CELEX: 61999CJ0496
Αίτηση αναιρέσεως
Κοινή γεωργική πολιτική
Επισιτιστική βοήθεια
Διαδικασία μειοδοτικού διαγωνισμού
Απόφαση της Επιτροπής τροποποιούσα τους όρους μετά την κατακύρωση μειοδοτικού διαγωνισμού
Πληρωμή των μειοδοτών με φρούτα διαφορετικά από τα προβλεπόμενα στην προκήρυξη του διαγωνισμού

Interporc κατά Επιτροπής, σκέψη 17).
Όπως όμως προκύπτει από τις σκέψεις 15 έως 23 της παρούσας αποφάσεως, ο πρώτος λόγος αναιρέσεως πληροί τις ως άνω επιταγές.
Εν προκειμένω, η Επιτροπή προσβάλλει τη σκέψη 57 της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως προκειμένου να αποδείξει ότι το Πρωτοδικείο
παρέβη το κοινοτικό δίκαιο κρίνοντας ότι η απόφαση της 6ης Σεπτεμβρίου 1996 αφορούσε ατομικά τη Succhi di Frutta ως μη επιτυχούσας
υποψηφίου στο πλαίσιο του εν λόγω διαγωνισμού. Η Επιτροπή προσάπτει ειδικότερα στο Πρωτοδικείο ότι, ενεργώντας κατ’ αυτόν
τον τρόπο, προσέδωσε ευρύτατο περιεχόμενο στην αρχή της ίσης μεταχειρίσεως μεταξύ των υποψηφίων που, κατά την άποψή της, δεν
ισχύει πλέον κατά το στάδιο της εκτελέσεως της συναφθείσας συμβάσεως.
Υπό τις συνθήκες αυτές, η Επιτροπή δεν επαναλαμβάνει απλώς τα προβληθέντα ενώπιον του Πρωτοδικείου επιχειρήματα, αλλά στρέφεται
κατά της κρίσεως του Πρωτοδικείου επί νομικού ζητήματος που εθίγη ρητά με την αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση και το οποίο υπόκειται
στον αναιρετικό έλεγχο του Δικαστηρίου.
Συνεπώς, ο πρώτος λόγος αναιρέσεως της Επιτροπής είναι παραδεκτός.
Προκειμένου να εκτιμηθεί το βάσιμο του λόγου αυτού, πρέπει εκ προοιμίου να σημειωθεί ότι η βασική επιχειρηματολογία της Επιτροπής
προς στήριξη του λόγου αυτού, κατά την οποία οι αρχές της διαφάνειας και της ίσης μεταχειρίσεως των υποψηφίων δεν ισχύουν
πλέον μετά τη σύναψη της συμβάσεως, αφορά στην πραγματικότητα την ουσία της υποθέσεως.
Επομένως, η επιχειρηματολογία αυτή πρέπει να εξεταστεί στο πλαίσιο του δεύτερου λόγου αναιρέσεως της Επιτροπής, ο οποίος αφορά
το βάσιμο της προσφυγής που άσκησε πρωτοδίκως η Succhi di Frutta.
Στο στάδιο αυτό, η εκτίμηση του βασίμου του πρώτου λόγου αναιρέσεως, ο οποίος αφορά μόνον το ζήτημα του παραδεκτού της προσφυγής
στην υπόθεση T‑191/96, θα περιοριστεί στην εξέταση του αν το Πρωτοδικείο υπέπεσε σε πλάνη περί το δίκαιο κρίνοντας, με τη
σκέψη 57 της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως, ότι, υπό τις συνθήκες της επίδικης διαφοράς, η απόφαση της 6ης Σεπτεμβρίου 1996
αφορούσε ατομικά τη Succhi di Frutta ως μη επιτυχούσας υποψηφίου.
Συναφώς, δεν αμφισβητείται ότι η Succhi di Frutta μετέσχε στη διαδικασία του διαγωνισμού στο πλαίσιο της οποίας εκδόθηκε η
εν λόγω απόφαση.
Ωστόσο, ναι μεν δεν αμφισβητείται ότι η απόφαση αυτή δεν αφορά ατομικά τις επιχειρήσεις του εν λόγω τομέα που δεν έλαβαν μέρος
στον οικείο διαγωνισμό, καθότι τις αφορά μόνο λόγω της αντικειμενικής τους ιδιότητας ως επιχειρήσεων που παράγουν χυμό φρούτων
ή μαρμελάδες, αυτό δεν ισχύει όμως για τους υποβάλλοντες προσφορές οι οποίοι πρέπει να μπορούν να απευθύνονται στον κοινοτικό
δικαστή προκειμένου να ελέγχεται η νομιμότητα της διαδικασίας του διαγωνισμού στο σύνολό της, ανεξαρτήτως του αν αυτοί τελικά
πέτυχαν.
Αυτή είναι η θεμελιώδης διαφορά μεταξύ της καταστάσεως της Succhi di Frutta και αυτής της Allione, η οποία δεν υπέβαλε προσφορά
στον επίδικο στην παρούσα υπόθεση διαγωνισμό και η οποία, ως εκ τούτου, όπως αποφάνθηκε ο πρόεδρος του δευτέρου τμήματος του
Δικαστηρίου, δεν νομιμοποιούνταν ενεργητικά να παρέμβει υπέρ της Succhi di Frutta στην υπόθεση T-191/96 (βλ. προπαρατεθείσα
διάταξη της 20ής Μαρτίου 1998).
Κατά συνέπεια, η Επιτροπή δεν μπορεί βασίμως να υποστηρίζει ότι η θέση της τελευταίας αυτής εταιρίας, σε σχέση με απόφαση
όπως αυτή της 6ης Σεπτεμβρίου 1996, ουδόλως διαφέρει από αυτήν οποιασδήποτε άλλης επιχειρήσεως του οικείου τομέα και ότι,
ως εκ τούτου, μόνον οι μειοδότες μπορούν παραδεκτώς να προσβάλουν, ενδεχομένως, μια τέτοια απόφαση.
