CELEX: 62005CJ0019
Παράβαση κράτους μέλους
Ίδιοι πόροι των Κοινοτήτων
Νομίμως οφειλόμενοι τελωνειακοί δασμοί, μη εισπραχθέντες λόγω σφάλματος των εθνικών τελωνειακών αρχών
Δημοσιονομική ευθύνη των κρατών μελών

12/03), η Επιτροπή κατέληξε ότι έπρεπε να επιβληθούν δασμοί a posteriori, αλλά η επιχείρηση εισαγωγών μπορούσε να
απαλλαγεί από την υποχρέωση καταβολής τους δυνάμει του άρθρου 239 του τελωνειακού κώδικα. Επειδή δεν διαπίστωσε κάποιο πταίσμα
των δανικών αρχών κατά τη διάρκεια της περιόδου αυτής, η Επιτροπή εξέθεσε, με έγγραφο της 21ης Φεβρουαρίου 2005, ότι δεν είχε
την πρόθεση να θεωρήσει το Βασίλειο της Δανίας υπεύθυνο για τη μη καταβολή των ιδίων πόρων όσον αφορά την εν λόγω περίοδο.
Όσον αφορά την περίοδο μεταξύ 1ης Ιανουαρίου 1994 και 31ης Δεκεμβρίου 1997, η Επιτροπή ζήτησε από τις δανικές αρχές, με έγγραφο
της 9ης Νοεμβρίου 1998, την καταβολή των δασμών τους οποίους όφειλαν να εισπράξουν για την εισαγωγή εκ μέρους της επιχειρήσεως
εισαγωγών εμπορευμάτων αναγκαίων για την κατασκευή εμπορευματοκιβωτίων, ήτοι ποσό 18 687 475 DKK, εκτός τόκων. Ύστερα από
ανταλλαγή αλληλογραφίας, η Επιτροπή κίνησε τη διαδικασία λόγω παραβάσεως κράτους μέλους την οποία προβλέπει το άρθρο 226 ΕΚ.
Αφού κάλεσε το Βασίλειο της Δανίας, με έγγραφο της 31ης Ιανουαρίου 2002, να υποβάλει τις παρατηρήσεις του, η Επιτροπή εξέδωσε
αιτιολογημένη γνώμη στις 31 Οκτωβρίου 2002, ζητώντας από το κράτος μέλος αυτό να λάβει τα αναγκαία μέτρα για να συμμορφωθεί
προς τη γνώμη αυτήν εντός προθεσμίας δύο μηνών από της κοινοποιήσεώς της.
Επειδή δεν ικανοποιήθηκε από την απάντηση του Βασιλείου της Δανίας στην αιτιολογημένη γνώμη της, η Επιτροπή άσκησε την υπό
κρίση προσφυγή.

Επί της προσφυγής

Επιχειρήματα των διαδίκων
Η Επιτροπή υποστηρίζει ότι το Βασίλειο της Δανίας, στηριζόμενο σε εσφαλμένη ερμηνεία της τελωνειακής νομοθεσίας για να απαλλάξει
από την υποχρέωση καταβολής εισαγωγικών δασμών την επιχείρηση εισαγωγών δυνάμει του καθεστώτος του ειδικού προορισμού κατά
τη διάρκεια της περιόδου από 1ης Ιανουαρίου 1994 μέχρι 31ης Δεκεμβρίου 1997, παρέβη την υποχρέωσή της να βεβαιώσει και να
θέσει στη διάθεσή της ιδίους πόρους ποσού 18 687 475 DKK. Επικαλείται, συναφώς, την απόφαση της 15ης Νοεμβρίου 2005, C-392/02,
Επιτροπή κατά Δανίας (Συλλογή 2005, σ. I-9811).
Υπογραμμίζει ότι τα κράτη μέλη έχουν την υποχρέωση να βεβαιώνουν τους ιδίους πόρους της Κοινότητας ακόμα και αν αμφισβητούν
τις απαιτήσεις της τελευταίας (προαναφερθείσα απόφαση Επιτροπή κατά Δανίας, σκέψη 60). Οι δανικές αρχές ενήργησαν με δική
τους ευθύνη εμμένοντας στη δική τους ερμηνεία περί του καθεστώτος του ειδικού προορισμού παρά την αμφισβήτησή της εκ μέρους
της Επιτροπής το έτος 1996. Δεν ενημέρωσαν σχετικά την επιχείρηση εισαγωγών πριν από τις 30 Δεκεμβρίου 1997 και παρέβησαν
την υποχρέωση που προβλέπει το άρθρο 871 του κανονισμού 2454/93 να απευθυνθούν στην Επιτροπή, ώστε αυτή να αποφανθεί επί της
ενδεχόμενης εφαρμογής του άρθρου 220, παράγραφος 2, στοιχείο β΄, του τελωνειακού κώδικα.
Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι δεν θέλησε να θεωρήσει το Βασίλειο της Δανίας υπεύθυνο για τη μη καταβολή των ιδίων πόρων της χρονικής
περίοδο μεταξύ 1ης Ιανουαρίου και 3ης Φεβρουαρίου 1998. Επομένως, η απόφαση 12/03 δεν ασκεί επιρροή επί της υπό κρίση υποθέσεως,
δεδομένου ότι αφορούσε την περίοδο εκείνη.
Όσον αφορά την περίοδο μεταξύ 1ης Ιανουαρίου 1994 και 31ης Δεκεμβρίου 1997, η Επιτροπή εκτιμά ότι οι περιστάσεις της υπό κρίση
υποθέσεως δεν διαφέρουν από εκείνες που οδήγησαν στην έκδοση της προαναφερθείσας αποφάσεως Επιτροπή κατά Δανίας. Ειδικότερα,
αμφισβητεί την άποψη κατά την οποία η επιχείρηση εισαγωγών θα μπορούσε να υπαχθεί από την αρχή της περιόδου αυτής στο καθεστώς
της ενεργητικής τελειοποιήσεως, πράγμα το οποίο αποκλείει κάθε ενδεχόμενο ζημίας σε βάρος της Κοινότητας. Συγκεκριμένα, υποστηρίζει
ότι η άποψη αυτή στηρίζεται μόνο σε αμιγώς υποθετικό λόγο και τονίζει το γεγονός ότι οι προϋποθέσεις υπαγωγής στο καθεστώς
της ενεργητικής τελειοποιήσεως, τις οποίες προβλέπουν τα άρθρα 114 έως 129 του τελωνειακού κώδικα, διαφέρουν ριζικά από τις
αφορώσεως το καθεστώς του ειδικού προορισμού. Η Επιτροπή προσθέτει ότι, εν πάση περιπτώσει, κατά την περίοδο των πραγματικών
περιστατικών αποκλειόταν η αναδρομική χορήγηση αδείας βάσει του καθεστώτος της ενεργητικής τελειοποιήσεως. Επομένως, θεωρεί
ότι το Βασίλειο της Δανίας δεν μπορεί απλώς να ισχυρίζεται, για να αποσείσει την ευθύνη του, ότι η επιχείρηση εισαγωγών θα
μπορούσε να υπαχθεί στο εν λόγω καθεστώς από 1ης Ιανουαρίου 1994.
Το Βασίλειο της Δανίας δέχεται ότι οι τελωνειακές αρχές στηρίχθηκαν σε εσφαλμένη ερμηνεία της εφαρμοστέας νομοθεσίας όταν
δέχθηκαν την υπαγωγή της επιχειρήσεως εισαγωγών στο καθεστώς του ειδικού προορισμού. Παρά το σφάλμα αυτό, το ως άνω κράτος
μέλος εκτιμά ότι η υπό κρίση υπόθεση διαφέρει από εκείνη η οποία οδήγησε στην έκδοση της προαναφερθείσας αποφάσεως Επιτροπή
κατά Δανίας σε ένα σημείο θεμελιώδους σημασίας. H Κοινότητα δεν στερήθηκε κάποιου οικονομικού πόρου λόγω των πταισμάτων των
δανικών αρχών, καθόσον, εν πάση περιπτώσει, η επιχείρηση εισαγωγών θα μπορούσε να τύχει απαλλαγής από τους δασμούς δυνάμει
του καθεστώτος της ενεργητικής τελειοποιήσεως.
