CELEX: 62002CJ0195
Nuqqas ta' Stat li jwettaq obbligu
Direttiva 91/439/KEE
Liċenzja tas-sewqan
Rikonoxximent reċiproku
Reġistrazzjoni u tibdil obbligatorju
Kundizzjonijiet ta' tiġdid ta' liċenzji maħruġa qabel it-traspożizzjoni tad-direttiva

1       Permezz tar-rikors tagħha, il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja sabiex tikkonstata li,
billi adotta l-Artikoli 22 sa 24 u 25(2) tar-Regolamento de conductores (Regolament dwar is-sewwieqa), adottat permezz tar-Real
Decreto (Digriet Irjali) 772/1997, tat-30 ta' Mejju 1997 (BOE nru 135, tas-6 ta' Ġunju 1997, p. 17348), u s-seba' dispożizzjoni
tranżitorja ta' l-istess regolament, ir-Renju ta' Spanja naqas milli jwettaq l-obbligi tiegħu taħt l-Artikoli 1(2) u 7(1)(a),
kif ukoll taħt il-punt 4 ta' l-Anness I tad-Direttiva tal-Kunsill 91/439/KEE, tad-29 ta' Lulju 1991, dwar il-liċenzji tas-sewqan
(ĠU L 237, p. 1), kif emendata permezz tad-Direttiva tal-Kunsill 96/47/KE, tat-23 ta' Lulju 1996 (ĠU L 235, p. 1, aktar 'il
quddiem id-"Direttiva 91/439").

Il-kuntest ġuridiku

Il-leġiżlazzjoni Komunitarja
2       L-ewwel premessa tad-Direttiva 91/439 hija fformulata bil-mod segwenti:
"[...] għall-għan tal-politika komuni tat-trasport, u bħala kontribuzzjoni sabiex titjieb is-sigurtà tat-traffiku fit-toroq,
kif ukoll sabiex jeħfief il-moviment tan-nies li jmorru joqogħdu fi Stat Membru ieħor għajr dak li fih ikunu għaddew minn
test tas-sewqan, jixraq illi għandu jkun hemm mudell Komunitarju tal-liċenzja tas-sewqan nazzjonali li tkun rikonoxxuta reċiprokament
mill-Istati Membri mingħajr l-ebda obbligu li jiġu mibdula l-liċenzji".
3       Skond id-disa' u l-għaxar premessi ta' l-istess direttiva:
"[…] [i]d-dispożizzjonijiet iddikjarati fl-Artikolu 8 tad-Direttiva 80/1263/KEE, u b'mod partikolari l-obbligu li jiġu mibdula
l-liċenzji tas-sewqan f'perijodu taż-żmien ta' sena mill-bidla tar-residenza normali, joħolqu ostaklu għall-moviment ħieles
tal-persuni; […] dan mhux aċċettat fid-dawl tal-progress magħmul lejn l-integrazzjoni Ewropea;
[…] b'żieda ma' dan, għar-raġunijiet konnessi mas-sigurtà fuq it-triq u mat-traffiku, l-Istati Membri għandhom ikunu kapaċi
li japplikaw id-dispożizzjonijiet nazzjonali tagħhom meta jirtiraw, jissospendu u jikkanċellaw il-liċenzji tas-sewqan [lid-detenturi]
kollha ta' liċenzja tas-sewqan wara li jkun kisbu r-residenza normali fit-territorju tagħhom."
4       L-Artikolu 1 tad-Direttiva 91/439 jipprovdi li:
"1.      L-Istati Membri għandhom idaħħlu liċenzja nazzjonali tas-sewqan imsejsa fuq il-mudell Komunitarju deskritt fl-Anness I jew
Ia, skond id-dispożizzjonijiet ta' din id-Direttiva.
2.      Il-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri għandhom ikunu rrikonoxxuti reċiprokament.
3.      Meta [d-detentur] ta' liċenzja nazzjonali valida tas-sewqan imur joqgħod normalment fi Stat Membru ieħor għajr dak li jkun
ħariġlu l-liċenzja, l-Istat Membru ospitanti jista' japplika, fuq [id-detentur] tal-liċenzja, [i]r-regoli nazzjonali tiegħu
fil-perijodu taż-żmien tal-validità tal-liċenzji, il-kontrolli mediċi u l-arranġamenti dwar it-taxxi u jista' jdaħħal fil-liċenzja
kull tagħrif indispensabbli għall-amministrazzjoni."
5       L-Artikolu 7(1)(a) ta' l-istess direttiva jipprovdi li:
"1.      Il-liċenzji tas-sewqan għandhom, barra minn hekk, jinħarġu biss lil dawk l-applikanti:
(a)      li jkunu għaddew mit-test tal-ħiliet u l-imġiba u test tat-teorija u li jilħqu l-istandards mediċi, skond id-dispożizzjonijiet
ta' l-Annessi II u III".
6       Skond l-Artikolu 8 tad-Direttiva 91/439:
"1.      Meta [d-detentur] ta' liċenzja valida tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru jkollu r-residenza normali fi Stat Membru ieħor,
jista' jitlob illi l-liċenzja tas-sewqan tiegħu tiġi mibdula ma' liċenzja ekwivalenti; għandu jiddependi mill-Istat Membru
li jeffettwa dan il-bdil sabiex jikkontrolla, jekk meħtieġ, jekk il-liċenzja mogħtija tkunx fil-fatt għadha valida.
2.      Bla ħsara għat-tħaris tal-prinċipju tat-territorjalità tal-liġijiet kriminali u tal-pulizija, l-Istati Membri tar-residenza
normali jistgħu japplikaw id-dispożizzjonijiet nazzjonali tagħhom dwar ir-restrizzjoni, is-sospensjoni, l-irtirar jew it-tħassir
tad-dritt tas-sewqan fuq [id-detentur] ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor u, jekk meħtieġ, jibdlu l-liċenzja
b'dan il-għan.
3.      L-Istat Membru li jeffettwa l-bdil għandu jagħti lura l-liċenzja l-qadima lill-awtoritajiet ta' l-Istat Membru li jkun ħariġha
u jagħti r-raġunijiet tiegħu għaliex għamel dan.
4.      Stat Membru jista' jirrifjuta li jirrikonoxxi l-validità ta' kull liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor lill-persuna
li tkun, fit-territorju ta' l-Istat ta' qabel, bla ħsara għal waħda mill-miżuri riferiti fil-paragrafu 2.
Stat Membru jista' l-istess jirrifjuta li joħroġ liċenzja tas-sewqan lil applikant li jkun bla ħsara għal din il-miżura fi
Stat Membru ieħor.
[…]"
7       Skond l-Artikolu 9 tad-Direttiva 91/439, residenza "normali" tfisser il-post fejn persuna tgħix normalment, jiġifieri għal
ta' l-inqas 185 jum f'kull sena kalendarja, minħabba rabtiet personali u tax-xogħol, jew, fil-każ ta' persuna li ma jkollhiex
irbit ta' xogħol, minħabba r-rabtiet personali li juru rabtiet mill-qrib bejn din il-persuna u l-post fejn tgħix.
8       Skond il-punt 2 ta' l-Anness I tad-Direttiva 91/439, il-liċenzja tas-sewqan għandu jkun fiha sitt paġni.
9       Skond il-punt 4 ta' l-Anness I ta' l-istess direttiva:
"Fejn [id-detentur] ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ikun mar jirresjedi normalment fi Stat Membru ieħor,
dan ta' l-aħħar jista' jindika:
–       il-bidla/bidliet tar-residenza fil-paġna 6,
–       it-tagħrif meħtieġ għal skopijiet amministrattivi bħalma huma r-reati serji kommessi fit-territorju tiegħu, fil-paġna 5,
sakemm jiddaħħal ukoll dan it-tip ta' tagħrif fil-liċenzji li (l-Istat) joħroġ u li jkun hemm spazju disponibbli għal dan
il-għan."
