CELEX: 62011CJ0579
Fundusze strukturalne
Rozporządzenie (WE) nr 1083/2006
Kwalifikowalność terytorialna
Realizowanie inwestycji współfinansowanej przez Unię Europejską z miejscowości położonej poza kwalifikującymi się regionami przez podmiot mający siedzibę w takiej miejscowości

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczy wykładni art. 174–176 TFUE oraz rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (
Dz.U. L 210, s. 25
).
Wniosek ten został przedstawiony w ramach sporu pomiędzy Grande Área Metropolitana do Porto (zwanym dalej „GAMP”), stowarzyszeniem gmin, a kilkoma organami administracji krajowej reprezentowanymi przez Comissão Directiva do Programa Operacional Potencial Humano (komisję zarządzającą programem operacyjnym Potencjał Ludzki), Ministério do Ambiente e do Ordenamento do Território, przekształconym w Ministério da Agricultura, do Mar, do Ambiente e do Ordenamento do Território (ministerstwo ds. rolnictwa, morza, środowiska i zagospodarowania przestrzennego), oraz Ministério do Trabalho e da Solidariedade Social (ministerstwo pracy i solidarności społecznej) w przedmiocie zastosowania funduszy Unii Europejskiej.
Ramy prawne
Rozporządzenie nr 1083/2006
Motyw 1 rozporządzenia nr 1083/2006 ma następującą treść:
„Artykuł 158 [WE] stanowi, że w celu wzmocnienia jej spójności gospodarczej i społecznej Wspólnota zmierza do zmniejszenia dysproporcji w poziomach rozwoju różnych regionów oraz zacofania regionów lub wysp najmniej uprzywilejowanych, w tym obszarów wiejskich. Artykuł 159 [WE] stawia wymóg wspierania tych działań za pośrednictwem funduszy strukturalnych, Europejskiego Banku Inwestycyjnego (EBI) oraz innych istniejących instrumentów finansowych”.
Artykuł 1 rzeczonego rozporządzenia przewiduje, że ustanawia ono „ogólne zasady dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR), Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS) (zwanych dalej »funduszami strukturalnymi«) oraz Funduszu Spójności” oraz określa między innymi„cele, do których realizacji mają przyczyniać się fundusze strukturalne i Fundusz Spójności, kryteria kwalifikowalności państw członkowskich i regionów w ramach tych funduszy, dostępne zasoby finansowe oraz kryteria ich alokacji”.
Artykuł 3 ust. 2 rozporządzenia nr 1083/2006 stanowi:
„[…] EFRR, EFS, Fundusz Spójności […] przyczyniają się […] do osiągnięcia następujących trzech celów:
a)
celu Konwergencja, który jest ukierunkowany na przyspieszenie konwergencji najsłabiej rozwiniętych państw członkowskich i regionów poprzez poprawę warunków wzrostu i zatrudnienia dzięki zwiększaniu ilości i poprawie jakości inwestycji w kapitał rzeczowy i ludzki, rozwojowi innowacyjności i społeczeństwa opartego na wiedzy, zdolnościom adaptacyjnym do zmian gospodarczych i społecznych, ochronie i poprawie jakości środowiska naturalnego oraz zwiększaniu wydajności administracji. Cel ten stanowi priorytet funduszy;
b)
celu Konkurencyjność regionalna i zatrudnienie, który, poza najsłabiej rozwiniętymi regionami, jest ukierunkowany na zwiększanie konkurencyjności i atrakcyjności regionów, jak również zatrudnienia […];
c)
celu Europejska współpraca terytorialna, który jest ukierunkowany na umacnianie współpracy transgranicznej […]”.
Tytuł I rozporządzenia nr 1083/2006 zawiera rozdział III, zatytułowany „Kwalifikowalność geograficzna”, w którym znajdują się art. 5–8 tego rozporządzenia, zatytułowane, odpowiednio: „Konwergencja”, „Konkurencyjność regionalna i zatrudnienie”, „Europejska współpraca terytorialna” i „Wsparcie przejściowe”.
