CELEX: 62012CJ0549
Αίτηση αναιρέσεως
Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Αναπτύξεως (ΕΤΠΑ)
Μείωση της χρηματοδοτικής συνδρομής
Μέθοδος κατά προβολήν υπολογισμού
Διαδικασία εκδόσεως της αποφάσεως από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή
Μη τήρηση της ταχθείσας προθεσμίας
Συνέπειες

Με τις αιτήσεις αναιρέσεως η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας ζητεί την αναίρεση των αποφάσεων του Γενικού Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης Γερμανία κατά Επιτροπής (T‑265/08,
EU:T:2012:434
) και Γερμανία κατά Επιτροπής (T‑270/08,
EU:T:2012:612
) (στο εξής, από κοινού: αναιρεσιβαλλόμενες αποφάσεις), με τις οποίες αυτό απέρριψε τις προσφυγές της με αίτημα την ακύρωση, αντιστοίχως, της αποφάσεως C(2008) 1690 τελικό της Επιτροπής, της 30ής Απριλίου 2008, περί μειώσεως του ύψους της συνδρομής του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) για το λειτουργικό πρόγραμμα στην περιοχή του στόχου 1 του ομόσπονδου κράτους της Θουριγγίας (Γερμανία) (1994-1999), που χορηγήθηκε με την απόφαση C(94) 1939/5 της Επιτροπής της 5ης Αυγούστου 1994 (στο εξής: απόφαση για τη Θουριγγία), και της αποφάσεως C(2008) 1615 τελικό της Επιτροπής της 29ης Απριλίου 2008, περί μειώσεως του ύψους της συνδρομής του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Αναπτύξεως (ΕΤΠΑ) που χορηγήθηκε με την απόφαση C(94) 1973 της Επιτροπής της 5ης Αυγούστου 1994, για το επιχειρησιακό πρόγραμμα του στόχου αριθ. 1 (1994-1999) για το Βερολίνο (ανατολικό τμήμα) (Γερμανία) (στο εξής: απόφαση για το ανατολικό τμήμα του Βερολίνου).
Το νομικό πλαίσιο
Το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Αναπτύξεως (ΕΤΠΑ) δημιουργήθηκε με τον κανονισμό (ΕΟΚ) 724/75 του Συμβουλίου, της 18ης Μαρτίου 1975 (ΕΕ ειδ. έκδ. 14/001, σ. 10), που τροποποιήθηκε επανειλημμένα και, στη συνέχεια, αντικαταστάθηκε, από 1ης Ιανουαρίου 1985, με τον κανονισμό (ΕΟΚ) 1787/84 του Συμβουλίου, της 19ης Ιουνίου 1984, για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Αναπτύξεως (
ΕΕ L 169, σ. 1
).
Το έτος 1988, το καθεστώς των διαρθρωτικών ταμείων μεταρρυθμίστηκε με τον κανονισμό (ΕΟΚ) 2052/88 του Συμβουλίου, της 24ης Ιουνίου 1988, για την αποστολή των διαρθρωτικών ταμείων, την αποτελεσματικότητά τους και τον συντονισμό των παρεμβάσεών τους μεταξύ τους καθώς και με τις παρεμβάσεις της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων και των άλλων υφιστάμενων χρηματοδοτικών οργάνων (
ΕΕ L 185, σ. 9
).
Ο κανονισμός 2052/88, που άρχισε να ισχύει την 1η Ιανουαρίου 1989, έπρεπε να επανεξεταστεί από το Συμβούλιο, προτάσει της Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εντός προθεσμίας λήγουσας στις 31 Δεκεμβρίου 1993.
Έτσι, ο κανονισμός αυτός τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΟΚ) 2081/93 του Συμβουλίου, της 20ής Ιουλίου 1993 (
ΕΕ L 193, σ. 5
), ο οποίος έπρεπε και αυτός να επανεξεταστεί πριν από τις 31 Δεκεμβρίου 1999.
Με τους ως άνω κανονισμούς συστάθηκαν τα Διαρθρωτικά ταμεία [το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (ΕΓΤΠΕ), τμήμα Προσανατολισμού, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (EKT) και το ΕΤΠΑ], που προορίζονταν προς διόρθωση των κυριοτέρων περιφερειακών ανισοτήτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ιδίως με προώθηση της αναπτύξεως και της διαρθρωτικής αναπροσαρμογής των περιφερειών με αναπτυξιακή υστέρηση (στόχος 1) και με ανασυγκρότηση των περιφερειών, των παραμεθόριων περιοχών ή των τμημάτων περιοχών (περιλαμβανομένων των περιοχών αγοράς εργασίας και των αστικών κοινοτήτων) που πλήττονται σοβαρά από τη βιομηχανική παρακμή (στόχος 2).
Το άρθρο 7 του κανονισμού 2052/88, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό 2081/93 (στο εξής: κανονισμός 2052/88), με τίτλο «Συμβατότητα και έλεγχος», προβλέπει στην παράγραφο 1 τα ακόλουθα:
«Οι ενέργειες που χρηματοδοτούνται από τα διαρθρωτικά ταμεία, από την [Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ)] ή από άλλο υφιστάμενο χρηματοδοτικό όργανο πρέπει να συμφωνούν με τις διατάξεις των Συνθηκών και των πράξεων που θεσπίζονται δυνάμει αυτών, καθώς και με τις κοινοτικές πολιτικές, συμπεριλαμβανομένων όσων αφορούν τους κανόνες ανταγωνισμού, την ανάθεση δημοσίων συμβάσεων και την προστασία του περιβάλλοντος, καθώς και την εφαρμογή της αρχής της ισότητας ευκαιριών ανδρών και γυναικών.»
Ο κανονισμός (ΕΟΚ) 4253/88 του Συμβουλίου, της 19ης Δεκεμβρίου 1988, για τις διατάξεις εφαρμογής του κανονισμού (ΕΟΚ) 2052/88, όσον αφορά τον συντονισμό των παρεμβάσεων των διαφόρων διαρθρωτικών ταμείων μεταξύ τους, καθώς και με τις παρεμβάσεις της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων και των λοιπών υφιστάμενων χρηματοδοτικών οργάνων (
ΕΕ L 374, σ. 1
), όπως έχει τροποποιηθεί με τον κανονισμό (ΕΟΚ) 2082/93 του Συμβουλίου, της 20ής Ιουλίου 1993 (
ΕΕ L 193, σ. 20
, στο εξής: κανονισμός 4253/88), ορίζει στο άρθρο 23, με τίτλο «Δημοσιονομικός έλεγχος», τα εξής:
«1.   Για να εξασφαλίζεται η επιτυχία των δράσεων που εκτελούν δημόσιοι ή ιδιωτικοί επιχειρηματικοί φορείς, τα κράτη μέλη λαμβάνουν, κατά την υλοποίηση των δράσεων, τα αναγκαία μέτρα ώστε:
—
να εξακριβώνεται τακτικά ότι οι δράσεις που χρηματοδοτούνται από την Κοινότητα έχουν εκτελεσθεί σωστά,
—
να προλαμβάνονται και να διώκονται οι παρατυπίες,
—
να ανακτώνται τα απωλεσθέντα κεφάλαια λόγω κατάχρησης ή παράλειψης. Το κράτος μέλος ευθύνεται επικουρικά για την επιστροφή των αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών, εκτός αν το κράτος μέλος και/ή ο ενδιάμεσος και/ή ο επιχειρηματικός φορέας αποδείξουν ότι δεν ευθύνονται για την κατάχρηση ή την παράλειψη. [...]
Τα κράτη μέλη ενημερώνουν την Επιτροπή για τα μέτρα που λαμβάνονται για τον σκοπό αυτό και, κυρίως, κοινοποιούν στην Επιτροπή την περιγραφή των συστημάτων ελέγχου και διαχείρισης που θεσπίζονται για να εξασφαλιστεί αποτελεσματική υλοποίηση των ενεργειών. Ενημερώνουν την Επιτροπή για την πορεία των διοικητικών και νομικών διώξεων.
[...]
2.   Με την επιφύλαξη των ελέγχων που πραγματοποιούν τα κράτη μέλη σύμφωνα με τις εθνικές νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις και με την επιφύλαξη του άρθρου 206 της Συνθήκης [ΕΟΚ] και κάθε ελέγχου που διεξάγεται δυνάμει του άρθρου 209, στοιχείο γʹ, της Συνθήκης, μόνιμοι ή άλλοι υπάλληλοι της Επιτροπής μπορούν να ασκούν επιτόπιους ελέγχους, ιδίως με δειγματοληψία, των ενεργειών που χρηματοδοτούν τα διαρθρωτικά ταμεία και των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου.
[...]
3.   Επί τρία έτη μετά την τελευταία πληρωμή για μια δράση, ο αρμόδιος οργανισμός και [οι αρμόδιες] αρχές τηρούν στη διάθεση της Επιτροπής όλα τα δικαιολογητικά έγγραφα τα σχετικά με τις δαπάνες και τους ελέγχους που αφορούν την εν λόγω δράση.»
Το άρθρο 24 του κανονισμού 4253/88, με τίτλο «Μείωση, αναστολή και ακύρωση της συνδρομής», ορίζει τα ακόλουθα:
«1.   Αν η υλοποίηση δράσης ή μέτρου δεν φαίνεται να δικαιολογεί ούτε τμήμα ούτε το σύνολο της χρηματοδοτικής συνδρομής που έχει χορηγηθεί, η Επιτροπή προβαίνει σε κατάλληλη εξέταση της περίπτωσης στο πλαίσιο της εταιρικής σχέσης, ζητώντας ιδίως από το κράτος μέλος ή τις λοιπές αρμόδιες αρχές που αυτό ορίζει για την υλοποίηση της δράσης να της υποβάλουν παρατηρήσεις εντός τακτής προθεσμίας.
