CELEX: 62003CJ0132
Κανονισμός (EΚ) 1139/98
Άρθρο 2, παράγραφος 2, στοιχείο β΄
Επιπλέον απαίτηση επισημάνσεως τροφίμων
Υποχρεωτική ένδειξη σχετική με την παρουσία υλικού προερχόμενου από ορισμένους γενετικώς τροποποιημένους οργανισμούς (ΓΤΟ)
Γενετικώς τροποποιημένοι σπόροι σόγιας και αραβόσιτος
Απαλλαγή από τη σχετική υποχρέωση σε περίπτωση τυχαίας παρουσίας που δεν υπερβαίνει ορισμένη στάθμη ανοχής
Τρόφιμα προοριζόμενα για ειδική διατροφή
Βρέφη και μικρά παιδιά
Εφαρμογή της απαλλαγής
Αρχή της προλήψεως

της 16ης Δεκεμβρίου 1999, C-101/98, UDL, Συλλογή 1999, σ. I-8841, σκέψεις 15 και 18).
54     Ωστόσο, οι οδηγίες 91/321 και 96/5 δεν περιέχουν ειδικές απαιτήσεις επισημάνσεως σχετικές με την παρουσία υλικού προερχόμενου
από ΓΤΟ, οι οποίες να παρεκκλίνουν, όσον αφορά τα τρόφιμα που προορίζονται για βρέφη ή για μικρά παιδιά, από αυτές του κανονισμού
1139/98. Μέχρι σήμερα, δεν θεωρήθηκαν αναγκαίες τέτοιες απαιτήσεις προκειμένου να επιτευχθεί ο σκοπός της ειδικής διατροφής
των βρεφών και των μικρών παιδιών.
55     Ως εκ τούτου, και δεδομένου ότι καμία αντίθετη ένδειξη δεν απορρέει από τη διατύπωση, το περιεχόμενο ή τον σκοπό του άρθρου
2, παράγραφος 2, στοιχείο β΄, του κανονισμού 1139/98, η διάταξη αυτή πρέπει να ερμηνευθεί υπό την έννοια ότι η απαλλαγή που
προβλέπει από τις ειδικές απαιτήσεις επισημάνσεως που ο κανονισμός αυτός εισάγει εφαρμόζεται και στα τρόφιμα που προορίζονται
για την ειδική διατροφή των βρεφών και των μικρών παιδιών στην οποία αναφέρεται η οδηγία 89/398.
56     Η ερμηνεία αυτή δεν μπορεί να αμφισβητηθεί βάσει της αρχής της προφυλάξεως.
57     Όπως προκύπτει από την τέταρτη και την έκτη αιτιολογική σκέψη, ο κανονισμός 1139/98 επιδιώκει διττό σκοπό, ήτοι, αφ’ ενός,
την εξάλειψη των δυνητικών εμποδίων στην ελεύθερη κυκλοφορία προϊόντων που περιέχουν γενετικώς τροποποιημένη σόγια και αραβόσιτο
και, αφ’ ετέρου, την ενημέρωση του τελικού καταναλωτή (βλ., υπ’ αυτή την έννοια, την απόφαση της 12ης Ιουνίου 2003, C-316/01,
Glawischnig, Συλλογή 2003, σ. I-5995, σκέψεις 30 και 31).
58     Σκοπός του κανονισμού 1139/98 είναι να καταστήσει υποχρεωτική την αναγραφή ορισμένων πρόσθετων πληροφοριών, πέρα από τις πληροφορίες
των οποίων η αναγραφή στην επισήμανση είναι ήδη υποχρεωτική δυνάμει της οδηγίας 79/112, η οποία όμως δεν αποτελούσε μέτρο
προστασίας του περιβάλλοντος (βλ. προπαρατεθείσα απόφαση  Glawischnig, σκέψη 33).
59     Η πέμπτη και η έκτη αιτιολογική σκέψη του κανονισμού 1139/98 προβλέπουν, επιπλέον, ότι οι συμπληρωματικές ειδικές απαιτήσεις
επισημάνσεως που προβλέπονται από τον κανονισμό αυτόν βασίζονται στις ίδιες αρχές με αυτές στις οποίες βασίζονται οι διατάξεις
του άρθρου 8 του κανονισμού 258/97 που αποσκοπούν στην ενημέρωση του τελικού καταναλωτή.
60     Εξάλλου, από τις ίδιες αιτιολογικές σκέψεις προκύπτει ότι οι ίδιες απαιτήσεις εφαρμόζονται στα τρόφιμα και συστατικά τροφίμων
που συνίστανται σε ΓΤΟ ή που προέρχονται από ΓΤΟ οι οποίοι είχαν διατεθεί στην αγορά πριν αρχίσει να ισχύει ο κανονισμός 258/97,
μετά από συγκατάθεση που δόθηκε κατ’ εφαρμογήν της οδηγίας 90/220, καθώς και στα τρόφιμα και συστατικά τροφίμων που διατέθηκαν
στην αγορά μετά την έναρξη ισχύος του εν λόγω κανονισμού.
