CELEX: 62011CJ0592
Agrikoltura
Regolamenti (KE) Nru 1698/2005 u Nru 1974/2006
Għajnuna għall-istabbiliment ta’ bdiewa żgħażagħ
Kundizzjonijiet għall-għoti
Stabbiliment għall-ewwel darba f’azjenda agrikola bħala l-kap tal-azjenda
Kundizzjonijiet għall-applikazzjoni meta l-istabbiliment isir permezz ta’ persuna ġuridika

It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikolu 22(1)(a) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1698/2005, tal-20 ta’ Settembru 2005, dwar appoġġ għall-iżvilupp rurali mill-Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali (FAEŻR) (
ĠU L 286M, p. 26
), u tal-Artikolu 13(4) u (6) tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1974/2006, tal-15 ta’ Diċembru 2006 li jistabbilixxi regoli ddettaljati għall-applikazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1698/2005 (
ĠU L 322M, p. 305
).
Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ kawża mibdija minn A. Ketelä kontra deċiżjoni li interrompiet il-ħlas ta’ għajnuna għall-installazzjoni li kienet ingħatatlu preċedentement.
Il-kuntest ġuridiku
Id-dritt tal-Unjoni
Ir-Regolament Nru 1698/2005
Skont il-premessi 11, 13, 14, 16, 17 u 61 tar-Regolament Nru 1698/2005:
“(11)
Sabiex jiġi żgurat żvilupp sostenibbli taż-żoni rurali jeħtieġ li wieħed jiffoka fuq numru limitat ta’ objettivi ta’ qofol fuq livell Komunitarju relatati mal-kompetittività fl-oqsma tal-agrikoltura u tal-foresterija, il-ġestjoni tal-art u l-ambjent, il-kwalità tal-għajxien u d-diversifikazzjoni tal-attivitajiet f’dawk l-oqsma, b’kont meħud tad-diversità tas-sitwazzjonijiet, li jvarjaw minn żoni rurali remoti milquta minn tnaqqis fil-popolazzjoni u rigress għal żoni rurali peri-urbani taħt pressjoni dejjem akbar minn ċentri urbani.
[...]
(13)
Sabiex jintlaħaq l-objettiv li tittejjeb il-kompetittività tas-setturi tal-agrikoltura u tal-foresterija huwa importanti li jinbnew strateġiji ċari ta’ żvilupp immirati lejn it-titjib u l-adattament tal-potenzjal uman, il-potenzjal fiżiku u l-kwalità tal-produzzjoni agrikola.
(14)
Rigward il-potenzjal uman, għandu jkun disponibbli sett ta’ miżuri dwar it-taħriġ, l-informazzjoni u d-disseminazzjoni tal-għarfien, l-istabbiliment ta’ bdiewa żgħażagħ, l-irtirar kmieni ta’ bdiewa u ħaddiema agrikoli, l-użu ta’ servizzi ta’ konsulenza minn bdiewa u detenturi ta’ art forestali, u l-istabbiliment ta’ servizzi ta’ ġestjoni tal-azjendi agrikoli, ta’ sostituzzjoni fl-azjendi agrikoli kif ukoll servizzi ta’ konsulenza agrikola u ta’ servizzi ta’ konsulenza forestali.
[...]
(16)
L-għoti ta’ benefiċċji speċifiċi lill-bdiewa żgħażagħ jista’ jiffaċilita kemm l-istabbiliment inizjali tagħhom kif ukoll l-aġġustament strutturali tal-azjendi tagħhom wara l-istabbiliment inizjali tagħhom. Il-miżura għall-istabbiliment għandha tkun bil-kondizzjoni li jiġi stabbilit pjan kummerċjali bħala strument li jiżgura biż-żmien l-iżvilupp tal-attivitajiet tal-azjenda agrikola l-ġdida.
(17)
L-irtirar kmieni mill-biedja għandu jimmira għal bidla strutturali sinifikanti tal-azjendi ttrasferiti permezz tal-miżura għall-istabbiliment ta’ bdiewa żgħażagħ skont ir-rekwiżiti ta’ dik il-miżura, jew billi l-azjenda tiġi ttrasferita bil-ħsieb li titkabbar, b’kont meħud ukoll tal-esperjenza miksuba fl-implimentazzjoni ta’ skemi Komunitarji preċedenti f’dan il-qasam.
[...]
(61)
F’konformità mal-prinċipju tas-sussidjarjetà u soġġett għal eċċezzjonijiet, għandu jkun hemm regoli nazzjonali dwar l-eliġibbilità tal-ispejjeż.”
Bit-titolu “Kamp ta’ applikazzjoni”, l-Artikolu 1 tar-Regolament Nru 1698/2005 jipprovdi li:
“1.   Dan ir-Regolament jistabbilixxi r-regoli ġenerali li jirregolaw l-appoġġ Komunitarju għall-iżvilupp rurali, iffinanzjat mill-FAEŻR [...]
2.   Dan ir-Regolament jiddefinixxi l-Objettivi li għalihom għandha tikkontribwixxi l-politika għall-iżvilupp rurali;
[...]
4.   Dan ir-Regolament jiddefinixxi l-prijoritajiet u l-miżuri għall-iżvilupp rurali;
[...]”
L-Artikolu 2(c) u (d) ta’ dan ir-regolament jipprovdi d-definizzjoni li ġejjin:
“(c)
‘assi’: grupp koerenti ta’ miżuri b’għanijiet speċifiċi li jirriżultaw direttament mill-implimentazzjoni [u li jikkontribwixxu għat-twettiq ta’ wieħed jew diversi għanijiet iddefiniti fl-Artikolu 4];
(d)
‘miżura’: sett ta’ operazzjonijiet li jikkontribwixxu għall-implimentazzjoni ta’ assi [...];”
L-Artikolu 4(1) tal-imsemmi regolament jipprovdi:
“L-appoġġ għall-iżvilupp rurali għandu jikkontribwixxi għall-kisba tal-objettivi li ġejjin:
(a)
it-titjib tal-kompetittività tal-agrikoltura u l-foresterija permezz ta’ appoġġ għar-ristritturazzjoni, l-iżvilupp u l-innovazzjoni;
[...]”
L-Artikolu 15 tar-Regolament Nru 1698/2005 jipprovdi li l-FAEŻR għandu jaġixxi fl-Istati Membri fil-kuntest ta’ programmi għall-iżvilupp rurali.
L-Artikolu 16(c) tar-Regolament Nru 1698/2005 jipprovdi:
“Kull programm għall-iżvilupp rurali għandu jinkludi:
[...]
