CELEX: 62004CJ0366
Moviment liberu tal-merkanzija
Restrizzjonijiet kwantitattivi
Miżuri b'effett ekwivalenti
Dispożizzjoni nazzjonali li ma tipprojbixxix il-bejgħ ta' ħelu mhux ippakkjat minn magni li jbiegħu l-oġġetti
Iġjene tal-prodotti ta' l-ikel

1       It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni ta’ l-Artikoli 28 KE sa 30 KE kif ukoll l-Artikolu 7 tad-Direttiva
tal-Kunsill 93/43/KEE ta’ l-14 ta’ Ġunju 1993 dwar l-iġjene ta’ l-oġġetti ta’ l-ikel (ĠU L 175, p. 1, iktar ‘il-quddiem id-"Direttiva").
2       Din it-talba ġiet ippreżentata fil-kuntest ta' kontroversja bejn is-sur Schwarz u l-Bürgermeister der Landeshauptstadt Salzburg,
ressqet  proċedura amministrattiva ta’ natura kriminali kontra din il-persuna minħabba li kkummerċjalizzat ħelu li ma kienx
ippakjat minn magni li jbiegħu l-oġġetti.

Il-qafas ġuridiku

Il-leġiżlazzjoni komunitarja
3       L-Artikolu 28 KE ma jipprojbixxix restrizzjonijiet kwantitattivi fuq l-importazzjoni kif ukoll kull miżura oħra li għandha
effett ekwivalenti bejn l-Istati Membri.
4       Skond l-Artikolu 30 KE, l-Artikolu 28 KE m'għandhux jeskludi projbizzjonijiet jew restrizzjonijiet fuq l-importazzjoni, meta
dawn jkunu ġustifikati, b'mod partikolari abbażi ta raġunijiet ta' protezzjoni tas-saħħa u tal-ħajja tal-persuni u ta’ l-annimali,
sakemm dawn l-projbizzjonijiet jew restrizzjonijiet m'huma, la mezz ta’ diskriminazzjoni arbitrarja u lanqas restrizzjoni
moħbija fil-kummerċ bejn l-Istati Membri.
5       L-ewwel premessa tad-Direttiva msemmija hi li ċ-ċirkolazzjoni libera tal-prodotti ta’ l-ikel hija kundizzjoni ta' minn qabel
essenzjali għat-tkomplija tas-suq intern.
6       Skond it-tieni premessa tad-Direttiva, il-protezzjoni tas-saħħa tal-bniedem hija ta’ importanza kbira.
7       Skond ir-raba’ premessa tad-Direttiva, sabiex tiġi protetta s-saħħa tal-bniedem, għandhom jiġu armonizzati r-regoli ġenerali
ta’ l-iġjene tal-prodotti alimentari.
8       L-Artikolu 1 tad-Direttiva jipprovdi li:
"1.      Din id-Direttiva tistabbilixxi r-regoli ġenerali ta’ l-iġjene ta’ l-oġġetti ta’ l-ikel u l-proċedura għall-verifika tal-konformità
ma’ dawn ir-regoli.
2.      Din Direttiva għandha tapplika mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet adottati fil-kuntest tar-regoli Komunitarji iktar
speċifiċi dwar l-iġjene ta’ l-ikel. […]"
9       L-Artikolu 3 (1) tad-Direttiva jipprovdi li:
"Il-tħejjija, l-ipproċessar, il-fabbrikazzjoni, l-ippakkjar, il-ħażna, it-trasport, id-distribuzzjoni, it-tqandil u l-offerta
għall-bejgħ jew għall-forniment ta’ l-oġġetti ta’ l-ikel għandhom jitwettqu b’mod iġjeniku."
