CELEX: 62012CJ0321
Sigurtà soċjali
Regolament (KEE) Nru 1408/71
Artikolu 28(2)(b)
Benefiċċji tal-assigurazzjoni għall-mard
Intitolament għall-pensjoni tax-xjuħija f’diversi Stati Membri
Residenza fi Stat Membru ieħor
Għoti ta’ benefiċċji in natura fl-Istat ta’ residenza
Oneru tal-ħlas tal-benefiċċji
‘Leġiżlazzjoni’ ta’ Stat Membru li fir-rigward tagħha l-pensjonant kien suġġett għall-itwal żmien
Kunċett

It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikolu 28(2)(b) tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 1408/71, tal-14 ta’ Ġunju 1971, dwar l-applikazzjoni tal-iskemi tas-sigurtà soċjali għall-persuni impjegati u l-familja tagħhom li jiċċaqilqu ġewwa l-Komunità, fil-verżjoni emendata u aġġornata bir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 118/97, tat-2 ta’ Diċembru 1996 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 5, Vol. 3, p. 3), kif emendat bir-Regolament (KE) Nru 1992/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-18 ta’ Diċembru 2006 (
ĠU L 392, p. 1
, iktar ’il quddiem ir-“Regolament Nru 1408/71”).
Din it-talba ġiet ippreżentata fil-kuntest ta’ kawża bejn F. van der Helder u D. Farrington u l-College voor zorgverzekeringen (Kunsill tal-assigurazzjonijiet għall-kura tal-mard, iktar ’il quddiem is-“CVZ”) dwar il-ħlas ta’ kontribuzzjonijiet għas-sistema legali obbligatorja tal-assigurazzjoni għall-mard applikabbli fil-Pajjiżi l-Baxxi.
Il-kuntest ġuridiku
Id-dritt tal-Unjoni
L-Artikolu 1 tar-Regolament Nru 1408/71 jipprovdi, taħt it-titolu “Definizzjonijiet”:
“Għall-iskop ta’ dan ir-Regolament:
[…]
j)
leġislazzjoni tfisser fejn jidħlu l-Istatuti ta’ kull Stat Membru, ir-Regolamenti u dispożizzjonijiet oħra u l-miżuri l-oħra kollha implimentati, preżenti u futuri, marbutin mal-friegħi ta’ l-iskemi tas-sigurtà soċjali koperti bl-Artikolu 4(1) u (2) jew dawk il-benefiċċji non-kontributorji speċjali koperti bl-Artikolu 4(2a).
[…]
r)
perjodi ta’ assigurazzjoni jfissru perjodi ta’ kontribuzzjoni jew perjodu ta’ impjieg jew ta’ xogħol għal rasu kif iddefiniti u magħrufa bħala perjodi ta’ assigurazzjoni bil-leġislazzjoni taħt liema kienu kompluti jew ikkunsidrati bħala kompluti, u l-perjodi kollha meqjusa bħala tali, fejn huma meqjusa mill-imsemmija leġislazzjoni bħala ekwivalenti għall-perjodi ta’ assigurazzjoni […]”
L-Artikolu 4 tal-imsemmi regolament, intitolat “Materji koperti”, jipprovdi fil-paragrafu 1 tiegħu:
“Dan ir-Regolament jkun japplika għal-leġislazzjoni kollha li tikkonċerna l-friegħi segwenti tas-sigurtà soċjali:
a)
il-benefiċċji tal-mard u tal-maternità;
b)
il-benefiċċji ta’ l-invalidità, inklużi dawk intenzjonati għall-manteniment u l-miljorament tal-kapaċità tal-qliegħ;
c)
il-benefiċċji tax-xjuħija;
d)
il-benefiċċji tas-superstiti;
e)
benefiċċji fejn jidħlu inċidenti fuq ix-xogħol u mard okkupazzjonali;
f)
għotjiet tal-mewt;
g)
benefiċċji tad-disimpjieg;
h)
benefiċċji tal-familja.”
It-Titolu II tal-imsemmi regolament jinkludi dispożizzjonijiet partikolari għal dawn il-kategoriji differenti ta’ benefiċċji. Il-Kapitolu 1 tat-Titolu III tal-istess regolament jikkonċerna benefiċċji tal-mard u tal-maternità. Is-sezzjoni 5 ta’ dan il-kapitolu, intitolata “Il-pensjonanti u l-membri tal-familji tagħhom”, tinkludi l-Artikoli 27 sa 34 tar-Regolament Nru 1408/71.
L-Artikolu 27 ta’ dan ir-regolament, intitolat “Il-pensjonijiet pagabbli taħt il-leġislazzjoni ta’ diversi Stati fejn hemm id-dritt tal-benefiċċji fil-pajjiż tar-residenza”, jipprovdi:
“Pensjonant li huwa intitolat biex jiġbed il-pensjoni taħt il-leġislazzjoni ta’ tnejn jew iktar Stati Membri, li minnhom waħda hija dik ta’ l-Istat Membru li fit-territorju tiegħu jabita, u li huwa intitolat għall-benefiċċji taħt il-leġislazzjoni ta’ l-Istat Membru ta’ l-aħħar, waqt li fejn suppost jittieħdu inkonsiderazzjoni d-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 18 u ta’ l-Anness VI, jirċievi, flimkien mal-membri tal-familja tiegħu, tali benefiċċji mill-istituzzjoni tal-post tar-residenza u aspejjeż ta’ dik l-istituzzjoni bħallikieku l-persuna kkonċernata kienet pensjonant li l-pensjoni tiegħu kienet pagabbli biss taħt il-leġislazzjoni ta’ l-Istat Membru ta’ l-aħħar.”
