CELEX: 62005CJ0319
Προσφυγή λόγω παραβάσεως
Άρθρα 28 ΕΚ και 30 ΕΚ
Οδηγία 2001/83/ΕΚ
Παρασκεύασμα σκόρδου σε κάψουλες
Παρασκεύασμα που διατίθεται νομίμως στο εμπόριο ως συμπλήρωμα διατροφής εντός ορισμένων κρατών μελών
Παρασκεύασμα που κατατάσσεται ως φάρμακο στο κράτος μέλος εισαγωγής
Έννοια του όρου "φάρμακο"
Περιορισμός
Δικαιολόγηση
Δημόσια υγεία
Αναλογικότητα

HLH Warenvertrieb και Orthica, σκέψη 52).
60     Μολονότι, όπως επισήμανε η γενική εισαγγελέας στο σημείο 58 των προτάσεών της, ο ορισμός αυτός είναι αρκετά ευρύς για να περιλάβει
προϊόντα τα οποία, αν και ενδέχεται να επιδρούν στις οργανικές λειτουργίες, έχουν στην πραγματικότητα άλλο σκοπό, το κριτήριο
αυτό δεν πρέπει να συνεπάγεται τον χαρακτηρισμό ως φαρμάκων ως εκ της λειτουργίας τους ουσιών που, αν και επιδρούν στο ανθρώπινο
σώμα, δεν έχουν ουσιαστική επίδραση στον μεταβολισμό και, ως εκ τούτου, δεν τροποποιούν, κατά κυριολεξία, τις συνθήκες λειτουργίας
του (προπαρατεθείσα απόφαση Upjohn, σκέψη 22).
61     Συγκεκριμένα, αντιθέτως προς την έννοια του φαρμάκου ως εκ της παρουσιάσεως, της οποίας η διασταλτική ερμηνεία σκοπεί στην
προστασία των καταναλωτών από προϊόντα που δεν έχουν τη δικαίως αναμενόμενη από τους καταναλωτές αποτελεσματικότητα, η έννοια
του φαρμάκου ως εκ της λειτουργίας σκοπεί να περιλάβει προϊόντα με επιστημονικά διαπιστωμένες φαρμακευτικές ιδιότητες, τα
οποία χορηγούνται πραγματικά με σκοπό την ιατρική διάγνωση ή την αποκατάσταση, βελτίωση ή τροποποίηση φυσιολογικών λειτουργιών.
62     Η ερμηνεία αυτή συνάδει προς τους σκοπούς της οδηγίας 2001/83, η οποία, όπως προκύπτει από τη δεύτερη έως και την πέμπτη αιτιολογική
της σκέψη, σκοπεί να συμβιβάσει τον σκοπό της προστασίας της δημόσιας υγείας με την αρχή της ελεύθερης κυκλοφορίας των εμπορευμάτων.
63     Εξάλλου, μολονότι μόνον οι ειδικές περί φαρμάκων διατάξεις του κοινοτικού δικαίου εφαρμόζονται προκειμένου περί προϊόντος
το οποίο πληροί τις προϋποθέσεις για να χαρακτηρισθεί ως φάρμακο, ακόμη και αν εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής άλλης, λιγότερο
αυστηρής, κοινοτικής ρυθμίσεως (βλ., υπό την έννοια αυτή, προπαρατεθείσες αποφάσεις Delattre, σκέψη 22, Monteil και Samanni,
σκέψη 17, Ter Voort, σκέψη 19 και HLH Warenvertrieb και Orthica, σκέψη 43), διαπιστώνεται κατ’ ανάγκη, όπως προκύπτει από
την ερμηνεία του άρθρου 1, σημείο 2, της οδηγίας 2001/83 σε συνδυασμό με το άρθρο 2 της οδηγίας 2002/46, ότι η επίδραση στις
φυσιολογικές λειτουργίες δεν αποτελεί ιδιαίτερο χαρακτηριστικό των φαρμάκων, αλλά καταλέγεται, επίσης, μεταξύ των κριτηρίων
για τον ορισμό του συμπληρώματος διατροφής.