10     Skond l-Artikolu 3(2) tad-Direttiva, in-negozji kummerċjali ta’ l-ikel għandhom jidentifikaw kwalunkwe pass fl-attivitajiet
tagħhom li huwa kritiku sabiex jiżguraw is-sigurtà ta’ l-ikel u jiżguraw illi jiġu identifikati, implementati, miżmuma u riveduti
l-proċeduri adegwati tas-sigurtà fuq il-bażi tal-prinċipji li ġew, użati sabiex tiġi żvilluppata s-sistema HACCP (Analiżi
tal-periklu u tal-punti kritiċi tal-kontroll), liema prinċipji huma msemmija f'dan l-istess paragrafu.
11     L-Artikolu 3(3) tad-Direttiva jipprevedi li:
"L-operaturi tan-negozji kummerċjali ta’ l-ikel għandhom jikkonformaw mar-regoli ta’ l-iġjene elenkati fl-Anness. […]"
12     L-Artikolu 7(1) tad-Direttiva jipprovdi li:
"Bla ħsara għat-Trattat, l-Istati Membri jistgħu jżommu, jemendaw jew idaħħlu dispożizzjonijiet nazzjonali dwar l-iġjene li
huma iktar speċifiċi minn dawk stabbiliti f’din id-Direttiva, sakemm dawn id-dispożizzjonijiet:
–       ma jkunux inqas strinġenti minn dawk stabbiliti fl-Anness,
–       ma jikkostitwixxux restrizzjoni, xkiel jew ostakolu lis-suq ta’ l-oġġetti ta’ l-ikel prodotti skond din id-Direttiva."
13     L-Anness III tad-Direttiva, jelenka, fil-parti III tiegħu, ir-rekwiżiti segwenti, li huma applikati b’mod partikolari għall-istabbilimenti
mobbli u/jew provviżorji kif ukoll għall-magni li jbiegħu l-oġġetti:
"1.      istabbilimenti u l-magni tal-bejgħ għandhom jkunu ddisinjati, mibnija u jinżammu nodfa u f’kondizzjoni tajba tat-tiswija u
f’kondizzjonijiet hekk li jipprevjenu r-riskju tal-kontaminazzjoni ta’ l-oġġetti ta’ l-ikel u li jżommu l-insetti, sakemm
u safejn hu raġjonevolment prattikabbli.
2.      B’mod partikolari u fejn meħtieġ:
[…]
b)      l-uċuh li jmissu ma’ l-ikel għandhom jinżammu f’kondizzjoni tajba u li jistgħu jitnaddfu u, fejn hu meħtieġ, iddiżinfettati
faċilment. Dan ikun jeħtieġ l-użu ta’ materjali lixxi, li jinħaslu u li mhumiex tossiċi għajr jekk l-operaturi tan-negozju
kummerċjali ta’ l-ikel jistgħu jissodisfaw lill-awtorità kompetenti li l-materjali oħra li qed jintużaw huma xierqa;
[…]
d)      għandu jkun hemm faċilitajiet għat-tindif ta’ l-oġġetti ta’ l-ikel;
[…]
h)      l-oġġetti ta’ l-ikel għandhom jitqiegħdu hekk li jevitaw, sakemm u safejn huwa raġjonevolment prattikabbli, ir-riskju ta’
kontaminazzjoni."
14     Il-parti IX ta’ l-istess Anness intitolata "Disposizzjonijiet li japplikaw għall-oġġetti ta’ l-ikel" u fil-punt 3 tagħha tipprovdi
li:
"L-ikel kollu li jiġi mqandel, maħżun, ippakkjat, espost għall-wiri u ttrasportat għandu jiġi protett minn kull kontaminazzjoni
li x’aktarx jirrendu l-ikel mhux tajjeb għall-konsum mill-bniedem, ta’ ħsara għas-saħħa jew hekk ikkontaminat illi ma jkunx
raġjonevoli li jiġi mistenni li jiġi kkunsumat f’din il-kondizzjoni. B’mod partikolari, l-ikel għandu jitqiegħed u/jew jiġi
protett hekk illi jiġi mminimizzat kull riskji ta’ kontaminazzjoni. Għandhom jiġu mdaħħla proċeduri adegwati sabiex jiżguraw
il-kontroll ta’ l-insetti qerrieda."

