CELEX: 62007TJ0039
Ανταγωνισμός
Συμπράξεις
Αγορά του καουτσούκ από βουταδιένιο και του καουτσούκ από στυρόλιο και βουταδιένιο που παράγεται με πολυμερισμό γαλακτώματος
Απόφαση διαπιστώνουσα παράβαση του άρθρου 81 ΕΚ
Καταλογισμός της παραβάσεως
Πρόστιμα
Σοβαρότητα της παραβάσεως
Επιβαρυντικές περιστάσεις

, αρκετά, εμπεριστατωμένα και ακριβή στοιχεία που να τεκμηριώνουν τη διαπίστωσή της ότι η ίδια «επιχείρηση», κατά την
έννοια του άρθρου 81 ΕΚ, διέπραξε εκ νέου παράνομες πράξεις. Υπό τις συνθήκες αυτές, πρέπει να γίνει δεκτό το δεύτερο σκέλος
του δεύτερου λόγου ακυρώσεως και, κατά συνέπεια, να ακυρωθεί το άρθρο 2, στοιχείο γ΄, της προσβαλλομένης αποφάσεως, κατά το
μέτρο που επιβάλλεται στην Eni πρόστιμο ύψους 272,25 εκατομμυρίων ευρώ.
Επί του τρίτου σκέλους, σχετικά με εσφαλμένο υπολογισμό του προστίμου, λόγω εξαιρέσεως της Syndial
Επιχειρήματα των διαδίκων
Η Eni υπενθυμίζει ότι η Επιτροπή, αφού αρχικώς συμπεριέλαβε τη Syndial στα πρόσωπα που υπέχουν ευθύνη για την παράβαση και
της απεύθυνε τόσο την πρώτη όσο και τη δεύτερη ανακοίνωση αιτιάσεων, αποφάσισε να μην τη συμπεριλάβει στους αποδέκτες της
προσβαλλομένης αποφάσεως. Η Επιτροπή αιτιολόγησε την επιλογή της αυτή, προβάλλοντας ότι υπήρχε «υπήρχε σοβαρός κίνδυνος, κατά
τον χρόνο εκτελέσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως, να μη διαθέτει πλέον η Syndial επαρκή περιουσιακά στοιχεία ώστε να καταβάλει
το πρόστιμο» (αιτιολογική σκέψη 372 της προσβαλλομένης αποφάσεως).
Πλην όμως, το κριτήριο βάσει του οποίου η Επιτροπή εξαίρεσε τη Syndial από τους αποδέκτες της προσβαλλομένης αποφάσεως δεν
είναι σύμφωνο με τις αρχές που διέπουν τη διαδοχή και τη μεταβίβαση επιχειρήσεων.
Η Eni παραπέμπει στα επιχειρήματα που ανέπτυξε στο πλαίσιο του πρώτου λόγου ακυρώσεως, προβάλλοντας ότι, εφόσον μετά τη μετατροπή
της εταιρίας, η επιχείρηση που διέπραξε την παράβαση εξακολουθεί να υφίσταται, παραμένει υπόλογη για την παράβαση αυτή. Εξαίρεση
από την αρχή αυτή νοείται μόνο σε περίπτωση εξαφανίσεως του νομικού προσώπου. Τούτο, όμως, δεν συμβαίνει εν προκειμένω, διότι
–όπως επισημαίνεται και στην προσβαλλόμενη απόφαση– η Syndial εξακολουθεί να υφίσταται και δεν έχει τεθεί υπό εκκαθάριση.
Η Eni προβάλλει επιπλέον ότι η Επιτροπή, καταλογίζοντας στην Polimeri ευθύνη για τις φερόμενες ως θίγουσες τον ανταγωνισμό
ενέργειες στις οποίες προέβησαν άλλες εταιρίες του ομίλου προτού περιέλθει στην Polimeri ο κλάδος των χημικών προϊόντων, η
Επιτροπή δεν έλαβε υπόψη της ότι, έως το τέλος του 2001, την εταιρία αυτή έλεγχαν από κοινού η Eni και η Union Carbide.
Η μη δικαιολογημένη εξαίρεση της Syndial είχε συνέπειες όσον αφορά το ύψος του προστίμου. Η Eni επισημαίνει, συναφώς, ότι
ο συνολικός κύκλος εργασιών της Syndial κατά το έτος πριν την έκδοση της προσβαλλομένης αποφάσεως ήταν 860 εκατομμύρια ευρώ
και ότι, σε περίπτωση κοινής ευθύνης, το συνολικό ποσό του προστίμου δεν μπορεί να υπερβεί το 10 % του κύκλου εργασιών «της
μικρότερης επιχειρήσεως». Παραπέμπει, συναφώς, σε επιστημονικό σύγγραμμα. Η Syndial, ενώ ελήφθη υπόψη για τη διαπίστωση της
συνδρομής της επιβαρυντικής περιστάσεως της υποτροπής, εντούτοις δεν ελήφθη υπόψη όσον αφορά τον περιορισμό του προστίμου
βάσει του προβλεπόμενου από τη νομοθεσία ορίου του 10 %. Επομένως, το συνολικό ποσό του επιβληθέντος στην Eni προστίμου καθορίστηκε
κατά τρόπο αντίθετο στο άρθρο 23, παράγραφος 2, του κανονισμού 1/2003, ο οποίος συνιστά πρόδηλη κατάχρηση εξουσίας.