Το Βασίλειο της Δανίας υπενθυμίζει ότι, στην ως άνω απόφαση, η ερμηνεία του Δικαστηρίου στηρίζεται στην αρχή του ισοσκελισμένου
προϋπολογισμού, δυνάμει της οποίας τα ελλείποντα έξοδα πρέπει να αντισταθμίζονται είτε με κάποιον άλλο ίδιο πόρο, είτε με
προσαρμογή των δαπανών (απόφαση Επιτροπή κατά Δανίας, προαναφερθείσα, σκέψη 54). Όμως, εν προκειμένω, δεν εθίγη ο ισοσκελισμός
του προϋπολογισμού, πράγμα το οποίο αναγνώρισε η ίδια η Επιτροπή. Ειδικότερα, η απόφαση 12/03 αποδεικνύει ότι η Κοινότητα
δεν υπέστη ζημία όσον αφορά είτε την περίοδο μεταξύ 1ης Ιανουαρίου και 3ης Φεβρουαρίου 1998 είτε την περίοδο μεταξύ 1ης Ιανουαρίου
1994 και 31ης Δεκεμβρίου 1997.
Το Βασίλειο της Δανίας υποστηρίζει ότι το 1990 η επιχείρηση εισαγωγών είχε ζητήσει να υπαχθεί στο καθεστώς της ενεργητικής
τελειοποιήσεως, για το οποίο πληρούσε τις απαιτούμενες προϋποθέσεις. Όμως, οι τελωνειακές αρχές την κάλεσαν να ζητήσει την
υπαγωγή της στο καθεστώς του ειδικού προορισμού, βάσει εσφαλμένης ερμηνείας των εφαρμοστέων κανονιστικών διατάξεων. Ναι μεν
τα καθεστώτα του ειδικού προορισμού και της ενεργητικής τελειοποιήσεως διαφέρουν μεταξύ τους, αλλά, κατά το κράτος μέλος αυτό,
για την επιχείρηση εισαγωγών η απαλλαγή από τους δασμούς ήταν δεδομένη.
Υπό τις συνθήκες αυτές, δοθέντος ότι το πταίσμα των τελωνειακών αρχών δεν είχε επιπτώσεις επί του προϋπολογισμού της Κοινότητας,
το Βασίλειο της Δανίας εκτιμά ότι δεν παρέβη τις υποχρεώσεις του.

Εκτίμηση του Δικαστηρίου
Τα κράτη μέλη υποχρεούνται να βεβαιώνουν την απαίτηση των Κοινοτήτων επί των ιδίων πόρων από τη στιγμή που οι τελωνειακές
τους αρχές διαθέτουν τα απαραίτητα στοιχεία και, επομένως, μπορούν να υπολογίσουν το ποσό των δασμών που προκύπτει από μια
τελωνειακή οφειλή και να προσδιορίσουν τον οφειλέτη, ανεξάρτητα από το αν πληρούνται τα κριτήρια για την εφαρμογή του άρθρου
220, παράγραφος 2, στοιχείο β΄, του τελωνειακού κώδικα και, επομένως, από το αν μπορεί ή δεν μπορεί να χωρήσει βεβαίωση και
εκ των υστέρων είσπραξη των οικείων τελωνειακών δασμών. Υπό τις συνθήκες αυτές, ένα κράτος μέλος που δεν βεβαιώνει την απαίτηση
των Κοινοτήτων επί των ιδίων πόρων και δεν θέτει το αντίστοιχο ποσό στη διάθεση της Επιτροπής, χωρίς να πληρούται κάποια από
τις προϋποθέσεις του άρθρου 17, παράγραφος 2, του κανονισμού 1552/89, παραβαίνει τις υποχρεώσεις που υπέχει από το κοινοτικό
δίκαιο, ιδίως από τα άρθρα 2 και 8 της αποφάσεως 94/728 (απόφαση Επιτροπή κατά Δανίας, προαναφερθείσα, σκέψη 68).
Εν προκειμένω, δεν αμφισβητείται ότι οι δανικές αρχές παρέλειψαν να εισπράξουν τους εισαγωγικούς δασμούς που οφείλονταν για
την περίοδο μεταξύ 1ης Ιανουαρίου 1994 και 31ης Δεκεμβρίου 1997 λόγω σφάλματος για το οποίο ευθύνονται οι ίδιες. Το εν λόγω
σφάλμα τις οδήγησε να μη βεβαιώσουν και να μην εισπράξουν a posteriori τους σχετικούς δασμούς, σύμφωνα με τις διατάξεις του
άρθρου 220, παράγραφος 2, στοιχείο β΄, του τελωνειακού κώδικα.