Il-leġiżlazzjoni nazzjonali
15     Id-dispożizzjonijiet tad-Direttiva ġew trasposti fid-dritt Awstrijaku permezz tar-regolament fuq l-iġjene tal-prodotti ta’
l-ikel (Lebensmittelhygieneverordnung) tat-3 ta’ Frar 1998 (BGBl. II, 31/1998, fil-verżjoni tagħha ippubblikata BGBl. II,
33/1999). Id-dispożizzjonijiet tad-Direttiva kienu riprodotti f'termini pratikament identiċi.
16     L-Artikolu 1 (1) u (2) tar-Regolament fuq l-iġjene tal-ħelu fil-magni li jbiegħu l-oġġetti (Verordnung über die Hygiene bei
Zuckerwaren aus Automaten) ta’ l-10 ta’ Frar 1988 (BGBl. 127/1988, iktar 'il quddiem "ir-regolament fuq l-iġjene tal-ħelu"),
jgħidu kif jipprovdi s-segwenti:
"1.      Il-magni li jbiegħu l-ħelu fis-sens ta' dan ir-regolament huma l-magni awtomatiċi li meta wieħed idaħħal fihom ċerta somma
ta’ flus jagħtu ħelu li fil-fabbrikazzjoni tagħhom intuża z-zokkor jew prodotti li jissostitwixxu z-zokkor. Dawn il-ħelu,
li jkunu qiegħdin f’kontenitur magħluq, jitqassmu minn kanal ta’ distribuzzjoni li jkun fih fetħa minn fejn jinġabru (fetħa
għall-ġabra) .
2.      Il-magni li jbiegħu l-ħelu għandhom jitqiegħdu jew jitpoġġew b’mod li ma jkunux esposti direttament għar-raġġi tax-xemx. Sabiex
jiġi evitat kull ħmieġ, il-fetħa minn fejn jinġabru l-ħelu (fetħa għall-ġabra) għandha tiġi mħarsa mit-temp ħażin"
17     Skond l-Artikolu 2 tar-regolament fuq l-iġjene tal-ħelu:
" Mhuwiex permess li jiġu offerti għall-bejgħ minn magni li jbiegħu l-ħelu li fil-fabbrikazzjoni tagħhom jintuża z-zokkor
jew prodotti li jisostitwixxu z-zokkor, mingħajr ma dawn ikunu ppakkjati."

Il-proċedura fil-kawża prinċipali u d-domanda preliminari
18     Is-sur Schwarz kien is-suġġett ta' azzjoni amministrativa ta’ natura kriminali li ttieħdet mis-Sindku tal-belt Salisburgu
u li biha ġie akkużat li kkummerċjalizza, permezz ta’ magni li jbiegħu l-oġġetti, diversi tipi ta’ ħelu li jintmagħad, mingħajr
ma dawn kienu ppakkjati, kontra dak li jeżiġi l-Artikolu 2 fuq l-iġjene tal-ħelu.
19     Is-sur Schwarz ressaq rikors kontra l-imsemmija deċiżjonijiet quddiem l-Unabhängiger Verwaltungssenat Salzburg, fejn sostna
li r-regolament fuq l-iġjene tal-ħelu, b’mod partikolari l-Artikolu 2, huwa inkompatibbli mad-dritt komunitarju u, speċjalment,
mad-dispożizzjonijiet tad-Direttiva.
