CELEX: 62006TJ0039
Ανταγωνισμός
Συμπράξεις
Ιταλική αγορά αποκτήσεως και πρώτης μεταποιήσεως ακατέργαστου καπνού
Απόφαση διαπιστώνουσα παράβαση του άρθρου 81 ΕΚ
Καθορισμός των τιμών και κατανομή της αγοράς
Καταλογισμός της παραβατικής συμπεριφοράς
Πρόστιμα
Αναλογικότητα
Σοβαρότητα και διάρκεια της παραβάσεως
Ελαφρυντικές περιστάσεις
Συνεργασία

Honeywell κατά Επιτροπής, σκέψη 132 ανωτέρω, σκέψη 64).
Εν πάση περιπτώσει, από τη νομολογία του Δικαστηρίου προκύπτει ότι το Γενικό Δικαστήριο οφείλει να απορρίπτει ως απαράδεκτο
ένα αίτημα προσφυγής που ασκήθηκε ενώπιόν του όταν τα ουσιώδη πραγματικά και νομικά στοιχεία επί των οποίων στηρίζεται αυτό
το αίτημα δεν προκύπτουν κατά τρόπο συνεκτικό και κατανοητό από το ίδιο το κείμενο του δικογράφου της προσφυγής, δεδομένου
ότι η έλλειψη των στοιχείων αυτών στο δικόγραφο της προσφυγής δεν μπορεί να θεραπευθεί με την παρουσίασή τους κατά την επ’
ακροατηρίου συζήτηση (βλ. απόφαση του Δικαστηρίου της 18ης Ιουλίου 2006, C‑214/05 P, Rossi κατά ΓΕΕΑ, Συλλογή 2006, σ. I‑7057,
σκέψη 37).
Υπό το πρίσμα του συνόλου των σκέψεων αυτών, η επίμαχη αιτίαση πρέπει να θεωρηθεί απαράδεκτη.
b)     Επί του σημείου 23, τελευταίο εδάφιο, της ανακοινώσεως περί συνεργασίας
Όσον αφορά το επιχείρημα της Transcatab που αντλείται από το γεγονός ότι, κατ’ εφαρμογή του σημείου 23, τελευταίο εδάφιο,
της ανακοινώσεως περί συνεργασίας, δεν θα έπρεπε να της επιβληθεί κύρωση για τη συμπεριφορά της κατά το χρονικό διάστημα 1999-2002
υπό την ιδιότητα της πρώτης επιχειρήσεως που ενημέρωσε την Επιτροπή για την ύπαρξη των συμφωνιών που συνομολογήθηκαν κατά
την ως άνω χρονική περίοδο, πρέπει να υπομνησθεί ότι, κατά τη διάταξη αυτή, «εάν μια επιχείρηση παράσχει αποδεικτικά στοιχεία
σχετικά με πραγματικά περιστατικά τα οποία αγνοούσε προηγουμένως η Επιτροπή και τα οποία έχουν άμεση σχέση με τη βαρύτητα
ή τη διάρκεια της πιθανολογούμενης σύμπραξης (καρτέλ), η Επιτροπή δεν θα λάβει υπόψη τα στοιχεία αυτά κατά τον καθορισμό του
ύψους του προστίμου που θα επιβάλει στην επιχείρηση που παρέσχε τα εν λόγω αποδεικτικά στοιχεία».
Πρέπει, επίσης, να υπομνησθεί ότι, στο πλαίσιο της εκτιμήσεως της συνεργασίας που παρέχουν τα μέλη μιας συμπράξεως, στην Επιτροπή
μπορεί να προσαφθεί μόνον πρόδηλη πλάνη εκτιμήσεως, δεδομένου ότι έχει ευρύ περιθώριο εκτιμήσεως για να αξιολογήσει την ποιότητα
και τη χρησιμότητα της συνεργασίας μιας επιχειρήσεως (βλ., υπό την έννοια αυτή, απόφαση της 10ης Μαΐου 2007, SGL Carbon κατά
Επιτροπής, σκέψη 331 ανωτέρω, σκέψη 88).
Επομένως, πρέπει, πρώτον, να διευκρινιστεί η έννοια του σημείου 23, τελευταίο εδάφιο, της ανακοινώσεως περί συνεργασίας και,
δεύτερον, να ελεγχθεί αν, κατά την εφαρμογή της διατάξεως αυτής, η Επιτροπή υπέπεσε σε πρόδηλη πλάνη εκτιμήσεως καθόσον επέβαλε
κυρώσεις στην Transcatab για τη συμπεριφορά της κατά το χρονικό διάστημα 1999-2002.