Zgodnie z treścią rzeczonego art. 5:
„1.   Regionami kwalifikującymi się do finansowania z funduszy strukturalnych w ramach celu konwergencja są regiony odpowiadające poziomowi 2 wspólnej klasyfikacji jednostek terytorialnych (zwanemu dalej »poziomem NUTS 2«) w rozumieniu rozporządzenia (WE) nr 1059/2003 [Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 maja 2003 r. w sprawie ustalenia wspólnej klasyfikacji Jednostek Terytorialnych do Celów Statystycznych (NUTS) (
Dz.U. L 154, s. 1
)], których produkt krajowy brutto (PKB) na mieszkańca, mierzony parytetem siły nabywczej i obliczony na podstawie danych Wspólnoty za okres 2000–2002, wynosi mniej niż 75% średniego PKB UE w składzie 25 państw członkowskich (UE-25) w tym samym okresie odniesienia.
[...]
3.   Niezwłocznie po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia Komisja przyjmuje wykaz regionów spełniających kryteria na podstawie ust. 1 oraz państw członkowskich spełniających kryteria na podstawie ust. 2. Wykaz ten obowiązuje od dnia 1 stycznia 2007 r. do dnia 31 grudnia 2013 r.
[…]”.
Artykuł 22 rozporządzenia nr 1083/2006, zatytułowany „Brak możliwości przenoszenia zasobów”, stanowi:
„Całkowite środki finansowe alokowane na poszczególne państwa członkowskie w ramach każdego z celów funduszy oraz ich komponentów nie jest przenoszalna [nie mogą być przenoszone] między nimi.
[...]”.
Artykuł 32 rzeczonego rozporządzenia stanowi:
„1.   Działalność funduszy w państwach członkowskich przyjmuje formę programów operacyjnych w ramach narodowych strategicznych ram odniesienia. Każdy program operacyjny obejmuje okres pomiędzy dniem 1 stycznia 2007 r. a dniem 31 grudnia 2013 r. Program operacyjny obejmuje wyłącznie jeden z trzech celów, o których mowa w art. 3, chyba że Komisja i państwo członkowskie uzgodniły inaczej.
[…]
5.   Komisja przyjmuje każdy program operacyjny możliwie najszybciej, ale nie później niż cztery miesiące po jego formalnym przedłożeniu przez państwo członkowskie […]”.
Zgodnie z art. 34 tego rozporządzenia, zatytułowanym „Szczególny charakter funduszy”:
„1.   Programy operacyjne otrzymują finansowanie wyłącznie z jednego funduszu […].
2.   Bez uszczerbku dla odstępstw ustanowionych w rozporządzeniach szczególnych w sprawie funduszy, EFRR i EFS mogą finansować, w sposób komplementarny i z zastrzeżeniem pułapu 10% finansowania wspólnotowego każdej osi priorytetowej programu operacyjnego, działania objęte zakresem pomocy z innego funduszu, pod warunkiem że są one konieczne do odpowiedniej realizacji operacji i są bezpośrednio z nią powiązane.
[…]”.
Artykuł 35 rozporządzenia nr 1083/2006, zatytułowany „Zakres geograficzny”, stanowi:
„1.   Programy operacyjne przedstawiane w ramach celu Konwergencja są opracowywane na odpowiednim poziomie geograficznym oraz co najmniej na poziomie NUTS 2.
Programy operacyjne przedstawiane w ramach celu Konwergencja otrzymujące wkład Funduszu Spójności są opracowywane na poziomie krajowym.
[...]”.
Artykuł 56 rozporządzenia nr 1083/2006, zatytułowany „Kwalifikowalność wydatków”, stanowi w ust. 4:
„Zasady kwalifikowalności wydatków ustanawia się na poziomie krajowym, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w rozporządzeniach szczególnych dotyczących poszczególnych funduszy. Obejmują one całość wydatków zadeklarowanych w ramach programu operacyjnego”.