20     Billi kkunsidrat li l-kontroversja li kellha quddiemha kienet teħtieġ interpretazzjoni tad-dritt komunitarju, l-Unabhängiger
Verwaltungssenat Salzburg iddeċiediet li tissospendi l-proċedura quddiemha u tagħmel id-domanda preliminari segwenti lill-Qorti
tal-Ġustizzja:
"Id-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikoli 28 KE sa 30 KE, moqrija flimkien ma' dawk ta' l-Artikolu 7 tad-Direttiva 93/43 […], jipprekludu
li dispożizzjoni nazzjonali li ġiet adottatat qabel id-Direttiva u li tipprojbixxi l-offerta għall-bejgħ, mingħajr ippakkjar
mill-magni jbiegħu l-oġġetti tal-ħelu li, fil-fabbrikazzjoni tagħhom jintuża z-zokkor naturali jew prodotti li jisostitwixxu
z-zokkor?"

Fuq id-domanda preliminari

Osservazzjonijiet ippreżentati lill-Qorti tal-Ġustizzja
21     Is-sur Schwarz isostni li l-eżiġenza ta' ippakkjar individuali għall-ħelu li jintmagħad, skond l-Artikolu 2 tar-regolament
fuq l-iġjene tal-ħelu, għandha bħala effett li twaqqaf il-moviment ħieles tal-prodotti ta’ l-ikel u mhijiex konformi ma' l-Artikolu
7 tad-Direttiva. Din id-dispożizzjoni nazzjonali timplika li l-merkanzija in kwistjoni destinata għas-suq Awstrijak għandha
tkun ppakkjati apposta u, minħabba f’hekk, ma tkunx tista' tkun ikkummerċalizzata fil-magni li jbiegħu l-oġġetti li jintużaw
bħal issa fl-Awstrija. Minn dan jirriżulta fil-prattika, projbizzjoni tal-kummerċalizzazjoni ta’ prodotti mhux Awstrijaki,
minħabba li l-produtturi barranin ma jkunux lesti li jiffabbrikaw prodotti ppakkjati biss għall-imsemmi suq.
22     Skond is-sur Schwarz, dan l-ostakolu għall-importazzjoni mhuwiex iġġustifikat mir-raġunijiet imsemmija fl-Artiklou 30 u, b’mod
partikolari, mill-protezzjoni tas-saħħa tal-bniedem. Huwa josserva li, kieku din il-protezzjoni kienet tiġġustifika t-teħid
ta’ miżuri bħal dawk ta’ l-Artikolu 2 tar-regolament fuq l-iġjene tal-ħelu, il-ħelu li jintmagħad ma jkunx jista’ jinbiegħ
mingħajr ma jkun ippakkjat mill-magni li jbiegħu l-oġġetti, fil-Ġermanja jew fl-Italja, fejn il-kudizzjonijiet ta’ barra,
b’mod partikolari tat-temp, huma simili għal dak ta’ l-Awstrija. Barra minn hekk, ir-rikorrent fil-kawża prinċipali jsostni
li, anke kieku l-merkanzija kienet ippakkjata, il-konsumatur ikollu wkoll ineħħi dan l-ippakkjar, ġeneralment b’idejh mhux
mgħottija, bir-riskju ta’ kontaminazzjoni potenzjali mill-fetħa għall-ġabra.
23     Il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej tikkonsidra li dispożizzjoni bħal dik ta’ l-Artikolu 2 tar-regolament fuq l-iġjene
tal-ħelu hija miżura b'effett ekwivalenti għal restrizzjoni kwantitativa fuq l-importazzjoni fis-sens ta l-Artikolu 28 KE.
Dan l-Artikolu 2 għandu l-effett li jagħmel l-importazzjoni fl-Awstrija ta’ prodotti li huma legalment kommerċalizzati fl-Istati
Membri aktar oneruża.
24     Billi ma tafx ir-ragunijietli wasslu lill-leġiżlatur Awstrijak sabiex jipprojbixxi l-bejgħ ta' ħelu li ma jkunx ippakkjat
minn magni li jbiegħu l-oġġetti, il-Kummissjoni tqis li mhijiex f’pożizzjoni li tiddeċiedi b’mod definittiv fuq l-eżistenza
ta’ riskju eventwali għas-saħħa tal-bniedem u, konsegwentement fuq il-ġustifikazzjoni ta' l-imsemmija dispożizzjoni nazzjonali
fid-dawl ta' l-Artikolu 30 KE. Hija madankollu isostni li l-evalwazzjoni tar-riskju ma tistax tkun fondata fuq konsiderazzjonijiet
purament ipotetiċi u li r-riskju reali allegat fir-rigward tas- saħħa pubblika għandu jidher bħala suffiċjentement stabbilit
fuq il-bażi ta’
data
xjentifika riċenti, disponibbli fid-data ta' l-adozzjoni tal-miżura restrittiva.

