CELEX: 61990CJ0100
Οδηγία 69/169/ΕΟΚ του Συμβουλίου
Εθνική νομοθεσία μη σύμφωνη προς την οδηγία

Με δικόγραφο που κατέθεσε στη Γραμματεία του Δικαστηρίου στις 11 Απριλίου 1990, η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων άσκησε, δυνάμει του άρθρου 169 της Συνθήκης ΕΟΚ, προσφυγή με την οποία ζητεί να αναγνωριστεί ότι το Βασίλειο της Δανίας, περιορίζοντας σε δέκα λίτρα την ποσότητα καυσίμων εν γένει που μπορούν να εισάγουν οι ταξιδιώτες στη Δανία, με απαλλαγή από τους φόρους κύκλου εργασιών και τους ειδικούς φόρους καταναλώσεως, σε φορητά δοχεία εντός αυτοκινήτου οχήματος, ακόμη κι όταν τα εν λόγω καύσιμα είναι διαφορετικού τύπου από τα καύσιμα για κινητήρες, σε αντίθεση προς τις διατάξεις της οδηγίας 69/169/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 28ης Μαΐου 1969, περί εναρμονίσεως των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων, των σχετικών με τις απαλλαγές από τους φόρους κύκλου εργασιών και τους ειδικούς φόρους καταναλώσεως που εισπράττονται κατά την εισαγωγή, στο πλαίσιο της διεθνούς κυκλοφορίας των ταξιδιωτών ( ΕΕ ειδ. έκδ. 09/001, σ. 17, στο εξής: οδηγία), όπως τροποποιήθηκε από την τέταρτη οδηγία 78/1033/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 19ης Δεκεμβρίου 1978 ( ΕΕ ειδ. έκδ. 09/001, σ. 100), παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τη Συνθήκη ΕΟΚ.
Η Επιτροπή θεωρεί ότι ο προσαπτόμενος περιορισμός, που εισήχθη στο δανικό δίκαιο με την απόφαση 422, της 25ης Σεπτεμβρίου 1985, του Υπουργού Φόρων και Ειδικών Φόρων Καταναλώσεως
( Lovtidende
Α, 1985, σ. 1397 ), όπως αντικαταστάθηκε από την υπουργική απόφαση 412, της 13ης Ιουνίου 1989
( Lovtidende
Α, 1989, σ. 1379 ) και τροποποιήθηκε τελευταία με την υπουργική απόφαση 688, της 6ης Νοεμβρίου 1989
(Lovtidende
Α, 1989, σ. 585 ), αντιβαίνει προς τα άρθρα 1, παράγραφος 1, 2, παράγραφος 1, και 3, παράγραφος 3, της οδηγίας, όπως τροποποιήθηκε, επειδή ο περιορισμός που προβλέπεται στο άρθρο 3, παράγραφος 3, δεύτερο εδάφιο, αφορά μόνο τα καύσιμα για κινητήρες εσωτερικής καύσεως.
Στην έκθεση ακροατηρίου εκτίθενται διεξοδικώς τα πραγματικά περιστατικά της διαφοράς, η εξέλιξη της διαδικασίας καθώς και οι ισχυρισμοί και τα επιχειρήματα των διαδίκων. Τα στοιχεία αυτά της δικογραφίας δεν επαναλαμβάνονται κατωτέρω παρά μόνο καθόσον απαιτείται για τη συλλογιστική του Δικαστηρίου.
Πρέπει να υπομνησθεί ότι, σύμφωνα με τα προαναφερθέντα άρθρα 1, παράγραφος 1, και 2, παράγραφος 1, ισχύει απαλλαγή από τους φόρους κύκλου εργασιών και τους ειδικούς φόρους καταναλώσεως που επιβάλλονται κατά την εισαγωγή ως προς τα εμπορεύματα που περιέχονται στις προσωπικές αποσκευές των ταξιδιωτών που προέρχονται αντιστοίχως από τρίτες χώρες ή κράτη μέλη της Κοινότητας, όταν πληρούνται ορισμένες προϋποθέσεις.
