Lĩnh vực: Nghĩa vụ quân sự
Câu hỏi: Tiêu chuẩn sức khỏe để tham gia nghĩa vụ quân sự là gì?
Trả lời: Theo Điều 14 Luật Nghĩa vụ quân sự 2015 quy định về miễn tham gia nghĩa vụ quân sự như sau:
“Người khuyết tật, người mắc bệnh hiểm nghèo, bệnh tâm thần hoặc bệnh mãn tính theo quy định của pháp luật.”
Danh sách các bệnh được miễn đăng ký nghĩa vụ quân sự được quy định tại Bảng số 3, Phụ lục 1 Thông tư liên tịch 16/2016/TTLT-BYT-BQP như sau:

Ngoài ra, Điều 9 Thông tư liên tịch 16/2016/TTLT-BYT-BQP quy định về phân loại sức khỏe như sau:
(1) Căn cứ phân loại sức khỏe
Theo tiêu chuẩn sức khỏe tại Bảng số 1, Bảng số 2 và Bảng số 3 Phụ lục 1 ban hành kèm theo Thông tư này.
(2) Cách cho điểm
Mỗi chỉ tiêu, sau khi khám bác sỹ cho điểm chẵn từ 1 - 6 vào cột “Điểm”, cụ thể:
- Điểm 1: Chỉ tình trạng sức khỏe rất tốt;
- Điểm 2: Chỉ tình trạng sức khỏe tốt;
- Điểm 3: Chỉ tình trạng sức khỏe khá;
- Điểm 4: Chỉ tình trạng sức khỏe trung bình;
- Điểm 5: Chỉ tình trạng sức khỏe kém;
- Điểm 6: Chỉ tình trạng sức khỏe rất kém.
(3) Cách ghi phiếu sức khỏe nghĩa vụ quân sự
- Mỗi chuyên khoa, sau khi khám xét, bác sỹ sẽ cho điểm vào cột “Điểm”; ở cột “Lý do” phải ghi tóm tắt lý do cho số điểm đó; ở cột “Ký”, bác sỹ khám phải ký và ghi rõ họ tên;
- Phần kết luận, Chủ tịch Hội đồng khám sức khỏe căn cứ vào điểm đã cho ở từng chỉ tiêu để kết luận, phân loại sức khỏe theo đúng quy định, ghi bằng số và chữ (phần bằng chữ để ở trong ngoặc đơn);
- Chủ tịch Hội đồng khám sức khỏe có trách nhiệm ký vào phiếu sức khỏe nghĩa vụ quân sự sau khi kết luận;
- Chữ ký của Chủ tịch Hội đồng khám sức khỏe được đóng dấu của cơ quan Chủ tịch Hội đồng; chữ ký của Chủ tịch Hội đồng khám phúc tra sức khỏe được đóng dấu của đơn vị quyết định thành lập Hội đồng khám phúc tra sức khỏe.
(4) Cách phân loại sức khỏe
Căn cứ vào số điểm chấm cho 8 chỉ tiêu ghi trong phiếu sức khỏe nghĩa vụ quân sự để phân loại, cụ thể như sau:
- Loại 1: 8 chỉ tiêu đều đạt điểm 1;
- Loại 2: Có ít nhất 1 chỉ tiêu bị điểm 2;
- Loại 3: Có ít nhất 1 chỉ tiêu bị điểm 3;
- Loại 4: Có ít nhất 1 chỉ tiêu bị điểm 4;
- Loại 5: Có ít nhất 1 chỉ tiêu bị điểm 5;
- Loại 6: Có ít nhất 1 chỉ tiêu bị điểm 6.
(5) Một số điểm cần chú ý
- Trường hợp đang mắc bệnh cấp tính, bệnh có thể thuyên giảm hay tăng lên sau một thời gian hoặc sau điều trị, thì điểm đó phải kèm theo chữ “T” bên cạnh (nghĩa là “tạm thời”). Người khám phải ghi tóm tắt bằng tiếng Việt tên bệnh bên cạnh (có thể ghi bằng danh từ quốc tế giữa hai ngoặc đơn). Khi kết luận, nếu chữ “T” ở chỉ tiêu có điểm lớn nhất, phải viết chữ “T” vào phần phân loại sức khỏe;
- Trường hợp nghi ngờ chưa thể cho điểm ngay được, Hội đồng khám sức khỏe có thể gửi công dân tới khám tại một bệnh viện để kết luận chính xác hơn;
- Trường hợp chưa kết luận được thì gửi công dân đó đến bệnh viện chuyên khoa gần nhất để khám và kết luận chẩn đoán. Thời gian tối đa từ 7 - 10 ngày phải có kết luận và chỉ thực hiện trong trường hợp cần thiết;
- Những trường hợp phiếu sức khỏe có ghi chữ “T”, Hội đồng khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự có trách nhiệm hướng dẫn công dân đến các cơ sở y tế để điều trị.
Do đó, trường hợp mắc các bệnh như: âm thần; động kinh; bệnh Parkinson; mù một mắt; điếc; di chứng do lao xương, khớp; di chứng do phong; các bệnh lý ác tính; các bệnh lý ác tính; người khuyết tật mức độ đặc biệt nặng và nặng thì sẽ được miễn tham gia nghĩa vụ quân sự. Trường hợp không thuộc các bệnh được miễn tham gia nghĩa vụ quân sự hoặc trường hợp không được đăng ký nghĩa vụ quân sự thì sẽ dựa vào các tiêu chí nêu ở trên để đánh giá tình trạng sức khỏe có đạt tiêu chuẩn để tham gia nghĩa vụ quân sự hay không.
Như vây, trong trường hợp đăng ký tham gia nghĩa vụ quân sự nhưng mắc các bệnh như: tâm thần; động kinh; bệnh Parkinson; mù một mắt; điếc; di chứng do lao xương, khớp; di chứng do phong; các bệnh lý ác tính; người khuyết tật mức độ đặc biệt nặng và nặng thì sẽ được miễn tham gia nghĩa vụ quân sự.
Trong trường hợp không thuộc các bệnh được miễn tham gia nghĩa vụ quân sự hoặc trường hợp không được đăng ký nghĩa vụ quân sự thì sẽ dựa vào các tiêu chí nêu ở trên để đánh giá tình trạng sức khỏe có đạt tiêu chuẩn để tham gia nghĩa vụ quân sự hay không.
Đối tượng không được đăng ký tham gia nghĩa vụ quân sự bao gồm: đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự; phạt tù, cải tạo không giam giữ, bị áp dụng biện pháp giáo dục tại xã, phường, thị trấn hoặc đưa vào trường giáo dưỡng, cơ sở giáo dục bắt buộc, cơ sở cai nghiện bắt buộc;, bị tước quyền phục vụ trong lực lượng vũ trang nhân dân.