10     Id-Direttiva 96/47, li daħlet fis-seħħ fit-18 ta' Settembru 1996, żiedet, fost l-oħrajn, l-Anness Ia mad-Direttiva 91/439.
Dan l-anness joffri lill-Istati Membri l-possibbiltà li joħorġu liċenzji skond mudell definit, li hu differenti minn dak previst
fl-Anness I tad-Direttiva 91/439. Dan it-tieni mudell ta' liċenzja jieħu l-forma ta' karta polikarbonata bħal dawk li jintużaw
għall-karti tal-bank u karti ta' kreditu.
11     Skond il-punt 2 ta' l-imsemmi Anness Ia, dan il-mudell ta' liċenzja għandu jkollu żewġ naħat u fuq in-naħa ta' wara għandu
jkun hemm spazju rriżervat għall-Istat Membru ospinanti sabiex eventwalment ikun jista', fil-kuntest ta' l-applikazzjoni tal-punt
3(a) ta' dan l-Anness, jinkludi d-dettalji personali li huma indispensabbli għall-amministrazzjoni tal-liċenzja.
12     Il-punt 3(a) ta' l-Anness Ia tad-Direttiva 91/439 jipprovdi li:
"Fejn id-detentur ta' liċenz[j]a tas-sewqan maħruġa minn xi Stat Membru f'konformità ma' dan l-Anness ikollu r-residenza normali
tiegħu f'xi Stat Membru ieħor, dak l-Istat Membru jista' jdaħħal fil-liċenz[j]a informazzjoni li hija essenzjali għall-amministrazzjoni
tagħha, sakemm idaħħal ukoll din it-tip ta' informazzjoni fil-liċenz[j]i li joħroġ u sakemm jibqa' biżżejjed spazju għal dan
il-għan."

Il-leġiżlazzjoni nazzjonali
13     Id-Direttiva 91/439 ġiet trasposta fid-dritt Spanjol permezz tar-Regolament dwar is-sewwieqa. L-Artikoli 21 sa 29 ta' dan
ir-regolament jirrigwardaw il-validità, fi Spanja, ta' liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra.
14     L-Artikolu 21 tar-Regolament dwar is-sewwieqa jipprovdi li l-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra skond il-leġiżlazzjoni
Komunitarja jibqgħu validi fi Spanja taħt il-kundizzjonijiet li taħthom ikunu nħarġu mill-Istat Membru ta' oriġini, sakemm
l-età meħtieġa għas-sewqan tikkorrispondi għal dik stabbilita sabiex wieħed iġib liċenzja tas-sewqan Spanjola li tkun ekwivalenti.
15     L-Artikolu 22 ta' l-istess regolament, li jikkonċerna r-reġistrazzjoni fir-Registro de Conductores e Infractores (reġistru
tas-sewwieqa u tal-persuni li jwettqu reati), jipprovdi li, meta d-detentur ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru
ieħor jistabbilixxi r-residenza normali tiegħu fi Spanja u huwa jsuq jew jixtieq isuq vettura, huwa għandu sitt xhur mid-data
li fiha r-residenza tiegħu tkun ġiet ifformalizzata jew iddokumentata sabiex it-tagħrif dwar il-liċenzja tiegħu jiġi inkluż
fir-reġistru tas-sewwieqa u tal-persuni li jwettqu reati. Skond din l-istess dispożizzjoni, l-amministrazzjoni kompetenti
għandha tinkludi fil-liċenzja tas-sewqan id-dettalji kollha neċessarji għall-amministrazzjoni tagħha u, b'mod partikolari,
il-post ta' residenza normali tad-detentur ta' l-imsemmija liċenzja.
16     L-Artikolu 23 tar-Regolament dwar is-sewwieqa jipprovdi li:
"1.      Id-detentur ta' liċenzja huwa suġġett għall-eżamijiet tal-ħiliet mentali u fiżiċi tiegħu fl-istess intervalli bħal dawk previsti
fl-Artikolu 16 ta' dan ir-regolament għal-liċenzji tas-sewqan maħruġa fi Spanja mid-data li fiha t-tagħrif tal-liċenzja jiġi
inkluż fir-reġistru.
2.      Ir-riżultati ta' l-eżamijiet imsemmija fil-paragrafu preċedenti għandhom jiġu kkomunikati lill-Jefatura Provincial de Tráfico
[amministrazzjoni provinċjali tat-traffiku], li għandha tieħu nota tagħhom u tavża lill-persuna kkonċernata bid-data sa meta
għandha tagħmel l-eżami sussegwenti u tgħarrafha bir-riżultati tagħha, data li għandha tissemma fil-liċenzja tas-sewqan tagħha."
17     Skond l-Artikolu 24 ta' l-imsemmi regolament, "is-segwenti ma jagħtux lid-detentur tagħhom id-dritt li jsuq vettura fi Spanja:
(a)      il-liċenzji li d-detentur tagħhom ma jkunx ħares l-obbligu tagħhom li jirreġistra d-dettalji personali tiegħu f'Jefatura Provincial
de Tráfico, skond id-dispożizzjonijiet ta' l-Artikolu 22 ta' dan ir-regolament, sakemm huwa jagħmel dan;
(b)      il-liċenzji li d-detentur tagħhom ma jkunx għamel l-eżami tal-ħiliet mentali u fiżiċi tiegħu fit-terminu indikat mill-Jefatura
Provincial de Tráfico rilevanti, sakemm huwa jagħmel dan. Jekk ikun għadda terminu ta' aktar minn erba' snin mid-data li fiha
huwa kellu jagħmel l-aħħar eżami, il-liċenzja ma tibqax aktar valida għas-sewqan fi Spanja, u dan il-fatt għandu jissemma
fil-liċenzja tas-sewqan u fir-reġistru;
(c)      il-liċenzji li d-detentur tagħhom ma jgħaddix mill-eżami hawn fuq imsemmi, u dan il-fatt għandu wkoll jissemma fil-liċenzja
u fir-reġistru;
(d)      il-liċenzji li l-perijodu ta' validità tagħhom ikun skada."
18     Skond l-Artikolu 25(2) tar-Regolament dwar is-sewwieqa, "il-Jefatura Provincial de Tráfico għandu jissostitwixxi liċenzja
tas-sewqan
ex officio
, jekk, minħabba l-karatteristiċi ta' din ta' l-aħħar, minħabba l-fatt li l-ispazju kollu jkun użat jew minħabba raġunijiet
oħra, huwa impossibbli li jissemma t-tagħrif neċessarju għall-amministrazzjoni tagħha skond id-dispożizzjonijiet ta' l-Artikolu
23 ta' dan ir-regolament."
19     Skond is-seba' dispożizzjoni tranżitorja ta' l-istess regolament, intitolata "ħiliet mentali u fiżiċi":
"Fi żmien it-terminu ta' erba' snin imsemmi fl-Artikolu 17(3) ta' dan ir-regolament, li jibda jiddekorri mid-dħul tiegħu fis-seħħ,
id-detenturi tal-liċenzji tas-sewqan li ma jkunx irnexxielhom jiksbu t-tiġdid tagħhom peress li ma kellhomx il-ħiliet mentali
u fiżiċi previsti fl-Annessi I u II tar-Real Decreto 2272/1985, ta' l-14 ta' Diċembru 1985, jistgħu jiksbuh sakemm jippreżentaw
applikazzjoni f'dan is-sens, iressqu provi tal-ħiliet mentali u fiżiċi msemmija fl-Anness IV ta' dan ir-regolament u sakemm
ma jkunx għadda terminu ta' aktar mid-doppju tat-terminu ta' validità tal-liċenzja skaduta minn meta din tkun inħarġet jew
minn meta din tkun iġġeddet l-aħħar darba.