Κατά το άρθρο 3, παράγραφος 3, της οδηγίας, όπως τροποποιήθηκε:
« Νοούνται ως προσωπικές αποσκευές το σύνολο των αποσκευών που ο ταξιδιώτης δύναται να παρουσιάσει στην τελωνειακή υπηρεσία κατά την άφιξη του καθώς και εκείνες τις οποίες παρουσιάζει μεταγενέστερα στην ίδια υπηρεσία, υπό την επιφύλαξη ότι αποδεικνύει ότι είχαν καταγραφεί ως συνοδευόμενες αποσκευές, κατά την αναχώρηση του, από την εταιρία που εξετέλεσε τη μεταφορά του.
Δεν αποτελούν προσωπικές αποσκευές τα φορητά δοχεία που περιέχουν καύσιμα. Ωστόσο, για κάθε μεταφορικό μέσο μετά κινητήρος, τυγχάνουν ατέλειας τα καύσιμα που περιέχονται σε τέτοια φορητά δοχεία για ποσότητα που δεν υπερβαίνει τα 10 λίτρα, υπό τη επιφύλαξη των εθνικών διατάξεων περί κατοχής και μεταφοράς καυσίμων. »
Η Δανική Κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι ο περιορισμός που προβλέπεται στο άρθρο 3, παράγραφος 3, δεύτερο εδάφιο, της οδηγίας, όπως τροποποιήθηκε, αφορά τα καύσιμα εν γένει και όχι μόνο τα καύσιμα για κινητήρες. Προβάλλει συναφώς ένα επιχείρημα που αντλεί από το γεγονός ότι στο κείμενο της διατάξεως στις διάφορες γλώσσες, μεταξύ των οποίων η δανική, χρησιμοποιείται ένας όρος που χαρακτηρίζει τα καύσιμα εν γένει.
Διαπιστώνεται ότι ο χρησιμοποιούμενος στο κείμενο της προαναφερόμενης διατάξεως σε διάφορες γλώσσες όρος αφορά τα καύσιμα για κινητήρες, ενώ στο κείμενο της διατάξεως σε άλλες γλώσσες χρησιμοποιείται η πλέον γενική έννοια των καυσίμων. Έτσι, στο κείμενο της διατάξεως στη γερμανική, την αγγλική, τη δανική, την ελληνική, την ολλανδική, την πορτογαλική, την ισπανική και την ιταλική χρησιμοποιούνται αντιστοίχως οι όροι « Kraftstoff », « fuel », « brændstof », « καύσιμα », « brandstof», « combustível », « carburante », « carburante ».
Ενόψει αυτών των διαφορών, πρέπει, προκειμένου να ερμηνευθεί η εν λόγω διάταξη, να αναζητηθεί ο σκοπός της.
Κατά την Επιτροπή, η θέσπιση του εν λόγω περιορισμού υπαγορεύθηκε από το γεγονός ότι πολυάριθμοι αυτοκινητιστές ζητούσαν, με κίνδυνο να διακυβευθεί η οδική ασφάλεια, να τύχουν των απαλλαγών που εφαρμόζονται υπό τις προϋποθέσεις των άρθρων 1 και 2 της οδηγίας σε σχέση με τα καύσιμα που περιέχονται σε φορητά δοχεία μεταφερόμενα εντός του οχήματός τους. Ενόψει ακριβώς αυτών των δεδομένων η Επιτροπή προέβλεψε, στην πρόταση της για τη θέσπιση της τέταρτης οδηγίας του Συμβουλίου, περί τροποποιήσεως της οδηγίας 69/169 (
ΕΕ 1978, C 213, σ. 9
), περιορισμό των ποσοτήτων καυσίμων που μπορούν να μεταφερθούν με απαλλαγή εντός εφεδρικών δοχείων. Η αντικατάσταση από το Συμβούλιο του όρου αυτού με τον όρο « φορητά δοχεία » δεν είχε ως σκοπό να επεκταθεί ο περιορισμός σε όλους τους τύπους μεταφερομένων καυσίμων εν γένει, αλλ' απλώς να καλυφθούν όλα τα καύσιμα για κινητήρες, συμπεριλαμβανομένων και αυτών που είναι άλλού τύπου από αυτόν που χρησιμοποιείται στο εν λόγω όχημα.