Πρέπει, κατ’ αρχάς, να απορριφθεί η ερμηνεία που προτείνει η Transcatab και κατά την οποία το σημείο 23, τελευταίο εδάφιο,
της ανακοινώσεως περί συνεργασίας αποσκοπεί στο να παράσχει στην Επιτροπή τη δυνατότητα να αντισταθμίσει το ποσοστό μειώσεως
του προστίμου που ενδέχεται να μη χορηγηθεί σε μια επιχείρηση λόγω της καθυστερήσεως που σημείωσε σε σχέση με τους ανταγωνιστές
της εξαιτίας του χρόνου που αφιέρωσε στη σύνταξη πλήρους δηλώσεως (βλ. σκέψη 362 ανωτέρω). Η ερμηνεία αυτή είναι αντίθετη
προς τη λογική της ανακοινώσεως περί συνεργασίας, στο μέτρο που θα έθετε σε κίνδυνο τον κύριο σκοπό του συστήματος που δημιούργησε
η εν λόγω ανακοίνωση, δηλαδή την παροχή κινήτρου στα μέλη της συμπράξεως να «προδώσουν» το καρτέλ και να συνεργαστούν με την
Επιτροπή.
Πράγματι, από το προοίμιο της ανακοινώσεως περί συνεργασίας προκύπτει ότι η λογική της ανακοινώσεως αυτής είναι να ενθαρρύνει
τις επιχειρήσεις που συμμετέχουν σε παράνομες συμπράξεις να συνεργαστούν με την Επιτροπή στο πλαίσιο της καταπολεμήσεως των
καρτέλ, για τον λόγο ότι οι συμπράξεις του είδους αυτού συνιστούν πρακτικές που συγκαταλέγονται μεταξύ των πιο σοβαρών περιορισμών
του ανταγωνισμού. Στο πλαίσιο αυτό, προκειμένου να ενισχύσει τη συνεργασία αυτή, η Επιτροπή προβλέπει σύστημα το οποίο αποσκοπεί
στη χορήγηση, στις επιχειρήσεις που συνεργάζονται μαζί της, είτε απαλλαγής είτε μειώσεων των προστίμων που ενδέχεται να τους
επιβληθούν.
Είναι όμως σύμφυτο προς τη λογική αυτή ότι το αποτέλεσμα που επιδιώκεται με την ανακοίνωση περί συνεργασίας είναι να δημιουργηθεί
κλίμα αβεβαιότητας στο εσωτερικό των συμπράξεων και να ενθαρρυνθεί η καταγγελία τους στην Επιτροπή. Η αβεβαιότητα αυτή απορρέει
ακριβώς από το γεγονός ότι οι μετέχοντες στη σύμπραξη γνωρίζουν ότι μόνο σ’ έναν εξ αυτών μπορεί να χορηγηθεί πλήρης απαλλαγή
από τα πρόστιμα, εφόσον καταγγείλει τους άλλους μετέχοντες στην παράβαση, εκθέτοντάς τους με τον τρόπο αυτόν στον κίνδυνο
να τους επιβληθούν πρόστιμα. Στο πλαίσιο του συστήματος αυτού και κατά την ίδια λογική, στις επιχειρήσεις που υπήρξαν οι ταχύτερες
στην παροχή της συνεργασίας τους χορηγούνται σημαντικότερες μειώσεις των προστίμων, τα οποία θα έπρεπε άλλως να καταβάλουν,
σε σχέση με τις μειώσεις που χορηγούνται στις επιχειρήσεις που υπήρξαν λιγότερο ταχείες στη συνεργασία.
Η χρονολογική σειρά και η ταχύτητα της συνεργασίας που παρέσχον τα μέλη της συμπράξεως συνιστούν, επομένως, θεμελιώδη στοιχεία
του συστήματος που καθιέρωσε η ανακοίνωση περί συνεργασίας.
Η ερμηνεία όμως του σκοπού μιας διατάξεως της ανακοινώσεως περί συνεργασίας πρέπει να είναι σύμφωνη προς τη λογική της εν
λόγω ανακοινώσεως. Υπό το πρίσμα αυτό, το σημείο 23, τελευταίο εδάφιο, της ανακοινώσεως αυτής πρέπει να ερμηνευθεί υπό την
έννοια ότι αποσκοπεί στην ανταμοιβή μιας επιχειρήσεως, έστω και αν δεν ήταν η πρώτη που υπέβαλε την αίτηση απαλλαγής σχετικά
με την επίμαχη σύμπραξη, εφόσον είναι η πρώτη που προσκόμισε στην Επιτροπή αποδεικτικά στοιχεία σχετικά με πραγματικά περιστατικά
τα οποία αγνοούσε η Επιτροπή και τα οποία έχουν άμεση σχέση με τη σοβαρότητα ή τη διάρκεια της συμπράξεως. Με άλλα λόγια,
εάν τα αποδεικτικά στοιχεία που προσκόμισε η επιχείρηση αφορούν πραγματικά περιστατικά που παρέχουν στην Επιτροπή τη δυνατότητα
να μεταβάλει την έως τότε αξιολόγησή της όσον αφορά την σοβαρότητα ή τη διάρκεια της συμπράξεως, η επιχείρηση η οποία προσκομίζει
τα εν λόγω αποδεικτικά στοιχεία ανταμείβεται με την απαλλαγή όσον αφορά την εκτίμηση των πραγματικών περιστατικών που μπορούν
να αποδοθούν βάσει των εν λόγω αποδεικτικών στοιχείων.
