CELEX: 62005CJ0196
Κοινό Δασμολόγιο
Δασμολογική κατάταξη
Συνδυασμένη Ονοματολογία
Διάκριση 0406 10 (νωπό τυρί)
Παράρτημα I του κανονισμού (ΕΟΚ) 2658/87, τροποποιηθέν με τον κανονισμό (ΕΚ) 1832/2002
Δασμολογική κατάταξη του τυριού μοτσαρέλα (mozzarella) για πίτσα, σε κεφάλια, το οποίο αποθηκεύθηκε, μετά την παραγωγή του, επί μία ή δύο εβδομάδες σε χαμηλή θερμοκρασία

1       Η αίτηση εκδόσεως προδικαστικής αποφάσεως αφορά την ερμηνεία της διακρίσεως 0406 10 της Συνδυασμένης Ονοματολογίας (στο εξής:
ΣΟ), η οποία περιέχεται στο παράρτημα I του κανονισμού (ΕΟΚ) 2658/87 του Συμβουλίου, της 23ης Ιουλίου 1987, για τη δασμολογική
και στατιστική ονοματολογία και το Κοινό Δασμολόγιο (ΕΕ L 256, σ. 1), όπως αυτό τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) 1832/2002
της Επιτροπής, της 1ης Αυγούστου 2002 (ΕΕ L 290, σ. 1).
2       Η αίτηση αυτή υποβλήθηκε στο πλαίσιο διαφοράς μεταξύ της εταιρίας Sachsenmilch AG (στο εξής: Sachsenmilch) και της Oberfinanzdirektion
Nürnberg (φορολογικής αρχής της Νυρεμβέργης, στο εξής: Oberfinanzdirektion) όσον αφορά την κατάταξη στη ΣΟ του τυριού μοτσαρέλα
(mozzarella) για πίτσα, σε κεφάλια, το οποίο αποθηκεύθηκε, μετά την παραγωγή του, επί μία ή δύο εβδομάδες σε χαμηλή θερμοκρασία.

Το νομικό πλαίσιο
3       Η ΣΟ, η οποία θεσπίστηκε με τον κανονισμό 2658/87, στηρίζεται στο εναρμονισμένο παγκόσμιο σύστημα περιγραφής και κωδικοποιήσεως
των εμπορευμάτων (στο εξής: ΕΣ) που καταρτίστηκε από το Συμβούλιο Τελωνειακής Συνεργασίας, νυν Παγκόσμιο Τελωνειακό Οργανισμό,
και που θεσπίστηκε με τη Διεθνή Σύμβαση των Βρυξελλών της 14ης Ιουνίου 1983, η οποία εγκρίθηκε, εξ ονόματος της Κοινότητας,
με την απόφαση 87/369/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 7ης Απριλίου 1987 (EE L 198, σ. 1). Επαναλαμβάνει τις κλάσεις και τις εξαψήφιες
διακρίσεις του ΕΣ, σχηματίζοντας τις δικές της υποδιαιρέσεις με την προσθήκη του εβδόμου και του ογδόου ψηφίου. Η ΣΟ καθώς
και οι αυτόνομοι και συμβατικοί δασμοί και οι στατιστικές συμπληρωματικές μονάδες περιλαμβάνονται στο παράρτημα I του κανονισμού
αυτού.
4       Η διάκριση 0406 της ΣΟ, η οποία προβλέπεται στο δεύτερο μέρος, τμήμα I, κεφάλαιο 4, του παραρτήματος I του εν λόγω κανονισμού,
αφορά τα «[τ]υριά και [το] πηγμένο γάλα για τυρί». Η διάκριση αυτή περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων:
–       τη διάκριση 0406 10, αφορώσα τα «[τ]υριά νωπά (που δεν έχουν υποστεί ωρίμανση), στα οποία περιλαμβάνεται και το τυρί από ορό
γάλακτος, και [το] πηγμένο γάλα για τυρί», η οποία περιλαμβάνει τη διάκριση 0406 10 20, αφορώσα τα έχοντα «[π]εριεκτικότητ[α]
κατά βάρος σε λιπαρές ουσίες που δεν υπερβαίνει το 40 %»,
–       τη διάκριση 0406 90, αφορώσα τα «[ά]λλα τυριά», η οποία περιλαμβάνει τη διάκριση 0406 90 87, αφορώσα τα άλλα τυριά, περιεκτικότητας
κατά βάρος σε νερό στη μη λιπαρή ύλη «[π]ου υπερβαίνει το 52 % αλλά δεν υπερβαίνει το 62 %».
