CELEX: 61984CJ0023
Παράβαση κράτους
Διπλή τιμή γάλακτος

Με δικόγραφο που κατέθεσε στη γραμματεία του Δικαστηρίου στις 25 Ιανουαρίου 1984, η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων άσκησε, δυνάμει του άρθρου 169 της Συνθήκης, προσφυγή με την οποία ζητεί να αναγνωριστεί ότι, επιτρέποντας στις Milk Marketing Boards (στο εξής: ΜΜΒ), οργανώσεις εμπορίας γάλακτος που συστάθηκαν στην Αγγλία, στην Ουαλία και στη Σκωτία με Milk Marketing Schemes που εγκρίθηκαν από το Κοινοβούλιο το 1933, στη δε Βόρεια Ιρλανδία με Milk Marketing Scheme του 1955,
—
να εφαρμόζουν σύστημα διπλών τιμών του πλήρους γάλακτος που χρησιμοποιείται για την παρασκευή βουτύρου αναλόγως του αν το βούτυρο προορίζεται να πωληθεί ως βούτυρο παρεμβάσεως ή χύμα, αφενός, ή λιανικώς, σε πακέτα, αφετέρου·
—
να εφαρμόζουν για το πλήρες γάλα που χρησιμοποιείται για την παρασκευή βουτύρου και κρέμας γάλακτος, τιμές οι οποίες διαφοροποιούνται αναλόγως του προορισμού του αποκορυφωμένου γάλακτος που παράγεται κατ' αυτό τον τρόπο,
το Ηνωμένο Βασίλειο παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από το άρθρο 10 του κανονισμού 1422/78 του Συμβουλίου, της 20ής Ιουνίου 1978, περί της χορηγήσεως ορισμένων ειδικών δικαιωμάτων σε οργανώσεις παραγωγών γάλακτος στο Ηνωμένο Βασίλειο ( ΕΕ ειδ. έκδ. 03/021, σ. 213 ) και από το άρθρο 6 του κανονισμού 1565/79 της Επιτροπής, της 25ης Ιουλίου 1979, περί καθορισμού των λεπτομερειών εφαρμογής του κανονισμού 1422/78 ( ΕΕ ειδ. έκδ. 03/025, σ. 243 ).
'Ενα από τα χαρακτηριστικά στοιχεία της αγοράς γάλακτος του Ηνωμένου Βασιλείου, πριν από την προσχώρηση του στην ΕΟΚ, ήταν η λειτουργία των Μ Μ Β. Οι οργανώσεις αυτές, τα μέλη των οποίων εκλέγονται από τους γαλακτοπαραγωγούς, είχαν ως αποστολή τη βελτίωση της παραγωγής και της εμπορίας των γαλακτοκομικών προϊόντων. Προς τούτο όλοι οι παραγωγοί γάλακτος, εκτός αυτών που ήταν συγχρόνως και λιανοπωλητές, πωλούσαν το γάλα της παραγωγής τους μέσω των MMB· αφετέρου, οι οργανώσεις αυτές δέχονταν ολόκληρη την ποσότητα γάλακτος των εν λόγω παραγωγών προκειμένου να τη μεταπωλήσουν κατά τον πλέον επικερδή τρόπο και να καταβάλλουν στους παραγωγούς ενιαία τιμή υπολογιζόμενη βάσει των συνολικών κερδών σε όλες τις αγορές.
Μετά την προσχώρηση η λειτουργία των ΜΜΒ ενσωματώθηκε στην κοινή οργάνωση αγοράς στον τομέα του γάλακτος και των γαλακτοκομικών προϊόντων όπως θεσπίστηκε με τον κανονισμό 804/68 του Συμβουλίου ( ΕΕ ειδ. έκδ. 03/003, σ. 82 ). Προς τούτο ο κανονισμός του Συμβουλίου 1421/78, της 20ής Ιουνίου 1978 ( ΕΕ ειδ. έκδ. 03/021, σ. 211 ) με τον οποίο τροποποιήθηκε το άρθρο 25 του κανονισμού 804/68, πρόβλεψε « τη δυνατότητα αναγνωρίσεως αυτών των Boards και, σε ανάλογες καταστάσεις, παρομοίων οργανώσεων στο πλαίσιο της κοινής οργανώσεως των αγορών » μεριμνώντας συγχρόνως για το συμβιβαστό της λειτουργίας των εν λόγω οργανώσεων προς το κοινοτικό δίκαιο « προκειμένου να τηρούνται οι γενικές αρχές της Συνθήκης ».
Προβλέποντας τη δυνατότητα αναγνωρίσεως των ΜΜΒ, ο κανονισμός 1421/78 θέτει ορισμένους όρους στην άσκηση της δραστηριότητάς του. Σύμφωνα με το προαναφερθέν άρθρο 25, όπως τροποποιήθηκε, το Συμβούλιο μπορεί να επιτρέπει στα κράτη μέλη να χορηγούν, στις οργανώσεις που αντιπροσωπεύουν ορισμένο ποσοστό του αριθμού των γαλακτοπαραγωγών, των εγκατεστημένων σε μία συγκεκριμένη περιοχή, το αποκλειστικό δικαίωμα να αγοράζουν από τους εγκατεστημένους στην ίδια περιοχή παραγωγούς το γάλα που παράγουν και πωλούν ως έχει οι τελευταίοι, καθώς και το δικαίωμα να εξομοιώνουν τις τιμές που καταβάλλουν στους παραγωγούς χωρίς να λαμβάνουν υπόψη τον προορισμό του γάλακτος που αγοράζουν από καθένα. Παρέχοντας την άδεια αυτή το Συμβούλιο οφείλει να θεσπίσει τους γενικούς κανόνες που διέπουν την άσκηση από τις εν λόγω οργανώσεις των ειδικών δικαιωμάτων που τους αναγνωρίζονται. Με τους γενικούς αυτούς κανόνες λαμβάνεται μέριμνα ώστε η άσκηση των εν λόγω ειδικών δικαιωμάτων:
—
να συμβιβάζεται με τις γενικές αρχές της Συνθήκης,
—
να μην εισάγει διάκριση έναντι των παραγωγών που πωλούν το γάλα τους στην οργάνωση και των ενδιαφερομένων που επιθυμούν να αγοράσουν γάλα από αυτήν,
—
να μη θίγει τον ανταγωνισμό στο γεωργικό τομέα παρά μόνο εντός των απολύτως αναγκαίων ορίων,
—
να μη διακυβεύει την ομαλή λειτουργία της κοινής οργανώσεως αγοράς στον τομέα του γάλακτος και των γαλακτοκομικών προϊόντων, ιδίως όσον αφορά το σύστημα τιμών και το σύστημα παρεμβάσεως.
