trainingen aan vrijwilligers aan in het herkennen en bespreekbaar maken van eenzaamheid.
Vraag: Wanneer ben ik als leraar bevoegd of benoembaar in het voorgezet onderwijs?
Antwoord: Met een diploma van een lerarenopleiding bent u bevoegd leraar. U mag dan lesgeven in het vak waar u dat diploma voor heeft gehaald. 
Wanneer bevoegd. 
 U bent bevoegd als u een diploma van een lerarenopleiding heeft. Op dit diploma staat eenbevoegdheidvoor een bepaald vak (eerstegraads of tweedegraads). Er zijn verschillendesubsidies voor leraren die een (extra) bevoegdheid willenhalen. 
Wanneer benoembaar. 
 Heeft u niet de juiste diploma om bevoegd les te geven? In de volgende gevallen kunt u toch benoembaar zijn en les mogen geven: Tijdelijke vervanger bij afwezigheid en vacatures die moeilijk in te vullen zijnU mag dan maximaal 1 jaar lesgeven. Daarna moet u in opleiding om te kunnen blijven lesgeven. 
Tijdelijke vervanger bij afwezigheid en vacatures die moeilijk in te vullen zijn. 
 Leraren die al een vakbevoegdheid hebben en les geven in een ander vakDan bent u 'andersbevoegd'. U mag maximaal 2 jaar lesgeven en moet in opleiding gaan voor dat vak. Deze periode mag met 2 jaar worden verlengd. 
Leraren die al een vakbevoegdheid hebben en les geven in een ander vak. 
 Studenten van lerarenopleidingenU mag 5 maanden tot maximaal 2 jaar benoembaar lesgeven. Hoelang u dat mag doen, ligt aan uw opleiding. Studenten van hbo-lerarenopleidingen moeten wel voldoende studiepunten behaald hebben voordat ze les mogen geven. 
Studenten van lerarenopleidingen. 
 Zij-instromers met een geschiktheidsverklaringU mag maximaal 2 jaar benoembaar lesgeven. Deze periode mag met 2 jaar worden verlengd. 
Zij-instromers met een geschiktheidsverklaring. 
 Leraren met een tweedegraads bevoegdheidIn dit geval bent u 'onderbevoegd'. U mag maximaal 1 jaar eerstegraads lesgeven. Voorwaarde is dat u meer dan de helft van uw lessen in de onderbouw geeft. De school mag deze constructie voor maximaal 5% van de lessen in de bovenbouw toepassen. Scholen moeten dit melden bij de Inspectie van het Onderwiijs. 
Leraren met een tweedegraads bevoegdheid. 
 GastdocentenEen gastdocent heeft belangrijke kennis uit de samenleving of het bedrijfsleven. Mensen met kennis van een vak kunnen een beperkt aantal uren lesgeven als gastdocent. Hiervoor is geen onderwijsbevoegdheid nodig. De gastdocent valt onder de verantwoordelijkheid van een bevoegde leraar. Een gastdocent mag gemiddeld 6 uur per week les geven. In het havo/vwo geven gastdocenten les in het vrije deel. Hier gelden strenge voorwaarden voor. 
Gastdocenten. 
 
Documenten. 
 Verdiepende analyse onbevoegd lesgevenBijlage bij Plan van aanpak Tegengaan onbevoegd lesgeven. Verdiepende analyse onbevoegd lesgeven (PDF | 8 pagina's | 544 kB)Rapport | 29-02-2016 
Verdiepende analyse onbevoegd lesgeven. 
 Bijlage bij Plan van aanpak Tegengaan onbevoegd lesgeven. Verdiepende analyse onbevoegd lesgeven (PDF | 8 pagina's | 544 kB) Rapport | 29-02-2016
Vraag: Waarom moet ik de taalexamens maken?
Antwoord: Het is belangrijk dat je de Nederlandse taal beheerst om later te kunnen functioneren in de maatschappij en op de arbeidsmarkt. Daarom wordt er op school extra aandacht gegeven aan taalvaardigheid. Tijdens de examens laat je zien of je goed genoeg de Nederlandse taal beheerst. 
Taal nodig in vervolgopleidingen, werk of dagelijks leven. 