Συνεπώς, το σημείο 23, τελευταίο εδάφιο, της ανακοινώσεως περί συνεργασίας δεν αφορά τις περιπτώσεις κατά τις οποίες μια επιχείρηση
απλώς προσκόμισε νέα ή πληρέστερα αποδεικτικά στοιχεία σε σχέση με πραγματικά περιστατικά τα οποία ήδη γνώριζε η Επιτροπή.
Το εν λόγω εδάφιο δεν εφαρμόζεται ούτε στις περιπτώσεις κατά τις οποίες μια επιχείρηση γνωστοποιεί νέα πραγματικά περιστατικά,
τα οποία, ωστόσο, δεν μπορούν να μεταβάλουν την αξιολόγηση της Επιτροπής ως προς τη σοβαρότητα ή τη διάρκεια της συμπράξεως.
Η διάταξη αυτή εφαρμόζεται, αντιθέτως, αποκλειστικά και μόνο στις περιπτώσεις κατά τις οποίες συντρέχουν δύο προϋποθέσεις:
πρώτον, η επίμαχη επιχείρηση είναι η πρώτη που αποδεικνύει πραγματικά περιστατικά που αγνοούσε προηγουμένως η Επιτροπή, δεύτερον,
τα περιστατικά αυτά, επειδή έχουν άμεση σχέση με τη σοβαρότητα ή τη διάρκεια της πιθανολογούμενης συμπράξεως, παρέχουν στην
Επιτροπή τη δυνατότητα να καταλήξει σε νέα συμπεράσματα επί της παραβάσεως.
Επομένως, υπό το πρίσμα των σκέψεων αυτών πρέπει να εξετασθεί αν η Επιτροπή υπέπεσε σε πλάνη επιβάλλοντας κυρώσεις στην Transcatab
για τη συμπεριφορά της κατά το χρονικό διάστημα από το 1999 έως το 2002. Συναφώς, πρέπει να τονισθεί, πρώτον, ότι, στην αιτιολογική
σκέψη 497 της προσβαλλομένης αποφάσεως, η Επιτροπή δήλωσε ρητώς ότι δεν αγνοούσε κανένα από τα πραγματικά περιστατικά σε σχέση
με τα οποία η Transcatab είχε παράσχει αποδεικτικά στοιχεία και, δεύτερον, ότι, στο πλαίσιο της υπό κρίση αιτιάσεως, τα επιχειρήματα
της Transcatab αφορούν μόνο τη διάρκεια της συμπράξεως. Αντιθέτως, δεν αφορούν πραγματικά περιστατικά που είχαν ενδεχομένως
σχέση με τη σοβαρότητα της παραβάσεως.
Από τον φάκελο προκύπτει ότι, από της υποβολής της αιτήσεως περί απαλλαγής εκ μέρους της Deltafina, στις 19 Φεβρουαρίου 2002,
η Επιτροπή είχε γνώση του γεγονότος ότι η σύμπραξη είχε αρχίσει το 1995 και είχε διαρκέσει μέχρι το 2001. Πράγματι, στην αίτησή
της περί απαλλαγής, η Deltafina, αφενός, είχε παραδεχθεί ρητώς το γεγονός αυτό και, αφετέρου, είχε παρουσιάσει οκτώ χειρόγραφα
σημειώματα σχετικά με συναντήσεις και συζητήσεις μεταξύ των επιχειρήσεων μεταποιήσεως όσον αφορά το έτος 1999, δύο χειρόγραφα
σημειώματα όσον αφορά το έτος 2000 και δύο άλλα όσον αφορά το έτος 2001. Άλλωστε, πρέπει να τονισθεί ότι η Transcatab διατείνεται
απλώς ότι ήταν η πρώτη που προσκόμισε την απόδειξη πλειόνων συμφωνιών και επαφών που πραγματοποιήθηκαν μεταξύ των επιχειρήσεων
μεταποιήσεως κατά την περίοδο εκείνη. Δεν υποστηρίζει, αντιθέτως, ότι η Επιτροπή δεν γνώριζε ήδη το γεγονός ότι η σύμπραξη
μεταξύ των επιχειρήσεων μεταποιήσεως λειτουργούσε κατά τη χρονική περίοδο μεταξύ 1999 και 2002.
Επιπλέον, η διεξοδική ανάλυση της προσβαλλομένης αποφάσεως καταδεικνύει επίσης ότι η Επιτροπή θεμελίωσε την απόφασή της σε
πλείονα πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με τις επαφές που πραγματοποιήθηκαν μεταξύ των επιχειρήσεων μεταποιήσεως, τα οποία προέρχονταν
από την Deltafina και την Dimon Italia, και, επομένως, προσκομίσθηκαν ανεξαρτήτως των πληροφοριών στοιχείων που παρέσχε η
Transcatab.