Decyzja 2006/595
Na podstawie art. 1 załącznika I decyzji 2006/595/WE Komisji z dnia 4 sierpnia 2006 r. ustalającej wykaz regionów kwalifikujących się do finansowania z funduszy strukturalnych w ramach celu konwergencja w latach 2007–2013 (
Dz.U. L 243, s. 44
) regionami poziomu NUTS 2 kwalifikującymi się w rozumieniu art. 5 ust. 1 rozporządzenia nr 1083/2006 są w odniesieniu do Republiki Portugalskiej regiony Norte, Centro, Alentejo i Região Autónoma dos Açores.
Zgodnie z art. 2 i załącznikiem II do decyzji 2006/595 region Algarve jest w odniesieniu do Republiki Portugalskiej regionem NUTS 2, który również kwalifikuje się do finansowania z funduszy strukturalnych w ramach celu „konwergencja”, jednakże tylko na warunkach przejściowych, o których mowa w art. 8 ust. 1 rozporządzenia nr 1083/2006.
Region Lizbony nie został wymieniony w decyzji 2006/595, a tym samym nie kwalifikuje się do finansowania z funduszy strukturalnych w ramach celu konwergencji. Niemniej jednak kwalifikuje się on do finansowania w ramach celu konkurencyjności regionalnej i zatrudnienia.
Narodowe strategiczne ramy odniesienia
W dniu 28 czerwca 2007 r. rząd portugalski przyjął „narodowe strategiczne ramy odniesienia” (zwane dalej „NSRO”) w rozumieniu art. 32 ust. 1 rozporządzenia nr 1083/2006.
Punkt 6 załącznika V do NSRO stanowi:
„Wydatki na działania współfinansowane z funduszy strukturalnych i z funduszu spójności są kwalifikowane do programów operacyjnych, jeżeli zostały wykonane w ramach regionów NUTS 2 objętych przez każdy z tych [programów operacyjnych].
Owo podstawowe kryterium terytorialnego kwalifikowania wydatków funkcjonuje zasadniczo na podstawie lokalizacji inwestycji. W przypadku inwestycji o charakterze materialnym (w którym wyraźnie wskazana została lokalizacja inwestycji) stosuje się je bezpośrednio. W przypadku inwestycji o charakterze niematerialnym funkcjonowanie kryterium terytorialnego kwalifikowania następuje w zależności od położenia podmiotu korzystającego – ustalonego na podstawie położenia jego siedziby lub delegacji (lub zakładu) odpowiedzialnych za wykonanie operacji.
Wyjątki od podstawowej zasady terytorialnego kwalifikowania dotyczą wydatków związanych z:
a)
operacjami z odpowiednim efektem rozlewania się (»spill-over effect«), w dziedzinach i zgodnie z procedurami określonymi w pkt 7 i 8;
b)
[...]”.
Punkt 7 załącznika V NSRO stanowi:
„Wyjątkami od ogólnej zasady terytorialnego kwalifikowania wydatków dotyczących operacji, które dokonywane są w regionie NUTS 2 Lizbona […], lecz których efekty rozprzestrzeniają się na pozostałe regiony Portugalii kontynentalnej i zostały uznane za mające duże znaczenie dla rozwoju regionów będących przedmiotem konwergencji terytorium Portugalii kontynentalnej.
[Wykaz kategorii inwestycji objętych zakresem tych wyjątków]
Należy stwierdzić, że owe kategorie inwestycji stanowią wyjątkowe przypadki, należycie uzasadnione ze względu na charakter operacji i powielające się skutki, jakie wywołują one w regionach innych niż regiony, w których realizowana jest inwestycja. Kategorie te łącznie reprezentują niewielki odsetek dotacji z funduszy strukturalnych na podstawie programowania. Orientacje przedstawione poniżej w punktach, sporządzone w wyniku uzgodnień pomiędzy Komisją Europejską a organami portugalskimi, mogą w odpowiednim wypadku stanowić przedmiot dodatkowych specyfikacji w ramach poszczególnych tematycznych programów operacyjnych”.
Punkt 8 załącznika V do NSRO ustanawia „szczególne metody” ustalania kwalifikowalności wydatków z punktu widzenia skutków, jakie wywołują one poza regionem Lizbony.
