Lĩnh vực: Chuyển đổi mục đích sử dụng đất
Câu hỏi: Làm thế nào để xác định diện tích đất ở đối với trường hợp có vườn, ao trước năm 1980?
Trả lời: Căn cứ quy định tại Điều 103 Luật Đất đai 2013 ghi nhận hướng dẫn đối với trường hợp đất ở có vườn, ao như sau: 
“Điều 103. Xác định diện tích đất ở đối với trường hợp có vườn, ao
 [...]
 2. Đối với trường hợp thửa đất ở có vườn, ao được hình thành trước ngày 18 tháng 12 năm 1980 và người đang sử dụng có một trong các loại giấy tờ về quyền sử dụng đất quy định tại các khoản 1, 2 và 3 Điều 100 của Luật này thì diện tích đất ở được xác định theo giấy tờ đó.
 Trường hợp trong các loại giấy tờ về quyền sử dụng đất quy định tại các khoản 1, 2 và 3 Điều 100 của Luật này chưa xác định rõ diện tích đất ở thì diện tích đất ở được công nhận không phải nộp tiền sử dụng đất được xác định bằng không quá 05 lần hạn mức giao đất ở quy định tại khoản 2 Điều 143 và khoản 4 Điều 144 của Luật này.
 3. Đối với trường hợp thửa đất ở có vườn, ao được hình thành từ ngày 18 tháng 12 năm 1980 đến trước ngày 01 tháng 7 năm 2004 và người đang sử dụng có một trong các loại giấy tờ về quyền sử dụng đất quy định tại Điều 100 của Luật này mà trong giấy tờ đó ghi rõ diện tích đất ở thì diện tích đất ở được xác định theo giấy tờ đó.
 4. Đối với trường hợp thửa đất ở có vườn, ao được hình thành từ ngày 18 tháng 12 năm 1980 đến trước ngày 01 tháng 7 năm 2004 và người đang sử dụng có một trong các loại giấy tờ về quyền sử dụng đất quy định tại Điều 100 của Luật này mà trong giấy tờ đó không ghi rõ diện tích đất ở thì diện tích đất ở được xác định như sau:
 a) Ủy ban nhân dân cấp tỉnh căn cứ vào điều kiện, tập quán tại địa phương quy định hạn mức công nhận đất ở cho mỗi hộ gia đình phù hợp với tập quán ở địa phương theo số lượng nhân khẩu trong hộ gia đình;
 b) Trường hợp diện tích thửa đất lớn hơn hạn mức công nhận đất ở tại địa phương thì diện tích đất ở được xác định bằng hạn mức công nhận đất ở tại địa phương;
 c) Trường hợp diện tích thửa đất nhỏ hơn hạn mức công nhận đất ở tại địa phương thì diện tích đất ở được xác định là toàn bộ diện tích thửa đất.
 [...]”. 
Theo đó, đối với trường hợp đất có nguồn gốc từ năm 1980 bao gồm đất ở có vườn, ao thì tùy thuộc vào từng trường hợp cụ thể, người sử dụng đất đề nghị cơ quan có thẩm quyền công nhận và xác nhận diện tích đất ở phù hợp quy định. Đối với nội dung Chị trao đổi, thì chưa nắm rõ được thửa đất của Chị hiện có loại giấy tờ gì về đất hay không, nên chưa hỗ trợ Chị cụ thể nội dung này được. Chị tham khảo quy định trên để xác định diện tích đất vườn trong thửa đất có được xác định trong diện tích đất ở hay không. 
Nếu trường hợp, hiện tại thửa đất mới thực hiện thủ tục xác định diện tích đất ở theo quy định như trên thì Phần diện tích đất còn lại sau khi đã xác định diện tích đất ở hiện đang là vườn, ao mà người sử dụng đất đề nghị được công nhận là đất ở hoặc đất phi nông nghiệp khác thì được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất theo mục đích đó và phải thực hiện nghĩa vụ tài chính theo quy định của pháp luật (Theo quy định tại Khoản 4 Điều 24 Nghị định 43/2014/NĐ-CP). 
Trường hợp thửa đất đã được xác định diện tích đất ở và được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ghi rõ diện tích đất ở và diện tích đất vườn thì phần diện tích đất vườn được xác định là đất nông nghiệp. Do đó, để chuyển mục đích sử dụng đất từ đất nông nghiệp sang đất ở thì phải được cơ quan có thẩm quyền cho phép (theo quy định tại điểm d Khoản 1 Điều 57 Luật Đất đai 2013).