CELEX: 62004CJ0343
Konwencja brukselska
Artykuł 16 pkt 1 lit. a)
Jurysdykcja wyłączna w sprawach, których przedmiotem są prawa rzeczowe na nieruchomościach
Powództwo o zaniechanie immisji, względnie wyeliminowanie ryzyka immisji oddziałujących na nieruchomość przygraniczną powodowanych przez elektrownię atomową położoną na terytorium państwa sąsiadującego z państwem, w którym położona jest nieruchomość
Brak możliwości zastosowania

1       Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczy wykładni art. 16 pkt 1 lit. a) Konwencji z dnia 27 września 1968 r.
o jurysdykcji i wykonywaniu orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych (Dz.U. 1972, L 299, str. 32), zmienionej Konwencją
z dnia 9 października 1978 r. w sprawie przystąpienia Królestwa Danii, Irlandii i Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii
i Irlandii Północnej (Dz.U. L 304, str. 1, i – zmienione brzmienie – str. 77), Konwencją z dnia 25 października 1982 r. w sprawie
przystąpienia Republiki Greckiej (Dz.U. L 388, str. 1), Konwencją z dnia 26 maja 1989 r. w sprawie przystąpienia Królestwa
Hiszpanii i Republiki Portugalskiej (Dz.U. L 285, str. 1) oraz Konwencją z dnia 29 listopada 1996 r. w sprawie przystąpienia
Republiki Austrii, Republiki Finlandii i Królestwa Szwecji (Dz.U. 1997, C 15, str. 1, zwanej dalej „konwencją brukselską”).
2       Wniosek ten został złożony w ramach sporu pomiędzy Land Oberösterreich a ČEZ as (zwaną dalej „ČEZ”) dotyczącego immisji, jakie
miała powodować eksploatowana przez tę spółkę elektrownia atomowa Temelin, położona na terytorium Republiki Czeskiej, na tereny
rolnicze stanowiące przedmiot własności Austrii.

Ramy prawne

Konwencja brukselska
3       Artykuł 2 akapit pierwszy konwencji brukselskiej, zamieszczony w rozdziale 1, zatytułowanym „Przepisy ogólne”, tytułu II tej
konwencji, poświęconego zasadom określania jurysdykcji, przewiduje:
„Z zastrzeżeniem przepisów niniejszej konwencji, osoby mające miejsce zamieszkania na terytorium Umawiającego się Państwa
mogą być, niezależnie od ich obywatelstwa, pozywane przed sądy tego Państwa”[tłumaczenie nieoficjalne, podobnie jak wszystkie
cytaty z tej konwencji poniżej].
4       Zgodnie z art. 4 akapit pierwszy tej konwencji:
„Jeżeli pozwany nie ma miejsca zamieszkania na terytorium Umawiającego się Państwa, jurysdykcję sądów każdego Umawiającego
się Państwa, z zastrzeżeniem art. 16, określa prawo tego Państwa”.
5       Artykuł 5 konwencji brukselskiej, zamieszczony w rozdziale 2 tego samego tytułu II, zatytułowanym „Jurysdykcja szczególna”,
stanowi:
„Osoba, która ma miejsce zamieszkania na terytorium jednego z Umawiających się Państw, może być pozwana w innym Umawiającym
się Państwie:
[…]
3.      jeżeli przedmiotem postępowania jest czyn niedozwolony lub czyn podobny do czynu niedozwolonego albo roszczenia wynikające
z takiego czynu, przed sąd miejsca, gdzie nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę;
[…]”.
6       Artykuł 16 konwencji brukselskiej, który stanowi rozdział 5 tytułu II tej konwencji, zatytułowany „Jurysdykcja wyłączna”,
stanowi:
„Niezależnie od miejsca zamieszkania jurysdykcję wyłączną mają:
1) a) w sprawach, których przedmiotem są prawa rzeczowe na nieruchomościach oraz najem lub dzierżawa nieruchomości – sądy Umawiającego
się Państwa, w którym nieruchomość jest położona”;
[…]”.