Id-detenturi ta' liċenzja tas-sewqan miksuba qabel id-dħul fis-seħħ ta' dan ir-regolament li, meta japplikaw għal estensjoni
tal-perijodu ta' validità, ma jkollhomx il-ħiliet mentali u fiżiċi msemmija fl-Anness IV ta' l-imsemmi regolament, jistgħu
jiksbu l-estensjoni jekk jippreżentaw applikazzjoni għal dan il-għan u jekk iġibu prova tal-ħiliet imsemmija fl-Anness I u
II tar-Real Decreto 2272/1985, ta' l-4 ta' Diċembru 1985."

Il-proċedura prekontenzjuża
20     Wara skambju ta' ittri mal-Gvern Spanjol, il-Kummissjoni, peress li kkunsidrat li r-Renju ta' Spanja kien naqas mill-obbligi
tiegħu taħt id-Direttiva 91/439, fis-27 ta' Ottubru 1999 bagħtitlu ittra ta' intimazzjoni fejn talbitu jippreżenta l-osservazzjonijiet
tiegħu f'terminu ta' xahrejn.
21     Peress li ma kinitx konvinta mill-ispjegazzjonijiet ipprovduti mill-Gvern Spanjol, fis-26 ta' Lulju 2001, il-Kummissjoni ħarġet
opinjoni motivata fejn stiednet lill-imsemmi Stat Membru jieħu l-miżuri neċessarji sabiex jikkonforma ruħu ma' din l-opinjoni
f'terminu ta' xahrejn, li kien jibda jiddekorri min-notifika ta' l-istess opinjoni.
22     Peress li l-Gvern Spanjol kien informa lill-Kummissjoni li ma kienx ser jibdel il-pożizzjoni tiegħu, din ta' l-aħħar iddeċidiet
li tressaq dan ir-rikors.
23     Permezz ta' digrieti tal-President tal-Qorti tal-Ġustizzja ta' l-10 ta' Ottubru 2002, ir-Renju ta' l-Olanda kif ukoll ir-Renju
Unit tal-Gran Brittanja u ta' l-Irlanda ta' Fuq ġew awtorizzati jintervjenu f'din il-każwa in sostenn tat-talbiet tar-Renju
ta' Spanja. Madankollu, il-Gvern tal-Renju Unit biss ippreżenta sottomissjonijiet ta' l-intervent.

Fuq l-ammissibbiltà ta' l-intervent tar-Renju Unit

L-argumenti tal-partijiet
24     Il-Kummissjoni ssostni li r-rikors għal intervent tar-Renju Unit huwa inammissibbli peress li dan l-Istat Membru jintervjeni
biss parzjalment in sostenn tar-Renju ta' Spanja, billi t-talbiet tiegħu jirrigwardaw biss l-ewwel ilment mit-tlieta invokati
mill-Kummissjoni u billi dawn ma jaqgħux kjarament fl-iskema ta' difiża adottata mir-Renju ta' Spanja.
25     Il-Gvern tar-Renju Unit iwieġeb li l-eċċezzjoni mqajma mill-Kummissjoni mhijiex ammissibbli. Il-pożizzjoni tal-Kummissjoni
tirriżulta minn analiżi żbaljata tal-ġurisprudenza u minn qari superfiċjali tat-talbiet tar-rikors tiegħu għal intervent.

Kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
26     Għandu jiġi mfakkar li, skond ir-raba' paragrafu ta' l-Artikolu 40 ta' l-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja, "[r]ikorsi għal
intervent jistgħu [j]kollhom bħala oġġett biss is-sostenn tat-talbiet ta' waħda mill-partijiet".
27     Filwaqt li huwa minnu, kif irrilevat mill-Kummissjoni, li l-intervent tar-Renju Unit huwa bbażat fuq argumenti parzjalment
differenti minn dawk imressqa mill-Gvern Spanjol, jibqa' l-fatt li l-argumenti tal-Gvern tar-Renju Unit huma intiżi sabiex,
bħal dawk tal-Gvern Spanjol, juru li r-rikors tal-Kummissjoni għandu jiġi miċħud.
28     Għalhekk, għandu jiġi kkonstatat li l-għan tat-talbiet tar-rikors għal intervent tar-Renju Unit huwa li jsostni t-talbiet
tar-Renju ta' Spanja.
29     Għandu jingħad ukoll li, kuntrarjament għal dak li sostniet il-Kummissjoni fis-seduta, mis-sentenza tas-17 ta' Marzu 1993,
Il-Kummissjoni vs Il-Kunsill (C-155/91, Ġabra p. I-939) ma jirriżultax li, il-fatt li r-rikors għal intervent tar-Renju Unit
jirrigwarda wieħed biss mit-tliet ilmenti invokati in sostenn tar-rikors, huwa ta' natura tali li jrendi dan l-intervent inammissibbli.
30     Fil-fatt, mis-sentenza Il-Kummissjoni vs Il-Kunsill, iċċitata aktar 'il fuq, jirriżulta li t-talbiet tar-rikors għal intervent
in kwistjoni f'din il-kawża kienu jikkonċernaw l-annullament ta' artikolu partikolari ta' direttiva għal motivi li huma kompletament
differenti minn dawk invokati mir-rikorrenti sabiex tikseb l-annullament tad-direttiva kollha, u dan wassal lill-Qorti tal-Ġustizzja
għall-konklużjoni li t-talbiet ta' l-intervent ma setgħux jiġu kkunsidrati bħala li għandhom l-istess suġġett bħal dawk li
huma kienu ġew imressqa sabiex isostnu.
31     F'dan il-każ, kif jirriżulta mill-punt 28 ta' din is-sentenza, it-talbiet tar-rikors għal intervent imressaq mir-Renju Unit
kellhom preċiżament l-għan li jsostnu t-talbiet tal-konvenut.
32     Għaldaqstant, l-eċċezzjoni ta' inammissibbiltà mqajma mill-Kummissjoni kontra r-rikors għal intervent tar-Renju-Unit għandha
tiġi miċħuda.

Fuq ir-rikors
33     In sostenn tar-rikors tagħha, il-Kummissjoni tinvoka tliet ilmenti li jirrigwardaw, l-ewwel nett, il-proċedura ta' reġistrazzjoni
tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra, it-tieni nett, l-obbligu li wħud minn dawn il-liċenzji tas-sewqan
jiġu mibdula ma' liċenzji tas-sewqan Spanjoli u, it-tielet nett, il-kundizzjonijiet ta' tiġdid jew estensjoni tal-liċenzja
tas-sewqan maħruġa qabel it-traspożizzjoni tad-Direttiva 91/439 fid-dritt Spanjol.

Fuq l-ammissibbiltà tat-tielet ilment
34     Il-Gvern Spanjol jikkontesta l-ammissibbiltà tat-tielet ilment, peress li dan ma kienx inkluż la fl-ittra ta' intimazzjoni
u lanqas fl-opinjoni motivata.
