CELEX: 62002TJ0315
Klawżola ta' arbitraġġ
Kuntratt konkluż fil-kuntest tal-programm PLAN Cluster D
Spejjeż ta' l-ivvjaġġar
Spejjeż ta' l-irkupru tad-dejn
Ħlas tard

Il-fatti li wasslu għall-kawża
1       Fl-1997, il-Kummissjoni fdat liċ-Ċentru Konġunt tar-Riċerka (iktar 'il quddiem iċ-"ĊKR") ir-responsabbiltà għal madwar sittin
proġett dwar it-tul tal-ħajja ta' impjanti industrijali miġbura taħt proġett wieħed bl-isem ta' "Plant Life Assessment Network"
(iktar 'il quddiem il-"proġett PLAN").
2       Fit-22 ta' Diċembru 1997, il-Komunità, irrappreżentata mill-Kummissjoni, ikkonkludiet kuntratt (nru. 32.0166) mas-Sur S. Klitgaard
biex titwettaq il-verifika teknika tat-taqsima D tal-proġett PLAN (iktar 'il quddiem il-"kuntratt") fuq perijodu ta' 48 xahar.
Ir-rikorrent beda jwettaq dan l-inkarigu f'Ottubru 1997, qabel il-konklużjoni formali tal-kuntratt.

L-istipulazzjonijiet tal-kuntratt
3       L-Artikolu 4.1 tal-kuntratt, li jikkonċerna r-remunerazzjoni tar-rikorrent, jipprovdi li:
"Il-Kummissjoni tintrabat li tħallas lill-kuntrattur bħala korrispettiv għas-servizzi tiegħu fil-kuntest ta' dan il-kuntratt
ammont ta' mhux aktar minn ECU 81,000 (wieħed u tmenin elf) kif ġej:
–       30% wara l-iffirmar tal-kuntratt,
–       20% wara li l-Kummissjoni taċċetta l-ewwel rapport annwali,
–       20% wara li l-Kummissjoni taċċetta t-tieni rapport annwali,
–       20% wara li l-Kummissjoni taċċetta t-tielet rapport annwali,
–       10% wara li l-Kummissjoni taċċetta r-rapport finali.
Huwa miftiehem li l-ammont imsemmi iktar 'il fuq ser ikopri l-ispejjeż kollha inkorsi mill-kuntrattur fl-eżekuzzjoni tal-kuntratt
tiegħu, minbarra dawk imsemmija fl-Artikolu 5."
4       L-Artikolu 5 tal-kuntratt, dwar l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar, jipprovdi li:
"5.1 L-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar u ta' l-akkomodazzjoni tal-kuntrattur, kif ukoll l-ispejjeż kollha inkorsi għat-trasport ta'
materjal jew ta' bagalji li ma jkunux akkumpanjati, marbutin direttament ma' l-eżekuzzjoni tal-kompiti indikati fl-Artikolu
3 ta' dan il-kuntratt għandhom jiġu mħallsa lura skond id-dispożizzjonijiet partikolari ta' l-Anness 4.
5.2 Dawn l-ispejjeż għandhom jitħallsu fuq preżentazzjoni ta' dokumenti probatorji bħal irċevuti u mammi ta' biljetti."
5       L-aħħar parti tat-taqsima (ċ) ta' l-Anness 4, tal-kuntratt tipprovdi ammont massimu għall-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar:
"L-ispejjeż deskritti iktar 'il fuq huma koperti sa ammont massimu ta' ECU 27,000 għall-perijodu kuntrattwali ta' 48 xahar."
6       L-ewwel u t-tieni paragrafi ta' l-Artikolu 4.2 tal-kuntratt, dwar it-terminu għall-ħlas, jipprovdu:
"Il-Kummissjoni tintrabat li tħallas l-ammonti dovuti għall-eżekuzzjoni ta' dan il-kuntratt f'terminu ta' mhux aktar minn
60 ġurnata li jibda' jiddekorri mid-data meta hija tapprova jew meta hija kellha tapprova r-rapport ('data ta' approvazzjoni')
sad-data ta' meta l-kont tagħha jiġi ddebitat.
Dan it-terminu jista' jiġi sospiż mill-Kummissjoni f'kull mument tal-perijodu ta' 60 ġurnata li jibda' jiddekorri mid-data
ta' approvazzjoni bin-notifika lill-kuntrattur ikkonċernat li t-talbiet rispettivi għal ħlas mhumiex ammissibbli, jew minħabba
li l-ammont mhux dovut, jew minħabba li d-dokumenti probatorji mitluba ma ġewx ippreżentati, jew minħabba li l-Kummissjoni
jidhrilha li huma meħtieġa verifiki addizzjonali. It-terminu jkompli jiddekorri mill-ġurnata meta jiġu reġistrati t-talbiet
għal ħlas magħmula b'mod korrett."