Uregulowanie krajowe
7       Artykuł 364 ust. 2 austriackiego kodeksu cywilnego (Allgemeines bürgerliches Gesetzbuch, zwanego dalej „ABGB”) stanowi:
„Właściciel nieruchomości może zakazać sąsiadowi powodowania immisji mających źródło na jego nieruchomości poprzez ścieki,
dym, gazy, ciepło, zapach, hałas, wstrząsy i tym podobne, w zakresie, w jakim wykraczają one poza przeciętną miarę wynikającą
ze stosunków miejscowych i znacznie utrudniają normalne korzystanie z nieruchomości. Bezpośrednie spuszczanie wody jest bezwzględnie
niedopuszczalne, chyba że wydane zostało szczególne zezwolenie”.
8       Sąd odsyłający wyjaśnia, że wytaczane na tej podstawie prawnej powództwo o zaniechanie immisji na nieruchomość w każdym wypadku
obejmuje również zapobieganie im za pomocą stosownych środków prewencyjnych. Powództwo takie jest traktowane w orzecznictwie
krajowym jako powództwo negatoryjne („Eigentumsfreiheitsklage”), które służy wykonaniu uprawnień wynikających z prawa własności.
9       Artykuł 364 a ABGB stanowi:
„Jednakże, jeżeli zakłócenie wykraczające ponad tę miarę jest spowodowane przez położone na sąsiednim gruncie kopalnie lub
obiekt przemysłowy, funkcjonujący w oparciu o zezwolenie administracyjne, posiadacz nieruchomości gruntowej może dochodzić
przed sądem jedynie naprawy poniesionych szkód, nawet jeśli szkoda została spowodowana przez okoliczności, które nie podlegały
uwzględnieniu w administracyjnym postępowaniu w przedmiocie zezwolenia”.
10     Sąd odsyłający wyjaśnia, że rekompensacyjne roszczenie odszkodowawcze powstałe na podstawie powyższego przepisu jest całkowicie
niezależne od istnienia winy i znajduje podstawę w prawie o stosunkach sąsiedzkich.

Postępowanie przed sądem krajowym i pytanie prejudycjalne
11     Land Oberösterreich jest właścicielem kilku nieruchomości przeznaczonych na cele rolnicze i gospodarstwa doświadczalne, na
których utworzył szkołę rolniczą. Grunty te są położone w odległości około 60 km od elektrowni atomowej Temelin, uruchomionej
próbnie w dniu 9 października 2000 r. ČEZ, czeskie przedsiębiorstwo eksploatacji energii, będące w 70 % spółką skarbu państwa,
prowadzi eksploatację tej elektrownii na terenie, którego jest właścicielem.
12     W dniu 31 lipca 2001 r. Land Oberösterreich, występując jako właściciel wskazanych gruntów i stwierdzając, że eksploatacja
tej elektrowni atomowej nie stanowi przejawu władztwa publicznego, lecz czynności zarządu w dziedzinie gospodarki prywatnej,
która podlega właściwości sądu cywilnego, wystąpił z powództwem przeciwko ČEZ do Landesgericht Linz.
13     Główne żądanie tego powództwa dotyczyło nakazania ČEZ zaniechania immisji w postaci promieniowania jonizującego emitowanego
przez elektrownię atomową w Temelinie na grunty Land Oberösterreich, w zakresie, w jakim immisje te przekraczają poziom immisji,
jakie powodowałaby elektrownia atomowa eksploatowana zgodnie z istniejącym stanem wiedzy technicznej. Ewentualnie Land Oberösterreich
domagał się nakazania wyeliminowania ryzyka związanego z tym promieniowaniem w zakresie, w jakim ryzyko to wykracza poza poziom
ryzyka, jakie powodowałaby elektrownia atomowa eksploatowana zgodnie z istniejącym stanem wiedzy technicznej.