L-Artikolu 28 tal-imsemmi Regolament, intitolat “Pensjonijiet pagabbli taħt il-leġiżlazzjoni ta’ Stat jew iktar, f’każijiet fejn m’hemm ebda dritt għall-benefiċċji fil-pajjiż tar-residenza”, jipprovdi:
“1.   Pensjonant li huwa intitolat għall-pensjoni taħt il-leġislazzjoni ta’ Stat Membru wieħed jew għall-pensjonijiet taħt il-leġislazzjoni ta’ tnejn jew iktar Stati Membri u li huwa intitolat għall-benefiċċji taħt il-leġislazzjoni ta’ l-Istat Membru li fit-territorji tiegħu huwa jabita xorta jirċievi tali benefiċċji għalih innifsu u għall-membri tal-familja tiegħu, dment li huwa jkun intitolat, waqt li kif suppost jittieħdu inkonsiderazzjoni d-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 18 u ta’ l-Anness VI, taħt il-leġislazzjoni ta’ l-Istat Membru jew għallinqas ta’ wieħed mill-Istati Membri kompetenti fejn jidħlu l-pensjonijiet kemm-il darba huwa kien jabita fit-territorju ta’ tali Stat. Il-benefiċċji jkunu pprovduti taħt il-kondizzjonijiet li ġejjin:
a)
il-benefiċċji b’xi mod ikunu pprovduti f’isem l-istituzzjoni li għaliha saret riferenza fil-paragrafu 2 mill-istituzzjoni tal-post tar-residenza bħallikieku l-persuna kkonċernata kienet pensjonant taħt il-leġislazzjoni ta’ l-Istat li fit-territorju tiegħu huwa jabita u kien intitolat għal tali benefiċċji;
[…]
2.   Fil-każijiet koperti mill-paragrafu 1, l-ispiża tal-benefiċċji b’xi mod issir mill-istituzzjoni kif stabbilit skond ir-regoli li ġejjin:
[…]
b)
fejn il-pensjonant huwa intitolat għall-imsemmija benefiċċji taħt il-leġislazzjoni ta’ tnejn jew iktar Stati Membri, l-ispiża ta’ dan ssir mill-istituzzjoni kompetenti ta’ l-Istat Membru li għal-leġislazzjoni tiegħu kien suġġett il-pensjonant għall-itwal perjodu ta’ żmien; kemm-il darba l-applikazzjoni ta’ din ir-regola tirriżulta li diversi istituzzjonijiet huma responsabbli għall-ispiża tal-benefiċċji, din l-ispiża ssir mill-istituzzjoni li tkun tamministra l-leġislazzjoni li għaliha l-pensjonant kien suġġett l-aħħar.”
L-Artikolu 28a tal-istess regolament intitolat “Pensjonijiet pagabbli taħt il-leġislazzjoni ta’ wieħed jew iktar Stati Membri barra dak il-pajjiż tar-residenza fejn hemm dritt għall-benefiċċji fil-pajjiż ta’ l-aħħar”, jipprovdi:
“Fejn il-pensjonant intitolat għall-pensjoni taħt il-leġislazzjoni ta’ Stat Membru wieħed, jew għall-pensjonijiet taħt il-leġislazzjonijiet ta’ tnejn jew iktar Stati Membri, jabita fit-territorju taħt Stat Membru li taħt il-leġislazzjoni tiegħu id-dritt tar-riċeviment tal-benefiċċji b’xi mod mhux suġġett għall-kondizzjonijiet ta’ l-assigurazzjoni jew ta’ l-impjieg, anqas mhi pagabbli ebda pensjoni, l-ispiża tal-benefiċċji b’xi mod pprovdut lilu u lill-membri tal-familja tiegħu jsiru mill-istituzzjoni ta’ wieħed mill-Istati Membri kompetenti fejn jidħlu l-pensjonijiet, stabbiliti skond ir-regoli stipulati fl-Artikolu 28(2), sa tali punt li l-pensjonant u l-membri tal-familja tiegħu kienu jkunu intitolati għal tali benefiċċji taħt il-leġislazzjoni amministrata mill-imsemmija istituzzjoni li kieku kienu jabitaw fit-territorju ta’ l-Istat Membru fejn tinsab l-istituzzjoni.”
L-Artikolu 33 tar-Regolament Nru 1408/7, intitolat “Kontribuzzjonijiet pagabbli mill-pensjonanti”, jipprovdi:
“1.   L-istituzzjoni ta’ Stat Membru li hija responsabbli għall-pagament ta’ pensjoni u li tamministra l-leġislazzjoni li tipprovdi għal tnaqqis mill-pensjoni minħabba l-kontribuzzjonijiet għall-mard u l-maternità tkun awtorizzata tagħmel tali tnaqqis, ikkalkulat skond il-leġislazzjoni kkonċernata, mill-pensjoni pagabbli minn tali istituzzjoni, sa tali punt li l-ispiża tal-benefiċċji taħt l-Artikolu 27, 28, 28a, 29, 31 u 32 issir mill-istituzzjoni ta’ l-imsemmi Stat Membru.
2.   Fejn, fil-każijiet li għalihom hemm riferenza fl-Artikolu 28a, l-akkwist tal-benefiċċji fejn jidħlu l-mard u l-maternità huma suġġetti għall-pagament ta’ kontribuzzjonijiet jew pagamenti simili taħt il-leġislazzjoni ta’ Stat Membru li fit-territorju tiegħu il-pensjonant inkwistjoni jabita, b’riħet tali residenza, dawn il-kontribuzzjonijiet ikunu pagabbli.”
Skont l-Artikolu 36(1) ta’ dan ir-Regolament, il-benefiċċji
in natura
pprovduti mill-istituzzjoni ta’ Stat Membru f’isem l-istituzzjoni ta’ Stat Membru ieħor, b’mod partikolari skont id-dispożizzjonijiet tal-Artikoli 28, 28a u 33 tal-imsemmi regolament, għandhom jiġu kompletament irrimborsati.