61     Κατά πάγια νομολογία, η αρχή της προφυλάξεως προϋποθέτει την ύπαρξη αμφιβολιών ως προς τη συνδρομή ή τη σημασία κινδύνων για
την υγεία των ατόμων (βλ., υπ’ αυτή την έννοια, απόφαση της 9ης Σεπτεμβρίου 2003,  C-236/01, Monsanto Agricoltura Italie κ.λπ.,
Συλλογή 2003, σ. I-8105, σκέψη 111, και την προπαρατεθείσα νομολογία).
62     Ωστόσο, η όγδοη αιτιολογική σκέψη του κανονισμού 258/97 αναφέρει ότι οι ειδικές συμπληρωματικές απαιτήσεις επισημάνσεως που
προβλέπει ο κανονισμός αυτός αποσκοπούν στο να διασφαλιστεί ότι ο καταναλωτής διαθέτει την αναγκαία ενημέρωση όσον αφορά τα
εν λόγω τρόφιμα. Η ίδια αιτιολογική σκέψη προσθέτει ότι τα τρόφιμα αυτά πρέπει να είναι ασφαλή για την υγεία του ανθρώπου
και ότι η ασφάλεια αυτή κατοχυρώνεται με τη συμμόρφωση προς τη διαδικασία εγκρίσεως που περιέχεται στην οδηγία 90/220/ΕΟΚ
ή/και με την ενιαία διαδικασία αποτιμήσεως που ορίζεται στον κανονισμό αυτό.
63     Πράγματι, η διάθεση στην αγορά των ΓΤΟ στους οποίους αναφέρεται ο κανονισμός 1139/98 μπορεί να λάβει χώρα μόνον εάν οι οργανισμοί
αυτοί έχουν προηγουμένως εγκριθεί κατόπιν αξιολογήσεως των κινδύνων προκειμένου να διασφαλιστεί, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών
με την αξιολόγηση αυτή συμπερασμάτων, ότι δεν ενέχουν κινδύνους για τον καταναλωτή. Η αρχή της προφυλάξεως μπορεί να αποτελεί,
ενδεχομένως, μέρος μιας τέτοιας διαδικασίας αποφάσεως (βλ., υπ’ αυτή την έννοια, προπαρατεθείσα απόφαση Monsanto Agricoltura
Italia κ.λπ., σκέψη 133).
64     Κατόπιν όλων των ανωτέρω, στο προδικαστικό ερώτημα πρέπει να δοθεί η απάντηση ότι το άρθρο 2, παράγραφος 2, στοιχείο β΄, του
κανονισμού 1139/98 πρέπει να ερμηνευθεί υπό την έννοια ότι η εξαίρεση που προβλέπει από την υποχρέωση του άρθρου 2, παράγραφοι
1 και 3, του ίδιου κανονισμού, περί αναγραφής στην επισήμανση των τροφίμων ενδείξεως σχετικής με την παρουσία υλικού προερχόμενου
από ορισμένους ΓΤΟ, σε περίπτωση που η παρουσία αυτή οφείλεται σε τυχαία πρόσμειξη και δεν υπερβαίνει το ανώτατο όριο του
1%, εφαρμόζεται και στα τρόφιμα που προορίζονται για την ειδική διατροφή των βρεφών και των μικρών παιδιών.

Επί των δικαστικών εξόδων
65     Δεδομένου ότι η διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του
εθνικού δικαστηρίου, σ’ αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των εξόδων. Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν όσοι υπέβαλαν παρατηρήσεις
στο Δικαστήριο, πλην των ως άνω διαδίκων, δεν αποδίδονται.
Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (δεύτερο τμήμα) αποφαίνεται:
Το άρθρο 2, παράγραφος 2, στοιχείο β΄, του κανονισμού (ΕΚ) 1139/98 του Συμβουλίου, της 26ης Μαΐου 1998, για την υποχρεωτική
αναγραφή στοιχείων, επιπλέον των προβλεπόμενων στην οδηγία 79/112/ΕΟΚ, στην επισήμανση ορισμένων τροφίμων που παράγονται από
γενετικώς τροποποιημένους οργανισμούς, όπως τροποποιήθηκε από τον κανονισμό ΕΚ 49/2000 της Επιτροπής, της 10ης Ιανουαρίου
2000, πρέπει να ερμηνευθεί υπό την έννοια ότι η εξαίρεση που προβλέπει από την υποχρέωση του άρθρου 2, παράγραφοι 1 και 3,
του ίδιου κανονισμού, περί αναγραφής στην επισήμανση των τροφίμων ενδείξεως σχετικής με την παρουσία υλικού προερχόμενου από
ορισμένους γενετικώς τροποποιημένους οργανισμούς, σε περίπτωση που η παρουσία αυτή οφείλεται σε τυχαία πρόσμειξη και δεν υπερβαίνει
το ανώτατο όριο του 1%, εφαρμόζεται και στα τρόφιμα που προορίζονται για την ειδική διατροφή των βρεφών και των μικρών παιδιών.
(υπογραφές)
*
Γλώσσα διαδικασίας: η ιταλική.