64     Υπό τις συνθήκες αυτές και προκειμένου να διασφαλισθεί η πρακτική αποτελεσματικότητα του κριτηρίου αυτού, δεν αρκεί ένα προϊόν
να έχει ευεργετικές ιδιότητες για την υγεία γενικώς, αλλά πρέπει να έχει κυριολεκτικά ως λειτουργία την πρόληψη ή τη θεραπεία.
65     Τούτο ισχύει ακόμη περισσότερο στην περίπτωση των προϊόντων τα οποία, εκτός από τρόφιμα, θεωρούνται ως έχοντα ευεργετική δράση
για την υγεία. Όπως επισήμανε η γενική εισαγγελέας στο σημείο 60 των προτάσεών της, υπάρχει πράγματι μεγάλος αριθμός προϊόντων
τα οποία είναι, κατά γενική αντίληψη, τρόφιμα και μπορούν αντικειμενικά να χρησιμοποιηθούν για θεραπευτικούς σκοπούς. Το γεγονός
αυτό δεν αρκεί, πάντως, για να τους προσδώσει την ιδιότητα του φαρμάκου κατά την έννοια της οδηγίας 2001/83.
66     Εν προκειμένω, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας δεν αμφισβητεί ότι η επίδραση στις φυσιολογικές λειτουργίες την οποία
επικαλείται, και η οποία αφορά κυρίως την πρόληψη της αρτηριοσκληρώσεως, μπορεί επίσης να προκληθεί με τη λήψη 7,4 γραμμαρίων
σκόρδου ως τροφίμου. Είναι συναφώς σημαντικό ότι οι μελέτες τις οποίες επικαλείται το εν λόγω κράτος μέλος αφορούν τόσο την
ενδεχόμενη δράση που έχει η λήψη παρασκευασμάτων σκόρδου σε κάψουλες, σκόνη ή διάλυμα όσο και εκείνη που έχει η κατανάλωση
σκόρδου στη φυσική κατάστασή του.
67     Δεν αμφισβητείται, επίσης, ότι το επίμαχο προϊόν δεν έχει άλλη δράση από αυτήν που έχει η κατανάλωση σκόρδου στη φυσική κατάστασή
του και, όπως επισήμανε η γενική εισαγγελέας στο σημείο 62 των προτάσεών της, η δράση αυτή ουδόλως είναι σημαντικότερη από
τη δράση άλλων φυτικών ή ζωικών προϊόντων που αποτελούν μέρος της καθημερινής διατροφής ούτε και διαφέρει κατά τι από τη δεύτερη.
68     Υπό τις συνθήκες αυτές, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι το επίμαχο προϊόν, του οποίου η επίδραση στις φυσιολογικές λειτουργίες
δεν είναι πιο σημαντική από τα αποτελέσματα που έχει η κατανάλωση ενός τροφίμου σε λογική ποσότητα, δεν έχει ουσιαστική επίδραση
στον μεταβολισμό και δεν μπορεί, ως εκ τούτου, να χαρακτηρισθεί ως προϊόν ικανό να αποκαταστήσει, να βελτιώσει ή να τροποποιήσει
τις φυσιολογικές λειτουργίες κατά την έννοια του άρθρου 1, σημείο 2, δεύτερο εδάφιο, της οδηγίας 2001/83.
69     Τέλος, αντιθέτως προς ό,τι διατείνεται η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, το γεγονός ότι η λήψη του επίμαχου προϊόντος
ενέχει κίνδυνο για την υγεία δεν συνιστά ένδειξη περί του ότι διαθέτει φαρμακευτική αποτελεσματικότητα. Συγκεκριμένα, από
τη νομολογία προκύπτει ότι ο κίνδυνος για την υγεία, μολονότι πρέπει να λαμβάνεται υπόψη κατά τον χαρακτηρισμό ενός προϊόντος
ως φαρμάκου ως εκ της παρουσιάσεως, δεν παύει να αποτελεί αυτοτελή παράγοντα (βλ. προπαρατεθείσα απόφαση HLH Warenvertrieb
και Orthica, σκέψη 53).