35     Il-Kummissjoni ma ppreżentat ebda sottomissjoni dwar din l-eċċezzjoni ta' inammissibbiltà.
36     F'dan ir-rigward, għandu jiġi mfakkar li l-ittra ta' intimazzjoni mibgħuta mill-Kummissjoni lill-Istat Membru, u wara, l-opinjoni
motivata maħruġa mill-Kummissjoni, jillimitaw is-suġġett tal-kawża, li, sussegwentement, ma jistax jiġi estiż. Fil-fatt, il-possibbiltà
għall-Istat Membru li jippreżenta l-osservazzjonijiet tiegħu tikkostitwixxi, anke jekk iqis li m'għandux jagħmel użu minnha,
garanzija essenzjali intiża mit-Trattat KE u l-ħarsien tagħha hija kundizzjoni ta' forma essenzjali fil-proċedura għal nuqqas
ta' twettiq ta' obbligu ta' Stat Membru. Konsegwentement, l-opinjoni motivata u r-rikors tal-Kummissjoni għandhom ikunu bbażati
fuq l-istess ilmenti bħal dawk li jinsabu fl-ittra ta' intimazzjoni li tagħti bidu għall-proċedura prekontenzjuża (ara, b'mod
partikolari, is-sentenzi tad-29 ta' Settembru 1998, Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja, Ġabra p. I-5449, punt 55, u tat-22 ta'
April 1999, Il-Kummissjoni vs Ir-Renju Unit, Ġabra p. I-2023, punt 36).
37     F'dan il-każ, mill-ittra ta' intimazzjoni u mill-opinjoni motivata jirriżulta li, matul il-proċedura prekontenzjuża, il-Kummissjoni
manifestament ressqet l-ilment li l-Gvern Spanjol qiegħed jikkontesta l-ammissibbiltà tiegħu. Din il-konstatazzjoni hija wkoll
ikkorroborata mill-fatt li, fir-risposta tiegħu għall-ittra ta' intimazzjoni, il-Gvern Spanjol ta spjegazzjonijiet dwar ir-raġunijiet
li wassluh sabiex jadotta d-dispożizzjonijiet li dwarhom sar l-ilment in kwistjoni.
38     Għaldaqstant, l-eċċezzjoni ta' inammissibbiltà imqajma mill-Gvern Spanjol kontra t-tielet ilment għandha tiġi miċħuda.

Fuq il-mertu
Fuq l-ewwel ilment
–       L-argumenti tal-partijiet
39     Permezz ta' l-ilment tagħha, il-Kummissjoni takkuża lir-Renju ta' Spanja bil-ksur tal-prinċipju ta' rikonoxximent reċiproku
tal-liċenzji tas-sewqan inkorporat fl-Artikolu 1(2) tad-Direttiva 91/439 billi, fl-Artikoli 22 sa 24, huwa pprovda għar-reġistrazzjoni
obbligatorja u sistematika tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra meta d-detenturi ta' l-imsemmija liċenzji
jkunu stabbilixxew ir-residenza normali tagħhom fi Spanja.
40     Il-Kummissjoni tirrileva li r-reġistrazzjoni tal-liċenzji tas-sewqan hija obbligatorja fis-sitt xhur li jibdew jiddekorru
mill-formalizzazzjoni jew id-dokumentazzjoni ta' l-istabbiliment, fi Spanja, tar-residenza normali tad-detentur ta' l-imsemmija
liċenzja. Fin-nuqqas ta' din ir-reġistrazzjoni, il-liċenzja tas-sewqan ma tibqax valida fit-territorju Spanjol, peress li
s-sewqan ta' vetturi b'liċenzja bħal din huwa kkunsidrat bħala sewqan mingħajr awtorizzazzjoni amministrattiva u jista' jinvolvi
penali amministrattivi kif ukoll konsegwenzi ġuridiċi ċivili, kriminali u amministrattivi.
41     Minn naħa, mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, jirriżulta li l-prinċipju ta' rikonnoxximent reċiproku tal-liċenzji
tas-sewqan għandu japplika "mingħajr ebda formalità" (sentenzi tad-29 ta' Frar 1996, Skanavi u Chryssanthakopoulos, C-193/94,
Ġabra p. I-929, punt 26, u tad-29 ta' Ottubru 1998, Awoyemi, C-230/97, Ġabra p. I-6781, punt 41). Peress li, f'dan il-każ,
ir-reġistrazzjoni ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor hija kundizzjoni għar-rikonoxximent reċiproku, din
ir-reġistrazzjoni tikkostitwixxi ostakolu għall-moviment liberu tal-persuni. Il-fatt li ċ-ċittadini Spanjoli huma wkoll obbligati
li jirreġistraw il-liċenzji tas-sewqan tagħhom mhuwiex rilevanti f'dan ir-rigward.
42     Min-naħa l-oħra, kuntrarjament għal dak li jsostni l-Gvern Spanjol, ir-reġistrazzjoni mhijiex neċessarja sabiex tkun tista'
tiġi eżerċitata s-setgħa mogħtija lill-Istati Membri permezz ta' l-Artikolu 1(3) tad-Direttiva 91/439. Barra minn hekk, fis-sentenza
tagħha tat-22 ta' Jannar 2002, Canal Satélite Digital (C-390/99, Ġabra p. I-607), il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li sistema
ta' reġistrazzjoni obbligatorja li għandha l-għan li tassigura l-ħarsien ta' obbligi jew setgħat rikonoxxuti minn direttiva
hija kompatibbli mad-dritt Komunitarju biss sakemm hija tirrispetta l-libertajiet fundamentali ggarantiti mit-Trattat.
43     Skond il-Kummissjoni, ir-reġistrazzjoni obbligatorja u sistematika tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra
kif ukoll l-impożizzjoni ta' penali partikolarment serji fil-każ ta' ksur ta' dan l-obbligu huma manifestament sproporzjonati
meta mqabbla ma' l-għan li r-Renju ta' Spanja jista' jipprova jilħaq taħt l-Arikolu 1(3) tad-Direttiva 91/439. Fil-fatt, dan
l-għan jista' jintlaħaq, per eżempju, billi jsiru kontrolli fit-toroq u billi d-detenturi ta' liċenzji tas-sewqan maħruġa
mill-Istati Membri l-oħra jiġu informati bl-obbligi tagħhom taħt il-leġiżlazzjoni Spanjola fir-rigward tal-perijodu ta' validità
tal-liċenzji tas-sewqan u tal-kontroll mediku.
44     Il-Kummissjoni żżid tgħid li l-proċedura ta' reġistrazzjoni in kwistjoni f'dan il-każ ma tistax tkun ġġustifikata taħt l-Artikolu
8(2) tad-Direttiva 91/439 peress li l-effettività ta' sistema li tieħu in kunsiderazzjoni r-reċidività tista' tiġi assigurata
permezz ta' reġistrazzjoni tat-tagħrif dwar il-liċenzja meta jiġi kkonstatat l-ewwel ksur.
45     Il-Gvern Spanjol l-ewwel nett isostni li l-proċedura ta' reġistrazzjoni in kwistjoni f'dan il-każ mhijiex kuntrarja għall-prinċipju
tar-rikonoxximent reċiproku tal-liċenzji tas-sewqan previst fl-Artikolu 1(2) tad-Direttiva 91/439. Huwa minnu li l-liċenzji
tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra għandhom jiġu rreġistrati, iżda d-detenturi tagħhom mhumiex ser ikollhom jiġu
suġġetti għal testijiet addizzjonali. Il-validità ta' l-imsemmija liċenzji hija għalhekk rikonoxxuta. Barra minn hekk, id-detenturi
ta' liċenzja maħruġa minn Stat Membru ieħor mhumiex obbligati jibdlu l-liċenzja tagħhom ma' liċenzja tas-sewqan Spanjola.
