CELEX: 61984CJ0296
Κοινωνική ασφάλιση
Εθνικός κανόνας που απαγορεύει τη σώρευση

( Το μέρος που περιέχει τα περιστατικά παραλείπεται )
Σκεπτικό
Με απόφαση της 5ης Δεκεμβρίου 1984 που περιήλθε στο Δικαστήριο στις 10 Δεκεμβρίου, το Cour du travail του Mons υπέβαλε, δυνάμει του άρθρου 177 της Συνθήκης ΕΟΚ, προδικαστικό ερώτημα ως προς την ερμηνεία των άρθρων 12, 45 και 46 του κανονισμού 1408/71 του Συμβουλίου, της 14ης Ιουνίου 1971 όπως τροποποιήθηκε, περί εφαρμογής των συστημάτων κοινωνικής ασφαλίσεως στους μισθωτούς, στους μη μισθωτούς και στα μέλη των οικογενειών τους που διακινούνται εντός της Κοινότητας, προκειμένου να κρίνει αν έχει εφαρμογή ο εθνικός κανόνας που απαγορεύει τη σώρευση κατά τον υπολογισμό παροχής αναπηρίας εργάτη υπεδάφους ορυχείου.
Το ερώτημα αυτό ανέκυψε στο πλαίσιο δίκης μεταξύ του Antonino Sinatra και του Fonds national de retraite des ouvriers mineurs ( Εθνικό Ταμείο Συνταξιοδοτήσεως Εργατών Ορυχείου — FNROM ), που αναφέρεται στο ότι ο εν λόγω βελγικός φορέας ο οποίος έχει την ευθύνη της εφαρμογής του συστήματος συνταξιοδοτήσεως λόγω αναπηρίας εργατών υπεδάφους ορυχείου, εφάρμοσε τον απαγορευτικό της σωρεύσεως κανόνα του άρθρου 23, παράγραφος 1, του βασιλικού διατάγματος της 19ης Νοεμβρίου 1970 προκειμένου να αφαιρέσει από τη βελγική σύνταξη που οφείλεται στον Sinatra στο πλαίσιο του εν λόγω συστήματος το ποσό της ιταλικής σύνταξης αναπηρίας που λαμβάνει.
Ο Sinatra εργάστηκε από το 1948 μέχρι το 1956 ως μισθωτός στην Ιταλία και από το 1957 έως το 1970 ως εργάτης υπεδάφους ορυχείου στο Βέλγιο. Λαμβάνει ιταλική σύνταξη αναπηρίας υπολογισμένη κατά την αρχή του αναλογικού επιμερισμού, κατ' εφαρμογή του άρθρου 46 του κανονισμού 1408/71, το ποσό της οποίας εξαρτάται από τη διάρκεια των περιόδων ασφαλίσεως. Από 1ης Απριλίου 1971 λαμβάνει βελγική σύνταξη αναπηρίας εργάτη υπεδάφους ορυχείου δυνάμει του βασιλικού διατάγματος της 19ης Νοεμβρίου 1970. Το ποσό της παροχής αυτής είναι ανεξάρτητο της διάρκειας των περιόδων ασφαλίσεως· ο Sinatra έχει συμπληρώσει τον κατώτατο αριθμό ετών υπηρεσίας σε επιχειρήσεις εξορύξεων που απαιτείται για τη χορήγηση της εν λόγω σύνταξης.
