CELEX: 62005TJ0038
Ανταγωνισμός
Συμπράξεις
Ισπανική αγορά αποκτήσεως και πρώτης μεταποιήσεως ακατέργαστου καπνού
Απόφαση διαπιστώνουσα παράβαση του άρθρου 81 ΕΚ
Καθορισμός των τιμών και κατανομή της αγοράς
Πρόστιμα
Καταλογισμός της παραβατικής συμπεριφοράς
Ανώτατο όριο του 10 % του κύκλου εργασιών
Αποτρεπτικό αποτέλεσμα
Ίση μεταχείριση
Ελαφρυντικές περιστάσεις
Συνεργασία

του Δικαστηρίου της 12ης Απριλίου 1998, C‑367/95 P, Επιτροπή κατά Sytraval και Brink’s Γαλλία, Συλλογή 1998, σ. I‑1719,
σκέψη 63 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία, και απόφαση Hoek Loos κατά Επιτροπής, σκέψη 110 ανωτέρω, σκέψη 58).
Κατά πάγια επίσης νομολογία, όταν μια απόφαση εφαρμογής του άρθρου 81 ΕΚ αφορά πολλούς αποδέκτες και θέτει ζήτημα καταλογισμού
της παραβάσεως, πρέπει να περιέχει επαρκή αιτιολογία ως προς καθένα των αποδεκτών της, ειδικότερα ως προς εκείνους οι οποίοι,
κατά το γράμμα της ως άνω αποφάσεως, πρέπει να υποστούν τις συνέπειες της παραβάσεως αυτής (αποφάσεις του Πρωτοδικείου της
28ης Απριλίου 1994, T-38/92, AWS Benelux κατά Επιτροπής, Συλλογή 1994, σ. II-211, σκέψη 26, και της 27ης Σεπτεμβρίου 2006,
T‑330/01, Akzo Nobel κατά Επιτροπής, Συλλογή 2006, σ. II‑3389, σκέψη 93).
Εν προκειμένω, από τη σύνοψη του τμήματος της προσβαλλομένης αποφάσεως που αφορά τους αποδέκτες της και εκτίθεται στις σκέψεις
27 έως 37 ανωτέρω, καθώς και από τις διαπιστώσεις που περιλαμβάνονται στις σκέψεις 114 έως 129 ανωτέρω προκύπτει ότι, με την
εν λόγω απόφαση, η Επιτροπή αιτιολόγησε επαρκώς την απόφασή της να καταλογίσει στην Dimon την ευθύνη για την παράβαση που
διέπραξε η προσφεύγουσα. Η Επιτροπή εξέθεσε, παραπέμποντας στη νομολογία του Δικαστηρίου και του Πρωτοδικείου [νυν Γενικού
Δικαστηρίου] τις αρχές που σκόπευε να εφαρμόσει προκειμένου να καθορίσει τους εν λόγω αποδέκτες. Όσον αφορά ειδικότερα την
Dimon, κατ’ αρχάς, επισήμανε ότι, από το δεύτερο εξάμηνο του 1997, αυτή κατείχε το σύνολο του κεφαλαίου της προσφεύγουσας.
Ακολούθως, η Επιτροπή θεώρησε ότι είχε αποδειχθεί ότι η Dimon ασκούσε εμπράκτως καθοριστική επιρροή στη συμπεριφορά της προσφεύγουσας,
στηριζόμενη συναφώς όχι μόνο στο τεκμήριο που απορρέει από την κατοχή του συνόλου του κεφαλαίου της θυγατρικής, αλλά επίσης
σε ορισμένα πρόσθετα στοιχεία που επιβεβαιώνουν το εν λόγω τεκμήριο. Τέλος, η Επιτροπή έκρινε ότι κανένα από τα επιχειρήματα
που προέβαλε η Dimon με την απάντησή της στην ανακοίνωση των αιτιάσεων δεν παρείχε τη δυνατότητα να συναχθεί αντίθετο συμπέρασμα.
Περαιτέρω, η προσφεύγουσα δεν μπορεί σοβαρά να ισχυρίζεται ότι δεν μπορούσε να κατανοήσει, προτού να λάβει γνώση του υπομνήματος
αντικρούσεως της Επιτροπής, ότι αυτή θεωρούσε ότι ο T. έπρεπε να θεωρηθεί ότι ενεργούσε ως ενδιάμεσος για την Dimon. Συγκεκριμένα,
αφενός, η πλειονότητα των εγγράφων που προσδιορίζονται ρητώς στις υποσημειώσεις 303 και 304 της προσβαλλομένης αποφάσεως απευθύνονταν
στον T. Αφετέρου, τόσο στην απάντησή της στην ανακοίνωση των αιτιάσεων όσο και στο δικόγραφο της προσφυγής, η προσφεύγουσα
υπέβαλε λεπτομερείς παρατηρήσεις σχετικά με τον ρόλο και τα καθήκοντα του T. στο πλαίσιο του ομίλου Dimon, τονίζοντας μεταξύ
άλλων το γεγονός ότι δεν ήταν σε θέση να ασκήσει καθοριστική επιρροή εξ ονόματος της Dimon επί της συμπεριφοράς της θυγατρικής
της.
Συνεπώς, το τρίτο σκέλος του πρώτου λόγου ακυρώσεως πρέπει να απορριφθεί εν μέρει ως απαράδεκτo και εν μέρει ως αβάσιμο.
3.
Επί του δευτέρου σκέλους, που αντλείται από παράβαση του άρθρου 23, παράγραφος 2, του κανονισμού 1/2003 και από παραβίαση
της αρχής της αναλογικότητας, όσον αφορά τις συνέπειες της εκτάσεως της εις ολόκληρον ευθύνης για την καταβολή του προστίμου
α)     Επιχειρήματα των διαδίκων
Με το δεύτερο σκέλος του πρώτου λόγου ακυρώσεως, που προβάλλεται επικουρικώς, η προσφεύγουσα βάλλει κατά του γεγονότος ότι
η Επιτροπή, όταν υπολόγισε το ποσό του προστίμου της, δεν έλαβε υπόψη καμία από τις συνέπειες της διαπιστώσεώς της που περιλαμβάνεται
στην αιτιολογική σκέψη 386 της προσβαλλομένης αποφάσεως και κατά την οποία η Dimon δεν μπορούσε να θεωρηθεί εις ολόκληρον
υπεύθυνη με αυτήν για την παράβαση, για το χρονικό διάστημα πριν από το δεύτερο εξάμηνο του 1997. Η προσφεύγουσα διατείνεται
ότι ο υπολογισμός αυτός έπρεπε να πραγματοποιηθεί αφού γίνει διάκριση μεταξύ της περιόδου πριν από τις 18 Νοεμβρίου 1997,
ημερομηνία εξαγοράς της από την Intabex, και της περιόδου μετά την ημερομηνία αυτή.
Συνεπώς, αφενός, όσον αφορά την πρώτη περίοδο, η προσφεύγουσα εκτιμά ότι η Επιτροπή δεν μπορούσε βασίμως να εφαρμόσει έναν
πολλαπλασιαστικό συντελεστή 2 για σκοπούς αποτροπής στο αρχικό ποσό του προστίμου της, διότι, εκείνη την περίοδο, δεν ανήκε
σε πολυεθνική και δεν υπέκειτο στην καθοριστική επιρροή της Dimon. Προσθέτει ότι, μετά τον υπολογισμό του ποσού του προστίμου
που αντιστοιχεί στην παράβαση που διαπράχθηκε κατά τα έτη 1996 και 1997, θα μπορούσε κατόπιν να εξακριβωθεί ότι «δεν υπήρξε
υπέρβαση του ανωτάτου ορίου της κυρώσεως που μπορεί [να της] επιβληθεί […] ατομικώς, δυνάμει του άρθρου 23, παράγραφος 2,
του κανονισμού 1/2003 (816 381 ευρώ, ήτοι 10 % [του] κύκλου εργασιών της […] για το οικονομικό έτος 2003/2004)».
Αφετέρου, η προσφεύγουσα φρονεί ότι το ποσό του προστίμου που αντιστοιχεί στη δεύτερη περίοδο θα έπρεπε να είχε υπολογισθεί
με αφαίρεση από το ποσό του προστίμου που της επιβλήθηκε του ποσού το οποίο οφείλει μόνη της να καταβάλει για τα δύο πρώτα
έτη της παραβάσεως. Προσθέτει ότι, για τους λόγους που εκτέθηκαν στο πλαίσιο του δεύτερου λόγου, δεν πρέπει να εφαρμοσθεί
πολλαπλασιαστικός συντελεστής για σκοπούς αποτροπής.
Η Επιτροπή φρονεί ότι το δεύτερο σκέλος πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμο.
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Ακόμη και αν υποτεθεί ότι η Dimon δεν μπορούσε να θεωρηθεί υπεύθυνη εις ολόκληρον με την προσφεύγουσα για την επίμαχη παράβαση
για το χρονικό διάστημα πριν από τις 18 Νοεμβρίου 1997, επιβάλλεται, εντούτοις, η διαπίστωση ότι το γεγονός αυτό ουδόλως επηρεάζει
το ποσό του προστίμου που επιβλήθηκε στην τελευταία αυτή.
Συναφώς, πρέπει να τονιστεί ότι, έστω και αν, πράγματι, η προσφεύγουσα δεν εξαγοράσθηκε από την Dimon, μέσω της Intabex, παρά
στις 18 Νοεμβρίου 1997, εντούτοις είναι ένοχη για τη συμμετοχή της στη σύμπραξη των επιχειρήσεων μεταποιήσεως –η οποία αποτελεί
ενιαία και διαρκή παράβαση (βλ. σκέψη 21 ανωτέρω)– καθ’ όλη την παραβατική περίοδο, ήτοι ήδη από τις 13 Μαρτίου 1996. Δεν
υπήρχε συνεπώς κανένας λόγος να πραγματοποιηθεί χωριστός υπολογισμός του ποσού του προστίμου της για το χρονικό διάστημα πριν
από τις 18 Νοεμβρίου 1997, αφενός, και για εκείνο μετά την ημερομηνία αυτή, αφετέρου, και, επομένως, να της επιβληθεί πρόστιμο
αποτελούμενο από δύο ποσά χωριστά για έκαστο των χρονικών αυτών διαστημάτων.