14     Zdaniem Land Oberösterreich promieniowanie jonizujące emitowane przez elektrownię Temelin stanowi immisję w rozumieniu art. 364
ust. 2 ABGB. Promieniowanie radioaktywne generowane przez tę elektrownię podczas trwającego obecnie okresu próbnego lub, w każdym
bądź razie, ryzyko skażenia gleby w przypadku normalnego funkcjonowania tej elektrowni, a tym bardziej w przypadku awarii
przekraczają w jego opinii przeciętną miarę i uniemożliwiają długookresowo normalne korzystanie z gruntów należących do Land
Oberösterreich w celach mieszkalnych, edukacyjnych i rolniczych. W związku z tym przesłanki powództwa negatoryjnego, mającego
w niniejszym przypadku charakter prewencyjny, są zatem spełnione.
15     ČEZ podniosła zarzut braku jurysdykcji sądów austriackich, wskazując w szczególności, że art. 16 pkt 1 lit. a) konwencji brukselskiej
nie stosuje się do powództwa o zaniechanie immisji. Tego rodzaju powództwo ma bowiem charakter odszkodowawczy i należy w związku
z tym do zakresu zastosowania art. 5 pkt 3 tej konwencji. Ponadto ČEZ jest zdania, że nakaz zaniechania naruszeń wydany względem
należącego do niej obiektu przez sąd austriacki stanowiłby sprzeczne z prawem międzynarodowym naruszenie suwerenności terytorialnej
i sądowej Republiki Czeskiej i nie mógłby zostać wykonany na jej terytorium.
16     Postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2002 r. Landesgericht Linz stwierdził brak swojej jurysdykcji w przedmiocie powództwa Land
Oberösterreich. W postępowaniu odwoławczym postanowienie to zostało uchylone przez Oberlandesgericht Linz, który w postanowieniu
z dnia 19 września 2003 r. stwierdził jurysdykcję sądów austriackich do rozpoznania sprawy zgodnie z art. 16 pkt 1 lit. a)
konwencji brukselskiej.
17     W postępowaniu kasacyjnym od orzeczenia Oberlandesgericht Linz Oberster Gerichtshof stwierdził, że z akt sprawy nie wynika,
czy elektrownia atomowa Temelin stanowi obiekt przemysłowy funkcjonujący w oparciu o zezwolenie administracyjne określone
w art. 364 a ABGB.
18     Sąd ten stwierdza ponadto, że orzecznictwo Trybunału nie pozwala na stwierdzenie z całą pewnością, czy powództwo tego rodzaju,
wytoczone na podstawie art. 364 ust. 2 ABGB, jest objęte zakresem zastosowania art. 16 pkt 1 lit. a) konwencji brukselskiej,
czy też hipotezą art. 5 pkt 3 tej konwencji.
19     W tej sytuacji Oberster Gerichtshof postanowił zwiesić postępowanie i zwrócić się do Trybunału o udzielenie odpowiedzi na
następujące pytanie:
„Czy sformułowanie »sprawy, których przedmiotem są prawa rzeczowe na nieruchomościach«, które występuje w art. 16 ust. 1 lit. a)
konwencji [brukselskiej], należy poddać wykładni, zgodnie z którą obejmuje ono również (prewencyjne) powództwo negatoryjne
na podstawie art. 364 ust. 2 [AGBG], za pomocą którego strona żąda wydania zakazu immisji z nieruchomości położonej w sąsiednim,
nie należącym do Unii Europejskiej państwie (chodzi o promieniowanie jonizujące emitowane z położonej w Republice Czeskiej
elektrowni atomowej), na nieruchomość stanowiącą przedmiot prawa własności strony występującej z powództwem?”.

W przedmiocie pytania prejudycjalnego
20     Formułując to pytanie sąd odsyłający zmierza do ustalenia, czy art. 16 pkt 1 lit. a) konwencji brukselskiej należy poddać
wykładni, zgodnie z którą wytoczone na podstawie art. 364 ust. 2 ABGB powództwo o zaniechanie rzeczywistych lub potencjalnych
immisji na nieruchomości, których właścicielem jest strona wytaczająca powództwo, polegających na promieniowaniu jonizującym
emitowanym przez elektrownię atomową położoną na terytorium państwa sąsiadującego z państwem, w którym nieruchomości te są
położone, należy do kategorii spraw, „których przedmiotem są prawa rzeczowe na nieruchomościach”.