7       L-Artikolu 3(b) ta' l-Anness 1 tal-kuntratt jirregola l-approvazzjoni tar-rapport finali mill-Kummissjoni:
"Dan ir-rapport għandu jiddeskrivi l-ħidma kollha mwettqa kif ukoll ir-riżultati miksuba fl-eżekuzzjoni tal-kuntratt. Huwa
għandu jinkludi wkoll sommarju ta' l-aktar riżultati importanti miksuba.
[…]
Dan ir-rapport għandu jitqies bħala aċċettat mill-Kummissjoni jekk, fit-terminu ta' xahar minn meta tirċievi r-rapport finali
[…], hija ma tkunx għadha kkomunikat espressament l-osservazzjonijiet tagħha lill-kuntrattur."
8       Skond l-Artikolu 8 tal-kuntratt, il-Qorti tal-Prim'Istanza hija kompetenti biex taqta' u tiddeċiedi dwar kull kwistjoni dwar
il-kuntratt li, skond l-Artikolu 7 tiegħu, huwa rregolat mid-dritt Daniż.

Il-fatti
9       Fl-1 ta' April 1998, skond l-Artikolu 4.1 tal-kuntratt, il-Kummissjoni ħallset lir-rikorrent l-ewwel pagament li kien jammonta
għal EUR 24,3000.
10     Permezz ta' ittra tat-30 ta' Novembru 1998, ir-rikorrent talab lill-Kummissjoni biex, minn naħa, tħallsu t-tieni pagament
li kien jammonta għal EUR 16,200, u, min-naħa l-oħra, tħallsu lura l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar għall-perijodu ta' bejn l-1
ta' Ottubru u t-30 ta' Novembru 1998.
11     Permezz ta' ittra tal-25 ta' Frar 1999, il-Kummissjoni ċaħdet it-talba għall-ħlas lura ta' l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar waqt
li ddikjarat kif ġej:
"Kif ċertament taf, inizjalment, kienet prevista somma ta' ECU 3,500 għal kull proġett ta' verifika teknika u l-ispejjeż inkorsi
(flimkien ma' l-ispejjeż ta' parteċipazzjoni fil-PLAN u l-ispejjeż relatati). Dan l-ammont totali kien ta' ECU 81,000 fil-każ
tat-taqsima D (ara Anness 1: tabella bl-ispejjeż ta' netwerk).
Sfortunatament, minħabba żball tipografiku, il-verżjoni finali tal-kuntratt tiegħek kienet tipprovdi:
'Huwa miftiehem li l-ammont imsemmi iktar 'il fuq ser ikopri l-ispejjeż kollha inkorsi mill-kuntrattur fl-eżekuzzjoni tal-kuntratt
tiegħu, minbarra dawk imsemmija fl-Artikolu 5.'
Naturalment, il-kuntratt finali kellu jipprovdi kif ġej:
'Huwa miftiehem li l-ammont imsemmi iktar 'il fuq ser ikopri l-ispejjeż kollha inkorsi mill-kuntrattur fl-eżekuzzjoni tal-kuntratt
tiegħu, inklużi dawk imsemmija fl-Artikolu 5.'
Nittamaw li ma ssib l-ebda problema biex tiffirma l-ftehim addizzjonali mehmuż ma' din l-ittra."
12     Permezz ta' ittri tat-3 ta' Marzu u tas-26 ta' Marzu 1999, ir-rikorrent ċaħad il-proposta tal-Kummissjoni tal-25 ta' Frar
1999 minħabba li r-remunerazzjoni ma kinitx ħa tibqa' aktar proporzjonata mas-servizzi pprovduti minnu. Huwa ppreżenta żewġ
abbozzi ta' ftehim addizzjonali intiżi biex jew jillimitaw is-servizzi previsti fil-kuntratt, jew biex jitolbu l-ħlas lura
ta' l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar indipendentament mill-ammonti stipulati fl-Artikolu 4.1 tal-kuntratt.
13     Fis-17 ta' Mejju 1999, il-Kummissjoni ħallset it-tieni parti li kienet tammonta għal EUR 16,200, ammont li kien jinkludi l-ispejjeż
ta' l-ivvjaġġar.
14     Permezz ta' ittra ta' l-20 ta' Mejju 1999, ir-rikorrent wissa lill-Kummissjoni li l-attivitajiet rilevanti kollha tal-kuntratt
kienu ħa jiġu sospiżi b'effett mill-1 ta' Ġunju 1999 jekk il-Kummissjoni ma kinitx ser taċċetta li jew tħallas l-ispejjeż
ta' l-ivvjaġġar kif ukoll l-ammonti stabbiliti fl-Artikolu 4.1 tal-kuntratt, jew li tillimita s-servizzi previsti mill-kuntratt.
Huwa bagħat żewġ abbozzi ta' ftehim addizzjonali f'dan ir-rigward.