5       Το παράρτημα 7 της ΣΟ, τιτλοφορούμενο «[δ]ασμολογικές ποσοστώσεις ΠΟΕ [Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου] ανοιγόμενες από τις
αρμόδιες κοινοτικές υπηρεσίες», κατατάσσει, στον αύξοντα αριθμό 36, το «[τ]υρί για πίτσα, κατεψυγμένο, κομμένο σε τεμάχια
βάρους όχι μεγαλύτερου του 1 g, σε περιέκτες καθαρού περιεχομένου 5 kg και άνω, περιεκτικότητας σε νερό τουλάχιστον 52 % κατά
βάρος και περιεκτικότητα σε λιπαρές ουσίες τουλάχιστον 38 % κατά βάρος» στη διάκριση 0406 10 της ΣΟ. Στον αύξοντα αριθμό 44
του εν λόγω παραρτήματος, τα «[τ]υριά νωπά (που δεν έχουν υποστεί ωρίμανση), στα οποία περιλαμβάνεται και το τυρί από ορό
γάλακτος, και το πηγμένο γάλα για τυρί, άλλα από τυρί για πίτσα του αύξοντα αριθμού 36» κατατάσσονται στην ίδια διάκριση της
ΣΟ.
6       Η επεξηγηματική σημείωση του ΕΣ η οποία αφορά την κλάση 0406 προβλέπει ότι «[τ]ο νωπό τυρί είναι τυρί το οποίο ουδόλως έχει
υποστεί ωρίμανση και το οποίο είναι έτοιμο προς κατανάλωση λίγο καιρό μετά την παρασκευή του (Ricotta, Broccio, cottage cheese,
cream cheese, Mozzarella, επί παραδείγματι)».

Η διαφορά της κύριας δίκης και τα προδικαστικά ερωτήματα
7       Στις 7 Ιουνίου 1999, χορηγήθηκε στη Sachsenmilch δεσμευτική δασμολογική πληροφορία, κατά την οποία η μοτσαρέλα για πίτσα,
σε κεφάλια, η οποία αποθηκεύθηκε, μετά την παραγωγή της, επί δεκατέσσερις ημέρες περίπου σε θερμοκρασία από 2 έως 4 °C κατατάχθηκε,
όσον αφορά το παράρτημα Ι του κανονισμού 2658/87, όπως ίσχυε τότε, στη διάκριση 0406 90 87 της ΣΟ. Από την απόφαση περί παραπομπής
προκύπτει ότι η περιγραφή του προϊόντος αυτού είναι η ακόλουθη: περιεκτικότητα σε νερό μη υπερβαίνουσα το 47 %, περιεκτικότητα
κατά βάρος σε λιπαρές ουσίες μη υπερβαίνουσα το 40 %, περιεκτικότητα σε νερό στην ξερή ύλη υπερβαίνουσα το 52 %, αλλά μη υπερβαίνουσα
το 62 %.
8       Με απόφαση της 30ής Οκτωβρίου 2003, η Oberfinanzdirektion ανακάλεσε την εν λόγω δασμολογική πληροφορία με την αιτιολογία ότι
δεν πληρούνταν οι προϋποθέσεις για την κατάταξη στη διάκριση 0406 90 87 της ΣΟ.
9       Κατόπιν αιτήσεως θεραπείας εκ μέρους της Sachsenmilch, η Oberfinanzdirektion επιβεβαίωσε την απόφαση αυτή, στις 8 Ιουνίου
2004, με την αιτιολογία ότι «τα συμπεράσματα της αναλύσεως των ιδιοτήτων ενός “λευκού τμήματος κεφαλιού τυριού χωρίς τρύπες”
δεν δικαιολογούν την κατάταξη στη διάκριση 0406 90 [της] ΣΟ· ουδεμία έρευνα των γευστικών χαρακτηριστικών του δείγματος του
τυριού μοτσαρέλα πραγματοποιήθηκε, οπότε η κατάταξη έγινε βάσει ελλιπών πραγματικών περιστατικών· η γευστική εντύπωση που
δημιουργήθηκε στο πλαίσιο οργανοληπτικού ελέγχου αποτελεί το ουσιώδες κριτήριο για τη διάκριση του τυριού μοτσαρέλα που δεν
έχει υποστεί ωρίμανση και υπάγεται στη διάκριση 0406 10 [της ΣΟ] και του τυριού μοτσαρέλα που έχει υποστεί ωρίμανση και υπάγεται
στη διάκριση 0406 90 [της ΣΟ]».
10     Η Sachsenmilch άσκησε, στις 7 Ιουλίου 2004, προσφυγή κατά της αποφάσεως αυτής ενώπιον του Finanzgericht München. Ισχυρίζεται
ότι η μοτσαρέλα για πίτσα, σε κεφάλια, έχει ξερή ύλη από 51,5 έως 53,5 % και μπορεί να διατηρηθεί επί τέσσερις τουλάχιστον
μήνες διότι προορίζεται για τη βιομηχανία πίτσας. Αντιθέτως, η μοτσαρέλα που προορίζεται προς βρώση αποτελεί συνήθως νωπό
προϊόν, το οποίο διατηρείται μόνον επί τέσσερις εβδομάδες και έχει ξερή ύλη κάτω του 10 % περίπου. Κατά συνέπεια, η μοτσαρέλα
για πίτσα, σε κεφάλια, έχει ιδιαίτερες λειτουργικές ιδιότητες, μπορεί να τριφτεί και να λιώσει και είναι ελαστική. Συνεπώς,
δεν αποτελεί νωπό τυρί το οποίο δεν έχει υποστεί ωρίμανση. Εξάλλου, στις Κάτω Χώρες και στο Ηνωμένο Βασίλειο έχει καταταγεί
στην κατηγορία των τυριών που έχουν υποστεί ωρίμανση.
