CELEX: 62004CJ0494
Dispożizzjonijiet fiskali
Armonizzazzjoni tal-liġijiet
Direttiva 92/12/KEE
Dazju tas-sisa
Marki tat-taxxa
Sitt Direttiva VAT
Artikoli 2 u 27
Għajbien ta' bolol tad-dazju tas-sisa

Motivi tas-sentenza
1. It-talba għal deċiżjoni preliminari tittratta l-interpretazzjoni tad-Direttiva tal-Kunsill 92/12/KEE, tal-25 ta' Frar 1992, dwar l-arranġamenti ġenerali għall-prodotti suġġetti għad-dazju tas-sisa u dwar iż-żamma, ċaqliq u mmonitorjar ta’ dan it-tip ta’ prodotti (ĠU L 76, p. 1, iktar 'il quddiem id-"Direttiva dwar id-dazju tas-sisa") u tas-Sitt Direttiva tal-Kunsill 77/388/KEE, tas-17 ta' Mejju 1977, fuq l-armonizzazzjoni tal-liġijiet ta’ l-Istati Membri dwar taxxi fuq id-dħul mill-bejgħ - Sistema komuni ta' taxxa fuq il-valur miżjud: bażi uniformi ta’ stima (ĠU L 145, p. 1, iktar 'il quddiem is-"Sitt Direttiva"), b'mod partikolari l-Artikolu 27(1) u (5) tagħha.
2. Din it-talba ġiet ippreżentata fil-kuntest ta' kontroversja bejn il-kumpannija Heintz van Landewijck SARL (iktar 'il quddiem "Landewijck") u s-Staatssecretaris van Financiën (Segretarju ta' l-Istat għall-Finanzi). Din il-kumpannija qiegħda titlob lil dan ta' l-aħħar il-ħlas lura ta' l-ammonti li hija ħalset għall-ksib ta' bolol  tad-dazju tas-sisa li ma nstabux qabel ma twaħħlu fuq il-prodotti tat-tabakk li għalihom kienu intiżi.
Il-kuntest ġuridiku
Id-dritt Komunitarju
3. Skond l-Artikolu 6 tad-Direttiva fuq id-dazju tas-sisa, li tapplika, bis-saħħa ta' l-Artikolu 3 tagħha, għat-tabakk maħdum:
"1. Id-dazju tas-sisa għandu jsir dovut fiż-żmien tar-rilaxx għall-konsum jew meta jiġu rekordjati nuqqasijiet li għandhom ikunu suġġetti għad-dazju tas-sisa skond l-Artikolu 14(3).
Rilaxx għall-konsum ta' prodotti suġġetti għad-dazju tas-sisa għandha tfisser:
a) kull tluq, inkluż tluq irregolari, minn arranġament ta' sospensjoni;
b) kull manifattura, inkluża manifattura irregolari, ta' dawk il-prodotti barra arranġament ta' sospensjoni;
c) kull importazzjoni ta' dawk il-prodotti, inkluża importazzjoni irregolari, meta dawk il-prodotti ma jkunux tqiegħedu taħt arranġament ta' sospensjoni.
2. Il-kundizzjonijiet ta' meta għandu jitħallas u r-rata ta' dazju tas-sisa li għandhom jiġu addottati għandhom ikunu dawk fis-seħħ fid-data li fiha jkollu jitħallas id-dazju fl-Istat Membru fejn iseħħ ir-rilaxx għall-konsum jew jiġu rekordjati n-nuqqasijiet. Id-dazju tas-sisa għandu jiġi mpost u miġbur skond il-proċedura stabbilita minn kull Stat membru, b'dan jiġi miftiehem li l-Istati Membri għandhom japplikaw l-istess proċeduri għall-imposizzjoni u ġbir għall-prodotti nazzjonali u għal dawk minn Stati Membri oħra."
4. L-Artikolu 14(1) ta' l-istess Direttiva jiddisponi li:
"Il-magazziniera awtorizzati għandhom ikunu eżentati mid-dazju dwar it-telf li jseħħ taħt l-arranġamenti ta' sospensjoni li huma attribwibbli għal ġrajjiet aċċidentali jew ta' forza maġġuri u stabbiliti mill-awtoritajiet ta' l-Istat Membru konċernat. Għandhom ukoll ikunu eżentati, taħt l-arranġamenti ta' sospensjoni, dwar xi telf inerenti fin-natura tal-prodott matul il-produzzjoni u l-ipproċessar, il-ħażna jew it-trasport. Kull Stat Membru għandu jistabbilixxi l-kundizzjonijiet li taħthom għandhom jingħataw dawn l-eżenzjonijiet. Dawn l-eżenzjonijiet għandhom jgħoddu b'mod ugwali għan-negozjanti kif riferit fl-Artikolu 16 matul it-trasport tal-prodotti taħt l-arranġamenti ta' sospensjoni tad-dazju tas-sisa."
5. L-Artikolu 21(1) ta' l-imsemmija Direttiva tipprovdi li:
"Mingħajr preġudizzju għall-Artikolu 6(1), l-Istati Membri jistgħu jeħtieġu li prodotti rilaxxati għall-konsum fit-territorju tagħhom għandhom iġorru marki tat-taxxa jew marki nazzjonali ta' identifkazzjoni wżati għal għanijiet fiskali."
6. L-Artikolu 22(2)(d) ta' l-istess Direttiva jipprovdi li:
"[Il-]prodotti suġġetti għad-dazju tas-sisa u rilaxxati għall-konsum fi Stat Membru u li b'hekk ikollhom marka tat-taxxa jew marka ta' identifikazzjoni ta' dak l-Istat Membru jistgħu jkunu eliġibbli għall-ħlas lura tad-dazju tas-sisa dovut mill-awtoritajiet tat-taxxa ta' l-Istati Membri li jkunu ħarġu il-marki tat-taxxa jew il-marki ta' identifikazzjoni, b'dan illi l-awtoritajiet tat-taxxa ta' l-Istat Membru li jkun ħariġhom ikun stabbilixxa li dak l-immarkar jew marki jkunu ġew distrutti."