Η ερμηνεία αυτή θα οδηγούσε αναπόφευκτα στο συμπέρασμα ότι οι εκ μέρους της αναθέτουσας αρχής παρανομίες μετά τη σύναψη της
συμβάσεως, οι οποίες όμως θίγουν τη νομιμότητα της διαδικασίας του διαγωνισμού στο σύνολό της, δεν μπορούν να τιμωρηθούν εφόσον
δεν επηρεάζουν την κατάσταση του ή των επιτυχόντων υποψηφίων.
Το συμπέρασμα αυτό δεν συνάδει ούτε με το άρθρο 173, τέταρτο εδάφιο, της Συνθήκης, το οποίο εγγυάται την ύπαρξη ενδίκου βοηθήματος
για τους ιδιώτες τους οποίους αφορά άμεσα και ατομικά η προσβαλλόμενη πράξη, ούτε με τη θεμελιώδη αρχή ότι, σε μια κοινότητα
δικαίου, πρέπει να διασφαλίζεται η τήρηση της νομιμότητας.
Αυτό πρέπει να ισχύει ειδικώς σε περιπτώσεις όπως αυτές που οδήγησαν στην υπόθεση T-191/96, στην οποία, όπως επισήμανε το
Πρωτοδικείο, μεταξύ άλλων με τη σκέψη 57 της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως καθώς και, υπό την ίδια έννοια, με τη σκέψη 73 της
εν λόγω αποφάσεως, η απόφαση κατά της οποίας στρέφεται ο υποψήφιος με την προσφυγή του, μολονότι η αναθέτουσα αρχή την εξέδωσε
μεταγενέστερα, επηρέαζε άμεσα ακόμη και τη διατύπωση της προσφοράς που είχε υποβάλει καθώς και την ισότητα των ευκαιριών του
συνόλου των επιχειρήσεων που μετείχαν στον εν λόγω διαγωνισμό.
Συγκεκριμένα, από τη δικογραφία προκύπτει ότι, πριν ακόμη από την επίσημη έκδοση των σχετικών αποφάσεων εκ μέρους της αναθέτουσας
αρχής, στις οποίες περιλαμβάνεται και η επίδικη, η προσφορά της επιχειρήσεως στην οποία ανατέθηκε τελικά το μεγαλύτερο μέρος
της εν λόγω αγοράς ανέφερε τη δυνατότητα αντικαταστάσεως των φρούτων ως μέσου πληρωμής, χωρίς αυτό να προβλέπεται ωστόσο στην
προκήρυξη του διαγωνισμού, ενώ οι προσφορές όλων των λοιπών υποψηφίων είχαν τηρήσει αυστηρώς τους προβλεπόμενους στην εν λόγω
προκήρυξη όρους.
Κατόπιν των προεκτεθέντων, ορθώς αποφάνθηκε το Πρωτοδικείο, με τη σκέψη 57 της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως, ότι η απόφαση
της 6ης Σεπτεμβρίου 1996 αφορούσε ατομικά τη Succhi di Frutta ως μη επιτυχούσας υποψηφίου προκειμένου να εξεταστεί, από τον
κοινοτικό δικαστή, η τήρηση του δικαίου κατά την έκδοση της εν λόγω αποφάσεως και, ενδεχομένως, να επιβληθεί κύρωση για την
παρανομία που διέπραξε συναφώς η αναθέτουσα αρχή.
Υπό τις συνθήκες αυτές, ο πρώτος λόγος αναιρέσεως της Επιτροπής πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος.
–       Επί του τρίτου λόγου αναιρέσεως
Πρέπει να υπομνησθεί ότι, σύμφωνα με τη νομολογία του Δικαστηρίου, εφόσον ένας από τους ισχυρισμούς που δέχθηκε το Πρωτοδικείο
αρκεί για να δικαιολογήσει το διατακτικό της αποφάσεώς του, οι πλημμέλειες που πλήττουν ενδεχομένως άλλον ισχυρισμό, ο οποίος
επίσης αναφέρεται στην εν λόγω απόφαση, δεν ασκούν, εν πάση περιπτώσει, επιρροή στο εν λόγω διατακτικό, οπότε ο λόγος αναιρέσεως
στο πλαίσιο του οποίου προβάλλονται είναι αλυσιτελής και πρέπει να απορριφθεί (βλ., μεταξύ άλλων, απόφαση της 2ας Ιουνίου
1994, C‑326/91 P, Ελεγκτικό Συνέδριο κατά Κοινοβουλίου, Συλλογή 1994, σ. I‑2091, σκέψη 94, και διάταξη της 12ης Δεκεμβρίου
1996, C-49/96 P, Προγούλης κατά Επιτροπής, Συλλογή 1996, σ. I‑6803, σκέψη 27).
Όπως επισήμανε ο γενικός εισαγγελέας με το σημείο 19 των προτάσεών του, ο πρώτος και ο τρίτος λόγος αναιρέσεως της Επιτροπής
αφορούν στην πραγματικότητα το ίδιο ζήτημα, ήτοι το αν το Πρωτοδικείο υπέπεσε σε πλάνη περί το δίκαιο κρίνοντας, με τη σκέψη
57 της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως, ότι η απόφαση της 6ης Σεπτεμβρίου 1996 αφορούσε ατομικά τη Succhi di Frutta.
Από τις σκέψεις 57 και 58 της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως προκύπτει σαφώς ότι το Πρωτοδικείο στήριξε το συμπέρασμά του ότι
η εν λόγω απόφαση αφορούσε εν προκειμένω ατομικά τη Succhi di Frutta σε δύο διαφορετικούς λόγους.
Συγκεκριμένα, με τη σκέψη 57 της αποφάσεώς του, το Πρωτοδικείο έκρινε ότι η απόφαση της 6ης Σεπτεμβρίου 1996 αφορούσε ατομικά
τη Succhi di Frutta, «πρώτον», λόγω της ιδιότητάς της ως μη επιλεγείσας υποψηφίου.
Με τη σκέψη 58 της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως, το Πρωτοδικείο έκρινε στη συνέχεια ότι, «δεύτερον», υπό τις ειδικές εν προκειμένω
συνθήκες, η απόφαση της 6ης Σεπτεμβρίου 1996 αφορούσε ατομικά την προσφεύγουσα λόγω του ότι η απόφαση αυτή εκδόθηκε κατόπιν
επανεξετάσεως του συνόλου της καταστάσεως, έπειτα από αίτηση της προσφεύγουσας και υπό το φως, ιδίως, των συμπληρωματικών
στοιχείων που αυτή είχε προσκομίσει στην Επιτροπή.
