CELEX: 61984CJ0175(01)
Αγωγή αποζημιώσεως
Άρθρα 178 και 215, παράγραφος 2, της Συνθήκης

Με δικόγραφο που κατέθεσε στη γραμματεία του Δικαστηρίου στις 4 Ιουλίου 1984, η εταιρία Krohn ( στο εξής: η Krohn) άσκησε, δυνάμει του άρθρου 215, παράγραφος 2, της Συνθήκης, αγωγή, με την οποία ζητεί να υποχρεωθεί η Επιτροπή να της αποκαταστήσει τη ζημία που υπέστη λόγω της αρνήσεως του Bundesanstalt für Landwirtschaftliche Marktordnung — Ομοσπονδιακού Ιδρύματος Οργανώσεως των Γεωργικών Αγορών — ( στο εξής: BALM ), βάσει σχετικών οδηγιών της Επιτροπής, να της χορηγήσει πιστοποιητικά εισαγωγής προϊόντων της διάκρισης 07.06 Α του κοινού δασμολογίου ( μανιόκα-ταπιόκα ) προελεύσεως Ταϊλάνδης.
Πρέπει να σημειωθεί ότι, με απόφαση της 26ης Φεβρουαρίου 1986, το Δικαστήριο, αποφαινόμενο αυτεπαγγέλτως βάσει του άρθρου 92, παράγραφος 2, του κανονισμού διαδικασίας, έκρινε, μεταξύ άλλων, ότι η άρνηση εκδόσεως των αιτηθέντων πιστοποιητικών εισαγωγής δεν έπρεπε εν προκειμένω να καταλογιστεί στο BALM αλλά στην Επιτροπή. Δέχτηκε τύποις την υπό κρίση αγωγή και αποφάσισε να συνεχίσει τη δίκη προς έκδοση αποφάσεως επί της ουσίας.
Ως προς το κανονιστικό πλαίσιο και τα πραγματικά περιστατικά της διαφοράς, καθώς και τους ισχυρισμούς και τα επιχειρήματα των διαδίκων, γίνεται παραπομπή στην έκθεση για την επ' ακροατηρίου συζήτηση. Τα στοιχεία αυτά της δικογραφίας εκτίθενται κατωτέρω μόνο καθόσον απαιτείται για να σχηματίσει κρίση το Δικαστήριο.
Η απόφαση περί μη εκδόσεως των αιτηθέντων πιστοποιητικών εκδόθηκε το Δεκέμβριο 1982, στο πλαίσιο των διατάξεων της Συμφωνίας Συνεργασίας που συνήφθη μεταξύ της ΕΟΚ και του Βασιλείου της Ταϊλάνδης σχετικά με την παραγωγή, την εμπορία και τις συναλλαγές μανιόκας (στο εξής: Συμφωνία ΕΟΚ-Ταϊλάνδης), η οποία εγκρίθηκε εξ ονόματος της Κοινότητας από το Συμβούλιο με την απόφαση 82/495, της 19ης Ιουλίου 1982 (
ΕΕ L 219, σ. 52
), και των εκτελεστικών διατάξεων της εν λόγω Συμφωνίας, τις οποίες θέσπισε η Επιτροπή με τον κανονισμό 2029/82, της 22ας Ιουλίου 1982 (
ΕΕ L 218, σ. 8
).
Δυνάμει του άρθρου 1 της Συμφωνίας ΕΟΚ-Ταϊλάνδης, η δυνατότητα εισαγωγής στην ΕΟΚ μανιόκας με τον προτιμησιακό συντελεστή 6 ο/ο κατ' αξία περιορίζεται, για την περίοδο ισχύος αυτής της Συμφωνίας ( Ιανουάριος 1982-Δεκέμβριος 1986 ), στις ποσοστώσεις που καθορίζονται με αυτή. Η τήρηση αυτών των ποσοτώσεων εξασφαλίζεται με ένα σύστημα διπλού ελέγχου, το οποίο, κατά το άρθρο 5 της Συμφωνίας, επιβάλλει στις μεν ταϊλανδικές αρχές να μην εκδίδουν πιστοποιητικά εξαγωγής πέρα από τα όρια των καθοριζόμενων ποσοστώσεων, στις δε κοινοτικές αρχές να μην εκδίδουν κανένα πιστοποιητικό εισαγωγής που να παρέχει δικαίωμα υπαγωγής στον προτιμη-σιακό δασμό χωρίς την προσκόμιση πιστοποιητικού εξαγωγής.
