CELEX: 61993CJ0435
Ισότητα αμοιβών μεταξύ ανδρών και γυναικών εργαζομένων
Δικαίωμα υπαγωγής σε επαγγελματικό συνταξιοδοτικό σύστημα
Δικαίωμα συντάξεως γήρατος
Εργαζόμενοι με μειωμένο ωράριο

για τα δικαστικά έξοδα
Επί των δικαστικών εξόδων
43 Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν η Κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου και η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, που κατέθεσαν παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, δεν αποδίδονται. Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου, σ' αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων.
Διατακτικό
Για τους λόγους αυτούς,
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (έκτο τμήμα),
κρίνοντας επί των ερωτημάτων που του υπέβαλε με διάταξη της 18ης Οκτωβρίου 1993 το Kantongerecht te Rotterdam, αποφαίνεται:
1) Το δικαίωμα υπαγωγής σε επαγγελματικό συνταξιοδοτικό σύστημα εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 119 της Συνθήκης ΕΟΚ και, επομένως, καλύπτεται από την απαγόρευση των διακρίσεων που θεσπίζει το άρθρο αυτό. Η ερμηνεία αυτή δεν επηρεάζεται ούτε από τον σκοπό της εθνικής νομοθεσίας που επιτρέπει την επιβολή υποχρεωτικής ασφαλίσεως σ' ένα τέτοιο σύστημα ούτε από το γεγονός ότι ο εργοδότης υπέβαλε διοικητική ένσταση κατά της αποφάσεως περί επιβολής μιας τέτοιας υποχρεωτικής ασφαλίσεως ούτε, τέλος, από την ενδεχόμενη διενέργεια έρευνας μεταξύ των εργαζομένων προκειμένου να υποβληθεί αίτηση εξαιρέσεως από την υποχρεωτική ασφάλιση.
2) Ο διαχρονικός περιορισμός των αποτελεσμάτων της αποφάσεως της 17ης Μαΐου 1990 στην υπόθεση C-262/88, Barber, δεν έχει εφαρμογή στο δικαίωμα υπαγωγής σε επαγγελματικό συνταξιοδοτικό σύστημα όπως το επίμαχο στην υπόθεση της κύριας δίκης ούτε στο δικαίωμα συντάξεως γήρατος, στην περίπτωση εργαζομένου αποκλεισθέντος από την υπαγωγή σε τέτοιο σύστημα κατά παράβαση του άρθρου 119 της Συνθήκης.
3) Οι διαχειριστές ενός επαγγελματικού συνταξιοδοτικού συστήματος υποχρεούνται, όπως ακριβώς ο εργοδότης, να τηρούν τις διατάξεις του άρθρου 119 της Συνθήκης και ο εργαζόμενος που υφίσταται δυσμενή διάκριση μπορεί να προβάλλει απευθείας τα δικαιώματά του κατά των εν λόγω διαχειριστών.
4) Το γεγονός ότι ένας εργαζόμενος μπορεί να αξιώσει την αναδρομική υπαγωγή σε επαγγελματικό συνταξιοδοτικό σύστημα δεν τον απαλλάσσει από την υποχρέωση καταβολής των εισφορών που οφείλονται για το χρονικό διάστημα της αναδρομικής υπαγωγής.
5) Οι εθνικοί κανόνες που τάσσουν προθεσμίες ασκήσεως προσφυγών του εσωτερικού δικαίου είναι αντιτάξιμοι στους εργαζομένους που προβάλλουν δικαίωμα υπαγωγής σε επαγγελματικό συνταξιοδοτικό σύστημα ή εισπράξεως συντάξεως γήρατος, υπό την προϋπόθεση ότι δεν είναι λιγότερο ευνοϊκοί για τις προσφυγές αυτού του είδους απ' ό,τι για τις παρόμοιες προσφυγές του εσωτερικού δικαίου και ότι δεν καθιστούν πρακτικώς αδύνατη ή υπέρμετρα δυσχερή την άσκηση των δικαιωμάτων που απονέμει η κοινοτική έννομη τάξη.
6) Το πρωτόκολλο υπ' αριθ. 2 περί του άρθρου 119 της Συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, το οποίο έχει προσαρτηθεί στη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή 'Ενωση, δεν έχει καμία επίπτωση στο δικαίωμα υπαγωγής σε επαγγελματικό συνταξιοδοτικό σύστημα ούτε στο δικαίωμα συντάξεως γήρατος στην περίπτωση εργαζομένου αποκλεισθέντος από την υπαγωγή σε επαγγελματικό συνταξιοδοτικό σύστημα κατά παράβαση του άρθρου 119 της Συνθήκης, δικαιώματα τα οποία εξακολουθούν να διέπονται από την απόφαση της 13ης Μαΐου 1986 στην υπόθεση 170/84, Bilka.