7. Skond l-Artikolu 10 tad-Direttiva tal-Kunsill 95/59/KE, tas-27 ta' Novembru 1995, dwar taxxi li mhumiex taxxi fuq il-qliegħ li jaffettwaw il-konsum ta' tabakk manifatturat (ĠU L 291, p. 40, iktar 'il quddiem id-"Direttiva dwar it-tabakk immanifatturat"):
"1. L-aktar tard fl-istadju finali r-regoli biex tinġabar it-taxxa tas-sisa għandha tkun armonizzata. Waqt l-istadji preċedenti t-taxxa tas-sisa għandha, fil-prinċipju, tinġabar permezz ta’ bolol ta’ taxxa. Jekk jiġbru it-taxxa tas-sisa permezz ta’ bolol ta’ taxxa, l-Istati Membri jkunu obbligati li jagħmlu dawn il-bolol disponibbli lill-manifatturi u negozjanti fi Stati Membri oħra. Jekk jiġbru it-taxxa tas-sisa b'mezzi oħra, l-Istati Membri għandhom jassiguraw li l-ebda ostaklu, la amministrattiv u lanqas tekniku, ma jaffettwa l-kummerċ bejn l-Istati Membri fuq dawk il-merti.
2. Impurtaturi u manifatturi nazzjonali ta’ tabakk manifatturat ikunu suġġetti għas-sistema stipulata f’paragrafu 1 fir-rigward ir-regoli dettaljati biex tiġi stabbilita u titħallas it-taxxa tas-sisa."
8. L-Artikolu 2 tas-Sitt Direttiva jiddisponi li:
"Dawn li ġejjin għandhom ikunu suġġetti għat-taxxa fuq il-valur miżjud:
1. il-provvista ta’ oġġetti u servizzi magħmula bi ħlas fit-territorju tal-pajjiż minn persuna taxxabbli li taġixxi bħala tali;
2. l-importazzjoni ta’ oġġetti."
9. L-Artikolu 5(1) tas-Sitt Direttiva jipprovdi li:
""Provvista ta' oġġetti" tfisser it-trasferiment tad-dritt ta' sid li jiddisponi minn proprjetà korporali."
10. Skond l-Artikolu 10 ta' l-imsemmija Direttiva:
1. (a)	 "Fatt taxxabbli" tfisser fatt li permezz tiegħu il-kundizzjonijet legali neċessarji biex ikun hemm taxxa jiġu sodisfatti;
(b) Ikun hemm taxxa meta l-awtorità tat-taxxa ssir intitolata bil-liġi f’mument partikolari biex tiġbor it-taxxa mill-persuna suġġetta li tħallasha, għalkemm iż-żmien għall-ħlas jista’ jkun pospost.
2. Ikun hemm fatt taxxabbli u jkun hemm taxxa meta l-oġġetti jitwasslu jew is-servizzi jingħataw.
[…]"
11. Skond l-Artikolu 11A(1)(a) ta' l-istess Direttiva, l-ammont taxxabbli għandu jkun fir-rigward ta’ provvisti ta’ oġġetti, dak kollox li jikkostitwixxi l-konsiderazzjoni li kien jew irid jinkiseb mill-fornitur [mingħand] ix-xerrej, il-klijenti jew it-tielet parti għal dawn il-provvisti. L-Artikolu 11C(1) jipprovdi li:
"Fil-każ ta’ kanċellazzjoni, ċaħda jew nuqqas ta’ pagament totali jew parzjali, jew fejn il-prezz hu mnaqqas wara li l-provvista tkun saret, l-ammont taxxabbli jiġi ridott b’mod xieraq taħt il-kundizzjonijet li għandhom ikunu stabbiliti mill-Istati Membri.
[…]"
12. L-Artikolu 27 ta' din id-Direttiva, intitolat "Proċeduri ta’ Simplifikazzjoni", jiddisponi li:
"1. Il-Kunsill, jaġixxi b'mod unanimu fuq proposta mill-Kummissjoni, jista' jawtorizza kwalun[k]we' Stat Membru biex jintroduċi miżuri speċjali għal deroga mid-disposizzjonijiet ta' din id-Direttiva, biex tissimplifika l-proċedura għall-ġbir tat-taxxa jew biex iżommu ċertu tipi ta' evażjoni tat-taxxa jew evitar. Miżuri intiżi biex jissimplifikaw il-proċedura għall-ġbir tat-taxxa, ħlief għal ħaġa negliġibbli, tista' ma taffettwax l-ammont ta' taxxa dovuta fl-istadju finali tat-taxxa.
2. Stat Membru li jixtieq jintroduċi l-miżuri msemmija fil-paragrafu 1 għandu jinforma l-Kummissjoni bihom u għandu jipprovdi l-Kummissjoni bl-informazzjoni relevanti kollha.
[…]
5. Dawk l-Istati Membri li applikaw fl-1 ta' Jannar 1977 miżuri speċjali tat-tip msemmija fil-paragrafu 1 fuq jistgħu iżommuhom dejjem jekk jinnotifikaw lill-Kummissjoni bihom qabel l-1 ta' Jannar 1978 u jipprovdu li fejn it-tali derogi huma maħsuba biex jissimplifikaw il-proċedura għall-ġbir tat-taxxa huma jikkonformaw mal-ħtieġa stabbilita fil-paragrafu 1 fuq."
13. Skond l-Arikolu 1 tad-Disa' Direttiva tal-Kunsill 78/583/KEE, tas-26 ta' Ġunju 1978, dwar l-armonizzazzjoni tal-liġijiet ta' l-Istati Membri li għandhom x'jaqsmu mat-taxxi fuq id-dħul mill-bejgħ (ĠU L 194, p. 16, iktar 'il quddiem id-Disa' Direttiva), ċerti Istati Membri kienu awtorizzati biex jimplimentaw is-Sitt Direttiva mhux iktar tard mill-1 ta' Jannar 1979.
Il-leġiżlazzjoni Olandiża
14. L-Artikolu 1 tal-liġi dwar id-dazju tas-sisa tal-31 ta' Ottubru 1991 (Wet op de accijns, Stb. 1991, Nru 561 iktar 'il quddiem il-"liġi dwar id-dazju tas-sisa") jiddisponi li:
"1. Taxxa msejħa dazju tas-sisa hija imposta fuq:
[…]
f. il-prodotti tat-tabakk.
2. Id-dazju tas-sisa huwa dovut meta jiġu rilaxxati għall-konsum jew jiġu importati merkanziji msemmija fil-paragrafu (1)."