L-Artikolu 95 tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 574/72, tal-21 ta’ Marzu 1972, li jistipula l-proċedura għall-implimentazzjoni tar-Regolament (KEE) Nru 1408/71, fil-verżjoni tiegħu emendata u aġġornata bir-Regolament Nru 118/97, kif emendat bir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1223/98, tal-4 ta’ Ġunju 1998 (
ĠU L 168, p. 1
), jipprovdi li l-ammont ta’ benefiċċji
in natura
pprovduti taħt l-Artikoli 28 u 28a tar-Regolament Nru 1408/71 għandu jiġi rrimborsat mill-istituzzjonijiet kompetenti lill-istituzzjonijiet li jkunu allokaw tali benefiċċji, abbażi ta’ somma f’daqqa li hija l-iktar viċina għall-ispejjeż attwalment imġarrba, li r-regoli ta’ kalkolu tagħhom huma ddefiniti skont din id-dispożizzjoni.
Id-dritt Olandiż
Qabel l-1 ta’ Jannar 2006, il-liġi dwar il-fondi tal-assigurazzjoni għall-mard (Ziekenfondswet, iktar ’il quddiem iz-“ZFW”) kienet tipprevedi sistema obbligatorja ta’ assigurazzjoni għall-mard għall-ħaddiema impjegati biss li d-dħul tagħhom ma jkunx jilħaq ċertu livell. Min-naħa l-oħra, il-persuni li ma kinux jaqgħu taħt din is-sistema kellhom jagħmlu kuntratt ma’ kumpannija tal-assigurazzjoni privata sabiex ikunu koperti għall-ispejjeż tal-mard.
Din is-sistema legali obbligatorja kienet applikabbli wkoll, f’ċertu kundizzjonijiet, għall-persuni mhux residenti li kienu intitolati għal pensjoni abbażi tal-liġi dwar sistema ġenerali ta’ assigurazzjoni tax-xjuħija (Algemene Ouderdomswet, iktar ’il quddiem l-“AOW”) jew għal allowance taħt il-liġi dwar l-assigurazzjoni għall-inkapaċità għax-xogħol (Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering).
Mill-1 ta’ Jannar 2006, il-liġi dwar l-assigurazzjoni għall-kura tas-saħħa (Zorgverzekeringswet, iktar ’il quddiem iz-“ZVW”) stabbilixxiet sistema legali obbligatorja tal-assigurazzjoni għall-mard għall-persuni kollha residenti jew li jaħdmu fil-Pajjiżi l-Baxxi.
L-Artikolu 69 ta’ din il-liġi huwa fformulat kif ġej:
“1.   Il-persuni li jirresjedu barra mill-pajjiż li, skont regolament tal-Kunsill tal-Komunitajiet Ewropej jew skont regolament adottat taħt il-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea jew trattat dwar is-sigurtà soċjali, għandhom dritt, f’każ ta’ bżonn, għall-kura jew ir-rimbors tagħha, kif previst fil-liġi dwar l-assigurazzjoni għall-kura tas-saħħa fil-pajjiż ta’ residenza tagħhom, għandhom jirreġistraw ruħhom mas-[CVZ], sakemm ma humiex koperti bl-assigurazzjoni obbligatorja taħt din il-liġi.
2.   Il-persuni koperti fil-paragrafu 1 huma obbligati jħallsu kontribuzzjoni li għandha tiġi stabbilita permezz ta’ digriet ministerjali. Għal parti li għandha tiġi stabbilita b’dan id-digriet, l-imsemmija kontribuzzjoni titqies bħala primjum għal assigurazzjoni għall-kura tas-saħħa, u dan għall-finijiet tal-implementazzjoni tal-liġi dwar il-benefiċċji għall-kura tas-saħħa (Wet op de zorgtoeslag).
[…]
4.   Is-[CVZ] huwa responsabbli mill-amministrazzjoni li tirriżulta mid-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 1 u tar-regolamenti internazzjonali li jissemmew fih, kif ukoll mid-deċiżjonijiet dwar l-impożizzjoni u l-ġbir tal-kontribuzzjoni msemmija fil-paragrafu 2 […]”
Barra minn hekk, kemm qabel kif ukoll wara l-1 ta’ Jannar 2006, il-Liġi ġenerali dwar l-ispejjeż mediċi speċjali (Algemene wet bijzondere ziektekosten) tassigura l-popolazzjoni kollha kontra r-riskju ta’ spejjeż eċċezzjonali ta’ mard, bħal, b’mod partikolari, ir-riskji li ma humiex koperti miz-ZFW u miz-ZVW jew minn assigurazzjoni privata.
Il-kawża prinċipali u d-domanda preliminari
F. van der Helder huwa ċittadin Olandiż pensjonant li ilu jgħix fi Franza mill-1991. Matul il-karriera professjonali tiegħu, huwa rrisjeda u ħadem fi Stati Membri differenti. F. van der Helder ilu jirċievi pensjoni AOW mill-Pajjiżi l-Baxxi abbażi tal-leġiżlazzjoni Olandiża minn Awwissu 1997. Din il-pensjoni hija bbażata fuq 43 sena ta’ assigurazzjoni kompluti f’dan l-Istat Membru. Dawn id-drittijiet ġew akkwistati, parzjalment abbażi tar-residenza u, parzjalment abbażi ta’ affiljazzjoni volontarja mas-sistema ta’ assigurazzjoni. Barra minn hekk, F. van der Helder jirċievi wkoll pensjoni abbażi tal-leġiżlazzjoni tar-Repubblika tal-Finlandja, fejn huwa kien assigurat bejn l-1980 u l-1987. Huwa jirċievi wkoll pensjoni abbażi tal-leġiżlazzjoni tar-Renju Unit tal-Gran Brittanja u tal-Irlanda ta’ Fuq.