Κατόπιν επανεξέτασης του φακέλου του Sinatra, η οποία και αποτέλεσε καταρχήν τη βάση του ερωτήματος που υποβλήθηκε στο Δικαστήριο στην υπόθεση
7/81 ( απόφαση της 2ας Φεβρουαρίου 1982, Sinatra κατά FNROM, Συλλογή σ. 137)
, το FNROM εφάρμοσε τον απαγορευτικό της σωρεύσεως κανόνα του άρθρου 23, παράγραφος 1, του βασιλικού διατάγματος της 19ης Νοεμβρίου 1970 και αφαίρεσε από τη βελγική σύνταξη το ποσό της ιταλικής σύνταξης. Η εν λόγω παράγραφος ορίζει συγκεκριμένα ότι:
« Η δυνάμει του παρόντος διατάγματος χορηγούμενη σύνταξη αναπηρίας δεν μπορεί να συντρέχει με μία ή περισσότερες συντάξεις αποχωρήσεως ή αναπηρίας παρά μόνο μέχρι του ετησίου ποσού της συντάξεως που καθορίζεται στο άρθρο 4, παράγραφοι 1, 2 ή 4, αναλόγως του αν πρόκειται για εργάτη έγγαμο, άγαμο, χήρο ή διαζευγμένο ή χωρισμένο. »
Με βασιλικό διάταγμα της 3ης Αυγούστου 1983 τροποποιήθηκε η εν λόγω διάταξη κατά την έννοια ότι δεν επιτρέπεται η σώρευση με μία ή περισσότερες συντάξεις αποχωρήσεως ή αναπηρίας « που χορηγούνται δυνάμει της βελγικής ή αλλοδαπής νομοθεσίας ».
Ο Sinatra άσκησε προσφυγή κατά της αποφάσεως περί μειώσεως της βελγικής σύνταξης του. Η διαφορά ήχθη ενώπιον του Cour du travail του Mons όπου ο Sinatra υποστήριξε ότι, σύμφωνα με το άρθρο 46 του κανονισμού 1408/71, πρέπει να συγκριθεί το ποσό της βελγικής συντάξεως αναπηρίας κατόπιν αφαιρέσεως της ιταλικής συντάξεως με το ποσό της βελγικής συντάξεως υπολογισμένης κατά το σύστημα του αναλογικού επιμερισμού αναλόγως της διάρκειας των περιόδων ασφαλίσεως που συμπλήρωσε στο Βέλγιο. Δυνάμει της κοινοτικής κανονιστικής ρύθμισης πρέπει να του καταβληθεί το τελευταίο αυτό ποσό που είναι και το υψηλότερο.
Το FNROM υποστηρίζει ότι έχει εφαρμογή ο εθνικός απαγορευτικός της σωρεύσεως κανόνας, δεδομένου ότι ο Sinatra λαμβάνει πλήρη σύνταξη δυνάμει μόνης της βελγικής νομοθεσίας. Δεδομένου ότι δεν έχει εφαρμογή εν προκειμένω ο κανόνας του συνυπολογισμού δυνάμει του άρθρου 45, παράγραφος 2, του κανονισμού 1408/71, δεν μπορεί να εφαρμοστεί ούτε το άρθρο 46 του εν λόγω κανονισμού.
Για να μπορέσει να εκδώσει απόφαση επί της διαφοράς το Cour du travail του Mons υπέβαλε στο Δικαστήριο το ακόλουθο προδικαστικό ερώτημα:
« Ο κανονισμός 1408/71, συγκεκριμένα τα άρθρα 12, 45 και 46, έχει την έννοια ότι, όταν η νομοθεσία ενός κράτους μέλους της Κοινότητας εξαρτά τη χορήγηση παροχής αναπηρίας στο πλαίσιο ειδικού συστήματος για εργάτες ορυχείων από τη συμπλήρωση ορισμένης κατώτατης περιόδου ασφαλίσεως, της οποίας όμως το ποσό δεν καθορίζεται από τη συνολική διάρκεια των περιόδων ασφαλίσεως ( δεν γίνεται συνυπολογισμός), περιέχει δε κανόνα που απαγορεύει την εξωτερική σώρευση, ο αρμόδιος φορέας του κράτους αυτού οφείλει, στην περίπτωση εργαζομένου ο οποίος εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της εν λόγω νομοθεσίας αλλά λαμβάνει επίσης και σύνταξη προσδιοριζόμενη με τη μέθοδο του αναλογικού επιμερισμού στο πλαίσιο ενός γενικού συστήματος δυνάμει της νομοθεσίας άλλου κράτους μέλους, να συγκρίνει την κοινοτική παροχή — η οποία χορηγείται βάσει του άρθρου 46, παράγραφος 1, χωρίς εφαρμογή των εθνικών διατάξεων περί απαγορεύσεως της σωρεύσεως και του άρθρου 46, παράγραφος 3, που ορίζει ως ανώτατο όριο το υψηλότερο θεωρητικό ποσό της σύνταξης — με την παροχή που στηρίζεται αποκλειστικά στην εφαρμογή της εθνικής νομοθεσίας περιλαμβανομένου και του κανόνα που απαγορεύει την εξωτερική σώρευση, προκειμένου να προσδιορίσει το ευνοϊκότερο για το διακινούμενο εργαζόμενο σύστημα ( την υψηλότερη σύνταξη ); »·
Το ερώτημα αυτό αναφέρεται πρωτίστως στην ερμηνεία του άρθρου 12, παράγραφος 2, του κανονισμού 1408/71.