 Als je de Nederlandse taal goed beheerst, helpt dat je in het dagelijks leven, op het werk en in een vervolgstudie. Een goede taalvaardigheid heb je bijvoorbeeld nodig om een sollicitatiebrief te schrijven. Of om formulieren in te vullen. 
Nederlandse taal verplicht om mbo-diploma te halen. 
 Nederlands is een verplicht onderdeel van elke opleiding in het mbo op de niveaus 2, 3 en 4. Alle studenten op deze niveaus moeten het examen dus maken voor het behalen van het diploma. Bij de entreeopleiding geldt dit nog niet. Het resultaat van het onderdeel Nederlandse taal telt mee voor het behalen van je diploma. Je moet ten minste een 5 halen voor Nederlandse taal. 
Soms vrijstelling mogelijk. 
 In sommige gevallen kun je een vrijstelling krijgen waardoor je het examen niet hoeft te doen. Bijvoorbeeld als je het taalexamen kort geleden al op het juiste niveau hebt gehaald. Je kunt hiernaar vragen bij je opleiding.
Vraag: Hoe zien de taalexamens eruit in het mbo?
Antwoord: Je maakt het centraal taalexamen op de computer. Hoe lang dat examen duurt, hangt af van welk examen je maakt. Je mag bij een centraal taalexamen een woordenboek en kladpapier gebruiken. Maar niet de spellingscontrole op de computer. Hoe het instellingsexamen eruit ziet, bepaalt je school. 
Instellingsexamen en centraal examen. 
 Tijdens je opleiding maak je 2 categorieën examens in de Nederlandse taal. Namelijk het instellingsexamen en het centraal examen. Je maakt het centraal examen op de computer. Het instellingsexamen wordt door je school opgesteld. De regels voor het instellingsexamen zijn te vinden in het Onderwijs en Examenreglement (OER) van de opleiding. De examens toetsen je kennis en vaardigheden voor lezen, schrijven, luisteren en spreken. Bij het centraal examen komen luisteren en het lezen van zakelijke teksten aan bod. Tijdens het instellingsexamen komt de rest aan bod. 
Verschillende niveaus. 
 Afhankelijk van het mbo-niveau wordt je kennis en vaardigheden van de Nederlandse taal getoetst: op mbo niveau 1 (entreeopleiding), 2 en 3 opniveau 2F. op mbo niveau 4 opniveau 3F. 
Hoe lang duurt het centraal examen?. 
 Hoeveel tijd je hebt, hangt af van welk examen je maakt: Het examen op niveau 3F duurt 120 minuten. De examens op niveau 2F en 2A duren 90 minuten. In sommige gevallen mag je een half uur langer over je examen doen. Of mag je een aangepast examen doen. Dit mag bijvoorbeeld als je dyslexie hebt. Je school besluit hierover. Het kan zijn dat je een verklaring van een arts nodig hebt. Dit moet in ieder geval als je dyslexie hebt. 
Verklarend woordenboek toegestaan bij centraal examen. 
 Bij het maken van het centraal taalexamen mag je een pen of potlood, kladpapier en een gum gebruiken. Het kladpapier moet je inleveren voordat je de examenruimte verlaat. Vraag aan je docent wat je zelf mag meenemen en wat al aanwezig is in het examenlokaal. Daarnaast mag je eenpapieren versie van het woordenboek Nederlandsgebruiken. Het woordenboek op de computer niet. Je mag niet de spellingscontrole op de computer gebruiken. 
Voorbereiden op centraal taalexamen. 
 Tijdens je opleiding krijg je taallessen. Voor extra voorbereiding kan je terecht bij je docent. Volg verder je lessen, vraag hulp als je iets niet begrijpt en oefen veel. 
Centraal taalexamen oefenen. 
 Het centraal taalexamen wordt op de computer afgenomen. Je kunt het centraal taalexamen oefenen door devoorbeeldexamensdie het College voor Toetsen en examens beschikbaar stelt in de online omgeving Facet. In de syllabi Nederlandse taal staat wat je allemaal moet kunnen. Bijvoorbeeld welke begrippen je moet kennen en wat voor soort teksten je kan lezen. Er is eensyllabus voor niveau 2Fen eensyllabus voor niveau 3F.