Ωστόσο, πριν αρχίσουν να ισχύουν, τον Ιούλιο του 1982, η Συμφωνία ΕΟΚ-Ταϊλάνδης και ο προαναφερθείς κανονισμός 2029/82, οι εισαγωγές μανιόκας προελεύσεως Ταϊλάνδης πραγματοποιούνταν χωρίς πιστοποιητικά εξαγωγής, βάσει και μόνο των αδειών εισαγωγής που εξέδιδαν οι αρχές των κρατών μελών σύμφωνα με τις διατάξεις του κανονισμού 3183/80 της Επιτροπής, της 3ης Δεκεμβρίου 1980, περί κοινών τρόπων εφαρμογής του καθεστώτος πιστοποιητικών εισαγωγής, εξαγωγής και προκαθορισμού για τα γεωργικά προϊόντα ( ΕΕ ειδ. έκδ. 11/022, σ. 66 ).
Μολονότι καμιά κοινοτική υπηρεσία δεν είχε συγκεντρώσει στοιχεία για τις άδειες εισαγωγής που είχαν εκδοθεί κατά τους πρώτους μήνες του έτους 1982, πριν από τη σύναψη της Συμφωνίας ΕΟΚ-Ταϊλάνδης, οι ταϊλανδικές αρχές ανέλαβαν ωστόσο να εξασφαλίσουν την τήρηση της ποσόστωσης που καθοριζόταν με τη Συμφωνία ΕΟΚ-Ταϊλάνδης για ολόκληρο το έτος 1982. Πράγματι, οι αρχές αυτές εξέδιδαν ήδη από την 1η Ιανουαρίου 1982 κατά σύστημα πιστοποιητικά εξαγωγής για κάθε ποσότητα μανιόκας που εγκατέλειπε τους λιμένες της Ταϊλάνδης με κατεύθυνση την Κοινότητα, καταγράφοντας και τις αντίστοιχες ποσότητες. Θα έπαυαν να εκδίδουν τέτοια πιστοποιητικά όταν θα συμπληρωνόταν η ποσόστωση που είχε καθοριστεί για το 1982.
Υπ' αυτές τις περιστάσεις η Krohn προσκόμισε στο BALM στις 16 Νοεμβρίου 1982, ως δικαιολογητικά της αίτησης της για την έκδοση πιστοποιητικών εισαγωγής, τα πιστοποιητικά εξαγωγής που της είχαν χορηγήσει οι ταϊλανδικές αρχές στις 18 Αυγούστου και στις 7 Σεπτεμβρίου 1982.
Ενόψει του χρονικού διαστήματος που είχε μεσολαβήσει από την έκδοση των τα'ιλαν-δικών πιστοποιητικών εξαγωγής μέχρι την κατάθεση της αίτησης εκδόσεως πιστοποιητικών εισαγωγής, η Επιτροπή έκρινε αναγκαίο να ελέγξει αν η μανιόκα για την οποία ζητούνταν τα πιστοποιητικά εισαγωγής ήταν όντως η ίδια με εκείνη για την οποία είχαν χορηγηθεί τα πιστοποιητικά εξαγωγής. Προς τούτο, απαίτησε να δηλώσει η Krohn την ημερομηνία φορτώσεως της μανιόκας στην Ταϊλάνδη, το όνομα του πλοίου με το οποίο πραγματοποιήθηκε η μεταφορά, τον πιθανό τόπο και χρόνο διεκπεραιώσεως των τελωνειακών διατυπώσεων. Δεδομένου δε ότι η Krohn αρνήθηκε να παράσχει τα στοιχεία αυτά, η Επιτροπή δήλωσε στο BALM ότι τα αιτούμενα πιστοποιητικά εισαγωγής δεν μπορούσαν να χορηγηθούν.