15     Permezz ta' ittra tas-16 ta' Ġunju 1999, il-Kummissjoni bagħtet lir-rikorrent żewġ abbozzi ta' ftehim addizzjonali għall-kuntratt,
wieħed dwar ir-remunerazzjoni tar-rikorrent u l-ieħor dwar il-provvista ta' servizzi mir-rikorrent. Fl-ewwel ftehim addizzjonali,
ġie espliċitament stabbilit massimu ta' EUR 81,000 fir-rigward tar-remunerazzjoni tar-rikorrent, inklużi l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar.
Mill-banda l-oħra, skond it-tieni ftehim addizzjonali, tnaqqsu l-kompiti li kellu jwettaq ir-rikorrent b'mod partikolari fis-sens
li l-parteċipazzjoni tiegħu fil-laqgħat tan-netwerk ma kinitx iżjed meħtieġa b'effett mill-1 ta' Ġunju 1999.
16     Permezz ta' ittra tat-18 ta' Ġunju 1999, ir-rikorrent wieġeb li l-proposta tal-Kummissjoni tas-16 ta' Ġunju 1999 kienet essenzjalment
tikkorrispondi mat-tieni proposta tiegħu ta' l-20 ta' Mejju 1999. Ir-rikorrent iddikjara dan li ġej:
"Malli jkunu rċevuti ż-żewġ oriġinali ta' l-ewwel u tat-tieni ftehim addizzjonali, kopja ta' kull wieħed minnhom ser tintbagħat
lura ffirmata bil-kundizzjoni espressa li l-aħħar pagamenti kuntrattwali jitħallsu fit-termini."
17     Fis-7 ta' Lulju 1999, ir-rikorrent iffirma u bagħat lura ż-żewġ abbozzi ta' ftehim addizzjonali lill-Kummissjoni li mbagħad
tilfithom. Ir-rikorrent reġà bagħathom fl-24 ta' Settembru 1999. Il-Kummissjoni ffirmathom fid-29 ta' Settembru 1999.
18     Il-Kummissjoni ħallset it-tielet u r-raba' pagamenti fuq preżentazzjoni tar-rapporti annwali rispettivi fil-21 ta' Diċembru
1999 u fit-12 ta' Diċembru 2000.
19     Permezz ta' ittra tat-30 ta' Novembru 2001, ir-rikorrent bagħat dak li huwa sejjaħ "rapport annwali" u stieden lill-Kummissjoni
biex tħallas l-aħħar pagament. Il-Kummissjoni rċeviet dan id-dokument fl-4 ta' Diċembru 2001.
20     Permezz ta' ittra elettronika tas-17 ta' Diċembru 2001, il-Kummissjoni talbet lir-rikorrent biex jibgħatilha, permezz ta'
ittra elettronika, ir-rapport li kienet irċeviet bħala dokument stampat fl-4 ta' Diċembru 2001. Barra minn hekk, hija talbet
lir-rikorrent biex jgħaddilha ċerta informazzjoni dwar il-ħidma mwettqa matul il-perijodu kuntrattwali kollu.
21     Permezz ta' ittra elettronika tad-19 ta' Diċembru 2001, ir-rikorrent bagħat l-informazzjoni mitluba mill-Kummissjoni.
22     Permezz ta' ittra tat-30 ta' Jannar 2002, il-Kummissjoni informat lir-rikorrent li t-talba tiegħu għal ħlas tat-30 ta' Novembru
2001 ma setgħatx tintlaqa' qabel ma jipproduċi d-dokumenti probatorji ta' l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar tiegħu għall-perijodu
kuntrattwali kollu.
23     Permezz ta' ittra tal-31 ta' Jannar 2002, ir-rikorrent nnotifika lill-Kummissjoni li ma kinitx ħallset l-aħħar pagament kuntrattwali
li kien jammonta għal EUR 8,100 fit-terminu. Barra minn hekk, huwa talab il-ħlas lura ta' l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar li kienu
jammontaw għal EUR 19,867.40, abbażi ta' l-ittra tiegħu tat-18 ta' Ġunju 1999 li kienet tgħid li l-aċċettazzjoni min-naħa
tiegħu ta' l-ewwel ftehim addizzjonali kien jiddependi fuq ir-rispett tat-terminu għall-ħlas tal-pagamenti li kien fadal.
24     Permezz ta' ittri ta' l-4 ta' Frar 2002 u tat-12 ta' Marzu 2002, ir-rikorrent ikkontesta t-talba tal-Kummissjoni dwar id-dokumenti
probatorji ta' l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar filwaqt li allega li l-Kummissjoni kienet qiegħda tipprova ddewwem il-ħlas ta' l-aħħar
pagament. Barra minn hekk, huwa reġa' talab lill-Kummissjoni biex tħallsu l-aħħar pagament qabel l-1 ta' April u biex tħallsu
lura l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar qabel l-1 ta' Mejju 2002.