Peress li s-sistema in kwistjoni f'dan il-każ ma tipprovdix għal dan it-tibdil obbligatorju, il-prinċipji stabbiliti mill-Qorti
tal-Ġustizzja fis-sentenzi tagħha ċċitati aktar 'il fuq Skanavi u Chryssanthakopoulos kif ukoll Awoyemi ma jistgħux jiġi trasposti
għal din il-kawża.
46     Il-Gvern Spanjol, sussegwentement, isostni li r-reġistrazzjoni obbligatorja tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri
l-oħra hija l-unika mod kif jista' jikkonforma ruħu ma' l-obbligi tiegħu taħt l-Artikolu 1(3) u l-Artikolu 8(2) tad-Direttiva
91/439.
47     F'dan ir-rigward huwa jippreċiża li, peress li r-reġistrazzjoni kkontestata tippermetti lill-awtoritajiet kompetenti jidentifikaw
is-sewwieqa kollha stabbiliti fit-territorju Spanjol, din hija miżura indispensabbli, minn naħa, sabiex tiġi assigurata l-applikazzjoni
tad-dispożizzjonijiet nazzjonali dwar il-kontroll mediku, il-perijodu ta' validità tal-liċenzji tas-sewqan u t-tassazzjoni
u, min-naħa l-oħra, sabiex jiġu kkontrollati l-penali imposti fuq is-sewwieqa. Għalhekk, f'dawn iċ-ċirkustanzi, la hemm preġudizzju
għall-moviment liberu tal-persuni u lanqas ma hemm ostakoli oħra apparti dawk previsti fl-imsemmija direttiva. F'kull każ,
anke jekk ir-reġistrazzjoni kkontestata tikkostitwixxi ostakolu għall-moviment liberu tal-persuni, dan l-ostakolu huwa proporzjonat
ma' l-għan tad-direttiva. Barra minn hekk, għandu jiġi kkunsidrat, b'analoġija ma' dak li l-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet
fis-sentenza tagħha tal-21 ta' Marzu 2002, Cura Anlagen, (C-451/99, Ġabra p. I-3193), li r-reġistrazzjoni in kwistjoni hija
neċessarja u għandha tiġi kkunsidrata bħala korollarju naturali ta' l-eżerċizzju tas-setgħat mogħtija lill-Istati Membri mid-Direttiva
91/439.
48     Fl-aħħar nett, il-Gvern Spanjol josserva li r-reġistrazzjoni obbligatorja tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri
l-oħra għandha wkoll l-għan li tassigura trattament ugwali fir-rigward tal-kontroll tal-ħiliet neċessarji għas-sewqan ta'
vettura bil-mutur. Dan l-għan ma jistax jintlaħaq permezz ta' kontrolli fit-toroq pubbliċi peress li dawn il-kontrolli jsiru
fuq bażi irregolari. Fil-fatt, sabiex ikunu effettivi, huma għandhom ikunu kontinwi, li, l-ewwel nett mhuwiex possibbli u,
it-tieni nett, ikun ta' preġudizzju għall-moviment liberu tal-persuni.
49     Il-Gvern tar-Renju Unit josserva, qabel kollox, li, peress li l-Kummissjoni rrikonoxxiet li sistema ta' reġistrazzjoni hija
ammissibbli, hija għandha wkoll taċċetta li l-ksur ta' l-obbligu ta' reġistrazzjoni għandu jkun ippenalizzat. Madankollu,
hemm bżonn li din il-penali tkun konformi mal-prinċipju ta' proporzjonalità.
50     Sussegwentement, dan il-Gvern isostni li, fin-nuqqas ta' kull mezz ieħor li jippermetti li tinkiseb informazzjoni rilevanti
dwar id-detenturi tal-liċenzji tas-sewqan li jkunu stabbilixxew lilhom infushom fit-territorju tiegħu, Stat Membru jista',
sabiex jagħmel użu mis-setgħat mogħtija lilu mid-Direttiva 91/439, jitlob lill-imsemmija detenturi li jirreġistraw il-liċenzji
tagħhom. Reġistrazzjoni bħal din tkun, barra minn hekk, konformi mal-prinċipji stabbiliti fis-sentenzi tat-28 ta' Novembru
1978, Choquet (16/78, Ġabra p. 2293), kif ukoll Skanavi u Chryssanthakopoulos, iċċitata aktar 'il fuq.
51     Fl-aħħar nett, il-Gvern tar-Renju Unit isostni li, sistema li tibbaża fuq komunikazzjoni ta' informazzjoni dwar d-dritt li
wieħed isuq b'liċenzja maħruġa minn Stat Membru ieħor u fuq kontrolli fit-toroq, mhijiex biżżejjed sabiex tassigura l-ħarsien
tad-dispożizzjonijiet nazzjonali li jistgħu jiġu applikati lid-detenturi ta' dawn il-liċenzji.
52     Fil-fatt, minn naħa, il-fatt li d-detentur ta' liċenzja tas-sewqan jiġi informat bl-obbligi tiegħu mhuwiex ekwivalenti għall-infurzar
ta' dawn l-obbligi permezz ta' reġistrazzjoni. Barra minn hekk, dawk l-Istati Membri li m'għandhomx sistema ta' trasferiment
uffiċjali ta' residenza jew sistema oħra ta' identità dokumentata, ma jkunux f'pożizzjoni li jakkwistaw tali informazzjoni.
Min-naħa l-oħra, peress li l-kontrolli fit-toroq pubbliċi, li ma jistgħux ikunu aktar effettivi mingħajr ma tinħoloq restrizzjoni
fuq il-moviment liberu, la huma sistematiċi u lanqas effettivi u jseħħu biss f'każ ta' ksur, dawn jiksru l-prinċipju tat-trattament
ugwali.
–       Kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
53     L-ewwel nett, għal dak li jikkonċerna l-karattru obbligatorju tar-reġistrazzjoni prevista fil-leġiżlazzjoni Spanjola, għandu
jiġi mfakkar li l-Artikolu 1(2) tad-Direttiva 91/439 jipprovdi għall-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku tal-liċenzji tas-sewqan
maħruġa minn Stati Membri oħra u li dan ir-rikonoxximent għandu jiġi assigurat mingħajr ebda formalità (ara, b'mod partikolari,
is-sentenza ta' l-10 ta' Lulju 2003, Il-Kummissjoni vs L-Olanda, C-246/00, Ġabra p. I-7485, punt 60).
54     Għandu jingħad ukoll li l-obbligu tar-rikonoxximent reċiproku tal-liċenzji tas-sewqan huwa obbligu ċar u m'huwa suġġett għal
ebda kundizzjoni u li l-Istati Membri m'għandhom ebda diskrezzjoni fir-rigward tal-miżuri li għandhom jiġu adottati sabiex
jikkonformaw rwieħhom miegħu (ara s-sentenza Il-Kummissjoni vs L-Olanda, iċċitata aktar 'il fuq, punt 61).
55     Kif sostniet il-Qorti tal-Ġustizzja fil-punt 62 tas-sentenza tagħha Il-Kummissjoni vs L-Olanda, iċċitata aktar 'il fuq, jekk
ir-reġistrazzjoni ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor issir obbligu, minħabba li d-detentur ta' l-imsemmija
liċenzja huwa suġġett għal penali meta, wara li jkun stabbilixxa lilu nnifsu fl-Istat Membru ospitanti, isuq vettura mingħajr
ma jkun irreġistra l-liċenzja tas-sewqan tiegħu, din ir-reġistrazzjoni għandha tiġi kkunsidrata bħala li tikkostitwixxi formalità
fis-sens tal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja u, għaldaqstant, hija kuntrarja għall-Artikolu 1(2) tad-Direttiva 91/439.