Η περίσταση που προβάλλει η προσφεύγουσα επίσης δεν έχει επίπτωση στην εφαρμογή για λόγους αποτροπής του πολλαπλασιαστικού
συντελεστή 2 στο αρχικό ποσό του προστίμου της προσφεύγουσας. Συγκεκριμένα, όπως θα εκτεθεί λεπτομερέστερα κατωτέρω κατά την
εξέταση του δεύτερου λόγου ακυρώσεως, η Επιτροπή αποφάσισε την εφαρμογή του συντελεστή αυτού στηριζόμενη –ορθώς– στο μέγεθος
και στους συνολικούς πόρους της οικείας επιχειρήσεως –ήτοι, όπως αποδείχθηκε ανωτέρω κατά την εξέταση του πρώτου σκέλους του
πρώτου λόγου ακυρώσεως, της οικονομικής οντότητας που συναποτελούσαν η προσφεύγουσα και η Dimon, η επικεφαλής εταιρία του
ομίλου Dimon– το 2003, ήτοι το έτος που προηγήθηκε αυτού της εκδόσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως. Επομένως, το γεγονός ότι,
πριν από τις 18 Νοεμβρίου 1997, η Dimon δεν συναποτελούσε μία ενιαία οικονομική οντότητα με την προσφεύγουσα και δεν μπορούσε,
ως εκ τούτου, να θεωρηθεί υπεύθυνη εις ολόκληρον με την τελευταία αυτή για την παράβαση είναι απολύτως αλυσιτελές.
Το αυτό ισχύει όσον αφορά το ανώτατο όριο του 10 % που προβλέπει το άρθρο 23, παράγραφος 2, του κανονισμού 1/2003, καθόσον
αυτό υπολογίζεται βάσει του συνολικού κύκλου εργασιών που πραγματοποίησε η οικεία επιχείρηση κατά το οικονομικό έτος πριν
από την έκδοση της αποφάσεως της Επιτροπής (βλ. σκέψεις 109 έως 111 ανωτέρω). Εν προκειμένω, εφόσον, όπως αποδείχθηκε κατά
την εξέταση του πρώτου σκέλους του πρώτου λόγου ακυρώσεως, η Επιτροπή βασίμως έλαβε υπόψη τον ενοποιημένο κύκλο εργασιών που
πραγματοποίησε η Dimon το 2003 για να υπολογίσει το ανώτατο αυτό όριο, είναι απολύτως αδιάφορο το ότι η τελευταία αυτή δεν
μπορεί να θεωρηθεί εις ολόκληρον υπεύθυνη για την παράβαση όσον αφορά την περίοδο πριν από τις 18 Νοεμβρίου 1997.
Συνεπώς, το δεύτερο σκέλος του πρώτου λόγου ακυρώσεως πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμο.
Λαμβανομένων υπόψη των προεκτεθέντων, ο πρώτος λόγος ακυρώσεως δεν μπορεί να γίνει δεκτός. Συνεπώς, πρέπει να απορριφθεί το
αίτημα περί μερικής ακυρώσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως.

Επί του δευτέρου λόγου που αντλείται από παραβίαση της αρχής της ίσης μεταχειρίσεως
1.
Επιχειρήματα των διαδίκων
Η προσφεύγουσα διατείνεται ότι η Επιτροπή παραβίασε την αρχή της ίσης μεταχειρίσεως εφαρμόζοντας για λόγους αποτροπής έναν
πολλαπλασιαστικό συντελεστή στο αρχικό ποσό του προστίμου της, και όχι στο ποσό που καθορίστηκε για την Taes και την Deltafina.
Η προσφεύγουσα υποστηρίζει ότι η Επιτροπή στηρίχθηκε στο γεγονός ότι ανήκει σε μια πολυεθνική που διαθέτει σημαντική οικονομική
και χρηματοπιστωτική ισχύ για να εφαρμόσει έναν τέτοιο συντελεστή στην περίπτωσή της. Η χρήση της επιρρηματικής εκφράσεως
«[ε]πιπλέον» στην τελευταία περίοδο της αιτιολογικής σκέψεως 422 της προσβαλλομένης αποφάσεως (βλ. σκέψη 48 ανωτέρω) αποδεικνύει
ότι το γεγονός ότι υποτίθεται ότι ενήργησε υπό την καθοριστική επιρροή της μητρικής της εταιρίας αποτελεί μια δικαιολογία
που διατυπώθηκε απλώς δευτερευόντως.
Η προσφεύγουσα τονίζει ότι η Taes και η Deltafina ανήκουν σε έναν όμιλο εταιριών του οποίου η οικονομική και χρηματοπιστωτική
ισχύς είναι κατά πολύ μεγαλύτερη εκείνης του ομίλου Dimon. Το αρχικό ποσό του προστίμου των δύο αυτών εταιριών θα έπρεπε συνεπώς
επίσης να αυξηθεί για λόγους αποτροπής.
Η προσφεύγουσα προσθέτει ότι, ακόμη και αν έπρεπε να γίνει δεκτό ότι η Επιτροπή δεν μπορούσε να καθορίσει τον πολλαπλασιαστικό
συντελεστή παρά μόνον λαμβάνοντας υπόψη τον κύκλο εργασιών των επιχειρήσεων που είχαν κριθεί υπεύθυνες για την παράβαση, η
αρχή της ίσης μεταχειρίσεως θα είχε παραβιαστεί. Παρατηρεί ότι η Επιτροπή, συγκεκριμένα, δεν έλαβε υπόψη τον κύκλο εργασιών
που πραγματοποίησε η Deltafina για να εφαρμόσει στο αρχικό ποσό του προστίμου της Taes έναν πολλαπλασιαστικό συντελεστή, τούτο
δε μολονότι η πρώτη είχε επίσης συμμετάσχει στην παράβαση.
Επικουρικώς, η προσφεύγουσα ζητεί από το Γενικό Δικαστήριο να μειώσει τον πολλαπλασιαστικό συντελεστή που εφαρμόσθηκε στο
αρχικό ποσό του προστίμου της με το αιτιολογικό ότι είναι δυσανάλογος σε σχέση με αυτόν που εφαρμόσθηκε στην περίπτωση της
WWTE.
Λαμβανομένων υπόψη των προεκτεθέντων, η προσφεύγουσα ζητεί από το Γενικό Δικαστήριο να αναθεωρήσει τον υπολογισμό του ποσού
του προστίμου που της επιβλήθηκε, ακυρώνοντας τον πολλαπλασιαστικό συντελεστή ή, επικουρικώς, μειώνοντας το ποσοστό του.
Η Επιτροπή αμφισβητεί ότι παραβίασε την αρχή της ίσης μεταχειρίσεως εφαρμόζοντας έναν πολλαπλασιαστικό συντελεστή στο αρχικό
ποσό που καθορίστηκε για την προσφεύγουσα και όχι στο ποσό που καθορίστηκε για την Taes και την Deltafina.
2.
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Όσον αφορά την έννοια της αποτροπής, πρέπει να υπομνησθεί ότι αποτελεί ένα από τα στοιχεία που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη
κατά τον υπολογισμό του ποσού του προστίμου. Συγκεκριμένα, αποτελεί πάγια νομολογία ότι τα πρόστιμα που επιβάλλονται λόγω
παραβάσεων του άρθρου 81 ΕΚ, όπως προβλέπονται από το άρθρο 15, παράγραφος 2, του κανονισμού 17 και από το άρθρο 23, παράγραφος
2, του κανονισμού 1/2003, έχουν ως αντικείμενο να κολάσουν τις παράνομες πράξεις των οικείων επιχειρήσεων και να αποτρέψουν
τόσο τις εν λόγω επιχειρήσεις όσο και άλλους επιχειρηματίες από τη μελλοντική παράβαση των κανόνων του δικαίου περί ανταγωνισμού
(απόφαση του Δικαστηρίου της 29ης Ιουνίου 2006, C‑289/04 P, Showa Denko κατά Επιτροπής, Συλλογή 2006, σ. I‑5859, σκέψη 16).
Ο σκοπός της αποτροπής διαλαμβάνεται μεταξύ άλλων στο σημείο 1 A, τέταρτο εδάφιο, των κατευθυντήριων γραμμών, κατά το οποίο
«θα είναι αναγκαίο […] το ύψος του προστίμου που επιβάλλεται κάθε φορά […] να είναι τέτοιο, ώστε να έχει την ενδεδειγμένη
αποτρεπτική χρησιμότητα».
Πρέπει επίσης να υπομνησθεί ότι το μέγεθος και η οικονομική ισχύς της οικείας επιχειρήσεως αποτελούν έναν από τους παράγοντες
που μπορούν να ληφθούν υπόψη για τον υπολογισμό του προστίμου και, επομένως, για τον καθορισμό του αποτρεπτικού πολλαπλασιαστικού
συντελεστή (βλ. απόφαση Showa Denko κατά Επιτροπής, σκέψη 205 ανωτέρω, σκέψεις 16 και 29 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία).
Η συνεκτίμηση του μεγέθους και των συνολικών πόρων της οικείας επιχειρήσεως προκειμένου να διασφαλισθεί ότι το πρόστιμο έχει
επαρκές αποτρεπτικό αποτέλεσμα εξηγείται από την επιδιωκόμενη επίπτωση επί της εν λόγω επιχειρήσεως, δεδομένου ότι η κύρωση
δεν πρέπει να είναι αμελητέα, υπό το πρίσμα, ιδίως, της οικονομικής δυνατότητας της επιχειρήσεως αυτής.
Ως εκ τούτου, το Δικαστήριο έχει κρίνει ότι το Πρωτοδικείο ορθώς έκρινε ότι μια επιχείρηση, λόγω του «τεράστιου» συνολικού
κύκλου εργασιών της σε σχέση με αυτόν των άλλων μερών της συμπράξεως, θα κινητοποιούσε ευκολότερα τα αναγκαία κεφάλαια για
την πληρωμή του προστίμου, πράγμα που, για να υπάρξει επαρκές αποτρεπτικό αποτέλεσμα του προστίμου αυτού, δικαιολογούσε την
εφαρμογή πολλαπλασιαστικού συντελεστή (απόφαση Showa Denko κατά Επιτροπής, σκέψη 205 ανωτέρω, σκέψη 18). Το Δικαστήριο κατέληξε
στο συμπέρασμα αυτό αφού υπενθύμισε ότι είχε ήδη υπογραμμίσει ότι ο συνυπολογισμός του συνολικού κύκλου εργασιών κάθε επιχειρήσεως
η οποία αποτελεί μέρος μιας συμπράξεως προσφέρεται για τον καθορισμό του ποσού του προστίμου (βλ. απόφαση Showa Denko κατά
Επιτροπής, σκέψη 205 ανωτέρω, σκέψη 17 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία).