Με τον κανονισμό 1422/78 της 20ής Ιουνίου 1978, το Συμβούλιο θέσπισε τους γενικούς κανόνες που διέπουν την άσκηση των ειδικών δικαιωμάτων τα οποία χορήγησε το Ηνωμένο Βασίλειο στις ΜΜΒ. Το άρθρο 9, παράγραφος 1, του κανονισμού αυτού προβλέπει ότι οι τιμές στις οποίες πωλούν το γάλα οι ΜΜΒ στους αγοραστές « δεν δύνανται να διαφοροποιηθούν παρά μόνο
α)
ανάλογα με τον προορισμό για τον οποίο ο αγοραστής θα το χρησιμοποιήσει,
β )
ανάλογα με άλλα κριτήρια που καθορίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στην παράγραφο 4 »,
δηλαδή με διαδικασία που προβλέπει τη συμμετοχή επιτροπής ίσης εκπροσωπήσεως, στην οποία εκπροσωπούνται με ίσους όρους οι ΜΜΒ, αφενός, και οι αγοραστές του γάλακτος, αφετέρου. Η παράγραφος 2 του άρθρου αυτού προβλέπει ότι η διαφοροποίηση ανάλογα με τον προορισμό των προϊόντων δεν μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα τη στρέβλωση του ανταγωνισμού στην αγορά του Ηνωμένου Βασιλείου μεταξύ των γαλακτοκομικών προϊόντων προελεύσεως άλλων κρατών μελών και των εγχωρίων προϊόντων.
Προκειμένου να εξασφαλιστεί η τήρηση των εν λόγω διατάξεων από τις ΜΜΒ, το άρθρο 10, παράγραφος 1, του κανονισμού 1422/78 επιβάλλει στο Ηνωμένο Βασίλειο την υποχρέωση να λάβει τα αναγκαία μέτρα για το συνεχή έλεγχο της τηρήσεως από τις ΜΜΒ των κοινοτικών αρχών και κανόνων καθώς και των ειδικών όρων υπό τους οποίους χορηγείται το δικαίωμα. Κατά το άρθρο 6 του κανονισμού 1565/79 της Επιτροπής, της 25ης Ιουλίου 1979, περί καθορισμού των λεπτομερειών εφαρμογής του κανονισμού 1422/78, το Ηνωμένο Βασίλειο εκδίδει τις αναγκαίες λεπτομερείς διατάξεις για το διαρκή έλεγχο της τηρήσεως των διατάξεων του άρθρου 9 του κανονισμού 1422/78. Η υποχρέωση αυτή αφορά ιδίως τον καθορισμό των πιθανών « προορισμών » του γάλακτος κατά την έννοια του άρθρου 9, παράγραφος 1, στοιχείο α ), καθώς και των λοιπών αντικειμενικών κριτηρίων που μπορούν να ληφθούν υπόψη σύμφωνα με τη διαδικασία της επιτροπής ίσης εκπροσωπήσεως, με περιοδική σύγκριση μεταξύ των τιμών πωλήσεως στον πρώτο αγοραστή οι οποίες επικράτησαν στη βρετανική αγορά για τα κύρια γαλακτοκομικά προϊόντα που παρασκευάζονται από το γάλα που πωλούν οι ΜΜΒ και των τιμών πωλήσεως των ανάλογων γαλακτοκομικών προϊόντων που εισάγονται από άλλα κράτη μέλη. Τέλος το Ηνωμένο Βασίλειο ανακοινώνει κάθε μήνα στην Επιτροπή τις πιο χαμηλές τιμές στις οποίες πωλήθηκαν τα εγχώρια και τα εισαγόμενα προϊόντα.
Προκειμένου να προσαρμόσει τη νομοθεσία του προς τις απαιτήσεις της κοινοτικής ρύθμισης, το Ηνωμένο Βασίλειο εξέδωσε το 1981 τους Milk Marketing Boards ( Special conditions ) Regulations, που ισχύουν σε ολόκληρη τη χώρα και διάφορους Milk Marketing Scheme ( Amendment ) Regulations, που ισχύουν στις επιμέρους ζώνες όπου λειτουργούν ΜΜΒ. Δυνάμει του άρθρου 66, παράγραφος 7, του Milk Marketing Scheme που ισχύει στην Αγγλία και στην Ουαλία, όπως τροποποιήθηκε από τους προαναφερθέντες Regulations, η ΜΜΒ μπορεί να πωλεί το γάλα σε τιμές που κυμαίνονται σε ευρεία κλίμακα αναλόγως των πιθανών προορισμών τόσο του πλήρους όσο και του αποκορυφωμένου γάλακτος που προκύπτει από την παραγωγή βουτύρου ή κρέμας. Κατά το άρθρο 66, παράγραφος 8, οι τιμές στις οποίες πωλεί το γάλα η ΜΜΒ μπορούν να διαφοροποιούνται βάσει των κριτηρίων που αναφέρονται υπό στοιχεία a) μέχρι f ) καθώς και "βάσει οποιουδήποτε άλλου αντικειμενικού κριτηρίου υπό την επιφύλαξη της εγκρίσεως του υπουργού [ στοιχείο g ) ]. Ανάλογες διατάξεις θεσπίστηκαν και για τις άλλες ΜΜΒ.
Η ΜΜΒ Αγγλίας και Ουαλίας, στην οποία οι διάδικοι συμφώνησαν να αναφέρονται λόγω του ότι έχει δεσπόζοντα ρόλο ενώ εξάλλου οι ΜΜΒ ενεργούν κατά παρόμοια πρακτική, θεώρησε ότι η εν λόγω νομοθεσία της επιτρέπει να διαφοροποιεί τις τιμές του πλήρους γάλακτος σε πρώτο στάδιο μεν, μεταξύ άλλων αναλόγως του αν το γάλα προορίζεται για την παραγωγή βουτύρου χύμα ή συσκευασμένου βουτύρου, και σε δεύτερο στάδιο αναλόγως του αν το αποκορυφωμένο γάλα που λαμβάνεται από το εν λόγω πλήρες γάλα προορίζεται για την παραγωγή σκόνης αποκορυφωμένου γάλακτος, για την παραγωγή ζωοτροφών ή για άλλες χρήσεις.
Η Επιτροπή φρονεί ότι το σύστημα διπλής τιμής του γάλακτος που προορίζεται για την παραγωγή βουτύρου και η διαφοροποίηση των τιμών αναλόγως του προορισμού του αποκορυφωμένου γάλακτος που προκύπτει κατ' αυτό τον τρόπο δεν συνάδει προς τους όρους που θέτουν οι κανονισμοί 1422/78 και 1565/79.
Το Ηνωμένο Βασίλειο υποστηρίζει ότι η πρακτική αυτή συμφωνεί απολύτως με το κοινοτικό δίκαιο, το δε γεγονός ότι εγκαταλείφθηκε πρόσφατα οφείλεται αποκλειστικά σε εμπορικούς λόγους και όχι στο ότι κρίθηκε ασυμβίβαστη προς την κοινοτική κανονιστική ρύθμιση. Το Ηνωμένο Βασίλειο φρονεί συνεπώς ότι, επιτρέποντας αυτή την πρακτική, δεν παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από το άρθρο 10 του κανονισμού 1422/78 και από το άρθρο 6 του κανονισμού 1565/79.
Η κυβέρνηση της Γαλλικής Δημοκρατίας που παρεμβαίνει υπέρ της Επιτροπής φρονεί αντιθέτως ότι η πρακτική που ακολουθούν οι ΜΜΒ δεν ευρίσκει έρεισμα στις κοινοτικές κανονιστικές διατάξεις και προκαλεί σοβαρότατη στρέβλωση των όρων του ανταγωνισμού.