25     Fit-18 ta' April 2002, il-Kummissjoni rċeviet id-dokumenti probatorji mitluba.
26     Il-Kummissjoni ħallset l-aħħar pagament fil-15 ta' Mejju 2002. Madankollu, minħabba li l-Kummissjoni ma laqgħatx it-talba
għall-ħlas lura ta' l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar, ir-rikorrent ressaq dan ir-rikors fl-10 ta' Diċembru 2002.

It-talbiet tal-partijiet
27     Ir-rikorrent jitlob sabiex il-Kummissjoni tiġi kkundannata:
–       tħallsu s-somma ta' EUR 19,867.40 bħala ħlas lura ta' l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar, flimkien ma' l-interessi skond ir-rata ta'
skont tal-Bank tad-Danimarka miżjuda b'5% li bdew jiddekorru mit-30 ta' April 2002 sal-ġurnata tal-ħlas;
–       tħallsu s-somma ta' EUR 592.95 bħala l-ispejjeż ta' l-irkupru tad-dejn, flimkien ma' l-interessi skond ir-rata ta' skont tal-Bank
tad-Danimarka miżjuda b'5% li bdew jiddekorru mit-30 ta' Marzu 2002 sal-ġurnata tal-ħlas;
–       tbati l-ispejjeż.
28     Barra minn hekk, ir-rikorrent jitlob, bħala miżuri ta' organizzazzjoni tal-proċedura, li l-Kummissjoni tgħaddilu ċerti dokumenti,
b'mod partikolari, kopja tal-ftehim bejn iċ-ĊKR u l-Kummissjoni u l-baġit li fuqu kien ibbażat dan il-ftehim
29     Il-Kummissjoni titlob lill-Qorti tal-Prim'Istanza sabiex:
–       tiċħad ir-rikors;
–       tikkundanna lir-rikorrent ibati l-ispejjeż.
30     Il-Kummissjoni topponi t-talba għal miżuri ta' organizzazzjoni tal-proċedura.

Id-dritt

Dwar it-talba biex il-Kummissjoni tiġi kkundannata tħallas somma ta' EUR 19,867.40
31     In sostenn tat-talba tiegħu, ir-rikorrent jallega li l-Kummissjoni għandha tħallsu l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar li huwa kien
inkorra matul l-eżekuzzjoni tal-kuntratt u li jammontaw għal EUR 19,867.40, flimkien ma' l-interessi. F'dan ir-rigward, ir-rikorrent
essenzjalment juża żewġ argumenti prinċipali u argument sussidjarju.
32     L-ewwel nett, ir-rikorrent jammetti li kien aċċetta l-ammont ta' EUR 81,000 bħala l-ammont massimu tar-remunerazzjoni tiegħu,
bl-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar inklużi, permezz ta' żewġ ftehim addizzjonali, fosthom wieħed li emenda l-Artikolu 4.1 tal-kuntratt,
konklużi fid-29 ta' Settembru 1999. Madankollu, skond ir-rikorrent, dawn il-ftehim addizzjonali huma nulli u għaldaqstant
l-Artikolu 4.1 tal-kuntratt għandu japplika fil-verżjoni oriġinali tiegħu konkluża fit-22 ta' Diċembru 1997.
33     It-tieni nett, ir-rikorrent isostni li l-Artikolu 4.1 tal-kuntratt, kif kien fil-verżjoni oriġinali tiegħu, jeskludi l-ispejjeż
ta' l-ivvjaġġar inkorsi matul l-eżekuzzjoni tal-kuntratt mill-ammont ta' EUR 81,000 u b'hekk jagħtih id-dritt li jitħallas
lura għal dawn l-ispejjeż apparti minn dan l-ammont.
34     Sussidjarjament, ir-rikorrent isostni li, f'kull każ, il-Kummissjoni aċċettat taċitament, matul l-eżekuzzjoni tal-kuntratt,
li tħallsu lura l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar kollha li kien inkorra apparti mill-ammont ta' EUR 81,000.
Fuq in-nullità taż-żewġ ftehim addizzjonali
–       L-argumenti tal-partijiet
35     Fir-rigward tan-nullità taż-żewġ ftehim addizzjonali, ir-rikorrent isostni, minn naħa, li matul in-negozjati huwa kien stabbilixxa
r-rispett tat-terminu għall-ħlas tal-pagamenti li kien fadal bħala kundizzjoni tal-validità tagħhom, kundizzjoni li-Kummissjoni
kienet aċċettat. Min-naħa l-oħra, huwa jsostni li, minħabba li billi l-Kummissjoni kienet ħallset l-aħħar pagament tard, din
il-kundizzjoni ma kinitx ġiet rispettata u għalhekk iż-żewġ ftehim addizzjonali huma nulli.
