CELEX: 61987CJ0003
Visserij
Vergunningen
Voorwaarden

Bij beschikking van 1 december 1986, ingekomen ten Hove op 12 januari 1987, heeft de High Court of Justice of England and Wales krachtens artikel 177 EEG-Verdrag vier prejudiciële vragen gesteld over de uitlegging van de bepalingen van gemeenschapsrecht inzake met name het vrije verkeer van werknemers en de visserij, en van de artikelen 55 en 56 van de Akte van 1985 betreffende de toetreding van het Koninkrijk Spanje en de Portugese Republiek tot de Europese Gemeenschappen (
PB 1985, L 302, biz. 23
, hierna: de Toetredingsakte van 1985).
Deze vragen zijn gerezen in een geding tussen het Ministry of Agriculture, Fisheries and Food en Agegate Ltd, een in het Verenigd Koninkrijk gevestigde vennootschap, die grotendeels in Spaanse handen is (hierna: verzoekster in het hoofdgeding).
De wetgeving en de praktijk inzake de visserij in het Verenigd Koninkrijk
Ingevolge de Sea Fish (Conservation) Act 1967, zoals gewijzigd bij de Fishery Limits Act 1976 en de Fisheries Act 1981, moeten in het Verenigd Koninkrijk geregistreerde vissersvaartuigen beschikken over een visvergunning. Die wettelijke regeling is aangevuld bij de British Fishing Boats Act 1983, de British Fishing Boats Order 1983 en de Sea Fish Licensing Order 1983.
In de visvergunningen die vanaf 1 januari 1986 door de autoriteiten van het Verenigd Koninkrijk krachtens die wettelijke regeling werden verleend, werden de door die vergunningen gedekte visserijzones en vissoorten vastgesteld en werden de voorwaarden vermeld die steeds cumulatief moesten zijn vervuld. Werd aan deze voorwaarden niet voldaan, dan werden de vergunningen ingetrokken. Het doel van die voorwaarden was, te verzekeren dat vissersvaartuigen een „reële economische band” met het Verenigd Koninkrijk hadden. Die voorwaarden betreffen in de eerste plaats de activiteiten van het vaartuig waarvoor de vergunning werd verleend, en in de tweede plaats de bemanning.
De voorwaarden betreffende de bemanning van het vissersvaartuig waren geformuleerd als volgt:
„ i)
Ten minste 75% van de bemanning moet bestaan uit Britse onderdanen of EEG-onderdanen (tot 1 januari 1988 met uitzondering van Griekse onderdanen en tot 1 januari 1993 met uitzondering van Spaanse en Portugese onderdanen, niet zijnde een echtgenoot of een kind beneden de 21 jaar van een Griekse, Spaanse of Portugese werknemer die reeds in het Verenigd Koninkrijk is gevestigd in overeenstemming met de overgangsregeling inzake het vrije verkeer van werknemers na de toetreding van Griekenland, Spanje en Portugal tot de Gemeenschappen, voorzien in de desbetreffende Toetredingsverdragen), die zijn gewone woonplaats heeft in het Verenigd Koninkrijk, het eiland Man of de Kanaaleilanden; de gewone woonplaats is de woonplaats aan wal en ter zake wordt dienst aan boord van een Brits schip niet aangemerkt als woonplaats in het Verenigd Koninkrijk, het eiland Man of de Kanaaleilanden.
ii)
De kapitein en alle bemanningsleden moeten bijdragen betalen aan het nationale verzekeringsstelsel van het Verenigd Koninkrijk, of aan de gelijkwaardige stelsels van het eiland Man of de Kanaaleilanden: als zodanig zijn aan te merken de bijdragen van klasse 1, ‚special mariners’, en de bijdragen voor zelfstandigen (self-employed) van klasse 2 of klasse 4.”
Het hoofdgeding
Blijkens de stukken is verzoekster eigenaar van een vissersvaartuig, de Ama Antxine, dat in het Verenigd Koninkrijk is geregistreerd en de Britse vlag voert. De bemanning bestaat voor een deel uit Spaanse vissers die worden beloond met een aandeel in de besomming („share fishermen”).