Η Krohn υποστηρίζει ότι η απόφαση της Επιτροπής είναι παράνομη και ότι συνιστά, ως εκ τούτου, πταίσμα ικανό να στοιχειοθετήσει εξωσυμβατική ευθύνη της Κοινότητας έναντι αυτής.
Σχετικώς η Krohn υποστηρίζει, πρώτον, ότι οι αξιώσεις της Επιτροπής δεν βρίσκουν έρεισμα στον προαναφερθέντα κανονισμό 2029/82, αλλά επιβλήθηκαν για πρώτη φορά με τον κανονισμό 499/83, της 2ας Μαρτίου 1983, που εκδόθηκε μετά την επίμαχη απόφαση. Άλλωστε ούτε απαραίτητες είναι οι αξιώσεις αυτές για την τήρηση της Συμφωνίας ΕΟΚ-Ταϊλάνδης, για την εξασφάλιση της οποίας απλώς πρέπει να ελέγχονται οι εισαγόμενες ποσότητες, ενώ δεν είναι αναγκαίο το εμπόρευμα στο οποίο αναφέρεται το πιστοποιητικό εξαγωγής να είναι ακριβώς το ίδιο με εκείνο για το οποίο ζητείται το πιστοποιητικό εισαγωγής.
Προκειμένου να κριθεί το σύννομο ή μη των αξιώσεων που διατυπώνει η Επιτροπή έναντι της Krohn, πρέπει να εξεταστεί αν οι αξιώσεις αυτές είναι ή όχι σύμφωνες προς τις διατάξεις του προαναφερθέντος κανονισμού 2029/82, ο οποίος πάλι πρέπει να ερμηνευτεί με γνώμονα τους σκοπούς της Συμφωνίας ΕΟΚ-Τάιλάνδης, την τήρηση των οποίων έχει ως σκοπό να εξασφαλίσει.
Είναι ακριβές ότι, όπως παρατηρεί η Krohn, το άρθρο 6 του προαναφερθέντος κανονισμού 2029/82, που ορίζει τα στοιχεία που πρέπει υποχρεωτικά να περιλαμβάνονται στην αίτηση εκδόσεως πιστοποιητικού εισαγωγής και στο ίδιο το πιστοποιητικό εισαγωγής, δεν αναφέρει τα επίμαχα στοιχεία. Πρέπει, συνεπώς, να γίνει δεκτό ότι τα στοιχεία αυτά δεν ζητούνταν συστηματικά, κατά το κρίσιμο χρονικό διάστημα, από τους αιτούντες πιστοποιητικά εισαγωγής. Κατέστησαν υποχρεωτικά από την έκδοση του προαναφερθέντος κανονισμού 499/83 της Επιτροπής, της 2ας Μαρτίου 1983, με τον οποίο επιδιώχτηκε έτσι η ενίσχυση του υφισταμένου συστήματος ελέγχου.
Η διαπίστωση αυτή δεν επιλύει ωστόσο το ζήτημα αν, σε μια συγκεκριμένη περίπτωση σαν την υπό κρίση και βάσει και των λοιπών διατάξεων του προαναφερθέντος κανονισμού 2029/82, η Επιτροπή είχε ή όχι την εξουσία να απαιτήσει από τον ενδιαφερόμενο επιχειρηματία πρόσθετα στοιχεία που δεν ζητούνταν συστηματικά βάσει της ισχύουσας κανονιστικής ρύθμισης.