15. L-Artikolu 71(1) ta' l-imsemmija liġi jipprovdi li:
"1. Skond il-kundizzjonijiet u fil-limiti li għandhom jiġu stabbiliti b'miżura ġenerali ta' amministrazzjoni, l-ammont tad-dazju tas-sisa huwa mħallas lura, fuq talba, għall-oġġetti li huma suġġetti għalih [meta dawn l-oġġetti]:
a. jintilfu;
b. huma distrutti taħt kontroll amministrattiv;
c. huma esportati lejn pajjiż terz jew sottoposti għal proċedura doganali Komunitarja b'destinazzjoni lejn pajjiż terz;
d. jitpoġġew f'maħżen intiż għal dawn it-tipi ta' merkanziji li huma suġġetti għad-dazju tas-sisa;
[…]"
16. Skond l-Artikolu 73(1) ta' l-istess liġi:
"Il-prodotti tat-tabakk għandhom, fil-mument meta jiġu rilaxxati għall-konsum jew jiġu esportati, ikollhom bolla tad-dazju tas-sisa speċifika għall-prodott tat-tabakk ikkonċernat."
17. Skond l-Artikolu 75(1) ta' l-imsemmija liġi, magazzinier awtorizzat għall-prodotti tat-tabakk u l-operatur li jwaħħal il-bolol  tad-dazju tas-sisa fuq dawn il-prodotti barra mit-territorju ta' l-Olanda jistgħu, b'mod partikolari, jitolbu bolol tad-dazju tas-sisa lill-ispettur tad-Dipartiment tat-Taxxi (iktar 'il quddiem l-"ispettur").
18. L-Artikolu 76 ta' din il-liġi jipprovdi li:
"1. L-ammont tad-dazju tas-sisa rrappreżentat mill-bolol  tad-dazju tas-sisa skond il-valur nominali tagħhom għandu jitħallas fil-mument meta ssir l-applikazzjoni għall-bolol  tad-dazju tas-sisa.
2. B'deroga għall-paragrafu (1), il-ħlas jista' jiġi pospost, sa mhux iktar tard, jew għall-aħħar ġurnata tat-tieni xahar wara x-xahar li matulu saret it-talba għall-bolol  tad-dazju tas-sisa jekk dawn il-bolol  huma intiżi li jitwaħħlu fuq pakketti ta' sigaretti jew ta' tabakk għat-tipjip, jew sa l-aħħar ġurnata tat-tielet xahar wara x-xahar li matulu saret it-talba għall-bolol  tad-dazju tas-sisa jekk dawn il-bolol  huma intiżi li jitwaħħlu fuq pakketti ta' sigaretti jew fuq sigarri individwali, bil-kundizzjoni li tingħata garanzija għal dan l-iskop.
[…]".
19. L-Artikolu 77(1) ta' l-imsemmija liġi jipprovdi li:
"Mill-ammont tad-dazju tas-sisa li għandu jiġi mħallas fuq dikjarazzjoni għal perijodu speċifiku għandu jitnaqqas l-ammont imħallas jew dovut meta tiġi ppreżentata applikazzjoni għall-bolol  tad-dazju tas-sisa li jitwaħħlu fuq il-prodotti tat-tabakk li għalihom tinħareġ dikjarazzjoni ta' ħruġ mill-maħżen doganali għal dak il-perijodu".
20. Skond l-Artikolu 79(3) ta' l-istess liġi:
"Il-Ministru jistabbilixxi, skond il-kundizzjonijiet u taħt ir-restrizzjonijiet li huwa jiffissa, ir-regoli dwar l-għoti ta' kumpens jew il-ħlas lura ta' l-ammont imħallas jew li għadu dovut minħabba l-applikazzjoni għal bolol  tad-dazju tas-sisa meta dawn:
a. jintbagħtu lura lill-operatur li talabhom;
b. jintilfu aċċidentalment jew minħabba forza maġġuri mingħajr ma jkunu twaħħlu fuq il-prodotti tat-tabakk li nbiegħu jew li ġew importati;
c. huma distrutti taħt kontroll amministrattiv."
21. Din l-aħħar dispożizzjoni ġiet implimentata mill-Artikolu 52 tad-digriet eżekutorju tal-liġi dwar id-dazju tas-sisa (uitvoeringsregeling accijns).
22. Skond l-imsemmi Artikolu 52, l-operatur li għamel it-talba għal bolol  tad-dazju tas-sisa jista' jikseb il-ħlas lura ta' l-ammont tad-dazji rrappreżentat mill-bolol  li ntilfu aċċident alment jew f'każ ta' forza maġġuri, bil-kundizzjoni, b'mod partikolari, li huwa jagħmel it-talba tiegħu għal ħlas lura fi żmien xahar mid-data meta ntilfu u li jkun informa mingħajr dewmien lill-ispettur dwar dan, billi jindika l-ħin, il-post u r-raġuni tat-telf. Il-paragrafu (6) ta' l-istess Artikolu jipprevedi li l-ħlas lura ma jistax isir fir-rigward tal-bolol  mitlufa "ħlief meta l-ammont tad-dazju tas-sisa jista' jiġi stabbilit b'ċertezza".
23. Fl-aħħar nett, il-liġi dwar it-taxxa fuq id-dħul mill-bejgħ tat-28 ta' Ġunju 1968 (Wet op de omzetbelasting, Stb. 1968, Nru 329, iktar 'il quddiem il-"liġi dwar il-VAT") tipprovdi, fl-Artikolu 28 tagħha, proċedura għall-ġbir tal-VAT fuq il-prodotti tat-tabakk li hija simili għal dik applikabbli għad-dazji tas-sisa. Dan l-artikolu jippreċiża li r-rata tal-VAT applikabbli għal dawn il-prodotti hija ta' 19/119 tal-prezz bl-imnut ikkunsidrat għall-kalkolu tad-dazju tas-sisa u li din il-VAT ma tistax tkun is-suġġett ta' tnaqqis.
24. Skond il-Gvern Olandiż, is-sistema speċifika prevista fl-imsemmi Artikolu 28 hija deroga għas-sistema Komunitarja tal-VAT. Din is-sistema għandha bħala għan, minn naħa, li tissimplifika l-ġbir tal-VAT, billi din tinġabar biss fi stadju wieħed fil-katina ta' kummerċjalizzazzjoni ta' prodotti tat-tabakk, meta jinħarġu minn maħżen jew jiġu importati, skond is-sistema applikabbli fil-qasam tad-dazju tas-sisa, u, min-naħa l-oħra, li tiġġieled kontra l-frodi, billi l-kummerċ bl-imnut huwa eskluż mill-proċess ta' ġbir tat-taxxa.