Vraag: Wanneer moet ik de taalexamens maken op het mbo?
Antwoord: Om te bepalen of je de Nederlandse taal goed genoeg beheerst, leg je op het mbo een instellingsexamen en een centraal examen af. 
Afnameperiodes taalexamen. 
 Er zijn5 periodes waarin het centraal examen afgenomen kan worden. Je school bepaalt in welke periode(s) en op welke dagen binnen deze periodes je het centraal examen kunt maken. Tijdens je opleiding krijg je minimaal 2 kansen om het centraal examen te maken. 
Minimaal 2 kansen taalexamen. 
 Voor het centraal examen heb je recht op minimaal 2 kansen binnen de duur van je opleiding. Je herkansing mag je binnen dezelfde afnameperiode maken. Heb je bij je eerste kans een voldoende gehaald, maar wil je toch een beter cijfer halen? Dan heb je recht op 1 herkansing. Dat mag ook op een hoger niveau (maximaal 3F) zijn. De school mag je ook meer dan 2 kansen aanbieden. Hoeveel kansen je hebt, kun je navragen bij je opleiding.
Vraag: Hoe weet ik of iemand dementie heeft en wat kan ik doen?
Antwoord: Er zijn signalen die kunnen wijzen op dementie. Bijvoorbeeld vergeetachtigheid, taalproblemen of gedragsveranderingen. Denkt u dat iemand dementie heeft of heeft u zelf klachten? Ga dan altijd naar de huisarts. 
Kenmerken van dementie. 
 Kenmerken van dementie zijn: vergeetachtigheid; taalproblemen, bijvoorbeeld niet op woorden kunnen komen of de betekenis van woorden vergeten; gedragsverandering, bijvoorbeeld ongeduldiger worden, of woedeaanvallen; problemen met dagelijkse handelingen, zoals boodschappen doen of het bedienen van een computer. Meer informatie over desymptomen van dementievindt u op de website van Alzheimer Nederland. 
Wat kunt u doen bij (een vermoeden van) dementie?. 
 Heeft u klachten die wijzen op dementie? Of denkt u dat iemand in uw omgeving mogelijk dementie heeft? Dan kunt u de volgende dingen doen: Bekijk de lijst met10 signalen van dementieop de website van Alzheimer Nederland; Doe de test op de website geheugentest.nl; Ga naar de huisarts. Via Alzheimer Nederland kunt u ookde brochure 'Is het dementie?' aanvragen. 
Meest voorkomende vormen van dementie. 
 Dementie is een verzamelnaam voor symptomen die de hersenen aantasten. De bekendste is de ziekte van Alzheimer. Andere vormen van dementie zijn: Vasculaire dementie; Frontotemporale dementie; Lewy Body-dementie. Op de website van Alzheimer Nederland vindt u meer informatie over de verschillendevormen van dementie. 
Jongeren en dementie. 
 Niet alleen ouderen, maar ook jongere mensen kunnen dementie krijgen. In Nederland zijn dit ongeveer 12.000 mensen. Dementie op jonge leeftijd begint meestal tussen de 40 en 65 jaar. Jonge mensen met dementie hebben vaak andere symptomen dan ouderen met dementie. Zo hebben zij minder vaak last van vergeetachtigheid. Zij hebben vaker last van bijvoorbeeld gedragsveranderingen en problemen bij dagelijkse handelingen. Dementie bij jongere mensen wordt daardoor vaak pas laat herkend. 
Training omgaan met dementie. 
 Op de websitesamendementievriendelijk.nlkunt u een gratis training Goed omgaan met dementie volgen. In de training leert u hoe u dementie herkent. Ook krijgt u tips hoe u contact maakt met een onbekende met dementie, bijvoorbeeld in de supermarkt. 
Persoonlijk overzicht maken bij dementie. 
 Als u of iemand in uw omgeving dement wordt, komt er veel op u af. Wilt u weten wat u moet regelen? En waar u mogelijk recht op heeft?Vul dan een paar vragen in over dementie en krijg een persoonlijk overzicht.
Vraag: Kan ik als werkgever ondersteuning krijgen als ik een Wajonger in dienst wil nemen?