It-tweġiba tal-Qorti tal-Ġustizzja
25     Għandu jiġi ppreċiżat li l-Artikolu 29 KE, li għalih tirreferi l-qorti ta’ rinviju, mhuwiex rilevanti għall-finijiet tat-tweġiba
għat-talba għal deċiżjoni preliminari. Il-Qorti ser tillimita ruħha, konsegwentement, għall-interpretazzjoni ta’ l-Artikoli
28 KE u 30 KE kif ukoll tad-Direttiva.
26     Id-Direttiva 93/43 ma tirregolax l-eżiġenza li l-prodotti ta’ l-ikel iddistribwiti mill-magni li jbiegħu l-oġġetti jkunu ppakkjati.
Il-miżuri nazzjonali li jikkonċernaw din il-kwistjoni għaldaqstant mhumiex is-suġġett ta' armonizzazjoni f'livell komunitarju.
27     Miżuri nazzjonali bħal dawn, għandhom konsegwentement, jiġu evalwati  fid-dawl tat-Trattati KE fuq il-moviment  liberu tal-merkanzija.
28     Il-projbizzjoni ta’ miżuri b'effett ekwivalenti għal restrizzjonijiet kwantitattivi stabbilita mill-Artikolu 28 KE tirrigwarda
kull miżuri li tista' tjostakola direttament jew indirettament, attwalment jew potenzjalment il-kummerċ intrakomunitarju (ara
b’mod partikolari, is-sentenzi tal-11 ta’ Lulju 1974, Dassonville, 8/74, Ġabra p. 837, punt 5; tat-12 ta’ Marzu 1987, il-Kummissjoni
vs il-Ġermanja, magħrufa bħala "liġi ta' purità għall-birra", 178/84, Ġabra p. 1227, punt 27; tat-23 ta’ Settembru 2003, il-Kummissjoni
vs id-Danimarka C‑192/01, Ġabra p. I‑9693, punt 39, u tal-5 ta’ Frar 2004, il-Kummissjoni vs l-Italja, C-270/02, Ġabra p.
I-1559, punt 18).
29     Huwa stabbilit li l-Artikolu 2 tar-Regolament fuq l-iġjene tal-ħelu jitlob li l-ħelu li jrid jintmagħad li jinbiegħ mill-magni
li jbiegħu l-oġġetti fl-Awstrija jkunu ppakkjati, filwaqt li mill-proċess li nbagħat lill-Qorti tal-Ġustizzja mill-qorti tar-rinviju
jirriżulta li l-istess merkanzija tista’ tiġi kkommerċjalizzata barra mill-pajjiż, b’mod partikolari, fil-Ġermanja, mingħajr
ma tkun ippakkjata. Minn dan jirriżulta li l-importaturi li jixtiequ jbiegħu l-imsemmija merkanzija fl-Awstrija huma obbligati
li jippakkjawha fatt li jagħmel l-importazzjoni tagħha aktar oneruża. Mill-proċess jirriżulta wkoll li l-magni li jbiegħu
l-oġġetti intiżi għal għal merkanzija li mhijiex ippakkjata ma jistgħux jintużaw għall-merkanzija ppakkjata. Minn dan jirriżulta
li d-dispożizzjoni nazzjonali fuq imsemmija tikkostiwixxi, fil-prinċipju, miżura b’effett ekwivalenti  għal restrizzjoni kwantittativa
skond l-Artikolu 28 KE.