Επομένως, αρκεί η διαπίστωση ότι, αφενός, όπως προκύπτει από τη σκέψη 66 της παρούσας αποφάσεως, ορθώς το Πρωτοδικείο αποφάνθηκε,
με τη σκέψη 57 της αποφάσεώς του, ότι η Succhi di Frutta μπορούσε να επικαλεστεί ατομικό συμφέρον προκειμένου να επιτύχει
τον εκ μέρους του κοινοτικού δικαστή έλεγχο της νομιμότητας της αποφάσεως της 6ης Σεπτεμβρίου 1996 και, αφετέρου, ότι η εν
λόγω σκέψη αρκεί για να δικαιολογήσει το συμπέρασμα του Πρωτοδικείου ότι η εν λόγω απόφαση αφορούσε ατομικά τη Succhi di Frutta
στην υπόθεση T‑191/96.
Δεδομένου ότι ο τρίτος λόγος αναιρέσεως της Επιτροπής στρέφεται μόνον κατά της εκτιμήσεως του Πρωτοδικείου στη σκέψη 58 της
αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως, η οποία αποτελεί, όπως προκύπτει από τις τέσσερις προηγούμενες σκέψεις της παρούσας αποφάσεως,
πλεονάζουσα αιτιολογία της εν λόγω αποφάσεώς του, αυτός ο λόγος αναιρέσεως είναι, εν πάση περιπτώσει, αλυσιτελής και πρέπει
κατά συνέπεια να απορριφθεί.
–       Επί του τετάρτου λόγου αναιρέσεως
Κατά την παρατεθείσα στις σκέψεις 48 έως 50 της παρούσας αποφάσεως νομολογία, πρέπει να απορριφθεί η ένσταση απαραδέκτου που
προέβαλε η Succhi di Frutta όσον αφορά τον υπό εξέταση λόγο αναιρέσεως.
Συγκεκριμένα, η Επιτροπή παραπέμπει στις σκέψεις 62 και 63 της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως για να αμφισβητήσει τη νομική
εκτίμηση του Πρωτοδικείου ότι η Succhi di Frutta μπορούσε εν προκειμένω να επικαλεστεί έννομο συμφέρον προκειμένου να στραφεί
κατά της αποφάσεως της 6ης Σεπτεμβρίου 1996.
Δεδομένου ότι η Επιτροπή ανέφερε συγκεκριμένα τα στοιχεία που επικρίνει στην απόφαση της οποίας ζητεί την αναίρεση καθώς και
τα επιχειρήματα βάσει των οποίων φρονεί ότι η νομική εκτίμηση του Πρωτοδικείου είναι εσφαλμένη, ο υπό εξέταση λόγος αναιρέσεως
δεν αποτελεί απλή επανάληψη των υποβληθέντων επιχειρημάτων.
Όσον αφορά το βάσιμο του τετάρτου λόγου αναιρέσεως, πρέπει να σημειωθεί, πρώτον, ότι η Succhi di Frutta έλαβε μέρος στον εν
λόγω διαγωνισμό και ότι, όπως προκύπτει ειδικότερα από τη σκέψη 66 της παρούσας αποφάσεως, πρέπει να θεωρηθεί ότι η απόφαση
της 6ης Σεπτεμβρίου 1996 την αφορά ατομικά και, επομένως, μπορεί παραδεκτώς να ασκήσει προσφυγή προκειμένου να ελεγχθεί η
νομιμότητα της εν λόγω αποφάσεως και, ενδεχομένως, να επιβληθεί κύρωση για τη σχετική παρανομία της αναθέτουσας αρχής. Συγκεκριμένα,
η Επιτροπή ουδόλως αμφισβήτησε την εκτίμηση του Πρωτοδικείου ότι η απόφαση της οποίας η εν λόγω εταιρία ζήτησε την ακύρωση
αφορούσε ατομικά τη Succhi di Frutta.
Δεύτερον, το Πρωτοδικείο έκρινε, με τη σκέψη 60 της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως, ότι η απόφαση αυτή δεν μπορεί να θεωρηθεί
αμιγώς επιβεβαιωτική της αποφάσεως της 14ης Ιουνίου 1996, διότι η Επιτροπή είχε δεχθεί, κατόπιν αιτήσεως της Succhi di Frutta,
να επανεξετάσει την τελευταία αυτή απόφαση, η απόφαση της 6ης Σεπτεμβρίου 1996 εκδόθηκε κατόπιν της επανεξετάσεως αυτής και
η εν λόγω απόφαση καθορίζει διαφορετικούς συντελεστές ισοδυναμίας στηριζόμενη σε νέα στοιχεία, μεταξύ των οποίων και τα στοιχεία
που της προσκόμισε η Succhi di Frutta.
Η Επιτροπή όμως δεν στρέφεται αναιρετικώς κατά της εν λόγω σκέψεως.
Τρίτον, δεν αμφισβητείται ότι η απόφαση της 6ης Σεπτεμβρίου 1996 βλάπτει τη Succhi di Frutta, στο μέτρο που μπορεί να θίξει
τα νόμιμα συμφέροντά της επηρεάζοντας ουσιωδώς τη θέση της στην εν λόγω αγορά.
