CELEX: 61977CJ0038
Douanewaarde
Entrepotkosten

1 OVERWEGENDE DAT DE TARIEFCOMMISSIE TE AMSTERDAM BIJ BESCHIKKING VAN 15 NOVEMBER 1976 , INGEKOMEN TER GRIFFIE VAN HET HOF OP 4 APRIL 1977 , KRACHTENS ARTIKEL 177 EEG-VERDRAG DRIE VRAGEN HEEFT GESTELD OVER DE UITLEGGING VAN ARTIKEL 10 , LID 2 , SUB D , VAN RICHTLIJN NR . 69/74 VAN DE RAAD VAN 4 MAART 1969 INZAKE DE HARMONISATIE VAN DE WETTELIJKE EN BESTUURSRECHTELIJKE BEPALINGEN MET BETREKKING TOT HET STELSEL VAN DOUANE-ENTREPOTS ( PB NR . L 58 VAN 1969 , BLZ . 7 );
2 DAT DEZE VRAGEN ZIJN GESTELD IN HET KADER VAN EEN GESCHIL TUSSEN DE NEDERLANDSE DOUANE EN EEN DECLARANT TEN INVOER IN VERBAND MET DE BEPALING VAN DE DOUANEWAARDE BIJ UITSLAG UIT HET ENTREPOT TE ARNHEM VAN EEN PARTIJ STAALKOORD VOOR AUTOBANDEN , DIE DOOR DE IERSE FABRIKANT WAS VERKOCHT AAN EEN KOPER IN HET GROOTHERTOGDOM LUXEMBURG ;
3 DAT VOLGENS DE DOUANE - VERWEERSTER IN HET HOOFDGEDING - DE KOSTEN VOOR OPSLAG IN ENTREPOT VAN DE GOEDEREN BIJ DE BEPALING VAN DE DOUANEWAARDE NIET AFTREKBAAR ZIJN VAN HET GLOBALE BEDRAG DAT DOOR DE VERKOPER AAN DE KOPER IN REKENING IS GEBRACHT , TERWIJL ZIJ VOLGENS VERZOEKSTER IN HET HOOFDGEDING WEL MOETEN WORDEN AFGETROKKEN ;
4 OVERWEGENDE DAT ARTIKEL 10 , LID 2 , SUB D , VAN RICHTLIJN NR . 69/74 BEPAALT DAT  '  ' BIJ HET IN AANMERKING NEMEN VAN DE BETAALDE OF TE BETALEN PRIJS VOOR HET BEPALEN VAN DE DOUANEWAARDE DE VOLGENDE BIJZONDERE BEPALINGEN GELDEN :
A ) . . .
B ) . . .
C ) . . .
D ) IN DE DOUANEWAARDE MOETEN NIET WORDEN BEGREPEN DE KOSTEN VOOR OPSLAG EN BEWARING IN GOEDE STAAT VAN DE GOEDEREN TIJDENS HUN VERBLIJF IN DE ENTREPOTS , DIE EEN KOPER DRAAGT , WANNEER DE DOOR HEM BETAALDE OF TE BETALEN PRIJS BASIS VOOR DE WAARDEBEPALING IS '  ' ;
5 DAT OM DE TOEPASSING VAN DIT ARTIKEL 10 , LID 2 , TE VERZEKEREN , DE NEDERLANDSE REGELING - IN CASU ARTIKEL 16 G VAN HET TARIEFBESLUIT 1960 - BIJ KONINKLIJK BESLUIT VAN 17 JUNI 1970 ( STAATSBLAD 1970 , BLZ . 687 ) IS GEWIJZIGD EN THANS LUIDT ALS VOLGT :
'  ' VOOR DE WAARDEBEPALING VAN GOEDEREN WELKE WORDEN UITGESLAGEN UIT ENTREPOTS . . ., GELDEN BIJ HET IN AANMERKING NEMEN VAN DE BETAALDE OF TE BETALEN PRIJS DE VOLGENDE BIJZONDERE BEPALINGEN : . . .