25. Din is-sistema kienet teżisti fl-1 ta' Jannar 1977. B'applikazzjoni ta' l-Artikolu 27(5) tas-Sitt Direttiva, il-Gvern Olandiż innotifikaha lill-Kummissjoni fit-12 ta' Ġunju 1979.
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
26. Landewijck topera fil-Lussemburgu negozju bl-ingrossa ta' tabakk immanifatturat, li għalih hija għandha liċenzja ta' magazzinier awtorizzat.
27. Fis-6 ta' Ottubru 1998, hija ppreżentat quddiem il-Belastingdienst/Douane te Amsterdam (dipartiment tat-taxxi u tad-dwana ta' Amsterdam), b'applikazzjoni ta' l-Artikolu 75 tal-liġi dwar id-dazju tas-sisa, żewġ applikazzjonijiet għal bolol  tad-dazju tas-sisa għal tabakk immanifatturat. Hija inkarigat lill-kumpannija Securicor Omega sabiex tagħmlilha l-kunsinna tal-bolol .
28. Fid-9 ta' Ottubru 1998, l-ispettur talab l-ammonti dovuti minn Landewijck għal dawn iż-żewġ operazzjonijiet, jiġifieri rispettivament NLG 177 809,10 (NLG 140 575 bħala dazji tas-sisa u NLG 37 234,10 bħala VAT) u NLG 2 711 474,60 (NLG 2 202 857,50 bħala dazji tas-sisa u NLG 508 617,10 bħala VAT).
29. Fit-12 ta' Ottubru 1998, il-bolol  mitluba nġabru mill-PTT Post Filatelie, li saret Geldnet Services BV, mill-impriża ta' kunsinna Smit Koerier, li kienet qed taġixxi f'isem Securicor Omega.
30. Jirriżulta mir-rapport mħejji fis-17 ta' Diċembru 1998 minn espert imqabbad mill-kumpannija ta' assigurazzjoni Lussemburgiża Le Foyer li, fit-13 ta' Ottubru 1998 fis-7.40 ta' filgħaxija, Smit Koerier ikkonsenjat tliet pakketti ta' bolol  lil stabbiliment ta' Securicor Omega li jinsab fi Utrecht (l-Olanda) u li, fl-14 ta' Ottubru 1998 fl-10 ta' filgħodu, Securicor Omega kkonstatat li dawn il-pakketti ma setgħux jinstabu.
31. Permezz ta' ittra tat-23 ta' Novembru 1998, Landewijck informat lill-ispettur li l-bolol  mogħtija lil Smit Koerier qatt ma wasslulha, li għalhekk ma setatx tużahom u li Securicor Omega ċaħdet ir-responsabbiltà tagħha fir-rigward tat-telf tagħhom. Fl-istess ittra, Landewijck talbet lill-ispettur "jieħu in kunsiderazzjoni l-elementi partikolari ta' dan il-każ qabel ma jagħlaq iż-żmien mogħti sabiex isir il-ħlas, jiġifieri l-31 ta' Jannar 1999".
32. L-ispettur ikkunsidra l-imsemmija ittra tat-23 ta' Novembru 1998 bħala talba għal kumpens jew għall-ħlas lura ta' l-ammont dovut jew imħallas minn Landewijck għall-bolol  in kwistjoni, ippreżentata skond id-dispożizzjonijiet ta' l-Artikolu 79(3) tal-liġi dwar id-dazju tas-sisa u ta' l-Artikolu 52 tad-digriet eżekutorju ta' din il-liġi. Huwa ċaħad din it-talba permezz ta' deċiżjoni tat-30 ta' Jannar 2001.
33. L-appell ppreżentat minn Landewijck kontra din id-deċiżjoni ġie ukoll miċħud mill-ispettur.
34. L-appell imressaq quddiem il-Gerechtshof te Amsterdam (il-qorti ta' l-appell ta' Amsterdam) kontra din iċ-ċaħda ġie wkoll ddikjarat infondat. Din ta' l-aħħar ikkunsidrat, minn naħa, li r-rikorrenti ma kinitx stabbiliet b'ċertezza biżżejjed li l-bolol  ma kinux għadhom jeżistu u lanqas li r-riskju li dawn jerġgħu jintużaw huwa insinjifikanti u li, għaldaqstant, il-bolol  ma setgħux jiġu kkunsidrati bħala mitlufa fis-sens ta' l-Artikolu 79(3)(b) tal-liġi dwar id-dazju tas-sisa. Min-naħa l-oħra, il-Gerechtshof iddeċidiet, b'applikazzjoni ta' l-Artikolu 28 tal-liġi dwar il-VAT, skond liema l-VAT fuq it-tabakk immanifatturat hija miġbura skond ir-regoli li jirregolaw id-dazju tas-sisa, li t-talba għall-ħlas lura tal-VAT kellha tiġi miċħuda għall-istess raġunijiet bħal dawk li jiġġustifikaw ir-rifjut għall-ħlas lura tad-dazji tas-sisa.
35. Landewijck għalhekk ressqet appell fil-kassazzjoni quddiem il-Hoge Raad der Nederlanden (Qorti Suprema ta' l-Olanda). Din osservat li l-Gerechtshof kienet applikat b'mod tajjeb l-Artikolu 79(3)(b) tal-liġi dwar id-dazju tas-sisa. Madankollu, hija staqsiet lilha nnifisha jekk ir-rifjut għall-ħlas lura jew għal għoti ta' kumpens fir-rigward ta' Landewijck fil-kawża prinċipali kienx kompatibbli ma' ċerti dispożizzjonijiet tad-Direttiva dwar id-dazju tas-sisa, b'mod partikolari l-Artikoli 6(1), 14 u 22 tagħha.
36. Barra minn hekk, il-Hoge Raad der Nederlanden staqsiet lilha nnifisha dwar l-applikabbiltà ta' l-Artikolu 28 tal-liġi dwar il-VAT. Fil-fatt, Landewijck sostniet li s-sistema speċifika għall-ġbir tal-VAT stabbilita minn dan l-artikolu ma kinitx ġiet notifikata lill-Kummissjoni fiż-żmien stipulat fl-Artikolu 27(5) tas-Sitt Direttiva, u li għalhekk hija inkompatibbli ma' din ta' l-aħħar.