Πρέπει να προστεθεί ότι, όπως προκύπτει από τη δικογραφία, η αντικατάσταση των προβλεπόμενων στην προκήρυξη του διαγωνισμού
μήλων και πορτοκαλιών με ροδάκινα ως πληρωμή για τις οικείες παροχές, όπως πραγματοποιήθηκε μεταξύ άλλων με την απόφαση της
6ης Σεπτεμβρίου 1996, επηρεάζει ευθέως τους όρους της προσφοράς που πρέπει να υποβάλουν οι διάφοροι υποψήφιοι, όπως επισήμανε
το Πρωτοδικείο στο τέλος των σκέψεων 57 και 73 της αποφάσεώς του και όπως αποδεικνύει εξάλλου η προσφορά που υπέβαλε η Trento
Frutta, η οποία είχε ρητά αναφέρει ότι ήταν διατεθειμένη να λάβει ροδάκινα αντί μήλων σε περίπτωση μη διαθέσιμων αποθεμάτων
των τελευταίων, ενώ δεν αμφισβητείται ότι η προκήρυξη του διαγωνισμού ουδόλως προέβλεπε τέτοια δυνατότητα και ότι οι προσφορές
των λοιπών υποψηφίων περιορίστηκαν αυστηρά στους σχετικούς όρους την εν λόγω προκηρύξεως. Επομένως, το γεγονός ότι ελήφθη
υπόψη μια προσφορά όπως αυτή της Trento Frutta ενέχει τον κίνδυνο να αντιμετωπιστεί ευνοϊκά η επιχείρηση που την υπέβαλε σε
σχέση με τους ανταγωνιστές της, πράγμα που αποτελεί παραβίαση της αρχής της ίσης μεταχειρίσεως των υποψηφίων και βλάπτει τη
διαφάνεια της διαδικασίας.
Υπό τις συνθήκες αυτές, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι, όπως έκρινε το Πρωτοδικείο με τη σκέψη 63 της αποφάσεώς του, η Succhi
di Frutta είχε πράγματι συμφέρον να ζητήσει την ακύρωση της αποφάσεως της 6ης Σεπτεμβρίου 1996, ειδικότερα προκειμένου να
επιτύχει την εκ μέρους του κοινοτικού δικαστή διαπίστωση ενδεχόμενης παρανομίας της αναθέτουσας αρχής. Συγκεκριμένα, η διαπίστωση
αυτή μπορεί να στηρίξει αγωγή αποζημιώσεως με σκοπό την προσήκουσα αποκατάσταση της καταστάσεως της Succhi di Frutta.
Το επιχείρημα της Επιτροπής ότι η ακύρωση της αποφάσεως της 6ης Σεπτεμβρίου 1996 θα είχε ως αποτέλεσμα να επαναφέρει σε ισχύ
την προηγούμενη απόφαση της 14ης Ιουνίου 1996, η οποία είναι λιγότερο ευνοϊκή για την εταιρία αυτή, συζητείται στη σκέψη 62
της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως.
Αφενός, η σκέψη 63 της ίδιας αποφάσεως δικαιολογεί επαρκώς κατά νόμο το συμπέρασμα του Πρωτοδικείου ότι η Succhi di Frutta
είχε εν προκειμένω συμφέρον να ζητήσει την ακύρωση της αποφάσεως της 6ης Σεπτεμβρίου 1996. Αφετέρου, από τη σκέψη 83 της παρούσας
αποφάσεως προκύπτει ότι το Πρωτοδικείο δεν παρέβη το κοινοτικό δίκαιο καταλήγοντας στον εν λόγω συμπέρασμα.
Συνεπώς, η αιτίαση της Επιτροπής που αντλείται από τη σκέψη 62 της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως, η οποία περιλαμβάνει νέο
επιχείρημα υπέρ της ενεργητικής νομιμοποιήσεως της Succhi di Frutta, είναι αλυσιτελής.
Κατόπιν του συνόλου των προεκτεθέντων, ο τέταρτος λόγος αναιρέσεως πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος.

Επί των λόγων αναιρέσεως σχετικά με το βάσιμο της προσφυγής που άσκησε η Succhi di Frutta στην υπόθεση T‑191/96
Επιχειρήματα των διαδίκων
Η Επιτροπή προσάπτει στο Πρωτοδικείο ότι υπέπεσε διττώς σε πλάνη περί το δίκαιο ακυρώνοντας την απόφαση της 6ης Σεπτεμβρίου
1996.
Προς στήριξη του δεύτερου λόγου αναιρέσεως, η Επιτροπή αναπτύσσει επιχειρηματολογία όμοια με αυτή στην οποία στηρίζει τον
πρώτο λόγο αναιρέσεως που αντλείται από την εσφαλμένη εκ μέρους του Πρωτοδικείου εφαρμογή της αρχής της ίσης μεταχειρίσεως
μεταξύ των υποψηφίων κατά το στάδιο της διαδικασίας του διαγωνισμού που έπεται της συνάψεως της συμβάσεως.
Από την επιχειρηματολογία αυτή, όπως συνοψίζεται στις σκέψεις 15 έως 19 της παρούσας αποφάσεως, η Επιτροπή συνάγει ότι εσφαλμένα
το Πρωτοδικείο έκρινε, με τις σκέψεις 73 και 81 της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως, ότι το εν λόγω θεσμικό όργανο οφείλει να
συμμορφώνεται αυστηρώς, σε όλα τα στάδια της διαδικασίας συνάψεως της δημόσιας συμβάσεως, με τους όρους που προβλέπει η προκήρυξη
του διαγωνισμού, σε βαθμό που δεν μπορεί να τροποποιήσει εκ των υστέρων τους τρόπους πληρωμής του μειοδότη, εφόσον δεν υπάρχει
ρήτρα εξουσιοδοτήσεως για τον σκοπό αυτό, καθώς και ότι δεν έχει άλλη επιλογή από το να κινήσει νέα διαδικασία διαγωνισμού
που να παρέχει τη δυνατότητα εξασφαλίσεως της ίδιας μεταχειρίσεως, όσον αφορά τους εφαρμοστέους όρους, τόσο για την επιτυχούσα
επιχείρηση όσο και για τους μη επιτυχόντες υποψηφίους.
Εν προκειμένω, θα ήταν στην πράξη αδύνατο να εκτελεστεί η σύμβαση όπως είχε αρχικώς προβλεφθεί, λόγω της ελλείψεως επαρκούς
ποσότητας μήλων.
Κατά την Επιτροπή, ναι μεν αληθεύει ότι, μέχρι τη στιγμή που γίνεται γνωστός ο μειοδότης, πρέπει να τηρούνται αυστηρά η αρχή
της διαφάνειας και η αρχή της ίσης μεταχειρίσεως όλων των υποψηφίων, αντιθέτως όμως, κατά το στάδιο εκτελέσεως της συμβάσεως,
ενδέχεται να καταστεί αναγκαία η προσαρμογή των όρων της συμβάσεως σε απρόβλεπτες περιστάσεις, δεδομένου ότι η προκήρυξη του
διαγωνισμού είναι αδύνατο να προβλέψει όλα τα ενδεχόμενα.