2.   Μετά την εξέταση αυτή, η Επιτροπή μπορεί να μειώσει ή αναστείλει τη συνδρομή για την εν λόγω δράση ή σχετικό μέτρο, αν από την εξέταση επιβεβαιωθεί ότι υπάρχει παρατυπία ή σημαντική αλλαγή της φύσης ή των συνθηκών υλοποίησης της δράσης ή του μέτρου, για την οποία δεν ζητήθηκε η έγκριση της Επιτροπής.
[...]»
Κατά το άρθρο 11 του κανονισμού (ΕΟΚ) 4254/88 του Συμβουλίου, της 19ης Δεκεμβρίου 1988, για διατάξεις εφαρμογής του κανονισμού 2052/88 όσον αφορά το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (
ΕΕ L 374, σ. 15
), όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΟΚ) 2083/93 του Συμβουλίου, της 20ής Ιουλίου 1993 (
ΕΕ L 193, σ. 34
), με τίτλο «Έλεγχος συμβατότητας», «στις ενδεδειγμένες περιπτώσεις και σύμφωνα με τις διαδικασίες που χαρακτηρίζουν την εκάστοτε πολιτική, τα κράτη μέλη παρέχουν στην Επιτροπή τα στοιχεία που αφορούν την τήρηση των διατάξεων του άρθρου 7, παράγραφος 1, του κανονισμού [...] 2052/88.»
Η Επιτροπή, αφού διαβουλεύθηκε με τη συμβουλευτική επιτροπή για την ανάπτυξη και τη μετατροπή των περιφερειών και την προβλεπόμενη στο άρθρο 147 της Συνθήκης ΕΚ επιτροπή και στηριζόμενη στο άρθρο 23 του κανονισμού 4253/88, εξέδωσε σειρά εκτελεστικών κανονισμών, μεταξύ των οποίων ο κανονισμός (EK) 2064/97, της 15ης Οκτωβρίου 1997, για τον καθορισμό των λεπτομερών διατάξεων του κανονισμού 4253/88 όσον αφορά τον δημοσιονομικό έλεγχο που διενεργείται από τα κράτη μέλη επί των δράσεων που συγχρηματοδοτούνται από τα διαρθρωτικά ταμεία (
ΕΕ L 290, σ. 1
).
Το άρθρο 8 του κανονισμού 2064/97 προβλέπει τα εξής:
«1.   Το αργότερο κατά τη στιγμή της αίτησης για την τελική πληρωμή και την τελική δήλωση των δαπανών για κάθε μορφή παρέμβασης, τα κράτη μέλη υποβάλλουν στην Επιτροπή, δήλωση, […] η οποία συντάσσεται από ένα φυσικό ή νομικό πρόσωπο λειτουργικά ανεξάρτητο από την υπηρεσία υλοποίησης. Η δήλωση αυτή αναφέρει συνοπτικά τα πορίσματα των ελέγχων που διεξήχθησαν κατά τα προηγούμενα έτη και παρέχει ένα γενικό συμπέρασμα σχετικά με την εγκυρότητα της αίτησης για την τελική πληρωμή και σχετικά με τη νομιμότητα και κανονικότητα των δράσεων που περιλαμβάνονται στην τελική δήλωση δαπανών.
2.   Εάν η ύπαρξη σημαντικών ελλείψεων ως προς τη διαχείριση ή τον έλεγχο ή εάν η μεγάλη συχνότητα των διαπιστωθεισών παρατυπιών δεν επιτρέπουν την παροχή συνολικής βεβαίωσης σχετικά με την εγκυρότητα της αίτησης για τελική πληρωμή και την τελική δήλωση δαπανών, η [κατά την παράγραφο 1] δήλωση αναφέρεται στις εν λόγω περιπτώσεις και περιλαμβάνει εκτιμήσεις σχετικά με την έκταση του προβλήματος και τις δημοσιονομικές επιπτώσεις του.
Στην εν λόγω περίπτωση η Επιτροπή δύναται να απαιτήσει τη διεξαγωγή περαιτέρω ελέγχου με σκοπό τον εντοπισμό και τη διόρθωση των παρατυπιών εντός συγκεκριμένης χρονικής περιόδου.»
Στις 15 Οκτωβρίου 1997 η Επιτροπή δημοσίευσε επίσης «Εσωτερικούς προσανατολισμούς αφορώντες τις αμιγείς οικονομικές διορθώσεις στο πλαίσιο εφαρμογής του άρθρου 24 του κανονισμού (ΕΟΚ) 4253/88». Στα σημεία 5 και 6 του εν λόγω κειμένου, η Επιτροπή εκθέτει ειδικότερα ότι, κατά παρέκκλιση από τον κανόνα ότι οποιαδήποτε αμιγής οικονομική διόρθωση αφορά αποκλειστικά την ή τις παρατυπίες που επισημάνθηκαν, προβλέπεται σημαντικότερη οικονομική διόρθωση μολοντούτο σε περίπτωση κατά την οποία η Επιτροπή έχει βασίμους λόγους να θεωρεί ότι η παρατυπία είναι συστηματική και ότι, συνακόλουθα, απηχεί συστηματική ανεπάρκεια διαχειρίσεως, συνήθους ελέγχου ή ελέγχου εκ μέρους ελεγκτών που μπορεί να συναντηθεί σε ολόκληρη σειρά παρεμφερών περιπτώσεων. Για να πραγματοποιήσει μια τέτοια δημοσιονομική διόρθωση, η Επιτροπή προβαίνει σε προβολή επιμέρους στοιχείων στο σύνολο, δηλαδή λαμβάνει υπόψη τον βαθμό και την ιδιομορφία της εμπλεκομένης στην ως άνω υστέρηση διοικητικής δομής καθώς και την πιθανή έκταση της καταχρήσεως.
Οι κανονισμοί 2052/88 και 4253/88 καταργήθηκαν, από 1ης Ιανουαρίου 2000, με τον κανονισμό (EK) 1260/1999 του Συμβουλίου, της 21ης Ιουνίου 1999, περί γενικών διατάξεων για τα διαρθρωτικά ταμεία (
ΕΕ L 161, σ. 1
).
Κατά το άρθρο 2, παράγραφος 1, του κανονισμού 1260/1999, ο κανονισμός αυτός έχει εφαρμογή στο ΕΤΠΑ, στο ΕΚΤ, στο ΕΓΤΠΕ, τμήμα Προσανατολισμού, και στο Χρηματοδοτικό Μέσο Προσανατολισμού της Αλιείας (ΧΜΠΑ).
Κατά το άρθρο 39 του κανονισμού αυτού, με τίτλο «Δημοσιονομικές διορθώσεις»:
«1.   Τα κράτη μέλη φέρουν κατά πρώτο λόγο την ευθύνη για τη δίωξη των παρατυπιών, ενεργώντας κατόπιν αποδείξεων για οιαδήποτε μείζονα τροποποίηση επηρεάζει τη φύση ή τους όρους εφαρμογής ή ελέγχου μιας παρέμβασης, και πραγματοποιώντας τις αναγκαίες δημοσιονομικές διορθώσεις.
Το κράτος μέλος πραγματοποιεί τις δημοσιονομικές διορθώσεις που απαιτούνται σε σχέση με την επιμέρους ή τη συστηματικής φύσεως παρατυπία. Οι διορθώσεις που πραγματοποιούνται από το κράτος μέλος συνίστανται σε ολική ή μερική κατάργηση της σχετικής κοινοτικής συμμετοχής. Τα κοινοτικά κονδύλια που ελευθερώνονται με τον τρόπο αυτό, μπορούν να διατεθούν εκ νέου από το κράτος μέλος στη συγκεκριμένη παρέμβαση, τηρουμένων των λεπτομερών κανόνων που καθορίζονται δυνάμει του άρθρου 53, παράγραφος 2.
2.   Αν, μετά την ολοκλήρωση των αναγκαίων επαληθεύσεων, η Επιτροπή διαπιστώνει:
α)
ότι ένα κράτος μέλος δεν έχει συμμορφωθεί προς τις υποχρεώσεις που υπέχει δυνάμει της παραγράφου 1
ή
β)
ότι το σύνολο ή μέρος μιας πράξης δεν δικαιολογεί ούτε μέρος ούτε το σύνολο της συμμετοχής των Ταμείων
ή
γ)
ότι υφίστανται σοβαρές ελλείψεις στα συστήματα διαχείρισης ή ελέγχου, ικανές να προκαλέσουν ανωμαλίες συστηματικής φύσεως,
η Επιτροπή αναστέλλει τις σχετικές ενδιάμεσες πληρωμές και, αφού εκθέσει τους λόγους, ζητεί από το κράτος μέλος να υποβάλει τις παρατηρήσεις του και, αν απαιτείται, να προβεί σε διορθώσεις εντός τακτής προθεσμίας.
Εάν το κράτος μέλος έχει αντιρρήσεις σχετικά με τις παρατηρήσεις που διατύπωσε η Επιτροπή, το κράτος μέλος καλείται σε ακρόαση από την Επιτροπή, κατά την οποία οι δύο πλευρές, σε συνεργασία βασιζόμενη στην εταιρική σχέση, καταβάλλουν προσπάθειες για την επίτευξη συμφωνίας σχετικά με τις παρατηρήσεις και τα συμπεράσματα που πρέπει να συναχθούν από αυτές.
3.   Μετά την εκπνοή της προθεσμίας που τάσσει η Επιτροπή, εάν δεν έχει επιτευχθεί συμφωνία και εάν το κράτος μέλος δεν έχει προβεί στις διορθώσεις, και λαμβάνοντας υπόψη τις τυχόν παρατηρήσεις του κράτους μέλους, η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει εντός τριών μηνών:
α)
να μειώσει την πληρωμή έναντι [...]