Όσον αφορά, ειδικότερα, το έτος 1999, από την προσβαλλόμενη απόφαση προκύπτει ότι η Deltafina παρέσχε πλείονες ενδείξεις σχετικά
με τις επαφές που πραγματοποιήθηκαν μεταξύ των επιχειρήσεων μεταποιήσεως κατά το έτος αυτό, όπως για παράδειγμα, στις αιτιολογικές
σκέψεις 159 (υποσημείωση 181), 195 (υποσημείωση 206), 199 (υποσημείωση 212) και 200 (υποσημείωση 214). Από όλες αυτές όμως
τις υποσημειώσεις συνάγεται ότι η Deltafina είχε περιγράψει το περιεχόμενο των συναντήσεων σε δηλώσεις που προσκόμισε πριν
από την υποβολή της αιτήσεως μειώσεως του προστίμου εκ μέρους της Transcatab.
Όσον αφορά την επέκταση της συμπράξεως και στο πλεόνασμα της παραγωγής, από την προσβαλλόμενη απόφαση προκύπτει ότι οι αιτιολογικές
σκέψεις 144 και 148 συντάχθηκαν επί τη βάσει πληροφοριών που παρέσχε η Deltafina. Η Επιτροπή διευκρίνισε στο υπόμνημα ανταπαντήσεως
ότι αυτές οι αιτιολογικές σκέψεις στηρίζονται σε έγγραφα που προσκόμισε η Deltafina στις 22 Φεβρουαρίου 2002, δηλαδή και πάλι
πριν από την υποβολή εκ μέρους της Transcatab της αιτήσεως περί μειώσεως του προστίμου της. Το γεγονός ότι η επέκταση αυτή
τυποποιήθηκε στη συνέχεια σε συμφωνία την οποία προσκόμισε η Transcatab ουδόλως μεταβάλλει την εκτίμηση της υπό κρίση αιτιάσεως
της Transcatab υπό το πρίσμα του σημείου 23, τελευταίο εδάφιο, της ανακοινώσεως περί συνεργασίας.
Όσον αφορά το έτος 2000, οι αιτιολογικές σκέψεις 203 (υποσημείωση 216) και 204 (υποσημείωση 218) της προσβαλλομένης αποφάσεως
καταδεικνύουν ότι η Deltafina προσκόμισε πολλά αποδεικτικά στοιχεία για τις επαφές μεταξύ των επιχειρήσεων μεταποιήσεως κατά
το έτος εκείνο. Η υποσημείωση 218 διευκρινίζει, ιδίως, ότι η Deltafina είχε περιγράψει το περιεχόμενο της συνεδριάσεως της
οποίας γίνεται μνεία στην αιτιολογική σκέψη 204 της προσβαλλομένης αποφάσεως σε δηλώσεις προγενέστερες της υποβολής εκ μέρους
της Transcatab της αιτήσεως περί μειώσεως του προστίμου της, πράγμα που επιβεβαίωσε η Επιτροπή με το υπόμνημα ανταπαντήσεως.
Επιπλέον, από τον φάκελο συνάγεται ότι, στις 19 Μαρτίου 2002, η Deltafina προσκόμισε επίσης πληροφοριακά στοιχεία και έγγραφα
στην Επιτροπή σχετικά με τις επαφές που πραγματοποιήθηκαν κατά το έτος εκείνο.
Όσον αφορά το έτος 2001, από τις αιτιολογικές σκέψεις 209 (υποσημείωση 223) και 211 (υποσημείωση 225) της προσβαλλομένης αποφάσεως
προκύπτει ότι, πριν από την εκ μέρους της Transcatab υποβολή της αιτήσεως περί μειώσεως του προστίμου, η Deltafina είχε ήδη
προσκομίσει στην Επιτροπή έγγραφα που αποδείκνυαν την ύπαρξη επαφών μεταξύ επιχειρήσεων μεταποιήσεως κατά το έτος εκείνο.
Ειδικότερα, τα έγγραφα 495, 498, 524, και 614, των οποίων γίνεται μνεία στις δύο υποσημειώσεις αυτές, αποδεικνύουν χωρίς περιθώριο
αμφιβολίας την ύπαρξη επαφών κατά τη διάρκεια εκείνης της χρονικής περιόδου μεταξύ των επιχειρήσεων μεταποιήσεως. Τα έγγραφα
αυτά καταδεικνύουν επίσης ότι, πριν από την εκ μέρους της Transcatab υποβολή της αιτήσεως περί μειώσεως του προστίμου, η Επιτροπή
γνώριζε ήδη τις παράνομες επαφές μεταξύ των επιχειρήσεων μεταποιήσεως, στις οποίες περιλαμβανόταν η Transcatab, τουλάχιστον
μέχρι τις 15 Οκτωβρίου 2001.
Όσον αφορά το έτος 2002, η Επιτροπή υποστηρίζει ότι γνώριζε ήδη τη συνέχιση των επαφών μεταξύ των επιχειρήσεων μεταποιήσεως
κατά το έτος αυτό, βάσει της τηλεομοιοτυπίας της οποίας έγινε μνεία στην υποσημείωση 235 της προσβαλλομένης αποφάσεως και
την οποία προσκόμισε η Dimon. Η Transcatab υποστηρίζει, πάντως, ότι το έγγραφο αυτό προσκομίσθηκε μετά τις 18 Απριλίου 2002,
ημερομηνία κατά την οποία προσκόμισε τα έγγραφα των οποίων γίνεται μνεία στην υποσημείωση 234 όσον αφορά το έτος 2002.