(c)
informazzjoni dwar l-assi u l-miżuri proposti għal kull assi u d-deskrizzjoni tagħhom [...]
[...]”
L-Artikolu 20(a) li jinsab fit-Taqsima 1 bit-titolu “Titjib tal-kompetittività tas-settur agrikolu u tal-foresterija”, tal-Kapitolu I tat-Titolu IV tar-Regolament Nru 1698/2005 jipprovdi li:
“L-appoġġ immirat għall-kompetittività tas-settur agrikolu u tal-foresterija għandu jikkonċerna:
(a)
miżuri mmirati lejn il-promozzjoni tal-għarfien u t-titjib tal-potenzjal uman permezz ta’:
[...]
(ii)
l-istabbiliment ta’ bdiewa żgħażagħ,
(iii)
l-irtirar kmieni ta’ bdiewa [...],
[...]”
L-Artikolu 22(1) tar-Regolament Nru 1698/2005 huwa fformulat kif ġej:
“L-appoġġ previst fl-Artikolu 20(a)(ii), għandu jingħata lil persuni li:
(a)
għandhom inqas minn 40 sena u għall-ewwel darba qegħdin jistabbilixxu azjenda agrikola bħala kapijiet tal-azjenda;
(b)
għandhom kapaċitajiet u kompetenzi professjonali adegwati;
(c)
jippreżentaw pjan kummerċjali għall-iżvilupp tal-attivitajiet agrikoli tagħhom.”
L-Artikolu 23 ta’ dan ir-regolament intitolat “Irtirar kmieni” jipprovdi:
“1.   L-appoġġ previst fl-Artikolu 20(a)(iii), għandu jingħata:
(a)
lill-bdiewa li jiddeċiedu li jieqfu mill-attività agrikola tagħhom għall-fini li jittrasferixxu l-azjenda tagħhom lil bdiewa oħra;
[...]
3.   Min jieħu l-kontroll tal-azjenda agrikola għandu:
(a)
jieħu post min jittrasferixxi billi jistabbilixxi ruħu kif previst fl-Artikolu 22, jew
(b)
ikun bidwi ta’ inqas minn 50 sena jew entità tad-dritt privat u jieħu f’idejh l-azjenda agrikola mingħand min ittrasferixxa sabiex iżid id-daqs tal-azjenda agrikola.
[...]”
Skont l-Artikolu 71(3) tal-imsemmi regolament:
“Ir-regoli dwar l-eliġibbilità tan-nefqa għandhom jiġu stabbiliti fuq livell nazzjonali, soġġett għall-kondizzjonijiet speċjali stabbiliti minn dan ir-Regolament għal ċerti miżuri għall-iżvilupp rurali.
[...]”
Ir-Regolament Nru 1974/2006
Skont il-premessa 8 tar-Regolament Nru 1974/2006:
“Ir-Regolament (KE) Nru 1698/2005 jistabbilixxi kundizzjonijiet dwar l-appoġġ lill-bdiewa żgħażagħ. Għandu jiġi speċifikat iż-żmien meta dawn il-kundizzjonijiet għandhom ikunu sodisfatti, inkluż it-tul ta’ żmien li l-Istati Membri jistgħu jagħtu lil ċerti benefiċjarji matul liema dawn għandhom ikunu konformi mal-ħiliet vokazzjonali u l-kundizzjoni ta’ kompetenza. Minħabba li l-appoġġ lill-bdiewa żgħażagħ huwa suġġett għall-kundizzjoni li jkun ippreżentat pjan tan-negozju mill-bidwi żagħżugħ, għandhom jiġu stabbilti regoli dettaljati fir-rigward tal-pjan tan-negozju u dwar id-dispożizzjonijiet tiegħu mill-bdiewa żgħażagħ.”
L-Artikolu 13(4) u (6) tar-Regolament Nru 1974/2006 jipprovdi li:
“4.   Id-deċiżjoni individwali għall-għoti ta’ appoġġ għall-istabbiliment ta’ bdiewa żgħażagħ għandha tittieħed sa mhux aktar tard minn tmintax-il xahar minn wara t-twaqqif kif definit bid-depożizzjonijiet fis-seħħ fl-Istati Membri. [...]
[...]
6.   Jistgħu jkunu applikati kundizzjonijiet speċifiċi f’sitwazzjoni fejn il-bidwi żagħżugħ ma jkunx stabbilit bħala l-kap waħdieni ta’ l-azjenda agrikola. Dawn il-kundizzjonijiet għandhom ikunu ekwivalenti għal dawk meħtieġa biex bidwi żagħżugħ jistabbilixxi ruħu bħala l-kap waħdieni ta’ azjenda.”
Il-punt 5 tal-Anness II A tar-Regolament Nru 1974/2006 li, kif jipprovdi l-Artikolu 16(c) tar-Regolament Nru 1698/2005, jelenka l-informazzjoni li għandha tidher fil-programmi għall-iżvilupp rurali, jinkludi l-kjarifiki li ġejjin:
“5.3.
Informazzjoni meħtieġa għall-Assi u l-miżuri
[...]
5.3.1.1.2.
L-istabbiliment ta’ bdiewa żgħażagħ
—
id-definizzjoni ta’ ’l-istabbiliment’ użata mill-Istat Membru/reġjun,
[...]”
Id-dritt Finlandiż
Il-Liġi dwar l-għajnuna strutturali
L-ewwel paragrafu tal-Artikolu 3 tal-Liġi dwar l-għajnuna strutturali għall-agrikoltura (1476/2007) [Laki maatalouden rakennetuista (1476/2007), iktar ’il quddiem il-“liġi dwar l-għajnuna strutturali”)] tipprovdi li din tapplika għall-għoti, għall-ħlas, għall-monitoraġġ, għall-kontroll u għar-rimbors ta’ għajnuna kofinanzjata mill-Unjoni Ewropea, jekk l-ebda dispożizzjoni oħra ma tirriżulta mil-leġiżlazzjoni ta’ din tal-aħħar.
L-Artikolu 6 tal-liġi dwar l-għajnuna strutturali intitolat “Għajnuna għall-istabbiliment tal-bidwi żagħżugħ”, jipprovdi b’mod partikolari:
“Għajnuna għall-istabbiliment tista’ tingħata lill-bdiewa li, fid-data li jressqu t-talba ma jkunux għalqu l-40 sena u li jistabbilixxu ruħhom għall-ewwel darba f’azjenda agrikola bħala l-kap tagħha (bidwi żagħżugħ). Jekk il-persuna li tressaq it-talba tkun persuna ġuridika, is-setgħa deċiżjonali għandha tiġi eżerċitata minn persuna fiżika jew diversi persuni fiżiċi li jissodisfaw il-kundizzjonijiet indikati hawn taħt.
