Lĩnh vực: Chuyên khoa Phẫu thuật Tim mạch Lồng ngực
Câu hỏi: Các bước vô cảm phẫu thuật Hybrid điều trị bệnh tim bẩm sinh ra sao?
Trả lời: Phẫu thuật Hybrid điều trị bệnh tim bẩm sinh là một trong 45 quy trình kỹ thuật quy trình kỹ thuật Ngoại khoa, chuyên khoa Phẫu thuật Tim mạch - Lồng ngực” ban hành kèm theo Quyết định 5732/QĐ-BYT năm 2017.
Căn cứ theo tiểu mục 2 Mục V Quy trình kỹ thuật phẫu thuật Hybrid điều trị bệnh tim bẩm sinh ban hành kèm theo Quyết định 5732/QĐ-BYT năm 2017 như sau:
PHẪU THUẬT HYBRID ĐIỀU TRỊ BỆNH TIM BẨM SINH
(PHẪU THUẬT TIM + CAN THIỆP TIM MẠCH)
...
V. CÁC BƯỚC TIẾN HÀNH
1. Tư thế: Người bệnh nằm ngửa.
2. Vô cảm:
- Gây mê nội khí quản.
- Đường truyền tĩnh mạch trung ương (thường tĩnh mạch cảnh trong phải) với catheter 3 nòng, một đường truyền tĩnh mạch ngoại vi.
- Một đường động mạch (thường động mạch quay) để theo dõi áp lực động mạch liên tục trong khi phẫu thuật.
- Đặt ống thông đái, ống thông dạ dày.
- Đặt đường theo dõi nhiệt độ hậu môn, thực quản.
- Tư thế người bệnh: nằm ngửa một gối kê dưới vai, hai tay xuôi theo mình.
- Đường phẫu thuật: thường đường phẫu thuật dọc xương ức.
- Kháng đông heparin toàn thân
3. Kĩ thuật:
- Mở dọc xương ức (cầm máu xương ức) .
- Mở màng tim, khâu treo màng tim, phẫu tích tĩnh mạch chủ trên.
- Mở dọc xương ức (cầm máu xương ức).
- Mở màng tim, khâu treo màng tim.
3.1. Hội chứng thiểu năng thất trái (hypoplastic left heart syndrome): Phẫu thuật thắt hẹp động mạch phổi và stent ống động mạch:
3.1.1.Stent ống động mạch:
Khâu túi chỉ 5-0 động mạch phổi.
Dùng kim chọc động mạch vào giữa túi vừa khâu để đưa guide wire vào lòng mạch.
Đưa sheath vào trong lòng mạch theo guide wire. Đưa catheter chụp mạch chẩn đoán theo guide wire dưới hướng dẫn của màn hình tăng sáng đến vị trí ống động mạch.
Cài Catheter can thiệp vào vị trí mạch tổn thương.
Lái guide wire can thiệp qua vị trí ống động mạch.
Đưa bóng nong động mạch trượt trên guide wire đến vị trí tổn thương và dùng bơm áp lực bơm bóng nở tối đa.
Đưa stent động mạch tới vị trị tổn thương và dùng bơm áp lực bơm cho stent áp sát vào thành mạch.
Kiểm tra stent nở tối đa. Trường hợp stent chưa nở hoàn toàn có thể dùng bóng áp lực cao nong lại cho stent nở hoàn toàn.
Chụp kiểm tra lại lần cuối mạch máu trước khi kết thúc thủ thuật.
Rút các thiết bị can thiệp.
Buộc chỉ khâu túi lại.
3.1.2. Phẫu thuật thắt hẹp động mạch phổi:
Phẫu tích tách động mạch chủ và động mạch phổi.
Dùng móc luồn sợi chỉ peclon hoặc dải vải vòng quanh gốc động mạch phổi.
Làm đường đo áp lực thất phải và áp lực ĐMP trước thắt hẹp, đo bão hòa oxy trước thắt hẹp.