Συναφώς, πρέπει να υπομνησθεί ότι, ακόμη και αν υποτεθεί ότι η Dimon Italia προσκόμισε το ως άνω έγγραφο μετά την Transcatab
και, επομένως, ότι η Transcatab ήταν η πρώτη επιχείρηση η οποία προσκόμισε αποδεικτικά στοιχεία περί των συναντήσεων που πραγματοποιήθηκαν
στην αρχή του 2002, το γεγονός αυτό δεν θα είχε καμία πρακτική συνέπεια.
Πράγματι, αφενός, όπως επισημάνθηκε στη σκέψη 389 ανωτέρω, από τον φάκελο προκύπτει ότι, πριν από την εκ μέρους της Transcatab
υποβολή της αιτήσεως περί μειώσεως του προστίμου, η Επιτροπή διέθετε επαρκή αποδεικτικά στοιχεία σχετικά με τη διάρκεια της
συμπράξεως τουλάχιστον μέχρι τις 15 Οκτωβρίου 2001. Δεδομένου ότι η σύμπραξη άρχισε στις 29 Σεπτεμβρίου 1995 (βλ. αιτιολογική
σκέψη 377 της προσβαλλομένης αποφάσεως) και η Transcatab δεν αμφισβήτησε το γεγονός αυτό, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι, πριν
από την προσκόμιση των εγγράφων από την Transcatab, η Επιτροπή διέθετε, επομένως, ήδη επαρκείς πληροφορίες για να αποδείξει
ότι η σύμπραξη είχε διάρκεια άνω των έξι ετών. Η διαπίστωση αυτή και μόνον παρείχε έτσι στην Επιτροπή τη δυνατότητα να αυξήσει
το αρχικό ποσό του προστίμου κατά 60 %. Επομένως, το γεγονός ότι η Επιτροπή διαπίστωσε διάρκεια μεγαλύτερη κατά τέσσερις μήνες
(μέχρι τις 19 Φεβρουαρίου 2002) δεν είχε καμία συνέπεια για τον καθορισμό της τελικής κυρώσεως.
Αφετέρου, πρέπει να υπομνησθεί ότι, στις αιτιολογικές σκέψεις 256 επ. της προσβαλλομένης αποφάσεως, η Επιτροπή απέδειξε, χωρίς
η Transcatab να αμφισβητήσει την ορθότητα της εκτιμήσεως αυτής (βλ. σκέψη 233 ανωτέρω), ότι η σύμπραξη ήταν ενιαία και διαρκής
παράβαση. Η Επιτροπή διαπίστωσε επίσης ότι η παράβαση αυτή τερματίσθηκε στις 19 Φεβρουαρίου 2002, δηλαδή την ημερομηνία κατά
την οποία η Deltafina υπέβαλε την αίτηση απαλλαγής από τα πρόστιμα. Η Transcatab, όμως, ούτε υποστήριξε ούτε απέδειξε ότι
έπαυσε να μετέχει στην παράβαση πριν από την ημερομηνία αυτή.
Πρέπει να υπομνησθεί συναφώς ότι η επιχείρηση που έχει μετάσχει σε μια τέτοια παράβαση με τη συμπεριφορά της, που ενέπιπτε
στην έννοια της συμφωνίας ή της εναρμονισμένης πρακτικής με αντίθετο προς τον ανταγωνισμό αντικείμενο κατά την έννοια του
άρθρου 81, παράγραφος 1, ΕΚ και απέβλεπε στην υλοποίηση της παραβάσεως στο σύνολό της, είναι επίσης υπαίτια, για όλη τη διάρκεια
της συμμετοχής της στην εν λόγω παράβαση, για τη συμπεριφορά άλλων επιχειρήσεων στο πλαίσιο της ίδιας παραβάσεως (βλ. απόφαση
BST κατά Επιτροπής, σκέψη 222 ανωτέρω, σκέψη 33 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία).
Ομοίως, μια επιχείρηση μπορεί να θεωρηθεί υπαίτια συνολικής συμπράξεως, έστω και αν αποδεδειγμένα μετέσχε ευθέως σε ένα μόνον
ή σε πλείονα συστατικά στοιχεία αυτής της συμπράξεως, εφόσον γνώριζε ή όφειλε οπωσδήποτε να γνωρίζει, αφενός, ότι η συμπαιγνία
στην οποία μετείχε αποτελούσε μέρος συνολικού σχεδίου και, αφετέρου, ότι το συνολικό αυτό σχέδιο κάλυπτε όλα τα συστατικά
στοιχεία της συμπράξεως (αποφάσεις του Πρωτοδικείου PVC II, σκέψη 91 ανωτέρω, σκέψη 773˙ HFB κ.λπ. κατά Επιτροπής, σκέψη 130
ανωτέρω, σκέψη 231, και της 19ης Μαΐου 2010, Τ-19/05, Boliden κ.λπ. κατά Επιτροπής, Συλλογή 2010, σ. ΙΙ‑1843, σκέψη 61).