36     Fir-rigward tal-ħlas tard ta' l-aħħar pagament, ir-rikorrent isostni li l-ħlas kien dovut fl-4 ta' Marzu 2002. Għalhekk, minħabba
li ħallset l-aħħar pagament fil-15 ta' Mejju 2002, il-Kummissjoni ma rrispettatx it-terminu għall-ħlas previst fl-ewwel paragrafu
ta' l-Artikolu 4.2 tal-kuntratt.
37     Fil-fatt, skond l-Artikolu 4.1 tal-kuntratt, il-Kummissjoni rċeviet ir-rapport tar-rikorrent dwar l-eżekuzzjoni tal-kuntratt
fl-4 ta' Diċembru 2001. Minħabba li l-Kummissjoni ma bagħtitx osservazzjonijiet dwar dan ir-rapport fix-xahar li segwa, ir-rapport
tqies bħala approvat fl-4 ta' Jannar 2002, skond l-Artikolu 3(b) ta' l-Anness 1 tal-kuntratt. F'dan ir-rigward, ir-rikorrent
iżid li l-fatt li l-Kummissjoni rċeviet verżjoni elettronika ta' dan ir-rapport fid-19 ta' Diċembru 2001 ma jfissirx li r-rapport
finali tiegħu ġie riċevut f'dik id-data. Skond l-ewwel paragrafu ta' l-Artikolu 4.2 tal-kuntratt, it-terminu għall-ħlas ta'
60 ġurnata beda jiddekorri mill-4 ta' Jannar 2002.
38     Wara dan, ir-rikorrent jikkontesta l-affermazzjoni tal-Kummissjoni li t-terminu għall-ħlas kien ġie sospiż. Fil-fatt, safejn
il-Kummissjoni ssostni li l-partijiet kienu qablu dwar remunerazzjoni fissa, ma kienx hemm lok li jintalbu dokumenti probatorji
fir-rigward ta' l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar. Barra minn hekk, il-verifiki addizzjonali mitluba mill-Kummissjoni ma kinux ippreċiżati
b'mod ċar fil-kuntratt. Barra dan, il-partijiet ma kinux ftiehmu li t-talbiet għal informazzjoni addizzjonali jkollhom l-effett
li jissospendu t-terminu għall-ħlas. Barra minn hekk, minħabba li ma talbitx il-verifiki fil-terminu miftiehem, il-Kummissjoni
ma kellhiex dritt li tissospendi t-terminu.
39     Fl-aħħar nett, ir-rikorrent isostni li, matul l-erba' snin ta' eżekuzzjoni tal-kuntratt, il-Kummissjoni ma kkontestatx l-mod
kif kien jippreżenta t-talbiet tiegħu għall- ħlas lura ta' l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar billi kien jibgħat, b'mod partikolari,
sommarji sempliċi f'forma ta' tabella mingħajr ma kien jehmeż magħhom dokumenti probatorji. Għalhekk, din il-preżentazzjoni
saret element tal-kuntratt.
40     Il-Kummissjoni twieġeb li hija ħallset l-aħħar pagament fit-terminu previst fl-Artikolu 4.2 tal-kuntratt.
41     L-ewwel nett, kuntrarjament għal dak li jallega r-rikorrent, it-terminu għall-ħlas beda jiddekorri fid-19 ta' Jannar 2002,
xahar wara li kienet riċevuta verżjoni elettronika tar-rapport tar-rikorrent u tad-data neċessarja biex ikun jista' jikkwalifika
bħala rapport finali fis-sens ta' l-Artikolu 3(b) ta' l-Anness 1 tal-kuntratt.
42     It-tieni nett, skond it-tieni paragrafu ta' l-Artikolu 4.2 tal-kuntratt, it-terminu għall-ħlas, skond il-Kummissjoni, kien
ġie sospiż bejn it-30 ta' Jannar 2002, id-data meta hija talbet lir-rikorrent biex jgħaddilha d-dokumenti probatorji, u t-18
ta' April 2002, id-data ta' meta rċeviet id-dokumenti mitluba. Għalhekk, meta wieħed iqis is-sospensjoni, kienu għaddew 38
ġurnata bejn id-19 ta' Jannar 2002, id-data meta ġie aċċettat ir-rapport finali, u l-15 ta' Mejju 2002, id-data tal-ħlas.
43     Il-Kummissjoni tiċħad l-argument tar-rikorrent li hija ma kellhiex dritt titlob dokumenti probatorji. Skond il-Kummissjoni,
il-fatt li kien hemm ftehim dwar prezz fiss ma kienx jipprekludiha milli titlob verifiki addizzjonali taħt it-tieni paragrafu
ta' l-Artikolu 4.2 tal-kuntratt.