Op 23 januari 1986 verkreeg verzoekster een reeks nieuwe vergunningen voor de Ama Antxine, waarin de vorengenoemde voorwaarden waren opgenomen.
Van mening dat de voorwaarden betreffende de bemanning van het vaartuig onder meer indruisten tegen het gemeenschapsrecht, verzocht verzoekster de High Court of Justice of England and Wales om een uitspraak over de wettigheid van de vergunningen die deze voorwaarden bevatten.
Ten einde het geschil over de voorwaarden betreffende de bemanning te kunnen oplossen, heeft de High Court of Justice het Hof om een prejudiciële beslissing verzocht over de volgende vragen:
„A —
Aan de hand van welke criteria moet worden vastgesteld, of een visser die wordt beloond met een aandeel in de besomming (share fisherman), een dienstverrichter of een werknemer is ?
B —
Mag een Lid-Staat na de toetreding van Spanje en Portugal tot de Europese Gemeenschappen bij de afgifte van een vergunning aan de eigenaar of charteraar van een onder de vlag van die Lid-Staat varend en aldaar geregistreerd vissersvaartuig op grond van de artikelen 55 en 56 van de Akte inzake de toetreding van Spanje en Portugal tot de Europese Gemeenschappen (die alleen van toepassing zijn op werknemers) als voorwaarde stellen dat:
i)
75% van de bemanning van een onder de vlag van die Lid-Staat varend en aldaar geregistreerd vissersvaartuig bestaat uit EEG-onderdanen die in die Lid-Staat woonplaats aan wal hebben, doch tot 1 januari 1993 met uitzondering van Spaanse onderdanen, niet zijnde een echtgenoot of een kind beneden de 21 jaar van een Spaanse werknemer die reeds in de Lid-Staat die de vergunning afgeeft, is gevestigd,
en dat
ii)
de kapitein en alle bemanningsleden bijdragen moeten betalen aan het sociale zekerheidsstelsel van die Lid-Staat ?
C —
Is het hoe dan ook verenigbaar met het gemeenschapsrecht, daaronder begrepen het gemeenschappelijk visserijbeleid, dat na de toetreding van Spanje en Portugal tot de Europese Gemeenschappen de afgifte van een vergunning door een Lid-Staat aan de eigenaar of charteraar van een onder de vlag van die Lid-Staat varend en aldaar geregistreerd vissersvaartuig wordt gekoppeld aan de volgende voorwaarden:
i)
dat ten minste 75% van de bemanning
1.
onderdaan is van de Lid-Staat die de vergunning afgeeft, dan wel EEG-onderdaan (doch tot 1 januari 1993 met uitzondering van Spaanse onderdanen, niet zijnde een echtgenoot of een kind beneden de 21 jaar zijn van een Spaanse werknemer die reeds in de Lid-Staat die de vergunning afgeeft, is gevestigd in overeenstemming met de overgangsregeling inzake het vrije verkeer van werknemers na de toetreding van Spanje tot de Gemeenschappen, voorzien in het Toetredingsverdrag), en
2.
zijn gewone woonplaats heeft in de Lid-Staat die de vergunning afgeeft (dat wil zeggen woonplaats aan wal, dienst aan boord van een onder de vlag van die Lid-Staat varend schip niet daaronder begrepen);
ii)
dat de kapitein en alle bemanningsleden bijdragen betalen aan het socialezekerheidsstelsel van de Lid-Staat die de vergunning afgeeft ?
D —
Kan de houder van een dergelijke vergunning voor de nationale rechter een beroep doen op de onverenigbaarheid met het gemeenschapsrecht van een of meer van de in de derde vraag bedoelde voorwaarden, ten einde te doen vaststellen dat het opleggen van dergelijke voorwaarden onwettig is en moet worden nietig verklaard ?”
Voor een nadere uiteenzetting van de feiten, het procesverloop en de bij het Hof ingediende opmerkingen wordt verwezen naar het rapport ter terechtzitting. Deze elementen van het dossier worden hierna slechts weergegeven, voor zover dat noodzakelijk is voor de redenering van het Hof.