D. Farrington huwa ċittadin Brittaniku pensjonant li ilu jgħix fi Spanja minn Mejju 2004. Matul il-karriera professjonali tiegħu, huwa rrisjeda u ħadem f’diversi Stati Membri, f’dan il-każ fir-Renju Unit u fil-Pajjiżi l-Baxxi. Huwa ilu jirċievi pensjoni AOW abbażi tal-leġiżlazzjoni tal-Pajjiżi l-Baxxi minn April 2006. Din il-pensjoni hija bbażata fuq 35 sena ta’ assigurazzjoni kompluti f’dan l-Istat Membru. Barra minn hekk, D. Farrington jirċievi pensjoni abbażi tal-leġiżlazzjoni tar-Renju Unit, fejn huwa ħadem bejn l-1957 u l-1972.
Sa l-1 ta’ Jannar 2006, la F. van der Helder u lanqas D. Farrington ma kienu obbligati jkunu affiljati ma’ sistema legali Olandiża ta’ assigurazzjoni għall-mard. Huma kienu koperti minn assigurazzjoni għall-mard privata. Min-naħa l-oħra, kemm F. van der Helder kif ukoll D. Farrington kienu assigurati skont il-Liġi ġenerali dwar l-ispejjeż mediċi speċjali meta kienu residenti fil-Pajjiżi l-Baxxi.
Wara d-dħul fis-seħħ taz-ZVW, fl-1 ta’ Jannar 2006, is-CVZ ikkunsidra li, peress li kieku rrisjedew fil-Pajjiżi l-Baxxi, F. van der Helder u D. Farrington kienu jaqgħu taħt is-sistema legali obbligatorja ta’ assigurazzjoni għall-mard prevista miz-ZVW u peress li ma humiex intitolati għal pensjoni fl-Istat Membru ta’ residenza tagħhom u kienu assigurati għal żmien twil skont il-leġiżlazzjoni Olandiża fil-qasam tas-sigurtà soċjali, huma kellhom jibbenefikaw minn benefiċċji
in natura
fl-Istat Membru ta’ residenza tagħhom bl-ispejjeż għall-Pajjiżi l-Baxxi, skont l-Artikoli 28 u 28a tar-Regolament Nru 1408/71.
Għaldaqstant, is-CVZ iddeċieda li jnaqqas mill-pensjonijiet pagabbli lil F. van der Helder u D. Farrington, il-kontribuzzjonijiet ipprovduti fl-Artikolu 69 taz-ZVW, skont is-sistema legali obbligatorja tal-assigurazzjoni għall-mard stabbilita minn din il-liġi.
F. van der Helder u D. Farrington ippreżentaw appell quddiem is-Centrale Raad van Beroep kontra s-sentenzi mogħtija fl-ewwel istanza mir-Rechtbank Amsterdam. Is-Centrale Raad van Beroep tikkunsidra li, peress li r-rikorrenti fil-kawża prinċipali huma intitolati għal pensjonijiet tax-xjuħija, il-ħlas tal-benefiċċji
in natura
għandu jsir, skont l-Artikolu 28(2)(b) tar-Regolament Nru 1408/71, mill-istituzzjoni kompetenti tal-Istat Membru li għal-leġiżlazzjoni tiegħu kienu suġġetti, bħala benefiċjarji ta’ dawn il-pensjonijiet, għall-itwal perijodu.
Din il-qorti tikkunsidra li dan il-kunċett ta’ “leġiżlazzjoni” jista’ jkun suġġett għal mill-inqas tliet interpretazzjonijiet differenti.
Skont l-ewwel interpretazzjoni, sostnuta minn F. van der Helder u D. Farrington, l-imsemmi kunċett ikopri l-leġiżlazzjoni dwar il-benefiċċji tal-mard u tal-maternità. Għalkemm F. van der Helder u D. Farrington ma jikkontestawx il-fatt li ħadmu għall-itwal perijodu ta’ żmien fil-Pajjiżi l-Baxxi u li kienu suġġett għal-liġi tas-sigurtà soċjali tal-Pajjiżi l-Baxxi għall-itwal perijodu ta’ żmien, huma madankollu qatt ma kienu affiljati ma’ sistema legali ta’ assigurazzjoni tal-mard fil-Pajjiżi l-Baxxi jew, fi kwalunkwe każ, kienu affiljati magħha għal perijodu iqsar minn dak li matul tiegħu kienu koperti minn assigurazzjoni għall-mard fi Stat Membru ieħor. Fil-każ preżenti, l-Istati Membri li għandhom iħallsu benefiċċji
in natura
fl-Istat ta’ residenza għalhekk huma, skont din l-interpretazzjoni, il-Finlandja u r-Renju Unit rispettivament. Din l-interpretazzjoni ntlaqgħet mir-Regeringsrätten (Qorti Suprema Amministrattiva, l-Isvezja) fis-sentenza Nru 4381-10, tal-14 ta’ Diċembru 2011, Wehmeyer. Fil-każ li jiġi segwit dan ir-raġunament, għandu jiġi magħruf jekk għandhiex tittieħed inkunsiderazzjoni, sabiex tiġi ddeterminata l-“leġiżlazzjoni” tal-Istat Membru li għaliha ġew sottomessi r-rikorrenti fil-kawża prinċipali, biss is-sistema legali tal-assigurazzjoni għall-mard jew inkella tal-assigurazzjoni għall-mard u għall-maternità flimkien.