44     Għall-kuntrarju, hija jidhrilha li l-klawżola ta' sospensjoni ta' ħlas kienet intiża sabiex tippermettilha li tassigura ruħha
li hija tikseb informazzjoni li ssostni l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar effettivament inkorsi. Hija targumenta li hija ma setgħatx
tħallas lura l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar li kienu jaqbżu l-ammont ta' EUR 27,000 u li, fil-każ li l-ispejjeż effettivament
inkorsi kienu inqas minn dan l-ammont, hija kellha d-dritt li titlob tnaqqis fl-ammont tal-kuntratt, dritt li madankollu hija
ma użatx f'dan il-każ minħabba fl-iżball imwettaq fl-abbozzar ta' l-Artikolu 4.1 tal-kuntratt.
45     Il-Kummissjoni tiċħad ukoll l-affermazzjoni tar-rikorrent li l-kuntratt ma kienx jipprovdi li t-talbiet għal verifiki addizzjonali
kienu ta' natura li jissospendu t-terminu. Għall-kuntrarju, it-tieni paragrafu ta' l-Artikolu 4.2 tal-kuntratt kien jipprovdi
b'mod ċar li t-terminu għall-ħlas jista' jiġi sospiż jekk il-Kummissjoni jidhrilha li twettaq verifiki addizzjonali. Skond
il-Kummissjoni, din il-klawżola kienet preċiża: hija tagħtiha d-dritt li titlob dokumenti probatorji.
46     Fl-aħħar nett, fir-rigward ta' l-affermazzjoni tar-rikorrent li s-sommarji sempliċi użati b'mod regolari biex isostnu l-ispejjeż
ta' l-ivvjaġġar kienu saru "element tal-ftehim bejn il-partijiet" li ssostitwixxa t-tieni paragrafu ta' l-Artikolu 4.2 tal-kuntratt,
il-Kummissjoni ssostni li l-fatt li, bħala parti kontraenti, hija ma użatx aktar kmieni d-dritt tagħha biex titlob dokumenti
probatorji aktar dettaljati ma jfissirx li hija kienet irrinunzjat għal dan id-dritt. Hija żżid li għaliha kien importanti
li tkun tista' tivverifika d-dokumenti probatorji fir-rigward ta' l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar fl-aħħar tal-kuntratt.
–       Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Prim'Istanza
47     Il-partijiet mhumiex jaqblu dwar il-kwistjoni ta', minn naħa, liema kienet id-data li minnha beda jiddekorri t-terminu għall-ħlas
ta' l-aħħar pagament u, min-naħa l-oħra, jekk il-Kummissjoni kellhiex dritt tissospendi t-terminu għall-ħlas.
48     Fir-rigward tad-data meta beda jiddekorri t-terminu għall-ħlas, għandu jiġi osservat li, skond l-ewwel paragrafu ta' l-Artikolu
4.2 tal-kuntratt, it-terminu għall-ħlas ta' 60 ġurnata jibda jiddekorri mid-data ta' approvazzjoni tar-rapport finali ppreżentat
mir-rikorrent skond l-Artikolu 4.1 tal-kuntratt. Skond l-Artikolu 3(b) ta' l-Anness 1 tal-kuntratt, ir-rapport finali għandu
jiddeskrivi l-ħidma kollha mwettqa kif ukoll ir-riżultati miksuba fl-eżekuzzjoni tal-kuntratt. Din il-klawżola tipprevedi
wkoll li r-rapport finali għandu jitqies bħala approvat jekk il-Kummissjoni ma tibgħatx xi osservazzjonijiet f'terminu ta'
xahar wara li jkun ġie ppreżentat.
49     Mill-inkartament jirriżulta li, f'dan il-każ, kif indikaw il-partijiet matul is-seduta, ir-rapport riċevut mill-Kummissjoni
fl-4 ta' Diċembru 2001 kien jinkludi biss informazzjoni dwar ir-raba' sena ta' eżekuzzjoni tal-kuntratt u ma kienx fih informazzjoni
dwar l-erba' snin kollha ta' eżekuzzjoni tal-kuntratt kif kien jitlob il-kuntratt stess. Barra minn hekk, fis-17 ta' Diċembru
2001, il-Kummissjoni talbet lir-rikorrent biex jgħaddilha ċerta informazzjoni addizzjonali dwar l-eżekuzzjoni tal-kuntratt
fir-rigward tal-perijodu kuntrattwali kollu. Għalhekk, jidher illi r-rikorrent ssodisfa biss ir-rekwiżiti dwar il-kontenut
tar-rapport finali fid-19 ta' Diċembru 2001, id-data meta bagħat lill-Kummissjoni l-informazzjoni mitluba. Peress illi l-Kummissjoni
ma bagħtitx osservazzjonijiet dwar ir-rapport finali fix-xahar ta' wara, dan ir-rapport għandu jitqies li kien ġie approvat
fid-19 ta' Jannar 2002. Għaldaqstant, it-terminu għall-ħlas ta' 60 ġurnata beda jiddekorri fid-19 ta' Jannar 2002.