Επιπλέον, η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση είναι αντιφατική, καθότι ναι μεν απαγορεύει κάθε μεταγενέστερη τροποποίηση των όρων
που προβλέπει η προκήρυξη του διαγωνισμού ή η συγγραφή υποχρεώσεων, αλλά παράλληλα ορίζει ότι η Επιτροπή όφειλε να κινήσει
νέα διαδικασία διαγωνισμού, πράγμα που θα συνεπαγόταν κατ’ ανάγκη τροποποίηση των όρων της προκηρύξεως του διαγωνισμού και,
περαιτέρω, θα έθιγε τη δικαιολογημένη εμπιστοσύνη των μειοδοτών που θα είχαν ήδη εκτελέσει τις συμβατικές τους υποχρεώσεις.
Με τον πέμπτο και τελευταίο λόγο αναιρέσεως η Επιτροπή υποστηρίζει ότι το Πρωτοδικείο εσφαλμένα έκρινε, με τη σκέψη 80 της
αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως, ότι, όταν εκδόθηκε η απόφαση της 6ης Σεπτεμβρίου 1996, δεν υπήρχε έλλειψη αποθεμάτων μήλων ικανή
να υποχρεώσει τις υπηρεσίες της Επιτροπής να προβλέψουν τροποποίηση των όρων πληρωμής των προϊόντων που έπρεπε να προσκομίσουν
οι μειοδότες, επιτρέποντας την αντικατάσταση των προβλεπόμενων από τη σχετική κανονιστική ρύθμιση μήλων από ροδάκινα, προκειμένου
οι επιχειρήσεις που θα επιτύχουν να έχουν τη δυνατότητα να εκπληρώσουν τις συμβατικές τους υποχρεώσεις έναντι της αναθέτουσας
αρχής.
Στην επιχειρηματολογία της Succhi di Frutta, ότι ο υπό εξέταση λόγος αναιρέσεως είναι προδήλως απαράδεκτος για τον λόγο ότι
δεν εγείρει κανένα νομικό ζήτημα αλλά αφορά απλώς τη διαπίστωση πραγματικών περιστατικών εκ μέρους του Πρωτοδικείου, η Επιτροπή
αντιτάσσει ότι το Πρωτοδικείο, κρίνοντας ότι δεν υπήρχε έλλειψη διαθέσιμων μήλων στα αποθέματα παρεμβάσεως, υπέπεσε σε πλάνη
περί το δίκαιο καθότι, κατ’ αυτόν τον τρόπο, αγνόησε το προβλεπόμενο από την κοινή οργάνωση των αγορών στον τομέα των οπωροκηπευτικών
σύστημα αποσύρσεως των φρούτων.
Η Succhi di Frutta υποστηρίζει, κυρίως, ότι οι υπό εξέταση δύο λόγοι αναιρέσεως είναι απαράδεκτοι.
Συγκεκριμένα, ο δεύτερος λόγος αναιρέσεως συνιστά απλή επανάληψη των επιχειρημάτων που είχε προβάλει η Επιτροπή ενώπιον του
Πρωτοδικείου.
Ο πέμπτος λόγος αναιρέσεως δεν αφορά νομικά ζητήματα, αλλ’ απλώς και μόνον τις εκ μέρους του Πρωτοδικείου διαπιστώσεις των
πραγματικών περιστατικών που εμπίπτουν στην αποκλειστική αρμοδιότητά του.
Επικουρικώς, αυτοί οι λόγοι αναιρέσεως πρέπει να απορριφθούν ως αβάσιμοι.
Ο δεύτερος λόγος αναιρέσεως είναι εντελώς αβάσιμος για λόγους ταυτιζομένους με αυτούς που προέβαλε η Succhi di Frutta στρεφόμενη
κατά του πρώτου και του τρίτου λόγου αναιρέσεως της Επιτροπής (βλ., ειδικότερα, σκέψεις 37 έως 40 της παρούσας αποφάσεως).
Ο πέμπτος λόγος αναιρέσεως είναι επίσης αβάσιμος, καθότι το Πρωτοδικείο ορθά αξιολόγησε τα στοιχεία που προσκόμισε η ίδια
η Επιτροπή και κατέληξε ότι, όταν εκδόθηκε η απόφαση της 6ης Σεπτεμβρίου 1996, δεν υπήρχε έλλειψη διαθέσιμων μήλων ικανή να
εμποδίσει την εκτέλεση των προβλεπόμενων στην προκήρυξη του διαγωνισμού πράξεων.
Εκτίμηση του Δικαστηρίου
–       Επί του δευτέρου λόγου αναιρέσεως
Κατά την παρατεθείσα στις σκέψεις 48 έως 50 της παρούσας αποφάσεως νομολογία, πρέπει να απορριφθεί η επιχειρηματολογία της
Succhi di Frutta ότι ο λόγος αυτός είναι απαράδεκτος, καθότι συνιστά αμιγή και απλή επανάληψη των επιχειρημάτων που είχαν
προβληθεί πρωτοδίκως.
Συγκεκριμένα, παραπέμποντας στις σκέψεις 72 έως 75 και 81 της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως, η Επιτροπή στρέφεται κατά της
εκ μέρους του Πρωτοδικείου ερμηνείας της αρχής της ίσης μεταχειρίσεως μεταξύ των υποψηφίων καθώς και κατά των εννόμων συνεπειών
που άντλησε το Πρωτοδικείο ως προς την ουσία της υποθέσεως T‑191/96.
Τέτοιου είδους νομικά ζητήματα μπορούν να εξεταστούν κατ’ αναίρεση από το Δικαστήριο.
Προκειμένου να εξεταστεί το βάσιμο του σχετικού λόγου αναιρέσεως, πρέπει να υπομνησθεί ότι, όπως εξάλλου αναγνώρισαν οι διάδικοι,
αυτός ο λόγος αναιρέσεως στηρίζεται στην υπόθεση στην οποία βασίστηκε και ο πρώτος λόγος αναιρέσεως της Επιτροπής, ήτοι ότι
το Πρωτοδικείο ερμήνευσε εσφαλμένα την αρχή της ίσης μεταχειρίσεως μεταξύ των υποψηφίων, επεκτείνοντας το πεδίο εφαρμογής
της στο στάδιο της διαδικασίας του διαγωνισμού που έπεται της συνάψεως της συμβάσεως.