Το άρθρο 12, παράγραφος 2, πρώτη περίοδος, θέτει τον κανόνα ότι οι απαγορευτικές της σωρεύσεως ρήτρες της νομοθεσίας κράτους μέλους εφαρμόζονται εις βάρος του δικαιούχου « ακόμη και αν πρόκειται περί παροχών που εκτήθησαν δυνάμει της νομοθεσίας άλλου κράτους μέλους ». Ωστόσο, σύμφωνα με τη δεύτερη περίοδο της εν λόγω διάταξης, ο κανόνας αυτός δεν εφαρμόζεται στην περίπτωση που ο δικαιούχος λαμβάνει παροχές « που καταβάλλονται από τους φορείς δύο ή περισσοτέρων κρατών μελών σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 46... ».
Επ' αυτού η Επιτροπή παρατηρεί πρώτα ότι πρέπει να γίνεται διάκριση μεταξύ των απαγορευτικών της εσωτερικής σωρεύσεως διατάξεων που αφορούν μόνο τις εθνικές παροχές και των απαγορευτικών της εξωτερικής σωρεύσεως διατάξεων που αφορούν ρητά τις αλλοδαπές παροχές. Το άρθρο 23, παράγραφος 1, του βασιλικού διατάγματος της 19ης Νοεμβρίου 1970 στην αρχική του μορφή αποτελούσε απαγορευτικό της εσωτερικής σωρεύσεως κανόνα και δεν είχε εφαρμογή επί παροχών χορηγουμένων κατά τη νομοθεσία άλλου κράτους μέλους.
Επ' αυτού πρέπει να σημειωθεί ότι, σύμφωνα με την κατανομή των αρμοδιοτήτων μεταξύ του Δικαστηρίου και των εθνικών δικαστηρίων που αποτελεί τη βάση του άρθρου 177 της Συνθήκης ΕΟΚ, τα εθνικά δικαστήρια και όχι το Δικαστήριο είναι αρμόδια να ερμηνεύουν τις διατάξεις του εθνικού δικαίου και να αποφαίνονται επί της εφαρμογής τους σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση. Δεδομένου ότι, όπως προκύπτει από την απόφαση περί παραπομπής, το Cour du travail αναφέρεται με το προδικαστικό ερώτημα σε απαγορευτικό της εξωτερικής σωρεύσεως κανόνα, επ' αυτής της βάσεως πρέπει να δοθεί η απάντηση.
Κατά την ιταλική κυβέρνηση η υπό κρίση υπόθεση πρέπει να οδηγήσει σε μεταβολή της νομολογίας του Δικαστηρίου που δέχεται ότι έχουν εφαρμογή οι εθνικοί απαγορευτικοί της σωρεύσεως κανόνες σε παροχές οι οποίες αποκτώνται δυνάμει μόνης της εθνικής νομοθεσίας. Ακόμη και όταν ο ενδιαφερόμενος δικαιούται παροχής δυνάμει μόνης της εθνικής νομοθεσίας, το άρθρο 12, παράγραφος 2, του κανονισμού 1408/71 ορίζει ότι η παροχή εκκαθαρίζεται πάντα « σύμφωνα με το άρθρο 46 ». Ο κοινοτικός συντονισμός των διαφόρων εθνικών συστημάτων, όπως προβλέπεται από το άρθρο 51 της Συνθήκης ΕΟΚ, αποκλείει οποιαδήποτε μείωση της παροχής που χορηγείται βάσει μιας και μόνης νομοθεσίας.