[...]
Digriet tal-Kunsill tal-Ministri għandu jippreċiża, fil-limiti stabbiliti mil-leġiżlazzjoni tal-Unjoni Ewropea, l-attività li tista’ tkun is-suġġett ta’ għajnuna għall-istabbiliment, il-kundizzjoni dwar is-setgħa deċiżjonali kif ukoll il-forma u l-limiti tal-għajnuna. [...]”.
L-Artikolu 8 ta’ din il-liġi intitolat “Kundizzjonijiet dwar il-benefiċċjarju” jipprovdi b’mod partikolari:
“[...]
L-għoti tal-għajnuna hija suġġetta għall-kundizzjoni li l-persuna li tressaq it-talba jkollha kompetenzi professjonali suffiċjenti għal dak li jikkonċerna l-attività tal-impriża li tista’ tibbenefika minn għajnuna. Kundizzjoni oħra hija li l-attività tal-impriża, li tkun is-suġġett tal-għajnuna, ikollha importanza sostanzjali fid-dħul tal-persuna li tressaq it-talba. Biex dan jiġi evalwat, għandu jiġi ddeterminat is-sehem li d-dħul miksub mill-attività tal-impriża jirrappreżenta fit-total tad-dħul annwali tal-persuna li tressaq it-talba.
[...]
Ir-rekwiżiti dwar il-kompetenzi professjonali, id-dħul u s-setgħa għat-teħid ta’ deċiżjonijiet tal-persuna li tressaq it-talba għandhom ikunu kkjarifikati permezz ta’ digriet tal-Kunsill tal-Ministri.”
Id-Digriet dwar l-għajnuna għall-istabbiliment
Bit-titolu “Kundizzjonijiet dwar il-benefiċjarju tal-għajnuna” il-Kapitolu 2 tad-Digriet tal-Kunsill tal-Ministri dwar l-għajnua għall-investiment agrikolu u l-għajnuna għall-istabbiliment ta’ bdiewa żgħażagħ (299/2008) [valtioneuvoston asetus maatalouden investointituesta ja nuoren viljelijän aloitustuesta (299/2008), iktar ’il quddiem id-“Digriet dwar l-għajnuna għall-istabbiliment”], jinkludi fl-Artikolu 3 li huwa intitolat “Setgħa deċiżjonali fi ħdan l-impriża” li jipprovdi, b’mod partikolari, li “persuna titqies li għandha l-kontroll tal-kumpannija b’responsabbiltà limitata jekk ikollha iktar min-nofs l-azzjonijiet u jekk dawn l-azzjonijiet jirrappreżentaw iktar min-nofs il-voti. Is-setgħa deċiżjonali tista’ tirriżulta wkoll mill-azzjonijiet miżmuma minn diversi persuni u min-numru ta’ voti korrispondenti.”
Misjub fil-Kapitolu 4 intitolat “Għajnuna għall-istabbiliment ta’ bdiewa żgħażagħ” tal-imsemmi digriet, l-Artikolu 16 tiegħu intitolat “Persuni fiżiċi benefiċjarji tal-għajnuna” jipprovdi b’mod partikolari:
“L-għajnuna għall-istabbiliment tista’ tingħata lil persuna fiżika li, bħala imprenditriċi agrikola, tkun bdiet jew tibda tipprattika l-agrikoltura għal rasha. Hija tista’ tingħata wkoll lil persuna fiżika li tkun kisbet is-setgħa deċiżjonali fi ħdan il-persuna ġuridika u li timpenja ruħha li teżerċita attività agrikola bħala d-detentriċi ta’ titoli ta’ proprjetà f’din il-persuna ġuridika jew ta’ membri tagħha.”
L-Artikolu 18 tad-Digriet dwar l-għajnuna għall-istabbiliment jipprovdi li jkun hemm stabbiliment fl-azjenda meta l-persuna li tressaq it-talba tkun ħadet pussess, permezz ta’ att ta’ trasferiment jew ta’ kuntratt ta’ kiri bil-miktub, ta’ medda kbira ta’ art jew ta’ parti minnha li minnha kisbet jew tista’ tikseb mill-inqas EUR 10 000 kull sena fi dħul minn impriża agrikola. Id-data tal-istabbiliment tiddependi fuq id-data meta l-perunsa li tressaq it-talba tkun iffirmat l-att ta’ trasferiment jew il-kuntratt ta’ kiri li jkun taha l-pussess.
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
Mill-1 ta’ Jannar 2004 sad-29 ta’ Marz 2007, A. Ketelä kien direttur ġenerali tal-kumpannija Louhikon Sikako Oy (iktar ’il quddiem “Louhikon Sikako”) li, barra minn hekk, kellu l-pussess ta’ 30 % tal-azzjonijiet, filwaqt li s-70 % l-oħra tal-azzjonijiet kienu miżmuma minn azzjonist ieħor. Din il-kumpannija kienet involuta, b’mod partikolari, fit-trobbija tal-majjali.
Matul dan il-perijodu, il-parti tad-dħul annwali tal-impriża, ikkalkolat għall-kumpannija, miksuba minn A. Ketelä kienet tammonta, fi proporzjon mal-holding tiegħu fil-kapital, għal iktar minn EUR 10 000.
Fil-25 ta’ Frar 2008, A. Ketelä kien biegħ l-azzjonijiet tiegħu lil azzjonist ieħor.
Fit-30 ta’ Diċembru 2008, A. Ketelä ressaq talba għall-għajnuna għall-istabbiliment meta xtara lura l-azjenda agrikola tal-familja. Din ingħatatlu permezz ta’ deċiżjoni tal-24 ta’ Frar 2009 ta’ Etelä-Pohjanmaan työ- ja elinkeinokeskus (Ċentru għall-Iżvilupp Ekonomiku u għall-Impjieg f’Ostrobotnie meridjonali). Madankollu, wara li saret verifika, fit-12 ta’ Ġunju 2009 din l-entità ddeċidiet li tinterrompi l-ħlas ta’ din l-għajnuna minħabba li, fid-dawl tal-fatt li kien diġà stabbilixxa ruħu bħala bidwi azzjonist ta’ Louhikon Sikako, A. Ketelä ma setax jitlob għajnuna għall-istabbiliment.