56     F'dan il-każ, kif ammetta l-Gvern Spanjol matul is-seduta, id-detentur ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor
li jkollu r-residenza normali tiegħu fi Spanja għal aktar minn sitt xhur u li jsuq vettura mingħajr ma jkun irreġistra l-imsemmija
liċenzja f'dan l-Istat Membru ta' l-aħħar, huwa meqjus li jikkommetti ksur suġġett għal multa. Għaldaqstant, għandu jiġi kkonstatat
li r-reġistrazzjoni li li hija s-suġġett tar-rikors tal-Kummissjoni tikkostitwixxi formalità kuntrarja għall-prinċipju ta'
rikonoxximent reċiproku previst fl-Artikolu 1(2) tad-Direttiva 91/439.
57     Fir-rigward tal-ġustifikazzjonijiet imressqa mill-Gvern Spanjol, l-ewwel nett, għandu jiġi rrilevat li, kuntrarjament għal
dak li jsostni dan il-Gvern, l-Artikoli 1(3) u 8(2) tad-Direttiva 91/439 ma jimponu ebda obbligu fuq l-Istati Membri iżda
jagħtuhom xi setgħat.
58     Sussegwentement, għandu jiġi kkonstatat li, kif diġà ġie deċiż mill-Qorti tal-Ġustizzja fil-punti 68 u 69 tas-sentenza Il-Kummissjoni
vs L-Olanda, iċċitata aktar 'il fuq, ir-reġistrazzjoni obbligatorja tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra
mhijiex indispensabbli sabiex tiġi assigurata l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet nazzjonali li jirrigwardaw il-kontroll
mediku, il-perijodu ta' validità u t-tassazzjoni, peress li sistema bbażata fuq kontrolli fit-toroq u fuq l-għoti ta' informazzjoni
lid-detenturi tal-liċenzji tippermetti wkoll li jintlaħaq dan l-għan.
59     Fil-fatt, minn naħa, il-fatt li liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor ma tkunx irreġistrata fl-Istat Membru ospitanti
ma jfissirx li, fil-każ ta' kontrolli fit-toroq, l-awtoritajiet kompetenti ta' dan l-aħħar Stat Membru ma jkunux jistgħu japplikaw
korrettament id-dispożizzjonijiet nazzjonali fir-rigward tal-perijodu ta' validità tal-liċenzji tas-sewqan billi jżidu l-perijodu
ta' validità previst f'dawn id-dispożizzjonijiet mad-data tal-ħruġ indikata fl-imsemmija liċenzja tas-sewqan (ara, f'dan is-sens,
is-sentenza Il-Kummissjoni vs L-Olanda, iċċitata aktar 'il fuq, punt 68, u d-digriet tad-29 ta' Jannar 2004, Krüger, C-253/01,
li għadu ma ġiex ippubblikat fil-Ġabra, punt 27).
60     Min-naħa l-oħra, huwa d-detentur ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru, li stabbilixxa r-residenza normali tiegħu
fit-territorju ta' Stat Membru ieħor u li għamel użu mill-fakultà prevista fl-Artikolu 1(3) tad-Direttiva 91/439, li għandu
jġib il-prova li huwa ħares id-dispożizzjoni ta' l-Istat Membru ospitanti fir-rigward tal-kontroll mediku u tat-tiġdid tal-liċenzja
tas-sewqan. Għalhekk, ikun biżżejjed li d-detenturi ta' liċenzji tas-sewqan maħruġa minn Stati Membri oħra jiġu informati
bl-obbligi tagħhom taħt il-leġiżlazzjoni ta' l-Istat Membru ospitanti meta jieħdu l-passi neċessarji sabiex jistabbilixxu
rwieħhom hemmhekk u, li jiġu applikati l-penali previsti fil-każ ta' nuqqas ta' ħarsien tad-dispożizzjonijiet in kwistjoni
(ara, f'dan is-sens, is-sentenza Il-Kummissjoni vs L-Olanda, iċċitata aktar 'il fuq, punt 69, u d-digriet Krüger, iċċitat
aktar 'il fuq, punti 28 u 34).
61     Madankollu, għandu jiġi ppreċiżat li d-dritt Komunitarju ma jipprekludix lill-Istat Membru ospitanti milli joffri lid-detentur
ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor il-possibbiltà li jirreġistra l-imsemmija liċenzja volontarjament,
bil-konsegwenza li, per eżempju, id-detentur tal-liċenzja tas-sewqan ikun ikkonvokat għall-kontroll mediku u li b'hekk inaqqas
ir-riskju li jikser il-leġiżlazzjoni ta' Stat Membru ospitanti involontarjament.
62     Għandu jingħad ukoll, kif ġie rrilevat mill-Avukat Ġenerali fil-punt 52 tal-konklużjonijiet tiegħu, li lanqas ir-reġistrazzjoni
obbligatorja u sistematika, fl-Istat Membru ospitanti, tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra ma hija indispensabbli
sabiex l-awtoritajiet ta' l-Istat Membru ospitanti jkunu jistgħu japplikaw id-dispożizzjonijiet nazzjonali tagħhom fir-rigward
ta' restrizzjoni, sospensjoni, irtirar jew tħassir tad-dritt ta' sewqan u, jekk ikun neċessarju, tat-tibdil tal-liċenzja tas-sewqan
għal dan il-għan.
63     Fil-fatt, meta jsir l-ewwel ksur fit-territorju ta' l-Istat Membru ospitanti li jista' jwassal għall-applikazzjoni ta' dawn
id-dispożizzjonijiet, l-awtoritajiet kompetenti ta' dan l-Istat jistgħu jirreġistraw it-tagħrif li jinsab fil-liċenzja tas-sewqan
tas-sewwieq li jkun ikkommetta l-ksur in kwistjoni. B'hekk, jekk ikun hemm xi ksur ieħor min-naħa ta' l-istess sewwieq, huma
jkollhom l-informazzjoni neċessarja sabiex eventwalment jipproċedu direttament għat-teħid tal-liċenzja jew għal kull miżura
oħra prevista fid-dispożizzjonijiet nazzjonali li ssir referenza għalihom fl-Artikolu 8(2) tad-Direttiva 91/439. Barra minn
dan, xejn ma jfixkel lill-awtoritajiet ta' l-Istat Membru ospitanti milli, sabiex, meta jiġu applikati dawn id-dispożizzjonijiet,
ikunu jistgħu jieħdu in kunsiderazzjoni ksur kommess fl-Istat Membru li jkun ħareġ il-liċenzja tas-sewqan, jitolbu, fil-kuntest
ta' l-assistenza reċiproka u ta' l-iskambju ta' informazzjoni stabbiliti fl-Artikolu 12(3) ta' l-imsemmija direttiva, informazzjoni
mill-awtoritajiet ta' l-Istat Membru li ħareġ l-imsemmija liċenzja.
64     Fl-aħħar nett, għandu jiġi rrilevat li l-kontrolli fit-toroq irrakkomandati mill-Kummissjoni jistgħu jsiru mingħajr ma jkunu
ta' preġudizzju għall-moviment liberu tal-persuni jew għall-prinċipju ta' trattament ugwali. Fil-fatt, minn naħa, kuntrarjament
għal dak li jidher li qed jissuġġerixxu l-Gvern Spanjol u dak tar-Renju Unit, il-fatt li, matul kontroll fit-triq, is-sewwieq
ta' vettura ma jkunx jista' jiċċaqlaq għal matul il-ħin li fih isir dan il-kontroll, ma jistax jiġi kkunsidrat bħala li jikkostitwixxi,
fil-prinċipju, restrizzjoni għall-moviment liberu tal-persuni li hija kuntrarja għat-Trattat. Min-naħa l-oħra, il-fatt li
l-kontrolli fit-toroq isiru fuq bażi selettiva ma jfissirx li l-prinċipju ta' trattament ugwali qed jiġi miksur.