11     Αντιθέτως, κατά την Oberfinanzdirektion, η μοτσαρέλα για πίτσα, σε κεφάλια, αφού έχει αποθηκευθεί επί δύο περίπου εβδομάδες
σε θερμοκρασία μεταξύ 2 και 4 °C, παρουσιάζει πάντοτε τα χαρακτηριστικά νωπού τυριού. Συγκεκριμένα, οι βιοχημικές διαδικασίες
στις οποίες έχει υποβληθεί κατά το διάστημα αυτό αποθηκεύσεως επιφέρουν ελάχιστες μεταβολές. Συναφώς, δεδομένου ότι δεν υφίστανται
τυποποιημένες χημικές ή φυσικοχημικές διαδικασίες για τον καθορισμό της διασπάσεως των λιπαρών ουσιών και των πρωτεϊνών, πρέπει
να δίδεται προτεραιότητα στις διαδικασίες οργανοληπτικού ελέγχου, οι οποίες αναγνωρίζονται ως αντικειμενικές μέθοδοι αναλύσεως
και αποτελούν αντικείμενο εθνικών (L.00.90/36 στη Γερμανία) και διεθνών (DIN 10964) προτύπων, αντί των χημικών μεθόδων και
των ενδείξεων που αφορούν τη διάρκεια ωριμάνσεως. Σύμφωνα με τον οργανοληπτικό έλεγχο, μόνο μετά από δώδεκα εβδομάδες αποθηκεύσεως
μπορεί να διαπιστωθεί μεταβολή των ιδιοτήτων του τυριού μοτσαρέλα, δηλαδή μια ελαφρώς πικρή και τυρώδης γεύση. Αντιθέτως,
το ποσοστό ξερής ύλης δεν αποτελεί αντικειμενικό κριτήριο κατατάξεως. Επομένως, η μοτσαρέλα για πίτσα, σε κεφάλια, δεν αποτελεί
τυρί το οποίο έχει υποστεί ωρίμανση παρά μόνον αν διακρίνεται σαφώς, λόγω των ιδιοτήτων του, από το νωπό τυρί, πράγμα το οποίο
απαιτεί ένα αρκούντως μακρό διάστημα ωριμάνσεως. Εξάλλου, τόσο στη γερμανική κανονιστική ρύθμιση όσο και στο σχέδιο του 2003
της επιτροπής του Codex Alimentarius, καταρτισθέν από τον Οργανισμό Τροφίμων και Υγείας των Ηνωμένων Εθνών και από την Παγκόσμια
Οργάνωση Υγείας, η μοτσαρέλα ορίζεται ως τυρί το οποίο δεν έχει υποστεί ωρίμανση.
12     Με την απόφασή του, το αιτούν δικαστήριο διαπιστώνει ότι, από τους οργανοληπτικούς ελέγχους και από τις συνθήκες υπό τις οποίες
παρασκευάζεται και αποθηκεύεται η επίμαχη στην κύρια δίκη μοτσαρέλα προκύπτει ότι, μετά από αποθήκευση μίας ή δύο εβδομάδων,
το τυρί αυτό δεν έχει υποστεί τέτοια μεταβολή ώστε να απολέσει τις ιδιότητες του νωπού τυριού. Αντιθέτως, οι συνθήκες της
αποθηκεύσεως αυτής εμποδίζουν ή επιβραδύνουν τη διαδικασία ωριμάνσεως. Η επίμαχη μοτσαρέλα μπορεί να καταναλωθεί αμέσως μετά
την παρασκευή της. Μεταποιείται μόνο μετά από δύο εβδομάδες αποθηκεύσεως, διότι μόνον τότε αποκτά τη βέλτιστη ικανότητα τήξεως,
τη βέλτιστη ελαστικότητα και το βέλτιστο χρώμα της. Εξάλλου, οι επεξηγηματικές σημειώσεις του ΕΣ παραθέτουν τη μοτσαρέλα ως
παράδειγμα νωπού τυριού και το παράρτημα 7 της ΣΟ κατατάσσει ομοίως το «τυρί για πίτσα» στην κατηγορία αυτή. Ωστόσο, δεδομένου
ότι η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων ανέχεται επί πλείονα έτη τη συνύπαρξη διαφορετικών κατατάξεων του εν λόγω τυριού
μοτσαρέλα αναλόγως των κρατών μελών, οπότε οι επιχειρήσεις παραγωγής που είναι εγκατεστημένες εντός κρατών μελών στα οποία
η μοτσαρέλα έχει καταταγεί ως νωπό τυρί υφίστανται ανταγωνιστικό μειονέκτημα όσον αφορά τις επιστροφές λόγω εξαγωγής, θα ήταν
σκόπιμο να αποφανθεί το Δικαστήριο με προδικαστική απόφαση, προκειμένου να καθιερωθεί ομοιόμορφη πρακτική κατατάξεως στην
εσωτερική αγορά.