Program operacyjny Potencjał Ludzki
Wśród programów operacyjnych przewidzianych przez NSRO znajduje się program pod nazwą „Potencjał Ludzki” (zwany dalej „POPL”). Jedna z priorytetowych osi (oś 3) POPL dotyczy kształcenia zawodowego i zawiera kategorię inwestycji zatytułowaną „Kształcenie strategiczne w zakresie zarządzania i innowacji w administracji publicznej” (zwaną dalej „kształceniem w zakresie administracji publicznej”).
Kształcenie w zakresie administracji publicznej zostało wymienione w pkt 7 załącznika V NSRO wśród kategorii inwestycji objętych zakresem wyjątków od ogólnej zasady wymagalności terytorialnej. W tym zakresie pkt 8 tego załącznika przewiduje:
„Zważywszy na to […], że zamierzone cele ukierunkowane są w szczególności na zmniejszenie kosztów administracyjnych i wzmocnienie konkurencji krajowej poprzez wzrost skuteczności administracyjnej, należy w szczególności wskazać, że pomimo znacznej koncentracji zasobów ludzkich administracji publicznej w regionie Lizbony skutki przyszłych akcji będą w sposób nieunikniony odczuwalne na całym terytorium kraju z uwagi na charakter podmiotów i świadczonych przez nie usług (skierowanych do wszystkich obywateli lub podmiotów gospodarczych).
Rzeczona koncentracja usług w regionie stołecznym wyjaśnia, dlaczego znaczna część inwestycji, które będą przeprowadzane, będzie koncentrować się w tym regionie […]”.
Rzeczony pkt 8 przewiduje jako „szczególną metodę” owego kształcenia:
„a)
Ocenę skutków przedsięwzięcia w regionach »konwergencji« Portugalii kontynentalnej według koncentracji populacji mieszkającej w tych regionach.
b)
Kwantyfikację skutków przedsięwzięcia:
koncentracja populacji mieszkającej w regionach NUTS 2 Norte, Centro i Alentejo w stosunku do populacji zamieszkałej w Portugalii kontynentalnej: 68,5% […]
c)
Kwantyfikację wydatków dokonanych w regionie NUTS 2 Lizbony, kwalifikujących się do [POPL]:
dla każdej inwestycji w kwocie 1000 EUR na akcje kształcenia strategicznego dotyczącego zarządzania i innowacji w administracji publicznej przeprowadzonej w regionie NUTS 2 Lizbony zainwestowana kwota 685 EUR będzie kwalifikowana do osi [3 POPL].
Kwota niekwalifikowalna do osi [3 POPL] będzie finansowana za pomocą osi, odpowiednio, »Lizbona« (której zamieszkała ludność wynosi 27,5% populacji Portugalii kontynentalnej) i »Algarve« (której zamieszkała ludność odpowiada 4% ludności Portugalii kontynentalnej) lub za pomocą środków krajowych”.
W dniu 16 października 2007 r. Komisja na podstawie art. 32 ust. 5 rozporządzenia nr 1083/2006 zatwierdziła POPL jako program o „wielu celach”, to znaczy, po pierwsze, na podstawie celu „konwengrencji” w regionach Norte, Centro, Alentejo oraz przejściowo w regionie Algarve, oraz po drugie, na podstawie celu „konkurencyjność regionalna i zatrudnienie” w regionie Lizbony.
Postępowanie główne i pytania prejudycjalne
Decyzjami z dnia 15 i 26 września 2008 r., a także z dnia 15 października, 4 listopada i 26 grudnia 2008 r. Comissão Directiva do Programa Operacional Potencial Humano zatwierdziła kandydatury Instituto Nacional de Administração (krajowego instytutu administracyjnego), Sindicato dos Quadros Técnicos do Estado (związku zawodowego kadr technicznych państwa), Instituto Superior de Ciências do Trabalho e da Empresa (wyższego instytutu nauk dotyczących pracy i przedsiębiorczości), Ministério da Saúde (ministerstwa zdrowia) oraz Instituto do Desporto de Portugal (instytutu ds. sportu portugalskiego) do finansowania w ramach kategorii inwestycji POPL dotyczących kształcenia w zakresie administracji publicznej.