Blijkens de stukken betreft het hoofdgeding in wezen de voorwaarden die mogen worden gesteld aan Britse vaartuigen die vissen onder de door de Gemeenschap aan het Verenigd Koninkrijk toegekende quota. De vraag of dergelijke voorwaarden in overeenstemming met het gemeenschapsrecht zijn ter zake van visserij waarvoor geen quota gelden, buiten beschouwing latend, dient dus, alvorens de door de gestelde vragen opgeworpen punten worden geïnventariseerd en onderzocht, een overzicht te worden gegeven van de hoofdlijnen van de regeling betreffende de visserijquota binnen het algemene kader van het gemeenschapsrecht betreffende de visserij.
De gemeenschapsregeling stelt als beginsel dat alle vissersvaartuigen die de vlag van een Lid-Staat voeren of aldaar zijn ingeschreven, onder gelijke voorwaarden toegang hebben tot de visbestanden [artikel 2, lid 1, van verordening (EEG) nr. 101/76 van de Raad van 19 januari 1976 houdende de totstandbrenging van een gemeenschappelijk structuurbeleid in de visserijsector (
PB 1976, L 20, blz. 19
)], behoudens voor de zone binnen de grens van twaalf zeemijl gerekend vanaf de laagwaterlijn van de Lid-Staten, ten aanzien waarvan de Lid-Staten tot 31 december 1992 van de regel van gelijke toegang mogen afwijken [artikel 100 van de Toetredingsakte van 1972, in samenhang met artikel 6 van verordening (EEG) nr. 170/83 van de Raad van 25 januari 1983 tot instelling van een communautaire regeling voor de instandhoudng en het beheer van de visbestanden,
PB 1983, L 24, biz. 1
]. De gestelde vragen betreffen niet de bijzondere regeling voor die twaalfmijlszone.
Bij verordening nr. 170/83 van de Raad werd ter uitvoering van artikel 102 van de Toetredingsakte van 1972 een gemeenschapsregeling voor de instandhouding en het beheer van de visbestanden vastgesteld, waarbij de visserijactiviteit werd beperkt. Bovendien waren reeds bij verordening (EEG) nr. 2057/82 van de Raad van 29 juni 1982 (
PB 1982, L 220, biz. 1
) controlemaatregelen vastgesteld ten einde te verzekeren dat de aan de visvangst gestelde beperkingen werden nageleefd. Verordening (EEG) nr. 2057/82 werd gewijzigd bij verordening (EEG) nr. 4027/86 van de Raad van 18 december 1986 (
PB 1986, L 376, biz. 4
).
Ingevolge artikel 3 van verordening nr. 170/83 wordt elk jaar overgegaan tot de vaststelling van totaal toegestane vangsten (TAC's) die door de Gemeenschap per bestand of groep bestanden mogen worden gevangen, wanneer blijkt dat de vangsten van een soort of aanverwante soorten moeten worden beperkt. Artikel 4, lid 1, van die verordening bepaalt, dat „het in artikel 3 bedoelde gedeelte dat voor de Gemeenschap beschikbaar is, zo onder de Lid-Staten (wordt) verdeeld dat elke Lid-Staat een relatieve stabiliteit wordt gewaarborgd in de visserijactiviteiten met betrekking tot elk van de betrokken bestanden”. In de bewoordingen van artikel 4, lid 2, is er een „verdeling van de bestanden over de Lid-Staten”. Artikel 5, lid 1, van verordening nr. 170/83 bepaalt, dat de Lid-Staten de hun toegekende quota geheel of gedeeltelijk mogen uitwisselen.
Artikel 5, lid 2, bepaalt: „De Lid-Staten stellen, in overeenstemming met de geldende communautaire bepalingen, de voorschriften vast voor het gebruik van de hun toegewezen quota.” Voorts wordt bepaald, dat de uitvoeringsbepalingen van dat lid zo nodig worden vastgesteld volgens de in artikel 14 voorziene zogenoemde „beheerscomité-procedure”.