13     Υπό τις συνθήκες αυτές, το Finanzgericht München αποφάσισε να αναστείλει την ενώπιόν του διαδικασία και να υποβάλει στο Δικαστήριο
τα ακόλουθα προδικαστικά ερωτήματα:
«1)      Πρέπει να ερμηνευθεί η [ΣΟ], ως έχει στο παράρτημα Ι του κανονισμού (ΕΚ) 1789/2003 της Επιτροπής, της 11ης Σεπτεμβρίου 2003,
που τροποποιεί το παράρτημα I του κανονισμού (ΕΟΚ) 2658/87 […] (ΕΕ L 281, σ. 1), υπό την έννοια ότι το τυρί για πίτσα (mozzarella),
το οποίο, μετά την παρασκευή του, αποθηκεύεται από μία έως δύο εβδομάδες στους 2 έως 4 °C, πρέπει να καταταγεί στη διάκριση
0406 10;
2)      Μπορεί ο έλεγχος του αν πρόκειται για νωπό τυρί, υπό την έννοια της διακρίσεως 0406 10 της [ΣΟ], να διεξάγεται, ελλείψει κοινοτικής
ρυθμίσεως, βάσει οργανοληπτικών χαρακτηριστικών;»

Επί των προδικαστικών ερωτημάτων

Προκαταρκτικές παρατηρήσεις
14     Κατά την επ’ ακροατηρίου συζήτηση, η Sachsenmilch αμφισβήτησε, για πρώτη φορά, τη χρησιμότητα του πρώτου ερωτήματος για την
επίλυση της διαφοράς της κύριας δίκης. Ισχυρίστηκε ότι η υποβολή του ζητήματος στην κρίση του Δικαστηρίου δυνάμει του άρθρου
234 ΕΚ οφειλόταν στην απόφαση με την οποία η Oberfinanzdirektion ανακάλεσε, το 2003, τη δασμολογική πληροφορία που είχε χορηγηθεί
το 1999 όσον αφορά τη μοτσαρέλα για πίτσα, σε κεφάλια, η οποία αποθηκεύθηκε, μετά την παρασκευή της, επί μία ή δύο εβδομάδες
σε θερμοκρασία από 2 έως 4 °C. Δεδομένου ότι η απόφαση αυτή αιτιολογήθηκε με το ότι η εν λόγω πληροφορία είχε χορηγηθεί χωρίς
να έχει πραγματοποιηθεί οργανοληπτικός έλεγχος, το Δικαστήριο πρέπει, στο πλαίσιο της παρούσας διαδικασίας, να απαντήσει μόνο
στο δεύτερο υποβληθέν ερώτημα.
15     Συναφώς, υπενθυμίζεται ότι, κατά παγία νομολογία, η διαδικασία του άρθρου 234 ΕΚ αποτελεί ένα μέσο συνεργασίας μεταξύ του
Δικαστηρίου και των εθνικών δικαστηρίων, χάρη στο οποίο το μεν παρέχει στα δε τα στοιχεία ερμηνείας του κοινοτικού δικαίου
που χρειάζονται τα δικαστήρια αυτά για την επίλυση των διαφορών επί των οποίων καλούνται να αποφανθούν. Επομένως, μόνον τα
εθνικά δικαστήρια ενώπιον των οποίων εκκρεμεί η διαφορά και τα οποία έχουν την ευθύνη της αποφάσεως που θα εκδώσουν είναι
αρμόδια να εκτιμούν, με βάση τις ιδιαιτερότητες κάθε υποθέσεως, τόσο την αναγκαιότητα της προδικαστικής αποφάσεως προκειμένου
να εκδώσουν τη δική τους απόφαση όσο και τη λυσιτέλεια των ερωτημάτων που υποβάλλουν στο Δικαστήριο (βλ., μεταξύ άλλων, τις
αποφάσεις της 11ης Ιανουαρίου 2001, C-403/98, Monte Arcosu, Συλλογή 2001, σ. Ι-103, σκέψη 21, και της 16ης Φεβρουαρίου 2006,
C-500/04, Proxxon, μη δημοσιευθείσα ακόμη στη Συλλογή, σκέψη 17).