ή
β)
να πραγματοποιήσει τις απαιτούμενες δημοσιονομικές διορθώσεις, καταργώντας εν όλω ή εν μέρει τη συμμετοχή των Ταμείων στη συγκεκριμένη παρέμβαση.
Όταν αποφασίζει για το ποσό μιας διόρθωσης, η Επιτροπή, σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, λαμβάνει υπόψη τη φύση της παρατυπίας ή της τροποποίησης, καθώς και την έκταση και τις δημοσιονομικές επιπτώσεις των ελλείψεων που διαπιστώθηκαν στα συστήματα διαχείρισης ή ελέγχου των κρατών μελών.
Εάν δεν ληφθεί απόφαση για την ανάληψη δράσης είτε σχετικά με το στοιχείο αʹ είτε σχετικά με το στοιχείο βʹ, παύει αμέσως η αναστολή των ενδιάμεσων πληρωμών.
[...]»
Ο κανονισμός (EK) 1783/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Ιουλίου 1999, για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (
ΕΕ L 213, σ. 1
), που κατάργησε τον κανονισμό 4254/88, δεν περιλαμβάνει κανόνες σχετικούς με τις δημοσιονομικές διορθώσεις.
Το άρθρο 5 του κανονισμού (EK) 448/2001 της Επιτροπής, της 2ας Μαρτίου 2001, για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του κανονισμού (ΕΚ) 1260/1999 του Συμβουλίου όσον αφορά τη διαδικασία διενέργειας δημοσιονομικών διορθώσεων στην παρέμβαση που χορηγείται στο πλαίσιο των Διαρθρωτικών Ταμείων (
ΕΕ L 64, σ. 13
), έχει ως ακολούθως:
«1.   Το οικείο κράτος μέλος διαθέτει προθεσμία δύο μηνών για να απαντήσει σε αίτηση, σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο του άρθρου 39, παράγραφος 2, του κανονισμού (ΕΚ) 1260/1999, για να υποβάλει τα σχόλιά του και, κατά περίπτωση, να πραγματοποιήσει διορθώσεις, εκτός από δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις που η Επιτροπή δύναται να παρατείνει την προθεσμία.
2.   Σε περίπτωση που η Επιτροπή προτείνει δημοσιονομικές διορθώσεις [κατά προβολή] ή κατ’ αποκοπή, δίνεται στο κράτος μέλος η ευκαιρία να αποδείξει, μέσω εξέτασης των σχετικών φακέλων, ότι η πραγματική σοβαρότητα της παρατυπίας ήταν μικρότερη από την εκτίμηση της Επιτροπής. Το κράτος μέλος, σε συμφωνία με την Επιτροπή, δύναται να περιορίσει το πεδίο της εξέτασης σε ένα κατάλληλο ποσοστό ή ένα δείγμα των σχετικών φακέλων. Εκτός από δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις, η χρονική παράταση που χορηγείται για αυτή την εξέταση δεν μπορεί να υπερβεί περαιτέρω την περίοδο δύο μηνών μετά τη δίμηνη περίοδο που αναφέρεται στην παράγραφο 1. Τα αποτελέσματα αυτής της εξέτασης εξετάζονται με τον τρόπο που προσδιορίζεται στο δεύτερο εδάφιο του άρθρου 39, παράγραφος 2, του κανονισμού (ΕΚ) 1260/1999. Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη κάθε αποδεικτικό στοιχείο που παρέχεται από το κράτος μέλος εντός των προαναφερόμενων προθεσμιών.
3.   Όταν το κράτος μέλος έχει αντιρρήσεις σχετικά με τις παρατηρήσεις που διατύπωσε η Επιτροπή και λαμβάνει χώρα ακρόαση δυνάμει του δευτέρου εδαφίου του άρθρου 39, παράγραφος 2, του κανονισμού (ΕΚ) 1260/1999, η τρίμηνη προθεσμία εντός της οποίας αποφασίζει η Επιτροπή δυνάμει τον άρθρου 39, παράγραφος 3, του εν λόγω κανονισμού αρχίζει να υπολογίζεται από την ημερομηνία της ακρόασης.»
Ο κανονισμός 1260/1999, που έπρεπε να επανεξεταστεί από το Συμβούλιο το αργότερο στις 31 Δεκεμβρίου 2006, καταργήθηκε με τον κανονισμό (EK) 1083/2006 του Συμβουλίου, της 11ης Ιουλίου 2006, περί καθορισμού γενικών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο και το Ταμείο Συνοχής (
ΕΕ L 210, σ. 25
), ο οποίος εφαρμόζεται, κατά το άρθρο 1, παράγραφος 1, αυτού, στα εν λόγω Ταμεία, υπό την επιφύλαξη ειδικών διατάξεων προβλεπομένων από τους κανονισμούς που διέπουν το καθένα από τα Ταμεία αυτά.
Ο κανονισμός (EK) 1080/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 5ης Ιουλίου 2006, για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) 1783/1999 (
ΕΕ L 210, σ. 1
), δεν περιλαμβάνει καμία διάταξη σχετικά με τη διαδικασία στον τομέα των δημοσιονομικών διορθώσεων που μπορεί να αποφασίζει η Επιτροπή. Το ίδιο ισχύει για τον κανονισμό (EK) 1828/2006 της Επιτροπής, της 8ης Δεκεμβρίου 2006, για τη θέσπιση κανόνων σχετικά με την εφαρμογή του κανονισμού 1083/2006 και του κανονισμού 1080/2006 (
ΕΕ L 371, σ. 1
).
Οι εν λόγω δημοσιονομικές διορθώσεις αποτελούν το αντικείμενο κοινών κανόνων στα τρία αυτά Ταμεία και παρατίθενται στα άρθρα 99 έως 102 του κανονισμού 1083/2006.
Το άρθρο 100 του τελευταίου αυτού κανονισμού, με τίτλο «Διαδικασία», ορίζει τα ακόλουθα:
«1.   Πριν λάβει απόφαση σχετικά με δημοσιονομική διόρθωση, η Επιτροπή κινεί τη διαδικασία ενημερώνοντας το κράτος μέλος σχετικά με τα προσωρινά συμπεράσματά της και ζητώντας από το κράτος μέλος να διατυπώσει τα σχόλιά του εντός διμήνου.
Όταν η Επιτροπή προτείνει [κατά προβολή] ή κατ’ αποκοπή δημοσιονομική διόρθωση, παρέχεται στο κράτος μέλος η δυνατότητα να αποδείξει, μέσω εξέτασης των σχετικών εγγράφων, ότι η πραγματική έκταση της παρατυπίας είναι μικρότερη από την εκτίμηση της Επιτροπής. Το κράτος μέλος, σε συμφωνία με την Επιτροπή, μπορεί να περιορίσει το πεδίο της εξέτασης αυτής σε ένα κατάλληλο ποσοστό ή δείγμα των σχετικών εγγράφων. Εκτός από δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις, ο χρόνος που διατίθεται για την εξέταση αυτή δεν πρέπει να υπερβαίνει μία πρόσθετη περίοδο δύο μηνών μετά τη δίμηνη προθεσμία του πρώτου εδαφίου.
2.   Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη όλα τα στοιχεία τα οποία υποβάλλονται από το κράτος μέλος εντός της προθεσμίας της παραγράφου 1.
3.   Όταν το κράτος μέλος δεν αποδέχεται τα προσωρινά συμπεράσματα της Επιτροπής, καλείται σε ακρόαση από την Επιτροπή, κατά τη διάρκεια της οποίας τα δύο μέρη συνεργάζονται στηριζόμενα στην εταιρική σχέση και προσπαθούν να επιτύχουν συμφωνία όσον αφορά τις παρατηρήσεις και τα συμπεράσματα που θα συναγάγουν.
4.   Σε περίπτωση συμφωνίας, το κράτος μέλος μπορεί να χρησιμοποιήσει εκ νέου τα σχετικά κοινοτικά κονδύλια, σύμφωνα με το δεύτερο εδάφιο του άρθρου 98, παράγραφος 2.
5.   Εάν δεν επιτευχθεί συμφωνία, η Επιτροπή λαμβάνει απόφαση σχετικά με τη δημοσιονομική διόρθωση εντός έξι μηνών από την ημερομηνία της ακρόασης, λαμβάνοντας υπόψη όλα τα στοιχεία και τις παρατηρήσεις που υποβλήθηκαν κατά τη διαδικασία. Στην περίπτωση που δεν πραγματοποιηθεί ακρόαση, ο υπολογισμός της εξάμηνης περιόδου αρχίζει δύο μήνες από την ημερομηνία της προσκλητήριας επιστολής της Επιτροπής.»
Το άρθρο 108 του κανονισμού 1083/2006, με τίτλο «Έναρξη ισχύος», προβλέπει, στο πρώτο και το δεύτερο εδάφιο, τα εξής:
«Ο παρών κανονισμός τίθεται σε ισχύ την επομένη της δημοσίευσής του στην
Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης
.
Οι διατάξεις των άρθρων 1 έως 16, 25 έως 28, 32 έως 40, 47 έως 49, 52 έως 54, 56, 58 έως 62, 69 έως 74, 103 έως 105, και 108 εφαρμόζονται από την ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος κανονισμού μόνον για τα προγράμματα που αφορούν την περίοδο 2007-2013. Οι λοιπές διατάξεις εφαρμόζονται από την 1η Ιανουαρίου 2007.»