50     Fir-rigward tal-kwistjoni jekk il-Kummissjoni kellhiex dritt f'dan il-każ li tissospendi t-terminu għall-ħlas, mill-inkartament
jirriżulta li, kif indikaw il-partijiet matul is-seduta, ir-rikorrent, minflok ma kien jippreżenta lill-Kummissjoni dokumenti
probatorji dwar l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar inkorsi matul l-eżekuzzjoni tal-kuntratt, kien jannetti biss sommarji fil-forma
ta' tabella ma' kull wieħed mir-rapporti ppreżentati taħt l-Artikolu 4.1 tal-kuntratt. Mill-inkartament jirriżulta wkoll li
l-Kummissjoni, permezz ta' l-ittra tagħha tat-30 ta' Jannar 2002, talbet lir-rikorrent jgħaddilha dokumenti probatorji fir-rigward
ta' l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar kollha inkorsi matul l-eżekuzzjoni tal-kuntratt u avżat lir-rikorrent li din it-talba kienet
tinvolvi s-sospensjoni tat-terminu għall-ħlas.
51     F'dan ir-rigward, l-affermazzjoni tar-rikorrent li l-Kummissjoni ma kellhiex dritt titlob dokumenti probatorji minħabba li
l-partijiet kienu ftiehmu dwar remunerazzjoni fissa, għandha tiġi miċħuda. Fil-fatt, l-Anness 4 (ċ) tal-kuntratt, li ma ġiex
emendat mill-ewwel ftehim addizzjonali, jillimita l-ħlas lura ta' l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar inkorsi mir-rikorrent għall-ammont
ta' EUR 27,000. Għaldaqstant, mill-kuntratt ma jirriżultax li l-partijiet kienu stabbilixxew ammont fiss fir-rigward tal-ħlas
lura ta' l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar. Barra minn hekk, mill-Artikolu 5.2 tal-kuntratt, li ma kienx ġie emendat mill-ewwel ftehim
addizzjonali, jirriżulta espressament li l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar kellhom jitħallsu fuq preżentazzjoni ta' dokumenti probatorji.
52     Għandha tiġi miċħuda wkoll l-affermazzjoni tar-rikorrent li d-dritt tal-Kummissjoni li titlob verifiki addizzjonali mhuwiex
stipulat b'mod ċar fil-kuntratt, li talba bħal din m'għandhiex l-effett li tissospendi t-terminu għall-ħlas u li, f'dan il-każ,
il-Kummissjoni kienet għamlet it-talba tagħha tard. Fil-fatt, it-tieni paragrafu ta' l-Artikolu 4.2 tal-kuntratt jagħti lill-Kummissjoni
d-dritt li tissospendi t-terminu għall-ħlas fis-60 ġurnata li jsegwu l-approvazzjoni ta' kull wieħed mir-rapporti ppreżentati
mir-rikorrent skond l-Aritkolu 4.1 tal-kuntratt jekk "[i]l-Kummissjoni jidhrilha li jkun meħtieġ li jsiru verifiki addizzjonali".
53     Fl-aħħar nett, għandhom jiġu miċħuda l-affermazzjonijiet tar-rikorrent li l-Kummissjoni kienet irrinunzjat għad-dritt tagħha
li titlob verifiki addizzjonali taħt it-tieni paragrafu ta' l-Artikolu 4.2 tal-kuntratt. Fil-fatt, il-fatt li hija ma talbitx
dokumenti probatorji fi stadju qabel il-ħlas ta' l-aħħar pagament mhuwiex, fih innifsu, biżżejjed biex jiġi konkluż li hija
kienet irrinunzjat għal dan id-dritt.
54     Għalhekk, peress li t-terminu għall-ħlas kien ġie sospiż bejn it-30 ta' Jannar 2002, id-data meta il-Kummissjoni talbet lir-rikorrent
id-dokumenti probatorji fir-rigward ta' l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar, u t-18 ta' April 2002, id-data meta d-dokumenti probatorji
mitluba kienu rċevuti mill-Kummissjoni, kienu għaddew biss 38 ġurnata bejn l-approvazzjoni tar-rapport finali tad-19 ta' Jannar
2002 u l-ħlas ta' l-aħħar pagament mill-Kummissjoni fil-15 ta' Mejju 2002.
55     Għaldaqstant, l-affermazzjoni tar-rikorrent li l-ħlas ta' l-aħħar pagament kien sar tard għandha tiġi miċħuda. B'dan il-mod,
mingħajr ma jkun meħtieġ li jiġi stabbilit jekk il-validità taż-żewġ ftehim addizzjonali tal-kuntratt kinitx tiddependi fuq
ir-rispett tat-terminu għall-ħlas tal-pagamenti li kien fadal, l-argument tar-rikorrent li dawn il-ftehim addizzjonali huma
nulli għandu jiġi miċħud.