16     Εν προκειμένω, από την απόφαση περί παραπομπής προκύπτει ότι, αντιθέτως προς όσα υποστηρίζει η Sachsenmilch, το δικαστήριο
το οποίο έχει επιληφθεί της υποθέσεως της κύριας δίκης φρονεί ότι είναι αναγκαίο, προκειμένου να αποφανθεί επ’ αυτής, όχι
μόνο να εξακριβωθεί αν τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά του τυριού μοτσαρέλα για πίτσα, σε κεφάλια, συνιστούν πρόσφορο κριτήριο
για τη δασμολογική του κατάταξη, αλλά προπάντων, γενικότερα, να κριθεί αν η εν λόγω μοτσαρέλα πρέπει να καταταγεί ως νωπό
τυρί στη διάκριση 0406 10 της ΣΟ. Συνεπώς, δεν υπάρχει λόγος να δώσει το Δικαστήριο απάντηση μόνο στο δεύτερο υποβληθέν ερώτημα.

Επί της ερμηνείας της διακρίσεως 0406 10 της ΣΟ
17     Με τα ερωτήματά του, τα οποία πρέπει να εξετασθούν από κοινού, το αιτούν δικαστήριο ερωτά, κατ’ ουσίαν, αν η μοτσαρέλα για
πίτσα, σε κεφάλια, η οποία, μετά την παρασκευή της, αποθηκεύθηκε επί μία έως δύο εβδομάδες σε θερμοκρασία από 2 έως 4 °C,
πρέπει να καταταγεί, ως νωπό τυρί, στη διάκριση 0406 10 της ΣΟ και αν τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά του εν λόγω τυριού μοτσαρέλα
συνιστούν πρόσφορο προς τούτο κριτήριο.
18     Παρατηρείται κατ’ αρχάς ότι, όπως ορθώς επισήμανε η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, τα ερωτήματα αυτά πρέπει να εξετασθούν
όχι υπό το πρίσμα του κανονισμού 1789/2003, όπως υποδηλώνει το γράμμα του πρώτου από αυτά τα ερωτήματα, αλλά υπό το πρίσμα
του κανονισμού 1832/2002, δεδομένου ότι η εθνική διοικητική απόφαση που καθιέρωσε τη βαλλόμενη δασμολογική κατάταξη εκδόθηκε
κατά τη διάρκεια ισχύος του τελευταίου αυτού κανονισμού. Ωστόσο, οι σχετικές διατάξεις των εν λόγω δύο κανονισμών ταυτίζονται
κατ’ ουσίαν όσον αφορά τις επίμαχες διακρίσεις της ΣΟ.
19     Περαιτέρω, υπογραμμίζεται ότι, όταν το Δικαστήριο επιλαμβάνεται αιτήσεως εκδόσεως προδικαστικής αποφάσεως που αφορά θέματα
δασμολογικής κατατάξεως, το έργο του συνίσταται μάλλον στην αποσαφήνιση των κριτηρίων τα οποία θα πρέπει να εφαρμόσει το εθνικό
δικαστήριο για να κατατάξει ορθώς τα επίδικα προϊόντα στη ΣΟ παρά στην απευθείας πραγματοποίηση της κατατάξεως αυτής, καθόσον
μάλιστα το Δικαστήριο δεν έχει κατ’ ανάγκη υπόψη του όλα τα αναγκαία προς τούτο στοιχεία. Επομένως, είναι προφανές ότι το
εθνικό δικαστήριο είναι οπωσδήποτε σε καλύτερη θέση για να προβεί στην κατάταξη αυτή (απόφαση της 7ης Νοεμβρίου 2002, C-260/00
έως C-263/00, Lohmann και Medi Bayreuth, Συλλογή 2002, σ. I-10045, σκέψη 26, και Proxxon, προπαρατεθείσα, σκέψη 23).
20     Συνεπώς, τα υποβληθέντα ερωτήματα πρέπει να ερμηνευθούν υπό την έννοια ότι με αυτά ερωτάται ποια είναι τα κριτήρια που πρέπει
να ληφθούν υπόψη προκειμένου να προσδιορισθεί αν ένα προϊόν όπως η επίμαχη στην κύρια δίκη μοτσαρέλα για πίτσα, σε κεφάλια,
μπορεί να καταταγεί, ως νωπό τυρί, στη διάκριση 0406 10 της ΣΟ.
21     Διαπιστώνεται ότι η κλάση 0406 περιλαμβάνει τα «[τ]υριά και [το] πηγμένο γάλα για τυρί» και ότι δεν αμφισβητείται, στην υπόθεση
της κύριας δίκης, ότι η μοτσαρέλα για πίτσα, σε κεφάλια, εμπίπτει στην κλάση αυτή. Ωστόσο, ενώ η Oberfinanzdirektion, όπως
και το εθνικό δικαστήριο και η Επιτροπή, θεωρεί ότι η εν λόγω μοτσαρέλα πρέπει να καταταγεί στη διάκριση 0406 10 της ΣΟ, τιτλοφορούμενη
«[τ]υριά νωπά (που δεν έχουν υποστεί ωρίμανση), στα οποία περιλαμβάνεται και το τυρί από ορό γάλακτος, και [το] πηγμένο γάλα
για τυρί», η Sachsenmilch φρονεί ότι η μοτσαρέλα αυτή εμπίπτει στη διάκριση 0406 90 της ΣΟ, τιτλοφορούμενη «[ά]λλα τυριά».