Πρέπει συναφώς να τονιστεί ότι, καίτοι ο σκοπός της εν λόγω διατάξεως συνίσταται στην προστασία της οδικής ασφάλειας, δεν γίνεται αντιληπτό γιατί ένας τύπος καυσίμου όπως το ντίζελ, το οποίο δεν είναι εύφλεκτο, θα αποτελούσε αντικείμενο του εν λόγω περιορισμού. Εξάλλου, όπως τόνισε και η Δανική Κυβέρνηση κατά την επ' ακροατηρίου συζήτηση, ούτε ένας τέτοιος σκοπός θα μπορούσε να αποτελέσει εξήγηση για το ότι η Επιτροπή προέτεινε διαφορετικούς περιορισμούς ως προς τις εισαγωγές από τρίτες χώρες και τις εισαγωγές που πραγματοποιούνται από κράτος μέλος, δηλαδή αντιστοίχως πέντε και δεκαπέντε λίτρων.
Ελλείψει οποιουδήποτε στοιχείου που να καθιστά δυνατό τον προσδιορισμό του ειδικού σκοπού της εν λόγω διατάξεως, πρέπει να τονιστεί ότι τα μέτρα που προβλέπονται από την οδηγία αποτελούν, όπως προκύπτει από την τρίτη της αιτιολογική σκέψη, ένα νέο βήμα προς την κατεύθυνση του αμοιβαίου ανοίγματος των αγορών των κρατών μελών και τη δημιουργία συνθηκών αναλόγων προς τις συνθήκες μιας εσωτερικής αγοράς και ότι, επομένως, δεδομένου ότι έχει ως σκοπό την υλοποίηση μιας θεμελιώδους ελευθερίας, η οδηγία πρέπει, σε περίπτωση αμφιβολίας, να ερμηνευθεί κατά τρόπο όσο το δυνατόν ευνοϊκότερο υπέρ της ελευθερίας αυτής.
Κατά συνέπεια, το άρθρο 3, παράγραφος 3, δεύτερο εδάφιο, της οδηγίας, όπως τροποποιήθηκε, αφορά μόνο τα καύσιμα για κινητήρες.
Η Δανική Κυβέρνηση προβάλλει, επικουρικώς, ότι, σε περίπτωση που προκριθεί μια τέτοια ερμηνεία, δεν θα μπορεί να εφαρμόζεται ως προς τα άλλα καύσιμα εν γένει καμία απαλλαγή βάσει της οδηγίας. Πράγματι, δεδομένου ότι το προαναφερθέν άρθρο αποκλείει τα φορητά δοχεία που περιέχουν καύσιμα για κινητήρες από την έννοια των προσωπικών αποσκευών, τα άλλα καύσιμα εν γένει θα πρέπει, πολύ περισσότερο, να αποκλείονται, επειδή δεν παρουσιάζουν καμία σχέση με το ταξίδι.
Πρέπει συναφώς να τονιστεί ότι η έννοια των προσωπικών αποσκευών κατά το άρθρο 3, παράγραφος 3, πρώτο εδάφιο, της οδηγίας, όπως τροποποιήθηκε, είναι αντικειμενική, ευρύτερη από τη συνήθη έννοια αυτού του όρου. Αφορά τις αποσκευές που μπορεί ο ταξιδιώτης να παρουσιάσει στην τελωνειακή υπηρεσία κατά την άφιξη του, καθώς και αυτές που παρουσιάζει μεταγενέστερα στην ίδια αυτή υπηρεσία υπό τις προϋποθέσεις που αναφέρονται στην προαναφερθείσα διάταξη. Είναι αληθές ότι, κατά το δεύτερο εδάφιο αυτής της παραγράφου, τα φορητά δοχεία που περιέχουν καύσιμα για κινητήρες δεν αποτελούν προσωπικές αποσκευές. Πάντως, η διάταξη αυτή, η οποία περιορίζει την έννοια των προσωπικών αποσκευών, πρέπει να ερμηνεύεται αυστηρώς.