Με την απόφαση της 21ης Οκτωβρίου 1975 (Petroni,
24/75, Rec. σ. 1149
), το Δικαστήριο έκρινε ότι το άρθρο 46, παράγραφος 3, δεν συμβιβάζεται με το άρθρο 51 της Συνθήκης καθόσον επιβάλλει περιορισμό των παροχών που αποκτώνται σε διάφορα κράτη μέλη με μείωση του ποσού της παροχής που αποκτάται δυνάμει μόνης της εθνικής νομοθεσίας. Από τη νομολογία αυτή προκύπτει ότι η παροχή που αποκτάται δυνάμει μόνης της εθνικής νομοθεσίας και που είναι ευνοϊκότερη εκείνης που προκύπτει από την εφαρμογή του άρθρου 46 του κανονισμού 1408/71 οφείλεται, ανεξαρτήτως των διατάξεων του εν λόγω άρθρου, δυνάμει μόνον των εθνικών διατάξεων.
Ωστόσο, όπως έχει κρίνει επανειλημμένα το Δικαστήριο ( βλέπε αποφάσεις της 13ης Οκτωβρίου 1977, Mura,
22/77, Rec. σ. 1699
' της 14ης Μαρτίου 1978, Schaap,
98/77, Rec. σ. 707
- της 2ας Ιουλίου 1981, Celestre,
116, 117, 119, 120 και 121/80, Συλλογή σ. 1737
), στην περίπτωση αυτή δεν έχει εφαρμογή η δεύτερη περίοδος της παραγράφου 2 του άρθρου 12 αλλά η πρώτη περίοδος, με συνέπεια ότι οι ρήτρες περί μειώσεως, αναστολής ή καταργήσεως που προβλέπει η εθνική νομοθεσία εφαρμόζονται εις βάρος του δικαιούχου. Πράγματι, ο κανονισμός 1408/71 δεν επηρεάζει μεν τις παροχές που αποκτώνται δυνάμει μόνης της εθνικής νομοθεσίας, πλην όμως η εθνική νομοθεσία νοείται στο σύνολο της, περιλαμβανομένων και των απαγορευτικών της σωρεύσεως κανόνων που περιέχει ενδεχομένως. Οποιαδήποτε άλλη λύση όχι μόνο θα αντέβαινε στο γράμμα του άρθρου 12, παράγραφος 2, αλλά και θα είχε ως συνέπεια ότι από την ταυτόχρονη εφαρμογή των νομοθεσιών περισσοτέρων κρατών μελών ο δικαιούχος θα αντλούσε πλεονεκτήματα θεωρούμενα ως μη οφειλόμενα τόσο από τη συγκεκριμένη εθνική νομοθεσία όσο και από την ειδική διάταξη του άρθρου 46 του κανονισμού 1408/71.
Επομένως το άρθρο 12, παράγραφος 2, του κανονισμού 1408/71 δεν εμποδίζει την εφαρμογή εθνικού κανόνα που απαγορεύει την εξωτερική σώρευση σε παροχές οι οποίες έχουν κτηθεί δυνάμει μόνης της εθνικής νομοθεσίας.
Στη συνέχεια, με το προδικαστικό ερώτημα ερωτάται αν το άρθρο 46 του κανονισμού 1408/71 έχει εφαρμογή σε περιπτώσεις όπως η υπό κρίση και κατά ποίο τρόπο προσδιορίζεται το ποσό των παροχών που οφείλεται κατ' εφαρμογή του.
Κατά το FNROM, το ποσό στο οποίο αναφέρεται το πρώτο εδάφιο του άρθρου 46, παράγραφος 1, και που αντιστοιχεί στη συνολική διάρκεια των περιόδων ασφαλίσεως του ειδικού συστήματος για εργάτες ορυχείου προσδιορίζεται λαμβανομένου υπόψη του απαγορευτικού της σωρεύσεως κανόνα του άρθρου 23, παράγραφος 1, του βασιλικού διατάγματος της 19ης Νοεμβρίου 1970. Αυτό προκύπτει από το άρθρο 12, παράγραφος 2, του κανονισμού 1408/71. Ο θεμελιώδης κανόνας του άρθρου 45, παράγραφος 2, του εν λόγω κανονισμού έχει ως συνέπεια εν προκειμένω ότι, για τον υπολογισμό συντάξεως βάσει του ειδικού για εργάτες ορυχείου βελγικού συστήματος, καθίσταται αδύνατος ο συνυπολογισμός των περιόδων ασφαλίσεως που συμπληρώθηκαν στην Ιταλία εκτός ορυχείων με τις περιόδους που συμπληρώθηκαν στα βελγικά ορυχεία και εμποδίζει τη σύγκριση την οποία προβλέπει το άρθρο 46, πρώτη παράγραφος, δεύτερο εδάφιο.