Εν προκειμένω, η Επιτροπή εφάρμοσε πολλαπλασιαστικό συντελεστή 2 (ήτοι μια προσαύξηση κατά 100 %) στο αρχικό ποσό του προστίμου
που καθορίστηκε για την προσφεύγουσα και 1,5 (ήτοι μια προσαύξηση κατά 50 %) στο ποσό που καθορίστηκε για τη WWTE, στηριζόμενη
στο μέγεθος των ομίλων στους οποίους ανήκουν οι δύο αυτές επιχειρήσεις μεταποιήσεως, καθώς και στο «μέγεθός τους συγκρινόμενο
με αυτό των λοιπών επιχειρήσεων μεταποιήσεως» (αιτιολογική σκέψη 423 της προσβαλλομένης αποφάσεως). Για να εκτιμήσει το μέγεθος
των ομίλων αυτών, η Επιτροπή έλαβε υπόψη τον ενοποιημένο κύκλο εργασιών που πραγματοποιήθηκε το 2003 από την εταιρία που ήταν
επικεφαλής των ομίλων αυτών (ίδια αιτιολογική σκέψη).
Οι προσαυξήσεις αυτές αποσκοπούσαν, κατά την αιτιολογική σκέψη 422 της προσβαλλομένης αποφάσεως, στο να εξασφαλίσουν στο πρόστιμο
ένα επαρκές αποτρεπτικό αποτέλεσμα. Η Επιτροπή εκτίμησε, συγκεκριμένα, ότι ένα αρχικό ποσό που αντανακλά μόνο τη θέση στην
αγορά δεν θα ήταν επαρκώς αποτρεπτικό στην περίπτωση της προσφεύγουσας και της WWTE. Συναφώς, τόνισε ότι οι τελευταίες αυτές,
καίτοι δεν κατείχαν παρά σχετικά μικρά μερίδια στην ισπανική αγορά ακατέργαστου καπνού, εντούτοις ανήκαν σε πολυεθνικές που
κατείχαν «σημαντική οικονομική και χρηματοπιστωτική ισχύ» και, «[ε]πιπλέον, [είχαν] ενεργήσει υπό την καθοριστική επιρροή
των αντίστοιχων μητρικών τους εταιριών» (ίδια αιτιολογική σκέψη, δεύτερη και τρίτη περίοδος).
Η επιχειρηματολογία που προέβαλε η προσφεύγουσα είναι και ουσία και νόμω αβάσιμη.
Πρώτον, σε αντίθεση προς όσα υποστηρίζει η προσφεύγουσα, δεν είναι το γεγονός ότι ανήκει σε έναν όμιλο εταιριών που έχει σημαντική
οικονομική και χρηματοπιστωτική ισχύ που οδήγησε την Επιτροπή να προσαυξήσει το αρχικό ποσό του προστίμου της προκειμένου
να του εξασφαλίσει ένα επαρκές αποτρεπτικό αποτέλεσμα. Καίτοι, βεβαίως, η προσαύξηση αυτή αποσκοπούσε στη συνεκτίμηση του
μεγέθους και των συνολικών πόρων του ομίλου Dimon, εντούτοις η Επιτροπή προχώρησε στην προσαύξηση αυτή μόνον επειδή η προσφεύγουσα,
πέραν του ότι ανήκε στον όμιλο αυτόν, συναποτελούσε με την επικεφαλής του ομίλου αυτού εταιρία μία ενιαία οικονομική οντότητα
ή, με άλλα λόγια, μία ενιαία επιχείρηση κατά την έννοια του άρθρου 81 ΕΚ. Επιβάλλεται η διαπίστωση, συγκεκριμένα, ότι, λαμβανομένης
υπόψη της νομολογίας που υπενθυμίστηκε στις σκέψεις 99 έως 103 και στις αιτιολογικές σκέψεις 377 έως 386 της προσβαλλομένης
αποφάσεως, στις οποίες η Επιτροπή θέλησε να αποδείξει ότι η προσφεύγουσα και η Dimon συναποτελούσαν μία ενιαία επιχείρηση,
οι δύο τελευταίες περίοδοι της αιτιολογικής σκέψεως 422 της αποφάσεως αυτής (βλ. σκέψη 211 ανωτέρω) πρέπει να αναγνωσθούν
από κοινού και δεν μπορούν να νοηθούν παρά υπό την έννοια αυτή.
Δεύτερον, όταν, όπως εν προκειμένω, η Επιτροπή χρησιμοποιεί, ως στοιχεία εκτιμήσεως για να αποφασίσει την εφαρμογή ενός πολλαπλασιαστικού
συντελεστή για λόγους αποτροπής, το μέγεθος και τους συνολικούς πόρους της οικείας επιχειρήσεως, η τελευταία αυτή επιχείρηση
δεν μπορεί, συγκεκριμένα, να συμπεριλαμβάνει τη μητρική εταιρία της εταιρίας που διέπραξε την παράβαση των κοινοτικών κανόνων
του ανταγωνισμού παρά μόνο στην περίπτωση που ασκεί πράγματι καθοριστική επιρροή στη συμπεριφορά της εν λόγω εταιρίας.
Η επιχείρηση της οποίας το μέγεθος και οι συνολικοί πόροι λαμβάνονται έτσι υπόψη συγχέεται κατ’ ανάγκη με την επιχείρηση κατά
την έννοια του άρθρου 81 ΕΚ όπως την ορίζει η νομολογία. Όπως αναφέρθηκε ήδη στη σκέψη 208 ανωτέρω, η συνεκτίμηση των στοιχείων
αυτών προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι το πρόστιμο έχει επαρκώς αποτρεπτικό χαρακτήρα εξηγείται από την επίπτωση που επιδιώκεται
να υπάρχει στην επιχείρηση στην οποία επιβλήθηκε το πρόστιμο αυτό. Ο επιδιωκόμενος σκοπός συνίσταται στη διασφάλιση της αποτελεσματικότητας
του προστίμου με προσαρμογή του ύψους του ανάλογα με τους συνολικούς πόρους της εν λόγω επιχειρήσεως και της ικανότητάς της
να κινητοποιήσει τα κεφάλαια που είναι αναγκαία για την πληρωμή του. Στην περίπτωση όμως κατά την οποία η εταιρία που διέπραξε
την παράβαση συμπεριφέρεται αυτοτελώς στην αγορά και συνιστά συνεπώς, αφεαυτής, επιχείρηση, ο σκοπός αυτός δεν μπορεί, με
δεδομένη την αυτοτέλεια αυτή, να αφορά λογικά παρά μόνο την εν λόγω εταιρία και όχι, επιπλέον, και άλλες εταιρίες του ομίλου
στον οποίο αυτή ανήκει. Αν, σε μια τέτοια περίπτωση, η Επιτροπή έπρεπε να λάβει υπόψη το μέγεθος και την οικονομική ισχύ του
εν λόγω ομίλου για να αποφασίσει την εφαρμογή ενός πολλαπλασιαστικού συντελεστή για λόγους αποτροπής, όχι μόνο το επιδιωκόμενο
αποτρεπτικό αποτέλεσμα θα αφορούσε στην πράξη μια οντότητα άλλη από την επιχείρηση που είναι υπεύθυνη για την παράβαση, αλλά
επιπλέον το πρόστιμο θα μπορούσε να αποβεί υπερβολικό, ιδίως υπό το πρίσμα της χρηματοοικονομικής ικανότητας της επιχειρήσεως
αυτής, τούτο δε κατά παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας.
Τρίτον, πρέπει να υπομνησθεί ότι, κατά πάγια νομολογία, η αρχή της ίσης μεταχειρίσεως παραβιάζεται μόνον οσάκις όμοιες καταστάσεις
αντιμετωπίζονται διαφορετικά ή διαφορετικές καταστάσεις αντιμετωπίζονται κατά τον ίδιο τρόπο, εκτός αν η διαφοροποίηση δικαιολογείται
αντικειμενικώς (αποφάσεις Sermide, σκέψη 133 ανωτέρω, σκέψη 28, και BPB de Eendracht κατά Επιτροπής, σκέψη 133 ανωτέρω, σκέψη
309).
Εν προκειμένω, η προσφεύγουσα, αφενός, και η Taes και η Deltafina, αφετέρου, δεν τελούσαν σε όμοιες καταστάσεις, στον βαθμό
που η μητρική εταιρία της πρώτης, σε αντίθεση προς τις μητρικές εταιρίες των δεύτερων, θεωρήθηκε υπεύθυνη εις ολόκληρον για
την παράβαση που διέπραξε η θυγατρική της καθόσον ασκούσε πράγματι καθοριστική επιρροή επί της εμπορικής πολιτικής αυτής (βλ.
αιτιολογικές σκέψεις 18 και 375 έως 386 καθώς και σκέψεις 32 έως 36 ανωτέρω). Κατ’ εφαρμογή των αρχών που υπενθυμίστηκαν στις
σκέψεις 99 έως 103 ανωτέρω, η προσφεύγουσα και η Dimon θεωρήθηκαν συνεπώς ότι συναποτελούν μία ενιαία επιχείρηση κατά την
έννοια του άρθρου 81 ΕΚ, της οποίας το μέγεθος και οι συνολικοί πόροι καθόρισαν την εφαρμογή ενός πολλαπλασιαστικού συντελεστή
για λόγους αποτροπής.
Για τους ίδιους λόγους, η προσφεύγουσα δεν μπορεί να προσάπτει στην Επιτροπή ότι δεν έλαβε υπόψη τον κύκλο εργασιών που πραγματοποίησε
η Deltafina για να εφαρμόσει έναν πολλαπλασιαστικό συντελεστή στο αρχικό ποσό του προστίμου της Taes. Ουδέποτε, συγκεκριμένα,
η Επιτροπή θεώρησε ότι η Deltafina ήταν σε θέση να ασκήσει καθοριστική επιρροή στη συμπεριφορά της αδελφής της εταιρίας Taes,
ούτε κατά μείζονα λόγο ότι ασκούσε πράγματι μια τέτοια επιρροή. Δεδομένου ότι οι δύο αυτές εταιρίες δεν θεωρήθηκαν ότι συναποτελούν
μία ενιαία οικονομική οντότητα, το μέγεθος και οι πόροι της πρώτης δεν μπορούσαν να ληφθούν υπόψη για να αποφασιστεί η εφαρμογή
ενός πολλαπλασιαστικού συντελεστή για λόγους αποτροπής στο αρχικό ποσό της δεύτερης.