Ο κανονισμός 1083/2006 καταργήθηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 1303/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 2013, περί καθορισμού κοινών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο, το Ταμείο Συνοχής, το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας και Αλιείας και περί καθορισμού γενικών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο, το Ταμείο Συνοχής και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας και Αλιείας (
ΕΕ L 347, σ. 320
), του οποίου το άρθρο 145, παράγραφος 6, ορίζει ότι, «για την επιβολή δημοσιονομικών διορθώσεων, η Επιτροπή λαμβάνει απόφαση σχετικά με τη δημοσιονομική διόρθωση, με εκτελεστική πράξη, εντός έξι μηνών από την ημερομηνία της ακρόασης ή από την ημερομηνία παραλαβής των συμπληρωματικών στοιχείων, όταν το κράτος μέλος δεχθεί να υποβάλει τα εν λόγω συμπληρωματικά στοιχεία μετά την ακρόαση, [ότι η] Επιτροπή λαμβάνει υπόψη όλα τα στοιχεία και τις παρατηρήσεις που υποβλήθηκαν κατά τη διαδικασία [και ότι] εάν δεν πραγματοποιηθεί ακρόαση, ο υπολογισμός της εξάμηνης περιόδου αρχίζει δύο μήνες από την ημερομηνία της προσκλητήριας σε ακρόαση επιστολής της Επιτροπής».
Κατά το άρθρο 154 του κανονισμού 1303/2013, το άρθρο 145 του κανονισμού αυτού έχει εφαρμογή από 1ης Ιανουαρίου 2014.
Το άρθρο αυτό 145 αποτελεί μέρος του τετάρτου μέρους του κανονισμού 1303/2013, το οποίο περιλαμβάνει τους γενικούς κανόνες που έχουν εφαρμογή στο ΕΤΠΑ, στο EKT, στο Ταμείο Συνοχής και στο Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας και Αλιείας όσον αφορά τη διαχείριση και τον έλεγχο, τη δημοσιονομική διαχείριση, τους λογαριασμούς και τις δημοσιονομικές διορθώσεις.
Διατάξεις περί της διαδικασίας στον τομέα των δημοσιονομικών διορθώσεων που μπορεί να αποφασίζει η Επιτροπή δεν περιλαμβάνουν ούτε ο κανονισμός (ΕΕ) 1301/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 2013, σχετικά με το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης και για τη θέσπιση ειδικών διατάξεων σχετικά με τον στόχο «Επενδύσεις στην ανάπτυξη και την απασχόληση» και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) 1080/2006 (
ΕΕ L 347, σ. 289
), ούτε ο κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 480/2014 της Επιτροπής, της 3ης Μαρτίου 2014, για τη συμπλήρωση του κανονισμού 1303/2013 (
ΕΕ L 138, σ. 5
).
Το ιστορικό της διαφοράς και οι αποφάσεις που αφορούν το ομόσπονδο κράτος της Θουριγγίας και το ανατολικό τμήμα του Βερολίνου
Στις 29 Ιουλίου 1994 η Επιτροπή εξέδωσε την απόφαση 94/628/ΕΚ, σχετικά με τη θέσπιση του κοινοτικού πλαισίου στήριξης για τις κοινοτικές διαρθρωτικές παρεμβάσεις στις γερμανικές περιφέρειες τις οποίες αφορά ο στόχος 1, δηλαδή Mecklenburg-Vorpommern, Brandenburg, Sachsen-Anhalt, Sachsen, Thüringen και Βερολίνο (Ανατολικό) (
ΕΕ L 250, σ. 18
). H απόφαση αυτή παρείχε τη δυνατότητα καταρτίσεως επιχειρησιακών προγραμμάτων για τα νέα ομόσπονδα κράτη της Γερμανίας και στο ανατολικό τμήμα του Βερολίνου.
Τα πραγματικά περιστατικά που οδήγησαν στις παρούσες διαφορές, όπως αυτά προκύπτουν από τις αναιρεσιβαλλόμενες αποφάσεις του Γενικού Δικαστηρίου και τις αποφάσεις της Επιτροπής που αφορούν το ομόσπονδο κράτος της Θουριγγίας και το ανατολικό τμήμα του Βερολίνου (στο εξής, από κοινού: επίδικες αποφάσεις), συνοψίζονται ως ακολούθως.
Η υπόθεση C‑549/12 P
Με την απόφαση C(94) 1939/5, της 5ης Αυγούστου 1994, η Επιτροπή ενέκρινε το επιχειρησιακό πρόγραμμα για το ομόσπονδο κράτος της Θουριγγίας στην περιοχή του στόχου 1 στη Γερμανία (Arinco αριθ. 94.DE.16.005) (στο εξής: παρέμβαση υπέρ του ομόσπονδου κράτους της Θουριγγίας), το οποίο προέβλεπε συμμετοχή των διαρθρωτικών ταμείων ύψους 1021771000 Εcu, η οποία ανήλθε σε 1086827000 ευρώ με την απόφαση C(99) 5087 της 29ης Δεκεμβρίου 1999, με συγχρηματοδότηση του ΕΤΠΑ μεγίστου ύψους 1020719000 ευρώ. Το υπουργείο Οικονομίας και Μεταφορών του ομόσπονδου κράτους της Θουριγγίας ορίστηκε ως αρμόδια διαχειριστική αρχή.
Για το μέτρο 2.1 που αφορούσε τη στήριξη των παραγωγικών δραστηριοτήτων μικρομεσαίων επιχειρήσεων (ΜΜΕ), η απόφαση C(99) 5087 καθόρισε το συνολικό ποσό των δαπανών σε 674104000 ευρώ και τη συμμετοχή του ΕΤΠΑ σε 337052000 ευρώ.
Το έτος 2001 η Επιτροπή εξέτασε συστηματικά τα συστήματα διαχειρίσεως και ελέγχου του ομόσπονδου κράτους της Θουριγγίας, δυνάμει των άρθρων 23, παράγραφος 2, του κανονισμού 4253/88 και 14 του κανονισμού 2064/97.
Στις 30 Ιανουαρίου 2002 η Επιτροπή παρουσίασε την τελική έκθεσή της για τα επιχειρησιακά προγράμματα των ομόσπονδων κρατών της Θουριγγίας και της Σαξονίας-Άνχαλτ, η οποία περιείχε συστάσεις.
Στις 24 Ιουνίου 2002 συντάχθηκε από ελεγκτική εταιρία η δήλωση του άρθρου 8 του κανονισμού 2064/97, η οποία διαβιβάστηκε στην Επιτροπή.
Με έγγραφο της 18ης Ιουλίου 2002 οι γερμανικές αρχές υπέβαλαν αίτημα οριστικής πληρωμής το οποίο αφορούσε την παρέμβαση υπέρ του ομόσπονδου κράτους της Θουριγγίας. Στις 27 Ιουνίου 2003 η Επιτροπή προέβη στην περάτωση της επίμαχης παρεμβάσεως και στην οριστική πληρωμή του ζητηθέντος ποσού.
Μετά την περάτωση της παρεμβάσεως αυτής, τον Οκτώβριο, τον Νοέμβριο και τον Δεκέμβριο του 2003 το Ελεγκτικό Συνέδριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων πραγματοποίησε διάφορους επιτόπιους ελέγχους και προέβη, κατά τη διάρκεια του 2004, σε ανάλυση των αδύνατων σημείων της ίδιας παρεμβάσεως, στο πλαίσιο εξετάσεως της δηλώσεως αξιοπιστίας για τη χρήση 2003. Εξετάστηκαν περίπου 28 σχέδια του μέτρου 2.1.
Στις 22 Ιουνίου 2004 το Ελεγκτικό Συνέδριο διαβίβασε την προσωρινή έκθεση ελέγχου του στις γερμανικές αρχές. Με έγγραφα της 31ης Αυγούστου και της 13ης Οκτωβρίου 2004 οι αρχές αυτές διαβίβασαν στο Ελεγκτικό Συνέδριο συμπληρωματικές πληροφορίες.
Με έγγραφο της 17ης Ιανουαρίου 2005 το Ελεγκτικό Συνέδριο διαβίβασε την έκθεση ελέγχου στις εθνικές αρχές. Η έκθεση έκανε λόγο για μεμονωμένες και συστημικές παρατυπίες όσον αφορά συγκεκριμένα ζητήματα, σφάλματα κατά τον υπολογισμό του μεγίστου ορίου συνδρομής και για έλλειψη δικαιολογητικών για ορισμένα είδη δαπανών, όπως τα γενικά έξοδα ή τους ίδιους πόρους. Η ως άνω έκθεση κατέληγε στη διαπίστωση της υπάρξεως ανεπαρκειών στα συστήματα διαχειρίσεως και ελέγχου της παρεμβάσεως υπέρ του ομόσπονδου κράτους της Θουριγγίας. Το ποσοστό σφάλματος των 28 σχεδίων που αφορούσαν το μέτρο 2.1 ήταν 31,36 %.
Με έγγραφο της 19ης Οκτωβρίου 2006 η Επιτροπή διαβίβασε στις γερμανικές αρχές τα πρώτα αποτελέσματα από την εκ μέρους της εξέταση της εν λόγω εκθέσεως ελέγχου και ζήτησε από τις αρχές αυτές να της υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους.
Βάσει της εκ μέρους του Ελεγκτικού Συνεδρίου αναλύσεως των αδύνατων σημείων, η Επιτροπή ανακοίνωσε στο ομόσπονδο κράτος της Θουριγγίας δημοσιονομικές διορθώσεις ύψους 135 εκατομμυρίων ευρώ. Κατόπιν διμερών διαβουλεύσεων, ωστόσο, απέσυρε ορισμένες επικρίσεις.
Με έγγραφο της 5ης Ιανουαρίου 2007 οι γερμανικές αρχές απάντησαν στο έγγραφο της Επιτροπής της 19ης Οκτωβρίου 2006, προβάλλοντας αντιρρήσεις για την εφαρμογή δημοσιονομικών διορθώσεων με κατά προβολήν υπολογισμό και προσκομίζοντας συμπληρωματικά δικαιολογητικά πιστοποιούντα τον επιλέξιμο χαρακτήρα ορισμένων δαπανών.