Επι των προκαταρκτικών ισχυρισμών που προβάλλει το Ηνωμένο Βασίλειο κατά της προσφυγής
Το Ηνωμένο Βασίλειο προβάλλει κατά της προσφυγής τους εξής προκαταρκτικούς ισχυρισμούς:
α)
η προσφυγή λόγω παραβάσεως δεν είναι το ενδεδειγμένο μέσο καθ' ότι η Επιτροπή όφειλε να προτείνει τροποποιήσεις της κοινοτικής κανονιστικής ρύθμισης ή να ακολουθήσει τη γνωστή ως διαδικασία της επιτροπής διαχειρίσεως αντί να κινήσει τη διαδικασία λόγω παραβάσεως·
β )
η Επιτροπή στηρίχθηκε σε επιχειρήματα τελείως θεωρητικά χωρίς να ερευνήσει τα σχετικά πραγματικά περιστατικά ενώ η υπόθεση απαιτεί ακριβώς εκτίμηση πραγματικών στοιχείων ιδίως όσον αφορά ενδεχόμενες « στρεβλώσεις » της αγοράς.
Όσον αφορά το σημείο β ), πρέπει να σημειωθεί ότι δεν μπορεί να ερευνηθεί παρά μόνο στο πλαίσιο της κατ' ουσία εξέτασης της υποθέσεως.
Όσον αφορά το σημείο α ), το Ηνωμένο Βασίλειο υποστηρίζει ότι η Επιτροπή γνώριζε από το τέλος του 1978 το θέμα του καθορισμού διαφορετικών τιμών για το γάλα και παρ' όλα αυτά ενέκρινε με τον κανονισμό 1565/79 τη χορήγηση ειδικών δικαιωμάτων στις ΜΜΒ οπότε, αν επιθυμούσε στη συνέχεια να αντιμετωπίσει το πρόβλημα, όφειλε να θεσπίσει « συμπληρωματικές γενικές λεπτομέρειες εφαρμογής ή ειδικές αποφάσεις », σύμφωνα με το άρθρο 2, παράγραφος 3, του κανονισμού 1565/79. Το Ηνωμένο Βασίλειο υποστηρίζει εξάλλου ότι, αντί να ασκήσει προσφυγή λόγω παραβάσεως η Επιτροπή όφειλε πρώτα, βάσει του άρθρου 9, παράγραφος 5, του κανονισμού 1422/78, να θέσει τις εν λόγω τιμές « προς εξέταση στην επιτροπή διαχειρίσεως γάλακτος και γαλακτοκομικών προϊόντων σύμφωνα με το άρθρο 31 του κανονισμού ( ΕΟΚ) αριθ. 804/68 ».
Η Επιτροπή απαντά ότι η λύση που υποστηρίζει η βρετανική κυβέρνηση σημαίνει τροποποίηση της κοινοτικής ρύθμισης ενώ στην πραγματικότητα το επίδικο ζήτημα είναι η μη ορθή εφαρμογή της σχετικής ρύθμισης από ένα κράτος μέλος και υποστηρίζει ότι η διαδικασία του άρθρου 169 είναι συνεπώς η κατάλληλη διαδικασία για τη διαπίστωση της παράβασης αυτής.
Η Επιτροπή διατύπωσε εξαρχής τις επιφυλάξεις της ως προς το αν συμβιβάζεται προς το κοινοτικό δίκαιο το σύστημα διαφοροποιημένων τιμών επισημαίνοντας λόγου χάρη με το από 13 Ιουλίου 1979 έγγραφο του γενικού διευθυντή γεωργίας προς το βρετανικό Υπουργείο Γεωργίας Αλιείας και Τροφίμων, ότι « ένα σύστημα διαφοροποιημένων τιμών συμβιβάζεται προς την διάταξη του κανονισμού ( αριθ. 1422/78 ) εφόσον δεν επηρεάζει την ομαλή λειτουργία των μηχανισμών της οργάνωσης αγοράς και ιδίως των μηχανισμών παρεμβάσεως. Αν όμως το σύστημα διαφοροποιημένων τιμών επηρεάζει αυτούς τους μηχανισμούς και δεν είναι ουδέτερο, τότε δεν συμβιβάζεται προς την εν λόγω διάταξη ». Επομένως δεν μπορεί να λεχθεί ότι η Επιτροπή δέχτηκε κατ' αρχήν ότι οποιαδήποτε διαφοροποίηση των τιμών συμβιβάζεται προς το κοινοτικό δίκαιο.
Αυτό εξάλλου δεν προκύπτει ούτε από το γεγονός ότι η Επιτροπή δεν επιδίωξε την αφαίρεση της άδειας που είχε χορηγηθεί στο Ηνωμένο Βασίλειο με την αιτιολογία ότι δεν τηρήθηκαν οι όροι που θέτει ο κανονισμός 1422/78. Πράγματι, μπορεί να θεωρηθεί ότι η Επιτροπή δεν θέλησε να αμφισβητήσει ολόκληρο το σύστημα των ΜΜΒ, τη στιγμή που δεν αμφισβητούνται τα πλεονεκτήματα που εμφανίζει για τους καταναλωτές, λόγω μιας παράβασης που θα μπορούσε να αρθεί από τη βρετανική κυβέρνηση χωρίς να εγκαταλειφθεί το ίδιο το σύστημα.
Εξάλλου, όπως προκύπτει από τη δικογραφία οι βρετανικές τιμές εξετάστηκαν από την επιτροπή διαχειρίσεως γάλακτος και γαλακτοκομικών προϊόντων τουλάχιστο μία φορά. Όπως όμως ορθά υποστηρίζει η Επιτροπή, η εξέταση αυτή δεν επιλύει το ζήτημα μήπως κάποιο κράτος μέλος δεν εφαρμόζει ορθά την κοινοτική νομοθεσία.
Υπό τις συνθήκες αυτές πρέπει να κριθεί ότι τίποτα δεν εμπόδιζε την Επιτροπή να κινήσει τη διαδικασία του άρθρου 169.
Επί της πρώτης αιτιάσεως
Επί της ενστάσεως απαραδέκτου που πρόβαλε το Ηνωμένο Βασίλειο κατά τον πρώτον ισχνρισμον της προσφνγής
Η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου προβάλλει στη συνέχεια ένσταση απαραδέκτου κατά του πρώτου ισχυρισμού που πρόβαλε η Επιτροπή στο πλαίσιο της πρώτης αιτίασης, δηλαδή κατά του ισχυρισμού ότι η διαφοροποίηση των τιμών του πλήρους γάλακτος αναλόγως του αν το βούτυρο που παράγεται από το γάλα αυτό πωλείται χύμα ή συσκευασμένο δεν συμβιβάζεται προς το άρθρο 9, παράγραφος 1, στοιχείο α), του κανονισμού 1422/78. Η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου υποστηρίζει σχετικώς ότι ο ισχυρισμός αυτός είναι απαράδεκτος διότι η Επιτροπή δεν ανέφερε ούτε στην αλληλογραφία που αντάλλαξε με τις βρετανικές αρχές σχετικά με το ζήτημα της διαφοροποιήσεως των τιμών του γάλακτος ούτε στην αιτιολογημένη γνώμη της 10ης Ιουνίου 1983 το επιχείρημα ότι η διαφοροποίηση των τιμών του γάλακτος βάσει των κριτηρίων που εφαρμόζουν οι ΜΜΒ αντιβαίνει
καθαντή
στην κοινοτική κανονιστική ρύθμιση χωρίς να χρειάζεται να ερευνηθεί αν προκαλεί στρέβλωση του ανταγωνισμού ή αν επηρεάζει την ομαλή λειτουργία του συστήματος των ενισχύσεων στο πλαίσιο της κοινής οργάνωσης αγοράς.