Ponieważ wszyscy ci kandydaci mieli swoje siedziby w Lizbonie, rzeczone decyzje, w zakresie, w jakim wnioskowane finansowanie objęte było celem „konwergencja”, o którym mowa w art. 5 rozporządzenia nr 1083/2006, zostały wydane na podstawie wyjątku przewidzianego w pkt 6 lit. a) załącznika V do NSRO.
Uważając, że wyjątek ten jest sprzeczny z prawem Unii oraz że decyzje wydane przez Comissão Directiva do Programa Operacional Potencial Humano zmniejszają w ten sposób bezprawnie fundusze dostępne dla zainteresowanych podmiotów mających siedziby w innych regionach portugalskich NUTS 2, które kwalifikują się w ramach celu „konwergencja”, GAMP wniosła skargę o stwierdzenie nieważności tych decyzji do tribunal administrativo e fiscal do Porto.
Sąd ten postanowieniem z dnia 20 grudnia 2010 r. orzekł, iż skarga stała się bezprzedmiotowa w zakresie, w jakim skierowana była przeciwko decyzji zatwierdzającej kandydaturę Ministério da Saúde.
Jeżeli chodzi o pozostałe elementy sporu, tribunal administrativo e fiscal do Porto postanowieniem z dnia 19 października 2011 r. postanowił zawiesić postępowanie i skierować do Trybunału następujące pytania prejudycjalne:
„1)
Czy prawo [unijne], a w szczególności przepisy art. 5–8, 22, 32, 34, 35 i 56 rozporządzenia [nr 1083/2006] i art. 174–176 TFUE, powinno być interpretowane w ten sposób, że nie dopuszcza ono wyjątków od zasady terytorialnego kwalifikowania wydatków, to znaczy że wydatki dotyczące operacji współfinansowanych z funduszy strukturalnych oraz z Funduszu Spójności tylko wówczas są kwalifikowane jako programy operacyjne, jeżeli zostają wykonane w regionach NUTS 2 objętych przez każdy z tych programów operacyjnych?
2)
Dokładniej, czy powyższe przepisy powinny być interpretowane w ten sposób, że nie dopuszczają one tego, aby organy krajowe ustanawiały przepisy, które stanowiąc wyjątki od zasady terytorialności wydatków, pozwalają na uznanie za kwalifikujące się do objęcia takimi programami operacyjnymi inwestycje, które [nie] są zlokalizowane w regionach NUTS 2 objętych programami operacyjnymi specjalnie przeznaczonymi dla celu konwergencji lub w przypadku gdy ich beneficjent nie znajduje się w takim regionie?
3)
Czy też przeciwnie, prawo [unijne], a w szczególności przepisy art. 5–8, 22, 32, 34, 35 i 56 rozporządzenia [nr 1083/2006] i art. 174–176 TFUE, powinno być interpretowane w ten sposób, że nie sprzeciwia się ono wyjątkom od zasady terytorialnego kwalifikowania wydatków, zezwalając na to, aby organy krajowe ustanawiały przepisy, które pozwalają na uznanie, że wydatki dotyczące operacji współfinansowanych z funduszy strukturalnych oraz z Funduszu Spójności były kwalifikowane do programów operacyjnych, pomimo że nie są realizowane w regionach NUTS 2 objętych przez każdy z tych programów operacyjnych, z tego względu, iż chodzi o wydatki lub operacje z odnośnym efektem rozlewania (»spill-over effect«), to znaczy że są one uzasadnione ze względu na charakter tych operacji i powielający się skutek, jaki wywołują w regionach innych niż ten, w którym realizowana jest inwestycja?