Με έγγραφο της 23ης Απριλίου 2007 η Επιτροπή κάλεσε τις γερμανικές αρχές σε διμερή συνάντηση, η οποία πραγματοποιήθηκε στις 8 Μαΐου 2007 στις Βρυξέλλες. Κατόπιν των διαπραγματεύσεων που διεξήχθησαν κατά τη συνάντηση αυτή, οι ως άνω αρχές ανέλαβαν την υποχρέωση να υποβάλουν συμπληρωματικά αποδεικτικά στοιχεία πιστοποιούντα το αποδεκτό ορισμένων πράξεων και ορισμένων κεφαλαίων δαπανών, εντός δύο εβδομάδων από την ημερομηνία της εν λόγω συναντήσεως. Οι σχετικές πληροφορίες διαβιβάστηκαν στην Επιτροπή με έγγραφο της 22ας Ιουνίου 2007.
Με την απόφαση για τη Θουριγγία η Επιτροπή μείωσε τη χρηματοδοτική συνδρομή του ΕΤΠΑ στην παρέμβαση υπέρ του ομόσπονδου κράτους αυτού κατά 81425825,67 ευρώ, λόγω μεμονωμένων και συστημικών παρατυπιών που είχαν διαπιστωθεί στο πλαίσιο του μέτρου 2.1, κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 24 του κανονισμού 4253/88. Η Επιτροπή προέβη σε κατά προβολήν υπολογισμό του ποσοστού σφάλματος όσον αφορά το σύνολο του μέτρου, λαμβάνοντας ως βάση ποσοστό σφάλματος 23,88 %. Υπολόγισε ποσό 1232012,70 ευρώ για τις μεμονωμένες παρατυπίες και ποσό 80193812,97 ευρώ για συστημικές παρατυπίες.
Η υπόθεση C‑54/13 P
Με την απόφαση C(94) 1973, της 5ης Αυγούστου 1994, η Επιτροπή ενέκρινε το επιχειρησιακό πρόγραμμα του στόχου 1 για το ανατολικό τμήμα του Βερολίνου (Arinco αριθ. 94.DE.16.006) (στο εξής: παρέμβαση υπέρ του ανατολικού τμήματος του Βερολίνου). H απόφαση αυτή προέβλεπε συμμετοχή των διαρθρωτικών ταμείων με ποσό ύψους 743112000 Ecu, η οποία αυξήθηκε στη συνέχεια σε 779154000 ευρώ, με συγχρηματοδότηση του ΕΤΠΑ για ποσό 540886000 ευρώ.
Διαχειρίστρια αρχή ορίστηκε το Υπουργείο Οικονομικών, Τεχνολογίας και Ισότητας των Γυναικών του ομόσπονδου κράτους του Βερολίνου.
Με έγγραφο της 24ης Μαρτίου 2003 οι γερμανικές αρχές υπέβαλαν αίτημα οριστικής πληρωμής το οποίο αφορούσε την παρέμβαση υπέρ του ανατολικού τμήματος του Βερολίνου.
Από τις 16 μέχρι τις 20 Φεβρουαρίου 2004, από τις 29 Μαρτίου μέχρι τις 2 Απριλίου 2004 και από τις 7 μέχρι τις 11 Μαρτίου 2005 η Επιτροπή μαζί με μια εξωτερική ελεγκτική εταιρία την οποία όρισε η ίδια πραγματοποίησαν διάφορους επιτόπιους ελέγχους στο πλαίσιο των ελέγχων περατώσεως των συγχρηματοδοτούμενων από το ΕΤΠΑ προγραμμάτων κατά την περίοδο προγραμματισμού 1994-1999.
Με έγγραφα της 31ης Μαΐου και της 15ης Δεκεμβρίου 2005 η Επιτροπή διαβίβασε στις γερμανικές αρχές την έκθεση ελέγχου της, όπου διαπίστωσε διάφορες συστημικές παρατυπίες σε σχέση με συγκεκριμένες δραστηριότητες, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονταν, ειδικότερα, δήλωση μη επιλέξιμων δαπανών, παραβάσεις των κανόνων περί δημοσίων συμβάσεων και έλλειψη δικαιολογητικών. Για τα 29 σχέδια της παρεμβάσεως που ελέγχθηκαν τελικώς το ποσοστό σφάλματος ήταν της τάξεως του 7,56 %. Από τα 36 επιλεγέντα σχέδια, επτά δεν κατέστη δυνατόν να ελεγχθούν λόγω χρεοκοπίας.
Με έγγραφα της 21ης Οκτωβρίου 2005 και της 31ης Μαρτίου 2006 οι γερμανικές αρχές υπέβαλαν τις παρατηρήσεις τους επί των διαπιστώσεων αυτών και διαβίβασαν στην Επιτροπή συμπληρωματικές πληροφορίες.
Με έγγραφο της 26ης Ιανουαρίου 2007 η Επιτροπή γνωστοποίησε στις εν λόγω αρχές τα προσωρινά συμπεράσματά της.
Με έγγραφο της 9ης Ιουλίου 2007 οι γερμανικές αρχές αντιτάχθηκαν στην επιβολή δημοσιονομικών διορθώσεων κατ’ αποκοπήν και κατά προβολήν, λόγω ελλείψεως εννόμου βάσεως, προσκομίζοντας συμπληρωματικά αποδεικτικά στοιχεία πιστοποιούντα τη νομιμότητα των σχετικών δαπανών.
Λαμβανομένων υπόψη των συμπληρωματικών πληροφοριών και των αποδεικτικών στοιχείων που προσκομίστηκαν, τα συμπεράσματα σχετικά με τα αποτελέσματα του οικονομικού ελέγχου τροποποιήθηκαν και διαβιβάστηκαν στις γερμανικές αρχές, με έγγραφο της 30ής Αυγούστου 2007.
Στις 14 Σεπτεμβρίου 2007 πραγματοποιήθηκε στις Βρυξέλλες διμερής συνάντηση. Κατόπιν διαπραγματεύσεων που έλαβαν χώρα κατά τη συνάντηση αυτή, οι γερμανικές αρχές ανέλαβαν την υποχρέωση να καταθέσουν συμπληρωματικά αποδεικτικά στοιχεία που να βεβαιώνουν το επιτρεπτό ορισμένων παρεμβάσεων και ορισμένων κεφαλαίων δαπανών, εντός προθεσμίας τεσσάρων εβδομάδων από της ημερομηνίας της εν λόγω συναντήσεως. Οι ως άνω πληροφορίες κοινοποιήθηκαν στην Επιτροπή με έγγραφο της 12ης Οκτωβρίου 2007. Τα ζητήματα που συζητήθηκαν κατά τη διάρκεια της ίδιας συναντήσεως μνημονεύονται σε πρακτικά με ημερομηνία 12 Νοεμβρίου 2007.
Με την απόφαση για το ανατολικό τμήμα του Βερολίνου η Επιτροπή μείωσε κατά 12900719,52 ευρώ τη χρηματοδοτική ενίσχυση του ΕΤΠΑ στην παρέμβαση υπέρ του ανατολικού τμήματος του Βερολίνου, ήτοι κατά 2,68 %. Για την έκδοση της αποφάσεως αυτής η Επιτροπή στηρίχθηκε σε ποσοστό σφάλματος της τάξεως του 3,63 % στα 29 σχέδια που ελέγχθηκαν. Κατά συνέπεια, λαμβάνοντας ως βάση τη χρηματοδότηση του ΕΤΠΑ που χορηγείτο για το επιχειρησιακό πρόγραμμα μέχρι ποσού 951243399 γερμανικών μάρκων (DEM) και στηριζόμενη στους υπολογισμούς που πραγματοποιήθηκαν με το λογισμικό Audit Command Language (ACL), η Επιτροπή επέβαλε κατά προβολήν υπολογιζόμενη δημοσιονομική διόρθωση ύψους 25516719 DEM, που αποτελεί μείωση της τάξεως του 2,68 % της χρηματοδοτικής συνδρομής του ΕΤΠΑ στο συνολικό επίμαχο πρόγραμμα.
Η διαδικασία ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου και οι αναιρεσιβαλλόμενες αποφάσεις
Με δικόγραφα που κατέθεσε στη Γραμματεία του Γενικού Δικαστηρίου, αντιστοίχως, στις 4 και στις 8 Ιουλίου 2008, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας άσκησε προσφυγές με αίτημα την ακύρωση των επίδικων αποφάσεων.
Το Βασίλειο της Ισπανίας, η Γαλλική Δημοκρατία και το Βασίλειο των Κάτω Χωρών παρενέβησαν στη διαδικασία ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου υπέρ της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας, στις δύο αυτές προσφυγές.
Προς στήριξη της προσφυγής της κατά της αποφάσεως για τη Θουριγγία η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας προέβαλε πέντε λόγους, στηριζόμενους, αντιστοίχως, ο πρώτος και ο δεύτερος, σε παράβαση του άρθρου 24, παράγραφος 2, του κανονισμού 4253/88, ο τρίτος, σε έλλειψη επιτόπιου ελέγχου από την Επιτροπή, ο τέταρτος, σε παραβίαση των αρχών της προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης, της ασφαλείας δικαίου και της συνεργασίας και, ο πέμπτος, σε παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας.
Προς στήριξη της προσφυγής του κατά της αποφάσεως για το ανατολικό τμήμα του Βερολίνου το κράτος μέλος αυτό προέβαλε πέντε λόγους, στηριζόμενους, αντιστοίχως, ο πρώτος και ο δεύτερος, σε παράβαση του άρθρου 24, παράγραφος 2, του κανονισμού 4253/88, ο τρίτος, σε παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας, ο τέταρτος, σε ανεπαρκή αιτιολογία της αποφάσεως αυτής και, ο πέμπτος, σε παραβίαση της αρχής της συνεργασίας.