Ir-rikors ippreżentat minn A. Ketelä kontra din id-deċiżjoni ġie miċħud mill-maaseutuelinkeinojen valituslautakunta (Bord tal-Appell għall-attivitajiet rurali) permezz ta’ deċiżjoni tas-17 ta’ Diċembru 2009. Dan tal-aħħar enfasizza, b’mod partikolari, li bħala azzjonist u direttur ġenerali ta’ Louhikon Sikako, A. Ketelä kien responsabbli mill-funzjonament ta’ din il-kumpannija u li kien laħaq il-livell tad-dħul previst mid-Digriet dwar l-għajnuna għall-istabbiliment.
Insostenn tar-rikors li ppreżenta kontra dawn iż-żewġ deċiżjonijiet quddiem il-Korkein hallinto-oikeus (Qorti Amministrattiva Suprema), A. Ketelä jsostni li jista’ jitlob l-għajnuna inkwistjoni u li l-imsemmija deċiżjonijiet stabbilixxew id-data tal-istabbiliment tiegħu b’mod żbaljat peress li la l-akkwist tal-holding minoritarju tiegħu fil-kapital tal-kumpannija Louhikon Sikako u lanqas il-kwalità tiegħu bħala direttur ġenerali ma kienu jkunu biżżejjed sabiex jippermettulu jikseb tali għajnuna, kieku ma kellux is-setgħa deċiżjonali u r-responsabbiltà, li huma karatteristiċi ta’ “kap tal-azjenda”.
Min-naħa tiegħu, l-Etelä-Pohjanmaan työ- ja elinkeinokeskus jsostni li d-dritt tal-Unjoni u, b’mod partikolari, l-Artikolu 13(4) tar-Regolament Nru 1974/2006 jippermetti lil-leġiżlazzjoni nazzjonali tippreċiża l-kriterji li abbażi tagħhom persuna hija kkunsidrata bħala qed “[t]istabbilixxi ruħ[ha]” għall-ewwel darba f’azjenda agrikola.
Il-Korkein hallinto-oikeus tikkunsidra li l-kawża quddiemha tqajjem il-kwistjoni dwar jekk ir-rikorrent fil-kawża prinċipali jistax, fuq il-bażi tal-attività tiegħu fil-kumpannija Louhikon Sikako, jitqies bħala persuna fiżika li kienet diġà stabbilixxiet ruħha bħala kap tal-azjenda agrikola.
Skont l-imsemmija qorti, għandu jiġi ammess, f’dan ir-rigward, li attività agrikola eżerċitata minn persuna fiżika taħt il-forma ta’ kumpannija tista’ tagħti dritt għall-għajnuna għall-istabbiliment. Filwaqt li tirrileva li l-kunċett ta’ “kap tal-azjenda” li jinsab fl-Artikolu 22(1)(a) tar-Regolament Nru 1698/2005 ma huwiex iddefinit mill-imsemmi regolament, hija madankollu tistaqsi fid-dawl ta’ liema kriterji tali kwalità tista’ tiġi stabbilita. Hija tistaqsi wkoll fuq il-kwistjoni dwar jekk l-Istati Membri għandhomx eventwali marġni ta’ evalwazzjoni sabiex jippreċiżaw tali kriterji.
Barra minn hekk, il-qorti tar-rinviju tistaqsi jekk rifjut tal-għoti ta’ għajnuna għall-istabbiliment ibbażat fuq l-eżistenza ta’ attività preċedenti, jitlobx li l-persuna li titlob l-għajnuna kienet fil-prinċipju eliġibbli li tikseb tali għajnuna abbażi tal-imsemmija attività.
Huwa f’dawn iċ-ċirkustanzi li l-Korkein hallinto-oikeus iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri u tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja domandi preliminari li ġejjin:
“1)
Kif għandu jiġi interpretat l-Artikolu 22(1)(a) tar-Regolament [Nru 1698/2005] (“għall-ewwel darba qegħdin jistabbilixxu [ruħhom f’] azjenda agrikola bħala kapijiet tal-azjenda”) kif ukoll id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 13(4) u (6) tar-Regolament [Nru 1974/2006] f’sitwazzjoni fejn l-agrikoltura tikkostitwixxi parti mill-attività ta’ kumpannija? Fil-kuntest tal-eżami dwar jekk persuna stabbilietx ruħha għall-ewwel darba f’azjenda bħala kap tal-azjenda, il-kriterju determinanti sabiex tiġi evalwata l-attività preċedenti jinsab fis-setgħa deċiżjonali li l-persuna għandha fil-kumpannija minħabba azzjonijiet li hija l-proprjetarja tagħhom jew fl-ammont ta’ dħul li hija tikseb mill-agrikoltura; jew fil-kwistjoni dwar jekk l-attività tagħha fil-kumpannija tistax titqies bħala li tifforma unità ta’ produzzjoni distinta, funzjonalment u ekonomikament indipedenti? Jew inkella, l-istabbiliment bħala kap tal-azjenda għandu jiġu evalwat globalment billi jittieħdu inkunsiderazzjoni, flimkien mal-fatturi ċċitati iktar ’il fuq, il-pożizzjoni tal-persuna fil-kumpannija u jekk hija fil-fatt tassumix riskju tal-impriża?
2)
Fil-kuntest tal-applikazzjoni tal-importanza tal-attività preċedenti għall-għoti ta’ għajnuna abbażi ta’ attività oħra, il-kunċett ta’ stabbiliment bħala kap tal-azjenda agrikola għandu jiġi interpretat bl-istess mod għal attività li tifforma l-bażi tat-talba għal għajnuna? Sabiex tinċaħad, abbażi ta’ attività preċedenti, talba għal għajnuna għall-installazzjoni ta’ bdiewa żgħażagħ ippreżentata skont l-Artikolu 22 tar-Regolament tal-Kunsill, huwa meħtieġ li din l-attività preċedenti kienet fil-prinċipju, fuq il-bażi tad-dispożizzjonijiet fis-seħħ, attività eliġibbli għall-għajnuna?
3)
L-Artikolu 13(4) tar-Regolament [Nru 1974/2006] għandu jiġi interpretat fis-sens li jippermetti lil-leġiżlazzjoni nazzjonali li tippreċiża jew li tispeċifika l-kriterji msemmija fl-ewwel domanda, li abbażi tagħhom persuna titqies bħala li bdiet attività ta’ kap tal-azjenda, jew din id-dispożizzjoni tippermettilha biss li tiffissa d-data tal-istabbiliment?”