Uwagi wstępne
21     Tytułem wstępu należy stwierdzić, że mimo iż Republika Czeska nie była stroną konwencji brukselskiej w chwili, gdy Land Oberösterreich
wystąpił z powództwem przed sądem austriackim, i że w związku z tym pozwany w postępowaniu przed sądem krajowym nie miał wówczas
miejsca zamieszkania na terytorium państwa umawiającego się, okoliczność ta nie stoi na przeszkodzie ewentualnemu zastosowaniu
art. 16 tej konwencji, co wynika wyraźnie z art. 4 akapit pierwszy tej konwencji.
22     Ponadto należy przypomnieć, że zgodnie z treścią art. 1 akapit pierwszy konwencji brukselskiej konwencja ta ma zastosowanie
niezależnie od rodzaju sądu „w sprawach cywilnych i handlowych”, nie obejmuje jednak w szczególności spraw podatkowych, celnych
i administracyjnych. Z utrwalonego orzecznictwa Trybunału wynika, że pojęcie „spraw cywilnych i handlowych” należy traktować
jako pojęcie autonomiczne, którego wykładni należy dokonywać w oparciu z jednej strony o cele i systematykę tej konwencji
i z drugiej strony o zasady ogólne wynikające z całokształtu systemów prawa krajowego. W związku z tym zakres zastosowania
konwencji brukselskiej należy ustalić przede wszystkim z uwzględnieniem elementów charakteryzujących stosunek prawny istniejący
między stronami sporu lub samego przedmiotu tego sporu (zob. w szczególności wyrok z dnia 16 grudnia 1980 r. w sprawie 814/79
Rüffer, Rec. str. 3807, pkt 7 i 14).
23     Sąd odsyłający, do którego należy ocena tych elementów i ustalenie, przy uwzględnieniu orzecznictwa Trybunału, czy konwencja
brukselska ma zastosowanie do zawisłej przed nim sprawy, nie przedłożył Trybunałowi pytania dotyczącego wykładni art. 1 tej
konwencji. W świetle tej okoliczności oraz odpowiedzi udzielonej poniżej na przedłożone pytanie, nie ma potrzeby dalszego
badania zakresu tego postanowienia [konwencji].

W przedmiocie wykładni art. 16 pkt 1 lit. a) konwencji brukselskiej
24     Jak wynika z art. 16 pkt 1 lit. a) konwencji brukselskiej, w sprawach, których przedmiotem są prawa rzeczowe na nieruchomościach,
wyłączną jurysdykcję mają sądy umawiającego się państwa, w którym nieruchomość jest położona.
25     W tym kontekście należy przypomnieć, że w celu zapewnienia, na ile to możliwe, równości i jednolitości praw i obowiązków wynikających
z konwencji brukselskiej dla umawiających się państw i zainteresowanych podmiotów, znaczenie pojęcia „spraw, których przedmiotem
są prawa rzeczowe na nieruchomościach” należy określić w sposób autonomiczny, zgodnie z prawem wspólnotowym (zob. w szczególności
wyrok z dnia 10 stycznia 1990 r. w sprawie C‑115/88 Reichert i Kockler, Rec. str. I‑27, pkt 8).
26     Z utrwalonego orzecznictwa wynika również, że jako wyjątek od ogólnych zasad jurysdykcji przyjętych przez konwencję, art. 16
nie może być interpretowany szerzej aniżeli wymaga tego jego cel (zob. w szczególności wyrok z dnia 13 października 2005 r.
w sprawie C‑73/04 Klein, Zb.Orz. str. I‑8667, pkt 15 i cytowane tam orzecznictwo).