Με τις αναιρεσιβαλλόμενες αποφάσεις το Γενικό Δικαστήριο απέρριψε ως αβάσιμους τους προβληθέντες λόγους, καθώς και τις δύο προσφυγές στο σύνολό τους.
Η διαδικασία ενώπιον του Δικαστηρίου
Στις 29 Νοεμβρίου 2012 η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας άσκησε αναίρεση κατά της αποφάσεως Γερμανία κατά Επιτροπής (T‑265/08,
EU:T:2012:434
).
Υπομνήματα επί της αιτήσεως αναιρέσεως κατέθεσαν η Γαλλική Δημοκρατία και η Επιτροπή στις 15 Φεβρουαρίου 2013, καθώς και το Βασίλειο της Ισπανίας στις 20 Φεβρουαρίου 2013.
Στις 31 Ιανουαρίου 2013 η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας άσκησε αναίρεση κατά της αποφάσεως Γερμανία κατά Επιτροπής (T‑270/08,
EU:T:2012:612
).
Υπομνήματα επί της αιτήσεως αναιρέσεως κατέθεσαν η Γαλλική Δημοκρατία στις 29 Μαρτίου 2013, το Βασίλειο των Κάτω Χωρών στις 5 Απριλίου 2013, η Επιτροπή στις 9 Απριλίου 2013, καθώς και το Βασίλειο της Ισπανίας στις 12 Απριλίου 2013.
Με απόφαση του Προέδρου του Δικαστηρίου της 10ης Ιουλίου 2013 αποφασίστηκε η ένωση και συνεκδίκαση των υποθέσεων C‑549/12 P και C‑54/13 P προς διευκόλυνση της προφορικής διαδικασίας και προς έκδοση κοινής αποφάσεως.
Αιτήματα των διαδίκων
Η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας ζητεί από το Δικαστήριο:
—
αφενός, να αναιρέσει τις αναιρεσιβαλλόμενες αποφάσεις και, αφετέρου, να ακυρώσει τις επίδικες αποφάσεις της Επιτροπής και
—
να καταδικάσει την Επιτροπή στα δικαστικά έξοδα.
Η Γαλλική Δημοκρατία ζητεί από το Δικαστήριο να αναιρέσει, στο σύνολό τους, τις αναιρεσιβαλλόμενες αποφάσεις, να αποφανθεί οριστικώς επί της ουσίας, σύμφωνα με το άρθρο 61 του Οργανισμού του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης και να ακυρώσει τις επίδικες αποφάσεις.
Το Βασίλειο της Ισπανίας ζητεί από το Δικαστήριο:
—
να δεχθεί τις αιτήσεις αναιρέσεως·
—
να αναιρέσει τις αναιρεσιβαλλόμενες αποφάσεις και
—
να καταδικάσει την Επιτροπή στα δικαστικά έξοδα.
Η Επιτροπή ζητεί από το Δικαστήριο να απορρίψει τις αιτήσεις αναιρέσεως και να καταδικάσει την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας στα δικαστικά έξοδα.
Επί των αιτήσεων αναιρέσεως
Επιχειρήματα των διαδίκων
Στην υπόθεση C‑549/12 P η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας προβάλλει δύο λόγους, στηριζόμενους, και οι δύο, σε παράβαση του άρθρου 24, παράγραφος 2, του κανονισμού 4253/88, σε συνδυασμό με το άρθρο 1 του κανονισμού 2988/95, και σε παραβίαση της αρχής της δοτής αρμοδιότητας που τίθεται με τα άρθρα 5, παράγραφος 2, ΣΕΕ και 7 ΣΛΕΕ.
Στην υπόθεση C‑54/13 P η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας προβάλλει τέσσερις λόγους, στηριζόμενους, όσον αφορά τους τρεις πρώτους, σε παράβαση των διατάξεων του άρθρου 24, παράγραφος 2, του κανονισμού 4253/88 και του άρθρου 1 του κανονισμού 2988/95, καθώς και σε παραβίαση της αρχής της δοτής αρμοδιότητας που τίθεται με τα άρθρα 5, παράγραφος 2, ΣΕΕ και 7 ΣΛΕΕ και, όσον αφορά τον τέταρτο, σε παράβαση της υποχρεώσεως αιτιολογήσεως που προκύπτει από τις διατάξεις του άρθρου 81 του Κανονισμού Διαδικασίας του Γενικού Δικαστηρίου σε συνδυασμό με τα άρθρα 36 και 53, παράγραφος 1, του Οργανισμού του Δικαστηρίου.
Με το πρώτο σκέλος του πρώτου λόγου που προβάλλει στην υπόθεση C‑549/12 P και με τον πρώτο λόγο που προβάλλει στην υπόθεση C‑54/13 P, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας υποστηρίζει ότι το Γενικό Δικαστήριο υπέπεσε σε πλάνη περί το δίκαιο κρίνοντας, με τις αναιρεσιβαλλόμενες αποφάσεις, ότι απλά διοικητικά σφάλματα των εθνικών αρχών αποτελούν «παρατυπίες», οι οποίες παρέχουν στην Επιτροπή τη δυνατότητα να προβεί στην κατά το άρθρο 24, παράγραφος 2, του κανονισμού 4253/88 δημοσιονομική διόρθωση.
Με το δεύτερο και το τρίτο σκέλος του πρώτου λόγου που προβάλλει στην υπόθεση C‑549/12 P, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας υποστηρίζει ότι, έστω και αν διοικητικά σφάλματα μπορούν να συνιστούν παρατυπίες που δικαιολογούν δημοσιονομική διόρθωση, το Γενικό Δικαστήριο υπέπεσε σε πλάνη περί το δίκαιο κρίνοντας, με την απόφαση Γερμανία κατά Επιτροπής (T‑265/08,
EU:T:2012:434
), ότι παραβάσεις του εθνικού δικαίου και σφάλματα που δεν έχουν αντίκτυπο στον προϋπολογισμό της Ένωσης μπορούν να συνιστούν «παρατυπίες» οι οποίες δικαιολογούν τέτοιες διορθώσεις.
Με το πρώτο σκέλος του δευτέρου λόγου που προβάλλει στην υπόθεση C‑549/12 P και το πρώτο σκέλος του δευτέρου λόγου που προβάλλει στην υπόθεση C‑54/13 P, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, υποστηριζόμενη από το Βασίλειο της Ισπανίας και τη Γαλλική Δημοκρατία, υποστηρίζει ότι το Γενικό Δικαστήριο υπέπεσε σε πλάνη περί το δίκαιο δεχόμενο την αρμοδιότητα της Επιτροπής προς επιβολή δημοσιονομικών διορθώσεων με κατά προβολήν υπολογισμό.
Με το δεύτερο σκέλος του δευτέρου λόγου που προβάλλει στην υπόθεση C‑549/12 P, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, υποστηριζόμενη από το Βασίλειο της Ισπανίας, διατείνεται ότι, ακόμα και αν τέτοιες διορθώσεις ήταν επιτρεπτές, το Γενικό Δικαστήριο υπέπεσε σε πλάνη περί το δίκαιο επιβεβαιώνοντας τις λεπτομέρειες εφαρμογής της εκτελέσεώς τους με την απόφαση για τη Θουριγγία, καθόσον, κατά το κράτος μέλος αυτό, δεν αποδείχθηκε καμία ζημία σε βάρος του προϋπολογισμού της Ένωσης όσον αφορά ένα μέρος των αμφισβητούμενων σχεδίων και η Επιτροπή δεν έπρεπε να χαρακτηρίσει ως συστημικά ορισμένα από τα προσαπτόμενα σφάλματα.
Με το δεύτερο σκέλος του δευτέρου λόγου που προβάλλει στην υπόθεση C‑54/13 P, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, υποστηριζόμενη από το Βασίλειο της Ισπανίας, διατείνεται ότι, ακόμα και αν η Επιτροπή ήταν αρμόδια προς επιβολή μειώσεων με κατά προβολήν υπολογισμό δυνάμει του άρθρου 24, παράγραφος 2, του κανονισμού 4253/88, το Γενικό Δικαστήριο υπέπεσε σε πλάνη περί το δίκαιο δεχόμενο τις λεπτομέρειες εφαρμογής τού κατά προβολήν υπολογισμού με την απόφαση για το ανατολικό τμήμα του Βερολίνου, καθόσον, κατά το κράτος μέλος αυτό, η Επιτροπή, αφενός, χαρακτήρισε κατά τρόπο εσφαλμένο τα διαπιστωθέντα σφάλματα ως συστημικά, έχοντα αντίκτυπο επί του συνόλου του σχετικού προγράμματος και διότι δεν έπρεπε να στηριχθεί σε προβολή του ποσοστού σφάλματος στο σύνολο του εν λόγω προγράμματος, και, αφετέρου, δεν έπρεπε να χρησιμοποιήσει την ακολουθηθείσα διαδικασία δειγματοληπτικών ελέγχων για να επεκτείνει τη μείωση στο σύνολο του εν λόγω προγράμματος με κατά προβολήν υπολογισμό. Με το τρίτο σκέλος του δευτέρου λόγου, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας τονίζει ότι, λόγω του κατά προβολήν υπολογισμού μη αντιπροσωπευτικών σφαλμάτων και λόγω κατ’ αποκοπήν διορθώσεων, η Επιτροπή επέβαλε αντίθετη προς την αρχή της αναλογικότητας μείωση της χρηματοδοτικής συνδρομής που χορηγήθηκε για το σχετικό επιχειρησιακό πρόγραμμα.