Υπό τις συνθήκες αυτές, πρέπει να συναχθεί το συμπέρασμα ότι η Transcatab δεν προσκόμισε αποδεικτικά στοιχεία σχετικά με πραγματικά
περιστατικά τα οποία αγνοούσε προηγουμένως η Επιτροπή και τα οποία έχουν άμεση σχέση με τη σοβαρότητα ή τη διάρκεια της εικαζομένης
συμπράξεως που θα δικαιολογούσαν την εφαρμογή της μερικής απαλλαγής που προβλέπει το σημείο 23, τελευταίο εδάφιο, της ανακοινώσεως
περί συνεργασίας. Επομένως, η Transcatab δεν μπορεί να προβάλει ότι η Επιτροπή υπέπεσε σε πρόδηλη πλάνη εκτιμήσεως και δεν
πρέπει, επομένως, να θεωρηθεί υπαίτια για το σύνολο της παραβάσεως.
Κατά συνέπεια, το αίτημα περί μερικής ακυρώσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό του. Σε ό,τι
αφορά το αίτημα περί μεταρρυθμίσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως, το Γενικό Δικαστήριο κρίνει ότι, δεδομένου ότι κανένα στοιχείο
δεν είναι εν προκειμένω ικανό να δικαιολογήσει μείωση του ποσού του προστίμου, το εν λόγω αίτημα δεν μπορεί να γίνει δεκτό.
Από το σύνολο των ανωτέρω σκέψεων προκύπτει ότι η προσφυγή πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό της.
U –
6. Επί της αντίθετης προσφυγής της Επιτροπής
V –
Επιχειρήματα των διαδίκων
Η Επιτροπή ισχυρίζεται ότι η Transcatab αμφισβήτησε την ακρίβεια των πραγματικών περιστατικών, ιδίως τη διάρκεια της συμπράξεως,
όπως τα διαπίστωσε η Επιτροπή με την προσβαλλόμενη απόφαση. Υποστηρίζοντας, στο πλαίσιο του πρώτου σκέλους του τρίτου λόγου
ακυρώσεως, ότι από το 1999 περιορίστηκε σε συμπεριφορά που εντάσσεται αποκλειστικά στο πλαίσιο των διεπαγγελματικών συμφωνιών
(βλ. σκέψεις 227 και 228 ανωτέρω), η Transcatab δεν αρκέστηκε να αμφισβητήσει την ορθότητα της ερμηνείας των πραγματικών περιστατικών
που έδωσε η Επιτροπή, αλλά έθεσε εν αμφιβόλω το υποστατό πραγματικών περιστατικών τα οποία είχε παραδεχθεί προηγουμένως. Η
εκ μέρους της Transcatab αμφισβήτηση της διάρκειας της συμπράξεως, η οποία συνιστά ουσιώδες στοιχείο της περιγραφής των πραγματικών
περιστατικών, καθιστά εν μέρει αδικαιολόγητη τη μείωση κατά 30 % που της χορήγησε η Επιτροπή. Επομένως, η Επιτροπή ζητεί από
το Γενικό Δικαστήριο να περιορίσει τη μείωση του προστίμου από 30 σε 25 % και να καθορίσει το πρόστιμο, στο πλαίσιο της ασκήσεως
της εξουσίας πλήρους δικαιοδοσίας, στο ποσό των 15 εκατομμυρίων ευρώ.
Η Transcatab ζητεί την απόρριψη της αντίθετης προσφυγής της Επιτροπής.
W –
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Από την προσβαλλόμενη απόφαση προκύπτει ότι το γεγονός ότι η Transcatab δεν «έθεσε εν αμφιβόλω τα πραγματικά περιστατικά στα
οποία στηρίχθηκε η Επιτροπή στην ανακοίνωση των αιτιάσεων» αποτέλεσε έναν από τους λόγους για τους οποίους η Επιτροπή της
χορήγησε μείωση κατά 30 % του προστίμου (βλ. αιτιολογικές σκέψεις 498 και 499 της προσβαλλομένης αποφάσεως).
Ωστόσο, από την απάντηση της Transcatab στην ανακοίνωση των αιτιάσεων προκύπτει ότι, μολονότι αυτή δεν απήντησε ρητώς στις
αιτιάσεις της Επιτροπής σχετικά με τη διάρκεια της παραβάσεως, υποστήριξε, πάντως, ότι, στο μέτρο που οι επιχειρήσεως μεταποιήσεως
ενεργούσαν από το 1999 τηρώντας τον νόμο 88/88, δεν έπρεπε να θεωρηθούν υπεύθυνες για τις αντιβαίνουσες προς τον ανταγωνισμό
συμπεριφορές που υιοθετήθηκαν από το έτος εκείνο.