Η Επιτροπή απαντά ότι επισήμανε το ζήτημα του ασυμβίβαστου προς το άρθρο 9, παράγραφος 1, στοιχείο α), του κανονισμού 1422/78 των κριτηρίων διαφοροποιήσεως των τιμών του πλήρους γάλακτος που εφαρμόζουν οι ΜΜΒ με το από 18 Σεπτεμβρίου 1980 έγγραφο προς τη μόνιμη αντιπροσωπεία του Ηνωμένου Βασιλείου στις Ευρωπαϊκές Κοινότητες, με το από 10 Ιουνίου 1982 έγγραφο προς τον Υπουργό Εξωτερικών του Ηνωμένου Βασιλείου καθώς και με την από 10 Ιουνίου 1983 αιτιολογημένη γνώμη. Επομένως το σχετικό επιχείρημα της προσφυγής απλώς διευκρινίζει την αρχική αιτίαση, άρα είναι παραδεκτό.
Σχετικώς πρέπει να σημειωθεί πρώτον ότι, με το έγγραφο οχλήσεως και με την αιτιολογημένη γνώμη η Επιτροπή δεν ανέφερε ρητά, όπως έπραξε με την προσφυγή, ότι η διαφοροποίηση της τιμής του γάλακτος αναλόγως του αν προορίζεται για την παραγωγή βουτύρου χύμα ή συσκευασμένου βουτύρου συνιστά καθαυτή παράβαση του άρθρου 9, παράγραφος 1, του κανονισμού 1422/78, ανεξαρτήτως των επιπτώσεων που μπορεί να έχει η πρακτική αυτή στη λειτουργία της κοινής οργάνωσης αγοράς.
Σημειωτέον όμως επίσης ότι με το προαναφερθέν έγγραφο της 18ης Σεπτεμβρίου 1980, η Επιτροπή παρατήρησε ήδη ότι η ρήτρα που επιτρέπει στις ΜΜΒ να καθορίζουν διαφορετικές τιμές για το πλήρες γάλα αναλόγως του αν το προϊόν θα πωληθεί στην ελεύθερη αγορά ή σε οργανισμό παρεμβάσεως μπορεί εύκολα να αποτελέσει εμπόδιο στην ομαλή λειτουργία της κοινής οργάνωσης αγοράς και ότι « εξάλλου το πρόσωπο του επόμενου αγοραστή του προϊόντος ( οργανισμός παρεμβάσεως ή ιδιώτης επιχειρηματίας ) δεν μπορεί, γενικώς, να θεωρηθεί ως αντικειμενικό κριτήριο ». Από το έγγραφο αυτό προκύπτει ότι η Επιτροπή είχε ήδη επισημάνει τότε τη δυνατότητα εκτιμήσεως του συμβιβαστού ενός κριτηρίου διαφοροποιήσεως των τιμών προς την κοινοτική ρύθμιση ανεξαρτήτως της έρευνας των αποτελεσμάτων της επί της λειτουργίας της κοινής οργάνωσης αγοράς.
Με το έγγραφο οχλήσεως η Επιτροπή αμφισβήτησε το νόμιμο του συστήματος διαφοροποιημένων τιμών του γάλακτος όχι μόνο από τη σκοπιά της ομαλής λειτουργίας της κοινής οργάνωσης αγοράς αλλά και από τη σκοπιά του άρθρου 9, παράγραφοι 1 και 2 του κανονισμού 1422/78, προς το οποίο δεν συμβιβάζεται το εν λόγω σύστημα. Η αιτιολογημένη γνώμη επαναλαμβάνει τις αιτιάσεις αυτές. Αλλά η μεν παράγραφος 2 του άρθρου 9 προβλέπει ότι η διαφοροποίηση ανάλογα με τον προορισμό δεν μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα τη στρέβλωση του ανταγωνισμού, η δε παράγραφος 1 θέτει απλώς το γενικό κανόνα ότι οι τιμές του γάλακτος δεν μπορούν να διαφοροποιηθούν παρά μόνο ανάλογα με τον προορισμό για τον οποίο « θα το χρησιμοποιήσει » ο αγοραστής.
Υπό τις συνθήκες αυτές η βρετανική κυβέρνηση δεν απέδειξε ότι η προσφυγή, διευκρινίζοντας τις αιτιάσεις που είχε προβάλει η Επιτροπή κατά τη διάρκεια της διοικητικής διαδικασίας, επεξέτεινε το αντικείμενο της διαφοράς. 'Αρα η ένσταση απαράδεκτοι είναι απορριπτέα.
Επί νης ουσίας
Κατά την Επιτροπή, ο « προορισμός » του γάλακτος δεν μπορεί να σημαίνει άλλο παρά τη χρησιμοποίηση που επιφυλάσσει ο αγοραστής στο γάλα το οποίο αγοράζει από τις ΜΜΒ, που είναι εν προκειμένω οι παραγωγοί βουτύρου, ενώ κατά το βρετανικό σύστημα « ο προορισμός » του γάλακτος, κατά την έννοια του άρθρου 9, παράγραφος 1, στοιχείο α), του κανονισμού 1422/78 καταλήγει να σημαίνει τη χρησιμοποίηση του παράγωγου προϊόντος, δηλαδή του βουτύρου.
Το Ηνωμένο Βασίλειο φρονεί αντιθέτως ότι ο όρος « προορισμός » αναφέρεται στην αγορά στην οποία θα πωληθεί το τελικό προϊόν και ότι η διαφοροποίηση δικαιολογείται από το ότι υπάρχουν δύο χωριστές αγορές βουτύρου, η αγορά βουτύρου χύμα και η αγορά συσκευασμένου βουτύρου.
Δεδομένου ότι η έννοια του « προορισμού » δεν ορίζεται πρέπει να οριστεί βάσει της ερμηνείας του κειμένου στο οποίο απαντά.
Εν πρώτοις το άρθρο 9, παράγραφος 1, όπως προκύπτει από το γράμμα του, λαμβάνει ως αρχή την ενιαία τιμή ( « οι τιμές είναι οι ίδιες για όλους τους ενδιαφερόμενους αγοραστές » ), το οποίο εξάλλου συνάδει προς τη βασική αντίληψη των ενιαίων τιμών που είναι συμφυής της κοινής οργάνωσης αγοράς και δεν προβλέπει διαφοροποίηση των τιμών παρά μόνο κατ' εξαίρεση από το γενικό αυτό κανόνα.
Η εξαίρεση αυτή αφορά μόνο τον προορισμό « για τον οποίο ο αγοραστής θα... χρησιμοποιήσει » το γάλα που πωλούν οι ΜΜΒ. Ο προορισμός για τον οποίο ο αγοραστής θα χρησιμοποιήσει το γάλα μπορεί μεν να είναι η παραγωγή βουτύρου όχι όμως και να περιλαμβάνει τον τρόπο κατά τον οποίο στη συνέχεια το παραγόμενο βούτυρο προσφέρεται, διατίθεται στο εμπόριο ή πωλείται. Πράγματι η διεύρυνση αυτή της έννοιας του όρου « προορισμός » μπορεί να έχει ως συνέπεια να περιλάβει όχι μόνο τη χρησιμοποίηση του γάλακτος από τον αγοραστή για την παραγωγή βουτύρου αλλά και τη χρησιμοποίηση του βουτύρου από τον επιχειρηματία η οποία έπεται της παραγωγής του.