Ο Sinatra υποστηρίζει αντιθέτως ότι, για τον υπολογισμό της παροχής που οφείλεται δυνάμει του άρθρου 46, πρέπει εν πάση περιπτώσει να γίνεται συνυπολογισμός και αναλογικός επιμερισμός ακόμη και σε περιπτώσεις όπως η υπό κρίση. Επομένως ο βελγικός φορέας πρέπει να του χορηγήσει σύνταξη αναπηρίας αναλόγως του αριθμού των ετών ασφαλίσεως που συμπλήρωσε στο Βέλγιο σε σχέση με τη συνολική διάρκεια της επαγγελματικής του σταδιοδρομίας.
Πρέπει να σημειωθεί ότι, σύμφωνα με το άρθρο 40, παράγραφος 1, του κανονισμού 1408/71, το άρθρο 46 εφαρμόζεται κατ' αναλογία στις παροχές αναπηρίας στην περίπτωση που ο εργαζόμενος έχει υπαχθεί διαδοχικά ή κατά περιόδους στις νομοθεσίες δύο ή περισσοτέρων κρατών μελών, από τις οποίες η μία τουλάχιστον εξαρτά το ποσό των παροχών από τη διάρκεια των περιόδων ασφαλίσεως. Το άρθρο 46 προβλέπει στην παράγραφο 1 τη σύγκριση μεταξύ, αφενός, του ποσού, στο οποίο αναφέρεται το πρώτο εδάφιο της παραγράφου αυτής, της παροχής που αποκτάται δυνάμει των διατάξεων της συγκεκριμένης εθνικής νομοθεσίας και αντιστοιχεί στη συνολική διάρκεια των περιόδων ασφαλίσεως ή κατοικίας που πρέπει να ληφθούν υπόψη δυνάμει της νομοθεσίας αυτής και, αφετέρου, του ποσού της παροχής που προκύπτει από την εφαρμογή των κανόνων της παραγράφου 2, εδάφια α ) και β ), του εν λόγω άρθρου. Δυνάμει του άρθρου 46, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, μόνο το μεγαλύτερο από τα ποσά αυτά λαμβάνεται υπόψη.
Από την προαναφερθείσα νομολογία προκύπτει ότι η οφειλόμενη παροχή είναι αυτή που προκύπτει από την εφαρμογή του άρθρου 46 όταν αποδεικνύεται ευνοϊκότερη από αυτήν που αποκτάται δυνάμει μόνης της εθνικής νομοθεσίας, περιλαμβανομένου ενδεχομένως και του απαγορευτικού της εξωτερικής σωρεύσεως κανόνα. Το άρθρο 45, παράγραφος 2, αποκλείει μεν το συνυπολογισμό των περιόδων ασφαλίσεως όταν πρόκειται, όπως εν προκειμένω, για ειδικό σύστημα ορισμένου επαγγέλματος, οι δε περίοδοι που συμπληρώθηκαν σε άλλο κράτος μέλος δεν αφορούν αντίστοιχο σύστημα, πλην όμως η εφαρμογή του άρθρου 46 και της σύγκρισης που προβλέπει στην παράγραφο 1, δεύτερο εδάφιο, δεν εξαρτάται από τον όρο ότι είναι δυνατός ο συνυπολογισμός όλων των συγκεκριμένων περιόδων για τον προσδιορισμό των παροχών. Επομένως το άρθρο 46 εφαρμόζεται εξ ολοκλήρου σε περιπτώσεις όπως η υπό κρίση.
