CELEX: 62002CJ0361
Direttiva 76/308/KEE
Għajnuna reċiproka għall-irkupru ta' dazji doganali
Applikazzjoni għat-talbiet li nqalgħu qabel id-dħul fis-seħħ tad-Direttiva

1       Permezz ta' sentenzi tat-28 ta' Ġunju 2002, li waslu fir-Reġistru tal-Qorti tal-Ġustizzja fit-8 ta' Ottubru ta' l-istess sena,
id- Dioikitiko Efeteio Peiraios għamlet, skond l-Artikolu 234 KE, domanda preliminari dwar l-interpretazzjoni ta' l-Artikolu
1 tad-Direttiva tal-Kunsill 76/308/KE tal-15 ta' Marzu 1976 dwar l-għajnuna reċiproka għall-irkupru ta' talbiet li jirriżultaw
minn ħidmiet li jiffurmaw parti mis-sistema li tiffinanzja l-Fond Agrikolu għall-Gwida u Garanzija, u ta' imposti agrikoli
u dazji doganali (76/308/KEE) (ĠU L 73, p. 18), kif emendata bl-Att li jirrigwarda l-kundizzjonijiet ta' l-adeżjoni tar-Repubblika
ta' l-Awstrija, tar-Repubblika tal-Finlandja u tar-Renju ta' l-Iżvezja u l-aġġustamenti għat-Trattati li fuqhom hija stabbilita
l-Unjoni Ewropea (ĠU 1994, C 241, p. 21, iktar 'il quddiem "id-Direttiva").
2       Din id-domanda tqajmet fil-kuntest ta' żewġ kawżi bejn l-Elliniko Dimosio (Stat Elleniku) u s-Sur Tsapalos, minn naħa, u s-Sur
Diamantakis, min-naħa l-oħra dwar l-irkupru ta' talbiet doganali tar-repubblika Taljana li nqalgħu qabel l-adozzjoni tad-Direttiva
u d-dħul fis-seħħ tagħha fil-Greċja.

Il-kuntest ġuridiku

Il-leġiżlazzjoni komunitarja
3       Id-Direttiva hija intiża sabiex telimina x-xkiel għat-twaqqif u t-tħaddim tas-suq komuni li jirriżulta mil-limitazzjonijiet
territorjali tal-kamp ta' applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet nazzjonali dwar l-irkupru, b'mod partikolari, ta' dazji doganali.
Din is-sitwazzjoni, hekk kif jirriżulta mit-tieni premessa tad-Direttiva, hija tali li tiffaċilita "l-ħidmiet frawdolenti".
4       F'dan ir-rigward, id-Direttiva tistabbilixxi regoli komuni ta' għajnuna reċiproka fil-qasam ta' l-irkupru.  Għaldaqstant,
skond l-ewwel u t-tieni paragrafi ta' l-Artikolu 8 tagħha:
"Id-dokument li jippermetti l-infurzar tat-talba għandu, meta hu xieraq, u skond id-disposizzjonijiet fis-seħħ fl-Istat Membru
li fih l-awtorità mitluba tkun tinsab,  jkun aċċettat, rikonoxxut, miżjud, jew mibdul b’xi dokument li jawtorizza l-infurzar
fit-territorju ta’ dak l-Istat Membru.
Aċċettazzjoni, rikonoxximent,  żjieda jew bdil bħal dawn jridu jseħħu  kemm jista' jkun malajr wara d-data tal-wasla tat-talba
għall-irkupru.  Huma ma jistgħux jiġu miċħuda jekk id-dokument li jippermetti l-infurzar fl-Istat Membru li fih l-awtorità
applikanti tkun tinsab ikun imfassal kif hu xieraq".
5       Skond l-Artikolu 2(c) u (f) tagħha, id-Direttiva hija partikolarment applikabbli għat-talbiet li għandhom x'jaqsmu mad-dazji
doganali skond, b'mod partikolari, l-Artikolu 2(b) tad-Deċiżjoni 70/243/KEFA, KEE, Euratom tal-Kunsill tal-21 ta’ April 1970
dwar is-sostituzzjoni ta’ kontribuzzjonijiet finanzjarji ta' l-Istati Membri bir-riżorsi tal-Komunitajiet infushom (ĠU L 94,
p. 19), kif ukoll għall-interessi u l-ispejjeż relatati mat-talbiet imsemmija f'dan l-Artikolu
6       Barra minn hekk, skond l-Artikolu 2 ta' l-Att li jirrigwarda l-kundizzjonijiet ta' adeżjoni tar-Repubblika Ellenika u l-aġġustament
għat-Trattati (ĠU 1979, L 291, p. 17, iktar 'il quddiem "l-att ta' l-adeżjoni"), l-atti adottati mill-istituzzjonijiet tal-Komunitajiet
jorbtu lir-Repubblika Ellenika u huma applikabbli f'dan l-Istat mill-adeżjoni, jiġifieri mill-1 ta' Jannar 1981.
7       L-Artikolu 145 ta' l-att ta' adeżjoni jistipola li:
"Ir-Repubblika Ellenika għandha ddaħħal fis-seħħ il-miżuri li huma neċessarji għaliha sabiex tikkonforma ruħha, mill-adeżjoni
tagħha, mad-dispożizzjonijiet tad-direttivi […], skond l-Artikolu 189 tat-Trattat KEE […], sakemm mhuwiex previst terminu
ta' żmien fil-lista ta' tinsab fl-Anness XII jew f'dispożizzjonijiet oħra ta' dan l-Att".
8       F''dak li jikkonċerna d-direttiva, terminu bħal dan ma kienx ġie previst mill-att ta' adeżjoni.