C ) DE BETAALDE OF TE BELATEN PRIJS DIE BASIS VOOR DE WAARDEBEPALING IS , DIENT NIET TE WORDEN AANGEPAST IN VERBAND MET DE KOSTEN VOOR OPSLAG EN BEWARING VAN DE GOEDEREN TIJDENS HUN VERBLIJF IN DE ENTREPOTS . . . '  ' ;
6 DAT VOLGENS VERWEERSTER IN HET HOOFDGEDING DIT ARTIKEL 16 G EN INZONDERHEID DE ZINSNEDE  '  ' DIENT NIET TE WORDEN AANGEPAST '  '  ALDUS MOET WORDEN UITGELEGD , DAT WANNEER - IN OVEREENSTEMMING MET ARTIKEL 9 VAN ' S RAADS VERORDENING NR . 803/68 VAN 27 JUNI 1968 INZAKE DE DOUANEWAARDE VAN DE GOEDEREN ( PB NR . L 148 VAN 1968 , BLZ . 6 ) - DE BETAALDE OF TE BETALEN PRIJS WORDT AANVAARD ALS DE  '  ' NORMALE PRIJS '  ' , WELKE VOLGENS ARTIKEL 1 DERZELFDER VERORDENING BEPALEND IS VOOR DE DOUANEWAARDE , DIE BETAALDE OF TE BETALEN PRIJS NIET MOET WORDEN VERMINDERD MET DE KOSTEN VOOR OPSLAG INDIEN DEZE DAARIN ZIJN BEGREPEN , EN NIET ERMEE MOET WORDEN VERHOOGD INDIEN ZIJ DAARIN NIET ZIJN BEGREPEN ;
7 DAT DE NEDERLANDSE DOUANE WELISWAAR ERKENT DAT ARTIKEL 16 G TARIEFBESLUIT NIET LETTERLIJK OVEREENKOMT MET HET BETROKKEN ARTIKEL VAN DE RICHTLIJN , DOCH NIETTEMIN STAANDE HOUDT DAT HET DE STREKKING ERVAN JUIST WEERGEEFT , EN DAT WAAR DE RICHTLIJN RECHTSTREEKSE WERKING ONTBEERT , VERZOEKSTER IN HET HOOFDGEDING NIET MET EEN BEROEP OP HET VERSCHIL TUSSEN DE TWEE REDACTIES DIE VAN DE RICHTLIJN KAN DOEN PREVALEREN ;
DE EERSTE VRAAG
8 OVERWEGENDE DAT IN DE EERSTE PLAATS WORDT GEVRAAGD OF HET BEPAALDE IN ARTIKEL 10 , LID 2 , SUB D , VAN ' S RAADS RICHTLIJN NR . 69/74 VAN 4 MAART 1969 VAN ZODANIG SPECIFIEKE AARD IS , DAT HET ALS RECHTSTREEKS VERBINDEND KAN WORDEN BESCHOUWD , ANDERS GEZEGD , DIRECTE WERKING HEEFT ;
9 OVERWEGENDE DAT HET HOF REEDS IN ZIJN ARREST VAN 1 FEBRUARI 1977 ( ZAAK 51/76 , VERBOND VAN NEDERLANDSE ONDERNEMINGEN T . INSPECTEUR DER INVOERRECHTEN EN ACCIJNZEN , JURISPR . 1977 , BLZ . 113 ) HEEFT OVERWOGEN DAT IN GEVALLEN WAARIN DE GEMEENSCHAPSOVERHEID DE LID-STATEN BIJ RICHTLIJN HEEFT VERPLICHT EEN BEPAALDE GEDRAGSLIJN TE VOLGEN , HET NUTTIG EFFECT VAN ZODANIGE HANDELING ZOU WORDEN VERZWAKT , WANNEER DE JUSTITIABELEN ZICH DAAROP IN RECHTE NIET ZOUDEN MOGEN BEROEPEN EN DE NATIONALE RECHTERLIJKE INSTANTIES DAAROP GEEN ACHT ZOUDEN MOGEN SLAAN ALS OP EEN ELEMENT VAN HET GEMEENSCHAPSRECHT ;