Ενόψει του εξαιρετικού κατά το άρθρο 9 του κανονισμού 1422/78 χαρακτήρα της διαφοροποίησης των τιμών και της σαφούς διατυπώσεως της διάταξης αυτής, δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι η τελευταία επιτρέπει, όπως ισχυρίζεται η βρετανική κυβέρνηση, τη διαφοροποίηση αναλόγως της αγοράς για την οποία προορίζεται το βούτυρο ως τελικό προϊόν.
Επομένως ο όρος «προορισμός» από το άρθρο 9, παράγραφος 1, στοιχείο α), του κανονισμού 1422/78 πρέπει να ερμηνεύεται συσταλτικά κατά την έννοια ότι αφορά μόνο τον προορισμό του γάλακτος και όχι τη χρησιμοποίηση προϊόντος μεταποιήσεως όπως το βούτυρο.
Η βρετανική κυβέρνηση υποστηρίζει περαιτέρω ότι, ακόμα και αν θεωρηθεί ότι οι διαφοροποιημένες τιμές του γάλακτος δεν καθορίστηκαν βάσει της παραγράφου 1, στοιχείο α ), του άρθρου 9, πρέπει να γίνει δεκτό ότι καθορίστηκαν σύμφωνα με την παράγραφο 1, στοιχείο β), κατά την οποία οι τιμές μπορούν να διαφοροποιηθούν « ανάλογα με άλλα κριτήρια που καθορίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στην παράγραφο 4 », δηλαδή μέσω διαπραγματεύσεων στις οποίες εκπροσωπούνται εξίσου οι ενδιαφερόμενες Μ Μ Β και οι αγοραστές γάλακτος. Τα αντικειμενικά κριτήρια που χρησιμοποιήθηκαν εν προκειμένω είναι τα αντίστοιχα έξοδα πωλήσεως βουτύρου χύμα και συσκευασμένου βουτύρου και οι διαφορετικές τιμές στις οποίες πωλούνται τα προϊόντα αυτά στις αντίστοιχες αγορές.
Η Επιτροπή παρατηρεί, πρώτον, ότι εξ όσων γνωρίζει δεν έχει υιοθετηθεί κανένα νέο κριτήριο διαφοροποιήσεως των τιμών βάσει της διαδικασίας του άρθρου 9, παράγραφος 4. Προσθέτει δε ότι ακόμα και αν είχε γίνει αυτό, το κριτήριο διαφοροποιήσεως των τιμών του γάλακτος που στηρίζεται στο ότι το βούτυρο που παράγεται από το εν λόγω γάλα προορίζεται να πωληθεί λιανικώς ή σε οργανισμούς παρεμβάσεως δεν είναι εν πάση περιπτώσει αντικειμενικό κριτήριο κατά την έννοια της εν λόγω παραγράφου, αν ληφθεί υπόψη ότι τα αντικειμενικά κριτήρια που θέτει το άρθρο 66, παράγραφος 8, στοιχεία a ) έως f ), του Milk Marketing Scheme, όπως τροποποιήθηκε το 1981, όπως η ποσότητα του παραδοτέου γάλακτος, ο χαρακτηρισμός και η ποιότητα του, ο τόπος παραγωγής, μεταποιήσεως ή παραδόσεως είναι όλα κριτήρια που συνδέονται άμεσα με το γάλα και δεν αφορούν καθόλου την αγορά στην οποία προορίζεται να πωληθεί συγκεκριμένο προϊόν μεταποιήσεως του.
Σημειωτέον σχετικώς ότι η βρετανική κυβέρνηση δεν απέδειξε, ούτε κατά την προφορική διαδικασία ούτε κατά τη συζήτηση, τον ισχυρισμό της ότι η επίδικη διαφοροποίηση καθορίστηκε σύμφωνα με τη διαδικασία της επιτροπής ίσης εκπροσωπήσεως. Καίτοι η ισομερής επιτροπή μπορεί να λάβει υπόψη, πέραν των κριτηρίων της παραγράφου 8, στοιχεία a ) έως f ), του προαναφερθέντος άρθρου 66, κάθε άλλο αντικειμενικό κριτήριο κατά την έννοια του στοιχείου g ) της ίδιας παραγράφου, πλην όμως, απαντώντας στην ερώτηση του Δικαστηρίου « αν και σε ποιες περιπτώσεις ακολουθήθηκε η διαδικασία της ισομερούς επιτροπής για τον καθορισμό νέων αντικειμενικών κριτηρίων », η βρετανική κυβέρνηση ανέφερε απλώς ότι « η θέσπιση ενιαίας τιμής για το βουτυρικό λίπος που περιέχεται στο γάλα από το οποίο παράγεται το βούτυρο κατέστησε περιττό τον καθορισμό νέων αντικειμενικών κριτηρίων από την ισομερή επιτροπή ».
Συνάγεται λοιπόν το συμπέρασμα ότι το κριτήριο που χρησιμοποίησαν οι ΜΜΒ δεν καθορίστηκε σύμφωνα με το άρθρο 9, παράγραφος 1, στοιχείο β ), οπότε παρέλκει το ερώτημα αν μπορεί ενδεχομένως να θεωρηθεί αντικειμενικό.
Η βρετανική κυβέρνηση υποστηρίζει επίσης ότι η μη τήρηση του άρθρου 9, παράγραφος 1, του κανονισμού 1422/78 δεν μπορεί να αποτελεί per se παραβίαση του κοινοτικού δικαίου αν δεν έχει ως αποτέλεσμα τη στρέβλωση του ανταγωνισμού, την εισαγωγή διακρίσεων ή την παρεμπόδιση της καλής λειτουργίας της κοινής οργάνωσης αγορών. Υπέρ της απόψεως της επικαλείται ορισμένες γνώμες που διατύπωσαν κατά καιρούς οι υπηρεσίες της Επιτροπής καθώς και το άρθρο 6, παράγραφος 2, δεύτερο εδάφιο, του κανονισμού 1565/79. Επικαλείται επίσης τις παραγράφους 2 και 3 του άρθρου 9 του κανονισμού 1422/78 που ορίζουν αντιστοίχως ότι η διαφοροποίηση ανάλογα με τον προορισμό δεν μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα τη διαστρέβλωση του ανταγωνισμού στην αγορά του Ηνωμένου Βασιλείου μεταξύ των γαλακτοκομικών προϊόντων προελεύσεως άλλων κρατών μελών και ότι οι ΜΜΒ δεν μπορούν να πωλούν το γάλα σε τιμή χαμηλότερη της πιο χαμηλής τιμής που εφαρμόζεται στο Ηνωμένο Βασίλειο για το συγκεκριμένο εισαγόμενο γαλακτοκομικό προϊόν, ισχυρίζεται δε ότι, αν πράγματι τηρήθηκαν αυτές οι διατάξεις, όπως πιστεύει ότι είναι σε θέση να αποδείξει, τότε δεν ασκεί επιρροή η μη τήρηση του άρθρου 9, παράγραφος 1.
Η Επιτροπή αμφισβητεί ότι οι υπηρεσίες της εξέφρασαν ποτέ την άποψη ότι η μη τήρηση του άρθρου 9, παράγραφος 1, του κανονισμού 1422/78 δεν συνιστά παραβίαση κοινοτικού δικαίου παρά μόνο εφόσον επηρεάζει την καλή λειτουργία της κοινής οργάνωσης αγορών. Προσθέτει δε όσον αφορά το άρθρο 9, παράγραφοι 2 και 3, ότι το επιχείρημα της βρετανικής κυβέρνησης πρέπει εν πάση περιπτώσει να απορριφθεί απλώς και μόνο διότι οι βρετανικές αρχές δεν απέδειξαν ότι οι χαμηλότερες τιμές του φθηνότερου βρετανικού βουτύρου σε σχέση με τις τιμές του φθηνότερου βουτύρου εισαγωγής, όπως διαπιστώθηκαν επανειλημμένα από το Φεβρουάριο του 1982 δεν επηρεάστηκαν από τη διαφοροποίηση των τιμών του γάλακτος που πραγματοποίησαν οι ΜΜΒ.