Aldus werd bij de bepalingen van die verordening een stelsel van nationale visquota ingevoerd. Zoals blijkt uit de bepalingen van verordening (EEG) nr. 2057/82, in het bijzonder uit artikel 10, lid 1, en uit de bepalingen van verordening (EEG) nr. 4027/86, koppelt de gemeenschapsregeling de nationale quota aan de vaartuigen die de vlag van een Lid-Staat voeren of aldaar zijn geregistreerd; enkel die vaartuigen mogen onder de quota van die staat vissen.
Bij de uitoefening van de hun toegekende bevoegdheid om de regels voor het gebruik van hun quota vast te stellen, mogen de Lid-Staten bepalen, welke vaartuigen onder hun nationale quota mogen vissen, mits de daarbij gehanteerde criteria verenigbaar zijn met het gemeenschapsrecht.
Wat dit aangaat, mogen de Lid-Staten bepaalde vissersvaartuigen verbieden onder hun nationale quota te vissen, tenzij wordt voldaan aan bepaalde voorwaarden inzake bij voorbeeld de afmetingen, het bouwjaar, of de staat van het vaartuig, de uitrusting, het aantal vissers aan boord, de logies- en kantinefaciliteiten voor de bemanning, de sanitaire voorzieningen en de veiligheid, enzovoort, voor zover die voorwaarden niet bij uitsluiting door gemeenschapsbepalingen worden geregeld.
Derhalve moet worden onderzocht of en, zo ja, in hoeverre het gemeenschapsrecht zich ertegen verzet dat voorwaarden als de onderhavige worden gesteld. Hiertoe kunnen de door de nationale rechter gestelde vragen als volgt worden samengevat:
„I —
Verzet het gemeenschapsrecht zich ertegen dat een Lid-Staat voor de toelating van een van zijn vaartuigen tot de visserij onder zijn vangstquota als voorwaarde stelt, dat
a)
75% van de bemanning van het vaartuig bestaat uit onderdanen van een Lid-Staat van de Gemeenschap, en
b)
woonplaats aan wal heeft in die Lid-Staat, alsmede, dat
c)
de kapitein en de gehele bemanning bijdragen moeten betalen aan het socialezekerheidsstelsel van die Lid-Staat ?
II —
Is het op grond van de artikelen 55 en 56 van de Toetredingsakte van 1985 geoorloofd, Spaanse bemanningsleden die uit de besomming worden betaald, tot 1 januari 1993 van die 75% uit te sluiten ?
III —
Kunnen de betrokken partijen de bepalingen van gemeenschapsrecht die bovenstaande voorwaarden verbieden, voor de nationale rechter inroepen ?”
Vraag I a)
Zoals blijkt uit 's Hofs arrest van 19 januari 1988 (zaak
223/86, Pesca Valentia, Jurispr. 1988, biz. 83
), verbiedt het gemeenschapsrecht een Lid-Staat niet, een wettelijke regeling vast te stellen op grond waarvan de bemanning van de in zijn registers ingeschreven vaartuigen voor ten minste een bepaald gedeelte uit onderdanen van de Gemeenschap moet bestaan.
Het antwoord op deze vraag moet derhalve luiden, dat het gemeenschapsrecht zich er niet tegen verzet dat een Lid-Staat voor de toelating van een van zijn vaartuigen tot de visserij onder zijn vangstquota als voorwaarde stelt, dat 75% van de bemanning van het vaartuig bestaat uit onderdanen van de Lid-Staten van de Gemeenschap.
Vraag I b)
Voor de beantwoording van deze vraag volstaat de vaststelling, dat het woonplaatsvereiste niet wordt gerechtvaardigd door het doel van het stelsel van nationale quota.