10 DAT DIT VOORAL GELDT WANNEER DE JUSTITIABELE ZICH VOOR DE NATIONALE RECHTER OP EEN BEPALING VAN EEN RICHTLIJN BEROEPT TEN EINDE DOOR DEZE TE DOEN NAGAAN OF DE BEVOEGDE NATIONALE AUTORITEITEN BIJ DE UITOEFENING VAN DE HUN GELATEN VRIJHEID TEN AANZIEN VAN DE VORM EN MIDDELEN TER UITVOERING VAN DE RICHTLIJN , BINNEN DE DAARDOOR AANGEGEVEN GRENZEN ZIJN GEBLEVEN ;
11 OVERWEGENDE DAT BLIJKENS ARTIKEL 189 , DERDE ALINEA , EEG-VERDRAG DE AAN DE LID-STATEN GELATEN BEVOEGDHEID TEN AANZIEN VAN DE DOOR DE NATIONALE INSTANTIES TE KIEZEN VORM EN MIDDELEN GEBONDEN IS AAN HET RESULTAAT DAT DE RAAD OF DE COMMISSIE WENST TE BEREIKEN ;
12 DAT HET , BIJ HET NADER TOT ELKAAR BRENGEN VAN DE WETTELIJKE EN BESTUURSRECHTELIJKE BEPALINGEN DER LID-STATEN OP DOUANEGEBIED , VOOR EEN UNIFORME TOEPASSING VAN HET GEMEENSCHAPPELIJK DOUANETARIEF NOODZAKELIJK KAN BLIJKEN TE ZIJN OM TE KOMEN TOT STRIKT GELIJKE VOORSCHRIFTEN VOOR DE BEHANDELING VAN IN DE GEMEENSCHAP IN TE VOEREN GOEDEREN , ONVERSCHILLIG AAN DE GRENS VAN WELKE LID-STAAT DIE INVOER PLAATSVINDT ;
13 OVERWEGENDE DAT LUIDENS DE ZESDE OVERWEGING VAN EERDER GENOEMDE VERORDENING NR . 803/68  '  ' HET VAN BELANG IS DAT DE DOUANEWAARDE IN DE LID-STATEN OP EENVORMIGE WIJZE WORDT BEPAALD , ZODAT DE MATE WAARIN HET GEMEENSCHAPPELIJK DOUANETARIEF BESCHERMING BIEDT , IN DE GEHELE GEMEENSCHAP DEZELFDE IS , OM ALDUS ELKE VERLEGGING VAN HET HANDELSVERKEER EN VAN DE ACTIVITEITEN ALSMEDE IEDERE VERSTORING IN DE CONCURRENTIEVOORWAARDEN , WELKE KUNNEN VOORTVLOEIEN UIT DE NATIONALE BEPALINGEN , TE VOORKOMEN '  ' ;
14 DAT MET HET OOG DAAROP DE ARTIKELEN 1 TOT EN MET 8 VAN DE VERORDENING NAUWKEURIG OMSCHRIJVEN WAT ONDER DE  '  ' NORMALE PRIJS '  '  ALS BASIS VOOR DE BEPALING VAN DE DOUANEWAARDE VALT TE VERSTAAN , TERWIJL ARTIKEL 9 AANGEEFT WAT MOET WORDEN VERSTAAN ONDER DE  '  ' BETAALDE OF TE BETALEN PRIJS '  ' , WELKE ONDER BEPAALDE VOORWAARDEN ALS DE NORMALE PRIJS KAN WORDEN AANVAARD ;
15 OVERWEGENDE DAT ARTIKEL 10 , LID 2 , SUB D , VAN RICHTLIJN NR . 69/74 IN FEITE EEN TOEPASSING IS VAN GENOEMD ARTIKEL 9 VOOR HET BIJZONDERE GEVAL WAARIN GOEDEREN VOOR HUN INKLARING IN EEN ENTREPOT OP HET GRONDGEBIED VAN DE GEMEENSCHAP WAREN OPGESLAGEN ;
16 DAT MITSDIEN DEZE BEPALING TER VOORKOMING VAN DISTORSIES EN VERKEERSVERLEGGINGEN IN ALLE LID-STATEN GELIJKE TOEPASSING MOET VINDEN ;
