CELEX: 62003CJ0267
Οδηγία 83/189/EΟΚ
Διαδικασία πληροφορήσεως στον τομέα των τεχνικών προτύπων και προδιαγραφών
Υποχρέωση κοινοποιήσεως των σχεδίων τεχνικών κανόνων
Εθνική ρύθμιση περί τυχηρών παιγνίων και λαχειοφόρων αγορών
Αυτόματα μηχανήματα παιγνίων
Απαγόρευση παιγνίων σε αυτόματα μηχανήματα που δεν καταβάλλουν αμέσως το ποσό του κέρδους
Μηχανήματα τύπου 'τροχός της τύχης'
Έννοια του 'τεχνικού κανόνα'

Canal Satélite Digital, σκέψη 45 και την εκεί παρατιθέμενη νομολογία).
88     Συνεπώς, μια εθνική ρύθμιση που επιβάλλει υποχρέωση σχετικής αδείας όσον αφορά υπηρεσίες εκμεταλλεύσεως ορισμένων αυτόματων
μηχανημάτων παιγνίων δεν αποτελεί τεχνικό κανόνα κατά την έννοια του άρθρου 1, σημείο 9, της οδηγίας 83/189.
89     Όσον αφορά το ζήτημα αν ένα καθεστώς απαγορεύσεως υπηρεσίας εκμεταλλεύσεως ορισμένων αυτόματων μηχανημάτων παιγνίων ασκεί
επιρροή από απόψεως υποχρεώσεως κοινοποιήσεως, επιβάλλεται η επισήμανση ότι το ζήτημα αυτό συγχέεται με εκείνο που εγείρει
η τέταρτη περίσταση του τετάρτου προδικαστικού ερωτήματος.
90     Σύμφωνα με την απάντηση που δόθηκε στα δύο πρώτα ερωτήματα, ένα εθνικό μέτρο που περιέχει απαγόρευση της εν λόγω υπηρεσίας
δύναται, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, να αποτελέσει τεχνικό κανόνα κατά την έννοια του άρθρου 1, σημείο 9, της οδηγίας 83/189.
91     Όσον αφορά τη δεύτερη και την τρίτη περίσταση του τετάρτου προδικαστικού ερωτήματος, επιβάλλεται να υπομνησθεί, όπως επισημάνθηκε
με τη σκέψη 50 της παρούσας αποφάσεως, ότι η οδηγία 83/189 προβλέπει ένα διαδικαστικό μηχανισμό προληπτικού ελέγχου, με τον
οποίο μπορεί να εξακριβωθεί αν ένας εθνικός τεχνικός κανόνας εμπίπτει στις διατάξεις της Συνθήκης περί ελεύθερης κυκλοφορίας
εμπορευμάτων και, αν συντρέχει η προϋπόθεση αυτή, να εξεταστεί αν ο εν λόγω κανόνας συμβιβάζεται με τις διατάξεις αυτές.
92     Συναφώς, πρέπει να υπομνησθεί ότι με τη σκέψη 51 της παρούσας αποφάσεως κρίθηκε ότι οι ενδεχόμενες συνέπειες του τεχνικού
κανόνα στο ενδοκοινοτικό εμπόριο δεν ελήφθησαν υπόψη από την οδηγία 83/189 ως κριτήριο για τον καθορισμό του πεδίου εφαρμογής
της, όσον αφορά, ειδικότερα, την υποχρέωση κοινοποιήσεως που προβλέπει.
93     Αν ένα εθνικό μέτρο εμπίπτει στο εν λόγω πεδίο εφαρμογής, ο διαδικαστικός μηχανισμός προληπτικού ελέγχου που προβλέπει η οδηγία
83/189 καθιστά, ενδεχομένως, δυνατή την εκτίμηση των εν λόγω συνεπειών.
94     Εξάλλου, όπως επισήμανε ο γενικός εισαγγελέας με το σημείο 86 των προτάσεών του, οι κανόνες που έθεσε η οδηγία 83/189 για
την οριοθέτηση του πεδίου εφαρμογής της υποχρεώσεως κοινοποιήσεως την οποία περιλαμβάνει δεν προβλέπουν εξαίρεση de minimis,
ήτοι μια εξαίρεση βάσει της οποίας απαλλάσσονται από την υποχρέωση αυτή εθνικά μέτρα που έχουν ελάχιστες μόνο συνέπειες στο
ενδοκοινοτικό εμπόριο.