Τέταρτον, από απλή σύγκριση μεταξύ του κύκλου εργασιών που πραγματοποίησε η Dimon το 2003, ήτοι 1 271 700 000 USD, και εκείνου
που πραγματοποίησε η SCC, η τελική μητρική εταιρία της WWTE, κατά το ίδιο έτος, ήτοι 993 716 000 USD, μπορεί να συναχθεί το
συμπέρασμα ότι ο πολλαπλασιαστικός συντελεστής 2 που εφαρμόσθηκε στην περίπτωση της Dimon δεν είναι προδήλως δυσανάλογος σε
σχέση με τον συντελεστή 1,5 που εφαρμόσθηκε στην περίπτωση της WWTE.
Από τα προεκτεθέντα προκύπτει ότι ο δεύτερος λόγος πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος και, επομένως, δεν πρέπει να εξαλειφθεί
ούτε να μειωθεί ο πολλαπλασιαστικός συντελεστής που εφαρμόσθηκε για λόγους αποτροπής στο αρχικό ποσό του προστίμου της προσφεύγουσας.
Γ
–       Επί του τρίτου λόγου ακυρώσεως, που αντλείται από παραβίαση της αρχής της προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης
1.
Επιχειρήματα των διαδίκων
Η προσφεύγουσα ισχυρίζεται ότι σταμάτησε να συμμετέχει στην παράβαση ταυτόχρονα με τις πρώτες ενέργειες της Επιτροπής και
προσάπτει στην τελευταία αυτή ότι προσέβαλε τη δικαιολογημένη εμπιστοσύνη της παραλείποντας να λάβει υπόψη, σύμφωνα με το
σημείο 3 των κατευθυντήριων γραμμών καθώς και τη σχετική με τη λήψη αποφάσεων πρακτική της, την ελαφρυντική αυτή περίσταση
κατά τον καθορισμό του ποσού του προστίμου που έπρεπε να της επιβληθεί.
Στο υπόμνημα απαντήσεως, η προσφεύγουσα ισχυρίζεται ότι, καίτοι αληθεύει ότι, στο πλαίσιο του κανονισμού 1/2003, η Επιτροπή
διαθέτει περιθώριο εκτιμήσεως κατά τον καθορισμό του ποσού των προστίμων, εντούτοις τούτο δεν σημαίνει ότι μπορεί να αποστεί
των κανόνων που η ίδια έχει επιβάλει στον εαυτό της, εν προκειμένω αυτών που προβλέπουν οι κατευθυντήριες γραμμές. Η προσφεύγουσα
αναγνωρίζει ότι η Επιτροπή δεν είναι υποχρεωμένη να χορηγεί αυτομάτως μείωση προστίμου ούτε να λαμβάνει υπόψη μια ελαφρυντική
περίσταση, αλλά εκτιμά ότι, αντιθέτως, εφόσον υπάρχουν ενδείξεις για την ύπαρξη μιας τέτοιας περιστάσεως, η Επιτροπή πρέπει
να τη λαμβάνει υπόψη και να αναφέρει, στην απόφασή της, τους λόγους για τους οποίους εκτιμά ότι η εν λόγω περίσταση δικαιολογεί,
ή δεν δικαιολογεί, μείωση προστίμου.
Περαιτέρω, η προσφεύγουσα υποστηρίζει ότι η Επιτροπή δεν μπορεί να ισχυρίζεται, αφενός, ότι το να ληφθεί υπόψη η παύση μιας
παραβάσεως ταυτόχρονα με τις πρώτες ενέργειές της, ως ελαφρυντική περίσταση, δεν είναι ενδεδειγμένο όταν υπήρξε σοβαρή και
εκ προθέσεως παράβαση των κανόνων του ανταγωνισμού ούτε, αφετέρου, ότι η παύση αυτή είχε θετικό αποτέλεσμα στη διάρκεια της
εν λόγω παραβάσεως.
Λαμβανομένων υπόψη των προεκτεθέντων, η προσφεύγουσα ζητεί από το Γενικό Δικαστήριο να μειώσει το ποσό του προστίμου που της
επιβλήθηκε.
Η Επιτροπή αμφισβητεί τα επιχειρήματα της προσφεύγουσας.
2.
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Στο δικόγραφο της προσφυγής, η προσφεύγουσα προσάπτει στην Επιτροπή ότι δεν έλαβε υπόψη ως ελαφρυντική περίσταση στην περίπτωσή
της το γεγονός, το οποίο προέβαλε με την απάντησή της στην ανακοίνωση των αιτιάσεων, ότι είχε παύσει την παράβαση ταυτόχρονα
με τις πρώτες ενέργειες της τελευταίας αυτής.
Πρέπει συναφώς να υπομνησθεί ότι κατ’ αρχήν η Επιτροπή οφείλει, κατά τον καθορισμό του ύψους των προστίμων, να συμμορφώνεται
με τα όσα προβλέπουν οι κατευθυντήριες γραμμές της. Ωστόσο, στις κατευθυντήριες γραμμές δεν αναφέρεται ότι η Επιτροπή πρέπει
πάντοτε να λαμβάνει υπόψη χωριστά καθεμία από τις ελαφρυντικές περιστάσεις που απαριθμούνται στο σημείο 3 των κατευθυντηρίων
αυτών γραμμών, η δε Επιτροπή δεν υποχρεούται να χορηγεί αυτομάτως επιπλέον μείωση λόγω των περιστάσεων αυτών, δεδομένου ότι
ο προσήκων χαρακτήρας τυχόν μειώσεως του προστίμου λόγω ελαφρυντικών περιστάσεων πρέπει να εκτιμάται σφαιρικώς και λαμβανομένου
υπόψη του συνόλου των κρισίμων περιστάσεων. Συγκεκριμένα, η θέσπιση των κατευθυντηρίων γραμμών δεν κατέστησε αλυσιτελή την
προγενέστερη νομολογία κατά την οποία η Επιτροπή διαθέτει εξουσία εκτιμήσεως που της παρέχει τη δυνατότητα να λαμβάνει ή να
μη λαμβάνει υπόψη ορισμένα στοιχεία κατά τον καθορισμό του ύψους των προστίμων τα οποία σχεδιάζει να επιβάλει, σε συνάρτηση
ιδίως με τις ιδιαίτερες περιστάσεις κάθε υποθέσεως. Έτσι, ελλείψει δεσμευτικών στοιχείων στις κατευθυντήριες γραμμές όσον
αφορά τις ελαφρυντικές περιστάσεις που δύνανται να ληφθούν υπόψη, πρέπει να γίνει δεκτό ότι η Επιτροπή έχει διατηρήσει ορισμένο
περιθώριο προκειμένου να προβαίνει στη σφαιρική εκτίμηση της σημασίας μιας ενδεχόμενης μειώσεως του ύψους των προστίμων λόγω
ελαφρυντικών περιστάσεων (βλ. απόφαση του Πρωτοδικείου της 14ης Δεκεμβρίου 2006, T‑259/02 έως T‑264/02 και T‑271/02, Raiffeisen
Zentralbank Österreich κ.λπ. κατά Επιτροπής, Συλλογή 2006, σ. II‑5169, σκέψη 473 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία).
Κατά το σημείο 3, τρίτη περίπτωση, των κατευθυντήριων γραμμών, η «παύση των παραβάσεων ταυτόχρονα με τις πρώτες ενέργειες
της Επιτροπής (π.χ. επιτόπιοι έλεγχοι)» συγκαταλέγεται μεταξύ των ελαφρυντικών περιστάσεων.
Ωστόσο, κατά πάγια νομολογία, η ως άνω παύση δεν μπορεί λογικά να συνιστά ελαφρυντική περίσταση, παρά μόνον αν υπάρχουν λόγοι
να υποτεθεί ότι οι εμπλεκόμενες επιχειρήσεις παροτρύνθηκαν να θέσουν τέρμα στις θίγουσες τον ανταγωνισμό συμπεριφορές τους
από τις εν λόγω ενέργειες, δεδομένου ότι η περίπτωση κατά την οποία είχε ήδη τεθεί τέρμα στην παράβαση πριν από την ημερομηνία
των πρώτων ενεργειών της Επιτροπής δεν καλύπτεται από την ως άνω διάταξη των κατευθυντηρίων γραμμών (απόφαση του Πρωτοδικείου
της 8ης Ιουλίου 2004, T‑50/00, Dalmine κατά Επιτροπής, Συλλογή 2004, σ. II‑2395, σκέψεις 328 και 329, η οποία επιβεβαιώθηκε
κατόπιν ασκήσεως αναιρέσεως με απόφαση του Δικαστηρίου της 25ης Ιανουαρίου 2007, C‑407/04 P, Dalmine κατά Επιτροπής, Συλλογή
2007, σ. I‑829, σκέψη 158).
Εν προκειμένω, όμως, η παράβαση έπαυσε στις 10 Αυγούστου 2001, ήτοι πριν από την ημερομηνία των πρώτων ελέγχων τους οποίους
διενήργησε η Επιτροπή, συγκεκριμένα στις 3 Οκτωβρίου 2001. Πράγματι, όπως προκύπτει από την αιτιολογική σκέψη 432 της προσβαλλομένης
αποφάσεως, μολονότι οι επιχειρήσεις μεταποιήσεως δήλωσαν ότι η σύμπραξή τους είχε παύσει να υφίσταται την τελευταία αυτή ημερομηνία,
η Επιτροπή θεώρησε την πρώτη ως ημερομηνία παύσεως της παραβάσεως με το αιτιολογικό ότι η «τελευταία απόδειξη» που διέθετε
ήταν μια σύσκεψη της 10ης Αυγούστου 2001, που διαλαμβάνεται στην αιτιολογική σκέψη 260 της προσβαλλομένης αποφάσεως. Κατά
συνέπεια, η εν λόγω παύση δεν μπορεί να αποτελεί ελαφρυντική περίσταση κατά τον καθορισμό του ύψους του προστίμου.