Dat doel blijkt vooral uit artikel 4 van verordening nr. 170/83, uitgelegd met inachtneming van de considerans van die verordening. Volgens dat artikel worden de totaal toegestane vangsten zo verdeeld, dat „elke Lid-Staat een relatieve stabiliteit wordt gewaarborgd in de visserijactiviteiten met betrekking tot elk van de betrokken bestanden”. De begrippen stabiliteit en relativiteit worden in de considerans van de verordening gedefinieerd. De zesde overweging stelt, dat „in het kader van deze stabiliteit... rekening moet worden gehouden met de bijzondere behoeften van de gebieden waar de plaatselijke bevolking zeer sterk is aangewezen op de visserij en aanverwante industrieën”. Volgens de zevende overweging moet „de nagestreefde relatieve stabiliteit in deze zin ... worden begrepen”. Uit de vierde overweging van de considerans van verordening (EEG) nr. 172/83 van de Raad van 25 januari 1983 inzake de vaststelling van de voor 1982 geldende totaal toegestane vangsten voor bepaalde visbestanden of groepen visbestanden in de visserijzone van de Gemeenschap en het voor de Gemeenschap beschikbare gedeelte van deze vangsten, de verdeling van dit gedeelte over de Lid-Staten en de bij de visserij in het kader van de totaal toegestane vangsten in acht te nemen voorschriften (
PB 1983, L 24, biz. 30
) blijkt verder dat „voor een billijke verdeling van de beschikbare hoeveelheden in het bijzonder rekening moet worden gehouden met de traditionele visserijactiviteit, de bijzondere behoeften van de gebieden waar de plaatselijke bevolking sterk afhankelijk is van de visserij en aanverwante industrieën, en het verlies van vangstmogelijkheden in de wateren van derde landen”.
Blijkens het voorgaande hebben de quota tot doel, te waarborgen dat elke Lid-Staat van de totaal toegestane vangsten van de Gemeenschap een deel krijgt, dat voornamelijk wordt vastgesteld aan de hand van de vangsten die vóór de invoering van het quotastelsel ten goede zijn gekomen aan de traditionele visserij, de plaatselijke bevolking die sterk afhankelijk is van de visserij, en de aanverwante industrieën van die Lid-Staat.
Zo gezien houdt een woonplaatsvereiste als het onderhavige geen verband met het doel van het quotastelsel en kan het derhalve niet door dat doel worden gerechtvaardigd.
Mitsdien moet op deze vraag worden geantwoord, dat het gemeenschapsrecht zich ertegen verzet, dat een Lid-Staat voor de toelating van een van zijn vaartuigen tot de visserij onder zijn vangstquota als voorwaarde stelt, dat 75% van de bemanning van dat vaartuig woonplaats aan wal heeft in die Lid-Staat.
Vraag I c)
Ten aanzien van de voorwaarde dat de kapitein en alle bemanningsleden bijdragen moeten betalen aan het socialezekerheidsstelsel van de betrokken Lid-Staat, zij erop gewezen dat het Hof in het arrest van 10 juli 1986 (zaak
60/85, Luijten, Jurispr. 1986, blz. 2365, 2368
) betreffende de uitlegging van de bepalingen van verordening nr. 1408/71 van de Raad van 14 juni 1971, zoals gewijzigd bij verordening nr. 1390/81 (
PB 1981, L 143, blz. 1
), heeft vastgesteld dat de bepalingen van titel II van die verordening een volledig stelsel van conflictregels vormen, hetgeen ertoe leidt, dat de wetgevers der Lid-Staten niet meer bevoegd zijn om de draagwijdte en de toepassingsmodaliteiten van hun nationale wetgeving te bepalen met betrekking tot de personen die eraan onderworpen zijn en het grondgebied waarbinnen de nationale bepalingen effect sorteren.
Een voorwaarde als de in geding zijnde, is evenwel in overeenstemming met de verplichting, neergelegd in artikel 13 van titel II van die verordening, dat in lid 2, sub c, bepaalt dat „onder voorbehoud van de artikelen 14 tot en met 17, op degene die zijn beroepswerkzaamheden uitoefent aan boord van een zeeschip dat onder de vlag van een Lid-Staat vaart, de wetgeving van die Staat van toepassing (is)”. Mitsdien kan zulk een voorwaarde niet in strijd met het gemeenschapsrecht worden geacht.