4)
Dokładniej, czy przepisy te nie sprzeciwiają się temu, aby organy krajowe ustanawiały przepisy, które pozwalają na uznanie za kwalifikujące się w ramach programów operacyjnych przeznaczonych na cel konwergencji inwestycji, których lokalizacja lub których beneficjent nie znajdują się w regionach NUTS 2 objętych przez ów cel konwergencji, z tego względu, iż chodzi o wydatki lub operacje z odnośnym efektem rozlewania (»spill-over effect«), to znaczy że są one uzasadnione ze względu na charakter tych operacji i powielający się skutek, jaki wywołują w regionach innych niż ten, w którym realizowana jest inwestycja?”.
W przedmiocie pytań prejudycjalnych
Przez swoje pytania, które należy rozpatrywać łącznie, sąd odsyłający zmierza zasadniczo do ustalenia, czy przepisy prawa pierwotnego Unii dotyczące spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej, a także rozporządzenie nr 1083/2006 sprzeciwiają się temu, aby inwestycja współfinansowana przez Unię była przeprowadzana z miejscowości położonej poza regionami kwalifikującymi się oraz przez podmioty mające siedzibę w takiej miejscowości.
W tym zakresie, po pierwsze, z łącznej lektury art. 174 akapit drugi TFUE i art. 175 akapit pierwszy TFUE wynika, że fundusze strukturalne i inne instrumenty finansowe Unii przyczyniające się do spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej mają na celu w szczególności zmniejszenie dysproporcji w poziomach rozwoju różnych regionów oraz zacofania regionów najmniej uprzywilejowanych. Cel ten został przypomniany między innymi w motywie 1 rozporządzenia nr 1083/2006 i powinien być uwzględniany przez państwa członkowskie w trakcie realizowania inwestycji współfinansowanych z ww. funduszy i instrumentów (zob. w tym ostatnim zakresie wyrok z dnia 3 września 2009 r. w sprawie
C-166/07 Parlament przeciwko Radzie, Zb.Orz. s. I-7135
, pkt 45).
Podobnie art. 3 ust. 2 lit. a) rozporządzenia nr 1083/2006 stanowi, że priorytetem funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności jest przyspieszenie konwergencji najsłabiej rozwiniętych państw członkowskich i regionów.
Zgodnie z tym celem prawodawca Unii ustalił kryteria w celu określenia regionów i obszarów kwalifikujących się. Jeżeli chodzi o cel „konwergencja”, art. 5 rozporządzenia nr 1083/2006 stanowi, że regionami kwalifikującymi się do finansowania z funduszy strukturalnych są regiony NUTS 2, to znaczy regiony, „których produkt krajowy brutto (PKB) na mieszkańca, mierzony parytetem siły nabywczej i obliczony na podstawie danych Wspólnoty za okres 2000–2002, wynosi mniej niż 75% średniego PKB UE w składzie 25 państw członkowskich (UE-25) w tym samym okresie odniesienia”.
Z rzeczonego celu oraz kryterium, za pomocą którego jest on osiągany, w sposób jednoznaczny wynika, że ze stosowania funduszy strukturalnych do realizacji celu „konwergencja” powinny w szczególności korzystać regiony NUTS 2. Warunek ten podkreślony został ponadto przez wyrażenie „Kwalifikowalność geograficzna”, zastosowane jako tytuł rozdziału obejmującego art. 5–8 rozporządzenia nr 1083/2006, a także przez art. 35 ust. 1 akapit pierwszy tego rozporządzenia, zgodnie z którym każdy program operacyjny objęty rzeczonym celem powinien być opracowany „na odpowiednim poziomie geograficznym oraz co najmniej na poziomie NUTS 2”.
Z kolei ani z rozporządzenia nr 1083/2006, ani z przepisów prawa pierwotnego dotyczących spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej nie można wywnioskować, że podmiot odpowiedzialny za realizację inwestycji powinien koniecznie mieć siedzibę w regionie, dla którego ta inwestycja jest przeznaczona. Ponadto z aktów tych nie wynika, że zastosowanie funduszy powinno w każdym przypadku fizycznie mieć miejsce w rzeczonym regionie.