Πρέπει να προστεθεί ότι, ακόμα και αν η Επιτροπή είχε θεωρήσει ότι η παράβαση είχε παύσει την ίδια ημέρα που είχε διενεργήσει
τους πρώτους ελέγχους της, θα μπορούσε απολύτως βασίμως να μη λάβει υπόψη την περίσταση που προβάλλει η προσφεύγουσα. Συγκεκριμένα,
η μείωση του προστίμου λόγω παύσης της παράβασης ήδη από τις πρώτες ενέργειες της Επιτροπής δεν είναι αυτόματη, αλλά εξαρτάται
από την εκτίμηση των συγκεκριμένων περιστάσεων από την Επιτροπή, στο πλαίσιο της διακριτικής της ευχέρειας. Συναφώς, η εφαρμογή
του σημείου 3, τρίτη περίπτωση, των κατευθυντηρίων γραμμών υπέρ μιας επιχείρησης προσήκει ιδιαίτερα στις περιπτώσεις όπου
ο βλαπτικός του ανταγωνισμού χαρακτήρας της επίμαχης συμπεριφοράς δεν είναι πρόδηλος. Αντιστρόφως, η εφαρμογή της ενδείκνυται,
κατ’ αρχήν, λιγότερο στις περιπτώσεις όπου η συμπεριφορά αυτή, εφόσον θεωρηθεί αποδεδειγμένη, βλάπτει σαφώς τον ανταγωνισμό
(αποφάσεις του Πρωτοδικείου της 11ης Μαρτίου 1999, T‑156/94, Aristrain κατά Επιτροπής, Συλλογή 1999, σ. II‑645, σκέψη 138,
και της 8ης Ιουλίου 2004, T‑44/00, Mannesmannröhren-Werke κατά Επιτροπής, Συλλογή 2004, σ. II‑2223, σκέψη 281).
Πάντως, εν προκειμένω, δεν χωρούσε αμφιβολία όσον αφορά τον επιζήμιο για τον ανταγωνισμό χαρακτήρα της συμπεριφοράς της προσφεύγουσας.
Συγκεκριμένα, η σύμπραξη των επιχειρήσεων μεταποιήσεως, η οποία είχε ως αντικείμενο τον καθορισμό των τιμών και την κατανομή
της αγοράς (βλ. αιτιολογικές σκέψεις 278 έως 317 της προσβαλλομένης αποφάσεως), αντιστοιχεί σε ένα κλασικό και ιδιαιτέρως
σοβαρό είδος παραβάσεως (βλ. αιτιολογικές σκέψεις 409 έως 411 της προσβαλλομένης αποφάσεως) του δικαίου του ανταγωνισμού και
σε μια συμπεριφορά της οποίας η έλλειψη νομιμότητας τονίστηκε επανειλημμένα από την Επιτροπή από τις πρώτες ενέργειές της
συναφώς. Το γεγονός ότι η σύμπραξη αυτή είχε μια μυστική πτυχή επιβεβαιώνει επιπλέον ότι η προσφεύγουσα είχε πλήρως επίγνωση
του παράνομου χαρακτήρα της συμπεριφοράς της.
Στο υπόμνημα απαντήσεως, η προσφεύγουσα προβάλλει μια νέα αιτίαση που αντλείται από το ότι η Επιτροπή δεν παρέσχε εξηγήσεις,
στην προσβαλλόμενη απόφαση, όσον αφορά τους λόγους για τους οποίους είχε θεωρήσει ότι δεν έπρεπε να λάβει υπόψη την επίμαχη
υποτιθέμενη ελαφρυντική περίσταση.
Για τους ίδιους λόγους με αυτούς που εκτέθηκαν στη σκέψη 182 ανωτέρω, πρέπει να θεωρηθεί ότι το γεγονός ότι η αιτίαση αυτή
δεν προβλήθηκε, για πρώτη φορά, από την προσφεύγουσα παρά μόλις κατά το στάδιο του υπομνήματος απαντήσεως δεν συνεπάγεται
ότι το Γενικό Δικαστήριο δεν μπορεί να την εξετάσει εν προκειμένω.
Ωστόσο, η αιτίαση αυτή δεν μπορεί να ευδοκιμήσει.
Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τη νομολογία, καίτοι η Επιτροπή υποχρεούται, δυνάμει του άρθρου 253 ΕΚ, να αιτιολογεί τις αποφάσεις
της αναφέροντας τα πραγματικά στοιχεία τα οποία δικαιολογούν την απόφασή της και τις εκτιμήσεις που την οδήγησαν στη λήψη
της, εντούτοις η διάταξη αυτή δεν απαιτεί να αναφέρεται λεπτομερώς η Επιτροπή σε όλα τα πραγματικά και νομικά στοιχεία που
εξετάστηκαν κατά τη διοικητική διαδικασία (απόφαση του Δικαστηρίου της 9ης Νοεμβρίου 1983, 322/81, Nederlandsche Banden-Industrie-Michelin
κατά Επιτροπής, Συλλογή 1983, σ. 3461, σκέψεις 14 και 15, και απόφαση του Πρωτοδικείου της 14ης Μαΐου 1998, T‑319/94, Fiskeby
Board κατά Επιτροπής, Συλλογή 1998, σ. II‑1331, σκέψη 127). Έχει συνεπώς ήδη κριθεί ότι η Επιτροπή δεν υποχρεούται να λαμβάνει
θέση επί των στοιχείων που προφανώς δεν ασκούν επιρροή, είναι ασήμαντα ή σαφώς δευτερεύοντα (απόφαση του Πρωτοδικείου της
15ης Ιουνίου 2005, T‑349/03, Corsica Ferries France κατά Επιτροπής, Συλλογή 2005, σ. II‑2197, σκέψη 64). Η ίδια λύση εφαρμόζεται
όταν, όπως εν προκειμένω, μπορεί να γίνει ευκόλως κατανοητός ο λόγος για τον οποίο μια περίσταση που προέβαλε ο προσφεύγων
κατά τη διοικητική διαδικασία δεν μπορεί να χαρακτηρισθεί ως ελαφρυντική (βλ., συναφώς, σκέψεις 229 έως 232 ανωτέρω).
Από το σύνολο των προεκτεθέντων προκύπτει ότι ο τρίτος λόγος ακυρώσεως πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος και ότι, επομένως,
δεν πρέπει να χορηγηθεί πρόσθετη μείωση στην προσφεύγουσα λόγω των ελαφρυντικών περιστάσεων.

Επί του τετάρτου λόγου ακυρώσεως, που αντλείται από παράβαση της ανακοινώσεως περί της συνεργασίας καθώς και από παραβίαση
των αρχών της αναλογικότητας, της προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης και της ίσης μεταχειρίσεως
1.
Επιχειρήματα των διαδίκων
Η προσφεύγουσα υποστηρίζει ότι η Επιτροπή παρέβη την ανακοίνωση περί της συνεργασίας και παραβίασε τις αρχές της αναλογικότητας,
της προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης και της ίσης μεταχειρίσεως, χορηγώντας της, κατ’ εφαρμογήν του σημείου Δ,
παράγραφος 2, της ανακοινώσεως αυτής, μείωση προστίμου μικρότερη από αυτή που χορηγήθηκε στις WWTE, Cetarsa και Taes.
Κατ’ αρχάς, η προσφεύγουσα φρονεί ότι η Επιτροπή δεν μπορεί να δικαιολογεί αυτή τη διαφορετική μεταχείριση ισχυριζόμενη ότι
αμφισβήτησε ορισμένα από τα πραγματικά περιστατικά που περιγράφονται στην ανακοίνωση των αιτιάσεων καθώς και τη μυστικότητα
των συμφωνιών των επιχειρήσεων μεταποιήσεως σχετικά με τις τιμές.
Συναφώς, πρώτον, ισχυρίζεται ότι, στην απάντησή της στην ανακοίνωση των αιτιάσεων, απλώς έδωσε κάποιες διευκρινίσεις σχετικά
με ορισμένα πραγματικά περιστατικά που είχαν παρουσιασθεί κατά τρόπο ασαφή και εσφαλμένο στην ανακοίνωση των αιτιάσεων. Ειδικότερα,
ουδέποτε υποστήριξε ότι οι συμφωνίες σχετικά με τις μέγιστες μέσες τιμές που συνήφθησαν από τις επιχειρήσεις μεταποιήσεως
και οι συμφωνίες σχετικά με τις ελάχιστες μέσες τιμές που συνήφθησαν από τους εκπροσώπους των παραγωγών αλληλοεξουδετερώνονταν.
Προσθέτει ότι, στην τελική του έκθεση, ο σύμβουλος ακροάσεων διαπίστωσε και ο ίδιος ότι η ανακοίνωση των αιτιάσεων περιείχε
ορισμένες ασάφειες και ότι οι διευκρινίσεις που έδωσαν οι επιχειρήσεις μεταποιήσεως με την απάντησή τους στην εν λόγω ανακοίνωση
των αιτιάσεων καθώς και κατά την ακρόαση είχαν παράσχει στην Επιτροπή τη δυνατότητα να «αποσαφηνίσει την κατεύθυνση» του σχεδίου
της αποφάσεως επί πολλών σημείων.
Δεύτερον, η προσφεύγουσα διατείνεται ότι, στην απάντησή της στην ανακοίνωση των αιτιάσεων, δεν αμφισβήτησε τη μυστικότητα
«αυτών καθεαυτές» των συμφωνιών σχετικά με τις μέγιστες μέσες τιμές. Απλώς διευκρίνισε ότι το «αποτέλεσμα» των διαπραγματεύσεων
μεταξύ των επιχειρήσεων μεταποιήσεως, δηλαδή τη μέγιστη μέση τιμή στην οποία συμφωνούσαν στην αρχή κάθε περιόδου και την οποία
πρότειναν κατά τις συλλογικές διαπραγματεύσεις με τις γεωργικές συνδικαλιστικές οργανώσεις και τις ομάδες παραγωγών, τη γνώριζε
οπωσδήποτε ο τομέας της παραγωγής. Υποστηρίζει ότι, με άλλα λόγια, «αναφερόταν στο ότι ήταν δημοσίως γνωστό το ύψος της μέγιστης
μέσης τιμής αγοράς που είχε συμφωνηθεί μεταξύ των επιχειρήσεων μεταποιήσεως στις αρχές του έτους και η οποία, αφού προτεινόταν
κατά τις διαπραγματεύσεις των τιμών με τις [γεωργικές συνδικαλιστικές οργανώσεις και τις ομάδες παραγωγών] ως το μέγιστο ποσό
στο οποίο οι επιχειρήσεις μεταποιήσεως ήταν διατεθειμένες να αγοράσουν τον καπνό, έμελλε οπωσδήποτε να καταστεί μια δημοσίως
γνωστή τιμή».