Από τη δικογραφία προκύπτει πράγματι, όπως παρατηρεί η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου, ότι οι απόψεις που υποστήριξαν οι υπηρεσίες της Επιτροπής κατά τις επικοινωνίες τους, προφορικές και γραπτές, με τις βρετανικές αρχές δεν υπήρξαν πάντα ομόφωνες. Ωστόσο από τη δικογραφία προκύπτει επίσης ότι οι εν λόγω αρχές δεν έλαβαν καμιά διαβεβαίωση ικανή να τους δημιουργήσει την πεποίθηση ότι η άδεια που τους παρασχέθηκε με τον κανονισμό 1422/78 έχει την ευρεία έκταση που της αποδίδει η βρετανική κυβέρνηση.
Το επιχείρημα εκ του άρθρου 6, παράγραφος 2, δεύτερο εδάφιο, του κανονισμού 1565/79, κατά το οποίο «η διαφοροποίηση της τιμής πωλήσεως (του γάλακτος) βάσει του προορισμού της ή άλλων κριτηρίων στόχων ( αντικειμενικών κριτηρίων ) δεν αποκλείεται παρά στο μέτρο που θα κατέληγε σε διάκριση μεταξύ αγοραστών γάλακτος ή που θα εμπόδιζε την ομαλή λειτουργία της κοινής οργανώσεως αγορών και ειδικά του καθεστώτος της παρεμβάσεως και των κοινοτικών ενισχύσεων », ισοδυναμεί με ευρύτατη ερμηνεία της διάταξης αυτής κατά την έννοια ότι δεν αποκλείεται διαφοροποίηση των τιμών του γάλακτος, ακόμα και σε περίπτωση μη τηρήσεως του κριτηρίου του προορισμού ή άλλων αντικειμενικών κριτηρίων, παρά μόνο αν αποδεικνύεται ότι υπάρχει κίνδυνος διακρίσεων ή στρεβλώσεων. Η ερμηνεία όμως αυτή αντιβαίνει βεβαίως στο σύστημα που προκύπτει από το σύνολο των κοινοτικών διατάξεων με τις οποίες παρέχεται η σχετική άδεια στις ΜΜΒ, σύστημα το οποίο χαρακτηρίζεται από τον κατ' αρχή αυστηρότατο έλεγχο των δραστηριοτήτων τους. Βάσει του συστήματος αυτού πρέπει λοιπόν να θεωρηθεί ότι απαγορεύεται η διαφοροποίηση των τιμών εφόσον διαπιστώνεται ότι συνεπάγεται τον κίνδυνο στρεβλώσεων ή διακρίσεων, ακόμα και αν ανταποκρίνεται στα κριτήρια του προορισμού ή σε άλλα αντικειμενικά κριτήρια, η τήρηση των οποίων σημαίνει κατ' αρχή ότι η διαφοροποίηση συμβιβάζεται προς το κοινοτικό δίκαιο.
Παρέλκει εξάλλου η εξέταση του επιχειρήματος εκ των παραγράφων 2 και 3 του άρθρου 9, του κανονισμού 1422/78 εφόσον αποδεικνύεται ότι η μη τήρηση της παραγράφου 1 συνιστά καθαυτή παραβίαση του κοινοτικού δικαίου.
Επομένως, επιτρέποντας στις ΜΜΒ να διαφοροποιούν την τιμή του πλήρους γάλακτος που πωλούσαν αναλόγως του αν το παραγόμενο εκ του γάλακτος αυτού βούτυρο προοριζόταν να πωληθεί χύμα ή συσκευασμένο, το Ηνωμένο Βασίλειο παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από την κοινοτική κανονιστική ρύθμιση.
Εκί της αιτιάσεως υπ' αριθ. ΙΙ
Η δεύτερη αιτίαση που προβάλλεται στην υπό κρίση υπόθεση αφορά το προαναφερθέν δεύτερο εδάφιο του άρθρου 6 του κανονισμού 1565/79, κατά το οποίο «η διαφοροποίηση της τιμής πωλήσεως βάσει του προορισμού της ή άλλων κριτηρίων στόχων ( αντικειμενικών κριτηρίων ) δεν αποκλείεται παρά στο μέτρο που θα κατέληγε σε διάκριση μεταξύ αγοραστών γάλακτος ή που θα εμπόδιζε την ομαλή λειτουργία της κοινής οργανώσεως αγορών και ειδικά του καθεστώτος της παρεμβάσεως και των κοινοτικών ενισχύσεων ». Η Επιτροπή υποστηρίζει σχετικώς ότι η διαφοροποίηση των τιμών του πλήρους γάλακτος αναλόγως του προορισμού του υγρού αποκορυφωμένου γάλακτος που προκύπτει κατά την παραγωγή του βουτύρου ή της κρέμας γάλακτος εμποδίζει την καλή λειτουργία των κοινοτικών συστημάτων ενισχύσεων.
Με τον πρώτο ισχυρισμό που προβάλλει στο πλαίσιο αυτής της αιτιάσεως, η Επιτροπή υποστηρίζει ότι ο καθορισμός υψηλότερης τιμής για το πλήρες γάλα στην περίπτωση όπου το απομένον υγρό αποκορυφωμένο γάλα χρησιμοποιείται ως ζωοτροφή, μειώνει, σε σχέση με την περίπτωση όπου μεταποιείται σε σκόνη αποκορυφωμένου γάλακτος, την αποτελεσματικότητα της ενίσχυσης για το υγρό αποκορυφωμένο γάλα που προορίζεται για τη διατροφή των ζώων, η οποία χορηγείται σύμφωνα με τους κανονισμούς 986/68 του Συμβουλίου της 15ης Ιουλίου 1968 (ΕΕ ειδ. έκδ. 03/003, σ. 120), 1105/68 της Επιτροπής της 27ης Ιουλίου 1968 ( ΕΕ. ειδ. έκδ. 03/003, σ. 148 ) και 2793/77 της Επιτροπής της 15ης Δεκεμβρίου 1977 ( ΕΕ ειδ. έκδ. 03/019, σ. 202 ).
Με το δεύτερο ισχυρισμό η Επιτροπή υποστηρίζει ότι ο καθορισμός υψηλότερης τιμής για το πλήρες γάλα στην περίπτωση όπου το απομένον υγρό αποκορυφωμένο γάλα προορίζεται για την παραγωγή τυρίνης και τυρινικών αλάτων μειώνει, σε σχέση με την περίπτωση όπου μεταποιείται σε σκόνη αποκορυφωμένου γάλακτος, την αποτελεσματικότητα της ενίσχυσης η οποία χορηγείται βάσει του κανονισμού 987/68 του Συμβουλίου της 15ης Ιουλίου 1968 (ΕΕ ειδ. έκδ. 03/003, σ. 122) για το αποκορυφωμένο γάλα που μεταποιείται σε τυρίνη και τυρινικά άλατα.