30     Madankollu ġie deċiż b’mod kostanti li leġiżlazzjoni nazzjonali li tostakola l-moviment liberu tal-merkanzija ma tmurx neċessarjament
kontra d-dritt Komunitarju jekk tkun tista’ tiġi ġġustifikata minn waħda mir-raġunijiet ta’ interess ġenerali elenkati fl-Artikolu
30 KE jew minn waħda mill-eżiġenzi imperativi stabbiliti mill-ġurisprudenza tal-Qortii tal-Ġustizzja fil-każ fejn il-leġiżlazzjoni
nazzjonali hija indistintament applikabbli (ara, f’dan is-sens, sentenzi ta’ l-20 ta’ Frar 1979, Rewe‑Zentral, msejħa "Cassis
de Dijon", 120/78, Ġabra p. 649, punt 8, u il-Kummissjoni vs l-Italja, ċitata iktar 'il fuq, punt 21).
31     Billi, skond il-qorti ta’ rinviju, l-Artikolu 2 tar-regolament fuq l-iġjene tal-ħelu huwa ġġustifikat prinċipalment minħabba
l-eżiġenza tal-protezzjoni tas-saħħa pubblika, liema eżiġenza hija espressament prevista fl-Artikolu 30 KE,  huwa fid-dawl
ta’ din id-dispożizzjoni tad-dritt komunitarju li għandu jiġi eżaminat jekk din ta’ l-aħħar ma tipprekludix leġiżlazzjoni
nazzjonali bħall-imsemmi Artikolu 2.
32     Għal dak li jirrigwarda t-tqegħid ta' prodotti ta’ l-ikel fis-suq l-Qorti tal-Ġustizzja ddeċiediet li fin-nuqqas ta’ armonizzazzjoni
huma l-Istati Membri, li għandhom jiddeċiedu sa liema livell huma jridu jiżguraw il-protezzjoni tas-saħħa u tal-ħajja tal-persuni,
filwaqt li jqisu l-eżiġenzi tal-moviment liberu fil-Komunità (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi ta’ l-14 ta’ Lulju 1983, Sandoz,
174/82, Ġabra. p. 2445, punt 16; tal-25 ta’ Lulju 1991, Aragonesa de Publicidad Exterior uPublivía, C‑1/90 u C‑176/90, Ġabra.
p. I‑4151, punt 16; tal-25 ta’ Mejju 1993, LPO, C‑271/92, Ġabra. p. I‑2899, punt 10; il-Kummissjoni vs id-Danimarka, ċitata
iktar ‘il-fuq, punt 42, u tat-2 ta’ Diċembru 2004, Kummissjoni vs il-Pajjiżi Baxxi, C‑41/02, Ġabra. p. I-11375, punt 42).
33     Madankollu , il-miżuri meħuda għandhom jkunu adatti sabiex jilħqu wieħed jew aktar mill-għanjiet imsemmija fl-Artikolu 30,
f'dan il-każ l-protezzjoni tas-saħħa pubblika, u għandhom ikunu proporzjonati, jiġifieri m'għandhomx jaqbżu dak li hu neċessarju
biex jintlaħaq l-għan segwit (ara, b’mod partikolari, is-sentenzi LPO, ċitati iktar 'il fuq, punt 12, u tat-8 ta’ Ġunju 1993,
il-Kummissjoni vs il-Belġju, C‑373/92, Ġabra. p. I‑3107, punt 8).
34     Mid-digriet ta’ rinviju jirriżulta li, skond l-Österreichische Agentur für Gesundheit und Ernährungssicherheit GmbH (aġenzija
Awstrijaka tas-saħħa u s-sigurta ta’ l-ikel), il-projbizzjoni fl-Artikolu 2 tar-regolament fuq l-iġjene tal-ħelu hija ġġustifikata
minn motivi ta’ protezzjoni tas-saħħa pubblika, peress, illi fil-passat, minħabba l-umidità jew l-insetti b’mod partikolari,
in-nemel, xi prodotti mhux ippakkjati kienu iddegradaw fil-kontenituri tal-magni li jbiegħu l-oġġetti.