56     Għaldaqstant, mhux meħtieġ li l-Qorti tippronunzja ruħha dwar l-argument tar-rikorrent li l-Artikolu 4.1 tal-kuntratt, skond
il-verżjoni oriġinali tiegħu, kien jagħtih id-dritt li jitħallas lura għall-ispejjeż tal-vjaġġ apparti mill-ammont ta' EUR
81,000.
Fuq l-argument sussidjarju, dwar l-aċċettazzjoni taċita mill-Kummissjoni li tħallas lura l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar inkorsi
mir-rikorrent apparti mill-ammont ta' EUR 81,000
57     Sussidjarjament, ir-rikorrent jsostni li l-Kummissjoni, f'kull każ, wara l-iffirmar tal-kuntratt u tal-ftehim addizzjonali
tiegħu, aċċettat taċitament li tħallas lura l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar inkorsi kollha apparti mill-ammont ta' EUR 81,000.
Għal dan il-għan, ir-rikorrent jirreferi għar-rendikonti tan-numru ta' sigħat annessi ma' kull wieħed mir-rapporti annwali
ppreżentati taħt l-Artikolu 4.1 tal-kuntratt u li qatt ma ġew ikkontestati mill-Kummissjoni.
58     Il-Kummissjoni twieġeb li, wara l-konklużjoni tal-ftehim addizzjonali għall-kuntratt, hija ma tat lir-rikorrent l-ebda raġuni
biex jemmen li hija kienet ħa tħallsu lura l-ispejjeż reali tiegħu apparti mill-ammont ta' EUR 81,000. Għall-kuntrarju, mill-ftehim
addizzjonali konklużi bejn il-partijiet jirriżulta b'mod ċar li din ma kinitx l-intenzjoni tagħha.
59     Il-Qorti tal-Prim'Istanza tikkonstata f'dan ir-rigward li r-rikorrent, mar-rapporti ppreżentati taħt l-Artikolu 4.1 tal-kuntratt,
annetta rendikonti tan-numru ta' sigħat iddedikati għall-proġett PLAN. Dawn id-dokumenti bl-ebda mod ma jistabbilixxu li l-Kummissjoni
kienet aċċettat taċitament li tħallas l-ispejjeż ta' l-ivvjaġġar apparti mill-ammont ta' EUR 81,000, kuntrarjament għall-Artikolu
4.1 tal-kuntratt kif emendat. Għalhekk dan l-argument għandu jiġi miċħud bħala infondat.
60     Fid-dawl ta' dak kollu li għadu kemm intqal, għandha tiġi miċħuda t-talba li l-Kummissjoni tiġi kkundannata tħallas is-somma
ta' EUR 19,867.40 mingħajr ma jkun meħtieġ li jkunu ordnati l-miżuri ta' organizzazzjoni mitluba.

Fuq it-talba għal kumpens fir-rigward ta' l-ispejjeż ta' l-irkupru tad-dejn
61     In sostenn tat-talba tiegħu għal kumpens fir-rigward ta' l-ispejjeż ta' l-irkupru tad-dejn, ir-rikorrent isostni li l-Kummissjoni
hija marbuta li tħallsu l-ispejjeż ta' l-irkupru li inkorra biex jikseb il-ħlas ta' l-aħħar pagament.
62     F'dan ir-rigward, diġà ġie kkonstatat li l-aħħar pagament tħallas fit-terminu kuntrattwali. Dan ifisser li t-talba għall-ħlas
ta' EUR 592.95 bħala spejjeż ta' l-irkupru tad-dejn għandha wkoll tiġi miċħuda.

Fuq l-ispejjeż
63     Skond l-Artikolu 87(2) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Prim'Istanza, il-parti li titlef il-kawża għandha tbati l-ispejjeż,
jekk dawn ikunu ġew mitluba. Peress illi r-rikorrent tilef, hemm lok li jiġi kkundannat li minbarra li jbati l-ispejjeż, ibati
wkoll dawk tal-Kummissjoni skond it-talbiet tal-Kummissjoni f'dan is-sens.
Għal dawn il-motivi,
IL-QORTI TAL-PRIM’ISTANZA  (Il-Ħames Awla)
taqta’ u tiddeċiedi li:
1)
Ir-rikors huwa miċħud.
2)
Ir-rikorrent għandu jbati l-ispejjeż tiegħu stess kif ukoll dawk tal-Kummissjoni.
Lindh
García-Valdecasas
Cooke
Mogħtija fil-Qorti bil-miftuħ fil-Lussemburgu fl-10 ta' Ġunju 2004.
H. Jung

P,  Lindh
Reġistratur

President tal-Ħames Awla
*
Lingwa tal-kawża: id-Daniż.