Antwoord: U kunt op verschillende manieren ondersteuning krijgen als u een Wajonger in dienst neemt. U vindt deze ondersteuning bij het regionale werkgeversservicepunt en UWV. 
Regionaal werkgeverssteunpunt. 
 Hetwerkgeversservicepuntgeeft informatie en ondersteuning als u iemand aan wil nemen die moeilijker aan het werk komt. Het werkgeversservicepunt biedt u ookspecifieke informatie voor werkzoekenden met een Wajong-uitkering, zoals informatie over financiële voordelen en tips bij het in dienst nemen van Wajongers. Denk hierbij aan informatie over: deParticipatiewet; debanenafspraak; beschikbare voorzieningen; financiële regelingen. De dienstverlening van het werkgeversservicepunt is kosteloos. U kunt er ook vacatures aanmelden. 
Ondersteuning door UWV. 
 Wilt u een Wajonger in dienst nemen? Dan kunt u via UWV de volgende voorzieningen inzetten: ProefplaatsingMet een proefplaatsing kijkt u of de werknemer binnen uw bedrijf past. LoondispensatieU betaalt tijdelijk minder loon aan de werknemer omdat hij minder aan kan dan de andere werknemers. No-riskpolicyDit is een looncompensatie bij ziekte. U krijgt dan voor deze werknemer een ziektewetuitkering van UWV. JobcoachingEen jobcoach begeleidt de werknemer op zijn werkplek. UWV geeftmeer informatie over de beschikbare regelingen en voordelen. 
Inzicht financiële voordelen. 
 Met deRegelhulp voor het financieel CVkunnen werkzoekenden en werkgevers een overzicht maken. Daarin staat op welke financiële voordelen de werkgever recht heeft als hij een Wajonger aanneemt. 
Kandidatenverkenner banenafspraak. 
 DeKandidatenverkenner banenafspraakis een hulpmiddel van UWV voor werkgevers en intermediairs. Zij kunnen hiermee naar geschikte kandidaten zoeken voor de invulling van banen. UWV heeft bijna 55.000 Wajongers met hun (anonieme) profielen en voorkeuren ingeschreven.
Vraag: Wat kost het om een zorgverzekering af te sluiten?
Antwoord: Voor een zorgverzekering betaalt u een premie. Dat geldt voor de basisverzekering en voor een aanvullende zorgverzekering. Premies verschillen per zorgverzekeraar en per verzekering. 
Hoogte zorgpremie 2024. 
 De gemiddelde premie die mensen aan hun zorgverzekeraar moeten betalen in 2024 is € 1.752. Dit is gemiddeld € 146 per maand. Dat is ongeveer € 8,50 per maand meer dan in 2023. 
Premieverschillen basisverzekering. 
 Net als vorige jaren zijn er premieverschillen tussen de polissen. Het is dus belangrijk om uw nieuwe zorgpolis goed te controleren. Past de huidige polis nog bij uw zorgbehoefte? Bent u tevreden over uw verzekeraar? Is er een vergelijkbare polis voor een lagere premie? 
Premie basisverzekering. 
 Voor uw basisverzekering betaalt u een vast bedrag aan uw zorgverzekeraar. Dit is de (nominale) premie. Uw zorgverzekeraar stelt de hoogte van deze premie vast. Voor kinderen onder de 18 jaar betaalt u geen premie. 
Bijdrage aan de overheid. 
 Behalve de premie betaalt iedereen een percentage van het inkomen mee aan de zorgkosten. De Belastingdienst int die bijdrage. Heeft u loon of een uitkering? Dan betaalt de werkgever of uitkeringsinstelling dit bedrag aan de Belastingdienst. Dit is de werkgeversheffing. Heeft u andere inkomsten, zoals (pre)pensioen, VUT of alimentatie? Dan betaalt u zelf een inkomensafhankelijke bijdrage via een belastingaanslag. Meer informatie over deze bijdrage staat in detabel Werkgeversheffing Zvw of bijdrage Zvwvan de Belastingdienst. Daarin staat: of u een werkgeversheffing of  inkomensafhankelijke bijdrage betaalt; hoe hoog die bijdrage is (in procenten van uw inkomsten). 
Premie aanvullende zorgverzekering. 