95     Κατόπιν των προεκτεθέντων, επιβάλλεται να δοθεί στο τέταρτο ερώτημα η εξής απάντηση:
–       η μετάβαση, στο πλαίσιο της εθνικής κανονιστικής ρυθμίσεως, από μια απαίτηση αδείας σε ένα καθεστώς απαγορεύσεως μπορεί να
αποτελέσει κρίσιμο στοιχείο από απόψεως της υποχρεώσεως κοινοποιήσεως που προβλέπει η οδηγία 83/189·
–       η αξία του προϊόντος ή της υπηρεσίας ή οι διαστάσεις της αγοράς του προϊόντος ή της υπηρεσίας αποτελούν περιστάσεις οι οποίες
δεν ασκούν επιρροή από απόψεως της υποχρεώσεως κοινοποιήσεως που προβλέπει η εν λόγω οδηγία.

Επί των δικαστικών εξόδων
96     Δεδομένου ότι η διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του
εθνικού δικαστηρίου, σ’ αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων. Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν όσοι υπέβαλαν
παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, πλην των ως άνω διαδίκων, δεν αποδίδονται.
Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (δεύτερο τμήμα) αποφαίνεται:
1)
Εθνικές διατάξεις όπως ο νόμος (1994:1000) περί λαχειοφόρων αγορών [lotterilagen (1994:1000)], όπως τροποποιήθηκε με τον νόμο
(1996:1168) για την τροποποίηση του νόμου περί λαχειοφόρων αγορών [lag om ändring i lotterilagen (1996:1168)], στο μέτρο που
περιλαμβάνουν απαγόρευση διοργανώσεως τυχηρών παιγνίων μέσω της εκμεταλλεύσεως ορισμένων αυτόματων μηχανημάτων παιγνίων, μπορούν
να αποτελέσουν τεχνικό κανόνα, κατά την έννοια του άρθρου 1, σημείο 9, της οδηγίας 83/189/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 28ης Μαρτίου
1983, για την καθιέρωση μιας διαδικασίας πληροφόρησης στον τομέα των τεχνικών προτύπων και προδιαγραφών, όπως τροποποιήθηκε
με την οδηγία 94/10/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Μαρτίου 1994, εφόσον αποδειχθεί ότι το περιεχόμενο
της επίδικης απαγορεύσεως δεν αφήνει περιθώριο για καμία άλλη χρήση του προϊόντος, πλην των ευλόγως αναμενόμενων για το οικείο
προϊόν αμιγώς περιθωριακών χρήσεων, ή, αν δεν συντρέχει αυτή η προϋπόθεση, εφόσον αποδειχθεί ότι η εν λόγω απαγόρευση μπορεί
να επηρεάσει σημαντικά τη σύνθεση, τη φύση ή την εμπορία του εν λόγω προϊόντος.
2)
Ο νέος ορισμός υπηρεσίας αφορώσας την κατασκευή ενός προϊόντος, τον οποίο περιλαμβάνει εθνική διάταξη όπως ο νόμος (1996:1168)
και, ειδικότερα, της υπηρεσίας που συνίσταται στην εκμετάλλευση ορισμένων μηχανών τυχηρών παιγνίων, μπορεί να αποτελέσει τεχνικό
κανόνα ο οποίος χρήζει κοινοποιήσεως βάσει της οδηγίας 83/189, όπως τροποποιήθηκε με την οδηγία 94/10, αν αυτή η νέα ρύθμιση
δεν περιορίζεται στο να αναπαραγάγει ή να αντικαταστήσει, χωρίς την προσθήκη τεχνικών προδιαγραφών ή άλλων νέων ή συμπληρωματικών
απαιτήσεων, υφιστάμενους τεχνικούς κανόνες κοινοποιηθέντες προσηκόντως στην Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εφόσον οι
κανόνες αυτοί θεσπίστηκαν πριν από τη θέση σε ισχύ, στο οικείο κράτος μέλος, της οδηγίας 83/189.
3)
Η μετάβαση, στο πλαίσιο της εθνικής κανονιστικής ρυθμίσεως, από μια απαίτηση σχετικής αδείας σε ένα καθεστώς απαγορεύσεως
μπορεί να αποτελέσει κρίσιμο στοιχείο από απόψεως της υποχρεώσεως κοινοποιήσεως που προβλέπει η οδηγία 83/189, όπως τροποποιήθηκε
με την οδηγία 94/10.
Η αξία του προϊόντος ή της υπηρεσίας ή οι διαστάσεις της αγοράς του προϊόντος ή της υπηρεσίας αποτελούν περιστάσεις οι οποίες
δεν ασκούν επιρροή από απόψεως της υποχρεώσεως κοινοποιήσεως που προβλέπει η εν λόγω οδηγία.
(υπογραφές)
*
Γλώσσα διαδικασίας: η σουηδική.