65     F'dawn iċ-ċirkustanzi, għandu jiġi kkonstatat li l-ewwel ilment tal-Kummissjoni huwa fondat.
Fuq it-tieni lment
–       L-argumenti tal-partijiet
66     Permezz tat-tieni lment tagħha, il-Kummissjoni takkuża lir-Renju ta' Spanja li kiser id-dispożizzjonijiet tal-punt 4 ta' l-Anness
I tad-Direttiva 91/439 billi, fl-Artikolu 25(2) tar-Regolament dwar is-sewwieqa, pprovda għat-tibdil obbligatorju ta' liċenzja
tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor ma' liċenzja tas-sewqan Spanjola meta ma jkunx għad fadal spazju fuqha sabiex jiġi
inkluż tagħrif indispensabbli għall-amministrazzjoni tagħha.
67     Skond il-Kummissjoni, il-possibbiltà li jiddaħħal tagħrif ġdid fil-liċenzja hija strettament limitata mid-Direttiva 91/439,
li, f'dan ir-rigward, tistabbilixxi kundizzjoni ta' non-diskriminazzjoni u tissuġġetta d-dħul ta' tagħrif ġdid għall-kundizzjoni
li fuq il-liċenzja jkun hemm l-ispazju neċessarju għal dan il-għan. La l-Artikolu 8, li jirregola t-tibdil tal-liċenzji u
lanqas dispożizzjoni oħra ta' l-imsemmija direttiva ma jimponu l-obbligu li liċenzja tiġi mibdula fil-każ li ma jkunx hemm
dan l-ispazju neċessarju. Billi d-direttiva 91/439 tirregola t-tibdil tal-liċenzji tas-sewqan b'mod eżawrjenti, għandu jiġi
konkluż li hija tipprekludi obbligu ta' tibdil bħal dak in kwistjoni f'dan il-każ.
68     Skond il-Gvern Spanjol, peress li d-direttiva 91/439 tagħti lill-Istati Membri d-dritt li jdaħħlu ċertu tagħrif fil-liċenzji
tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra, ma jistax jingħad li din il-fakoltà ma tibqax teżisti minħabba li ma jkunx għad
fadal spazju għal dan it-tagħrif fil-liċenzji. It-tibdil obbligatorju huwa għalhekk indispensabbli sabiex jippermetti lill-awtoritajiet
nazzjonali jeżerċitaw id-dritt tagħhom li jniżżlu dan it-tagħrif fuq l-imsemmija liċenzji. Fil-fatt, dan id-dritt ma jistax
jiġi limitat minħabba kwistjonijiet ta' natura prattika bħalma huma l-format tal-liċenzja in kwistjoni u l-imġiba tad-detentur
tagħha. Fin-nuqqas ta' tibdil obbligatorju, l-eżerċizzju tal-fakoltà mogħtija mill-punt 4 ta' l-Anness I tad-Direttiva 91/439
iwassal għal ksur tal-prinċipju ta' trattament ugwali, peress li s-sewwieqa jkunu trattati b'mod differenti skond jekk il-liċenzja
tas-sewqan tagħhom kienx fadlilha spazju jew le għad-dħul ta' tagħrif addizzjonali. F'kull każ, it-tibdil ta' tali liċenzja
b'liċenzja ġdida Spanjola mhuwiex ser jeffettwa lid-detentur tagħha b'mod negattiv.
–       Kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
69     Għandu jiġi mfakkar li s-setgħa, li l-Artikolu 1(3) tad-Direttiva 91/439 jagħti lill-Istat Membru ospitanti sabiex idaħħal
fil-liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor id-dettalji personali meħtieġa għall-amministrazzjoni tagħha, hija,
kif jirriżulta mill-punt 4 ta' l-Anness I tad-Direttiva 91/439, espressament suġġetta għall-kundizzjoni li l-Istat Membru
ospitanti jkollu l-ispazju neċessarju għal dan il-għan fuq il-liċenzja.
70     It-tibdil ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor meta ma jkunx hemm l-ispazju previst fuq l-imsemmija liċenzja
sabiex jiġu inklużi osservazzjonijiet indispensabbli għall-amministrazzjoni tagħha, mhuwiex kompatibbli mad-Direttiva 91/439
peress li mhuwiex inkluż fil-lista eżawrjenti ta' każijiet ta' tibdiliet awtorizzati li tinsab fl-Artikolu 8 ta' l-imsemmija
direttiva.
71     Fid-dawl ta' din il-konstatazzjoni u tal-fatt li mill-ġurisprudenza jirriżulta li l-Artikoli 1(2) u 8(1) tad-Direttiva 91/439,
moqrija flimkien mad-disa' premessa ta' din l-istess direttiva, jipprojbixxu lill-Istati Membri, b'mod partikolari, milli
jeżiġu t-tibdil tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor (ara, b'mod partikolari, id-digriet Krüger, iċċitat
aktar 'il fuq, punt 30), tibdil bħal dak previst fl-Artikolu 25(2) tar-Regolament dwar is-sewwieqa għandu jiġi kkunsidrat
bħala inkompatibbli mad-Direttiva 91/439 u, b'mod aktar partikolari, mal-punt 4 ta' l-Anness I ta' din id-direttiva.
72     Minn dan isegwi li t-tieni lment tal-Kummissjoni huwa wkoll fondat.
Fuq it-tielet ilment
–       L-argumenti tal-partijiet
73     Permezz tat-tielet ilment tagħha, il-Kummissjoni takkuża lir-Renju ta' Spanja li kiser l-Artikolu 7(1)(a) tad-Direttiva 91/439
billi, fis-seba' dispożizzjoni tranżitorja tar-Regolament dwar is-sewwieqa, pprovda li d-detenturi ta' liċenzja tas-sewqan
maħruġa skond il-leġiżlazzjoni applikabbli qabel id-dħul fis-seħħ tad-Direttiva 91/439 għandhom id-dritt li jiksbu t-tiġdid
ta' din il-liċenzja sakemm jissodisfaw il-kundizzjonijiet minimi previsti f'din il-leġiżlazzjoni.
74     B'hekk, is-seba' dispożizzjoni tranżitorja tar-Regolament dwar is-sewwieqa tirrikonoxxi li l-imsemmija detenturi għandhom
dritt kweżit li mhuwiex previst fid-Direttiva 91/439 peress li din ta' l-aħħar, fl-Artikolu 7(1)(a) u fl-Anness III tagħha,
tipprovdi li l-eżiġenzi li jirrigwardaw il-ħiliet mentali u fiżiċi stabbiliti minnha għandhom jiġu sodisfatti kull darba li
jsir tiġdid ta' liċenzja tas-sewqan.
75     Il-Kummissjoni żżid tgħid li, kuntrarjament għal dak li jsostni l-Gvern Spanjol, minn naħa, mhuwiex bi żvista li d-Direttiva
91/439 ma tirrikonoxxix id-drittijiet kweżiti u, min-naħa l-oħra, l-imsemmija direttiva ma tiksirx il-prinċipju ta' non-retroattività
tal-liġijiet peress li hija tapplika biss għall-effetti futuri tal-liċenzji tas-sewqan. F'kull każ, il-Gvern Spanjol ma jistax,
fil-kuntest ta' rikors għal nuqqas ta' twettiq ta' obbligu, jallega li d-direttiva li l-Kummissjoni takkużah bil-ksur tagħha,
hija illegali.