Επομένως, ακόμη και αν η παρουσίαση του εν λόγω επιχειρήματος έρχεται σε αντίφαση προς ορισμένα επιχειρήματα που προβλήθηκαν
κατά τη διάρκεια της διοικητικής διαδικασίας και προς την έλλειψη αμφισβητήσεως ορισμένων πτυχών της αναλύσεως της Επιτροπής,
αυτό δεν αφαιρεί τίποτα από τη διαπίστωση ότι το επιχείρημα που περιέχει το πρώτο σκέλος του τρίτου λόγου ακυρώσεως προβλήθηκε
ήδη στο πλαίσιο της διοικητικής διαδικασίας. Κατά συνέπεια, όταν η Επιτροπή χορήγησε τη μείωση του προστίμου στην Transcatab,
γνώριζε ήδη το επιχείρημα αυτό, οπότε το εν λόγω επιχείρημα δεν μπορεί να συνιστά αμφισβήτηση του υποστατού των πραγματικών
περιστατικών θέτουσα εν αμφιβόλω τη μείωση που χορηγήθηκε με την προσβαλλόμενη απόφαση δυνάμει της ανακοινώσεως περί συνεργασίας.
Επομένως, η αντίθετη προσφυγή της Επιτροπής πρέπει να απορριφθεί.
Κατόπιν των προεκτεθέντων, πρέπει να απορριφθεί η προσφυγή στο σύνολό της, καθώς και η αντίθετη προσφυγή της Επιτροπής.

Επί των δικαστικών εξόδων
Κατά το άρθρο 87, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα εφόσον υπάρχει
σχετικό αίτημα του νικήσαντος διαδίκου. Πάντως, κατά το άρθρο 87, παράγραφος 3, πρώτο εδάφιο, του ως άνω κανονισμού, το Γενικό
Δικαστήριο μπορεί να κατανείμει τα έξοδα ή να αποφασίσει ότι κάθε διάδικος φέρει τα δικαστικά του έξοδα σε περίπτωση μερικής
ήττας των διαδίκων ή εφόσον συντρέχουν εξαιρετικοί λόγοι.
Εν προκειμένω, η Transcatab ηττήθηκε όσον αφορά την προσφυγή της, ενώ η Επιτροπή ηττήθηκε όσον αφορά την αντίθετη προσφυγή
της. Ωστόσο, επειδή η τελευταία αποσκοπούσε στην οριακή και μόνον αύξηση του ποσού των προστίμων, επιβάλλεται η διαπίστωση
ότι αυτές που ηττήθηκαν είναι κατ’ ουσίαν οι προσφεύγουσες. Υπό τις συνθήκες αυτές, πρέπει να κριθεί ότι η προσφεύγουσα θα
φέρει τα δικαστικά έξοδά της και το 90 % των εξόδων της Επιτροπής, ενώ η Επιτροπή θα φέρει το 10 % των δικαστικών εξόδων της.
Για τους λόγους αυτούς,
ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (τρίτο τμήμα)
αποφασίζει:
1)
Απορρίπτει την προσφυγή.
2)
Απορρίπτει την αντίθετη προσφυγή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
3)
Η Transcatab SpA φέρει τα δικαστικά της έξοδα και το 90 % των εξόδων της Επιτροπής.
4)
Η Επιτροπή φέρει το 10 % των δικαστικών εξόδων της.
Azizi
Cremona
Frimodt Nielsen
Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο Λουξεμβούργο στις 5 Οκτωβρίου 2011.
(υπογραφές)
Πίνακας περιεχομένων
Ιστορικό της διαφοράς
1. Η διοικητική διαδικασία
2. Η προσβαλλόμενη απόφαση
Οι αποδέκτες της προσβαλλομένης αποφάσεως
Ο καθορισμός του ποσού των προστίμων
Καθορισμός του αρχικού ποσού των προστίμων
Καθορισμός του βασικού ποσού των προστίμων
Ελαφρυντικές περιστάσεις
Εφαρμογή της ανακοινώσεως περί συνεργασίας
Διαδικασία και αιτήματα των διαδίκων
Σκεπτικό
1. Επί του πρώτου λόγου ακυρώσεως, ο οποίος αφορά τον καταλογισμό της παραβάσεως στη μητρική εταιρεία της Transcatab
Επί του πρώτου σκέλους του πρώτου λόγου ακυρώσεως, το οποίο αντλείται από εσφαλμένη ερμηνεία της νομολογίας, από την παράβλεψη
των προσκομισθέντων αποδεικτικών στοιχείων και από την προσβολή των δικαιωμάτων άμυνας
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
–  Επί της παραβάσεως των κανόνων που διέπουν τον καταλογισμό στη μητρική εταιρεία των πρακτικών της θυγατρικής της
–  Επί της παραβλέψεως των αποδεικτικών στοιχείων που προσκομίσθηκαν για να ανατραπεί το τεκμήριο
–  Επί της προσβολής των δικαιωμάτων άμυνας
Επί του δευτέρου σκέλους του πρώτου λόγου ακυρώσεως, το οποίο αντλείται από την παράβαση του άρθρου 23, παράγραφος 2, του
κανονισμού 1/2003
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
2. Eπί του δευτέρου λόγου ακυρώσεως, ο οποίος αφορά τον καθορισμό του αρχικού ποσού του προστίμου
Επί του πρώτου σκέλους του δευτέρου λόγου ακυρώσεως, το οποίο αφορά τη σοβαρότητα της παραβάσεως
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
–  Επί του χαρακτηρισμού της παραβάσεως ως πολύ σοβαρής
–  Επί του πραγματικού αντικτύπου της παραβάσεως στην αγορά
–  Επί της γεωγραφικής εκτάσεως της αγοράς