17 DAT HIERUIT MOET WORDEN GECONCLUDEERD DAT WAT DE INHOUD VAN HET IN ARTIKEL 9 VAN VERORDENING NR . 803/68 BEDOELDE BEGRIP  '  ' BETAALDE OF TE BETALEN PRIJS '  '  BETREFT , DE RICHTLIJN DE NATIONALE INSTANTIES GEEN BEOORDELINGSVRIJHEID LAAT , ZODAT DE BEWOORDINGEN VAN DE RICHTLIJN VOOR EVENTUEEL DAARMEE ONVERENIGBARE NATIONALE BEPALINGEN GAAN ;
18 DAT DERHALVE OP DE EERSTE VRAAG MOET WORDEN GEANTWOORD DAT DE JUSTITIABELEN EEN BEROEP KUNNEN DOEN OP ARTIKEL 10 , LID 2 , SUB D , VAN RICHTLIJN NR . 69/74 VAN 4 MAART 1969 TEN EINDE TE DOEN VASTSTELLEN OF DE NATIONALE UITVOERINGSMAATREGELEN ERMEE IN OVEREENSTEMMING ZIJN , EN DAT DE NATIONALE RECHTERLIJKE INSTANTIES DAARAAN VOORRANG MOETEN GEVEN BOVEN DE NATIONALE VOORSCHRIFTEN DIE ERMEE IN STRIJD ZOUDEN BLIJKEN TE ZIJN ;
DE TWEEDE VRAAG
19 OVERWEGENDE DAT , VOOR HET GEVAL DE EERSTE VRAAG BEVESTIGEND ZOU WORDEN BEANTWOORD , VERVOLGENS WORDT GEVRAAGD OF DE REDACTIE VAN ARTIKEL 16 G TARIEFBESLUIT 1960 EEN ADEQUATE WEERGAVE IS VAN DE TEKST VAN ARTIKEL 10 VAN RICHTLIJN NR . 69/74 ;
20 OVERWEGENDE DAT HET HOF IN HET KADER VAN ARTIKEL 177 EEG-VERDRAG NIET DE BEVOEGDHEID HEEFT BEPALINGEN VAN NATIONAAL RECHT UIT TE LEGGEN OF ZICH UIT TE SPREKEN OVER HUN EVENTUELE ONVERENIGBAARHEID MET HET GEMEENSCHAPSRECHT ;
21 DAT HET EVENWEL BIJ DE UITLEGGING VAN HET GEMEENSCHAPSRECHT DE NATIONALE RECHTER DE GEGEVENS KAN VERSCHAFFEN MET BEHULP WAARVAN DEZE HET HEM VOORGELEGDE GESCHIL KAN BESLECHTEN , MET NAME TERZAKE VAN EEN EVENTUELE ONVERENIGBAARHEID VAN NATIONALE EN COMMUNAUTAIRE BEPALINGEN ;
22 DAT HET ANTWOORD OP DE DERDE VRAAG GEEIGEND IS DE DAARTOE NODIGE AANWIJZINGEN TE VERSCHAFFEN ;
DE DERDE VRAAG
23 OVERWEGENDE DAT IN DE DERDE PLAATS WORDT GEVRAAGD OF ARTIKEL 10 , LID 2 , SUB D , VAN RICHTLIJN NR . 69/74 ALDUS DIENT TE WORDEN UITGELEGD , DAT DE BETAALDE OF TE BETALEN PRIJS DIE BASIS VOOR DE WAARDEBEPALING IS , MOET WORDEN VERMINDERD MET DE KOSTEN VAN OPSLAG VAN DE WAAR IN ENTREPOTS IN DE GEMEENSCHAP ;
24 OVERWEGENDE DAT ALLE LID-STATEN PARTIJ ZIJN BIJ HET VERDRAG NOPENS DE WAARDE VAN GOEDEREN IN DOUANEZAKEN , GETEKEND TE BRUSSEL OP 15 DECEMBER 1950 EN IN WERKING GETREDEN OP 25 JULI 1953 ;
25 DAT VOLGENS ARTIKEL I VAN BIJLAGE I BIJ DIT VERDRAG BIJ HET BEPALEN VAN DE  '  ' NORMALE PRIJS '  '  VAN INGEVOERDE GOEDEREN , DIE GELDT ALS DE DOUANEWAARDE VOOR DE HEFFING VAN INVOERRECHTEN AD VALOREM , WORDT AANGENOMEN DAT DE GOEDEREN AAN DE KOPER WORDEN GELEVERD IN DE HAVEN OF OP DE PLAATS VAN BINNENKOMST DER GOEDEREN EN DAT ALLE KOSTEN IN VERBAND MET DE VERKOOP EN DE LEVERING IN DE HAVEN OF DE PLAATS VAN BINNENKOMST IN DIE PRIJS ZIJN BEGREPEN , TERWIJL ALLE IN HET INVOERLAND VERSCHULDIGDE RECHTEN EN BELASTINGEN NIET DAARIN ZIJN BEGREPEN ;