Πρέπει να παρατηρηθεί ως προς το ζήτημα αυτό ότι το άρθρο 7 του προαναφερθέντος κανονισμού 2029/82 παρέχει στην Επιτροπή την εξουσία να εμποδίζει την εκ μέρους των εθνικών αρχών έκδοση των αιτουμένων πιστοποιητικών εισαγωγής σε περίπτωση που « δεν τηρήθηκαν οι όροι που προβλέπει η Συμφωνία Συνεργασίας ». Μεταξύ των προϋποθέσεων αυτών συγκαταλέγεται και ο κανόνας που τίθεται από τα άρθρα 1 και 5 της Συμφωνίας Συνεργασίας, κατά τον οποίο οι εξαγωγές μανιόκας από την Ταϊλάνδη προς την ΕΟΚ δεν πρέπει να υπερβαίνουν τις συμφωνηθείσες ποσότητες, ήτοι 5 εκατομμύρια τόνους για το 1982. Η Επιτροπή είχε συνεπώς το καθήκον, για να εξασφαλίσει την ορθή εφαρμογή των πιο πάνω διατάξεων, να βεβαιωθεί ότι τα πιστοποιητικά εισαγωγής που ζητούσε η Krohn δεν δημιουργούσαν κίνδυνο υπερβάσεως της ποσόστωσης αυτής.
Πρέπει σχετικώς να υπομνηστεί ότι, κατά το χρόνο ενάρξεως της ισχύος της Συμφωνίας ΕΟΚ-Ταϊλάνδης, εξακολουθούσε να ισχύει ένας αριθμός αδειών εισαγωγής που είχαν εκδοθεί προηγουμένως, οι οποίες έδιναν έτσι στους κατόχους τους εισαγωγείς το δικαίωμα να πραγματοποιήσουν τις αντίστοιχες εισαγωγές μετά τη σύναψη της Συμφωνίας χωρίς να υποχρεούνται να προσκομίσουν τα πιστοποιητικά εξαγωγής των ταϊλανδικών αρχών. Ενδέχεται, λοιπόν, ορισμένοι επιχειρηματίες να σκέφτηκαν να κρατήσουν αυτά τα πιστοποιητικά εξαγωγής και να ξαναχρησιμοποιήσουν όσα απ' αυτά δεν είχε λήξει η ισχύς τους για να ζητήσουν νέα πιστοποιητικά εισαγωγής υπό το καθεστώς του κανονισμού 2029/82. Υπήρχε επομένως ο κίνδυνος να χρησιμοποιηθεί ένα και το αυτό πιστοποιητικό εξαγωγής για να εισαχθεί στην ΕΟΚ διπλάσια ποσότητα μανιόκας από αυτή που αναγραφόταν στο έγγραφο αυτό.
Για να μην υπάρξει δυνατότητα τέτοιων τεχνασμάτων, που θα υπονόμευαν την τήρηση των ποσοστώσεων που καθορίστηκαν με τη Συμφωνία Συνεργασίας ΕΟΚ — Ταϊλάνδης, η Επιτροπή είχε όντως την υποχρέωση, κατ' εφαρμογή του άρθρου 7 του προαναφερθέντος κανονισμού 2029/82, να ελέγξει, σε περίπτωση αμφιβολίας, αν η ποσότητα μανιόκας για την οποία ζητούνταν πιστοποιητικό εισαγωγής ήταν η ίδια με αυτή για την οποία είχε εκδοθεί τοπροσκομισθέν πιστοποιητικό εξαγωγής. Πρέπει σχετικώς να σημειωθεί ότι το έντυπο υπόδειγμα πιστοποιητικού εξαγωγής που επισυνάπτεται ως παράρτημα στον κανονισμό προβλέπει την αναγραφή του ονόματος του πλοίου με το οποίο μεταφέρεται η μανιόκα στην οποία αναφέρεται το πιστοποιητικό και ότι το στοιχείο αυτό δίνει στην Επιτροπή τη δυνατότητα να προβεί σ' αυτό τον έλεγχο.
Αυτός είναι ακριβώς ο σκοπός τον οποίο επιδίωκε εν προκειμένω η Επιτροπή ζητώντας συμπληρωματικά στοιχεία από την Krohn. Η ενάγουσα εταιρία αναγνώρισε, κατά τη συζήτηση ενώπιον του Δικαστηρίου, ότι τα πιστοποιητικά εξαγωγής της 18ης Αυγούστου και της 7ης Σεπτεμβρίου 1982, τα οποία προσκόμισε ως δικαιολογητικά της από 16 Νοεμβρίου 1982 αιτήσεως της για την έκδοση πιστοποιητικών εισαγωγής, είχαν εκδοθεί για εισαγωγή που είχε ήδη πραγματοποιηθεί βάσει άδειας εισαγωγής που είχε εκδοθεί πριν αρχίσει να ισχύει η Συμφωνία Συνεργασίας.