Σημειωτέον εξάλλου ότι το ποσό στο οποίο αναφέρεται το πρώτο εδάφιο του άρθρου 46, παράγραφος 1, είναι, σύμφωνα με την προαναφερθείσα νομολογία του Δικαστηρίου που επιβεβαιώθηκε τελευταία με δύο αποφάσεις της 4ης Ιουνίου 1985 ( Romano,
58/84, και Ruzzo, 117/84, Συλλογή 1985, σσ. 1679 και 1697
αντίστοιχα) είναι εκείνο που θα εδικαιούτο ο εργαζόμενος σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία αν δεν ελάμβανε σύνταξη δυνάμει της νομοθεσίας άλλου κράτους μέλους. Στο πλαίσιο αυτό και δυνάμει του άρθρου 12, παράγραφος 2, δεύτερη περίοδος, του κανονισμού 1408/71 αποκλείεται η εφαρμογή εθνικού κανόνα που απαγορεύει την εξωτερική σώρευση.
Όσον αφορά το ποσό που υπολογίζεται κατ' εφαρμογή του άρθρου 46, παράγραφος 2, εδάφια α ) και β ), το εδάφιο α ), in fine, ορίζει ότι αν το ποσό της παροχής που οφείλεται δυνάμει εθνικής νομοθεσίας είναι ανεξάρτητο των περιόδων που πραγματοποιήθηκαν,« το ποσό αυτό λαμβάνεται ως το θεωρητικό ποσό » στο οποίο αναφέρεται το εδάφιο α ). Όταν, στην περίπτωση αυτή, το εν λόγω ποσό είναι ίσο με το αναφερόμενο στο πρώτο εδάφιο της παραγράφου 1, το πραγματικό ποσό της παροχής που προσδιορίζεται σύμφωνα με το εδάφιο β ) της παραγράφου 2 αναλόγως της διάρκειας των περιόδων που συμπληρώθηκαν κατά τη συγκεκριμένη νομοθεσία σε σχέση προς τη συνολική διάρκεια των περιόδων που πραγματοποιήθηκαν υπό τις νομοθεσίες όλων των ενδιαφερομένων κρατών μελών δεν μπορεί να είναι υψηλότερο από το ποσό που αναφέρεται στην παράγραφο 1. Υπό τις συνθήκες αυτές, το ζήτημα που αμφισβητείται μεταξύ του FNROM, αφενός, και του Sinatra και της ιταλικής κυβέρνησης, αφετέρου, αν δηλαδή ο υπολογισμός που προβλέπει το άρθρο 46, παράγραφος 2, πρέπει να γίνεται ακόμα και στις περιπτώσεις που αναφέρει το άρθρο 45, παράγραφος 2, δεν παρουσιάζει ενδιαφέρον.
Σημειωτέον περαιτέρω, όπως παρατήρησαν η Επιτροπή και η ιταλική κυβέρνηση, ότι στο ποσό που προσδιορίζεται κατ' αυτόν τον τρόπο εφαρμόζεται η ρήτρα μειώσεως της παραγράφου 3 του άρθρου 46. Κατά τη ρήτρα αυτή, το υψηλότερο από τα θεωρητικά ποσά των παροχών που υπολογίστηκαν σύμφωνα με τις διατάξεις της παραγράφου 2, εδάφιο α ), αποτελεί το ανώτατο όριο που δεν μπορεί να υπερβεί το συνολικό ποσό των παροχών που υπολογίζονται σύμφωνα με τις διατάξεις των παραγράφων 1 και 2 και οφείλονται από κάθε φορέα που εφαρμόζει την παράγραφο 1.