Η Επιτροπή ζητεί την απόρριψη του τρίτου σκέλους του δεύτερου λόγου ακυρώσεως. Υποστηρίζει, ειδικότερα, ότι η εξαίρεση της
Syndial δεν επηρέασε το ύψος του επιβληθέντος στην Eni προστίμου.
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Το γεγονός ότι πλείονες εταιρίες ευθύνονται από κοινού για την καταβολή προστίμου, ως αποτελούσες ενιαία επιχείρηση κατά την
έννοια του άρθρου 81 ΕΚ, δεν συνεπάγεται, όσον αφορά το όριο του άρθρου 23, παράγραφος 2, του κανονισμού 1/2003, ότι η υποχρέωση
εκάστης περιορίζεται στο 10 % του κύκλου εργασιών που αυτή πραγματοποίησε κατά την τελευταία εταιρική χρήση. Συγκεκριμένα,
το προβλεπόμενο από τη διάταξη αυτή όριο του 10 % πρέπει να υπολογίζεται επί του συνολικού κύκλου εργασιών όλων των εταιριών
που απαρτίζουν την ενιαία οικονομική οντότητα η οποία ενεργεί ως «επιχείρηση» κατά την έννοια του άρθρου 81 ΕΚ, διότι μόνον
ο συνολικός κύκλος εργασιών των εταιριών που απαρτίζουν την εν λόγω επιχείρηση μπορεί να αποτελέσει ένδειξη περί του μεγέθους
και της οικονομικής ισχύος της (αποφάσεις του Πρωτοδικείου της 20ής Μαρτίου 2002, T‑9/99, HFB κ.λπ. κατά Επιτροπής, Συλλογή
2002, σ. II‑1487, σκέψεις 528 και 529, και της 12ης Δεκεμβρίου 2007, Akzo Nobel κ.λπ. κατά Επιτροπής, σκέψη 95 ανωτέρω, σκέψη
90).
Επομένως, ακόμη και αν η Syndial ήταν αποδέκτης της προσβαλλομένης αποφάσεως, το ποσό του προστίμου για την καταβολή του οποίου
η Eni κρίθηκε συνυπεύθυνη δεν θα περιοριζόταν στο 10 % του κύκλου εργασιών της Syndial. Επομένως, τα επιχειρήματα της Eni
είναι αλυσιτελή.
Εξάλλου, ακόμη και αν υποτεθεί ότι η Eni αμφισβητεί, με τα επιχειρήματά της, την ευθύνη που της καταλογίστηκε για παράβαση
διαπραχθείσα από την EniChem SpA (κατόπιν Syndial), ενώ η προσβαλλόμενη απόφαση δεν αφορά τη Syndial, τα επιχειρήματα αυτά
είναι απορριπτέα για τους λόγους που παρατίθενται στη σκέψη 117 ανωτέρω. Το γεγονός ότι, έως το τέλος του 2001, την Polimeri
έλεγχαν από κοινού η Eni και η Union Carbide δεν διαφοροποιεί τη διαπίστωση αυτή, διότι δεν αμφισβητείται ότι η μεταβίβαση
δραστηριοτήτων μεταξύ EniChem SpA (κατόπιν Syndial) και Polimeri επήλθε την 1η Ιανουαρίου 2002.
Βάσει των στοιχείων αυτών, το τρίτο σκέλος του δεύτερου λόγου ακυρώσεως που προβάλλει η Eni είναι απορριπτέο ως αβάσιμο.
Για όλους αυτούς τους λόγους, πρέπει να γίνει δεκτό το δεύτερο σκέλος του δεύτερου λόγου ακυρώσεως και, κατά συνέπεια, να
ακυρωθεί το άρθρο 2, στοιχείο γ΄, της προσβαλλομένης αποφάσεως, κατά το μέτρο που επιβάλλεται στην Eni πρόστιμο ύψους 272,25
εκατομμυρίων ευρώ, και να απορριφθούν κατά τα λοιπά τα αιτήματα περί μερικής ακυρώσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως.