76     Il-Gvern Spanjol jindika li s-seba' dispożizzjoni tranżitorja tar-Regolament dwar is-sewwieqa tipprovdi għall-applikazzjoni
retroattiva tal-leġiżlazzjoni fis-seħħ attwalment meta din hija aktar favorevoli mil-leġiżlazzjoni preċedenti u, fil-każ kuntrarju,
għaż-żamma tal-kundizzjonijiet preċedenti għal-liċenzji tas-sewqan miksuba skond il-leġiżlazzjoni preċedenti. Din il-miżura,
li għandha kamp ta' applikazzjoni limitat, hija indispensabbli sabiex ma jinkisrux il-prinċipju tal-ħarsien tad-drittijiet
kweżiti u l-prinċipju ta' non-retroattività tal-liġijiet li jipprovdu penali anqas favorevoli jew li jillimitaw id-drittijiet
individwali. Barra minn hekk, il-Gvern Spanjol isostni li, skond id-dritt intern tiegħu, dispożizzjoni ta' regolament li ma
tirrikonoxxix id-drittijiet kweżiti taħt regola li għandha s-saħħa ta' liġi hija vvizzjata b'illegalità, b'mod illi mhuwiex
possibbli li r-Regolament dwar is-sewwieqa jiċħad lid-detentur, li jissodisfa l-kundizzjonijiet mediċi previsti fil-leġiżlazzjoni
nazzjonali applikabbli qabel id-dħul fis-seħħ tad-Direttiva 91/439, l-estensjoni tal-liċenzja tiegħu.
–       Kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
77     Għandu jiġi kkonstatat li mill-qari flimkien ta' l-Artikolu 7(1)(a) u ta' l-Anness III tad-Direttiva 91/439, li ssir referenza
għalih f'din id-dispożizzjoni, jirriżulta li r-regoli minimi li jikkonċernaw il-ħiliet fiżiċi u mentali għas-sewqan ta' vettura
bil-mutur previsti fl-imsemmija direttiva japplikaw għal kull persuna li titlob il-ħruġ jew it-tiġdid ta' liċenzja tas-sewqan.
78     Peress li d-Direttiva 91/439 ma tagħmilx distinzjoni bejn it-tiġdid tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa wara d-dħul fis-seħħ tagħha
u dak tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa qabel din id-data, għandu jiġi konkluż li distinzjoni bħal din hija inkompatibbli ma'
l-imsemmija direttiva.
79     Din il-konklużjoni hija kkorroborata mill-konstatazzjoni li l-interpretazzjoni proposta mir-Renju ta' Spanja tikkomprometti
serjament l-għan ta' l-Artikolu 7(1)(a) tad-Direttiva 91/439, jiġifieri t-titjib tas-sigurtà tat-traffiku fit-toroq, billi
tippermetti lil numru kbir ta' detenturi ta' liċenzja tas-sewqan ikomplu jużaw liċenzja maħruġa skond leġiżlazzjoni li ma
tħarisx ir-regoli mediċi minimi stabbiliti fid-Direttiva 91/439.
80     Safejn, f'dan il-każ, jeżisti qbil li s-seba' dispożizzjoni tranżitorja tar-Regolament dwar is-sewwieqa preċiżament tippermetti
lid-detenturi ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa qabel id-dħul fis-seħħ tad-Direttiva 91/439 jiksbu t-tiġdid ta' l-imsemmija
liċenzja mingħajr ma jkunu obbligati jissodisfaw ir-regoli minimi ta' ħiliet fiżiċi u mentali previsti fl-imsemmija direttiva,
għandu jiġi konkluż li din id-dispożizzjoni hija kuntrarja għall-Artikolu 7(1)(a) tad-Direttiva 91/439.
81     Għandu jingħad ukoll li dan il-ksur ma jistax jiġi ġġustifikat permezz ta' l-eżistenza ta' dispożizzjonijiet nazzjonali li
jipprekludu li d-detenturi ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa qabel id-dħul fis-seħħ tad-Direttiva 91/439 ikunu obbligati jissodisfaw
il-kundizzjonijiet stabbiliti fl-imsemmija direttiva meta jġeddu l-imsemmija liċenzja.
82     Fil-fatt, skond ġurisprudenza stabbilita, Stat Membru ma jistax jinvoka dispożizzjonijiet, użanzi jew sitwazzjonijiet fis-sistema
legali interna tiegħu sabiex jiġġustifika n-nuqqas ta' osservanza ta' l-obbligi u tat-termini stabbiliti f'direttiva (ara,
b'mod partikolari, is-sentenza tas-27 ta' Novembru 2003, Il-Kummissjoni vs Franza, C-66/03 li għadha ma ġietx ippubblikata
fil-Ġabra, punt 12).
83     F'dawn iċ-ċirkustanzi, għandu jiġi kkonstatat li t-tielet ilment tal-Kummissjoni huwa wkoll fondat.
84     Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, għandu jiġi kkonstatat li billi adotta l-Artikolu 22 sa 24 u 25(2) tar-Regolament
dwar is-sewwieqa, kif ukoll is-seba' dispożizzjoni tranżitorja ta' l-istess regolament, ir-Renju ta' Spanja naqas milli jwettaq
l-obbligi tiegħu taħt l-Artikoli 1(2) u 7(1)(a), kif ukoll taħt il-punt 4 ta' l-Anness I tad-Direttiva tal-Kunsill 91/439/KEE.

Fuq l-ispejjeż
85     Skond l-Artikolu 69(2) tar-Regoli tal-Proċedura, kull parti li titlef għandha tbati l-ispejjeż, jekk dawn ikunu ġew mitluba.
Peress li r-Renju ta' Spanja tilef huwa għandu jiġi ordnat ibati l-ispejjeż, kif mitlub mill-Kummissjoni. Ir-Renju ta' l-Olanda
u r-Renju Unit tal-Gran Brittanja u ta' l-Irlanda ta' Fuq, li intervenew in sostenn tat-talbiet ippreżentati mir-Renju ta'
Spanja, għandhom ibatu l-ispejjeż tagħhom skond l-ewwel paragrafu ta' l-Artikolu 69(4) ta' l-istess regoli.
Għal dawn il-motivi,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla)
taqta’ u tiddeċiedi li:
1)
Billi adotta l-Artikoli 22 sa 24 u 25(2) tar-Regolamento de conductores (Regolament dwar is-sewwieqa), adottat permezz tar-Real
Decreto u s-seba' dispożizzjoni tranżitorja ta' l-istess regolament, ir-Renju ta' Spanja naqas milli jwettaq l-obbligi tiegħu
taħt l-Artikoli 1(2) u 7(1)(a), kif ukoll taħt l-punt 4 ta' l-Anness I tad-Direttiva tal-Kunsill 91/439/KEE, tad-29 ta' Lulju
1991, dwar il-liċenzji tas-sewqan (ĠU L 237, p. 1), kif emendata permezz tad-Direttiva tal-Kunsill 96/47/KE, tat-23 ta' Lulju
1996.
2)
Ir-Renju ta' Spanja huwa ordnat ibati l-ispejjeż.
3)
Ir-Renju ta' l-Olanda u r-Renju Unit tal-Gran Brittanja u ta' l-Irlanda ta' Fuq għandhom ibatu l-ispejjeż tagħhom
Firem.
*
Lingwa tal-kawża: l-Ispanjol