37. F'dan ir-rigward, il-Hoge Raad der Nederlanden saqsiet lilha nnifisha, b'mod partikolari fid-dawl tas-sentenza tas-27 ta' Ottubru 1992, Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja (C-74/91, Ġabra p. I-5437), jekk in-notifika tardiva ta' l-imsemmija sistema lill-Kummissjoni, imwettqa fit-12 ta' Ġunju 1979, kellhiex ikollha l-istess konsegwenzi bħal nuqqas ta' notifika, jiġifieri li din is-sistema ma tapplikax għall-persuni li jinvokaw tali irregolarità. Il-Hoge Raad der Nederlanden żiedet li, anki jekk kellu jiġi presunt li d-dewmien fl-għoti ta' notifika ma jrendix l-imsemmija sistema inapplikabbli, xorta waħda jkollu jiġi vverifikat jekk din ta' l-aħħar hijiex kompatibbli mar-rekwiżiti ta' l-Artikolu 27(1) tas-Sitt Direttiva.
38. F'dawn iċ-ċirkustanzi, il-Hoge Raad der Nederlanden ddeċidiet li tissospendi l-proċedimenti u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin:
"1. Id-Direttiva dwar id-dazji tas-sisa għandha tiġi interpretata fis-sens li l-Istati Membri huma obbligati jadottaw dispożizzjoni legali li abbażi tagħha, f'każijiet bħal dan preżenti, huma jħallsu lura jew jagħtu kumpens għall-ammont ta' dazji tas-sisa mħallsa jew dovuti malli ssir it-talba għal bolol  tad-dazju tas-sisa meta l-applikant (li huwa magazzinier awtorizzat) ma użax u ma jkunx jista' juża l-bolol  li ntilfu qabel ma twaħħlu fuq il-prodotti suġġetti għal dazji tas-sisa u li terzi persuni ma setgħux u mhux se jkunu jistgħu jużaw dawn il-bolol  legalment għalkemm mhuwiex eskluż li terzi persuni użawhom jew jistgħu jużawhom billi jwaħħluhom fuq tabakk immanifatturat li huwa kkummerċjalizzat b'mod illegali?
2.a. Is-Sitt Direttiva, b'mod partikolari l-Artikolu 27(1) u (5), għandha tiġi interpretata fis-sens li l-fatt li l-Gvern Olandiż m'għarrafx lill-Kummissjoni li huwa xtaq iżomm il-proċedura partikolari għall-ġbir tat-taxxa fuq it-tabakk immanifatturat biss meta kien għadda ż-żmien previst fl-Artikolu 27(5) tas-Sitt Direttiva, kif estiż mid-Disa' Direttiva, jimplika, fil-każ fejn persuna invokat il-fatt li ż-żmien għadda wara li ingħatat din in-notifika, li din il-proċedura għall-ġbir tat-taxxa għandha tibqa' inapplikabbli anki wara d-data tan-notifika?
2.b. F'każ li r-risposta għad-domanda 2.a. tkun fin-negattiv, is-Sitt Direttiva, b'mod partikolari l-Artikolu 27(1) u (5) tagħha, għandha tiġi interpretata fis-sens li l-proċedura partikolari għall-ġbir tat-taxxa fuq it-tabakk immanifatturat imsemmija fl-Artikolu 28 tal-liġi dwar il-VAT għandha tibqa' inapplikabbli għaliex hija inkompatibbli mar-rekwiżiti tad-dispożizzjonijiet iċċitati iktar 'il fuq tad-direttiva?
2.c. F'każ li r-risposta għad-domanda 2.b. tkun fin-negattiv, is-Sitt Direttiva, b'mod partikolari l-Artikolu 27(1) u (5) tagħha, għandha tiġi interpretata fis-sens li n-nuqqas ta' ħlas lura tal-VAT f'ċirkustanzi simili għal dawk deskritti fl-ewwel domanda huwa inkompatibbli magħha?"
Fuq id-domandi preliminari
Fuq l-ewwel domanda
39. L-Artikolu 21(1) tad-Direttiva dwar id-dazju tas-sisa tagħti lill-Istati Membri l-possibbiltà li jipprovdu marki fiskali għall-prodotti intiżi sabiex jiġu rilaxxati għall-konsum fit-territorju tagħhom. Bl-istess mod, l-Artikolu 10(1) tad-Direttiva dwar it-tabakk immanifatturat jipprevedi li, matul l-istadji qabel l-armonizzazzjoni tal-modalitajiet ta' ġbir tad-dazju tas-sisa, dan ta' l-aħħar huwa miġbur, bħala prinċipju, permezz ta' marki tat-taxxa.
40. L-Artikolu 22(2)(d) tad-Direttiva dwar id-dazju tas-sisa jipprovdi barra minn hekk il-possibbiltà li jinkiseb il-ħlas lura tad-dazju tas-sisa mill-awtoritajiet fiskali ta' l-Istat Membru li ħareġ il-marki tat-taxxa fil-każ speċifiku meta jiġi kkonstatat mill-awtoritajiet fiskali ta' l-Istat Membru li ħariġhom li dawn ikunu ġew distrutti.
41. Min-naħa l-oħra, id-Direttiva dwar id-dazju tas-sisa ma fiha ebda dispożizzjoni dwar l-ipoteżi ta' l-għajbien ta' l-imsemmija marki. Din id-Direttiva, għalhekk, għandha tiġi kkkunsidrata bħala li tħalli lill-Istati Membri l-possibbiltà li jiddeterminaw il-konsegwenzi ta' tali għajbien. Għaldaqstant, l-imsemmija Direttiva ma tistax tiġi interpretata fis-sens li hija tipprekludi lill-Istati Membri milli jipprovdu regoli nazzjonali li jpoġġu, f'każ li l-marki tat-taxxa ma jistgħux jinsabu, ir-responsabbiltà finanzjarja tat-telf ta' dawn il-bolol  fuq ix-xerrej.
42. Regoli nazzjonali bħal dawn lanqas ma jistgħu jiġu kkunsidrati bħala li jmorru kontra l-prinċipju ta' proporzjonalità.
43. Fil-fatt, leġiżlazzjoni nazzjonali li tippermetti lix-xerrej ta' bolol  tad-dazju tas-sisa li jingħata ħlas lura tagħhom billi jallega sempliċiment li ntilfu toħloq ir-riskju li jkun hemm abbuż u frodi. Il-prevenzjoni minn dan l-abbuż u l-frodi tikkostitwixxi fil-fatt wieħed mill-għanijiet li l-leġiżlazzjoni Komunitarja trid tilħaq.