–  Επί της παραβάσεως της υποχρεώσεως αιτιολογήσεως
–  Επί των προσβολών των δικαιωμάτων άμυνας
Eπί του δευτέρου σκέλους του δευτέρου λόγου ακυρώσεως, το οποίο αντλείται από την παραβίαση των αρχών της αναλογικότητας,
της ίσης μεταχειρίσεως και της προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης κατά τον καθορισμό του βασικού ποσού του προστίμου
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
–  Επί της παραβιάσεως της αρχής της αναλογικότητας
–  Επί της παραβιάσεως της αρχής της ίσης μεταχειρίσεως
–  Επί της παραβιάσεως της αρχής της προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης
Επί του τρίτου σκέλους του δευτέρου λόγου ακυρώσεως, το οποίο αντλείται από την παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας κατά
τη συνεκτίμηση του αποτρεπτικού χαρακτήρα της κυρώσεως και της χρηματοοικονομικής καταστάσεως της Transcatab
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
3. Επί του τρίτου λόγου ακυρώσεως, που αφορά τον καθορισμό του βασικού ποσού του προστίμου
Επί του πρώτου σκέλους του τρίτου λόγου ακυρώσεως, το οποίο αντλείται από εσφαλμένη προσαύξηση του ποσού του προστίμου λόγω
της διάρκειας της παραβάσεως
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
–  Επί της προσαυξήσεως του προστίμου βάσει της διάρκειας της συμφωνίας
–  Επί της ελλείψεως βλάβης των καταναλωτών
Επί του δευτέρου σκέλους του τρίτου λόγου ακυρώσεως, το οποίο αντλείται από την παραβίαση της αρχής ne bis in idem και από
την έλλειψη αιτιολογίας
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Επί του τρίτου σκέλους του τρίτου λόγου ακυρώσεως, το οποίο αντλείται από την παραβίαση της αρχής της ίσης μεταχειρίσεως
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
4. Επί του τετάρτου λόγου ακυρώσεως, ο οποίος αφορά ορισμένες ελαφρυντικές περιστάσεις
Επί του πρώτου σκέλους του τετάρτου λόγου ακυρώσεως, το οποίο αφορά την ελαφρυντική περίσταση που αντλείται από την έλλειψη
εφαρμογής της συμπράξεως
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Επί του δευτέρου σκέλους του τετάρτου λόγου ακυρώσεως, το οποίο αφορά την ελαφρυντική περίσταση που αντλείται από την παύση
των επίδικων δραστηριοτήτων πριν από την επέμβαση της Επιτροπής
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Επί του τρίτου σκέλους του τετάρτου λόγου ακυρώσεως, το οποίο αφορά την ελαφρυντική περίσταση που αντλείται από την ύπαρξη
εύλογης αμφιβολίας ως προς τον παραβατικό χαρακτήρα της επίδικης συμπεριφοράς
Επί της υπάρξεως εύλογης αμφιβολίας ως προς τον παράνομο χαρακτήρα της επίδικης συμπεριφοράς
–  Επιχειρήματα των διαδίκων
– Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Επί της διαφορετικής μεταχειρίσεως σε σχέση με την υπόθεση Ακατέργαστος καπνός – Ισπανία
–  Επιχειρήματα των διαδίκων
–  Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Επί του τετάρτου σκέλους του τετάρτου λόγου ακυρώσεως, το οποίο αφορά την ελαφρυντική περίσταση που αντλείται από την έμπρακτη
συνεργασία της Transcatab στο πλαίσιο της διαδικασίας
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Επί του πέμπτου σκέλους του τετάρτου λόγου ακυρώσεως, το οποίο αφορά την ελαφρυντική περίσταση που αντλείται από την έλλειψη
προηγουμένου στην αγορά του ακατέργαστου καπνού τον χρόνο κατά τον οποίο η Επιτροπή άρχισε τις έρευνές της
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Επί του έκτου σκέλους του τετάρτου λόγου ακυρώσεως, το οποίο αφορά τα κοινωνικοοικονομικά χαρακτηριστικά του τομέα του ακατέργαστου
καπνού στην Ιταλία και την κρίση του τομέα αυτού
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
5. Επί του πέμπτου λόγου ακυρώσεως, ο οποίος αφορά την εφαρμογή της ανακοινώσεως περί συνεργασίας
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Επί της ιδιότητας της πρώτης εταιρείας που πρέπει να τύχει μειώσεως του προστίμου
Επί του σημείου 23, τελευταίο εδάφιο, της ανακοινώσεως περί συνεργασίας
6. Επί της αντίθετης προσφυγής της Επιτροπής
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Επί των δικαστικών εξόδων
*
Γλώσσα διαδικασίας: η ιταλική.