26 DAT ARTIKEL 1 , LID 2 , VAN VERORDENING NR . 803/68 DIT VOORSCHRIFT NAGENOEG LETTERLIJK OVERNEEMT EN BEPAALT DAT  '  ' BIJ HET BEPALEN VAN DE NORMALE PRIJS VAN DE IN TE VOEREN GOEDEREN ERVAN WORDT UITGEGAAN DAT
A ) DE GOEDEREN AAN DE KOPER WORDEN GELEVERD OP DE PLAATS VAN BINNENKOMST IN HET DOUANEGEBIED VAN DE GEMEENSCHAP ;
B ) DE VERKOPER ALLE KOSTEN DRAAGT DIE BETREKKING HEBBEN OP DE KOOP EN VERKOOP EN OP DE LEVERING VAN DE GOEDEREN OP DE PLAATS VAN BINNENKOMST ; DEZE KOSTEN ZIJN MITSDIEN IN DE NORMALE PRIJS BEGREPEN ;
C ) DE KOPER DE IN HET DOUANEGEBIED VAN DE GEMEENSCHAP VERSCHULDIGDE BELASTINGEN EN HEFFINGEN DRAAGT ; DEZE ZIJN MITSDIEN NIET IN DE NORMALE PRIJS BEGREPEN '  ' ;
27 DAT BLIJKENS ARTIKEL 9 , LID 1 , SUB C , VAN GENOEMDE VERORDENING HETZELFDE ONDERSCHEID MOET WORDEN GEMAAKT WANNEER DE VOOR DE IN TE VOEREN GOEDEREN BETAALDE OF TE BETALEN PRIJS ALS DOUANEWAARDE WORDT AANVAARD , AANGEZIEN DIE PRIJS ZO NODIG MOET WORDEN AANGEPAST INDIEN DE DESBETREFFENDE KOOP EN VERKOOP ELEMENTEN BEVAT DIE AFWIJKEN VAN DIE WELKE AAN DE DEFINITIE VAN DE NORMALE PRIJS TEN GRONDSLAG LIGGEN ;
28 DAT ARTIKEL 10 , LID 2 , VAN RICHTLIJN NR . 69/74 DEZE REGEL TOEPAST OP HET BIJZONDERE GEVAL DAT DE GOEDEREN NA HUN BINNENKOMST IN DE GEMEENSCHAP IN ENTREPOT ZIJN OPGESLAGEN , EN DERHALVE BEPAALT DAT DE KOSTEN VOOR OPSLAG NIET IN DE DOUANEWAARDE MOETEN WORDEN BEGREPEN , OMDAT ZIJ INGEVOLGE DE WETTELIJKE FICTIE BETREFFENDE DE VORMING VAN DE NORMALE PRIJS WORDEN GEACHT TEN LASTE VAN DE KOPER TE KOMEN , DAT WIL ZEGGEN IN HET GEBIED VAN DE GEMEENSCHAP TE ZIJN VERSCHULDIGD IN DE ZIN VAN ARTIKEL 1 , LID 2 , SUB C , VAN VERORDENING NR . 803/68 ;
29 DAT DEZE UITLEGGING , DIE AANSLUIT BIJ DE GEMEENSCHAPSVOORSCHRIFTEN EN DE INTERNATIONALE VERDRAGEN WAARVAN DE TOEPASSING DOOR DE ONDERHAVIGE BEPALING WORDT VERZEKERD , IN DE WEG STAAT AAN DE OPVATTING DAT DIE KOSTEN WEL , RESPECTIEVELIJK NIET IN DE DOUANEWAARDE ZIJN BEGREPEN NAAR GELANG ZIJ ZIJN BEGREPEN IN DE GLOBALE PRIJS DIE AAN DE KOPER IN REKENING IS GEBRACHT , DAN WEL APART ZIJN GEFACTUREERD ;