22     Κατά παγία νομολογία, χάριν της ασφάλειας δικαίου και προς διευκόλυνση των ελέγχων, το αποφασιστικό κριτήριο για τη δασμολογική
κατάταξη των εμπορευμάτων πρέπει γενικά να αναζητείται στα αντικειμενικά τους χαρακτηριστικά και στις αντικειμενικές τους
ιδιότητες, όπως ορίζονται στην οικεία κλάση της ΣΟ και στις σημειώσεις των τμημάτων ή των κεφαλαίων (αποφάσεις της 16ης Σεπτεμβρίου
2004, C-396/02, DFDS, Συλλογή 2004, σ. I-8439, σκέψη 27, και της 8ης Δεκεμβρίου 2005, C-445/04, Possehl Erzkontor, μη δημοσιευθείσα
ακόμη στη Συλλογή, σκέψη 19).
23     Οι επεξηγηματικές σημειώσεις της ΣΟ και του ΕΣ συμβάλλουν σημαντικά στην ερμηνεία του περιεχομένου των διαφόρων δασμολογικών
κλάσεων, χωρίς πάντως να έχουν υποχρεωτική νομική ισχύ (απόφαση Possehl Erzkontor, προπαρατεθείσα, σκέψη 20).
24     Εν προκειμένω, από το γράμμα των σημειώσεων των τμημάτων ή των κεφαλαίων δεν προκύπτει καμία ένδειξη ως προς τη δασμολογική
κατάταξη του τυριού μοτσαρέλα για πίτσα, σε κεφάλια.
25     Αντιθέτως, μολονότι η διατύπωση καμίας από τις σχετικές διακρίσεις της ΣΟ δεν αφορά ειδικώς την εν λόγω μοτσαρέλα, από τη
διατύπωση της διακρίσεως 0406 10, τιτλοφορούμενης «[τ]υριά νωπά (που δεν έχουν υποστεί ωρίμανση) […]», προκύπτει ότι η έννοια
του «νωπού τυριού» συγχέεται με αυτήν του «τυριού που δεν έχει υποστεί ωρίμανση».
26     Δεδομένου ότι η διάκριση αυτή είναι ειδικότερη απ’ ό,τι η διάκριση 0406 90 της ΣΟ η οποία αφορά τα «[ά]λλα τυριά», πρέπει,
κατ’ αρχήν, όπως έχει κρίνει το Δικαστήριο όσον αφορά τη διάκριση 0406 20 της ΣΟ, η οποία αφορά τα «τυριά τριμμένα ή σε σκόνη,
κάθε τύπου», και η οποία βρίσκεται πλησίον της διακρίσεως 0406 10 της ΣΟ, να έχει προτεραιότητα έναντι της διακρίσεως 0406 90
της ΣΟ (απόφαση της 17ης Ιουνίου 1997, C-164/95, Eru Portuguesa, Συλλογή 1997, σ. Ι-3441, σκέψη 17).
27     Συνεπώς, πρέπει να κριθεί αν η μοτσαρέλα για πίτσα, σε κεφάλια, μπορεί να αποτελεί τυρί που δεν έχει υποστεί ωρίμανση, υπό
την έννοια της διακρίσεως 0406 10 της ΣΟ, πράγμα το οποίο προϋποθέτει να διευκρινισθεί η έννοια της ωριμάνσεως.
28     Μολονότι οι επεξηγηματικές σημειώσεις της ΣΟ δεν περιέχουν καμία σχετική ένδειξη, αντιθέτως, από τις επεξηγηματικές σημειώσεις
του ΕΣ προκύπτει ότι η ωρίμανση προϋποθέτει την αποθήκευση επί ορισμένο διάστημα, δεδομένου ότι ένα τυρί το οποίο έχει υποστεί
ωρίμανση δεν είναι έτοιμο προς βρώση «λίγο καιρό» μετά την παρασκευή του.
29     Συναφώς, παρατηρείται ότι το γενικό πρότυπο για το τυρί (Codex Stan Α-6-1978, rev. 1-1999, τροποποιηθέν το 2003), καθιερωθέν
στο πλαίσιο του Codex alimentarius, ο οποίος σκοπεί στην παροχή ενδείξεων που επιτρέπουν να καθοριστούν τα χαρακτηριστικά
ορισμένων τροφίμων (απόφαση της 22ας Σεπτεμβρίου 1988, 286/86, Deserbais, Συλλογή 1988, σ. 4907, σκέψη 15), προβλέπει ότι
το τυρί που έχει υποστεί ωρίμανση αποτελεί τυρί το οποίο πρέπει να διατηρηθεί ορισμένο χρονικό διάστημα στην αναγκαία θερμοκρασία
και υπό τις αναγκαίες συνθήκες προκειμένου να επέλθουν οι βιοχημικές και φυσικές μεταβολές των χαρακτηριστικών του τυριού.