Skont it-tieni interpretazzjoni, sostnuta mir-Rechtbank Amsterdam u ppreferuta mill-qorti tar-rinviju, il-kunċett ta’ “leġiżlazzjoni” jirreferi għall-assigurazzjoni tal-pensjoni li tikkostitwixxi l-bażi tal-pensjoni attwali tal-persuni kkonċernati. Din l-interpretazzjoni tirriżulta mis-sentenza tal-10 ta’ Mejju 2001, Rundgren (
C-389/99, Ġabra p. I-3731
, punti 44 sa 49). Hija wkoll konsistenti mal-metodu ta’ finanzjament tas-sistemi ta’ assigurazzjoni għall-mard b’kontribuzzjonijiet ibbażati fuq id-dħul tal-persuni kkonċernati li, fil-każ ta’ benefiċjarji ta’ pensjonijiet, jieħdu l-forma ta’ tnaqqis tal-pensjonijiet. Jekk din l-interpretazzjoni tintlaqa’, ikun neċessarju li jiġi ddeterminat jekk hemmx lok li tittieħed inkunsiderazzjoni t-totalità tal-perijodu ta’ affiljazzjoni mas-sistema ta’ assigurazzjoni tal-pensjoni indipendentement mill-bażi tagħha u mill-ħlas effettiv tal-kontribuzzjonijiet. Barra minn hekk, tqum il-kwistjoni dwar jekk għandhomx jitnaqqsu l-perijodi ta’ affiljazzjoni volontarja għas-sistema ta’ assigurazzjoni.
Fl-aħħar nett, skont it-tielet interpretazzjoni, sostnuta minn CVZ, il-kunċett ta’ “leġiżlazzjoni” jirreferi għal-leġiżlazzjoni dwar is-sigurtà soċjali fl-intier tagħha. Skont is-CVZ, l-Artikolu 28(2) tar-Regolament Nru 1408/71 huwa intiż li jagħmel responsabbli għall-ħlas tal-ispejjeż tal-kura matul il-pensjoni l-Istat Membru li fir-rigward tas-sistema ta’ sigurtà soċjali tiegħu persuna tkun ikkontribwixxiet għall-itwal żmien. Din l-interpretazzjoni hija sostnuta mill-Artikolu 1(j) ta’ dan ir-regolament, li jiddefinixxi t-terminu “leġiżlazzjoni” billi jirreferi għall-Artikolu 4 tiegħu. Jekk dan ir-raġunament jiġi segwit, tqum il-kwistjoni dwar jekk għandhomx jittieħdu inkunsiderazzjoni perijodi volontarji ta’ kontribuzzjoni għal sistema ta’ assigurazzjoni.
F’dawn il-kundizzjonijiet, is-Centrale Raad van Beroep iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domanda preliminari li ġejja:
“Il-frażi ‘legiżlazzjoni li tkun kopriet għall-iktar żmien twil lill-persuna li tirċievi pensjoni’ fl-Artikolu 28(2)(b) tar-Regolament Nru 1408/71, tirreferi għal leġiżlazzjoni li tikkonċerna benefiċċji rigward mard u maternità, għal leġiżlazzjoni li tikkonċerna benefiċċji għar-rigward ta’ anzjanità, jew għal-leġiżlazzjoni kollha li tikkonċerna il-friegħi tas-sigurtà soċjali msemmija fl-Artikolu 4 ta’ dan ir-regolament li kienu applikabbli konformi mat-Titolu II tar-Regolament?”
Fuq talba tal-qorti tar-rinviju, il-President tal-Qorti tal-Ġustizzja ddeċieda li din il-kawża għandha tingħata prijorità abbażi tal-Artikolu 53(3) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja.
Fuq id-domanda preliminari
Permezz tad-domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi jekk l-Artikolu 28(2)(b) tar-Regolament Nru 1408/71 għandux jiġi interpretat fis-sens li l-“leġiżlazzjoni” li huwa suġġett għaliha l-pensjonant għall-itwal perijodu, li hemm riferiment għaliha f’din id-dispożizzjoni, hijiex dik marbuta mal-benefiċċji tal-mard u tal-maternità, dik relatata mal-pensjonijiet, jew il-leġiżlazzjonijiet kollha relatati mal-friegħi tas-sigurtà soċjali msemmija fl-Artikolu 4 ta’ dan ir-regolament li kienu applikabbli.
Mid-deċiżjoni tar-rinviju jirriżulta li din id-domanda tqum fil-kuntest ta’ kawża dwar il-legalità ta’ deċiżjonijiet tal-awtoritajiet Olandiżi li jnaqqsu, mill-benefiċċji li huma jipprovdu lil ċittadin Olandiż u lil ċittadin Brittaniku li jirċievu benefiċċji skont il-leġiżlazzjoni ta’ diversi Stati Membri għajr ir-Repubblika Franċiża u r-Renju ta’ Spanja fejn huma residenti, fir-rigward tal-benefiċċji tal-mard
in natura
pprovduti, skont l-Artikolu 28 tar-Regolament Nru 1408/71, fl-Istat Membru ta’ residenza li fih ma humiex intitolati għal dawn il-benefiċċji. Dawn id-deċiżjonijiet isegwu d-dħul fis-seħħ fil-Pajjiżi l-Baxxi, fl-1 ta’ Jannar 2006, tas-sistema l-ġdida obbligatorja tal-assigurazzjoni tal-mard stabbilita miz-ZVW li, billi tissostitwixxi s-sistema prevista qabel din id-data miz-ZFW għall-ħaddiema impjegati biss li d-dħul tagħhom huwa inqas minn ċertu limiti, issa tapplika għall-persuni kollha li jirrisjedu jew jaħdmu f’dan l-Istat Membru.
F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li l-Artikolu 28 tar-Regolament Nru 1408/71 jistabbilixxi “regola ta’ kunflitt” li tippermetti li jiġu ddeterminati, b’mod partikolari, għall-pensjonanti intitolati jirċievu pensjonijiet skont il-leġiżlazzjoni ta’ diversi Stati Membri li jirrisjedu fi Stat Membru ieħor li fih ma għandhomx dritt għall-benefiċċji tal-mard u tal-maternità, l-istituzzjoni responsabbli mill-ħlas ta’ dawn il-benefiċċji u liema leġiżlazzjoni hija applikabbli (ara, f’dan is-sens, sentenzi tal-10 ta’ Jannar 1980, Jordens-Vosters,
69/79, Ġabra p. 75
, punt 12; Rundgren, iċċitata iktar ’il fuq, punti 43 u 44; tat-3 ta’ Lulju 2003, van der Duin ANOZ Zorgverzekeringen,
C-156/01, Ġabra p. I-7045
punt 39, kif ukoll tal-14 ta’ Ottubru 2010, van Delft
et
,
C-345/09, Ġabra p. I-9879
, punt 38).