Απαιτώντας, επομένως, από την Krohn συμπληρωματικά στοιχεία και αρνούμενη να επιτρέψει την έκδοση των αιτηθέντων πιστοποιητικών εισαγωγής, η Επιτροπή εφάρμοσε ορθά το άρθρο ,7 του κανονισμού 2029/82. Ο πρώτος ισχυρισμός πρέπει επομένως να απορριφθεί.
Η ενάγουσα ισχυρίζεται, δεύτερον, ότι η άρνηση εκδόσεως των πιστοποιητικών εισαγωγής συνιστά προσβολή των δικαιωμάτων που απέκτησε νομίμως πριν και μετά τη σύναψη της Συμφωνίας ΕΟΚ-Ταϊλάνδης, με την έκδοση αδειών εισαγωγής και πιστοποιητικών εξαγωγής αντιστοίχως.
Ούτε αυτός ο ισχυρισμός μπορεί να γίνει δεκτός.
Όσον αφορά, πρώτον, τα δικαιώματα που αντλούσε η Krohn απ' τις άδειες εισαγωγής που εκδόθηκαν πριν από τη σύναψη της Συμφωνίας ΕΟΚ-Ταϊλάνδης, δεν αμφισβητείται ότι έγιναν απολύτως σεβαστά, εφόσον οι αντίστοιχες εισαγωγές πραγματοποιήθηκαν σύμφωνα με τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις.
Όσον αφορά, δεύτερον, τα δικαιώματα που αντλούσε η Krohn από τα πιστοποιητικά εξαγωγής της 18ης Αυγούστου και της 7ης Σεπτεμβρίου 1982, και αυτά έγιναν σεβαστά, εφόσον οι ποσότητες μανιόκας τις οποίες αφορούσαν εισήχθησαν βάσει των αδειών εισαγωγής που αναφέρονται πιο πάνω. Για τους ήδη προεκτεθέντες λόγους όμως, αυτά τα πιστοποιητικά εξαγωγής δεν παρείχαν επ' ουδενί λόγω στην Krohn, αντίθετα από ό, τι υποστηρίζει η ίδια, το δικαίωμα να εισαγάγει για δεύτερη φορά τις ανάλογες ποσότητες μανιόκας βάσει των νέων πιστοποιητικών εισαγωγής που προβλέπει ο κανονισμός 2029/82.
Από το σύνολο των σκέψεων που εκτέθηκαν πιο πάνω προκύπτει ότι η απόφαση της Επιτροπής στην οποία κατά τους ισχυρισμούς της ενάγουσας οφείλεται η ζημία δεν είναι παράνομη.
Υπ' αυτές τις συνθήκες και χωρίς να είναι αναγκαίο να εξεταστεί αν συντρέχουν ή όχι οι λοιπές προϋποθέσεις που απαιτούνται για να στοιχειοθετείται ευθύνη της Κοινότητας, πρέπει να απορριφθεί η αγωγή αποζημιώσεως.
Επί των δικαστικών εξόδων
Κατά το άρθρο 69, παράγραφος 2, του κανονισμού διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα. Επειδή η ενάγουσα ηττήθηκε, πρέπει να καταδικαστεί στα δικαστικά έξοδα.

Για τους λόγους αυτούς
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
αποφασίζει:

1)
Απορρίπτει την αγωγή.

2)
Καταδικάζει την ενάγουσα στα δικαστικά έξοδα.

Mackenzie Stuart
Galmot
Κακούρης
O'Higgins
Schockweiler
Bosco
Koopmans
Due
Everling
Bahlmann
Moitinho de Almeida
Δημοσιεύτηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο Λουξεμβούργο στις 15 Ιανουαρίου 1987.
Ο γραμματέας
Ρ. Heim
Ο πρόεδρος
Α. J. Mackenzie Stuart
(
*1
)	Γλώσσα διαδικασίας: η γερμανική.