27     Otóż art. 16 pkt 1 lit.a) konwencji brukselskiej przewiduje w sprawach, których przedmiotem są prawa rzeczowe na nieruchomościach
oraz najem lub dzierżawa nieruchomości, wyłączną jurysdykcję sądu umawiającego się państwa, w którym nieruchomość jest położona,
a to w drodze odstępstwa od zasady ogólnej wyrażonej w art. 4 akapit pierwszy tej konwencji, zgodnie z którą, jeżeli pozwany
nie ma miejsca zamieszkania na terytorium jednego z umawiających się państw, jurysdykcję sądów każdego umawiającego się państwa
określa prawo tego państwa (ww. wyrok w sprawie Klein, pkt 14). Ponadto art. 16 skutkuje pozbawieniem stron możliwości wyboru
sądu, jaki miałyby w innym przypadku, a w niektórych przypadkach prowadzi do tego, że strony podlegać będą jurysdykcji sądu,
który dla żadnej z nich nie jest sądem miejsca ich zamieszkania (zob. w szczególności ww. wyrok w sprawie Reichert i Kockler,
pkt 9).
28     W odniesieniu do celu realizowanego przez art. 16 pkt 1 lit. a) konwencji brukselskiej, ze sprawozdania Jenarda dotyczącego
konwencji brukselskiej (Dz.U. 1979, C 59, str. 1) oraz z utrwalonego orzecznictwa Trybunału wynika, że zasadniczym powodem,
dla którego wyłączna jurysdykcja została przyznana umawiającemu się państwu, na terytorium którego położona jest nieruchomość,
jest okoliczność, iż sąd miejsca położenia nieruchomości jest szczególnie predestynowany do wydania rozstrzygnięcia w sprawie,
której przedmiotem są prawa rzeczowe na nieruchomości oraz najem lub dzierżawa (zob. w szczególności wyrok z dnia 14 grudnia
1977 r. w sprawie 73/77 Sanders, Rec. str. 2383, pkt 11 i 12).
29     Otóż co się tyczy spraw, których przedmiot stanowią prawa rzeczowe na nieruchomości, powinny one być rozpatrywane co do zasady
zgodnie z przepisami prawnymi państwa, w którym nieruchomość jest położona, a ponieważ pojawiające się w nich kwestie sporne
wymagają często przeprowadzenia dodatkowych sprawdzeń, dochodzeń i uzyskania opinii biegłych, co w oczywisty sposób powinno
być przeprowadzane na miejscu, przyznanie jurysdykcji wyłącznej sądowi miejsca położenia nieruchomości, któremu ze względu
na bliskość położenia najłatwiej jest ustalić stan faktyczny, odpowiada interesowi dobrej administracji wymiaru sprawiedliwości
(zob. w szczególności ww. wyrok w sprawie Sanders, pkt 13, oraz ww. wyrok w sprawie Reichert i Kockler, pkt 10).
30     Stosownie do przywołanych zasad dokonywania wykładni Trybunał orzekł, że wykładni art. 16 pkt 1 lit. a) konwencji brukselskiej
należy dokonywać w ten sposób, że jurysdykcja wyłączna sądu państwa umawiającego się, w którym nieruchomość jest położona,
nie obejmuje wszystkich spraw, których przedmiot stanowi prawo rzeczowe na nieruchomości, lecz tylko te spośród nich, które
należą do zakresu zastosowania tej konwencji i zaliczają się do spraw, które zmierzają do określenia granic lub składu nieruchomości,
własności, posiadania lub istnienia innych praw rzeczowych na nieruchomości i zapewnienia osobom, którym te prawa przysługują,
ochrony związanych z nimi uprawnień (ww. wyrok w sprawie Reichert i Kockler, pkt 11).
31     Jak słusznie podnoszą ČEZ, rząd Zjednoczonego Królestwa i Komisja Wspólnot Europejskich powództwo o zaniechanie immisji, wytoczone
w postępowaniu przed sądem krajowym, mające w niniejszej sprawie charakter prewencyjny, nie należy do kategorii powództw w
sprawach określonych w punkcie poprzednim.
32     W tej kwestii należy podnieść, iż ww. sprawozdanie Jenarda (str. 1, 34 i 35) podkreśla, że postanowienie przyznające jurysdykcję,
jak art. 16 pkt 1 lit. a) konwencji brukselskiej, wynikającą „z przedmiotu powództwa” znajduje zastosowanie w przypadku istnienia
„sporu, którego przedmiot stanowią prawa rzeczowe na nieruchomości”.