Skont l-Artikolu 28(1) ta’ dan ir-regolament, dawn il-pensjonanti jibbenefikaw minn tali benefiċċji tal-mard jew tal-maternità mogħtija mill-istituzzjoni kompetenti tal-Istat Membru ta’ residenza tagħhom, sa fejn huma jkollhom dritt għalihom skont il-leġiżlazzjoni tal-Istat responsabbli mill-ħlas tal-pensjoni kieku kienu jirrisjedu fit-territorju tiegħu (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi ċċitati iktar ’il fuq van der Duin u ANOZ Zorgverzekeringen, punti 40, 47 u 53, kif ukoll van Delft
et
, punt 39).
Skont l-Artikolu 28(2)(b) tar-Regolament Nru 1408/71, meta diversi Stati Membri huma kompetenti fir-rigward tal-ħlas tal-pensjonijiet, l-ispejjeż tal-benefiċċji tal-mard u tal-maternità
in natura
huma attribwiti għal wieħed minn fosthom skont il-perijodu li matul tiegħu dan ikun ġie suġġett għal-leġiżlazzjoni ta’ waħda minn dawn l-Istati Membri, peress li dawn l-ispejjeż huma sostnuti mill-istituzzjoni kompetenti tal-Istat Membru “li għal-leġislazzjoni tiegħu kien suġġett il-pensjonant għall-itwal perjodu ta’ żmien”.
F’dan il-każ, mid-deċiżjoni tar-rinviju jirriżulta li s-CVZ iqis li huwa kompetenti sabiex jitlob mingħand ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali l-ħlas tal-kontribuzzjonijiet marbuta mal-assigurazzjoni tal-mard
in natura
mogħtija, skont l-Artikolu 28 tar-Regolament Nru 1408/71, fl-Istat Membru ta’ residenza tagħhom, peress li, skont l-Artikolu 28(2)(b), ir-rikorrenti kienu suġġetti, għall-itwal perijodu, għas-sistema ta’ sigurtà soċjali tal-Pajjiżi l-Baxxi. Din l-interpretazzjoni hija wkoll sostnuta, fil-proċeduri preżenti, mill-Gvernijiet tal-Pajjiżi l-Baxxi u tal-Isvezja.
Min-naħa l-oħra, fl-osservazzjonijiet tagħhom, ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali jsostnu li l-imsemmija dispożizzjoni tirreferi għal-leġiżlazzjoni dwar il-benefiċċji tal-mard u tal-maternità. Il-Gvernijiet tal-Estonja, tal-Finlandja u tar-Renju Unit, kif ukoll il-Kummissjoni Ewropea jikkunsidraw, min-naħa tagħhom, li għandu jsir riferiment għal-leġiżlazzjoni nazzjonali dwar il-pensjonijiet.
Skont ġurisprudenza stabbilita, għall-interpretazzjoni ta’ dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni, hemm lok li jittieħdu inkunsiderazzjoni l-kliem, il-kuntest u l-għanijiet tagħha (ara, b’mod partikolari, is-sentenza Rundgren, iċċitata iktar ’il fuq, punt 41 u l-ġurisprudenza ċċitata).
Fir-rigward tal-kliem tal-Artikolu 28(2)(b) tar-Regolament Nru 1408/71, huwa minnu, kif isostni F. van der Helder, li din id-dispożizzjoni, fl-ewwel parti tal-ewwel sentenza tagħha, tirreferi għal-leġiżlazzjoni dwar il-benefiċċji tal-mard u tal-maternità.
Madankollu, tali fatt ma jistax ikun deċiżiv għall-finijiet ta’ risposta li għandha tingħata lill-qorti nazzjonali. Fil-fatt, din il-parti tal-ewwel sentenza hija sempliċement intiża li tfakkar in-natura tal-benefiċċji li huma s-suġġett tat-Titolu III tar-Regolament Nru 1408/71, filwaqt li l-kelma “leġiżlazzjoni” fit-tieni parti tal-ewwel sentenza, li hija s-suġġett tal-ewwel domanda, tirreferi għad-determinazzjoni tal-Istat Membru li huwa responsabbli mill-ħlas ta’ dawn il-benefiċċji fil-każ partikolari ta’ pensjonanti li huma intitolati għal pensjoni skont il-“leġiżlazzjoni” ta’ Stat Membru wieħed jew iktar.
Barra minn hekk, għalkemm huwa minnu li l-Artikolu 1(j) tar-Regolament Nru 1408/71 jiddefinixxi t-terminu “leġiżlazzjoni” bħala li jfisser, essenzjalment, leġiżlazzjonijiet nazzjonali li jikkonċernaw l-oqsma u s-sistemi tas-sigurtà soċjali msemmija fl-Artikolu 4(1) u (2) ta’ dan ir-regolament, kif ukoll benefiċċji speċjali mhux kontributorji msemmija fl-Artikolu 4(2)(a) tiegħu, ma jistax jingħad li l-użu ta’ dan it-terminu f’dispożizzjonijiet oħra tal-imsemmi regolament jirreferi sistematikament għall-oqsma u sistemi kollha tas-sigurtà soċjali.
Fil-fatt, kif isostni ġustament il-Gvern tal-Finlandja, l-Artikoli 1(j) u 4(1) sa (2)(a) tar-Regolament Nru 1408/71 għandhom biss bħala għan li jillimitaw il-kamp ta’ applikazzjoni
ratione materie
ta’ dan ir-regolament, billi jeskludu, b’mod partikolari, id-dispożizzjonijiet ta’ ftehim kollettiv. Min-naħa l-oħra, dawn id-dispożizzjonijiet b’ebda mod ma għandhom l-intenzjoni li jiddefinixxu r-regoli partikolari applikabbli għall-kategoriji differenti ta’ benefiċċji elenkati taħt it-Titolu III tal-istess regolament.