Tak jak to zauważyli rząd portugalski i Komisja Europejska, interesowi regionu, który powinien korzystać ze współfinansowania przez Unię, najlepiej służy sytuacja, w której podmiot odpowiedzialny za wdrożenie oferuje najwyższe gwarancje jakościowe i ilościowe wykonania projektu. Jeżeli podmiot ten ma siedzibę poza rzeczonym regionem, okoliczność ta nie powinna sprzeciwiać się temu, aby projekt ów został mu powierzony. Należy stwierdzić, że w tym zakresie, o ile celem funduszy strukturalnych i innych instrumentów finansowych Unii, o którym mowa w pkt 30 i 31 niniejszego wyroku, jest przyśpieszenie konwergencji regionów mniej rozwiniętych, o tyle jednak cel ten nie polega na zastrzeżeniu świadczenia usług w ramach programów współfinansowanych przez Unię jedynie do podmiotów mających siedzibę w tych regionach. W rzeczywistości bowiem zgodnie z rzeczonym celem to regiony powinny korzystać ze współfinansowania przez Unię, a nie podmioty mające siedzibę w tych regionach.
Podobnie, tak jak to wskazały rządy portugalski i niderlandzki, interes regionu kwalifikującego się jest niekiedy tak samo, a nawet lepiej zapewniony, jeżeli inwestycja jest realizowana z miejscowości położonej poza jego terytorium.
Z uwagi na powyższe rozważania okoliczność, że podmioty w postępowaniu głównym odpowiedzialne za wdrożenie inwestycji mają siedzibę w miejscowości położonej poza określonym regionem NUTS 2 oraz że zapewniają one z tej miejscowości kształcenie urzędników administracji publicznej wykonujących zadania dla mieszkańców tych regionów, nie narusza zasad kwalifikowalności geograficznej ustanowionych w rozporządzeniu nr 1083/2006.
Niemniej jednak oczywiście realizowana w ten sposób inwestycja, o ile jest ona współfinansowana w ramach celu „konwergencja”, powinna być skierowana w sposób docelowy i identyfikowalny do rzeczonych regionów NUTS 2. W sprawie głównej do sądu odsyłającego należy zbadanie, czy warunek ten został spełniony. Do sądu tego należeć będzie w szczególności zbadanie, czy zasada ustanowiona w pkt 8 załącznika V do NSRO, zgodnie z którym 68,5% wydatków dokonanych w Lizbonie kwalifikuje się z tego powodu, że skutki takiego odsetka wydatków powstają w regionach Norte, Centro i Alentejo, jest w prawidłowy sposób uzasadniona.
Z uwagi na powyższe na przedstawione pytania należy odpowiedzieć, że przepisy prawa pierwotnego Unii dotyczące spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej oraz rozporządzenie nr 1083/2006 należy interpretować w ten sposób, że nie sprzeciwiają się one temu, aby inwestycja współfinansowana przez Unię była realizowana z miejscowości położonej poza regionami kwalifikującymi się przez podmiot mający siedzibę w takiej miejscowości, pod warunkiem że inwestycja ta będzie w sposób docelowy i identyfikowalny skierowana do kwalifikujących się regionów.
W przedmiocie kosztów
Dla stron w postępowaniu głównym niniejsze postępowanie ma charakter incydentalny, dotyczy bowiem kwestii podniesionej przed sądem odsyłającym, do niego zatem należy rozstrzygnięcie o kosztach. Koszty poniesione w związku z przedstawieniem uwag Trybunałowi, inne niż koszty stron w postępowaniu głównym, nie podlegają zwrotowi.

Z powyższych względów Trybunał (trzecia izba) orzeka, co następuje:

Przepisy prawa pierwotnego Unii dotyczące spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej oraz rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 należy interpretować w ten sposób, że nie sprzeciwiają się one temu, aby inwestycja współfinansowana przez Unię była realizowana z miejscowości położonej poza regionami kwalifikującymi się przez podmiot mający siedzibę w takiej miejscowości, pod warunkiem że inwestycja ta będzie w sposób docelowy i identyfikowalny skierowana do kwalifikujących się regionów.

Podpisy
(
*1
)	Język postępowania: portugalski.