 Als u eenaanvullende verzekeringheeft, betaalt u daar ook premie voor. Uw zorgverzekeraar stelt de hoogte van deze premie vast.Voor de aanvullende verzekering betaalt u geen bijdrage aan de overheid.
Vraag: Bij welke organisaties kan ik een Woo-verzoek indienen?
Antwoord: U kunt een Woo-verzoek sturen naar overheidsorganisaties. 
Naar deze organisaties kunt u een Woo-verzoek sturen. 
 U kunt de volgende organisaties een Woo-verzoek sturen: de Rijksoverheid, bijvoorbeeld een ministerie:Algemene Zaken(AZ)Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties(BZK)Buitenlandse Zaken(BZ)DefensieEconomische Zaken en Klimaat(EZK)FinanciënInfrastructuur en Waterstaat(IenW)Justitie en Veiligheid(JenV)Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit(LNV)Onderwijs, Cultuur en Wetenschap(OCW)Sociale Zaken en Werkgelegenheid(SZW)Volksgezondheid, Welzijn en Sport(VWS) Algemene Zaken(AZ) Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties(BZK) Buitenlandse Zaken(BZ) Defensie Economische Zaken en Klimaat(EZK) Financiën Infrastructuur en Waterstaat(IenW) Justitie en Veiligheid(JenV) Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit(LNV) Onderwijs, Cultuur en Wetenschap(OCW) Sociale Zaken en Werkgelegenheid(SZW) Volksgezondheid, Welzijn en Sport(VWS) gemeenten; provincies; waterschappen; organisaties zoals de Eerste en Tweede Kamer, de Raad van State, de Nationale ombudsman, de Raad voor de Rechtspraak, de Algemene Rekenkamer. Soms vallen andere organisaties ook onder de Wet open overheid.
Vraag: Wat gebeurt er nadat ik een Woo-verzoek heb gedaan?
Antwoord: U heeft een Woo-verzoek naar de overheid gestuurd. De overheid moet dan binnen 4 weken beslissen of u de informatie krijgt. Maar het kan ook langer duren. Bijvoorbeeld als het om veel informatie of een ingewikkeld verzoek gaat. 
De overheid kijkt of ze de gevraagde informatie heeft. 
 Na ontvangst van uw Woo-verzoek, krijgt u een ontvangstbevestiging. De overheidsorganisatie bekijkt daarna of ze de informatie heeft waar u om heeft gevraagd. En of die openbaar gemaakt kan worden. Is dat het geval, dan krijgt u de informatie. Meestal per post of per e-mail. Heeft de organisatie de informatie die u nodig heeft niet? Dan stuurt ze u door naar de organisatie die de informatie wel heeft. 
Gesprek met contactpersoon. 
 Soms kan de organisatie de gevraagde informatie niet meteen geven of zijn er vragen over uw Woo-verzoek. Dan kan de Woo-contactpersoon van die organisatie contact met u opnemen voor een gesprek. Daarin bespreekt u samen waar u precies naar op zoek bent. En welke informatie uw vraag het best beantwoordt. 
Binnen 4 tot 6 weken antwoord of in overleg. 
 De overheid moet binnen 4 weken antwoord geven op uw Woo-verzoek. Soms lukt dat niet, omdat een verzoek ingewikkeld of groot is. Dan mag de overheid de periode om antwoord te geven met 2 weken verlengen. Als u veel informatie wilt hebben en de 2 extra weken niet genoeg zijn, kan een organisatie afspraken met u maken. U kunt dan bijvoorbeeld vertellen welke informatie u als eerste wilt krijgen. 
Sommige informatie mag de overheid niet met u delen. 
 De overheid geeft nooit vertrouwelijke of privacygevoelige informatie. En ook geen informatie die de veiligheid van Nederland in gevaar brengt. Daarnaast kunnen er andereredenen zijn waarom de overheid de informatie niet aan u kan geven. Welke informatie dat is, hangt af van het verzoek. In het antwoord op uw Woo-verzoek krijgt u een uitleg. 
Besluit over uw Woo-verzoek. 
 Een organisatie kan per gevonden document 3 besluiten nemen: het document wordt helemaal openbaar gemaakt; het document wordt gedeeltelijk openbaar gemaakt; het document wordt niet openbaar gemaakt. In het besluit staat per document waarom die keuze is gemaakt. 