F’dawn il-kundizzjonijiet, sabiex tiġi ddeterminata l-portata tal-kunċett ta’ “leġiżlazzjoni” li huwa suġġett għaliha l-pensjonant għall-itwal perijodu, li tinsab fl-Artikolu 28(2)(b) tar-Regolament Nru 1408/71, għandu jsir riferiment għall-kuntest u għall-għan ta’ din id-dispożizzjoni.
F’dan ir-rigward, għandu jiġi rrilevat li l-Artikolu 28 tar-Regolament Nru 1408/71 jagħmel parti, bħall-Artikoli 27 u 28a, mit-Titolu III tal-Kapitolu 1 tat-Taqsima 5 tal-imsemmi regolament, dwar id-drittijiet tal-pensjonanti għall-benefiċċji tal-mard u tal-maternità.
L-Artikolu 27 tar-Regolament Nru 1408/71 jikkonċerna s-sitwazzjoni ta’ pensjonant li jirċievi pensjonijiet skont il-leġiżlazzjonijiet ta’ diversi Stati Membri, fosthom tal-Istat Membru li fit-territorju tiegħu huwa jirrisjedi, u li huwa intitolat għal benefiċċji f’dan l-Istat Membru. L-Artikolu 28 ta’ dan ir-regolament, kif jirriżulta diġà mill-punti 31 u 32 tas-sentenza preżenti, jikkonċerna s-sitwazzjoni tal-pensjonant li jirċievi pensjonijiet abbażi tal-leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru jew iktar, għajr l-Istat ta’ residenza, u li ma għandux dritt għal benefiċċji f’dan l-aħħar Stat. Fir-rigward tal-Artikolu 28a tal-imsemmi regolament, dan jirregola sitwazzjoni paragunabbli ma’ dik prevista fl-Artikolu 28 tiegħu, iżda bid-differenza li dritt għal benefiċċji
in natura
jeżisti fl-Istat ta’ residenza (sentenza Rundgren, iċċitata iktar ’il fuq, punt 43).
Skont is-sistema implementata mill-imsemmija Artikoli 27, 28 u 28a, l-istituzzjoni li hija responsabbli mill-ħlas tal-benefiċċji tal-mard u tal-maternità
in natura
hija dejjem istituzzjoni ta’ Stat Membru li hija kompetenti fil-qasam tal-pensjonijiet, sa fejn il-pensjonant ikollu dritt għal dawn il-benefiċċji skont il-leġiżlazzjoni ta’ dan l-Istat Membru kieku jirrisjedi fit-territorju tiegħu (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Rundgren, iċċitata iktar ’il fuq, punt 46).
F’dan ir-rigward, l-Artikolu 28a tar-Regolament Nru 1408/71, li jikkonċerna s-sitwazzjoni li fiha l-Istat ta’ residenza tal-pensjonant ma jissuġġettax id-dritt għal benefiċċji
in natura
għal kundizzjonijiet ta’ assigurazzjoni jew ta’ xogħol, jipprevedi barra minn hekk espliċitament li “l-ispiża tal-benefiċċji [...] jsiru mill-istituzzjoni ta’ wieħed mill-Istati Membri kompetenti fejn jidħlu l-pensjonijiet”, b’mod li ma tkunx sostnuta mill-Istat Membru li fit-territorju tiegħu tirrisjedi l-persuna kkonċernata għas-sempliċi raġuni li tirrisjedi hemmhekk. Għalhekk, l-għan ta’ din id-dispożizzjoni huwa li ma jiġux issanzjonati l-Istati Membri li l-leġiżlazzjoni tagħhom tagħti lok għal benefiċċji
in natura
sempliċement abbażi ta’ residenza fit-territorju tagħhom, billi tiġi ddeterminata l-istituzzjoni li ġġarrab l-ispejjeż tal-benefiċċji
in natura
mogħtija f’dawn l-Istati skont regoli identiċi għal dawk li japplikaw, skont l-Artikolu 28 tal-imsemmi regolament, fil-każ ta’ Stati Membri li ma jirrikonoxxux tali dritt (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Rundgren, iċċitata iktar ’il fuq, punt 45).
Għalhekk, kif diġà ddeċidiet il-Qorti tal-Ġustizzja, skont dawn ir-regoli, l-istituzzjoni tal-post ta’ residenza tipprovdi l-benefiċċji
in natura
lill-pensjonanti f’isem l-istituzzjoni ta’ wieħed mill-Istati Membri kompetenti fil-qasam tal-pensjonijiet (ara s-sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Rundgren, punt 45, kif ukoll van Delft
et
, punt 39).
Minn dan jirriżulta li s-sistema stabbilita mill-Artikoli 27, 28 u 28a tar-Regolament Nru 1408/71 tistabbilixxi rabta bejn il-kompetenza li tipprovdi pensjonijiet u l-obbligu li tassumi l-ispejjeż tal-benefiċċji
in natura
tal-mard u tal-maternità, peress li dan l-obbligu huwa aċċessorju għal kompetenza effettiva fil-qasam tal-pensjonijiet (ara sentenza Rundgren, iċċitata iktar ’il fuq, punt 47).
Kif indika essenzjalment l-Avukat Ġenerali fil-punti 48 sa 51 tal-konklużjonijiet tiegħu, tali sistema hija ta’ natura li tevita, skont l-għan segwit mill-Artikolu 28a tar-Regolament Nru 1408/71, kif tfakkar fil-punt 45 tas-sentenza preżenti, li jiġu ppenalizzati l-Istati Membri li l-leġiżlazzjoni tagħhom tagħti lok għal benefiċċji tal-mard u tal-maternità abbażi tas-sempliċi residenza fit-territorju tagħhom.