Επί της ενατάοεως απαραδέκτου που προέβαλε το Ηνωμένο Βασίλειο κατά τον δεύτερον ιοχυριομον
Η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου προβάλλει το απαράδεκτο του ισχυρισμού που στηρίζεται στην παρεμπόδιση της καλής λειτουργίας του συστήματος ενισχύσεων για το υγρό αποκορυφωμένο γάλα που μεταποιείται σε τυρίνη και τυρινικά άλατα με την αιτιολογία ότι πρίν από την άσκηση της προσφυγής η Επιτροπή δεν αναφέρθηκε καθόλου σε τέτοιου είδους παρεμπόδιση.
Η Επιτροπή απαντά ότι αναφέρθηκε γενικώς στις κοινοτικές ενισχύσεις με το από 10 Ιουνίου 1982 έγγραφο οχλήσεως, στη συνέχεια δε με την αιτιολογημένη γνώμη της 10ης Ιουνίου 1983 και επομένως η βρετανική κυβέρνηση δεν μπορεί να αντλήσει επιχείρημα από το ότι αναφέρθηκαν μόνο ορισμένες ενισχύσεις ενδεικτικά ενώ άλλες δεν αναφέρθηκαν.
Πρέπει να σημειωθεί σχετικώς ότι ναι μεν το προαναφερθέν έγγραφο της 10ης Ιουνίου 1982 και η αιτιολογημένη γνώμη της 10ης Ιουνίου 1983 περιέχουν πράγματι ορισμένες θεωρήσεις γενικού χαρακτήρα που αφορούν όλες τις κοινοτικές ενισχύσεις για το υγρό αποκορυφωμένο γάλα, πλην όμως η Επιτροπή ουδέποτε πρίν από την άσκηση της προσφυγής προέβαλε επιχειρήματα από τα οποία προκύπτει έστω και σιωπηρώς ότι κατά την άποψη της η διαφοροποίηση των τιμών παρεμποδίζει την καλή λειτουργία του συστήματος της κοινοτικής ενίσχυσης για το υγρό αποκορυφωμένο γάλα που προορίζεται για την παραγωγή τυρίνης και τυρινικών αλάτων.
Υπό τις συνθήκες αυτές πρέπει να κριθεί ότι ο δεύτερος ισχυρισμός της Επιτροπής είναι απαράδεκτος διότι προεβλήθη το πρώτο με την προσφυγή.
Επί νου πρώτον ισχυρισμού κατ' ovaia
Η Επιτροπή παρατηρεί, βάσει των τελευταίων στοιχείων που της κοινοποίησε το Ηνωμένο Βασίλειο πριν από την άσκηση της προσφυγής το Σεπτέμβριο του 1983, ότι οι τιμές του πλήρους γάλακτος καθορίστηκαν σε επίπεδο υψηλότερο στην περίπτωση όπου το απομένον αποκορυφωμένο γάλα χρησιμοποιείται στο αγρόκτημα σε σχέση με την περίπτωση όπου μεταποιείται σε σκόνη. Η διαφορά τιμής που κυμαίνεται μεταξύ 0,83 και 0,89 ECU/100 kg, αναλόγως του προορισμού του βουτυρικού λίπους, αντιπροσωπεύει ποσοστό 14,6 ο/ο της ενίσχυσης για το υγρό αποκορυφωμένο γάλα που προορίζεται για τη διατροφή των μόσχων και 9,8 °/ο της ενίσχυσης για το υγρό αποκορυφωμένο γάλα που προορίζεται για τη διατροφή χοίρων και πουλερικών, αυτές δε οι δύο ενισχύσεις ανέρχονταν τον Σεπτέμβριο του 1983 σε 6,10 και 9,10 ECU/100 kg αντιστοίχως.
Βάσει των προαναφερθέντων στοιχείων η Επιτροπή παρατηρεί ότι κατ' αυτό τον τρόπο μειώνεται το πραγματικό ύψος της κοινοτικής ενίσχυσης λόγω του ότι ο αγοραστής του πλήρους γάλακτος που προορίζει το αποκορυφωμένο γάλα για τη διατροφή ζώων υποχρεούται να το πληρώσει σε τιμή υψηλότερη εκείνης την οποία θα κατέβαλλε αν επιθυμούσε να μεταποιήσει σε σκόνη το απομένον αποκορυφωμένο γάλα. Έτσι μειώνεται η αποτελεσματικότητα της ενίσχυσης, δεδομένου ότι οι αγοραστές πλήρους γάλακτος προορίζουν για χρήση στο αγρόκτημα ποσότητα υγρού αποκορυφωμένου γάλακτος χαμηλότερη παρά υπό διαφορετικές συνθήκες και αυξάνει την ποσότητα που προορίζεται για μεταποίηση σε σκόνη.
Η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου ομολογεί ότι το υγρό αποκορυφωμένο γάλα χρησιμοποιείται στη Μεγάλη Βρετανία σχεδόν αποκλειστικά για τη διατροφή των χοίρων και ότι επομένως δεν χρησιμοποιείται σχεδόν καθόλου για τη διατροφή μόσχων και πουλερικών. Η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου αναγνωρίζει εξάλλου ότι « η αξία του χρησιμοποιουμένου στο αγρόκτημα αποκορυφωμένου γάλακτος είναι κατά 0,89 ECU/100 kg υψηλότερη από την αξία του αποκορυφωμένου γάλακτος το οποίο μεταποιείται σε σκόνη, διότι η τιμή την οποία είναι πρόθυμος να καταβάλλει ο χοιροτρόφος για το αποκορυφωμένο γάλα που χρησιμοποιείται στο αγρόκτημα ( σε σχέση με άλλες ανταγωνιστικές τροφές ) σημαίνει, κατόπιν αφαιρέσεως των εξόδων, υψηλότερο κέρδος για τους παραγωγούς γάλακτος από την τιμή αγοράς της σκόνης αποκορυφωμένου γάλακτος, κατόπιν αφαιρέσεως του κόστους της αφυδατώσεως ».
Πρέπει να σημειωθεί ότι η ενίσχυση για το υγρό αποκορυφωμένο γάλα που προορίζεται για τη διατροφή των ζώων αποβλέπει, όπως προκύπτει από τη δεύτερη αιτιολογική σκέψη του προαναφερθέντος κανονισμού 986/68, να ενθαρρύνει, εξασφαλίζοντας τη χαμηλότερη δυνατή τιμή πωλήσεως, τη χρησιμοποίηση της μεγαλύτερης δυνατής ποσότητας υγρού αποκορυφωμένου γάλακτος για τη διατροφή των ζώων.
Ο στόχος που επιδιώκεται με την ενίσχυση αυτή μπορεί να πραγματοποιηθεί, όπως ορθά παρατηρεί η Επιτροπή, με την πώληση του προϊόντος στους καταναλωτές στη χαμηλότερη δυνατή τιμή, δηλαδή σε τιμή χαμηλότερη εκείνης που θα διαμορφωνόταν αν δεν υπήρχε η κοινοτική ενίσχυση και, εν πάση περιπτώσει, σε τιμή όχι υψηλότερη της τιμής για το ίδιο γάλα όταν προορίζεται για άλλη χρήση.
Εν προκειμένω πάντως, όπως προκύπτει από τους ισχυρισμούς της βρετανικής κυβέρνησης, η τιμή του υγρού αποκορυφωμένου γάλακτος που προορίζεται για τη διατροφή των ζώων καθορίζεται από την Επιτροπή ίσης εκπροσωπήσεως βάσει της μεγίστης τιμής που είναι διατεθειμένοι να καταβάλλουν οι κτηνοτρόφοι και ιδίως οι χοιροτρόφοι λαμβάνοντας υπόψη τις τιμές των ανταγωνιστικών τροφών.
