Parti: Sosialistisk Venstreparti
Dato: 2012-11-30

Det har heile tida vore føresett at dei nasjonale laksevassdraga og laksefjordane skal vere permanente. Det har òg vore føresett at dette etter kvart skal verte lovfesta. Når ein så skal gjere ei evaluering etter ti år, er jo det fordi endringar og ny teknologi kan gje behov for tilpassingar, fordi det er bra å stoppe opp og spørje seg om ting fungerer som dei er, eller om det er behov for justeringar. Eg synest det at vi evaluerer ei ordning er eit dårleg argument for at ein ikkje skal gjere ho permanent, så lenge det er eit av dei aller viktigaste tiltaka vi har for å sikre ein god forvalting av laksebestandane våre. Dei nasjonale laksevassdraga og laksefjordane omfattar om lag 75 pst. av villaksressursane. Forvaltinga av dei er svært, svært viktig.

Parti: Sosialistisk Venstreparti
Dato: 2012-11-30

Eg ser med glede at fleirtalet i energi- og miljøkomiteen i innstillinga har valt å følgje regjeringas forslag til endringar i lakse- og innlandsfisklova og naturmangfaldlova. Eg merkar meg at komiteen ikkje stør forslaget om endringar i finnmarkslova, men ønskjer at fisket i Tanavassdraget framleis vert regulert i særlov. Eg lover å kome tilbake med eit nytt forslag om dette på eit seinare tidspunkt. Lov om laksefisk og innlandsfisk vart vedteken i 1992 og tredde i kraft 1. januar 1993. Mens tidlegare lover med tilsvarande verkeområde hovudsakleg regulerte fiske og rettar, var 1992-lova den første eigentlege ressurslova for anadrome laksefisk, innlandsfisk og andre ferskvannsorganismar. Den vart ei heilskapslov for alt som lever i ferskvann, og målet var å vareta bestandane men òg å sikre fisken som ein ressurs til glede for rettshavarar og allmenta. Det er framleis dei to viktigaste måla med lova. Lakse- og innlandsfiske er ein viktig ressurs for grunneigarar, og til glede for mange i friluftsliv og rekreasjon. Men det er lenge sidan lova tredde i kraft. Ho bør no forbetrast på enkelte område og tilpassast nye ordningar og avgjerder som er vedtekne etter at lova tredde i kraft. Dette gjeld i første rekkje ordninga med nasjonale laksevassdrag og laksefjordar, og naturmangfaldlova. Det vil nå verte vedteke to viktige endringar i lakse- og innlandsfiskelova. For det første vil rettshavaranes rolle innan fiskeforvaltinga verte styrkt gjennom obligatorisk organisering og driftsplanlegging. Den nye avgjerda pålegg rettshavarane i laksevassdrag å gå saman om felles forvalting. Svært mange rettshavarar gjer allereie i dag ein veldig god jobb med forvalting av villaksen. Den nye ordninga vil gje rettshavarane eit endå betre verktøy i organiseringsprosessen, og gje grunnlag for overføring av ytterlegare ansvar og oppgåver til rettshavarane. Den andre viktige endringa er lovfesting av Stortingets vedtak om nasjonale laksevassdrag og laksefjordar. Ordninga er eit av hovudtiltaka for vern av villaksen, og eg er veldig fornøgd med at ho no vert lovfesta i lakse- og innlandsfisklova. Lovfestinga er i tråd med komitéfleirtallets innstilling av 22. november i år og Stortingets plenarvedtak om opprettinga av 52 nasjonale laksevassdrag og 29 nasjonale laksefjordar i 2007. Formålet med ordninga er å gje eit utval av dei viktigaste laksebestandane eit særleg vern mot skadelege inngrep og aktivitetar i dei aktuelle vassdraga og fjordane. Ei endring eg er særleg glad for, er hevinga av aldersgrensa for betaling av statleg fiskeavgift ved fiske av anadrome laksefisk frå 16 til 18 år. Å vere glad i naturen er ein heilt grunnleggjande føresetnad for å ta vare på han. Fritidsfiske er svært viktig for rekrutteringa til friluftsliv og fører til at mange vert varig aktive i friluftsliv og glad i norsk natur. Deltakinga i fritidsfiske er framleis svært stor i Noreg, men har ein synkande tendens, ikkje minst blant unge. Hevinga av aldersgrensa for fiskeavgift frå 16 til 18 år vil bidra til å betre vilkåra for unges fritidsfiske, og forhåpentleg bidra til å rekruttere fleire unge til den fine naturopplevinga fiske gjev. Etter konsultasjonar med Sametinget vert det no vedteke ei ny avgjerd som synleggjer at ein skal leggje tilbørleg vekt på naturgrunnlaget for samisk kultur ved vedtak etter eller i medhald av lakse- og innlandsfisklova. Ei slik avgjerd finst allereie i naturmangfaldlova, og er naturleg å ha også i lakse- og innlandsfiskelova, som regulerer ein viktig ressurs for samisk bruk. Utover dette skjer det ein del mindre endringar som eg ikkje går nærmare inn på her. I tillegg til endringar i lakse- og innlandsfisklova gjer ein nokre mindre endringar i naturmangfaldlova. Hensikta er å få ein god samordning mellom denne lova og lakse- og innlandsfisklova.