CELEX: 62009CJ0540
Αίτηση εκδόσεως προδικαστικής αποφάσεως
Έκτη οδηγία ΦΠΑ
Άρθρο 13, B, στοιχείο δ΄, σημείο 5
Απαλλαγές
Υπηρεσία αναδοχής εκδόσεως τίτλων ("underwriting guarantee") παρεχόμενη από πιστωτικά ιδρύματα στις εκδότριες εταιρείες έναντι καταβολής προμήθειας στο πλαίσιο εκδόσεως μετοχών στην αγορά κεφαλαίων
Εργασίες οι οποίες αφορούν τίτλους

SDC, σκέψεις 72 και 73).
Ωστόσο, το Δικαστήριο έχει επίσης διαπιστώσει ότι οι εργασίες οι οποίες αφορούν τίτλους, κατά την έννοια του άρθρου 13, B,
στοιχείο δ΄, σημείο 5, της έκτης οδηγίας, αφορούν πράξεις δυνάμενες να δημιουργήσουν, να τροποποιήσουν ή να εξαλείψουν τα
δικαιώματα και τις υποχρεώσεις επί των τίτλων των συμβαλλομένων μερών (προπαρατεθείσα απόφαση CSC Financial Services, σκέψη
33).
Με βάση το κριτήριο αυτό που χρησιμοποίησε το Δικαστήριο στην προπαρατεθείσα απόφαση CSC Financial Services, ήτοι την τροποποίηση,
έστω και δυνητική, της νομικής και οικονομικής καταστάσεως μεταξύ των συμβαλλομένων μερών, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι, εν
προκειμένω, όπως τόνισε και ο γενικός εισαγγελέας στο σημείο 53 των προτάσεών του, η επίμαχη στο πλαίσιο της κύριας δίκης
αναδοχή εκδόσεως τίτλων πληροί τις προϋποθέσεις που έχει θέσει η νομολογία αυτή.
Συγκεκριμένα, ακόμη και αν η έκδοση των μετοχών επρόκειτο αργότερα να καλυφθεί πλήρως από τους επενδυτές στην αγορά, οπότε
η αγορά από τον ανάδοχο των υπολειπομένων μετοχών δεν θα ήταν πλέον αναγκαία, η σύναψη συμβάσεως αναδοχής εκδόσεως τίτλων,
όπως η επίμαχη στην κύρια δίκη, θα μπορούσε αφεαυτής να δημιουργήσει, να τροποποιήσει ή να εξαλείψει τα δικαιώματα κυριότητας
επί των μετοχών, οπότε η δυνατότητα αυτή και μόνο αρκεί για να χαρακτηριστεί μια τέτοια αναδοχή εκδόσεως ως εργασία η οποία
αφορά τίτλους, κατά την έννοια της εν λόγω νομολογίας.
Περαιτέρω, σύμφωνα με τη θέση της Skatteverket, ένα πιστωτικό ίδρυμα το οποίο έχει καταστεί ανάδοχος εκδόσεως μετοχών η οποία
κατέληξε σε πλήρη ανάληψη από τους επενδυτές στην αγορά των εκδοθεισών μετοχών δεν θα τύχει απαλλαγής από τον ΦΠΑ όσον αφορά
την πράξη αυτή, καθόσον δεν θα έχει υπάρξει καμία μεταβίβαση μετοχών μεταξύ των μερών και, ως εκ τούτου, καμία πραγματική
μεταβολή των δικαιωμάτων και των υποχρεώσεων των τελευταίων αυτών όσον αφορά την κυριότητα των μετοχών.
Αντιθέτως, αν ένα άλλο πιστωτικό ίδρυμα καθίστατο ομοίως ανάδοχος εκδόσεως μετοχών, η οποία δεν θα κατέληγε στην πλήρη ανάληψη
αυτών, και ήταν συνεπώς υποχρεωμένο να αγοράσει τις μη αναληφθείσες μετοχές, η πράξη αυτή, η οποία, αντιθέτως προς όσα υποστηρίζει
η Skatteverket, εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της έκτης οδηγίας και είναι αυτοτελής σε σχέση με την έκδοση μετοχών, θα απαλλασσόταν
από τον ΦΠΑ, δεδομένου ότι, στην περίπτωση αυτή, θα υπήρχαν πραγματικές μεταβολές στα δικαιώματα και στις υποχρεώσεις των
μερών όσον αφορά την κυριότητα επί των μετοχών.