Επειδή προέκυψε a posteriori ότι δεν πληρούνταν κάποια από τις απαιτούμενες προϋποθέσεις για την αναγνώριση του καθεστώτος
του ειδικού προορισμού, η τελωνειακή οφειλή της επιχειρήσεως εισαγωγών γεννάται σύμφωνα με το άρθρο 204, παράγραφος 2, του
τελωνειακού κώδικα τον χρόνο κατά τον οποίο το εμπόρευμα τίθεται υπό το καθεστώς αυτό. Μετά την ανάκληση από τις 31 Δεκεμβρίου
1997 της αδείας που της είχε χορηγηθεί το έτος 1990 δυνάμει του εν λόγω καθεστώτος, η επιχείρηση εισαγωγών δεν μπορούσε να
λάβει αναδρομικά άδεια βάσει του καθεστώτος της ενεργητικής τελειοποιήσεως. Επομένως, είναι άνευ σημασίας το ζήτημα αν η επιχείρηση
αυτή θα μπορούσε να πληροί το 1990 τις απαιτούμενες προϋποθέσεις για τη χορήγηση αδείας στο πλαίσιο του τελευταίου αυτού καθεστώτος
και, σε περίπτωση καταφατικής απαντήσεως, αν η Κοινότητα βασίμως θα μπορούσε να ζητήσει να τεθούν ίδιοι πόροι στη διάθεσή
της χωρίς να υφίσταται καμία προσβολή των οικονομικών συμφερόντων της.
Συναφώς, πρέπει να υπομνησθεί εν πάση περιπτώσει ότι η μη τήρηση υποχρεώσεως την οποία επιβάλλει κανόνας του κοινοτικού δικαίου
συνιστά αφ’ εαυτής παράβαση, ο δε λόγος ότι η μη τήρηση της υποχρεώσεως δεν είχε αρνητικές συνέπειες δεν ασκεί επιρροή (αποφάσεις
της 11ης Απριλίου 1978, 95/77, Επιτροπή κατά Κάτω Χωρών, Συλλογή τόμος 1978, σ. 305, σκέψη 13· της 27ης Νοεμβρίου 1990, C-209/88,
Επιτροπή κατά Ιταλίας, Συλλογή 1990, σ. I-4313, σκέψη 14, και της 1ης Φεβρουαρίου 2001, C-333/99, Επιτροπή κατά Γαλλίας, Συλλογή
2001, σ. I-1025, σκέψη 37).
Όσον αφορά το άρθρο 10 ΕΚ, το οποίο επίσης επικαλείται η Επιτροπή, παρέλκει η διαπίστωση παραβάσεως των γενικών υποχρεώσεων
που προβλέπει το άρθρο αυτό, διαφορετικής από τη διαπιστωθείσα παράβαση των ειδικότερων κοινοτικών υποχρεώσεων τις οποίες
υπείχε το Βασίλειο της Δανίας, μεταξύ άλλων, από τα άρθρα 2 και 8 της αποφάσεως 94/728.
Επομένως, διαπιστώνεται ότι το Βασίλειο της Δανίας, παραλείποντας να θέσει στη διάθεση της Επιτροπής ιδίους πόρους ύψους 18 687 475
DKK πλέον τόκων υπερημερίας από τις 27 Ιουλίου 2000, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από το κοινοτικό δίκαιο, ιδίως από
τα άρθρα 2 και 8 της αποφάσεως 94/728.

Επί των δικαστικών εξόδων
Κατά το άρθρο 69, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα, εφόσον
υπήρξε σχετικό αίτημα. Επειδή η Επιτροπή ζήτησε την καταδίκη του Βασιλείου της Δανίας και το τελευταίο ηττήθηκε, αυτό πρέπει
να καταδικαστεί στα δικαστικά έξοδα.
Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (τρίτο τμήμα) αποφασίζει:
1)
Το Βασίλειο της Δανίας, παραλείποντας να θέσει στη διάθεση της Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων ιδίους πόρους ύψους 18 687 475
DKK πλέον τόκων υπερημερίας από τις 27 Ιουλίου 2000, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από το κοινοτικό δίκαιο, ιδίως από
τα άρθρα 2 και 8 της αποφάσεως 94/728/ΕΚ, Ευρατόμ του Συμβουλίου, της 31ης Οκτωβρίου 1994, για το σύστημα των ιδίων πόρων
των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.
2)
Καταδικάζει το Βασίλειο της Δανίας στα δικαστικά έξοδα.
(υπογραφές)
*
Γλώσσα διαδικασίας: η δανική.