Il-leġiżlazzjoni nazzjonali
9       Id-direttiva ġiet trasposta fis-sistema ġuridika Ellenika permezz ta' l-Artikoli 86 sa 98 (Kapitolu 1.A, intitolat "Għajnuna
reċiproka għall-irkupru ta' talbiet") tal-Liġi Nru 1402/1983, dwar l-aġġustament tal-leġiżlazzjoni tad-dwana għad-Dritt tal-Komunitajiet
Ewropej (KEE) (FEK A' 167, l-Ewwel Parti, iktar 'il quddiem "il-liġi Nru 1402/1983, u permezz tad-Digriet Nru 1243/319 tal-Ministeru
tal-Finanzi, tas-26 ta' Marzu 1984 dwar il-modalitajiet ta' applikazzjoni tas-sistema ta' għajnuna reċiproka bejn l-Istati
Membri għall-irkupru ta' talbiet (FEK A' 179, l-ewwel parti, iktar 'il quddiem "id-digriet ministerjali").
10     L-Artikolu 103 tal-liġi Nru 1402/1983 jistipola li "kemm il-darba ma jiġix ipprovdut xort'oħra f'din il-liġi, din għandha
tidħol fis-seħħ fl-1 ta' Jannar 1981".
11     Barra minn hekk, skond l-Artikolu 21(1) tad-digriet ministerjali:
"Kull talba li tkun s-suġġett ta' talba għall-irkupru jew ta' adozzjoni ta' miżuri konservatorji minn awtorità applikanti
ta' Stat Membru ieħor għandha tkun ittrattata mill-awtoritàjiet tad-dwana kompetenti jew mit-Teżor bħala talba li nqalgħet
fil-Greċja u l-irkupru tagħha għandu jkun irregolat mid-dispożizzjonijiet tal-leġiżlazzjoni Griega, b'mod partikolari dawk
tal-"Kodiċi għall-irkupru ta' talbiet pubbliċi" […]".

