Lĩnh vực: Doanh nghiệp, Đăng ký doanh nghiệp
Câu hỏi: Doanh nghiệp không được giải quyết thủ tục thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp dẫn đến thiệt hại thì ai bồi thường?
Trả lời: Doanh nghiệp có thay đổi về địa chỉ trụ sở chính phải thực hiện thủ tục thông báo thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp đến Phòng đăng ký kinh doanh nơi đặt trụ sở mới.
Theo đó, tại Điều 15 Nghị định 01/2021/NĐ-CP quy định về quyền và trách nhiệm của Phòng Đăng ký kinh doanh như sau:
Điều 15. Nhiệm vụ, quyền hạn của Phòng Đăng ký kinh doanh
- Phòng đăng ký kinh doanh trực tiếp nhận hồ sơ đăng ký doanh nghiệp; chịu trách nhiệm về tính hợp lệ của hồ sơ đăng ký doanh nghiệp; cấp hoặc từ chối cấp đăng ký doanh nghiệp.
- Hướng dẫn doanh nghiệp và người thành lập doanh nghiệp về hồ sơ, trình tự, thủ tục đăng ký doanh nghiệp; hướng dẫn Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp huyện về hồ sơ, trình tự, thủ tục đăng ký hộ kinh doanh.
- Phối hợp xây dựng, quản lý, vận hành Hệ thống thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp; thực hiện việc chuẩn hóa dữ liệu, cập nhật dữ liệu đăng ký doanh nghiệp tại địa phương vào Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp.
- Cung cấp thông tin về đăng ký doanh nghiệp lưu giữ tại Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp trong phạm vi địa phương quản lý cho Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, Cơ quan quản lý thuế tại địa phương và theo yêu cầu của Cơ quan phòng, chống rửa tiền thuộc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, các cơ quan có liên quan và các tổ chức, cá nhân theo quy định của pháp luật.
- Yêu cầu doanh nghiệp báo cáo về việc tuân thủ các quy định của Luật Doanh nghiệp theo quy định tại điểm c khoản 1 Điều 216 Luật Doanh nghiệp.
- Trực tiếp hoặc đề nghị cơ quan nhà nước có thẩm quyền kiểm tra, giám sát doanh nghiệp theo nội dung trong hồ sơ đăng ký doanh nghiệp.
- Kiểm tra, giám sát Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp huyện trong việc thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn về đăng ký hộ kinh doanh.
- Yêu cầu doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, ngành nghề tiếp cận thị trường có điều kiện đối với nhà đầu tư nước ngoài theo quy định tại khoản 1 Điều 67 Nghị định này.
- Thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, Giấy chứng nhận đăng ký hoạt động chi nhánh, văn phòng đại diện theo quy định pháp luật.
- Đăng ký kinh doanh cho tổ chức, cá nhân khác theo quy định của pháp luật.
Phòng Đăng ký kinh doanh thực hiện trách nhiệm theo quy định pháp luật, trong đó bao gồm trách nhiệm cấp hoặc từ chối cấp đăng ký doanh nghiệp. Tuy nhiên, trong trường hợp doanh nghiệp đã thực hiện đầy đủ hồ sơ theo trình tự, thủ tục đúng theo quy định pháp luật mà Phòng Đăng ký kinh doanh không giải quyết thì để đảm bảo quyền lợi của mình, doanh nghiệp có thể thực hiện quyền khiếu nại của doanh nghiệp được quy định tại khoản 10 Điều 7 Luật Doanh nghiệp 2020.
Trường hợp doanh nghiệp bị thiệt hại do không được giải quyết việc thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp cụ thể là thay đổi địa chỉ trụ sở chính mà chứng minh được doanh nghiệp đã thực hiện đầy đủ nghĩa vụ, chuẩn bị hồ sơ hợp lệ và đăng ký thay đổi theo trình tự, thủ tục pháp luật quy định nhưng thiệt hại do Phòng Đăng ký kinh doanh gây ra do không giải quyết yêu cầu của doanh nghiệp thì Phòng Đăng ký kinh doanh có trách nhiệm bồi thường cho doanh nghiệp.
Cụ thể theo khoản 1 Điều 7 Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước 2017 quy định về căn cứ xác định trách nhiệm bồi thường của Nhà nước như sau:
"Điều 7. Căn cứ xác định trách nhiệm bồi thường của Nhà nước
1. Nhà nước có trách nhiệm bồi thường khi có đủ các căn cứ sau đây:
a) Có một trong các căn cứ xác định hành vi trái pháp luật của người thi hành công vụ gây thiệt hại và yêu cầu bồi thường tương ứng quy định tại khoản 2 Điều này;
b) Có thiệt hại thực tế của người bị thiệt hại thuộc phạm vi trách nhiệm bồi thường của Nhà nước theo quy định của Luật này;
c) Có mối quan hệ nhân quả giữa thiệt hại thực tế và hành vi gây thiệt hại."
Như vậy, doanh nghiệp thay đổi địa chỉ trụ sở chính phải thực hiện đăng ký thay đổi nội dung đăng ký kinh doanh với Phòng Đăng ký kinh doanh nơi đặt trụ sở mới. Trường hợp doanh nghiệp đã thực hiện hồ sơ, trình tự và thủ tục theo đúng quy định của pháp luật nhưng không được giải quyết việc đăng ký thay đổi dẫn đến doanh nghiệp bị thiệt hại thì cơ quan đăng kinh doanh có thẩm quyền phải chịu trách nhiệm bồi thường cho doanh nghiệp nếu có căn cứ chứng minh theo khoản 1 Điều 7 Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước 2017.