Deze conclusie onderstelt nochtans, dat de gestelde voorwaarde niet enkel in overeenstemming is met de regels maar ook met de uitzonderingen, die met name zijn voorzien in artikel 14 ter van verordening nr. 1408/71. Die bepaling, die speciaal op zeelieden betrekking heeft, bevat een uitzondering op de regel van artikel 13, lid 2, sub c, aangezien zij in bepaalde gevallen de wetgeving van een andere Lid-Staat dan de vlagstaat toepasselijk verklaart.
Derhalve is een voorwaarde, inhoudende dat de kapitein en de bemanning bijdragen moeten betalen aan het stelsel van sociale zekerheid van de betrokken Lid-Staat, niet door het gemeenschapsrecht verboden, voor zover zij in overeenstemming is met de regels neergelegd in verordening nr. 1408/71 van de Raad.
Mitsdien moet het antwoord op deze vraag luiden, dat het gemeenschapsrecht zich er niet tegen verzet, dat een Lid-Staat voor de toelating van een van zijn vaartuigen tot de visserij onder zijn vangstquota als voorwaarde stelt, dat de kapitein en de gehele bemanning van het vaartuig bijdragen betalen aan het stelsel van sociale zekerheid van die Lid-Staat, behalve in de gevallen waarin verordening nr. 1408/71 van de Raad anders bepaalt.
Vraag II
Het doel van de artikelen 55 en 56 van de Toetredingsakte van 1985 is, voor een overgangsperiode vast te stellen welke regels op Spaanse werknemers van toepassing zijn. In het bijzonder voorzien de betrokken bepalingen in een afwijking van het beginsel van het vrije verkeer van werknemers, neergelegd in artikel 48 EEG-Verdrag, voor zover daarbij tot 1 januari 1993 de toepasselijkheid van de artikelen 1 tot en met 16 van verordening (EEG) nr. 1612/68 van de Raad van 15 oktober 1968 betreffende het vrije verkeer van werknemers binnen de Gemeenschap (
PB 1968, L 257, blz. 2
) op Spaanse werknemers wordt uitgesloten.
De nationale rechter vraagt, of vissers die aan boord van Britse vaartuigen werken, als werknemer in de zin van artikel 55 van de Toetredingsakte van 1985 moeten worden beschouwd, indien zij als „share fishermen”, dat wil zeggen met een aandeel in de besomming, worden betaald.
Allereerst zij opgemerkt, dat het begrip werknemer in de zin van artikel 55 van de Toetredingsakte van 1985 identiek is aan het begrip in artikel 48 EEG-Verdrag. Derhalve moet worden bepaald, wat het begrip werknemer gemeenschapsrechtelijk inhoudt.
In het arrest van 3 juli 1986 (zaak
66/85, Lawrie-Blum, Jurispr. 1986, blz. 2121
) heeft het Hof vastgesteld dat bij de omschrijving van het begrip werknemer in de zin van het EEG-Verdrag, moet worden uitgegaan van objectieve criteria die, wat de rechten en plichten van de betrokkenen betreft, kenmerkend zijn voor de arbeidsverhouding. Het hoofdkenmerk van de arbeidsverhouding is evenwel, dat iemand voor een ander en onder diens gezag prestaties met een bepaalde economische waarde levert en als tegenprestatie een vergoeding ontvangt.
De vraag of een bepaalde verhouding niet als een dergelijke arbeidsverhouding kan worden aangemerkt, moet van geval tot geval worden beantwoord aan de hand van alle elementen en omstandigheden die de verhouding tussen de partijen kenmerken, zoals het delen in het commerciële risico van de onderneming, de vrijheid om zijn eigen werktijden te bepalen en zijn eigen assistenten aan te nemen. In elk geval is het enkele feit dat iemand met een „aandeel” (share) wordt beloond en dat zijn beloning eventueel op collectieve grondslag wordt berekend, niet van die aard, dat hij daardoor zijn hoedanigheid van werknemer verliest.