Η βρετανική κυβέρνηση αναγνωρίζει δηλαδή ότι το σύστημα που εφαρμόζει δεν αφήνει την κοινοτική ενίσχυση να επιτύχει το σκοπό της ο οποίος συνίσταται στην εξασφάλιση « της χαμηλότερης δυνατής τιμής πωλήσεως » του υγρού αποκορυφωμένου γάλακτος που προορίζεται για τη διατροφή των ζώων. Στο πλαίσιο του συστήματος αυτού, η κοινοτική ενίσχυση δεν έχει άλλη χρησιμότητα παρά να επιτρέψει στα γαλακτοκομεία να πωλούν το υγρό αποκορυφωμένο γάλα όχι στη χαμηλότερη δυνατή τιμή αλλά στη μεγίστη τιμή την οποία είναι διατεθειμένοι να καταβάλλουν οι κτηνοτρόφοι λαμβάνοντας υπόψη τις τιμές των ανταγωνιστικών τροφών.
Επομένως η μείωση των τιμών του υγρού αποκορυφωμένου γάλακτος που θα είχε προκύψει αν το βρετανικό σύστημα καθορισμού των τιμών του γάλακτος είχε αφήσει την κοινοτική ενίσχυση να λειτουργήσει πλήρως κατέστησε τη χρησιμοποίηση του υγρού αποκορυφωμένου γάλακτος επικερδέστερη από τη χρησιμοποίηση των ανταγωνιστικών τροφών και επομένως αύξησε την κατανάλωση του. Σημειωτέον σχετικώς ότι η βρετανική κυβέρνηση, όπως προκύπτει από την απάντηση της Επιτροπής, της 6ης Σεπτεμβρίου 1985, σε ερώτηση του Δικαστηρίου, πρότεινε να καθοριστεί για το έτος 1985-1986 « διαφορετική τιμή, υψηλότερη για τις χρήσεις για τις οποίες δεν χορηγείται ενίσχυση » και να εφαρμοστεί ακόμα και για το έτος αυτό « ενιαία τιμή για το αποκορυφωμένο γάλα στο επίπεδο της τιμής της σκόνης γάλακτος για όλες τις χρήσεις για τις οποίες δεν προβλέπονται μέτρα ενισχύσεως και παρεμβάσεως ». Κατ' αυτό τον τρόπο η βρετανική κυβέρνηση αναγνώρισε σιωπηρά ότι η πρακτική του καθορισμού υψηλότερης τιμής προϊόντος που προορίζεται για χρήση για την οποία προβλέπεται σύστημα ενισχύσεων ήταν ασυμβίβαστη προς το σύστημα αυτό.
Βάσει των προηγουμένων σκέψεων πρέπει να κριθεί ότι ο καθορισμός υψηλότερης τιμής για το υγρό αποκορυφωμένο γάλα που προορίζεται για τη διατροφή των ζώων παρεμποδίζει την καλή λειτουργία του συστήματος των κοινοτικών ενισχύσεων το οποίο αποβλέπει στην προώθηση της χρησιμοποιήσεως αυτής του προϊόντος.
Άρα η διαφοροποίηση των τιμών του πλήρους γάλακτος αναλόγως του αν το αποκορυφωμένο γάλα που προκύπτει κατά την παραγωγή βουτύρου και κρέμας γάλακτος προορίζεται για τη διατροφή των ζώων ή για μεταποίηση σε σκόνη αποκορυφωμένου γάλακτος πρέπει να θεωρηθεί ασυμβίβαστη προς το κοινοτικό δίκαιο.
Βάσει των προεκτεθέντων πρέπει επομένως να κριθεί ότι, επιτρέποντας στις Milk Marketing Boards
I)
να εφαρμόζουν σύστημα διπλής τιμής για το πλήρες γάλα που χρησιμοποιείται για την παραγωγή βουτύρου αναλόγως του αν το βούτυρο προορίζεται να πωληθεί ως βούτυρο παρεμβάσεως ή χύμα, αφενός, ή λιανικώς ως συσκευασμένο βούτυρο, αφετέρου,
II)
να εφαρμόζουν τιμές για το πλήρες γάλα που χρησιμοποιείται για την παρασκευή βουτύρου και κρέμας γάλακτος οι οποίες διαφοροποιούνται αναλόγως του αν το αποκορυφωμένο γάλα που προκύπτει κατά την εν λόγω παρασκευή χρησιμοποιείται ως ζωοτροφή ή μεταποιείται σε σκόνη αποκορυφωμένου γάλακτος,
το Ηνωμένο Βασίλειο παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από το άρθρο 10 του κανονισμού 1422/78 του Συμβουλίου της 20ής Ιουνίου 1978 και από το άρθρο 6 του κανονισμού 1565/79 της Επιτροπής της 25ης Ιουλίου 1979.
Eπί των δικαστικών εξόδων
Σύμφωνα με το άρθρο 69, παράγραφος 2, του κανονισμού διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα εφόσον υπάρχει σχετικό αίτημα. Δεδομένου ότι το Ηνωμένο Βασίλειο ηττήθηκε πρέπει να καταδικαστεί στα δικαστικά έξοδα περιλαμβανομένων και των εξόδων της παρεμβαίνουσας Γαλλικής Δημοκρατίας η οποία διατύπωσε σχετικό αίτημα.

Για τους λόγους αυτούς
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
αποφασίζει:

1)
Επιτρέποντας στις Milk Marketing Boards
I)
να εφαρμόζουν σύστημα διπλής τιμής για το πλήρες γάλα που χρησιμοποιείται για την παραγωγή βουτύρου αναλόγως του αν το βούτυρο προορίζεται να πωληθεί ως βούτυρο παρεμβάσεως ή χύμα, αφενός, ή λιανικώς ως συσκευασμένο βούτυρο, αφετέρου,
II)
να εφαρμόζουν τιμές για το πλήρες γάλα που χρησιμοποιείται για την παρασκευή βουτύρου και κρέμας γάλακτος οι οποίες διαφοροποιούνται αναλόγως του αν το αποκορυφωμένο γάλα που προκύπτει κατά την εν λόγω παρασκευή χρησιμοποιείται ως ζωοτροφή ή μεταποιείται σε σκόνη αποκορυφωμένου γάλακτος,
το Ηνωμένο Βασίλειο παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από το άρθρο 10 του κανονισμού 1422/78 του Συμβουλίου της 20ής Ιουνίου 1978 και από το άρθρο 6 του κανονισμού 1565/79 της Επιτροπής της 25ης Ιουλίου 1979.

2)
Καταδικάζει το Ηνωμένο Βασίλειο στα δικαστικά έξοδα, περιλαμβανομένων και των εξόδων της παρεμβαίνουσας Γαλλικής Δημοκρατίας.

Mackenzie Stuart
Galmot
Κακούρης
Ο' Higgins
Schockweiler
Bosco
Koopmans
Due
Everling
Bahlmann
Joliet
Δημοσιεύτηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο Λουξεμβούργο στις 2 Δεκεμβρίου 1986.
Ο γραμματέας
Ρ. Heim
Ο πρόεδρος
Α. J. Mackenzie Stuart
(
*1
)	Γλώσσα διαδικασίας: η αγγλική.