33     W sprawozdaniu Schlossera dotyczącym Konwencji w sprawie przystąpienia Królestwa Danii, Irlandii i Zjednoczonego Królestwa
Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej do konwencji brukselskiej (Dz.U. 1979, C 59, str. 71, pkt 163), podkreślono w tym kontekście,
że dla ekspertów sporządzających to sprawozdanie było oczywiste, że powództwa odszkodowawcze oparte na naruszeniu praw rzeczowych
lub szkodach powstałych na nieruchomości, na której istniały prawa rzeczowe, nie należą do zakresu zastosowania art. 16 pkt 1
lit. a) tej konwencji, gdyż istnienie i treść prawa rzeczowego, najczęściej własności, mają w takim kontekście jedynie niewielkie
znaczenie.
34     Powództwo o zaniechanie immisji, wytoczone w postępowaniu przed sądem krajowym, mające w niniejszej sprawie charakter prewencyjny,
nie stanowi powództwa w sporze, którego przedmiotem jest prawo rzeczowe na nieruchomości. Z pewnością podstawa tego powództwa
jest związana z prawem rzeczowym na nieruchomości, lecz fakt, że prawo to ma charakter rzeczowy i dotyczy nieruchomości, ma
w tym kontekście jedynie niewielkie znaczenie. Jak podnosi również ČEZ i Komisja, ten charakter rzeczowy przedmiotowego prawa
i związek z nieruchomością nie mają determinującego wpływu na kwestie roztrząsane w sporze przed sądem krajowym, które nie
byłyby znacząco odmienne, gdyby domagano się ochrony przed immisjami prawa o innym charakterze, jak na przykład prawa do integralności
fizycznej lub prawa na ruchomości. Tak jak powództwo w postępowaniu przed sądem krajowym, powództwa takie zmierzałyby zasadniczo
do zobowiązania podmiotu odpowiedzialnego za rzeczywiste lub potencjalne naruszenia prawa, w szczególności w związku z lekceważeniem
istniejącego stanu wiedzy technicznej, do zaniechania takich naruszeń.
35     Należy podnieść również, że względy dobrej administracji wymiaru sprawiedliwości związane z art. 16 pkt 1 lit. a) konwencji
brukselskiej, które zostały przywołane w pkt 29 niniejszego wyroku, nie znajdują zastosowania wobec powództwa o zaniechanie
immisji, mającego w niniejszej sprawie charakter prewencyjny, i w związku z tym nie sprzeciwiają się temu, aby powództwo tego
rodzaju pozostawało poza zakresem zastosowania tego przepisu.
36     Otóż po pierwsze, w odniesieniu, jak w niniejszej sprawie, do dwóch nieruchomości położonych w dwóch różnych państwach, nie
można stwierdzić, by powództwo takie jak to, które wytoczone zostało przed sądem odsyłającym, powinno ogólnie rzecz biorąc
zostać rozstrzygnięte raczej w oparciu o przepisy jednego niż drugiego państwa.
37     Ponadto, jak ilustruje w tej kwestii art. 364 ust. 2 ABGB, przewidując, że immisje, które mogą zostać zakazane, są powodowane
przez „sąsiada” i „przekraczają przeciętną miarę wynikającą ze stosunków miejscowych i znacznie utrudniają normalne korzystanie
z nieruchomości”, powództwo tego rodzaju wymaga zasadniczo wzięcia pod uwagę kryteriów adekwatnych dla miejsca położenia przedmiotowej
nieruchomości. W tej sytuacji nie można przyjąć, że przepis tego rodzaju ustanawia wyłączną jurysdykcje również wtedy, gdy
odległość dwóch przedmiotowych nieruchomości być może prowadzi właśnie do tego, że przeciętna miara wynikająca ze stosunków
miejscowych może być w stosunku do każdej z tych nieruchomości odmienna.