Εν συνεχεία, η προσφεύγουσα ισχυρίζεται ότι η Επιτροπή προέβη σε εσφαλμένη εφαρμογή της ανακοινώσεως περί της συνεργασίας
και παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας.
Συναφώς, πρώτον, η προσφεύγουσα εκθέτει ότι η Επιτροπή παρέλειψε εσφαλμένα να εφαρμόσει, στην περίπτωσή της, το σημείο Δ,
παράγραφος 2, δεύτερη περίπτωση, της ανακοινώσεως περί της συνεργασίας, ισχυριζόμενη, στην αιτιολογική σκέψη 454 της προσβαλλομένης
αποφάσεως, ότι είχε αμφισβητήσει ουσιαστικά ορισμένα πραγματικά περιστατικά που διαλαμβάνονταν στην ανακοίνωση των αιτιάσεων
και αρνούμενη, για τον λόγο αυτό, να της χορηγήσει μείωση προστίμου βάσει της διατάξεως αυτής.
Δεύτερον, η προσφεύγουσα διατείνεται ότι συνεργάσθηκε ενεργώς με την Επιτροπή ήδη από τη στιγμή που η τελευταία αυτή διενήργησε
τους ελέγχους της. Υποστηρίζει ότι οι πληροφορίες και οι διευκρινίσεις που παρέσχε στην Επιτροπή έδωσαν στην τελευταία αυτή
τη δυνατότητα να κατανοήσει καλύτερα τη λειτουργία της αγοράς και τις ιδιαίτερες συμπεριφορές των μερών, καθώς και να αποσαφηνίσει
ορισμένες ουσιώδεις πτυχές της παραβάσεως. Φρονεί ότι η Επιτροπή θα έπρεπε επομένως να της χορηγήσει, βάσει του σημείου Δ,
παράγραφος 2, δεύτερη περίπτωση, της ανακοινώσεως περί της συνεργασίας, ένα ποσοστό μειώσεως του προστίμου μεγαλύτερο του
20 %.
Τέλος, η προσφεύγουσα εκτιμά ότι είχε δικαίωμα να τύχει της ίδιας μειώσεως του προστίμου με αυτή που χορηγήθηκε στην Taes,
ήτοι 40 %, καθόσον η τελευταία αυτή δεν είχε γνωστοποιήσει στην Επιτροπή πληροφορίες ανώτερης αξίας σε σχέση με τις πληροφορίες
που η ίδια είχε προσκομίσει.
Επικουρικώς, η προσφεύγουσα επικαλείται ότι θα έπρεπε, τουλάχιστον, να τύχει του ίδιου ποσοστού μειώσεως με αυτό των Cetarsa
και WWTE, ήτοι 25 %, διότι η Επιτροπή δεν είχε κατανοήσει καλώς τις διευκρινίσεις που είχε παράσχει σχετικά με τη μυστικότητα
των συμφωνιών σχετικά με τις μέσες τιμές.
Η Επιτροπή φρονεί ότι ο τέταρτος λόγος πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος.
Πρώτον, η Επιτροπή αμφισβητεί τον ισχυρισμό της προσφεύγουσας ότι, στην απάντησή της στην ανακοίνωση των αιτιάσεων, απλώς
παρέσχε κάποιες διευκρινίσεις σχετικά με τα πραγματικά περιστατικά που είχαν εκτεθεί στην ανακοίνωση αυτή. Στην πραγματικότητα,
η προσφεύγουσα αμφισβήτησε ορισμένες σημαντικές πτυχές των εν λόγω πραγματικών περιστατικών. Ειδικότερα, αρνήθηκε τη μυστικότητα
των συμφωνιών σχετικά με τη (μέγιστη) μέση τιμή παραδόσεως που είχαν συνάψει οι επιχειρήσεις μεταποιήσεως και είχε υποστηρίξει
τη θέση ότι οι συμφωνίες δεν ήσαν ευρύτερες από αυτές που είχαν συνάψει οι εκπρόσωποι των παραγωγών.
Δεύτερον, η Επιτροπή διατείνεται ότι εφάρμοσε ορθώς το σημείο Δ, παράγραφος 2, της ανακοινώσεως περί της συνεργασίας και ότι
δεν παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας.
Τρίτον, η Επιτροπή αμφισβητεί ότι παραβίασε την αρχή της ίσης μεταχειρίσεως χορηγώντας στις Taes, Cetarsa και WWTE ποσοστό
μειώσεως του ποσού του προστίμου μεγαλύτερο από αυτό που χορήγησε στην προσφεύγουσα. Τονίζει ότι οι πληροφορίες που της γνωστοποίησε
η Taes της έδωσαν μεταξύ άλλων τη δυνατότητα να αποδείξει τη συμμετοχή της Deltafina στις επίμαχες περιοριστικές πρακτικές
και ότι η προσφεύγουσα δεν προσκόμισε νέα κρίσιμα στοιχεία, αλλά το πολύ «λεπτομέρειες σχετικά με ήδη γνωστά στοιχεία». Η
Επιτροπή προσθέτει ότι οι Taes, Cetarsa και WWTE, σε αντίθεση με την προσφεύγουσα, δεν αρνήθηκαν τη μυστικότητα των συμφωνιών
σχετικά με τη (μέγιστη) μέση τιμή παραδόσεως που είχαν συνάψει οι επιχειρήσεις μεταποιήσεως. Τέλος, η Taes, σε αντίθεση με
την προσφεύγουσα, δεν αμφισβήτησε ορισμένα άλλα πραγματικά περιστατικά που εκτίθενται στην ανακοίνωση των αιτιάσεων.
2.
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Προτού εξετασθούν τα διάφορα επιχειρήματα που προέβαλε η προσφεύγουσα, πρέπει να διατυπωθούν ορισμένες γενικές παρατηρήσεις.
Πρέπει να υπομνησθεί ότι η Επιτροπή απολαύει ευρείας διακριτικής ευχέρειας ως προς τη μέθοδο υπολογισμού των προστίμων και
ότι μπορεί, συναφώς, να λάβει υπόψη πολλαπλά στοιχεία, μεταξύ των οποίων καταλέγεται η συνεργασία των οικείων επιχειρήσεων
κατά την έρευνα που διεξάγουν οι υπηρεσίες του οργάνου αυτού. Συναφώς, η Επιτροπή έχει ευρύ περιθώριο εκτίμησης ως προς την
αξιολόγηση της ποιότητας και της χρησιμότητας της συνεργασίας μιας επιχείρησης, ιδίως σε σχέση με τη συμβολή άλλων επιχειρήσεων
(απόφαση του Δικαστηρίου της 10ης Μαΐου 2007, C‑328/05 P, SGL Carbon κατά Επιτροπής, Συλλογή 2007, σ. I‑3921, σκέψεις 81 και
88).
Για να δικαιολογεί μείωση του ύψους του προστίμου λόγω συνεργασίας, η συμπεριφορά της επιχειρήσεως πρέπει να διευκολύνει το
έργο της Επιτροπής που συνίσταται στη διαπίστωση και τη δίωξη των παραβάσεων των κανόνων του ανταγωνισμού (βλ. απόφαση JFE
Engineering κ.λπ. κατά Επιτροπής, σκέψη 110 ανωτέρω, σκέψη 499 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία) και να μαρτυρεί ειλικρινές
πνεύμα συνεργασίας (απόφαση Dansk Rørindustri κ.λπ. κατά Επιτροπής, σκέψη 99 ανωτέρω, σκέψεις 395 και 396).
Με την ανακοίνωση περί της συνεργασίας, η Επιτροπή καθόρισε τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες απαλλάσσονται από το πρόστιμο
οι επιχειρήσεις που συνεργάζονται με την Επιτροπή κατά την έρευνά της σχετικά με σύμπραξη ή μειώνεται το πρόστιμο το οποίο
οι επιχειρήσεις αυτές θα έπρεπε σε διαφορετική περίπτωση να καταβάλουν (βλ. σημείο A, παράγραφος 3, της ανακοινώσεως περί
της συνεργασίας).
Το σημείο Δ της ανακοινώσεως περί της συνεργασίας, που τιτλοφορείται «Αξιόλογη μείωση του ύψους του προστίμου», προβλέπει
τα εξής:
«1.      Εφόσον επιχείρηση συνεργάζεται χωρίς να πληρούνται όλες οι προϋποθέσεις που εκτίθενται στα [σημεία] Β ή Γ, τυγχάνει μειώσεως
κατά 10 έως 50 % του ύψους του προστίμου που θα της είχε επιβληθεί εάν δεν είχε συνεργαστεί.
2.      Αυτό μπορεί ιδίως να συμβεί εφόσον:
–        πριν από την ανακοίνωση των αιτιάσεων, η επιχείρηση παράσχει στην Επιτροπή πληροφορίες, έγγραφα ή άλλα αποδεικτικά στοιχεία
που συμβάλλουν στην επιβεβαίωση της παράβασης,
–        μετά την ανακοίνωση των αιτιάσεων, η επιχείρηση ενημερώσει την Επιτροπή ότι δεν αμφισβητεί τα γεγονότα επί των οποίων βασίζονται
οι κατηγορίες της.»
Εν προκειμένω, πρέπει να τονισθεί ότι δεν αμφισβητείται ότι, σύμφωνα με ό,τι διαπιστώθηκε στην αιτιολογική σκέψη 450 της προσβαλλομένης
αποφάσεως, η προσφεύγουσα δεν πληρούσε τις προϋποθέσεις εφαρμογής των σημείων Β και Γ της ανακοινώσεως περί της συνεργασίας,
οπότε η συμπεριφορά της έπρεπε να εκτιμηθεί με γνώμονα το σημείο Δ της εν λόγω ανακοινώσεως.
Τα διάφορα επιχειρήματα που προβάλλει η προσφεύγουσα στο πλαίσιο του υπό κρίση λόγου ακυρώσεως μπορούν να ταξινομηθούν σε
δύο σκέλη. Το πρώτο σκέλος αφορά τη μη εφαρμογή, στην προσφεύγουσα, του σημείου Δ, παράγραφος 2, δεύτερη περίπτωση, της ανακοινώσεως
περί της συνεργασίας. Το δεύτερο σκέλος αφορά την ποιότητα της συνεργασίας που προσέφερε η προσφεύγουσα σε σύγκριση με αυτήν
που προσέφεραν οι Taes, Cetarsa και WWTE.