30     Συνεπώς, η έννοια της ωριμάνσεως επιβάλλει όπως το οικείο τυρί υποστεί, κατά τη διάρκεια αποθηκεύσεως επί ορισμένο διάστημα
και σε ορισμένη θερμοκρασία, διαδικασία μεταποιήσεως κατά το πέρας της οποίας αποκτά ένα ή πλείονα νέα αντικειμενικά χαρακτηριστικά
και αντικειμενικές ιδιότητες, ιδίως όσον αφορά τη σύνθεση, την εμφάνιση και τη γεύση.
31     Επιβάλλεται συναφώς η διαπίστωση ότι το παράρτημα 7 του κανονισμού 1832/2002 κατατάσσει ρητώς το «[τ]υρί για πίτσα» στη διάκριση
0406 10 της ΣΟ η οποία αφορά τα νωπά τυριά και ότι η μοτσαρέλα παρατίθεται στις επεξηγηματικές σημειώσεις του ΕΣ ως παράδειγμα
νωπού τυριού, χωρίς να γίνεται καμία διάκριση αναλόγως των ειδών του τυριού μοτσαρέλα.
32     Έτσι, από την κοινοτική κανονιστική ρύθμιση περί της ΣΟ προκύπτει ότι το γεγονός ότι η μοτσαρέλα για πίτσα, σε κεφάλια, αποθηκεύεται
επί μία η δύο εβδομάδες σε θερμοκρασία από 2 έως 4 °C δεν είναι απαραιτήτως ικανό να του προσδώσει την ιδιότητα του τυριού
το οποίο έχει υποστεί ωρίμανση, εκτός αν η αποθήκευση αυτή αρκεί για να υποστεί η μοτσαρέλα διαδικασία μεταποιήσεως κατά το
πέρας της οποίας αποκτά ένα ή πλείονα νέα αντικειμενικά χαρακτηριστικά και αντικειμενικές ιδιότητες, ιδίως όσον αφορά τη σύνθεση,
την εμφάνιση και τη γεύση.
33     Ωστόσο, λαμβανομένης υπόψη της νομολογίας που παρατίθεται στη σκέψη 19 της παρούσας αποφάσεως, δεν εναπόκειται στο Δικαστήριο,
στο πλαίσιο της παρούσας προδικαστικής παραπομπής, να κρίνει αν πληρούνται οι προϋποθέσεις αυτές, εκτιμώντας τα πραγματικά
περιστατικά των οποίων έγινε επίκληση ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου. Στο δικαστήριο αυτό, το οποίο εξάλλου διαπίστωσε ότι
η μοτσαρέλα για πίτσα, σε κεφάλια, δεν χάνει τις ιδιότητές της ως νωπού τυριού, δεδομένου ότι η αποθήκευσή της επιβραδύνει
ή ακόμη και εμποδίζει τη διαδικασία ωριμάνσεως, εναπόκειται να εφαρμόσει τα εν λόγω κριτήρια προκειμένου να επιλύσει τη διαφορά
της κύριας δίκης.
34     Προς τούτο, τίποτε δεν εμποδίζει, αντιθέτως προς όσα υποστηρίζει η Sachsenmilch, το αιτούν δικαστήριο να λάβει υπόψη, αν υπάρχουν,
αντικειμενικές οργανοληπτικές αναλύσεις, διεπόμενες από εθνικά ή διεθνή πρότυπα, δεδομένου ότι τα πρότυπα αυτά επιτρέπουν
να προσδιορισθεί αν το τυρί υπέστη διαδικασία μεταποιήσεως η οποία επηρέασε ένα από τα αντικειμενικά του χαρακτηριστικά ή
μία από τις αντικειμενικές του ιδιότητες ως νωπού τυριού (βλ., υπό την έννοια αυτή, την απόφαση της 8ης Φεβρουαρίου 1990,
C-233/88, Van de Kolk, Συλλογή 1990, σ. Ι-265, σκέψη 13). Εν προκειμένω, από την απόφαση περί παραπομπής προκύπτει ότι πρότυπα
αυτού του είδους υφίστανται για την ανάλυση του τυριού μοτσαρέλα για πίτσα, σε κεφάλια.