Κατά συνέπεια, τα άλλα καύσιμα εν γένει εκτός από τα καύσιμα για κινητήρες, που μπορεί ο ταξιδιώτης να παρουσιάσει στην τελωνειακή υπηρεσία, εμπίπτουν στην έννοια των « προσωπικών αποσκευών » κατά την προαναφερθείσα διάταξη.
Από το σύνολο των προηγουμένων σκέψεων προκύπτει ότι, το Βασίλειο της Δανίας, περιορίζοντας σε δέκα λίτρα την ποσότητα καυσίμων εν γένει που μπορούν να εισάγουν οι ταξιδιώτες, με απαλλαγή από τους φόρους κύκλου εργασιών και ειδικών φόρων καταναλώσεως, στη Δανία σε φορητά δοχεία εντός αυτοκινήτου οχήματος, ακόμη και όταν τα εν λόγω καύσιμα είναι διαφορετικού τύπου από τα καύσιμα για κινητήρες, σε αντίθεση προς τις διατάξεις της οδηγίας 69/169/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 28ης Μαΐου 1969, περί εναρμονίσεως των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων, των σχετικών με τις απαλλαγές από τους φόρους κύκλου εργασιών και τους ειδικούς φόρους καταναλώσεως που εισπράττονται κατά την εισαγωγή, στο πλαίσιο της διεθνούς κυκλοφορίας των ταξιδιωτών, όπως τροποποιήθηκε από την τέταρτη οδηγία 78/1033/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 19ης Δεκεμβρίου 1978 ( ΕΕ ειδ. έκδ. 09/001, σ. 100 ), παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τη Συνθήκη ΕΟΚ.
Επί των δικαστικών εξόδων
Κατά το άρθρο 69, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα. Δεδομένου ότι το Βασίλειο της Δανίας ηττήθηκε, πρέπει να καταδικαστεί στα δικαστικά έξοδα.

Για τους λόγους αυτούς,
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
αποφασίζει:

1)
Το Βασίλειο της Δανίας, περιορίζοντας σε δέκα λίτρα την ποσότητα καυσίμων εν γένει που μπορούν να εισάγουν οι ταξιδιώτες, με απαλλαγή από τους φόρους κύκλου εργασιών και ειδικών φόρων καταναλώσεως, στη Δανία σε φορητά δοχεία εντός αυτοκινήτου οχήματος, ακόμη και όταν τα εν λόγω καύσιμα είναι διαφορετικού τύπου από τα καύσιμα για κινητήρες, σε αντίθεση προς τις διατάξεις της οδηγίας 69/169/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 28ης Μαΐου 1969, περί εναρμονίσεως των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων, των σχετικών με τις απαλλαγές από τους φόρους κύκλου εργασιών και τους ειδικούς φόρους καταναλώσεως που εισπράττονται κατά την εισαγωγή, στο πλαίσιο της διεθνούς κυκλοφορίας των ταξιδιωτών, όπως τροποποιήθηκε από την τέταρτη οδηγία 78/1033/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 19ης Δεκεμβρίου 1978 ( ΕΕ ειδ. έκδ. 09/001, σ. 100 ), παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τη Συνθήκη ΕΟΚ.

2)
Καταδικάζει το Βασίλειο της Δανίας στα δικαστικά έξοδα.

Due
Slynn
Joliét
Grévisse
Kapteyn
Κακούρης
Moitinho de Almeida
Diez de Velasco
Zuleeg
Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο Λουξεμβούργο στις 17 Οκτωβρίου 1991.
Ο Γραμματέας
J.-G. Giraud
Ο Πρόεδρος
Ο. Due
(
*1
)	Γλώσσα διαδικασίας: η δανική.