Β
–     Επί των αιτημάτων περί μειώσεως του προστίμου
Για τους λόγους που παρατίθενται στις σκέψεις 166 έως 171 ανωτέρω, το Γενικό Δικαστήριο, ασκώντας την πλήρη δικαιοδοσία του
δυνάμει του άρθρου 31 του κανονισμού 1/2003, μεταρρυθμίζει το άρθρο 2, στοιχείο γ΄, της προσβαλλομένης αποφάσεως, κατά το
μέρος που η Επιτροπή ορίζει το πρόστιμο σε 272,25 εκατομμύρια ευρώ, δεχόμενη, εσφαλμένως, ότι συντρέχει, ως προς την Polimeri
επιβαρυντική περίσταση λόγω υποτροπής.
Υπό τις περιστάσεις αυτές, προκειμένου να καθορισθεί δεόντως το ύψος του προστίμου, επιβάλλεται να παραμείνει ως έχει, κατά
τα λοιπά, η μέθοδος που εφάρμοσε η Επιτροπή.
Το τελικό ποσό του προστίμου που επιβάλλεται στην Eni ορίζεται, συνεπώς, σε 181,5 εκατομμύρια ευρώ.

Επί των δικαστικών εξόδων
Κατά το άρθρο 87, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα εφόσον υπάρχει
σχετικό αίτημα του νικήσαντος διαδίκου. Κατ’ εφαρμογήν της παραγράφου 3, πρώτο εδάφιο, της ίδιας διατάξεως, το Γενικό Δικαστήριο
μπορεί να κατανείμει τα έξοδα σε περίπτωση μερικής ήττας των διαδίκων. Υπό τις περιστάσεις αυτές, αποφασίζεται έκαστος διάδικος
να φέρει τα δικαστικά έξοδά του.
Για τους λόγους αυτούς,
ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (πρώτο τμήμα)
αποφασίζει:
1)
Ακυρώνει το άρθρο 2, στοιχείο γ΄, της αποφάσεως C(2006) 5700 τελικό της Επιτροπής, της 29ης Νοεμβρίου 2006, σχετικά με διαδικασία
εφαρμογής του άρθρου 81 ΕΚ και του άρθρου 53 της Συμφωνίας για τον ΕΟΧ (Υπόθεση COMP/F/38.638 – Καουτσούκ από βουταδιένιο
και καουτσούκ από στυρόλιο και βουταδιένιο που παράγεται με πολυμερισμό γαλακτώματος), κατά το μέρος που επιβάλλεται στην
Eni SpA πρόστιμο ύψους 272,25 εκατομμυρίων ευρώ.
2)
Ορίζει το επιβαλλόμενο στην Eni πρόστιμο σε 181,5 εκατομμύρια ευρώ.
3)
Απορρίπτει κατά τα λοιπά την προσφυγή.
4)
Οι διάδικοι φέρουν έκαστος τα δικαστικά έξοδά τους.
Dehousse
Wiszniewska-Białecka
Wahl
Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο Λουξεμβούργο στις 13 Ιουλίου 2011.
(υπογραφές)
Περιεχόμενα
Ιστορικό της διαφοράς
Διαδικασία και αιτήματα των διαδίκων
Σκεπτικό
Α –   Επί των αιτημάτων περί μερικής ακυρώσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως
1.  Επί του πρώτου λόγου ακυρώσεως, σχετικά με μη σύννομο καταλογισμό της παραβάσεως στην Eni
α) Επί του πρώτου σκέλους, σχετικά με εσφαλμένη εφαρμογή των προϋποθέσεων καταλογισμού της παραβάσεως
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
β) Επί του δεύτερου σκέλους, σχετικά με εσφαλμένη εφαρμογή της αρχής της αντικειμενικής ευθύνης
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
γ) Επί του τρίτου σκέλους, σχετικά με εσφαλμένη ανάλυση των στοιχείων που προσκόμισε η Eni
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
δ) Επί του τέταρτου σκέλους, σχετικά με παραβίαση της αρχής της περιορισμένης ευθύνης των κεφαλαιουχικών εταιριών και των
κοινών αρχών περί ευθύνης
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
2.  Επί του δεύτερου, επικουρικώς προβαλλόμενου, λόγου ακυρώσεως, σχετικά με παράνομο καθορισμό του ύψους του προστίμου
α) Επί του πρώτου σκέλους, σχετικά με εσφαλμένη προσαύξηση του προστίμου προς εξασφάλιση αποτρεπτικού αποτελέσματος
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
β) Επί του δεύτερου σκέλους, σχετικά με μη δικαιολογημένη προσαύξηση του βασικού ποσού του προστίμου λόγω υποτροπής
Επιχειρήματα των διαδίκων
–  Επιχειρήματα της Eni
–  Επιχειρήματα της Επιτροπής
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
γ) Επί του τρίτου σκέλους, σχετικά με εσφαλμένο υπολογισμό του προστίμου, λόγω εξαιρέσεως της Syndial
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Β –   Επί των αιτημάτων περί μειώσεως του προστίμου
Επί των δικαστικών εξόδων
*
Γλώσσα διαδικασίας: η ιταλική.