Η Επιτροπή υποστηρίζει, ειδικότερα, ότι το Πρωτοδικείο εσφαλμένα έκρινε ότι η τήρηση της αρχής της ίσης μεταχειρίσεως μεταξύ
του συνόλου των υποψηφίων συνεπάγεται ότι αυτή όφειλε να συμμορφωθεί αυστηρά με τους όρους που προβλέπονται στην προκήρυξη
του διαγωνισμού, ότι δεν μπορούσε να τροποποιήσει μεταγενέστερα, ήτοι μετά τη σύναψη της συμβάσεως, τους όρους της διαδικασίας
του διαγωνισμού και, μεταξύ άλλων, τους σχετικούς με την προς υποβολή προσφορά κατά τρόπο μη προβλεπόμενο στην ίδια την προκήρυξη
και ότι, ως εκ τούτου, αν επιθυμούσε να προβεί σε τέτοια τροποποίηση, ήταν υποχρεωμένη να κινήσει νέα διαδικασία διαγωνισμού
με διαφορετικούς ενδεχομένους όρους που θα ίσχυαν ωστόσο με τον ίδιο τρόπο για όλες τις μετέχουσες στη διαδικασία αυτή επιχειρήσεις.
Σ’ αυτό το στάδιο της εξετάσεως της αιτήσεως αναιρέσεως πρέπει να κριθεί το βάσιμο της εν λόγω επιχειρηματολογίας της Επιτροπής.
Πρέπει να υπομνησθεί ότι, κατά πάγια νομολογία του Δικαστηρίου σχετική με τις δημόσιες συμβάσεις, η αναθέτουσα αρχή οφείλει
να τηρεί την αρχή της ίσης μεταχειρίσεως των υποψηφίων (βλ., μεταξύ άλλων, αποφάσεις της 27ης Νοεμβρίου 2001, C-285/99 και
C-286/99, Lombardini και Mantovani, Συλλογή 2001, σ. I-9233, σκέψη 37, και της 19ης Ιουνίου 2003, C-315/01, GAT, Συλλογή 2003,
σ. I‑6351, σκέψη 73).
Από τη νομολογία προκύπτει επίσης ότι η τήρηση της εν λόγω αρχής συνεπάγεται υποχρέωση διαφάνειας προκειμένου να καθίσταται
δυνατός ο έλεγχός της (βλ., μεταξύ άλλων, αποφάσεις της 18ης Ιουνίου 2002, C-92/00, HI, Συλλογή 2002, σ. I‑5553, σκέψη 45,
και της 12ης Δεκεμβρίου 2002, C-470/99, Universale-Bau κ.λπ., Συλλογή 2002, σ. Ι‑11617, σκέψη 91).
Σύμφωνα με την αρχή της ίσης μεταχειρίσεως μεταξύ των υποψηφίων, αντικείμενο της οποίας είναι η προώθηση της ανάπτυξης υγιούς
και αποτελεσματικού ανταγωνισμού μεταξύ των επιχειρήσεων που μετέχουν σε διαδικασία αναθέσεως δημοσίας συμβάσεως, όλοι οι
υποψήφιοι πρέπει να έχουν τις ίδιες ευκαιρίες κατά τη διατύπωση των όρων των προσφορών τους και, ως εκ τούτου, οι όροι που
πρέπει να πληρούν οι προσφορές πρέπει να είναι όμοιοι για όλους τους υποψηφίους.
H αρχή της διαφάνειας, η οποία αποτελεί το επιστέγασμα της προαναφερθείσας αρχής, έχει στην ουσία ως σκοπό να αποκλείει τον
κίνδυνο ευνοιοκρατίας και καταχρήσεως εκ μέρους της αναθέτουσας αρχής. Προϋποθέτει ότι όλοι οι όροι και τρόποι διεξαγωγής
της διαδικασίας αναθέσεως πρέπει να διατυπώνονται με σαφήνεια, ακρίβεια και χωρίς αμφισημία στην προκήρυξη του διαγωνισμού
ή στη συγγραφή υποχρεώσεων, κατά τρόπο ώστε, αφενός, να παρέχουν σε όλους τους ευλόγως ενημερωμένους και κανονικά επιμελείς
υποψηφίους τη δυνατότητα να κατανοούν το ακριβές περιεχόμενό τους και να τους ερμηνεύουν με τον ίδιο τρόπο και, αφετέρου,
να καθιστούν δυνατό τον εκ μέρους της αναθέτουσας αρχής αποτελεσματικό έλεγχο του αν οι προσφορές των υποψηφίων ανταποκρίνονται
στα κριτήρια που διέπουν την εν λόγω σύμβαση.
Δεδομένης όμως τόσο της σημασίας όσο και του σκοπού και της πρακτικής αποτελεσματικότητας των εν λόγω αρχών, η τήρησή τους
πρέπει να εξασφαλίζεται και στην περίπτωση ειδικής διαδικασίας διαγωνισμού όπως η επίδικη, λαμβανομένων ενδεχομένως υπόψη
των ιδιαιτεροτήτων της τελευταίας αυτής διαδικασίας.
Συναφώς, πρέπει να υπογραμμιστεί ότι, εν προκειμένω, η Επιτροπή καθόρισε κατ’ αρχάς, βάσει του κανονισμού 1975/95 του Συμβουλίου
και των προαναφερθέντων κανονισμών 2009/95 και 228/96, τους γενικούς όρους του διαγωνισμού για την προμήθεια χυμού φρούτων
και μαρμελάδας για τους πληθυσμούς της Αρμενίας και του Αζερμπαϊτζάν και, στη συνέχεια, συνέταξε την προκήρυξη του διαγωνισμού
καθορίζοντας τόσο το ακριβές αντικείμενο όσο και τους συγκεκριμένους τρόπους διεξαγωγής της εν λόγω διαδικασίας αναθέσεως.
Υπό τις συνθήκες αυτές, οι διατάξεις των εν λόγω κανονισμών πρέπει να θεωρηθούν ως το πλαίσιο διεξαγωγής του συνόλου της διαδικασίας.