Υπό τις συνθήκες αυτές, μια ερμηνεία του άρθρου 13, Β, στοιχείο δ΄, σημείο 5, της έκτης οδηγίας σύμφωνα με την οποία η αναδοχή
εκδόσεως τίτλων θα απαλλάσσεται ή όχι από τον ΦΠΑ ανάλογα με το αν υπάρχει πλήρης ή μερική ανάληψη των εκδοθεισών μετοχών
θα ήταν αντίθετη προς την αρχή της φορολογικής ουδετερότητας, επί της οποίας, μεταξύ άλλων, εδράζεται το κοινό σύστημα ΦΠΑ
που καθιερώνει η έκτη οδηγία και η οποία απαγορεύει τη διαφορετική μεταχείριση, όσον αφορά την είσπραξη του ΦΠΑ, επιχειρηματιών
που διενεργούν τις ίδιες πράξεις (απόφαση της 28ης Ιουνίου 2007, C‑363/05, JP Morgan Fleming Claverhouse Investment Trust
και The Association of Investment Trust Companies, Συλλογή 2007, σ. I‑5517, σκέψη 29 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία).
Δεδομένου ότι μια αναδοχή εκδόσεως όπως η επίμαχη στην κύρια δίκη απαλλάσσεται του ΦΠΑ ως εργασία η οποία αφορά τίτλους κατά
την έννοια του άρθρου 13, B, στοιχείο δ΄, σημείο 5, της έκτης οδηγίας, δεν είναι πλέον αναγκαίο, για την επίλυση της διαφοράς
της κύριας δίκης και για την απάντηση που πρέπει να δοθεί στο αιτούν δικαστήριο, να εξεταστεί επιπλέον η αναδοχή αυτή υπό
το πρίσμα του άρθρου 13, B, στοιχεία α΄ ή δ΄, σημεία 1 και 2, της έκτης οδηγίας.
Κατόπιν των προεκτεθέντων, στο υποβληθέν ερώτημα πρέπει να δοθεί η απάντηση ότι το άρθρο 13, B, στοιχείο δ΄, σημείο 5, της
έκτης οδηγίας έχει την έννοια ότι η απαλλαγή από τον ΦΠΑ την οποία προβλέπει η διάταξη αυτή καλύπτει τις υπηρεσίες που παρέχει
ένα πιστωτικό ίδρυμα σε εταιρία η οποία επιθυμεί να προβεί σε έκδοση μετοχών, έναντι αμοιβής και υπό τη μορφή αναδοχής εκδόσεως
τίτλων, βάσει της οποίας το ίδρυμα αυτό αναλαμβάνει τη δέσμευση να αγοράσει τις μετοχές που δεν θα έχουν αναληφθεί κατά το
πέρας της περιόδου αναλήψεως των εκδοθησομένων μετοχών.

Επί των δικαστικών εξόδων
Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον
του εθνικού δικαστηρίου, σ’ αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων. Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν όσοι κατέθεσαν
παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, πλην των ως άνω διαδίκων, δεν αποδίδονται.
Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (τέταρτο τμήμα) αποφαίνεται:
Το άρθρο 13, B, στοιχείο δ΄, σημείο 5, της έκτης οδηγίας 77/388/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 17ης Μαΐου 1977, περί εναρμονίσεως
των νομοθεσιών των κρατών μελών, των σχετικών με τους φόρους κύκλου εργασιών – Κοινό σύστημα φόρου προστιθεμένης αξίας: ομοιόμορφη
φορολογική βάση, έχει την έννοια ότι η απαλλαγή από τον φόρο προστιθέμενης αξίας την οποία προβλέπει η διάταξη αυτή καλύπτει
τις υπηρεσίες που παρέχει ένα πιστωτικό ίδρυμα σε εταιρία η οποία επιθυμεί να προβεί σε έκδοση μετοχών, έναντι αμοιβής και
υπό τη μορφή αναδοχής εκδόσεως τίτλων, βάσει της οποίας το ίδρυμα αυτό αναλαμβάνει τη δέσμευση να αγοράσει τις μετοχές που
δεν θα έχουν αναληφθεί κατά το πέρας της περιόδου αναλήψεως των εκδοθησομένων μετοχών.
(υπογραφές)
*
Γλώσσα διαδικασίας: η σουηδική.