Il-kawżi prinċipali u d-domanda preliminari
12     Permezz ta' sentenza tat-8 ta' Ottubru 1970 tal-Corte d'appello di Catania (l-Italja), il-membri ta' l-ekwipaġġ ta' l-i"Ster",
bastiment li jtajjar il-bandiera ta' Panama, fosthom il-konvenuti fil-kawża prinċipali, kienu ġew ikkundannati għal pieni
ta' priġunerija u għall-ħlas ta' dazji tad-dwana u ta' taxxi oħra talli importaw tabakk illegalment fit-terrirtorju Taljan.
Permezz ta' sentenza tal-31 ta' Jannar 1972, il-Corte suprema di cassazione (l-Italja) ċaħdet l-appell imressaq kontra l-imsemmija
sentenza.
13     It-talba ta' l-awtoritàjiet Taljani intiża għall-irkupru tat-talbiet in kwistjoni, li kienet tammonta għal total ta' ITL 1
787 485 050, inklużi l-interessi u l-ispejjeż, ġiet trażmessa lill-awtoritajiet kompetenti Griegi (jiġifieri d-dipartiment
speċjali ta' l-investigazzjonijiet doganali tad-Direttorat Ġenerali tad-dwana), li ddikjaraw, permezz ta' deċiżjonijiet tas-6
ta' Frar 1996, meħuda skond id-direttiva, il-liġi Nru 1402/1983 u d-digriet ministerjali, li t-titolu Taljan li jippermetti
l-irkupru ta' l-imsemmija talbiet kien infurzabbli fit-territorju Grieg.
14     Is-Sinjuri Tsapalos u Diamantakis ikkontestaw l-imsemmija deċiżjonijiet quddiem id-Dioikitiko Protodikeio Peiraios (il-Greċja)
li annulathom safejn dawn kienu jikkonċernaw lill-konvenuti fil-kawża prinċipali, minħabba li l-għajnuna reċiproka bejn ir-Repubblika
Ellenika u l-Istati Membri l-oħra għall-irkupru ta' talbiet kienet tikkonċerna biss dawk it-talbiet li nqalgħu wara d-dħul
fis-seħħ tal-ligi Nru 1402/1983.  Issa, it-talba kontenzjuża ta' l-Istat Taljan inqalgħet fl-1968, sena li matulha ġie kkonstatat
ir-reat ta' kontrabandu, u ġie kkonfermat mis-sentenzi ċċitati iktar 'il fuq tal-Corte d'appello di Catania ta' l-1970 u tal-Corte
suprema di cassazione ta' l-1972.
15     L-Elliniko Dimosio ressaq appell minn din is-sentenza quddiem id-Dioikitiko Efeteio Peiraios fejn sostna li d-dispożizzjonijiet
tal-liġi Nru 1402/1983 kellhom jiġu interpretati fid-dawl ta' l-għan tad-direttiva, li l-Artikolu 1 tagħha jirreferi għall-irkupru
ta' talbiet li jinqalgħu fi Stat Membru ieħor, b'tali mod li t-talbiet li nqalgħu qabel id-dħul fis-seħħ ta' dawn id-dispożizzjonijiet
jaqgħu xorta waħda fil-kamp ta' applikazzjoni tagħhom.
16     Huwa f'dawn iċ-ċirkustanzi li d-Dioikitiko Efeteio Peiraios iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri u li tagħmel lill-Qorti
tal-Ġustizzja d-domanda preliminari segwenti, li hija fformulata bl-istess mod fiż-żewġ kawżi:
"L-Artikolu 1 tad-direttiva […] għandu jiġi interpretat fis-sens li d-dispożizzjonijiet tad-direttiva japplikaw ukoll għat-talbiet
li nqalgħu fi Stat Membru qabel id-dħul fis-seħħ ta' din id-direttiva u li huma s-suġġett ta' titolu li, bħal ma huwa l-każ
f'din il-kawża tat-titolu eżekuttiv ta' l-Istat Taljan, kien ġie wkoll maħruġ mill-awtoritàjiet kompetenti qabel id-dħul fis-seħħ
ta' din id-direttiva u li, konsegwentement, dawn it-talbiet, li baqgħu sospiżi u li ma setgħux jiġu rkuprati fi Stat Membru
ieħor, jistgħu issa, wara d-dħul fis-seħħ tad-direttiva, wara l-iskadenza tal-perijodu ta' tranżizzjoni u wara li l-Istati
Membri l-oħra kkonformaw ruħhom ma' l-obbligi tagħha billi adottaw id-dispożizzjonijiet neċessarji għall-implementazzjoni
ta' din id-direttiva, jiġu rkuprati permezz ta' talba f'dan is-sens mill-"awtorità applikanti" lill-"awtorità mitluba" skond
l-Artikolu 3 tad-Direttiva?"
17     Permezz ta' digriet tal-President tal-Qorti tal-Ġustizzja tad-9 ta' Diċembru 2002, iż-żewġ kawżi ġew maqgħuda għall-finijiet
tal-proċedura bil-miktub, tal-proċedura orali kif ukoll tas-sentenza.