Fuq id-domandi preliminari
Fuq l-ewwel u t-tielet domanda
Permezz tal-ewwel u t-tielet domanda tagħha, li għandhom jiġu eżaminati flimkien, il-qorti tar-rinviju essenzjalment tistaqsi, minn naħa, jekk l-Artikolu 22(1)(a) tar-Regolament Nru 1698/2005 u l-Artikolu 13(4) u (6) tar-Regolament Nru 1974/2006 għandhomx jiġu interpretati fis-sens li minnhom jirriżultaw ċertu kriterji sabiex jiġi kkunsidrat li persuna tistabbilixxi ruħha għall-ewwel darba f’azjenda agrikola bħala kap tal-azjenda fis-sens tal-ewwel waħda minn dawn id-dispożizzjonijiet, f’sitwazzjoni fejn il-persuna kkonċernata tistabbilixxi ruħha permezz ta’ kumpannija b’responsabbiltà limitata. B’mod iktar partikolari hija tistaqsi jekk tali kriterji jistgħux jikkonsistu fis-setgħa deċiżjonali li din il-persuna jkollha fil-kumpannija bħala azzjonista tagħha, fl-ammont tad-dħul li hija tikseb mill-agrikoltura, fil-fatt li l-attività tagħha tista’ titqies, fi ħdan il-kumpannija, bħala unità ta’ produzzjoni distinta, funzjonalment u ekonomikament indipedenti, fil-pożizzjoni li hija tokkupa fil-kumpanija jew fil-fatt li hija tassumi r-riskju tal-impriża. Min-naħa l-oħra, il-qorti tar-rinviju tistaqsi fuq il-kwistjoni dwar jekk id-dritt tal-Unjoni, u b’mod partikolari l-Artikolu 13(4) tar-Regolament Nru 1974/2006, għandux jiġi interpretat fis-sens li l-Istati Membri jibqgħu awtorizzati jippreċiżaw tali kriterji fid-dritt nazzjonali tagħhom u sa liema punt eventwali.
Sabiex tingħata risposta għal dawn id-domandi, l-ewwel nett, għandu jitfakkar li skont ġurisprudenza stabbilita, jirriżulta kemm mir-rekwiżiti tal-applikazzjoni uniformi tad-dritt tal-Unjoni kif ukoll tal-prinċipju ta’ ugwaljanza li l-kliem ta’ dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni li ma tagħmel l-ebda riferiment espliċitu għal-liġi tal-Istati Membri bl-iskop li jiġu stabbiliti t-tifsira u l-portata tagħha normalment għandhom jingħataw interpretazzjoni awtonoma u uniformi fl-Unjoni Ewropea kollha (ara, b’mod partikolari, is-sentenza tal-21 ta’ Diċembru 2011, Ziolkowski,
C-424/10 u C-425/10, Ġabra p. I-14035
, punt 32 u l-ġurisprudenza ċċitata).
Barra minn hekk, għandu jitfakkar ukoll li, għalkemm minħabba n-natura tagħhom stess u l-funzjoni tagħhom fl-iskema tas-sorsi tad-dritt tal-Unjoni, id-dispożizzjonijiet ta’ regolamenti għandhom, ġeneralment, effett immedjat fl-ordinamenti ġuridiċi nazzjonali mingħajr ma jkun meħtieġ li l-awtoritajiet nazzjonali jieħdu miżuri ta’ applikazzjoni, uħud mid-dispożizzjonijiet tagħhom jistgħu jeħtieġu, madankollu, għall-implementazzjoni tagħhom, l-adozzjoni ta’ miżuri ta’ applikazzjoni mill-Istati Membri (ara, b’mod partikolari, is-sentenza tal-21 ta’ Diċembru 2011, Danske Svineproducenter,
C-316/10, Ġabra p. I-13721
, punti 39 u 40 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
F’dan ir-rigward, minn ġurisprudenza stabbilita jirriżulta li l-Istati Membri jistgħu jadottaw miżuri ta’ applikazzjoni ta’ regolament jekk ma jostakolawx l-applikabbiltà diretta tiegħu, jekk ma jaħbux in-natura Komunitarja tiegħu u jekk jispeċifikaw l-eżerċizzju ta’ diskrezzjoni mogħtija minn dan ir-regolament filwaqt li jibqgħu fil-parametri tad-dispożizzjonijiet tiegħu (sentenza Danske Svineproducenter, iċċitata iktar ’il fuq, punt 41 u l-ġurisprudenza ċċitata).
Huwa permezz ta’ riferiment għad-dispożizzjonijiet relevanti tar-regolament inkwistjoni, interpretati fid-dawl tal-għanijiet tiegħu, li għandu jiġi ddeterminat jekk dawn jipprojbixxux, jimponux jew jippermettux lill-Istati Membri li jadottaw ċerti miżuri ta’ applikazzjoni u, b’mod partikolari f’din l-aħħar ipoteżi, jekk il-miżura kkonċernata taqax fil-kuntest tal-marġni ta’ diskrezzjoni li għandu kull Stat Membru (sentenza Danske Svineproducenter, iċċitata iktar ’il fuq, punt 43).
Fid-dawl ta’ dawn il-kunsiderazzjonijiet preliminari, l-ewwel nett, għandu jiġi rrilevat li mill-premessa 61 u mill-Artikolu 71(3) tar-Regolament Nru 1698/2005 jirriżulta li, għalkemm ir-regoli rigward l-eliġibbiltà tal-ispejjeż huma, bħala regola ġenerali, iddeterminati fuq livell nazzjonali, dan ma huwiex il-każ ħlief suġġett għal kundizzjonijiet partikolari stabbiliti taħt l-imsemmi regolament għal ċerti miżuri ta’ żvilupp rurali.
L-għajnuna għall-istabbiliment għall-bdiewa żgħażagħ tinkarna tali miżura u l-kundizzjoni tal-eliġibbiltà relatata mal-ewwel stabbiliment fi ħdan azjenda agrikola bħala l-kap tal-azjenda li jimponi l-Artikolu 22(1)(a) tar-Regolament Nru 1698/2005 tikkostitwixxi kundizzjoni partikolari ta’ din il-miżura. Għaldaqstant, sabiex tiġi ddeterminata l-portata ta’ din il-kundizzjoni ta’ eliġibbiltà, għandhom jiġu kkunsidrati, fl-ewwel lok, it-termini tal-imsemmija dispożizzjoni interpretati, jekk ikun il-każ, fid-dawl tal-kuntest li minnu tagħmel parti u tal-għanijiet tar-Regolament Nru 1698/2005.