Με το πρώτο σκέλος του τρίτου λόγου που προβάλλει στην υπόθεση C‑54/13 P, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας υποστηρίζει ότι το Γενικό Δικαστήριο κακώς έκρινε ότι η Επιτροπή ήταν αρμόδια να επιβάλει δημοσιονομικές διορθώσεις κατ’ αποκοπήν. Με το δεύτερο σκέλος του λόγου αυτού, το ως άνω κράτος μέλος υποστηρίζει ότι, ακόμα και αν η Επιτροπή ήταν αρμόδια να επιβάλει δημοσιονομικές διορθώσεις κατ’ αποκοπήν, το Γενικό Δικαστήριο υπέπεσε σε πλάνη περί το δίκαιο δεχόμενο κατ’ αποκοπήν διορθώσεις αντίθετες προς την αρχή της αναλογικότητας.
Με τον τέταρτο λόγο που προβάλλει στην υπόθεση C‑54/13 P, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας υποστηρίζει ότι από τις αιτιολογίες της αποφάσεως Γερμανία κατά Επιτροπής (T‑270/08,
EU:T:2012:612
) δεν παρέχεται η δυνατότητα να προσδιοριστεί αν το Γενικό Δικαστήριο εξέτασε την επιχειρηματολογία της που στηρίζεται στον ανεπίτρεπτο χαρακτήρα των κατ’ αποκοπήν δημοσιονομικών διορθώσεων που προέβαλε στο πλαίσιο του πρώτου σκέλους του δευτέρου λόγου της προσφυγής της ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου, καθώς και τα στοιχεία που δικαιολόγησαν την απόρριψη εκ μέρους του τελευταίου της εν λόγω επιχειρηματολογίας.
Η Επιτροπή φρονεί ότι οι λόγοι αυτοί είναι αβάσιμοι και ότι οι αιτήσεις αναιρέσεως πρέπει να απορριφθούν.
Εκτίμηση του Δικαστηρίου
Πρέπει να επισημανθεί ότι το Γενικό Δικαστήριο απέρριψε, με τις αναιρεσιβαλλόμενες αποφάσεις, τις προσφυγές ακυρώσεως της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας, καθόσον έκρινε ότι οι πέντε λόγοι ακυρώσεως που προβλήθηκαν προς στήριξη καθεμιάς από τις προσφυγές αυτές ήταν αβάσιμοι.
Με τον τρόπο αυτό, το Γενικό Δικαστήριο δέχθηκε, σιωπηρώς αλλά κατά λογική αναγκαιότητα, την τυπική νομιμότητα των επίδικων αποφάσεων.
Εντούτοις, από τις αιτιολογίες που εκτίθενται στις σκέψεις 56 έως 89, καθώς και 93, των αποφάσεων Ισπανία κατά Επιτροπής (C‑192/13 P,
EU:C:2014:2156
) και Ισπανία κατά Επιτροπής (C‑197/13 P,
EU:C:2014:2157
) προκύπτει ότι η έκδοση από την Επιτροπή αποφάσεως με την οποία προβαίνει σε δημοσιονομική διόρθωση υπόκειται, από το έτος 2000, στην τήρηση νόμιμης προθεσμίας.
Το Δικαστήριο κρίνει ότι, στο παρόν στάδιο εξελίξεως του δικαίου της Ένωσης, δεν υπάρχει κανένα στοιχείο ικανό να θέσει υπό αμφισβήτηση τη νομολογία αυτή, η οποία μάλιστα, αντιθέτως, μπορεί να ισχύσει κατ’ αναλογία στις παρούσες υποθέσεις.
Όπως έκρινε το Δικαστήριο στη σκέψη 94 των αποφάσεών του Ισπανία κατά Επιτροπής (C‑192/13 P,
EU:C:2014:2156
) και Ισπανία κατά Επιτροπής (C‑197/13 P,
EU:C:2014:2157
), η διάρκεια της προθεσμίας που τάσσεται στην Επιτροπή προς έκδοση των αποφάσεών της διαφέρει αναλόγως της εφαρμοστέας νομοθεσίας.
Από το άρθρο 108, δεύτερο εδάφιο, του κανονισμού 1083/2006 προκύπτει ότι το άρθρο 100 του κανονισμού αυτού εφαρμόζεται από την 1η Ιανουαρίου 2007 και στα προγράμματα που είναι προγενέστερα της περιόδου 2007-2013.
Κατά το άρθρο 100, παράγραφος 1, του κανονισμού 1083/2006, πριν λάβει απόφαση σχετικά με δημοσιονομική διόρθωση, η Επιτροπή κινεί τη διαδικασία ενημερώνοντας το κράτος μέλος σχετικά με τα προσωρινά συμπεράσματά της και ζητώντας από το κράτος μέλος αυτό να διατυπώσει τα σχόλιά του εντός διμήνου. Όταν το κράτος μέλος δεν αποδέχεται τα προσωρινά συμπεράσματα της Επιτροπής, καλείται σε ακρόαση από αυτήν, δυνάμει του άρθρου 100, παράγραφος 3, του εν λόγω κανονισμού, κατά την οποία τα δύο μέρη συνεργάζονται στηριζόμενα στην εταιρική σχέση και προσπαθούν να επιτύχουν συμφωνία όσον αφορά τις παρατηρήσεις και τα συμπεράσματα που θα συναγάγουν.
Δυνάμει του άρθρου 100, παράγραφος 5, του κανονισμού 1083/2006, η Επιτροπή λαμβάνει απόφαση σχετικά με τη δημοσιονομική διόρθωση εντός έξι μηνών από την ημερομηνία της ακροάσεως και, σε περίπτωση που δεν πραγματοποιηθεί ακρόαση, ο υπολογισμός της εξάμηνης περιόδου αρχίζει δύο μήνες μετά την ημερομηνία της προσκλητήριας επιστολής της Επιτροπής.
Από τις διατάξεις αυτές απορρέει ότι, όταν το κράτος μέλος δεν δέχεται τα προσωρινά συμπεράσματα της Επιτροπής, η εκ μέρους της τελευταίας αποστολή προσκλητήριας επιστολής για διενέργεια ακροάσεως και η διεξαγωγή μιας τέτοιας ακροάσεως είναι προαπαιτούμενα για το νομότυπο της διαδικασίας που ακολουθείται στον τομέα της δημοσιονομικής διορθώσεως και αποτελούν εναρκτήριο γεγονός της προθεσμίας εντός της οποίας η Επιτροπή πρέπει να εκδώσει απόφαση με την οποία προβαίνει σε τέτοια διόρθωση.
Ωστόσο, από τις δικογραφίες που υποβλήθηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου δεν προκύπτει ότι, κατόπιν της ανακοινώσεως των προσωρινών συμπερασμάτων της, η Επιτροπή απηύθυνε στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας πρόσκληση σε ακρόαση ή ότι διενεργήθηκε τέτοια ακρόαση, υπό την έννοια του άρθρου 100, παράγραφοι 3 και 5, του κανονισμού 1083/2006. Αντιθέτως, από τις δικογραφίες αυτές προκύπτει ότι οι διμερείς συναντήσεις πραγματοποιήθηκαν στις Βρυξέλλες, αντιστοίχως, στις 8 Μαΐου και στις 14 Σεπτεμβρίου 2007, μεταξύ της Επιτροπής και εκπροσώπων της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας.
Πρέπει να υπομνησθεί συναφώς ότι, δεδομένου ότι η υπόθεση αφορά αποφάσεις έχουσες σημαντικές δημοσιονομικές επιπτώσεις, είναι προς το συμφέρον τόσο του οικείου κράτους μέλους όσο και της Επιτροπής να είναι προβλέψιμο το πέρας της διαδικασίας δημοσιονομικής διορθώσεως, πράγμα που προϋποθέτει την ύπαρξη προκαθορισμένης προθεσμίας για τη λήψη της τελικής αποφάσεως. Επίσης, πρέπει να επισημανθεί ότι η υπέρβαση της προβλεπόμενης προθεσμίας για τη λήψη αποφάσεως περί δημοσιονομικής διορθώσεως δεν είναι συμβατή με τη γενική αρχή της χρηστής διοικήσεως (αποφάσεις Ισπανία κατά Επιτροπής, C‑192/13 P,
EU:C:2014:2156
, σκέψη 88, και Ισπανία κατά Επιτροπής, C‑197/13 P,
EU:C:2014:2157
, σκέψη 88).
Υπό τις συνθήκες αυτές, η Επιτροπή δεν μπορεί να απαλλάσσεται από την υποχρέωση εκδόσεως των αποφάσεων με τις οποίες προβαίνει σε δημοσιονομικές διορθώσεις εντός τακτής προθεσμίας παραλείποντας πράξεις αποτελούσες εναρκτήριο γεγονός της προθεσμίας αυτής.
Εν πάση περιπτώσει, ακόμα και αν γίνει δεκτό ότι οι διμερείς συναντήσεις που πραγματοποιήθηκαν, αντιστοίχως, στις 8 Μαΐου και στις 14 Σεπτεμβρίου 2007, μπορούν να εξομοιωθούν προς ακροάσεις, υπό την έννοια του άρθρου 100, παράγραφοι 3 και 5, του κανονισμού 1083/2006, όσον αφορά την έναρξη των προθεσμιών εκδόσεως αποφάσεων με τις οποίες η Επιτροπή προβαίνει σε δημοσιονομικές διορθώσεις, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι οι επίδικες αποφάσεις εκδόθηκαν, αντιστοίχως, στις 30 και στις 29 Απριλίου 2008 και ότι η Επιτροπή δεν τήρησε την προθεσμία που ορίζεται στο άρθρο 100, παράγραφος 5, του κανονισμού 1083/2006.