Minn dan isegwi li l-“leġiżlazzjoni” li ilu suġġett għaliha l-pensjonant għall-itwal żmien, imsemmija fl-Artikolu 28(2)(b) tar-Regolament Nru 1408/71, hija l-leġiżlazzjoni dwar il-pensjonijiet.
Konsegwentement, meta l-persuni kkonċernati jkunu, bħal fil-kawża prinċipali, benefiċjarji ta’ pensjonijiet skont il-leġiżlazzjoni ta’ diversi Stati Membri u residenti fi Stat Membru ieħor li fih ma għandhomx dritt għal benefiċċji
in natura
tal-mard u tal-maternità, l-oneru tal-ispejjeż tal-benefiċċji jkun, skont din id-dispożizzjoni, tal-Istat Membru kompetenti fil-qasam tal-pensjonijiet li għal-leġiżlazzjoni tiegħu kienu suġġetti għall-itwal perijodu ta’ żmien.
Din l-interpretazzjoni hija kkorroborata mill-Artikolu 33 tar-Regolament Nru 1408/71, sa fejn hija preċiżament din id-dispożizzjoni li tawtorizza lill-Istat Membru responsabbli mill-ħlas ta’ pensjoni li japplika leġiżlazzjoni li tipprovdi tnaqqis mill-pensjonijiet tal-mard u tal-maternità, li jwettaq tali tnaqqis mill-pensjonijiet dovuti minnu, fejn huwa responsabbli għall-ħlas ta’ dawn il-benefiċċji fl-Istat ta’ residenza tal-pensjonant, skont l-Artikoli 27, 28 u 28a ta’ dan ir-regolament.
Din hija wkoll ikkonfermata mill-Artikolu 95 tar-Regolament Nru 574/72, fil-verżjoni emendata u aġġornata bir-Regolament Nru 118/97, kif emendat bir-Regolament Nru 1223/98, li minnu jirriżulta li, skont l-Artikolu 36 tar-Regolament Nru 1408/71, il-benefiċċji
in natura
tal-mard u tal-maternità mogħtija lill-benefiċjarji tal-pensjonijiet fl-Istat ta’ residenza tagħha huma, fi kwalunkwe każ, irrimborsati mill-Istat Membru responsabbli mill-ħlas tal-pensjoni, li għalhekk iġarrab ir-riskju essenzjali marbut mas-servizz ta’ benefiċċji
in natura
tal-mard fl-Istat Membru li fih jirrisjedi l-benefiċjarju ta’ pensjoni (ara, f’dan is-sens, sentenzi ċċitati van der Duin u ANOZ Zorgverzekeringen, punt 44, kif ukoll Delft
et
, punt 79).
Fil-motivazzjoni tad-deċiżjoni tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, barra minn hekk, dwar jekk humiex biss il-perijodi ta’ assigurazzjoni obbligatorja u dawk li taw lok għall-ħlas ta’ kontribuzzjonijiet li għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni fl-applikazzjoni tal-Artikolu 28(2)(b) tar-Regolament Nru 1408/71, bl-esklużjoni, għalhekk, tal-perijodi ta’ assigurazzjoni fakultattivi u ta’ dawk li ma taw lok għall-ħlas ta’ ebda kontribuzzjoni.
Madankollu, mill-elementi pprovduti mill-Qorti tal-Ġustizzja ma jirriżultax, kif ikkonfermaw kemm F. van der Helder kif ukoll il-Gvern Olandiż u l-Kummissjoni waqt is-seduta bħala risposta għal domanda tal-Qorti tal-Ġustizzja, li r-risposta għal din id-domanda ma hijiex rilevanti għad-determinazzjoni, fil-kawża prinċipali, tal-Istat Membru li huwa responsabbli mill-ħlas tal-benefiċċji inkwistjoni, peress li l-leġiżlazzjoni dwar il-pensjonijiet li r-rikorrenti fil-kawża prinċipali ilhom suġġetti għaliha għall-itwal żmien hija, fi kwalunkwe każ, il-leġiżlazzjoni Olandiża.
F’dawn il-kundizzjonijiet, peress li d-domanda hija ipotetika, ma hemmx lok li tingħata risposta (ara, f’dan is-sens, sentenza tat-22 ta’ Ġunju 2010, Melki u Abdeli,
C-188/10 u C-189/10, Ġabra p. I-5667
, punt 27).
Għaldaqstant, ir-risposta li għandha tingħata għad-domanda magħmula għandha tkun li l-Artikolu 28(2)(b) tar-Regolament Nru 1408/71 għandu jiġi interpretat fis-sens li l-“leġiżlazzjoni” li għaliha kien suġġett il-benefiċjarju għall-itwal żmien, imsemmija f’din id-dispożizzjoni, hija dik dwar il-pensjonijiet.
Fuq l-ispejjeż
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti, minbarra dawk ta’ l-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.

Għal dawn il-motivi, il-Qorti tal-Ġustizzja (It-Tielet Awla) taqta’ u tiddeċiedi li:

L-Artikolu 28(2)(b) tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 1408/71, tal-14 ta’ Ġunju 1971, dwar l-applikazzjoni tal-iskemi tas-sigurtà soċjali għall-persuni impjegati u l-familja tagħhom li jiċċaqilqu ġewwa l-Komunità, fil-verżjoni emendata u aġġornata bir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 118/97, tat-2 ta’ Diċembru 1996, kif emendat bir-Regolament (KE) Nru 1992/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-18 ta’ Diċembru 2006, għandu jiġi interpretat fis-sens li l-“leġiżlazzjoni” li kien suġġett għaliha l-benefiċjarju għall-itwal żmien, imsemmija f’din id-dispożizzjoni, hija dik dwar il-pensjonijiet.

Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: l-Olandiż.