44. Għaldaqstant, regoli nazzjonali, bħal dawk in kwistjoni fil-kawża prinċipali, li jpoġġu, fil-każ li ma jinstabux il-bolol  fiskali, ir-responsabbiltà finanzjarja tat-telf ta' dawn il-bolol  fuq ix-xerrej tagħhom jikkontribwixxu għar-realizzazzjoni ta' l-għan ta' prevenzjoni mill-użu qarrieqi ta' dawn il-bolol . Barra minn hekk, dawn ir-regoli nazzjonali ma jeċċedux dak li huwa neċessarju sabiex jintlaħaq dan l-għan peress li ma jeskludux, barra minn dan, kull possibbiltà ta' ħlas lura jew ta' għoti ta' kumpens f'każijiet oħra, bħal dak meta l-bolol  jintilfu aċċidentalment jew minħabba forza maġġuri.
45. F'dan ir-rigward, l-argument li r-riskju ta' użu abużiv tal-bolol  li ma jistgħux jinsabu huwa minimu, fiċ-ċirkustanzi partikolari tal-kawża prinċipali, m'għandu ebda effett fuq is-sens tar-risposta li għandha tingħata lill-qorti tar-rinviju, peress li dan ir-riskju ta' użu abużiv mhuwiex ineżistenti.
46. Għaldaqstant, ir-risposta li għandha tingħata lill-ewwel domanda hija li la d-Direttiva dwar id-dazju tas-sisa u lanqas il-prinċipju ta' proporzjonalità ma jimpedixxu lill-Istati Membri milli jadottaw leġiżlazzjoni li ma tipprovdix għall-ħlas lura ta' l-ammont ta' dazji tas-sisa mħallsa f'ċirkustanzi bħal dawn fil-kawża prinċipali, u li b'hekk tpoġġi r-responsabbiltà finanzjarja tat-telf tal-bolol  fiskali fuq ix-xerrej tagħhom.
Fuq id-domanda 2(a)
47. Permezz ta' din id-domanda, il-qorti tar-rinviju ssaqsi, essenzjalment, jekk il-fatt, li Stat Membru, innotifika lill-Kummissjoni x-xewqa tiegħu li jżomm il-proċedura partikolari għall-ġbir tat-taxxa fuq it-tabakk immanifatturat wara li jkun għadda ż-żmien previst fl-Artikolu 27(5) tas-Sitt Direttiva, kif estiż mid-Disa' Direttiva, jimplikax li din il-proċedura għall-ġbir tat-taxxa tibqa' inapplikabbli anki wara d-data tan-notifika tagħha.
48. Huwa paċifiku li l-Qorti tal-Ġustizzja diġà ddeċidiet li miżura li tidderoga mis-Sitt Direttiva meħuda mingħajr ma jiġi osservat l-obbligu ta' notifika impost fuq l-Istati Membri mill-Artikolu 27(2) tagħha ma tistax tiġi imposta fuq persuna taxxabbli (ara, b'mod partikolari, is-sentenza tat-13 ta' Frar 1985, Direct Cosmetics, 5/84, Ġabra p. 617, punt 37, u tal-11 ta' Lulju 1991, Lennartz, C-97/90, Ġabra p. I-3795, punt 33). Fil-fatt, fin-nuqqas ta' notifika, din il-miżura ma tistax tiġi awtorizzata mill-Kunsill skond l-Artikolu 27(1) tas-Sitt Direttiva.
49. Madankollu, f'din il-kawża, din mhijiex miżura ta' deroga ġdida li għandha tiġi awtorizzata mill-Kunsil, iżda miżura partikolari li teżisti mill-1 ta' Jannar 1977 u li l-Istat Membru xtaq iżomm, b'applikazzjoni ta' l-Artikolu 27(5) tas-Sitt Direttiva, minkejja l-implimentazzjoni ta' din. Għaldaqstant, il-Gvern Olandiż innotifika lill-Kummissjoni ix-xewqa tiegħu li jżomm is-sistema ta' l-Artikolu 28 tal-liġi dwar il-VAT tat-12 ta' Ġunju 1979. Barra minn hekk, fl-ewwel rapport tagħha lill-Kunsill ta' l-14 ta' Settembru 1983 fuq l-applikazzjoni tas-sistema komuni tal-VAT, ippreżentat skond l-Artikolu 34 tas-Sitt Direttiva [COM(83) 426 finali], il-Kummissjoni ma sostnietx li din is-sistema kienet tmur kontra l-kriterju ddefinit fl-Artikolu 27(1) tas-Sitt Direttiva, jiġifieri n-nuqqas ta' effett ta' miżuri, ħlief b'mod insinjifikanti, fuq l-ammont tat-taxxa fl-istadju tal-konsum finali.
50. Issa, notifika tardiva tal-miżura ta' deroga jista' jkollha biss l-istess konsegwenzi bħal nuqqas ta' notifika. Fil-fatt, l-Artikolu 27(5) tas-Sitt Direttiva ma jipprovdi ebda sanzjoni fin-nuqqas li jiġi osservat iż-żmien għan-notifika. Barra minn hekk, l-għan tan-notifika prevista mhuwiex li tinkiseb l-awtorizzazzjoni tal-Kummissjoni, iżda biss li tippermettilha ssir taf dwar il-miżura kkonċernata u li tevalwha. F'dawn il-kundizzjonijiet, in-nuqqas ta' osservanza taż-żmien għan-notifika ma jistax jiġi meqjus bħala irregolarità ta' proċedura sostantiva li twassal għall-inapplikabbiltà tal-miżura ta' deroga nnotifikata b'mod tardiv.
51. Għaldaqstant, ir-risposta li għandha tingħata għad-domanda 2(a) hija li l-Artikolu 27(5) tas-Sitt Direttiva għandu jiġi interpretat fis-sens li n-nuqqas ta' osservanza taż-żmien għal notifika ma jikkostitwixxix irregolarità ta' proċedura sostantiva ta' natura li twassal għall-inapplikabbiltà ta' miżura ta' deroga nnotifikata b'mod tardiv.
Fuq id-domanda 2(b)
52. Permezz tad-domanda 2(b), il-qorti tar-rinviju tixtieq tkun taf jekk il-proċedura partikolari għall-ġbir tal-VAT permezz ta' bolol  fiskali, bħal dik prevista fil-leġiżlazzjoni Olandiża applikabbli fil-kawża prinċipali, hijiex kompatibbli mar-rekwiżiti ta' l-Artikolu 27(1) u (5) tas-Sitt Direttiva u ma teċċedix dak li huwa neċessarju sabiex jiġi ssimplifikat il-ġbir tat-taxxa u jiġu evitati l-frodi u l-evażjonijiet fiskali.