Fuq id-domanda preliminari
18     Permezz tad-domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk id-direttiva għandhiex tiġi interpretata fis-sens
li tapplika għat-talbiet doganali li nqalgħu fi Stat Membru u li huma s-suġġett ta' titolu maħruġ minn dan l-Istat qabel id-dħul
fis-seħħ tad-direttiva fl-Istat Membru l-ieħor, fejn l-awtorità mitluba għandha s-sede tagħha.
19     F'dan ir-rigward, hemm lok li jiġi mfakkar li, skond ġurisprudenza kostanti, ir-regoli ta' proċedura għandhom ġeneralment
japplikaw għall-kawżi pendenti kollha fil-mument li dawn jidħlu fis-seħħ, b'differenza mar-regoli sostantivi li huma ġeneralment
interpretati bħala li japplikaw biss għal sitwazzjonijiet eżistenti qabel id-dħul fis-seħħ tagħhom [ara, b'mod partikolari,
is-sentenzi tat-12 ta' Novembru 1981, Salumi
et
, 212/80 sa 217/80, Ġabra p. 2735, punt 9; tas-6 ta' Lulju 1993, CT Control (Rotterdam) u JCT Benelux vs il-Kummissjoni, C-121/91
u C-122/91, Ġabra p. I-3873, punt 22, u tas-7 ta' Settembru 1999, De Haan, C-61/98, Ġabra p. I-5003, punt 13].
20     Issa, kif ġustament osservaw il-Gvern Elleniku u l-Kummissjoni, peress illi d-direttiva tirregola biss ir-rikonoxximent u
l-infurzar ta' ċerti kategoriji ta' talbiet li jinqalgħu fi Stat Membru ieħor, mingħajr ma tistipola regoli relatati ma' kif
jinqalgħu jew ma' l-iskop tagħhom, hemm lok li d-dispożizzjonijiet ta' din id-direttiva jiġu kkunsidrati bħala regoli ta'
proċedura.
21     Barra minn hekk, ebda dispożizzjoni tad-direttiva ma tippermetti li jiġi kkunsidrat li l-leġiżlatur komunitarju kellu l-intenzjoni
li jillimita l-applikazzjoni tar-regoli ta' proċedura biss għat-talbiet li nqalgħu qabel id-dħul fis-seħħ ta' din id-direttiva
fl-Istat Membru fejn l-awtorità mitluba għandha s-sede tagħha.
22     Għall-kuntrarju, l-għan tad-direttiva, li huwa, hekk kif jirriżulta mit-tieni u mit-tielet premessi tagħha, li telimina l-ixkiel
għat-twaqqif u għat-tħaddim tas-suq komuni li jirriżulta mid-diffikultajiet konnessi ma' l-irkupru transkonfinali tat-talbiet
msemmija, kif ukoll li timpedixxi t-twettiq ta' ħidmiet frawdolenti , jxeqleb favur  l-applikabbiltà tad-direttiva għat-talbiet
li jkunu diġà nqalgħu fid-data tad-dħul fis-seħħ tagħha fl-Istat Membru fejn l-awtorità mitluba għandha s-sede tagħha.
23     F'dawn iċ-ċirkustanzi, hemm lok li r-risposta għad-domanda magħmula tkun li d-direttiva għandha tiġi interpretata fis-sens
li tapplika għat-talbiet doganali li nqalgħu fi Stat Membru u li huma s-suġġett ta' titolu maħruġ minn dan l-Istat qabel id-dħul
fis-seħħ ta' l-imsemmija direttiva fl-Istat Membru l-ieħor, fejn l-awtorità mitluba għandha s-sede tagħha.

Fuq l-ispejjeż
24     L-ispejjeż sostnuti mill-Gvern Elleniku u mill-Kummissjoni għas-sottomissjoni ta' l-osservazzjonijiet lill-Qorti ma jistgħux
jitħallsu lura.  Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta' kwistjoni mqajma
quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li għandha tiddeċiedi fuq l-ispejjeż.
Għal dawn il-motivi,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (it-Tielet Awla),
fuq id-domanda li saritilha mid-Dioikitiko Efeteio Peiraios, permezz ta' sentenzi tat-28 ta' Ġunju 2002, taqta' u tiddeċiedi
li:
Id-Direttiva tal-Kunsill tal-15 ta' Marzu 1976 dwar l-għajnuna reċiproka għall-irkupru ta' talbiet li jirriżultaw minn ħidmiet
li jiffurmaw parti mis-sistema li tiffinanzja l-Fond Agrikolu għall-Gwida u Garanzija, u ta' imposti agrikoli u dazji doganali
(76/308/KEE) kif emendata bl-Att li jirrigwarda l-kundizzjonijiet ta' l-adeżjoni tar-Repubblika ta' l-Awstrija, tar-Repubblika
tal-Finlandja u tar-Renju ta' l-Iżvezja u l-aġġustamenti għat-Trattati li fuqhom hija stabbilita l-Unjoni Europea, għandha
tiġi interpretata fis-sens li tapplika għat-talbiet doganali li nqalgħu fi Stat Membru u li huma s-suġġett ta' titolu maħruġ
minn dan l-Istat qabel id-dħul fis-seħħ ta' l-imsemmija direttiva fl-Istat Membru l-ieħor, fejn l-awtorità mitluba għandha
s-sede tagħha.
Rosas
Schintgen
Colneric
Mogħtija fil-Qorti bil-miftuħ fil-Lussemburgu fl-1 ta' Lulju 2004.
R. Grass

A. Rosas
Reġistratur

President
*
Lingwa tal-kawża: il-Grieg.