Επί της μη εφαρμογής, στην προσφεύγουσα, του σημείου Δ, παράγραφος 2, δεύτερη περίπτωση, της ανακοινώσεως περί της συνεργασίας
Στην αιτιολογική σκέψη 454 της προσβαλλομένης αποφάσεως, η Επιτροπή χορήγησε στην προσφεύγουσα μείωση προστίμου κατά 20 %
βάσει και μόνον της πρώτης περιπτώσεως του σημείου Δ, παράγραφος 2, της ανακοινώσεως περί της συνεργασίας. Από τον συνδυασμό
αυτής της αιτιολογικής σκέψης και της αιτιολογικής σκέψης 453 της προσβαλλομένης αποφάσεως προκύπτει ότι η Επιτροπή αρνήθηκε
να εφαρμόσει στην προσφεύγουσα τη δεύτερη περίπτωση του ίδιου σημείου, τούτο δε παρά το γεγονός ότι αυτή είχε δηλώσει γενικώς
ότι δεν αμφισβητούσε το υποστατό των πραγματικών περιστατικών επί των οποίων στηρίζονταν οι κατηγορίες που είχαν διατυπωθεί
κατ’ αυτής, για δύο λόγους.
Πρώτον, εξ όσων διατείνεται η προσφεύγουσα δεν στηριζόταν στα πραγματικά περιστατικά, ειδικότερα ότι οι συμφωνίες των επιχειρήσεων
μεταποιήσεως σχετικά με τις (μέγιστες) μέσες τιμές παραδόσεως, αφενός, και οι συμφωνίες που είχαν συνάψει ταυτοχρόνως οι παραγωγοί
και οι επιχειρήσεις μεταποιήσεως σχετικά με τις ελάχιστες μέσες τιμές ανά ομάδα παραγωγών, αφετέρου, ήταν πανομοιότυπες και
ότι, κατά συνέπεια, τα δυνητικά επιζήμια για τον ανταγωνισμό αποτελέσματα της συμπεριφοράς των επιχειρήσεων μεταποιήσεως και
των παραγωγών αλληλοεξουδετερώνονταν. Η Επιτροπή παρέπεμψε, συναφώς, στις σελίδες 18 έως 45 της απαντήσεως της προσφεύγουσας
στην ανακοίνωση των αιτιάσεων.
Επιβάλλεται η διαπίστωση ότι οι προαναφερθείσες σελίδες της απαντήσεως της προσφεύγουσας στην ανακοίνωση των αιτιάσεων δεν
περιέχουν τέτοια άποψη. Εξάλλου, κληθείσα, στο πλαίσιο των μέτρων οργανώσεως της διαδικασίας, να προσδιορίσει τα αποσπάσματα
της απαντήσεως αυτής που περιείχαν τη διατύπωση αυτής της απόψεως, η Επιτροπή δέχθηκε ότι η άποψη αυτή δεν ήταν ρητώς διατυπωμένη,
αλλά ότι προέκυπτε σιωπηρώς από ορισμένα επιχειρήματα που είχε προβάλει η προσφεύγουσα. Κατά την επ’ ακροατηρίου συζήτηση,
απαντώντας σε ερώτηση που της έθεσε το Γενικό Δικαστήριο επί του σημείου αυτού, η Επιτροπή επανέλαβε την εξήγηση αυτή.
Ακόμη και αν υποτεθεί ότι η Επιτροπή μπορεί να στηριχθεί σε απλώς συναγόμενη άποψη για να αποδείξει την ύπαρξη αμφισβητήσεως
του υποστατού των πραγματικών περιστατικών κατά την έννοια του σημείου Δ, παράγραφος 2, δεύτερη περίπτωση, της ανακοινώσεως
περί της συνεργασίας, εν προκειμένω, δεν μπορεί να συναχθεί από τα επιχειρήματα στα οποία αναφέρεται η Επιτροπή ότι η προσφεύγουσα
υποστήριζε ότι οι δύο κατηγορίες συμφωνιών που μνημονεύθηκαν στη σκέψη 259 ανωτέρω ήταν πανομοιότυπες και ότι, επομένως, τα
δυνητικά επιζήμια για τον ανταγωνισμό αποτελέσματα της συμπεριφοράς των επιχειρήσεων μεταποιήσεως και των παραγωγών αλληλοεξουδετερώνονταν.
Συγκεκριμένα, με τα εν λόγω επιχειρήματα, η προσφεύγουσα ήθελε μόνο να εκφράσει την άποψη ότι, ακόμα και αν οι συμφωνίες των
επιχειρήσεων μεταποιήσεως σχετικά με τις (μέγιστες) μέσες τιμές παραδόσεως δεν είχαν υπάρξει, ο ανταγωνισμός δεν θα ήταν τέλειος
στην αγορά, διότι, από την πλευρά τους, οι γεωργικές συνδικαλιστικές οργανώσεις και οι ομάδες παραγωγών συμφωνούσαν μεταξύ
τους μέσες τιμές πωλήσεως του ακατέργαστου καπνού, τις οποίες διαπραγματεύονταν στη συνέχεια συλλογικά με τις επιχειρήσεις
μεταποιήσεως. Εν πάση περιπτώσει, μια τέτοια άποψη σχετικά με τα αποτελέσματα συμπράξεως στην αγορά δεν μπορεί λογικά να εξομοιώνεται
με αμφισβήτηση του «υποστατού των πραγματικών περιστατικών» κατά την έννοια της προαναφερθείσας διατάξεως (βλ., κατά την έννοια
αυτή, απόφαση του Πρωτοδικείου της 9ης Ιουλίου 2003, T‑224/00, Archer Daniels Midland και Archer Daniels Midland Ingredients
κατά Επιτροπής, Συλλογή 2003, σ. II‑2597, σκέψη 366). Πρέπει μεταξύ άλλων να τονιστεί ότι, με τα επιχειρήματά της, η προσφεύγουσα
ουδόλως αμφισβήτησε την ύπαρξη των επίμαχων συμφωνιών. Πρέπει να προστεθεί ότι πολλές από τις διευκρινίσεις που έδωσε η προσφεύγουσα
στις σελίδες 18 έως 45 της απαντήσεώς της στην ανακοίνωση των αιτιάσεων ελήφθησαν ρητώς υπόψη στην προσβαλλόμενη απόφαση (βλ.,
μεταξύ άλλων, αιτιολογικές σκέψεις 75, 82 και 201 της προσβαλλομένης αποφάσεως).
Δεύτερον, η προσφεύγουσα φέρεται να αρνήθηκε τη μυστικότητα των συμφωνιών σχετικά με τη (μέγιστη) μέση τιμή παραδόσεως που
είχαν συνάψει οι επιχειρήσεις μεταποιήσεως.
Συναφώς, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι, στην απάντησή της στην ανακοίνωση των αιτιάσεων, η προσφεύγουσα υποστήριξε πράγματι
χωρίς διφορούμενα την άποψη αυτή. Έτσι, στη σελίδα 8 της απαντήσεως αυτής, υποστήριξε μεταξύ άλλων ότι «οι [επιχειρήσεις μεταποιήσεως]
ουδέποτε [είχαν] συνάψει μυστικές συμφωνίες σχετικά με τις μέσες τιμές εκτός των συλλογικών διαπραγματεύσεων που διοργανώνονταν
με βάση το διαπραγματευτικό πλαίσιο του τομέα της παραγωγής». Η θεμελίωση της απόψεως αυτής που η προσφεύγουσα επιχειρεί να
δώσει με τα δικόγραφά της (βλ. σκέψη 241 ανωτέρω) στηρίζεται σε αμιγώς τεχνητή διάκριση και δεν πείθει.
Δεδομένου, αφενός, ότι η άποψη αυτή δεν θεμελιώνεται σε πραγματικά στοιχεία και, αφετέρου, ότι το γεγονός ότι η σύμπραξη των
επιχειρήσεων μεταποιήσεως είχε μια μυστική πτυχή ήταν πολύ σημαντικό για την οικονομία της προσβαλλομένης αποφάσεως, η Επιτροπή
δεν υπέπεσε σε πρόδηλη πλάνη εκτιμήσεως θεωρώντας ότι, διατυπώνοντας την άποψη αυτή, η προσφεύγουσα είχε αμφισβητήσει το υποστατό
των πραγματικών περιστατικών κατά την έννοια του σημείου Δ, παράγραφος 2, δεύτερη περίπτωση, της ανακοινώσεως περί της συνεργασίας.
Επί της ποιότητας της συνεργασίας που πρόσφερε η προσφεύγουσα σε σύγκριση με αυτήν που προσέφεραν οι Taes, Cetarsa και WWTE
Πρώτον, η προσφεύγουσα δεν μπορεί να υποστηρίζει ότι θα έπρεπε να της χορηγηθεί, βάσει του σημείου Δ, παράγραφος 2, της ανακοινώσεως
περί της συνεργασίας, το ίδιο ποσοστό μειώσεως του προστίμου με αυτό που χορηγήθηκε στην Taes.
Αφενός, συγκεκριμένα, όσον αφορά την εφαρμογή της δεύτερης περιπτώσεως του εν λόγω σημείου Δ, παράγραφος 2, η Taes, σε αντίθεση
με την προσφεύγουσα, ουδόλως είχε αμφισβητήσει το υποστατό των πραγματικών περιστατικών.
Αφετέρου, όσον αφορά την εφαρμογή της πρώτης περιπτώσεως του εν λόγω σημείου Δ, παράγραφος 2, από τη δικογραφία προκύπτει
σαφώς ότι η συνεργασία που προσέφερε η Taes ήταν ανώτερης ποιότητας και μεγαλύτερης χρησιμότητας σε σχέση με αυτή που προσέφερε
η προσφεύγουσα. Έτσι, οι πληροφορίες που παρέσχε η τελευταία αυτή, μολονότι ήσαν χρήσιμες, απλώς επιβεβαίωναν ή διευκρίνιζαν
εν πολλοίς τα στοιχεία τα οποία διέθετε ήδη η Επιτροπή και δεν είχαν συνεπώς παρά μικρή προστιθέμενη αξία, ενώ η Taes είχε,
επιπλέον, παράσχει νέα και αποφασιστικά στοιχεία που καθιστούσαν δυνατή την απόδειξη της ευθύνης της Deltafina στην τέλεση
της παραβάσεως.