Bezwaar maken. 
 Bent u het niet eens met het besluit over uw Woo-verzoek? Dan kunt ubezwaar maken.
Vraag: Kan ik een zitting van de rechtbank bijwonen?
Antwoord: Iedereen van 12 jaar of ouder kan als bezoeker een openbare strafzaak bijwonen. Van 12 tot en met 16 jaar kan dit alleen onder begeleiding van een volwassene. Overige openbare zittingen kunt u vanaf 18 jaar bijwonen. In alle gevallen kan de rechter besluiten minderjarigen niet toe te laten. 
Openbaar of achter gesloten deuren. 
 De meeste zittingen van de rechtbank zijn openbaar voor belangstellenden. Uitzonderingen zijn: zittingen van familiezaken (zoals echtscheidingszaken); belastingzaken; strafzaken tegen minderjarigen. Deze zittingen vinden plaats achter gesloten deuren. Soms kan de rechter ook bij andere zaken besluiten de zitting achter gesloten deuren te behandelen. Dit kan geheel of gedeeltelijk. De rechter kan ook besluiten om alleen bepaalde personen toe te laten. 
Openbare strafzaken bezoeken. 
 Voor openbare strafzaken geldt dat bezoekers minimaal 12 jaar oud moeten zijn. Kinderen tussen de 12 en 16 jaar moeten worden begeleid door een volwassene. De rechter kan in bijzondere gevallen bepalen dat bezoekers onder de 18 jaar niet of alleen onder begeleiding een strafzitting mogen bijwonen. Bijvoorbeeld bij zittingen die gaan over schokkende gebeurtenissen, zoals een moord of zedendelict. 
Beperking toegang rechtszaal. 
 Als de publieke belangstelling erg groot is, kan de rechter de toegang tot de zaal beperken. Ook kan de rechter iemand bevelen de zaal te verlaten als daarvoor een goede reden is.
Vraag: Kan ik voor mediation kiezen als mijn zaak al bij de rechter loopt?
Antwoord: U kunt voormediationkiezen ook al loopt uw zaak al bij de rechter. Dit heetmediationnaast rechtspraak. Dit kan op eigen verzoek of op verzoek van de rechtbank of het gerechtshof waar uw zaak loopt. De rechter kan u hiervoor schriftelijk uitnodigen. Ook kan hij tijdens een zitting voorstellen om te kiezen voormediation. 
Rechtszaken met en zonder mediation. 
 Partijen kunnen voormediationkiezen in: civiele zaken; familierechtelijke zaken; bestuursrechtelijke zaken; belastingzaken. Dit kan zowel bij de rechtbank als bij het gerechtshof. In strafzaken ismediationin sommige gevallen mogelijk. In vreemdelingenzaken is het niet mogelijk voormediationte kiezen. 
Juridische procedure bij mediation. 
 Als u kiest voormediation, dan kunt u ook niet-juridische aspecten in uw oplossing betrekken. Dat is in een juridische procedure niet mogelijk. Tijdens demediationstopt de gerechtelijke procedure. In strafzaken blijft de zittingsdatum wel staan. Als de bemiddeling niet slaagt, gaat de procedure bij de rechter verder. 
Uitgangspunten bij mediation naast rechtspraak. 
 De uitgangspunten bijmediationnaast rechtspraak zijn: Deelname is vrijwillig, maar niet vrijblijvend. In een mediationovereenkomst worden de taken en verplichtingen van alle betrokkenen vastgelegd. Mediationduurt normaal gesproken niet langer dan 3 maanden, vaak korter. Met uitzondering van strafzaken wordt de gerechtelijke procedure geschorst. Na overeenstemming stopt de procedure. Bij geen of een gedeeltelijke overeenstemming gaat de zaak terug naar de rechter. Nieuwe informatie die tijdens demediationboven tafel komt, is vertrouwelijk. Deze informatie mag later niet zonder toestemming van de andere partij worden gebruikt. Normaal gesproken zijn alle partijen bij alle besprekingen aanwezig. In overleg kunnen advocaten of gemachtigden de mediation bijwonen. Demediatorhoudt zich aan het reglement van hetNederlands Mediation Instituut(NMI).