35     Αντιθέτως, η διάρκεια και η θερμοκρασία αποθηκεύσεως άλλων τυριών που έχουν υποστεί ωρίμανση δεν συνιστούν οπωσδήποτε, αντιθέτως
προς όσα ισχυρίζεται η Επιτροπή χωρίς να προσκομίσει σχετικά αποδεικτικά στοιχεία, πρόσφορα κριτήρια για να κριθεί αν η μοτσαρέλα
για πίτσα, σε κεφάλια, αποτελεί τυρί που έχει υποστεί ωρίμανση. Πράγματι, όπως υπογράμμισε η Sachsenmilch χωρίς κανείς να
αντιλέξει, η διάρκεια του διαστήματος αποθηκεύσεως, επί παραδείγματι, μπορεί να διαφέρει σημαντικά αναλόγως της ποικιλίας
των οικείων τυριών. Έτσι, δεν αμφισβητήθηκε ότι, μολονότι το brie και το camembert εμπίπτουν στη διάκριση 0406 90 της ΣΟ,
η διάρκεια ωριμάνσεώς τους δεν υπερβαίνει τις δέκα ημέρες.
36     Όσον αφορά το προβαλλόμενο από τη Sachsenmilch περιστατικό ότι η μοτσαρέλα για πίτσα, σε κεφάλια, παρουσιάζει, κατά το πέρας
της αποθηκεύσεώς της, αντικειμενικά χαρακτηριστικά και αντικειμενικές ιδιότητες, όπως η ικανότητα τήξεως και η δυνατότητα
να τριφτεί, που διαφέρουν από αυτά του τυριού μοτσαρέλα που προορίζεται προς βρώση ως έχει, το οποίο δεν αμφισβητείται ότι
αποτελεί νωπό τυρί, το περιστατικό αυτό δεν είναι από μόνο του καθοριστικό. Πράγματι, ακόμη και αν το περιστατικό αυτό αποδειχθεί,
ουδόλως συνεπάγεται ότι η μοτσαρέλα έχει οπωσδήποτε αποκτήσει επαρκή αντικειμενικά χαρακτηριστικά και επαρκείς αντικειμενικές
ιδιότητες ώστε να χαρακτηριστεί τυρί που έχει υποστεί ωρίμανση.
37     Επομένως, στα προδικαστικά ερωτήματα πρέπει να δοθεί η απάντηση ότι η διάκριση 0406 10 της ΣΟ, η οποία περιέχεται στο παράρτημα
Ι του κανονισμού 2658/87, όπως αυτό τροποποιήθηκε με τον κανονισμό 1832/2002, έχει την έννοια ότι περιλαμβάνει τη μοτσαρέλα
για πίτσα, σε κεφάλια, η οποία, μετά την παρασκευή της, αποθηκεύθηκε επί μία ή δύο εβδομάδες σε θερμοκρασία μεταξύ 2 και 4 °C,
εκτός αν η αποθήκευση αυτή αρκεί για να υποστεί η εν λόγω μοτσαρέλα διαδικασία μεταποιήσεως κατά το πέρας της οποίας αποκτά
ένα ή πλείονα νέα αντικειμενικά χαρακτηριστικά και ιδιότητες, ιδίως όσον αφορά τη σύνθεση, την εμφάνιση και τη γεύση. Στο
αιτούν δικαστήριο εναπόκειται να κρίνει αν πληρούνται οι προϋποθέσεις αυτές.

Επί των δικαστικών εξόδων
38     Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον
του εθνικού δικαστηρίου, σ’ αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων. Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν όσοι υπέβαλαν
παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, πλην των ως άνω διαδίκων, δεν αποδίδονται.
Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (έκτο τμήμα) αποφαίνεται:
Η διάκριση 0406 10 της Συνδυασμένης Ονοματολογίας, η οποία περιέχεται στο παράρτημα Ι του κανονισμού (ΕΟΚ) 2658/87 του Συμβουλίου,
της 23ης Ιουλίου 1987, για τη δασμολογική και στατιστική ονοματολογία και το Κοινό Δασμολόγιο, όπως αυτό τροποποιήθηκε με
τον κανονισμό (ΕΚ) 1832/2002 της Επιτροπής, της 1ης Αυγούστου 2002, έχει την έννοια ότι περιλαμβάνει τη μοτσαρέλα για πίτσα,
σε κεφάλια, η οποία, μετά την παρασκευή της, αποθηκεύθηκε επί μία ή δύο εβδομάδες σε θερμοκρασία μεταξύ 2 και 4 °C, εκτός
αν η αποθήκευση αυτή αρκεί για να υποστεί η εν λόγω μοτσαρέλα διαδικασία μεταποιήσεως κατά το πέρας της οποίας αποκτά ένα
ή πλείονα νέα αντικειμενικά χαρακτηριστικά και ιδιότητες, ιδίως όσον αφορά τη σύνθεση, την εμφάνιση και τη γεύση. Στο αιτούν
δικαστήριο εναπόκειται να κρίνει αν πληρούνται οι προϋποθέσεις αυτές.
(υπογραφές)
*
Γλώσσα διαδικασίας: η γερμανική.