Στο πλαίσιο αυτό, η προσφεύγουσα δεν μπορεί βασίμως να επικαλείται –όπως πράττει με το δικόγραφο της προσφυγής της– τις απαντήσεις
που έδωσε στις αιτήσεις παροχής πληροφοριών που της είχε απευθύνει η Επιτροπή βάσει του άρθρου 11 του κανονισμού 17. Συγκεκριμένα,
τα έγγραφα που αποστέλλονται στην Επιτροπή σε απάντηση σε αίτηση παροχής πληροφοριών υποβάλλονται βάσει μιας υποχρεώσεως εκ
του νόμου και δεν μπορούν να λαμβάνονται υπόψη στο πλαίσιο της ανακοινώσεως περί της συνεργασίας, έστω και αν μπορούν να χρησιμεύσουν,
σε βάρος της επιχειρήσεως που τα προσκομίζει ή σε βάρος άλλης επιχειρήσεως, για την απόδειξη της υπάρξεως ενεργειών αντίθετων
προς τους κανόνες του ανταγωνισμού (απόφαση του Πρωτοδικείου της 12ης Δεκεμβρίου 2007, T‑101/05 και T‑111/05, BASF και UCB
κατά Επιτροπής, Συλλογή 2007, σ. II‑4949, σκέψη 111).
Δεύτερον, η προσφεύγουσα ομοίως δεν μπορεί να διεκδικεί το ίδιο ποσοστό μειώσεως του προστίμου με αυτό που χορηγήθηκε στις
Cetarsa και WWTE. Συγκεκριμένα, οι τελευταίες αυτές, σε αντίθεση με την προσφεύγουσα, δεν είχαν αρνηθεί τη μυστικότητα των
συμφωνιών σχετικά με τη (μέγιστη) μέση τιμή παραδόσεως που είχαν συνάψει οι επιχειρήσεις μεταποιήσεως. Πρέπει επίσης να τονιστεί
ότι καίτοι, στην προσβαλλόμενη απόφαση, η Επιτροπή είχε προσάψει στις Cetarsa και WWTE ότι είχαν προβάλει, με την απάντησή
τους στην ανακοίνωση των αιτιάσεων, την ίδια άποψη που εκτίθεται στη σκέψη 259 ανωτέρω, εντούτοις, όπως και στην υπό κρίση
υπόθεση, το Γενικό Δικαστήριο έκρινε, στις υποθέσεις επί των οποίων εκδόθηκαν οι αποφάσεις του της 3ης Φεβρουαρίου 2011, T‑33/05,
Cetarsa κατά Επιτροπής (μη δημοσιευθείσα στη Συλλογή, σκέψη 271), και της 8ης Μαρτίου 2011, T‑37/05, World Wide Tobacco España
κατά Επιτροπής (μη δημοσιευθείσα στη Συλλογή, σκέψη 197), ότι, ενεργώντας κατ’ αυτόν τον τρόπο, η Επιτροπή είχε υποπέσει σε
πρόδηλη πλάνη εκτιμήσεως.
Από τα προεκτεθέντα προκύπτει ότι ο τέταρτος λόγος ακυρώσεως πρέπει να γίνει δεκτός μόνο στον βαθμό που αφορά την εκτιθέμενη
στη σκέψη 259 ανωτέρω άποψη που η Επιτροπή απέδωσε εσφαλμένα στην προσφεύγουσα και να απορριφθεί κατά τα λοιπά.

Επί του καθορισμού του τελικού ποσού του προστίμου
Υπό τις συνθήκες αυτές, στο Γενικό Δικαστήριο απόκειται να καθορίσει το κατάλληλο ποσοστό μειώσεως του προστίμου. Αποφασίζοντας
κατά πλήρη δικαιοδοσία, το Γενικό Δικαστήριο κρίνει σκόπιμο να χορηγήσει στην προσφεύγουσα, για τη συνεργασία της, πρόσθετη
μείωση κατά 5 % επιπλέον της χορηγηθείσας κατά 20 %. Πρέπει δηλαδή να μειωθεί κατά 25 % το ποσό του προστίμου που προκύπτει
κατόπιν της εφαρμογής του κανόνα του ανωτάτου ορίου του 10 % του κύκλου εργασιών, ήτοι τα 3 240 000 εκατομμύρια ευρώ, πράγμα
που σημαίνει ότι το τελικό ποσό του προστίμου καθορίζεται σε 2 430 000 εκατομμύρια ευρώ.

Επί των δικαστικών εξόδων
Κατά το άρθρο 87, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα, εφόσον
υπήρχε σχετικό αίτημα του νικήσαντος διαδίκου. Κατ’ εφαρμογήν της παραγράφου 3, πρώτο εδάφιο, της ίδιας διατάξεως, το Γενικό
Δικαστήριο μπορεί να κατανείμει τα έξοδα σε περίπτωση μερικής ήττας των διαδίκων.
Εν προκειμένω, εφόσον η προσφυγή έγινε εν μέρει δεκτή, κατά δικαία εκτίμηση των επιδίκων περιστατικών αποφασίζεται ότι η προσφεύγουσα
θα φέρει τα εννέα δέκατα των δικών της δικαστικών εξόδων και τα εννέα δέκατα των εξόδων στα οποία υποβλήθηκε η Επιτροπή, η
δε Επιτροπή θα φέρει το ένα δέκατο των δικών της εξόδων και το ένα δέκατο των εξόδων στα οποία υποβλήθηκε η προσφεύγουσα.
Για τους λόγους αυτούς,
ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (τέταρτο τμήμα)
αποφασίζει:
1)
Καθορίζει το ποσό του προστίμου που επιβλήθηκε στην Agroexpansión, SA με το άρθρο 3 της αποφάσεως C(2004) 4030 τελικό της
Επιτροπής, της 20ής Οκτωβρίου 2004, σχετικά με διαδικασία δυνάμει του άρθρου 81, παράγραφος 1, [ΕΚ] (υπόθεση COMP/C.38.238/B.2
– Ακατέργαστος καπνός – Ισπανία), στα 2 430 000 ευρώ.
2)
Απορρίπτει κατά τα λοιπά την προσφυγή.
3)
Η Agroexpansión φέρει τα εννέα δέκατα των δικών της δικαστικών εξόδων και τα εννέα δέκατα των εξόδων στα οποία υποβλήθηκε
η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η δε Επιτροπή φέρει το ένα δέκατο των δικών της εξόδων και το ένα δέκατο των εξόδων στα οποία υποβλήθηκε
η Agroexpansión.
Czúcz
Labucka
O’Higgins
Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο Λουξεμβούργο στις 12 Οκτωβρίου 2011.
(υπογραφές)
Περιεχόμενα
Ιστορικό της διαφοράς
Α –   Η προσφεύγουσα και η διοικητική διαδικασία
Β –   Η προσβαλλόμενη απόφαση
Γ –   Οι αποδέκτες της προσβαλλομένης αποφάσεως
Δ –   Ο καθορισμός του ύψους των προστίμων
1.  Το αρχικό ποσό των προστίμων
2.  Το βασικό ποσό των προστίμων
3.  Επιβαρυντικές και ελαφρυντικές περιστάσεις
4.  Το προβλεπόμενο στο άρθρο 23, παράγραφος 2, του κανονισμού 1/2003 ανώτατο όριο του προστίμου
5.  Η εφαρμογή της ανακοινώσεως περί της συνεργασίας
6.  Το τελικό ποσό των προστίμων
Διαδικασία και αιτήματα των διαδίκων
Σκεπτικό
Α –   Επί του πρώτου λόγου ακυρώσεως, που αντλείται από την παράβαση του άρθρου 23, παράγραφος 2, του κανονισμού 1/2003, από την
παραβίαση των αρχών της αναλογικότητας και της ίσης μεταχειρίσεως, καθώς και από την έλλειψη αιτιολογίας
1.  Επί του πρώτου σκέλους, που αντλείται από την παράβαση του άρθρου 23, παράγραφος 2, του κανονισμού 1/2003 και από την
παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας, όσον αφορά την αλληλέγγυα ευθύνη για την καταβολή του προστίμου
α) Επιχειρήματα των διαδίκων
β) Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Επί των κριτηρίων που χρησιμοποίησε η Επιτροπή, στην προσβαλλόμενη απόφαση, για να καταλογίσει σε μητρική εταιρία την ευθύνη
για την παράβαση που διέπραξε η θυγατρική της
Επί της υπάρξεως ενιαίας οικονομικής οντότητας απαρτιζόμενης από την προσφεύγουσα και την Dimon
–  Επί των «εκθέσεων δραστηριοτήτων» και των «επιτόπου εκθέσεων»
–  Επί των επιστολών που αντηλλάγησαν μεταξύ της προσφεύγουσας και της Dimon
–  Επί των επιχειρημάτων που προέβαλε η προσφεύγουσα προκειμένου να αποδείξει ότι ενεργούσε αυτόνομα στην αγορά
2.  Επί του τρίτου σκέλους, που αντλείται από παραβίαση της αρχής της ίσης μεταχειρίσεως και από έλλειψη αιτιολογίας
α) Επιχειρήματα των διαδίκων
β) Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
3.  Επί του δευτέρου σκέλους, που αντλείται από παράβαση του άρθρου 23, παράγραφος 2, του κανονισμού 1/2003 και από παραβίαση
της αρχής της αναλογικότητας, όσον αφορά τις συνέπειες της εκτάσεως της εις ολόκληρον ευθύνης για την καταβολή του προστίμου
α) Επιχειρήματα των διαδίκων
β) Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Β –   Επί του δευτέρου λόγου που αντλείται από παραβίαση της αρχής της ίσης μεταχειρίσεως
1.  Επιχειρήματα των διαδίκων
2.  Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Γ –   Επί του τρίτου λόγου ακυρώσεως, που αντλείται από παραβίαση της αρχής της προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης
1.  Επιχειρήματα των διαδίκων
2.  Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Δ –   Επί του τετάρτου λόγου ακυρώσεως, που αντλείται από παράβαση της ανακοινώσεως περί της συνεργασίας καθώς και από παραβίαση
των αρχών της αναλογικότητας, της προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης και της ίσης μεταχειρίσεως
1.  Επιχειρήματα των διαδίκων
2.  Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
α) Επί της μη εφαρμογής, στην προσφεύγουσα, του σημείου Δ, παράγραφος 2, δεύτερη περίπτωση, της ανακοινώσεως περί της συνεργασίας
β) Επί της ποιότητας της συνεργασίας που πρόσφερε η προσφεύγουσα σε σύγκριση με αυτήν που προσέφεραν οι Taes, Cetarsa και
WWTE
Ε –   Επί του καθορισμού του τελικού ποσού του προστίμου
Επί των δικαστικών εξόδων
*
Γλώσσα διαδικασίας: η ισπανική.