Fir-rigward tal-għanijiet imfittxija, mill-premessi 11, 13, 14 u 16 kif ukoll mill-Artikoli 1(2), 4(1) u 20(a) tal-imsemmi regolament jirriżulta li dan tal-aħħar huwa intiż sabiex, permezz tal-għajnuna kkonċernata, jiffaċilita l-istabbiliment ta’ bdiewa żgħażagħ u, ladarba tingħata din l-għajnuna, issir l-aġġustament strutturali tal-azjenda bl-għan li jissaħħaħ il-potenzjal uman u li tittejjeb il-kompetittività tas-setturi agrikoli u tal-foresterija u li jsir kontribut b’tali mod li jiġi żgurat l-iżvilupp ssotenibbli taż-żoni rurali. Barra minn hekk, hekk kif jipprovdi l-Artikolu 23(3)(a) tar-Regolament Nru 1698/2005, l-għoti ta’ tali għajnuna għall-istabbiliment jikkundizzjona, f’ċerti każi, lil għoti ta’ għajnuna għall-irtirar kmieni li jibbenefikaw minnu l-bdiewa li jiddeċiedu li jtemmu l-attività agrikola tagħhom bl-għan li jittrasferixxu l-azjenda tagħhom. Dawn iż-żewġ miżuri ta’ għajnuna li jaqgħu taħt l-istess assi, kunċett li huwa ddefinit fl-Artikolu 2(ċ) tar-Regolament Nru 1698/2005 bħala grupp koerenti ta’ miżuri li jikkontribwixxu għat-twettiq ta’ wieħed jew diversi għanijiet iddefiniti fl-Artikolu 4 tiegħu, jistgħu għalhekk jikkontribwixxu flimkien, bħalma joħroġ mill-premessa 17 ta’ dan l-istess regolament, għall-bidla strutturali tal-azjendi agrikoli.
It-tieni nett, huwa importanti li jiġi rrilevat, bħalma jagħmlu l-qorti tar-rinviju, il-Gvern Finlandiż u l-Gvern Ċek, li d-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 1698/2005 ma jipprekludux li l-għajnuna msemmija fl-Artikolu 20(a)(ii) tiegħu tkun ta’ benefiċċju għal persuna fiżika li tistabbilixxi ruħha bħala bidwi żagħżugħ billi tuża persuna ġuridika għal dan il-għan.
Fil-fatt, għandu jiġi kkonstatat li l-kliem tal-Artikolu 22(1)(a) tar-Regolament Nru 1698/2005 li jirreferi għall-“persuni li [...] għall-ewwel darba qegħdin jistabbilixxu azjenda agrikola bħala kapijiet tal-azjenda” ma jagħmilx distinzjoni bejn il-forma legali, jiġifieri forma ta’ kumpannija jew le, ta’ tali azjenda (ara, b’analoġija, is-sentenza tal-15 ta’ Ottubru 1992, Tenuta il Bosco,
C-162/91, Ġabra p. I-5279
, punt 12).
Min-naħa l-oħra, esklużjoni, mil-lista tal-benefiċjarji potenzjali tal-għajnuna għall-istabbiliment, ta’ bdiewa żgħażagħ li jistabbilixxu ruħhom f’azjenda agrikola abbażi tas-sempliċi raġuni li jistgħu jużaw persuna ġuridika għal dan il-għan, ma tidhirx konċiljabbli mal-għanijiet tar-Regolament Nru 1609/2005 kif kienu esposti fil-punt 40 tas-sentenza preżenti u li huma intiżi sabiex jinkoraġġixxu, permezz tal-għajnuna inkwistjoni, it-tisħiħ tal-potenzjal uman u l-adattament strutturali tal-azjendi sabiex itejbu l-kompetittività tas-settur agrikolu u jiżguraw żvilupp sostenibbli taż-żoni rurali.
Tali esklużjoni tista’ wkoll tikser il-prinċipju ta’ nondiskriminazzjoni stabbilit fl-Artikolu 40(2) TFUE (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Tenuta il Bosco, iċċitata iktar ’il fuq, punt 16).
It-tielet nett, għandha tiġi eżaminata l-kwistjoni dwar jekk, fil-każ meta bidwi żagħżugħ juża persuna ġuridika għall-finijiet tal-istabbiliment tiegħu, huwiex importanti, sabiex l-għajnuna inkwistjoni tingħata, li jkollu setgħa deċiżjonali fi ħdan din il-persuna ġuridika u taħt liema kundizzjonijiet huwa possibbli li dan ir-rekwiżit ikun sodisfatt.
Hekk kif jirriżulta mid-deċiżjoni tar-rinviju, id-domandi tal-Korkein hallinto-oikeus jirriżultaw mill-fatt li r-rikorrent fil-kawża prinċipali, fil-kuntest tal-eżerċizzju tal-attività professjonali preċedenti tiegħu, kien minn naħa direttur ġenerali tal-kumpannija Louhikon Sikako, u, min-naħa l-oħra, azzjonist ta’ 30 % tagħha filwaqt li s-70 % tal-azzjonijiet l-oħra kienu miżmuma minn persuna oħra.
Peress li l-imsemmija domandi huma relatati mal-kriterji li fid-dawl tagħhom jista’ jitqies li bidwi żagħżugħ jistabbilixxi ruħu bħala “kap tal-azjenda” fis-sens tal-Artikolu 22(1)(a) tar-Regolament Nru 1698/2005, għandu jiġi osservat qabel kollox li dan ir-regolament ma jiddefinixxix l-imsemmi kunċett u lanqas ma jinkludi xi indikazzjonijiet espressi sabiex jippreċiżah.
Għal dak li jirrigwarda r-Regolament Nru 1974/2006, minkejja li huwa intiż, b’mod partikolari u kif jirriżulta mill-premessa 8 tiegħu, sabiex jippreċiża wħud mill-kundizzjonijiet applikabbli għall-għajnuna għall-bdiewa żgħażagħ, għandu jiġi kkonstatat li la jinkludi wisq indikazzjonijiet rigward il-kunċett materjali ta’ “kap tal-azjenda” u lanqas ma jirreferi għad-dritt tal-Istati Membri sabiex dan jiġi ddeterminat.
Fil-fatt, l-ewwel sentenza tal-Artikolu 13(4) tal-imsemmi regolament, li għaliha tirreferi l-qorti tar-rinviju fl-ewwel u t-tielet domanda tagħha, għandha l-għan li tiffissa terminu massimu li matulu d-deċiżjoni individwali ta’ għoti ta’ għajnuna għall-istabbiliment għandha tkun ġiet adottata u, f’dan ir-rigward, hija sempliċement tindika li l-imsemmi terminu ma għandux jeċċedi t-18-il xahar mill-“istabbiliment” kif definit mid-dispożizzjonijiet fis-seħħ fl-Istati Membri mingħajr madankollu ma tinkludi ebda riferiment għall-kunċett ta’ “kap tal-azjenda”. F’dawn iċ-ċirkustanzi, la din id-dispożizzjoni u lanqas l-ewwel inċiż tal-punt 5.3.1.1.2 tal-Anness II A tal-imsemmi regolament ma jistgħu jiġu interpretati bħal li huma relatati ma’ dan il-kunċett tal-aħħar.