Συνεπώς, σ’ ένα τέτοιο πλαίσιο εναπόκειται στην Επιτροπή, ως αναθέτουσα αρχή, να τηρεί αυστηρά τα κριτήρια που η ίδια έχει
καθορίσει όχι μόνον κατά τη διαδικασία του διαγωνισμού αυτή καθ’ εαυτή, η οποία έχει ως αντικείμενο την αξιολόγηση των προσφορών
και την ανακήρυξη του μειοδότη, αλλά, γενικότερα, μέχρι το πέρας του σταδίου εκτελέσεως της οικείας συμβάσεως.
Επομένως, εφόσον μια προσφορά που δεν πληροί τους προβλεπόμενους όρους πρέπει, προφανέστατα, να απορρίπτεται, κατά μείζονα
λόγο η αναθέτουσα αρχή δεν είναι εξουσιοδοτημένη να αλλοιώνει τη γενική οικονομία του διαγωνισμού τροποποιώντας στη συνέχεια
μονομερώς έναν από τους ουσιώδεις όρους του και, ειδικότερα, μια διάταξη που, αν είχε περιληφθεί στην προκήρυξη του διαγωνισμού,
θα είχε παράσχει στους υποψηφίους τη δυνατότητα να υποβάλουν ουσιωδώς διαφορετική προσφορά.
Συνεπώς, σε περίπτωση όπως η υπό κρίση, η αναθέτουσα αρχή δεν μπορούσε μετά τη σύναψη της συμβάσεως και, επιπλέον, με απόφαση
το περιεχόμενο της οποίας παρεκκλίνει από τις διατάξεις των προγενέστερα εκδοθέντων κανονισμών, να τροποποιήσει ουσιώδη όρο
του διαγωνισμού όπως τον σχετικό με τους τρόπους πληρωμής για τα προϊόντα τα οποία αφορούσε η προμήθεια.
Συγκεκριμένα, στην περίπτωση που η αναθέτουσα αρχή επιθυμεί, για συγκεκριμένους λόγους, την τροποποίηση ορισμένων όρων του
διαγωνισμού μετά την ανακήρυξη του μειοδότη, οφείλει να προβλέπει ρητά την εν λόγω δυνατότητα προσαρμογής, όπως και τους τρόπους
εφαρμογής της, στην προκήρυξη του διαγωνισμού που έχει συντάξει και η οποία οριοθετεί το πλαίσιο εντός του οποίου πρέπει να
διεξαχθεί η διαδικασία, οπότε όλες οι επιχειρήσεις που ενδιαφέρονται να μετάσχουν στον διαγωνισμό το γνωρίζουν εξ αρχής και
τελούν, κατ’ αυτόν τον τρόπο, σε ισότητα κατά την υποβολή της προσφοράς τους.
Επιπλέον, στην περίπτωση που δεν προβλέπεται ρητά παρόμοια δυνατότητα, αλλά η αναθέτουσα αρχή σκοπεύει, κατά το στάδιο που
έπεται της αναθέσεως της συμβάσεως, να αποκλίνει από έναν από τους ουσιώδεις προβλεπόμενους όρους, δεν μπορεί νομίμως να συνεχίσει
τη διαδικασία εφαρμόζοντας άλλους όρους από τους αρχικά προβλεφθέντες.
Συγκεκριμένα, αν επιτρεπόταν στην αναθέτουσα αρχή να τροποποιεί κατά βούληση και κατά το στάδιο της εκτελέσεως της συμβάσεως
τους όρους του διαγωνισμού, χωρίς ρητή εξουσιοδότηση προκύπτουσα από τις σχετικές ισχύουσες διατάξεις, θα αλλοιώνονταν οι
αρχικά προβλεφθέντες όροι που διέπουν την ανάθεση της συμβάσεως.
Επιπλέον, μια τέτοια πρακτική θα συνεπαγόταν αναπόφευκτα παραβίαση των αρχών της διαφάνειας και της ίσης μεταχειρίσεως των
υποψηφίων, εφόσον δεν εξασφαλίζονται η ενιαία εφαρμογή των όρων του διαγωνισμού και η αντικειμενικότητα της διαδικασίας.
Εν προκειμένω δεν αμφισβητείται ότι η Επιτροπή, μετά την ανάθεση της συμβάσεως, αντικατέστησε τα προβλεπόμενα στην προκήρυξη
του διαγωνισμού φρούτα από άλλα φρούτα ως τρόπο πληρωμής για τα προϊόντα που έπρεπε να προμηθεύσει ο μειοδότης, παρόλο που
αυτή η αντικατάσταση φρούτων δεν προβλεπόταν ούτε στην εν λόγω προκήρυξη ούτε στη σχετική κανονιστική ρύθμιση στην οποία στηριζόταν
η προκήρυξη.
Συνεπώς, ορθώς το Πρωτοδικείο έκρινε, με τη σκέψη 82 της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως, ότι η επίδικη τροποποίηση την οποία
αποφάσισε η Επιτροπή μολονότι δεν είχε σχετική εξουσιοδότηση, έπρεπε να επιφέρει την ακύρωση της αποφάσεως της 6ης Σεπτεμβρίου
1996, λόγω παραβάσεως της προκηρύξεως του διαγωνισμού που επισυνάπτεται στον κανονισμό 228/96 καθώς και παραβίαση των αρχών
της διαφάνειας και της ίσης μεταχειρίσεως των υποψηφίων.
Όσον αφορά τον ισχυρισμό που προβάλλει η Επιτροπή με τον ίδιο λόγο αναιρέσεως, ότι η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση στηρίχθηκε
σε αντιφατική αιτιολογία, καθότι, μολονότι απαγορεύει την τροποποίηση των όρων του διαγωνισμού, όπως αυτοί ορίζονται στην
προκήρυξη του διαγωνισμού, κατά το στάδιο εκτελέσεως της συμβάσεως έναντι του μειοδότη, ορίζει παράλληλα ότι πρέπει να κινηθεί
νέα διαδικασία, πράγμα που επιφέρει αναπόφευκτα μεταβολή των όρων του διαγωνισμού, αρκεί να σημειωθεί ότι η αιτίαση αυτή στηρίζεται
σε προδήλως εσφαλμένη κατανόηση της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως.