35     Il-qorti ta’ rinviju tosserva wkoll li l-imsemmija projbizzjoni żżid konsiderevolment is-sigurtà tal-prodotti ta’ l-ikel in
kwistjoni. Hi tikkonstata, f’dan ir-rigward, li l-konsumaturi li jixtru ħelu mhux ippakkjat mill-magni li jbiegħu l-oġġetti
jridu bil-fors imissu l-merkanzija kif ukoll il-fetħa għall-ġabra kif ukoll b’idhom mhux mgħottija mingħajr ma jkunu ħasluhom
qabel. L-imsemmija Qorti tikkunsidra li kontaminazzjoni ta’ din minn ġermi patoġeniċi u t-trasferiment ta’ dawn ta’ l-aħħar
għall-merkanzija miġbura mill-klijent m'hija, fl-ebda mod, teorika.
36     Għalhekk għandu jiġi kkonstatat li għar-raġunijiet rilevanti esposti minn Österreichische Agentur für Gesundheit und Ernährungssicherheit
GmbH kif ukoll mill-qorti tar-rinviju, il-projbizzjoni msemmija fl-Artikolu 2 tar-regolament fuq l-iġjene tal-ħelu hija miżura
adegwata u proporzjonata sabiex tipproteġi s-saħħa pubblika.
37     Barra minn hekk, hemm lok li jiġi osservat li l-ebda element fil-proċess ma jippermetti li jiġi konkluż li l-motivi ta’ saħħa
pubblika invokati biex jiġġustifikaw l-Artikolu 2 tar-Regolament fuq l-iġjene tal-ħelu, ma ġew żvijati mill-għan tagħhom u
użati b’mod li joħolqu diskriminazzjoni fir-rigward ta’ merkanzija li toriġina minn Stati Membri oħra jew li jipproteġu indirettament
ċerta produzzjoni nazzjonali (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi ta’ l-14 ta’ Diċembru 1979, Henn u Darby, 34/79, Ġabra p. 3795,
punt 21, kif ukoll Aragonesa de Publicidad Exterior u Publivía, ċitata iktar 'il-fuq, punt 20).
38     Fid-dawl ta' dak kollu li ntqal qabel, hemm lok li t-tweġiba għad-domanda imressqa, tkun li d-dispożizjonijiet ta’ l-Artikoli
28 KE, 30 KE u l-Artikolu 7 tad-Direttiva ma jipprekludux dispożizzjoni nazzjonali, li saret qabel din id-Direttiva, li tipprojbixxi
l-bejgħ, minn magni li jbiegħu l-oġġetti, ta’ ħelu mhux ippakkjati li, fil-fabbrikazzjoni tiegħu, jintuża z-zokkor naturali
jew prodotti li jissostitwixxuh.

Dwar l-ispejjeż
39     Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti
tar-rinviju, hija din il-qorti li  għandha tiddeċiedi dwar l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjonijiet ta’ osservazzjonijiet
lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk ta’ l-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Għal dawn il-motivi, il-Qorti tal-Ġustizzja (l-Ewwel Awla) taqta u tiddeċiedi li:
Id-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikoli 28 KE, 30 KE u l-Artikolu 7 tad-Direttiva 93/43/KEE tal-Kunsill ta’ l-14 ta’ Ġunju 1993
dwar l-iġjene ta’ l-oġġetti ta’ l-ikel ma jipprekludux dispożizzjoni nazzjonali ta' qabel din id-Direttiva li tipprojbixxi
l-bejgħ, minn magni li jbiegħu l-oġġetti, ta’ ħelu mhux ippakkjat li fil-fabbrikazzjoni tiegħu jintuża zokkor naturali jew
prodotti li jisostitwixxu z-zokkor.
Firem
Lingwa tal-kawża: il-Ġermaniż