Επομένως στο ερώτημα που υπέβαλε το Cour du travail του Mons προσήκει η απάντηση ότι:
1)
—
οι διατάξεις του κανονισμού 1408/71 δεν εμποδίζουν τη χορήγηση παροχών που έχουν αποκτηθεί δυνάμει μόνης της εθνικής νομοθεσίας εφόσον είναι υψηλότερες εκείνων που προσδιορίζονται κατ' εφαρμογή του άρθρου 46 του κανονισμού·
—
στην περίπτωση αυτή, το άρθρο 12, παράγραφος 2, του κανονισμού 1408/71 δεν εμποδίζει την εφαρμογή εθνικού κανόνα που απαγορεύει την εξωτερική σώρευση για τον προσδιορισμό των παροχών που έχουν κτηθεί δυνάμει μόνης της εθνικής νομοθεσίας·
2)
—
το άρθρο 46 του κανονισμού 1408/71 έχει εφαρμογή στην περίπτωση που το ποσό των παροχών, οι οποίες οφείλονται δυνάμει της εθνικής νομοθεσίας, είναι ανεξάρτητο των περιόδων που έχουν πραγματοποιηθεί, έχει δε συμπληρωθεί η κατώτατη περίοδος από την οποία εξαρτάται η απόκτηση του δικαιώματος δυνάμει της νομοθεσίας αυτής, ακόμα και αν πρόκειται για ειδικό σύστημα ορισμένου επαγγέλματος και αν οι συμπληρωθείσες σε άλλο κράτος μέλος περίοδοι δεν αφορούν αντίστοιχο σύστημα·
—
για τον προσδιορισμό του ποσού στο οποίο αναφέρεται το πρώτο εδάφιο του άρθρου 46, παράγραφος 1, αποκλείεται η εφαρμογή εθνικού κανόνα που απαγορεύει την εξωτερική σώρευση·
—
το υψηλότερο ποσό που προκύπτει από τη σύγκριση την οποία προβλέπει το δεύτερο εδάφιο του άρθρου 46, παράγραφος 1, μειώνεται ενδεχομένως κατ' εφαρμογή της παραγράφου 3 του εν λόγω άρθρου.
Επί των δικαστικών εξόδων
Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν η ιταλική κυβέρνηση και η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων που υπέβαλαν παρατηρήσεις στο Δικαστήριο δεν αποδίδονται. Δεδομένου ότι η διαδικασία έχει, έναντι των διαδίκων της κύριας δίκης, το χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου, σ' αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων.

Για τους λόγους αυτούς
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (τρίτο τμήμα),
κρίνοντας επί του ερωτήματος που του υπέβαλε με απόφαση της 5ης Δεκεμβρίου 1984 το Cour du travail του Mons, αποφαίνεται:

1)
Οι διατάξεις του κανονισμού 1408/71 δεν εμποδίζουν τη χορήγηση παροχών που έχουν αποκτηθεί δυνάμει μόνης της εθνικής νομοθεσίας εφόσον είναι υψηλότερες εκείνων που προσδιορίζονται κατ' εφαρμογή του άρθρου 46 του κανονισμού.
Στην περίπτωση αυτή το άρθρο 12, παράγραφος 2, του κανονισμού 1408/71 δεν εμποδίζει την εφαρμογή εθνικού κανόνα που απαγορεύει την εξωτερική σώρευση για τον προσδιορισμό των παροχών που έχουν κτηθεί δυνάμει μόνης της εθνικής νομοθεσίας.

2)
Το άρθρο 46 του κανονισμού 1408/71 έχει εφαρμογή στην περίπτωση που το ποσό των παροχών, οι οποίες οφείλονται δυνάμει της εθνικής νομοθεσίας, είναι ανεξάρτητο των περιόδων που έχουν πραγματοποιηθεί, έχει δε συμπληρωθεί η κατώτατη περίοδος από την οποία εξαρτάται η απόκτηση του δικαιώματος δυνάμει της νομοθεσίας αυτής, ακόμα και αν πρόκειται για ειδικό σύστημα ορισμένου επαγγέλματος και αν οι συμπληρωθείσες σε άλλο κράτος μέλος περίοδοι δεν αφορούν αντίστοιχο σύστημα.
Για τον προσδιορισμό του ποσού στο οποίο αναφέρεται το πρώτο εδάφιο του άρθρου 46, παράγραφος 1, αποκλείεται η εφαρμογή εθνικού κανόνα που απαγορεύει την εξωτερική σώρευση.
Το υψηλότερο ποσό που προκύπτει από τη σύγκριση την οποία προβλέπει το δεύτερο εδάφιο του άρθρου 46, παράγραφος 1, μειώνεται ενδεχομένως κατ' εφαρμογή της παραγράφου 3 του εν λόγω άρθρου.

Everling
Koopmans
Κακούρης
Δημοσιεύτηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο Λουξεμβούργο στις 13 Μαρτίου 1986.
Ο γραμματέας
Ρ. Heim
Ο πρόεδρος του τρίτου τμήματος
U. Everling
(
*1
)	Γλώσσα διαδικασίας: η γαλλική.