Għal dak li jirrigwarda l-Artikolu 13(6) ta’ dan ir-regolament li għalih tirreferi wkoll il-qorti tar-rinviju fl-ewwel domanda tagħha, huwa sempliċement jippreċiża li għajnuna għall-istabbiliment tista’ tingħata wkoll meta l-bidwi żagħżugħ ma jistabbilixxix ruħu bħala l-kap tal-azjenda agrikola billi jeżiġi, f’tali każ, li l-kundizzjonijiet speċifiċi li jistgħu għalhekk ikunu previsti, jibqgħu ekwivalenti għal dawk li japplikaw għal bidwi żagħżugħ li jistabbilixxi ruħu bħala l-uniku kap ta’ azjenda.
Fid-dawl ta’ dak li ntqal, għandu jitfakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita, id-determinazzjoni tat-tifsira u tal-portata ta’ termini, li ma jingħataw ebda definizzjoni fid-dritt Komunitarju, għandha tiġi stabbilita skont it-tifsira komuni tagħhom fil-lingwaġġ ta’ kuljum, filwaqt li jittieħed inkunsiderazzjoni l-kuntest li fih jintużaw u l-għanijiet imfittxija mil-leġiżlazzjoni li minnha jiffurmaw parti (f’dan is-sens, ara b’mod partikolari, is-sentenzi tat-22 ta’ Diċembru 2008, Wallentin-Hermann,
C-549/07, Ġabra p. I-11061
, punt 17, u Ziolkowski, iċċitata iktar ’il fuq, punt 34).
Fir-rigward tat-termini użati, huwa importanti li jiġi osservat f’dan ir-rigward, li espressjoni bħal dik ta’ “kap tal-azjenda” tista’ tvarja skont l-għanijiet speċifiċi mfittxija mir-regoli inkwistjoni tad-dritt tal-Unjoni (ara, b’analoġija, fir-rigward tal-kunċett ta’ “kap tal-azjenda”, is-sentenza tat-28 ta’ Frar 1978, Azienda avicola Sant’Anna,
85/77, Ġabra p. 527
, punt 9).
Sabiex tiġi ddeterminata l-portata tal-imsemmija espressjoni fis-sens tal-Artikolu 22(1)(a) tar-Regolament Nru 1698/2005, għandu jiġi rrilevat li d-diversi kundizzjonijiet għall-għoti tal-għajnuna għall-istabbiliment li jimponi l-imsemmi Artikolu 22(1) jikkontribwixxu, b’mod kollettiv, sabiex jintlaħqu l-għanijiet esposti fil-punt 40 tas-sentenza preżenti.
Fil-fatt, ir-rekwiżit li l-benefiċjarju tal-għajnuna jkollu kompetenzi u kwalifikazzjonijiet professjonali suffiċjenti u r-rekwiżit li dan tal-aħħar jippreżenta pjan ta’ żvilupp, li huma pprovduti rispettivament fl-Artikolu 22(1)(b) u (c) tar-Regolament Nru 1698/2005, huma tali li jinkoraġġixxu tisħiħ tal-potenzjal uman u l-aġġustament strutturali tal-azjendi u jikkontribwixxu sabiex itejbu l-kompetittività tas-settur agrikolu u l-iżvilupp sostenibbli taż-żoni rurali.
F’dan il-kuntest, il-kundizzjoni li l-persuna kkonċernata tistabbilixxi ruħha “bħala kap tal-azjenda” li jimponi l-punt (a) tal-imsemmi Artikolu 22(1), għandha tiġi interpretata bħala essenzjalment teżiġi li l-persuna, li għandha anki l-imsemmija kompetenzi u kwalifiki, ikollha wkoll il-kontroll effettiv u sostenibbli kemm tal-azjenda agrikola kif ukoll tal-ġestjoni tagħha u dan, fil-fatt, jikkostitwixxi miżura tal-effettività u tas-sostenibbiltà tal-iżvilupp li għandha twettaq il-persuna kkonċernata b’rabta mal-imsemmija azjenda.
Għalkemm f’tali kuntest l-Istati Membri għadhom awtorizzati jippreċiżaw, b’mod konkret, il-kundizzjonijiet li taħthom jista’ jiġi konkluż li persuna li titlob l-għajnuna għandha l-kwalità ta’ “kap tal-azjenda”, sabiex tissaħħaħ iċ-ċertezza legali billi tiżdied il-prevedibbiltà tar-rekwiżit impost b’dan il-mod mill-Artikolu 22(1)(a) tar-Regolament Nru 1698/2005, dan huwa suġġett għal li tali kundizzjonijiet ma jmorrux lil hinn mill-kuntest li huma intiżi jippreċiżaw u b’hekk jimpenjaw ruħhom, fl-osservanza tal-imsemmija dispożizzjoni u tal-għanijiet imfittxija minn dan ir-regolament, li jiggarantixxu li l-imsemmija persuna li titlob l-għajnuna jkollha kontroll effettiv u sostenibbli kemm tal-azjenda agrikola kif ukoll tal-ġestjoni tagħha (ara, b’analoġija, is-sentenzi tal-14 ta’ Ottubru 2004, Il-Kummissjoni vs Il-Pajjiżi l-Baxxi,
C-113/02, Ġabra p. I-9707
, punt 19, kif ukoll Danske Svineproducenter, iċċitata iktar ’il fuq, punti 49 u 51).
F’dan ir-rigward għandu jiġi rrilevat li b’mod partikolari mill-Artikolu 6 tal-liġi dwar l-għajnuna strutturali u l-Artikolu 3 tad-Digriet dwar l-għajnuna għall-istabbiliment jirriżulta li, meta t-talba għall-għajnuna tkun relattiva għal attività eżerċitata taħt il-kopertura ta’ persuna ġuridika, is-setgħa deċiżjonali għandha tkun eżerċitata minn persuna fiżika li ma tkunx għalqet l-erbgħin sena u li tistabbilixxi ruħha għall-ewwel darba f’azjenda agrikola bħala l-kap tal-azjenda, u li tali setgħa deċiżjonali titlob, b’mod partikolari, li l-persuna kkonċernata jkollha iktar min-nofs l-azzjonijiet tal-persuna ġuridika u li dawn l-azzjonijiet jirrappreżentaw iktar min-nofs il-voti.