Derhalve sluit het enkele feit dat aan boord van Britse vaartuigen werkzame Spaanse vissers met een aandeel in de besomming worden betaald, niet uit dat de artikelen 55 en volgende van de Toetredingsakte van 1985 op hen van toepassing zijn.
Evenwel wordt in artikel 56, lid 1, tweede alinea, van deze Toetredingsakte bepaald: „Het Koninkrijk Spanje en de andere Lid-Staten zijn bevoegd, onderscheidenlijk ten aanzien van onderdanen van de andere Lid-Staten en ten aanzien van Spaanse onderdanen, tot en met 31 december 1992 de nationale bepalingen of bepalingen die voortvloeien uit bilaterale overeenkomsten waarbij immigratie en/of toegang tot arbeid in loondienst aan een voorafgaande vergunning wordt onderworpen, te handhaven.”
Ter zake zij verwezen naar het arrest van 23 maart 1983 (zaak
77/82, Peskeloglou, Jurispr. 1983, blz. 1085
) betreffende de uitlegging van artikel 45, lid 1, tweede alinea, van de Toetredingsakte van 1979 betreffende de toetreding van de Helleense Republiek tot de Europese Economische Gemeenschap (
PB 1979, L 291, blz. 27
), dat identiek is aan artikel 56, lid 1, tweede alinea, van de Toetredingsakte van 1985. Blijkens dat arrest moet die bepaling, als afwijking van het in artikel 48 EEG-Verdrag neergelegde beginsel van het vrije verkeer van werknemers, eng worden uitgelegd en mogen de oude Lid-Staten en de tot de Gemeenschap toegetreden Lid-Staten weliswaar bestaande beperkingen handhaven, maar mogen zij tijdens de overgangsperiode in geen geval de voorwaarden voor toegang tot een betrekking voor hun respectieve onderdanen strenger maken door nieuwe beperkende maatregelen in te voeren. Artikel 56, lid 1, tweede alinea van de Toetredingsakte van 1985 moet op dezelfde wijze worden uitgelegd.
In zijn arrest van 27 september 1989 (zaak
9/88, Lopes da Veiga, Jurispr. 1989, blz. 2989
) betreffende artikel 216, lid 1, van de Toetredingsakte van 1985, dat voor Portugese werknemers hetzelfde is geformuleerd als artikel 56, lid 1, van deze Toetredingsakte, heeft het Hof verder verklaard dat er geen reden is, aan reeds op het grondgebied van een van de oude Lid-Staten werkzame Portugezen de toepassing van de bepalingen van titel II van verordening (EEG) nr. 1612/68 betreffende het verrichten van arbeid en de gelijkheid van behandeling, te ontzeggen. Blijkens dat arrest mogen de oude Lid-Staten ingevolge artikel 216, lid 1, van de Toetredingsakte van 1985 bestaande beperkingen ten aanzien van Portugese onderdanen handhaven, doch niet ten aanzien van Portugese onderdanen die sedert een vóór de toetreding van Portugal gelegen tijdstip in loondienst werkzaam zijn aan boord van een onder de vlag van een andere Lid-Staat varend schip en die niet in het bezit zijn gesteld van een verblijfstitel voor het verrichten van arbeid in loondienst op het grondgebied van die staat, wanneer de arbeidsverhouding een voldoende nauwe aanknoping heeft met het grondgebied van die Lid-Staat. Die uitlegging moet eveneens worden gegeven aan artikel 56, dat de situatie van Spaanse werknemers regelt.
Mitsdien moet het antwoord op deze vraag luiden, dat de artikelen 55 en 56 van de Toetredingsakte van 1985 aldus moeten worden uitgelegd, dat zij niet ophouden toepasselijk te zijn op Spaanse vissers die aan boord van Britse vaartuigen werken, wegens het enkele feit dat die vissers worden beloond met een aandeel in de besomming, en dat zij zich niet verzetten tegen een nationale wettelijke regeling of praktijk volgens welke tot 1 januari 1993 75% van de bemanning van die vaartuigen niet uit Spanjaarden mag bestaan, mits die na de Toetredingsakte van 1985 ingevoerde beperking in geen geval de situatie van Spaanse werknemers verslechtert en niet geldt voor Spaanse onderdanen die ten tijde van de toetreding reeds als werknemer op het Britse grondgebied of op een Brits vaartuig waren tewerkgesteld, wanneer de arbeidsverhouding een voldoende nauwe band met dat grondgebied heeft.