Συγκεκριμένα, από το κείμενο της εν λόγω αποφάσεως προκύπτει σαφώς ότι, ελλείψει ρητής σχετικής διατάξεως στην προκήρυξη του
διαγωνισμού, απαγορεύεται στην αναθέτουσα αρχή να τροποποιήσει, σε οποιοδήποτε στάδιο της διαδικασίας, τους όρους του διαγωνισμού,
διότι άλλως παραβιάζει την αρχή της ίσης μεταχειρίσεως των υποψηφίων καθώς και την αρχή της διαφάνειας.
Κατά τα λοιπά, όπως προκύπτει ρητά από τη σκέψη 81 της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως, η Επιτροπή μπορούσε επομένως, εφόσον
το έκρινε αναγκαίο, να προβλέψει στην προκήρυξη του διαγωνισμού τη δυνατότητα τροποποιήσεως, υπό συγκεκριμένες συνθήκες, των
όρων πληρωμής των μειοδοτών, προβλέποντας ειδικότερα τους συγκεκριμένους όρους για την αντικατάσταση των ρητά προβλεπομένων
ως πληρωμή για τις οικείες προμήθειες φρούτων από άλλα. Κατ’ αυτόν τον τρόπο, θα τηρούνταν πλήρως οι αρχές της ίσης μεταχειρίσεως
και της διαφάνειας.
Το γεγονός ότι, με την ίδια σκέψη 81, το Πρωτοδικείο αναφέρει τη δυνατότητα διεξαγωγής νέου διαγωνισμού εφόσον η αναθέτουσα
αρχή δεν ήταν εξουσιοδοτημένη να αντικαταστήσει τα προβλεπόμενα φρούτα με άλλα, ουδόλως έρχεται σε αντίθεση με τις προηγούμενες
εκτιμήσεις. Ασφαλώς, στην περίπτωση αυτή τίποτε δεν θα εμπόδιζε την αναθέτουσα αρχή να θέσει διαφορετικούς όρους, αλλά τουλάχιστον
αυτοί θα ίσχυαν με τον ίδιο τρόπο για το σύνολο των υποψηφίων. Επομένως, και στην περίπτωση αυτή, όπως και στην αναφερθείσα
στην προηγούμενη σκέψη της παρούσας αποφάσεως, θα εξασφαλιζόταν η πλήρης τήρηση των αρχών της ίσης μεταχειρίσεως και της διαφάνειας.
Όσον αφορά το γεγονός ότι η Επιτροπή ερμήνευσε την τελευταία περίοδο της σκέψεως 81 της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως κατά
τρόπο που δεν της άφηνε άλλη δυνατότητα, ως προς την εκτέλεση της αποφάσεως, παρά τη διεξαγωγή νέου διαγωνισμού, αρκεί να
σημειωθεί ότι δεν εναπόκειται στον κοινοτικό δικαστή να υποδείξει στους παρανομούντες τον τρόπο αποκαταστάσεως της διαπιστωθείσας
παρανομίας.
Υπό τις συνθήκες αυτές, ο δεύτερος λόγος αναιρέσεως πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό του ως αβάσιμος.
–       Επί του πέμπτου λόγου αναιρέσεως
Με τον λόγο αυτό η Επιτροπή στρέφεται κατά της σκέψεως 80 της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως, κατά την οποία τα στοιχεία που
προσκόμισε η Επιτροπή δεν αποδείκνυαν ότι όταν εκδόθηκε η απόφαση της 6ης Σεπτεμβρίου 1996 υπήρχε έλλειψη διαθέσιμων μήλων
στα αποθέματα παρεμβάσεως ικανή να παρακωλύσει την εκτέλεση των προβλεπόμενων στην προκήρυξη του διαγωνισμού πράξεων.
Όπως προκύπτει από το κείμενο της σκέψεως 80, το οποίο αρχίζει με τη λέξη «επιπλέον», όπως και από αυτό της σκέψεως 81 της
ίδιας αποφάσεως, που αρχίζει με τη φράση «ακόμη και αν υποτεθεί ότι σε κοινοτικό επίπεδο δεν υπήρχαν διαθέσιμα μήλα τα οποία
θα μπορούσαν να παραληφθούν[...]», η εκτίμηση του Πρωτοδικείου στην εν λόγω σκέψη 80 συνιστά απλώς πλεονάζουσα αιτιολογία
της εν λόγω αποφάσεως.
Επομένως, κατά την παρατεθείσα στη σκέψη 68 της παρούσας αποφάσεως νομολογία, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι ο πέμπτος λόγος
αναιρέσεως, ο οποίος στρέφεται κατά της εν λόγω αιτιολογίας του Πρωτοδικείου, είναι εν πάση περιπτώσει αλυσιτελής και πρέπει,
κατά συνέπεια, να απορριφθεί.
Δεδομένου ότι κανένας από τους λόγους που προέβαλε η Επιτροπή προς στήριξη της αιτήσεως αναιρέσεως δεν έγινε δεκτός, η εν
λόγω αίτηση πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό της.

Επί των δικαστικών εξόδων
Σύμφωνα με το άρθρο 69, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας, που εφαρμόζεται στη διαδικασία της αναιρέσεως δυνάμει του
άρθρου 118 του ίδιου κανονισμού, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα εφόσον υπήρξε σχετικό αίτημα. Δεδομένου
ότι η Succhi di Frutta ζήτησε να καταδικαστεί η Επιτροπή στα δικαστικά έξοδα και αυτή ηττήθηκε, πρέπει να καταδικαστεί στα
δικαστικά έξοδα της παρούσας δίκης.
Για τους λόγους αυτούς,
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (έκτο τμήμα)
αποφασίζει:
1)
Απορρίπτει την αίτηση αναιρέσεως.
2)
Καταδικάζει την Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων στα δικαστικά έξοδα της παρούσας δίκης.
Σκουρής
Cunha Rodrigues
Puissochet
Schintgen

Macken
Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο Λουξεμβούργο στις 29 Απριλίου 2004.
Ο Γραμματέας

Ο Πρόεδρος
R. Grass

Β. Σκουρής
*
Γλώσσα διαδικασίας: η ιταλική.