Thắt hẹp động mạch phổi bằng sợi chỉ hoặc dải vải vừa luồn- độ dài của vòng chỉ thắt hẹp ĐMP tính theo công thức Sano 19 mm + trọng lượng cơ thể(kg), hoặc theo Kajihara 17mm + trọng lượng cơ thể(kg).
Đo áp lực thất phải và áp lực ĐMP sau thắt hẹp, đo bão hòa oxy sau thắt hẹp, bão hòa oxy mong muốn sau mổ 75%-80%.
3.2. Đóng thông liên thất phần cơ:
Siêu âm tim xác định vị trí và kích thước thông liên thất (TLT).
Khâu túi chỉ 5-0 ở thất phải vùng không có động mạch vành.
Dùng kim chọc động mạch vào giữa túi vừa khâu để đưa guide wire vào lòng thất phải.
Đưa sheath vào trong lòng mạch theo guide wire. Đưa catheter chụp mạch chẩn đoán theo guide wire dưới hướng dẫn của màn hình tăng sáng đến vị trí lỗ thông.
Cài Catheter can thiệp vào vị trí tổn thương.
Lái guide wire can thiệp qua vị trí TLT.
Đưa amplazer động mạch tới vị trị tổn thương, bung amplazer dưới kiểm tra siêu âm hoặc màn tăng sáng.
Kiểm tra amplazer đúng vị trí, TLT kín.
Chụp kiểm tra lại lần cuối trước khi kết thúc thủ thuật. Rút các thiết bị can thiệp.
Buộc chỉ làm túi.
3.3. Cấy van động mạch phổi.
Khâu túi chỉ 5-0 động mạch phổi.
Dùng kim chọc động mạch vào giữa túi vừa khâu để đưa guide wire vào lòng mạch.
Đưa sheath vào trong lòng mạch theo guide wire. Đưa catheter chụp mạch chẩn đoán theo guide wire dưới hướng dẫn của màn hình tăng sáng.
Lái guide wire can thiệp qua vào thất P.
Đưa bóng nong động mạch trượt trên guide wire đến vị trí van và dùng bơm áp lực bơm bóng nở tối đa.
Đưa stent- valve tới vị trị van động mạch phổi và dùng bơm áp lực bơm cho stent áp sát vào thành mạch.
Kiểm tra stent nở tối đa. Trường hợp stent chưa nở hoàn toàn có thể dùng bóng áp lực cao nong lại cho stent nở hoàn toàn.
Chụp kiểm tra lại lần cuối mạch máu trước khi kết thúc thủ thuật.
Rút các thiết bị can thiệp.
Buộc chỉ khâu túi lại.
Cầm máu, dẫn lưu (màng tim, sau xương ức).
Đặt điện cực tim và đóng vết mổ.
Theo đó, biện pháp vô cảm sẽ thực hiện đối với người bệnh trước khi phẫu thuật như sau:
- Gây mê nội khí quản.
- Đường truyền tĩnh mạch trung ương (thường tĩnh mạch cảnh trong phải) với catheter 3 nòng, một đường truyền tĩnh mạch ngoại vi.
- Một đường động mạch (thường động mạch quay) để theo dõi áp lực động mạch liên tục trong khi phẫu thuật.
- Đặt ống thông đái, ống thông dạ dày.
- Đặt đường theo dõi nhiệt độ hậu môn, thực quản.
- Tư thế người bệnh: nằm ngửa một gối kê dưới vai, hai tay xuôi theo mình.
- Đường phẫu thuật: thường đường phẫu thuật dọc xương ức.
- Kháng đông heparin toàn thân
Như vậy, các bước vô cảm phẫu thuật Hybrid điều trị bệnh tim bẩm sinh thì phải tiến hành các bước vô cảm như trên, sẽ bao gồm nhiều bước nhỏ như liệt kê.
Người thực hiện cần làm theo đúng từng bước để đảm bảo an toàn cho người bệnh.