Vraag III
Het antwoord op deze vraag moet luiden, dat geen van de door het Hof toegepaste bepalingen van gemeenschapsrecht rechtstreekse werking mist. Die bepalingen kunnen derhalve door particulieren voor een nationale rechterlijke instantie worden ingeroepen.
Kosten
De kosten door de regering van het Verenigd Koninkrijk, van Ierland, van de Italiaanse Republiek en van het Koninkrijk Spanje alsmede door de Commissie van de Europese Gemeenschappen wegens indiening van hun opmerkingen bij het Hof gemaakt, kunnen niet voor vergoeding in aanmerking komen. Ten aanzien van de partijen in het hoofdgeding is de procedure als een aldaar gerezen incident te beschouwen, zodat de nationale rechterlijke instantie over de kosten heeft te beslissen.

HET HOF VAN JUSTITIE,
uitspraak doende op de door de High Court of Justice of England and Wales bij beschikking van 1 december 1986 gestelde vragen, verklaart voor recht:

1)
Het gemeenschapsrecht verzet zich er niet tegen, dat een Lid-Staat voor de toelating van een van zijn vaartuigen tot de visserij onder zijn vangstquota als voorwaarde stelt, dat 75% van de bemanning van het vaartuig bestaat uit onderdanen van de Lid-Staten van de Gemeenschap.

2)
Het gemeenschapsrecht verzet zich ertegen, dat een Lid-Staat voor de toelating van een van zijn vaartuigen tot de visserij onder zijn vangstquota als voorwaarde stelt, dat 75% van de bemanning van dat vaartuig woonplaats aan wal heeft in die Lid-Staat.

3)
Het gemeenschapsrecht verzet zich er niet tegen, dat een Lid-Staat voor de toelating van een van zijn vaartuigen tot de visserij onder zijn vangstquota als voorwaarde stelt, dat de kapitein en de gehele bemanning van het vaartuig bijdragen betalen aan het stelsel van sociale zekerheid van die Lid-Staat, behalve in de gevallen waarin verordening (EEG) nr. 1408/71 van de Raad anders bepaalt.

4)
De artikelen 55 en 56 van de Toetredingsakte van 1985 moeten aldus worden uitgelegd, dat zij niet ophouden toepasselijk te zijn op Spaanse vissers die aan boord van Britse vaartuigen werken, wegens het enkele feit dat die vissers worden beloond met een aandeel in de besomming, en dat zij zich niet verzetten tegen een nationale wettelijke regeling of praktijk volgens welke tot 1 januari 1993 75% van de bemanning van die vaartuigen niet uit Spanjaarden mag bestaan, mits die na de Toetredingsakte van 1985 ingevoerde beperking in geen geval de situatie van Spaanse werknemers verslechtert en niet geldt voor Spaanse onderdanen die ten tijde van de toetreding reeds als werknemer op het Britse grondgebied of op een Brits vaartuig waren tewerkgesteld, wanneer de arbeidsverhouding een voldoende nauwe band met dat grondgebied heeft.

5)
Daar geen van de toepasselijke bepalingen van het gemeenschapsrecht rechtstreekse werking mist, kunnen zij door parodieren voor een nationale rechterlijke instantie worden ingeroepen.

Due
Slynn
Kakouris
Schockweiler
Koopmans
Mancini
Joliet
O'Higgins
Rodríguez Iglesias
Grévisse
Díez de Velasco
Uitgesproken ter openbare terechtzitting te Luxemburg op 14 december 1989.
De griffier
J.-G. Giraud
De president
O. Due
(
*1
)	Procestaal: Engels.