Huwa ċar li tali kundizzjonijiet ma jiksrux ir-rekwiżiti msemmija fil-punt 56 tas-sentenza preżenti.
Fir-rigward tal-kawża prinċipali, għandu jitfakkar li fiż-żmien li A. Ketelä kien responsabbli mill-ġestjoni tal-kumpannija Louhikon Sikako bħala direttur ġenerali, huwa kellu biss 30 % tal-azzjonijiet ta’ din il-kumpannija, filwaqt li s-70 % l-oħra kienu l-proprjetà ta’ persuna terza.
Għaldaqstant għandu jiġi kkonstatat, fid-dawl ta’ dak kollu li ntqal, li f’tali ċirkustanzi l-persuna kkonċernata ma tistax titqies bħala seta’ jkollha kontroll effettiv u sostenibbli tal-azjenda kkonċernata u tal-ġestjoni tagħha u lanqas, għaldaqstant, bħala persuna li kienet diġà stabbilixxiet ruħha, abbażi tal-imsemmija attività, bħala l-“kap tal-azjenda” fis-sens tal-Artikolu 22(1)(a) tar-Regolament Nru 1698/2005. Minn dan isegwi wkoll li l-imsemmija attività preċedenti ma tistax tikkostitwixxi ostakolu għall-għoti tal-għajnuna għall-istabbiliment mitluba fil-kuntest tal-akkwist mill-ġdid tal-azjenda tal-familja mill-parti kkonċernata.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, u mingħajr ma huwa neċessarju li jsir l-eżami tal-elementi l-oħra ta’ evalwazzjoni li tirreferi għalihom il-qorti tar-rinviju fl-ewwel domanda tagħha, ir-risposta għall-ewwel u għat-tielet domanda magħmula għandha tkun li l-Artikolu 22(1)(a) tar-Regolament Nru 1698/2005, għandu jiġi interpretat fis-sens li r-rekwiżit impost minn din id-dispożizzjoni li jipprovdi li l-persuna kkonċernata għandha tistabbilixxi ruħha għall-ewwel darba f’azjenda agrikola “bħala l-kap tal-azjenda” jimplika, f’sitwazzjoni fejn il-persuna kkonċernata tistabbilixxi ruħha billi tuża kumpannija b’responsabbiltà limitata, li din il-persuna jkollha kontroll effettiv u sostenibbli kemm tal-azjenda agrikola kif ukoll tal-ġestjoni tagħha. Għalkemm l-Istati Membri għadhom awtorizzati jippreċiżaw, b’mod konkret, il-kundizzjonijiet li taħthom jista’ jiġi konkluż li persuna li titlob l-għajnuna għandha l-kwalità ta’ “kap tal-azjenda”, dan huwa suġġett għal li tali kundizzjonijiet ma jmorrux lil hinn mill-kuntest li huma intiżi jippreċiżaw u b’hekk jimpenjaw ruħhom, fl-osservanza tal-għanijiet imfittxija mir-Regolament Nru 1698/2005, li jiggarantixxu li l-imsemmija persuna li titlob l-għajnuna jkollha kontroll effettiv u sostenibbli tal-azjenda agrikola u tal-ġestjoni tagħha. Dispożizzjonijiet nazzjonali bħal dawk inkwistjoni fil-kawża prinċipali jissodisfaw tali rekwiżiti sa fejn huma jipprevedu li, meta l-bidwi żagħżugħ jistabbilixxi ruħu billi juża persuna ġuridika, il-kisba tal-għajnuna hija kkundizzjonata, b’mod partikolari, mill-fatt li dan ikollu setgħa deċiżjonali fi ħdan din il-persuna ġuridika, u dan jirrikjedi li jkollu iktar min-nofs l-azzjonijiet ta’ din il-persuna ġuridika u li dawn l-azzjonijiet jirrappreżentaw iktar min-nofs il-voti.
Fuq it-tieni domanda
Fid-dawl tal-konstatazzjonijiet imwettqa fil-punt 60 tas-sentenza preżenti u tar-risposta mogħtija għall-ewwel u t-tielet domanda, ma hemmx lok li tingħata risposta għat-tieni domanda.
Fuq l-ispejjeż
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.

Għal dawn il-motivi, il-Qorti tal-Ġustizzja (It-Tmien Awla) taqta’ u tiddeċiedi:

L-Artikolu 22(1)(a) tar Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1698/2005, dwar appoġġ għall-iżvilupp rurali mill-Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali (FAEŻR), għandu jiġi interpretat fis-sens li r-rekwiżit impost minn din id-dispożizzjoni li jipprovdi li l-persuna kkonċernata għandha tistabbilixxi ruħha għall-ewwel darba f’azjenda agrikola “bħala l-kap tal-azjenda” jimplika, f’sitwazzjoni fejn il-persuna kkonċernata tistabbilixxi ruħha billi tuża kumpannija b’responsabbiltà limitata, li din il-persuna jkollha kontroll effettiv u sostenibbli kemm tal-azjenda agrikola kif ukoll tal-ġestjoni tagħha.

Għalkemm l-Istati Membri għadhom awtorizzati jippreċiżaw, b’mod konkret, il-kundizzjonijiet li taħthom jista’ jiġi konkluż li persuna li titlob l-għajnuna għandha l-kwalità ta’ “kap tal-azjenda”, dan huwa suġġett għal li tali kundizzjonijiet ma jmorrux lil hinn mill-kuntest li huma intiżi jippreċiżaw u b’hekk jimpenjaw ruħhom, fl-osservanza tal-għanijiet imfittxija mir-Regolament Nru 1698/2005, li jiggarantixxu li l-imsemmija persuna li titlob l-għajnuna jkollha kontroll effettiv u sostenibbli tal-azjenda agrikola u tal-ġestjoni tagħha. Dispożizzjonijiet nazzjonali bħal dawk inkwistjoni fil-kawża prinċipali jissodisfaw tali rekwiżiti sa fejn huma jipprevedu li, meta l-bidwi żagħżugħ jistabbilixxi ruħu billi juża persuna ġuridika, il-kisba tal-għajnuna hija kkundizzjonata, b’mod partikolari, mill-fatt li dan ikollu setgħa deċiżjonali fi ħdan din il-persuna ġuridika, u dan jirrikjedi li jkollu iktar min-nofs l-azzjonijiet ta’ din il-persuna ġuridika u li dawn l-azzjonijiet jirrappreżentaw iktar min-nofs il-voti.

Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: il-Finlandiż.