CELEX: 61988CJ0027
Ανταγωνισμός
Εξουσίες της Επιτροπής προς διεξαγωγή έρευνας
Δικαιώματα της υπερασπίσεως

1. Τα άρθρα 11 και 14 του κανονισμού 17 θεσπίζουν δύο διαδικασίες, κάθε μία από τις οποίες διατηρεί την αυτοτέλειά της. Το γεγονός ότι διεξήχθη ήδη έλεγχος βάσει του άρθρου 14 δεν μπορεί να μειώσει ούτε κατ' ελάχιστο τις εξουσίες προς διενέργεια ερευνών τις οποίες διαθέτει η Επιτροπή βάσει του άρθρου 11. Επομένως, δεν υφίσταται κανένας διαδικαστικής φύσεως λόγος βάσει του κανονισμού 17 που να εμποδίζει την Επιτροπή να ζητεί, στο πλαίσιο αιτήσεως προς παροχή πληροφοριών, να της παραδοθούν έγγραφα των οποίων αντίγραφο ή απόσπασμα δεν μπόρεσε να λάβει ή να ανακαλύψει επ' ευκαιρία διεξαγωγής προηγούμενου ελέγχου.
Στην Επιτροπή εναπόκειται η εκτίμηση του αν μια πληροφορία είναι απαραίτητη προκειμένου να διακριβώσει παραβάσεις των κανόνων του ανταγωνισμού. Ακόμα και αν έχει ήδη ενδείξεις ή και αποδεικτικά στοιχεία περί της υπάρξεως μιας παραβάσεως, η Επιτροπή μπορεί νομίμως να θεωρήσει απαραίτητο να ζητήσει συμπληρωματικές πληροφορίες που να της παράσχουν τη δυνατότητα να διαπιστώσει με μεγαλύτερη ακρίβεια την έκταση της παραβάσεως και να καθορίσει τη διάρκειά της ή την ταυτότητα των εμπλεκομένων επιχειρήσεων.
2. Ο σεβασμός των δικαιωμάτων της υπερασπίσεως, ως θεμελιώδης αρχή, πρέπει να διασφαλίζεται όχι μόνο στις διοικητικές διαδικασίες οι οποίες ενδέχεται να καταλήξουν στην επιβολή κυρώσεων, αλλά και στο πλαίσιο προκαταρκτικών ερευνών, όπως οι αναφερόμενες στο άρθρο 11 του κανονισμού 17 αιτήσεις παροχής πληροφοριών, που μπορούν να έχουν καθοριστικό χαρακτήρα για την απόδειξη του παράνομου χαρακτήρα της συμπεριφοράς των επιχειρήσεων, η οποία μπορεί να επισύρει την ευθύνη τους.
Επομένως, ναι μεν η Επιτροπή δικαιούται, στο πλαίσιο μιας αιτήσεως παροχής πληροφοριών κατ' εφαρμογή του άρθρου 11 του κανονισμού 17, να υποχρεώνει τις επιχειρήσεις να παρέχουν όλες τις απαραίτητες πληροφορίες που αναφέρονται σε πραγματικά περιστατικά των οποίων έχει λάβει γνώση και να της προσκομίζουν, εν ανάγκη, τα σχετικά έγγραφα που κατέχουν, έστω και αν αυτά μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να αποδειχθεί, σε βάρος των ιδίων ή άλλων επιχειρήσεων, συμπεριφορά που προσβάλλει τον ελεύθερο ανταγωνισμό, δεν μπορεί όμως να θίγει τα δικαιώματα υπερασπίσεως των επιχειρήσεων με απόφαση περί αιτήσεως παροχής πληροφοριών.
Συνεπώς, αν και δεν μπορεί να γίνει δεκτό το δικαίωμα των επιχειρήσεων να αρνούνται να καταθέτουν στοιχεία εις βάρος τους όταν πρόκειται για παραβάσεις οικονομικής φύσεως, ιδίως στον τομέα του δικαίου του ανταγωνισμού, είτε βάσει μιας κοινής στα δίκαια των κρατών μελών αρχής, είτε βάσει των δικαιωμάτων που εγγυάται η Ευρωπαϊκή Σύμβαση για την προάσπιση των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των θεμελιωδών ελευθεριών ή το Διεθνές Σύμφωνο περί των αστικών και πολιτικών δικαιωμάτων, η Επιτροπή δεν μπορεί να επιβάλλει στις επιχειρήσεις την υποχρέωση να δίδουν σε ερωτήσεις απαντήσεις από τις οποίες θα αποδεικνυόταν η ύπαρξη παραβάσεως, με την απόδειξη της οποίας βαρύνεται η ίδια η Επιτροπή.
(Το σκεπτικό της αποφάσεως αυτής δεν διαφέρει από το σκεπτικό της δημοσιευθείσας κατά την ίδια ημερομηνία αποφάσεως: 18 Οκτωβρίου 1989, Orkem κατά Επιτροπής, 374/87, Συλλογή 1989, σ. 3283).
Διάδικοι
Στην υπόθεση 27/88,
Solvay & Cie, ανώνυμος εταιρεία εδρεύουσα στις Βρυξέλλες, εκπροσωπούμενη από τον Lucien Simont, δικηγόρο Βρυξελλών, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο το δικηγόρο Jacques Loesch, 8, rue Zithe,
προσφεύγουσα,
κατά
Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εκπροσωπούμενης από το νομικό της σύμβουλο Anthony Mc Clellan, επικουρούμενο από την Nicole Coutrelis, δικηγόρο Παρισίων, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον Γεώργιο Κρεμλή, μέλος της νομικής της υπηρεσίας, Centre Wagner,
καθής,
που έχει ως αντικείμενο προσφυγή ακυρώσεως κατά της αποφάσεως ΙV/31.865 της Επιτροπής, της 24ης Νοεμβρίου 1987, σχετικά με διαδικασία εφαρμογής του άρθρου 11, παράγραφος 5, του κανονισμού 17 του Συμβουλίου,
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
συγκείμενο από τους O. Due, πρόεδρο, Sir Gordon Slynn, F. A. Schockeiler και M. Zuleeg, προέδρους τμήματος, T. Koopmans, G. F. Mancini, R. Joliet, J. C. Moitinho de Almeida, G. C. Rodriguez Iglesias, F. Grevisse και Diez de Velasco, δικαστές,
(το σκεπτικό παραλείπεται)
αποφασίζει:
Διατακτικό
1) Ακυρώνει την απόφαση ΙV/31.865 της Επιτροπής, της 24ης Νοεμβρίου 1987, σχετικά με διαδικασία εφαρμογής του άρθρου 11, παράγραφος 5, του κανονισμού 17 του Συμβουλίου, της 6ης Φεβρουαρίου 1962, πρώτου κανονισμού εφαρμογής των άρθρων 85 και 86 της Συνθήκης ΕΟΚ, όσον αφορά τις ερωτήσεις των σημείων ΙΙ 1, στοιχείο γ) και ΙΙΙ 1 και 2.
2) Απορρίπτει την προσφυγή κατά τα λοιπά.
3) Κάθε διάδικος φέρει τα δικαστικά του έξοδα.