Lĩnh vực: Người đại diện theo pháp luật
Câu hỏi: Chủ doanh nghiệp có bắt buộc là người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp không?
Trả lời: Theo quy định tại khoản 3 Điều 190 Luật Doanh nghiệp 2020 có quy định về người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp tư nhân như sau:
Quản lý doanh nghiệp tư nhân
...
3. Chủ doanh nghiệp tư nhân là người đại diện theo pháp luật, đại diện cho doanh nghiệp tư nhân với tư cách người yêu cầu giải quyết việc dân sự, nguyên đơn, bị đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trước Trọng tài, Tòa án, đại diện cho doanh nghiệp tư nhân thực hiện quyền và nghĩa vụ khác theo quy định của pháp luật.
Theo quy định tại khoản 3 Điều 79 Luật Doanh nghiệp 2020 quy định về người đại diện theo pháp luật của công ty TNHH một thành viên như sau:
Cơ cấu tổ chức quản lý của công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên do tổ chức làm chủ sở hữu
...
3. Công ty phải có ít nhất một người đại diện theo pháp luật là người giữ một trong các chức danh là Chủ tịch Hội đồng thành viên, Chủ tịch công ty hoặc Giám đốc hoặc Tổng giám đốc. Trường hợp Điều lệ công ty không quy định thì Chủ tịch Hội đồng thành viên hoặc Chủ tịch công ty là người đại diện theo pháp luật của công ty.
Theo quy định tại khoản 3 Điều 54 Luật Doanh nghiệp 2020 quy định về người đại diện theo pháp luật của công ty TNHH hai thành viên như sau:
Cơ cấu tổ chức quản lý công ty
...
3. Công ty phải có ít nhất một người đại diện theo pháp luật là người giữ một trong các chức danh là Chủ tịch Hội đồng thành viên hoặc Giám đốc hoặc Tổng giám đốc. Trường hợp Điều lệ công ty không quy định thì Chủ tịch Hội đồng thành viên là người đại diện theo pháp luật của công ty.
Theo quy định tại khoản 1 Điều 184 Luật Doanh nghiệp 2020 quy định về người đại diện theo pháp luật của công ty hợp danh như sau:
Điều hành kinh doanh của công ty hợp danh
1. Các thành viên hợp danh là người đại diện theo pháp luật của công ty và tổ chức điều hành hoạt động kinh doanh hằng ngày của công ty. Mọi hạn chế đối với thành viên hợp danh trong thực hiện công việc kinh doanh hằng ngày của công ty chỉ có hiệu lực đối với bên thứ ba khi người đó được biết về hạn chế đó.
Theo quy định tại khoản 1 Điều 137 Luật Doanh nghiệp 2020 quy định về người đại diện theo pháp luật của công ty cổ phần như sau:
Cơ cấu tổ chức quản lý công ty cổ phần
...
2. Trường hợp công ty chỉ có một người đại diện theo pháp luật thì Chủ tịch Hội đồng quản trị hoặc Giám đốc hoặc Tổng giám đốc là người đại diện theo pháp luật của công ty. Trường hợp Điều lệ chưa có quy định thì Chủ tịch Hội đồng quản trị là người đại diện theo pháp luật của công ty. Trường hợp công ty có hơn một người đại diện theo pháp luật thì Chủ tịch Hội đồng quản trị và Giám đốc hoặc Tổng giám đốc đương nhiên là người đại diện theo pháp luật của công ty.
Căn cứ vào các quy định về người đại diện theo pháp luật của các loại hình doanh nghiệp thì chỉ chủ doanh nghiệp tư nhân đương nhiên là người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp tư nhân. Ngoài ra, theo quy định tại khoản 3 Điều 12 Luật Doanh nghiệp 2020 quy định về người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp:
Người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp
...
3. Doanh nghiệp phải bảo đảm luôn có ít nhất một người đại diện theo pháp luật cư trú tại Việt Nam. Khi chỉ còn lại một người đại diện theo pháp luật cư trú tại Việt Nam thì người này khi xuất cảnh khỏi Việt Nam phải ủy quyền bằng văn bản cho cá nhân khác cư trú tại Việt Nam thực hiện quyền và nghĩa vụ của người đại diện theo pháp luật. Trường hợp này, người đại diện theo pháp luật vẫn phải chịu trách nhiệm về việc thực hiện quyền và nghĩa vụ đã ủy quyền.
Như vậy, có thể hiểu rằng đối với doanh nghiệp tư nhân chỉ khi chủ doanh nghiệp tư nhân xuất cảnh khỏi Việt Nam và ủy quyền bằng văn bản cho một cá nhân khác cư trú tại Việt Nam thực hiện quyền và nghĩa vụ của người đại diện theo pháp luật thì mới có sự thay đổi về người đại diện cho doanh nghiệp. Tuy nhiên, người đại diện theo pháp luật vẫn phải chịu trách nhiệm về việc thực hiện quyền và nghĩa vụ đã ủy quyền.