Ωστόσο, από τη νομολογία του Δικαστηρίου προκύπτει ότι η μη τήρηση των διαδικαστικών κανόνων που διέπουν την έκδοση βλαπτικής πράξεως, όπως εν προκειμένω η έκδοση της πράξεως από την Επιτροπή μετά την παρέλευση της προθεσμίας που όρισε ο νομοθέτης της Ένωσης, συνιστά παράβαση ουσιώδους τύπου, την οποία ο δικαστής της Ένωσης οφείλει να διαπιστώνει αυτεπαγγέλτως (βλ. αποφάσεις Ισπανία κατά Επιτροπής, C‑192/13 P,
EU:C:2014:2156
, σκέψη 103· Ισπανία κατά Επιτροπής, C‑197/13 P,
EU:C:2014:2157
, σκέψη 103 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία, καθώς και Ισπανία κατά Επιτροπής, C‑429/13 P,
EU:C:2014:2310
, σκέψη 34).
Συναφώς, πρέπει να υπομνησθεί ότι, κατά πάγια νομολογία, πέραν των εξαιρετικών περιπτώσεων όπως εκείνες που προβλέπουν, μεταξύ άλλων, οι Κανονισμοί Διαδικασίας των δικαιοδοτικών οργάνων της Ένωσης, ο δικαστής της Ένωσης δεν μπορεί να στηρίξει την απόφασή του σε λόγο τον οποίο έλαβε υπόψη αυτεπαγγέλτως, έστω και αν πρόκειται για λόγο δημοσίας τάξεως, χωρίς να έχει προηγουμένως καλέσει τους διαδίκους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους επί του λόγου αυτού (βλ. αποφάσεις Επιτροπή κατά Ιρλανδίας κ.λπ., C‑89/08 P,
EU:C:2009:742
, σκέψη 57, και απόφαση ΓΕΕΑ κατά National Lottery Commission, C‑530/12 P,
EU:C:2014:186
, σκέψη 54).
Όσον αφορά το ζήτημα σχετικά με την προθεσμία εντός της οποίας πρέπει να εκδίδεται μια απόφαση περί δημοσιονομικής διορθώσεως, πρέπει να σημειωθεί ότι, στο πλαίσιο των υποθέσεων επί των οποίων εκδόθηκαν οι αποφάσεις Ισπανία κατά Επιτροπής (C‑192/13 P,
EU:C:2014:2156
) και Ισπανία κατά Επιτροπής (C‑197/13 P,
EU:C:2014:2157
), που αφορούσαν κατ’ ουσίαν ίδια πραγματικά και νομικά ζητήματα, η Επιτροπή είχε ήδη την ευκαιρία να εκθέσει την άποψή της επί του ζητήματος αυτού. Εξάλλου, στις ως άνω υποθέσεις, το Δικαστήριο είχε ζητήσει από τους διαδίκους να επικεντρώσουν τις αγορεύσεις τους στο ζήτημα αυτό.
Επιπλέον, η νομολογία αυτή επιβεβαιώθηκε έκτοτε επανειλημμένα από το Δικαστήριο (βλ. αποφάσεις Ισπανία κατά Επιτροπής, C‑429/13 P,
EU:C:2014:2310
, και Ισπανία κατά Επιτροπής, C‑513/13 P,
EU:C:2014:2412
).
Επομένως, αφενός, η Επιτροπή είχε επαρκώς την ευκαιρία να αναπτύξει, στο πλαίσιο διαδικασίας με δυνατότητα εκατέρωθεν προβολής απόψεων, τους λόγους και τα επιχειρήματά της σχετικά με το περιεχόμενο της τασσόμενης με το άρθρο 100, παράγραφος 5, του κανονισμού 1083/2006 προθεσμίας και, αφετέρου, η νομολογία του Δικαστηρίου όσον αφορά την ερμηνεία της διατάξεως αυτής πρέπει να λογίζεται ως παγιωμένη.
Συνεπώς, διαπιστώνεται ότι η υπό κρίση υπόθεση συνιστά ειδική περίπτωση υπό την έννοια της νομολογίας που υπομνήσθηκε στη σκέψη 93 της παρούσας αποφάσεως και ότι παρέλκει να κληθούν οι διάδικοι να καταθέσουν τις παρατηρήσεις τους επί του λόγου αυτού.
Υπό τις συνθήκες αυτές, συνάγεται ότι η Επιτροπή εξέδωσε τις επίδικες αποφάσεις καθ’ υπέρβαση της νόμιμης προθεσμίας την οποία προβλέπει κανονισμός του Συμβουλίου.
Κατά συνέπεια, απορρίπτοντας τις προσφυγές της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας αντί να συναγάγει τα έννομα αποτελέσματα της παραβάσεως ουσιώδους τύπου που βαρύνει τις επίδικες αποφάσεις, το Γενικό Δικαστήριο υπέπεσε σε πλάνη περί το δίκαιο.
Επομένως, οι αναιρεσιβαλλόμενες αποφάσεις πρέπει να αναιρεθούν.
Επί των πρωτόδικων προσφυγών
Κατά το άρθρο 61, πρώτο εδάφιο, του Οργανισμού του Δικαστηρίου, αν η αναίρεση κριθεί βάσιμη, το Δικαστήριο αναιρεί την απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου. Στην περίπτωση αυτή, μπορεί το ίδιο να αποφανθεί οριστικά επί της διαφοράς, εφόσον αυτή είναι ώριμη προς εκδίκαση.
Εν προκειμένω, το Δικαστήριο έχει στη διάθεσή του τα στοιχεία που είναι απαραίτητα προκειμένου να αποφανθεί οριστικώς επί των προσφυγών ακυρώσεως που άσκησε η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας κατά των επίδικων αποφάσεων ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου.
Συναφώς, επισημαίνεται ότι, για τους λόγους που εκτέθηκαν στις σκέψεις 81 έως 99 της παρούσας αποφάσεως, οι επίδικες αποφάσεις πρέπει να ακυρωθούν λόγω παραβάσεως ουσιώδους τύπου.
Επί των δικαστικών εξόδων
Δυνάμει του άρθρου 184, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας του Δικαστηρίου, όταν το Δικαστήριο δέχεται την αίτηση αναιρέσεως και κρίνει το ίδιο οριστικά τη διαφορά, αποφαίνεται και επί των δικαστικών εξόδων.
Το άρθρο 138, παράγραφος 1, του ίδιου Κανονισμού, το οποίο έχει εφαρμογή στην αναιρετική διαδικασία δυνάμει του άρθρου 184, παράγραφος 1, του Κανονισμού αυτού, ορίζει ότι ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα εφόσον υπάρχει σχετικό αίτημα του νικήσαντος διαδίκου. Επειδή οι αιτήσεις αναιρέσεως της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας κρίθηκαν βάσιμες και οι προσφυγές ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου έγιναν δεκτές, σύμφωνα με τα αιτήματα της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας, η Επιτροπή πρέπει να καταδικαστεί στα δικαστικά της έξοδα και, επιπλέον, σε εκείνα στα οποία υποβλήθηκε το κράτος μέλος αυτό, τόσο σε πρώτο βαθμό όσο και στο πλαίσιο των αιτήσεων αναιρέσεως.
Κατά το άρθρο 140, παράγραφος 1, του Κανονισμού Διαδικασίας, το οποίο έχει εφαρμογή, κατ’ αναλογία, στην αναιρετική διαδικασία δυνάμει του εν λόγω άρθρου 184, παράγραφος 1, του ίδιου Κανονισμού, τα κράτη μέλη που παρεμβαίνουν στη δίκη φέρουν τα δικαστικά τους έξοδα. Σύμφωνα με τις διατάξεις αυτές, το Βασίλειο της Ισπανίας, η Γαλλική Δημοκρατία και το Βασίλειο των Κάτω Χωρών φέρουν τα δικαστικά τους έξοδα.

Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (πρώτο τμήμα) αποφασίζει:

1)
Αναιρεί τις αποφάσεις του Γενικού Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης Γερμανία κατά Επιτροπής (T‑265/08,
EU:T:2012:434
) και Γερμανία κατά Επιτροπής (T‑270/08,
EU:T:2012:612
).

2)
Ακυρώνει την απόφαση C(2008) 1690 τελικό της Επιτροπής, της 30ής Απριλίου 2008, περί μειώσεως του ύψους της συνδρομής του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) για το λειτουργικό πρόγραμμα στην περιοχή του στόχου 1 του ομόσπονδου κράτους της Θουριγγίας (Γερμανία) (1994-1999), που χορηγήθηκε με την απόφαση C(94) 1939/5 της Επιτροπής της 5ης Αυγούστου 1994, και την απόφαση C(2008) 1615 τελικό της Επιτροπής της 29ης Απριλίου 2008, περί μειώσεως του ύψους της συνδρομής του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Αναπτύξεως (ΕΤΠΑ) που χορηγήθηκε με την απόφαση C(94) 1973 της Επιτροπής της 5ης Αυγούστου 1994, για το επιχειρησιακό πρόγραμμα του στόχου αριθ. 1 (1994-1999) για το Βερολίνο (ανατολικό τμήμα) (Γερμανία).

3)
Καταδικάζει την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στα δικαστικά έξοδα της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας και στα δικά της δικαστικά έξοδα, στο πλαίσιο τόσο της πρωτόδικης διαδικασίας όσο και αυτής της παρούσας αιτήσεως αναιρέσεως.

4)
Το Βασίλειο της Ισπανίας, η Γαλλική Δημοκρατία και το Βασίλειο των Κάτω Χωρών φέρουν τα δικαστικά τους έξοδα.

(υπογραφές)
(
*1
)	Γλώσσα διαδικασίας: η γερμανική.