53. Hekk kif il-Qorti tal-Ġustizzja diġa iddeċidiet, il-miżuri nazzjonali ta' deroga msemmija fl-Artikolu 27(5), tas-Sitt Direttiva, li huma permessi "biex jissemplifikaw il-proċedura għall-ġbir tat-taxxa" huma ta' interpretazzjoni stretta (ara, f'dan is-sens, is-sentenza ta' l-10 ta' April 1984, Il-Kummissjoni vs Il-Belġju, 324/82, Ġabra p. 1861, punt 29). Dawn il-miżuri jistgħu jidderogaw mir-rispett ta' l-ammont taxxabbli tal-VAT imsemmi fl-Artikolu 11 tad-Direttiva biss f'limiti strettament neċessarji sabiex jintlaħaq dan il-għan (sentenza tad-29 ta' Mejju 1997, Skripalle, C-63/96, Ġabra p. I-2847, punt 24). Barra minn hekk, dawn għandhom ikunu neċessarji u xierqa għar-realizzazzjoni ta' l-għan speċifiku li huma jridu jilħqu u jeffettwaw mill-inqas l-għanijiet u l-prinċipji tas-Sitt Direttiva (sentenza tad-19 ta' Settembru 2000, Ampafrance u Sanofi, C-177/99 u C-181/99, Ġabra p. I-7013, punt 60).
54. Fil-kawża preżenti, is-sistema ta' deroga li tippermetti li l-VAT tinġabar permezz ta' bolol  fiskali għandha bħala għan u bħala effett li tissimplifika l-ġbir tat-taxxa, li jsir, bis-saħħa ta' din is-sistema ta' deroga, fi stadju wieħed biss tal-katina ta' kummerċjalizzazzjoni ta' prodotti.
55. Barra minn hekk, din is-sistema torbot l-ammont tal-VAT dovut mal-prezz tal-prodotti fl-istadju tal-konsum finali tagħhom, kif jitlob l-Artikolu 27(1) tas-Sitt Direttiva.
56. Huwa paċifiku li, f'ċerti ċirkustanzi, bħal meta jintilfu prodotti, il-bejgħ tagħhom bi prezzijiet imnaqqsa ħafna jew il-bejgħ irregolari tagħhom bi prezz differenti għall-prezz bl-imnut indikat fuq il-bolol  fiskali, il-manifattur jaf ikollu jħallas ammont ta' VAT superjuri għal dak li kien jirriżulta mill-applikazzjoni tas-sistema Komunitarja ta' dritt komuni ta' ġbir tal-VAT.
57. Madankollu, il-possibbiltà waħedha li tali ċirkustanzi javveraw ruħhom mhijiex biżżejjed sabiex jiġi kkunsidrat li s-sistema ta' deroga għall-ġbir tal-VAT permezz ta' bolol  fiskali ma tosservax il-kriterji ddefiniti fl-Artikolu 27(1) tas-Sitt Direttiva. Dan l-Artikolu, fil-fatt, jipprekludi biss miżuri li jistgħu jeffettwaw b'mod sinjifikanti l-ammont tat-taxxa dovut fl-istadju tal-konsum finali.
58. Issa, in-natura ta' l-ipoteżijiet li fihom is-sistema għall-ġbir tat-taxxa permezz ta' bolol  fiskali tista' twassal għal varjazzjoni tat-taxxa dovuta fl-istadju tal-konsum finali ma tidhirx li tippermetti li s-sistema tiġi kkunsidrata bħala li tista' teffettwa b'mod sinjifikanti l-ammont tat-taxxa dovuta fl-istadju tal-konsum finali. Għaldaqstant, tali sistema ma tmurx kontra l-kriterji ddefiniti fl-Artikolu 27(1) tas-Sitt Direttiva.
59. Hija ma teċċedix, għall-istess raġunijiet, dak li huwa neċessarju sabiex jiġi ssimplifikat il-ġbir tal-VAT.
60. Għaldaqstant, ir-risposta li għandha tingħata lill-qorti tar-rinviju hija li l-Artikolu 27(1) u (5) tas-Sitt Direttiva għandhom jiġu interpretata fis-sens li sistema ta' deroga għall-ġbir tal-VAT permezz ta' bolol  fiskali, bħal dik stabbilita fl-Artikolu 28 tal-liġi dwar il-VAT, hija kompatibbli mar-rekwiżiti previsti f'dawn id-dispożizzjonijiet tad-direttiva u ma teċċedix dak li huwa neċessarju sabiex jiġi ssimplifikat il-ġbir tat-taxxa.
Fuq id-domanda 2(c)
61. Permezz ta' din l-aħħar domanda, il-qorti tar-rinviju ssaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja jekk is-Sitt Direttiva, b'mod partikolari l-Artikolu 27(1) u (5) tagħha, għandhiex tiġi interpretata fis-sens li n-nuqqas ta' ħlas lura tal-VAT, f'ċirkustanzi bħal dawk tal-kawża prinċipali, huwiex inkompatibbli ma' l-imsemmija direttiva.
62. Kif ġie rilevat iktar 'il fuq fil-punt 44, regoli nazzjonali li jpoġġu, f'każ li ma jinstabux bolol  fiskali, ir-responsabbiltà fi nanzjarja tat-telf ta' dawn il-bolol  fuq ix-xerrej tagħhom, jikkontribwixxu sabiex jintlaħaq l-għan ta' prevenzjoni kontra l-użu qarrieqi ta' dawn il-bolol . Barra minn hekk, dawn ir-regoli nazzjonali ma jeċċedux dak li huwa neċessarju sabiex jintlaħaq dan l-għan peress li ma jeskludux, barra minn dan, kull possibbiltà ta' ħlas lura jew ta' għoti ta' kumpens f'każijiet oħrajn, bħal meta l-bolol  jintilfu aċċidentalment jew minħabba forza maġġuri.