38     Po drugie, ocena powództwa takiego jak w postępowaniu przed sądem krajowym nie wymaga oceny okoliczności, które jako bardziej
adekwatne dla miejsca położenia tylko jednej z dwóch nieruchomości, których dotyczy spór, mogłyby uzasadnić jurysdykcję sądów
jednego z dwóch zainteresowanych państw i wyłączyć jurysdykcję sądów drugiego państwa. W pkt 15 i 17 wyroku z dnia 30 listopada
1976 r. w sprawie 21/76 Bier, zwanej „Mines de Potasse d’Alsace” Rec. str. 1735, wydanego w postępowaniu dotyczącym powództwa
odszkodowawczego w związku ze szkodą materialną na nieruchomości położonej w państwie członkowskim spowodowaną przez różne
zanieczyszczenia rzeki w wyniku działalności przedsiębiorstwa położonego w innym państwie członkowskim, Trybunał orzekł również,
że w sytuacji tego rodzaju zarówno miejsce wystąpienia zdarzenia powodującego szkodę, jak i miejsce wystąpienia tej szkody
mogą, w zależności od okoliczności faktycznych, dostarczyć istotnych wskazówek szczególnie użytecznych dla kwestii dowodowych
oraz organizacji procesu.
39     Jak wynika z postanowienia odsyłającego w sprawie zawisłej przed sądem krajowym, powództwo wytoczone przez Land Oberösterreich
zmierza do ustalenia, czy oddziaływanie lub ryzyko oddziaływania promieniowania jonizującego, emitowanego przez elektrownię
Temelin, przekracza poziom oddziaływania lub ryzyka oddziaływania zwykle związanych z eksploatacją elektrowni zgodnie z istniejącym
stanem wiedzy technicznej. Jak słusznie podnoszą ČEZ, rząd Zjednoczonego Królestwa i Komisja, dokonanie oceny tego rodzaju
implikuje konieczność weryfikacji, które w znacznej mierze powinny zostać przeprowadzone w miejscu położenia tej elektrowni.
40     Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, na przedłożone pytanie należy odpowiedzieć, że art. 16 pkt 1 lit. a) konwencji brukselskiej
należy poddać wykładni, zgodnie z którą wytoczone w postępowaniu przed sądem odsyłającym na podstawie art. 364 ust. 2 ABGB
powództwo o zaniechanie rzeczywistych lub potencjalnych immisji na nieruchomość stanowiącą przedmiot prawa własności strony
występującej z powództwem, powodowanych przez promieniowanie jonizujące emitowane z elektrowni atomowej położonej w sąsiednim
państwie, nie należy do zakresu zastosowania tego postanowienia.

W przedmiocie kosztów
41     Dla stron postępowania przed sądem krajowym niniejsze postępowanie ma charakter incydentalny, dotyczy bowiem kwestii podniesionej
przed tym sądem; do niego zatem należy rozstrzygnięcie o kosztach. Koszty poniesione w związku z przedstawieniem uwag Trybunałowi,
inne niż poniesione przez strony postępowania przed sądem krajowym, nie podlegają zwrotowi.
Z powyższych względów Trybunał (pierwsza izba) orzeka, co następuje:
Artykuł 16 pkt 1 lit. a) Konwencji z dnia 27 września 1968 r. o jurysdykcji i wykonywaniu orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych
i handlowych, zmienionej po raz ostatni Konwencją z dnia 29 listopada 1996 r. w sprawie przystąpienia Republiki Austrii, Republiki
Finlandii i Królestwa Szwecji należy poddać wykładni, zgodnie z którą wytoczone w postępowaniu przed sądem odsyłającym na
podstawie art. 364 ust. 2 austriackiego kodeksu cywilnego (Allgemeines bürgerliches Gesetzbuch) powództwo o zaniechanie rzeczywistych
lub potencjalnych immisji na nieruchomość stanowiącą przedmiot prawa własności strony występującej z powództwem, powodowanych
przez promieniowanie jonizujące emitowane z elektrowni atomowej położonej w sąsiednim państwie, nie należy do zakresu zastosowania
tego postanowienia
Podpisy
*
Język postępowania: niemiecki.