30 DAT LAATSTBEDOELDE UITLEGGING BOVENDIEN NIET ZOU STROKEN MET ARTIKEL 9 , LID 1 , SUB C , VAN VERORDENING NR . 803/68 , VOLGENS HETWELK DE BETAALDE OF TE BETALEN PRIJS SLECHTS ALS DOUANEWAARDE KAN WORDEN AANVAARD NA , ZO NODIG , TE ZIJN AANGEPAST  '  ' INDIEN DE DESBETREFFENDE KOOP EN VERKOOP ELEMENTEN BEVAT DIE AFWIJKEN VAN DIE WELKE AAN DE DEFINITIE VAN DE NORMALE PRIJS TEN GRONDSLAG LIGGEN '  ' ;
31 DAT MITSDIEN MOET WORDEN GEANTWOORD DAT ARTIKEL 10 , LID 2 , SUB D , VAN RICHTLIJN NR . 69/74 ALDUS MOET WORDEN UITGELEGD , DAT WANNEER DE DOUANEWAARDE VAN GOEDEREN WORDT BEPAALD OP BASIS VAN DE DOOR DE KOPER BETAALDE OF TE BETALEN PRIJS EN DEZE , NAAST DE EIGENLIJKE PRIJS DER GOEDEREN , TEVENS EEN BEDRAG OMVAT VOOR DE KOSTEN VAN OPSLAG EN BEWARING IN GOEDE STAAT VAN DE GOEDEREN TIJDENS HUN VERBLIJF IN ENTREPOT OP HET GRONDGEBIED VAN DE GEMEENSCHAP , DIE PRIJS ZODANIG MOET WORDEN AANGEPAST , DAT DEZE ELEMENTEN DAARIN NIET ZIJN BEGREPEN ;
Beslissing inzake de kosten
TEN AANZIEN VAN DE KOSTEN
32 OVERWEGENDE DAT DE KOSTEN DOOR DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN EN DE NEDERLANDSE REGERING WEGENS INDIENING HUNNER OPMERKINGEN BIJ HET HOF GEMAAKT , NIET VOOR VERGOEDING IN AANMERKING KUNNEN KOMEN ;
33 DAT DE PROCEDURE TEN AANZIEN VAN PARTIJEN IN HET HOOFDGEDING ALS EEN ALDAAR GEREZEN INCIDENT IS TE BESCHOUWEN , ZODAT DE NATIONALE RECHTERLIJKE INSTANTIE OVER DE KOSTEN HEEFT TE BESLISSEN ;
Dictum
HET HOF VAN JUSTITIE ,
UITSPRAAK DOENDE OP DE DOOR DE TARIEFCOMMISSIE TE AMSTERDAM BIJ HAAR BESCHIKKING VAN 15 NOVEMBER 1976 GESTELDE VRAGEN , VERKLAART VOOR RECHT :
1 . DE JUSTITIABELEN KUNNEN EEN BEROEP DOEN OP ARTIKEL 10 , LID 2 , SUB D , VAN RICHTLIJN NR . 69/74 VAN 4 MAART 1969 TEN EINDE TE DOEN VASTSTELLEN OF DE NATIONALE UITVOERINGSMAATREGELEN ERMEE IN OVEREENSTEMMING ZIJN ; DE NATIONALE RECHTERLIJKE INSTANTIES MOETEN AAN DIT ARTIKEL VOORRANG GEVEN BOVEN DE NATIONALE VOORSCHRIFTEN DIE ERMEE IN STRIJD ZOUDEN BLIJKEN TE ZIJN .
2 . ARTIKEL 10 , LID 2 , SUB D , VAN RICHTLIJN NR . 69/74 MOET ALDUS WORDEN UITGELEGD , DAT WANNEER DE DOUANEWAARDE VAN GOEDEREN WORDT BEPAALD OP BASIS VAN DE DOOR DE KOPER BETAALDE OF TE BETALEN PRIJS EN DEZE , NAAST DE EIGENLIJKE PRIJS DER GOEDEREN , TEVENS EEN BEDRAG OMVAT VOOR DE KOSTEN VAN OPSLAG EN BEWARING IN GOEDE STAAT VAN DE GOEDEREN TIJDENS HUN VERBLIJF IN ENTREPOT OP HET GRONDGEBIED VAN DE GEMEENSCHAP , DIE PRIJS ZODANIG MOET WORDEN AANGEPAST , DAT DEZE ELEMENTEN DAARIN NIET ZIJN BEGREPEN .