63. Barra minn hekk, il-bolol  fiskali ma jikkostitwixxux, jekk wieħed għandu jkun preċiż, id-dejn fiskali tax-xerrej tagħhom, iżda għandhom valur intrinsiku. Għaldaqstant, huwa ġġustifikat li x-xerrej ta' dawn il-bolol  jieħu prekawzjonijiet kontra t-telf tagħhom u, skond il-każ, ibati l-konsegwenzi finanzjarji ta' dan l-għajbien, minkejja li dan jista' jwassal, f'ċerti każijiet, għal sitwazzjoni ta' tassazzjoni doppja tal-VAT fir-rigward ta' l-istess prodotti.
64. Fl-aħħar nett, u kuntrarjament għal dak li jsostnu l-Kummissjoni u Landewijck, ir-risposta għal din id-domanda ma tistax tiġi dedotta mis-soluzzjoni mogħtija mill-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza ta' l-14 ta' Lulju 2005, British American Tobacco u Newman Shipping (C-435/03, Ġabra p. I-7077). Permezz ta' din is-sentenza, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet b'mod partikolari li serq ta' merkanziji ma jikkostitwixxix kunsinna ta' oġġetti taħt titolu oneruż skond l-Artikolu 2 tas-Sitt Direttiva u għalhekk, bħala tali, ma jistax ikun suġġett għal VAT u, min-naħa l-oħra, li l-fatt li merkanziji huma suġġetti għal dazju tas-sisa m'għandhux effett fuq din l-analiżi.
65. Issa, l-għajbien ta' bolol  fiskali, kuntrarjament għas-serq ta' merkanziji, m'għandu ebda effett fuq l-ammont taxxabbli nnifsu. It-tabakk immanifatturat li għalih inxtraw il-bolol  jista' dejjem jiġi kkummerċjalizzat u d-dejn tal-VAT bħal dak tad-dazju tas-sisa jista' xorta waħda jinħoloq. Barra minn hekk, huwa ġġustifikat, kif ġie osservat iktar 'il fuq, li x-xerrej jiġi inkuraġġit jieħu prekawzjonijiet kontra r-riskju li dawn ma jinstabux, filwaqt li probabbilment mhuwiex neċessarju li l-proprjetarju ta' oġġetti jiġi inkuraġġit jissorvelja tali oġġetti u sabiex jieħu prekawzjonijiet kontra r-riskju ta' serq.
66. Għaldaqstant, il-Kummissjoni u Landewijck m'għandhomx raġun meta jsostnu li jirriżulta a fortiori  mis-sentenza British American Tobacco u Newmann Shipping, iċċitata iktar 'il fuq, li dritt għall-ħlas lura jew għall-kumpens ta' l-ammonti mħallsa taħt il-VAT jeżisti f'każ li jintilfu bolol  fiskali.
67. Għaldaqstant, ir-risposta li għandha tingħata għal din l-aħħar domanda hija li n-nuqqas ta' obbligu ta' ħlas lura ta' l-ammonti mħallsa għall-akkwist ta' bolol  tad-dazju tas-sisa li jikkorrispondu għall-VAT, f'ċirkustanzi bħal dawk fil-kawża prinċipali, mhuwiex inkompatibbli mas-Sitt Direttiva, u b'mod partikolari ma' l-Artikolu 27(1) u (5) tagħha.
Parti operattiva
Għal dawn il-motivi, il-Qorti tal-Ġustizzja (It-Tielet Awla) taqta' u tiddeċiedi li:
1) La d-Direttiva tal-Kunsill 92/12/KEE, tal-25 ta' Frar 1992, dwar l-arranġamenti ġenerali għall-prodotti suġġetti għad-dazju tas-sisa u dwar iż-żamma, ċaqliq u mmonitorjar ta’ dan it-tip ta’ prodotti dwar id-dazju tas-sisa, u lanqas il-prinċipju ta' proporzjonalità ma jimpedixxu lill-Istati Membri milli jadottaw leġiżlazzjoni li ma tipprovdix għall-ħlas lura ta' l-ammont ta' dazji tas-sisa mħallsa, meta l-bolol  tad-dazju tas-sisa għabu qabel ma twaħħlu fuq il-prodotti tat-tabakk, jekk dan l-għajbien mhuwiex ikkawżat minn forza maġġuri jew minn aċċident u jekk ma jiġix stabbilit li l-bolol  ġew distrutti jew li definittivament ma jistgħux jintużaw iktar, u li b'hekk tpoġġi r-responsabbiltà finanzjarja tat-telf tal-bolol  fiskali fuq ix-xerrej tagħhom.
2) L-Artikolu 27(5) tas-Sitt Direttiva tal-Kunsill 77/388/KEE, tas-17 ta' Mejju 1977, fuq l-armonizzazzjoni tal-liġijiet ta’ l-Istati Membri dwar taxxi fuq id-dħul mill-bejgħ - Sistema komuni ta' taxxa fuq il-valur miżjud: bażi uniformi ta’ stima, għandu jiġi interpretat fis-sens li n-nuqqas ta' osservanza taż-żmien għal notifika ma jikkostitwixxix irregolarità ta' proċedura sostantiva ta' natura li twassal għall-inapplikabbiltà ta' miżura ta' deroga nnotifikata b'mod tardiv.
3) L-Artikolu 27(1) u (5) tas-Sitt Direttiva 77/388 għandhom jiġu interpretati fis-sens li sistema ta' deroga għall-ġbir tal-VAT permezz ta' bolol  fiskali, bħal dik stabbilita fl-Artikolu 28 tal-liġi dwar it-taxxa fuq id-dħul mill-bejgħ tat-28 ta' Ġunju 1968 (Wet op de omzetbelasting), hija kompatibbli mar-rekwiżiti previsti f'dawn id-dispożizzjonijiet tad-direttiva u ma teċċedix dak li huwa neċessarju sabiex jiġi ssimplifikat il-ġbir tat-taxxa.
4) In-nuqqas ta' obbligu ta' ħlas lura ta' l-ammonti mħallsa għall-akkwist ta' bolol tad-dazju tas-sisa li jikkorrispondu għat-taxxa fuq il-valur miżjud, meta l-bolol  tad-dazju tas-sisa għabu qabel ma twaħħlu fuq il-prodotti tat-tabakk, jekk dan l-għajbien mhuwiex ikkawżat minn forza maġġuri jew minn aċċident u jekk ma jiġix stabbilit li l-bolol  ġew distrutti jew li definittavament ma jistgħux jintużaw iktar, mhuwiex inkompatibbli mas-Sitt Direttiva 77/388, u b'mod partikolari ma' l-Artikolu 27(1) u (5) tagħha.