70     Οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι που συνδέονται με τη χρήση του επίμαχου προϊόντος πρέπει να εκτιμηθούν στο πλαίσιο της οδηγίας 2001/83
και, εν γένει, υπό το πρίσμα των αρχών του κοινοτικού δικαίου.
71     Όπως επισήμανε η Επιτροπή, οι κοινοτικές διατάξεις περί φαρμάκων, παράλληλα με την προστασία της ανθρώπινης υγείας, πρέπει
να διασφαλίζουν την ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων, οπότε η ερμηνεία των διατάξεων της οδηγίας 2001/83, γενικά, και
της έννοιας του φαρμάκου, ειδικά, δεν πρέπει να περιορίζει την ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων κατά τρόπο δυσανάλογο
προς τον σχετικό με την προστασία της υγείας επιδιωκόμενο σκοπό.
72     Εν προκειμένω, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας επικαλείται περιστατικά αιφνίδιας και μετεγχειρητικής αιμορραγίας που
ανέκυψαν μετά από υπερβολική κατανάλωση σκόρδου ως τροφίμου ή με τη μορφή παρασκευάσματος, αλλά και την αναστολή της δράσεως
ορισμένων αντιρετροϊκών και την αλληλεπίδραση με ορισμένα αντιπηκτικά.
73     Συναφώς, επισημαίνεται, καταρχάς, ότι οι κίνδυνοι αυτοί συνδέονται με την κατανάλωση σκόρδου γενικά και όχι ειδικά με τη λήψη
του επίμαχου παρασκευάσματος.
74     Εξάλλου, από τα παραδείγματα που παρέθεσε η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας προκύπτει ότι επιβλαβείς για την υγεία συνέπειες
μπορούν να επέλθουν μόνον εξαιτίας της αλληλεπιδράσεως με ορισμένα φάρμακα ή της υπερβολικής καταναλώσεως σκόρδου ή παρασκευάσματος
σκόρδου σε ειδικές περιστάσεις όπως στο πλαίσιο χειρουργικής επεμβάσεως.
75     Όπως επισήμανε η γενική εισαγγελέας στο σημείο 65 των προτάσεών της, από τα παραδείγματα αυτά προκύπτει ότι οι προαναφερθέντες
κίνδυνοι και αντενδείξεις που συνδέονται με την κατανάλωση παρασκευασμάτων σκόρδου είναι περιορισμένοι και, επιπλέον, δεν
διαφέρουν από τους κινδύνους που ενέχει η κατανάλωση σκόρδου ως τροφίμου.
76     Το κριτήριο του τρόπου χρήσεως του επίμαχου προϊόντος δεν μπορεί να είναι καθοριστικό εν προκειμένω για τους λόγους που προαναφέρθηκαν
στη σκέψη 53 της παρούσας αποφάσεως.
77     Υπό τις συνθήκες αυτές, διαπιστώνεται ότι το επίμαχο προϊόν, λαμβανομένου υπόψη του συνόλου των χαρακτηριστικών γνωρισμάτων
του, δεν μπορεί να χαρακτηρισθεί ως φάρμακο ως εκ της λειτουργίας του κατά την έννοια του άρθρου 1, σημείο 2, δεύτερο εδάφιο,
της οδηγίας 2001/83.
78     Από το σύνολο των προεκτεθέντων προκύπτει ότι το επίμαχο προϊόν δεν εμπίπτει ούτε στον ορισμό του φαρμάκου ως εκ της παρουσιάσεως
ούτε στον ορισμό του φαρμάκου ως εκ της λειτουργίας. Συνεπώς, δεν μπορεί να χαρακτηρισθεί ως φάρμακο κατά την έννοια της οδηγίας
2001/83.
Επί της παραβάσεως των άρθρων 28 ΕΚ και 30 ΕΚ
79     Πρέπει στη συνέχεια να εξετασθεί αν, όπως υποστηρίζει η Επιτροπή, η υποχρέωση λήψεως άδειας κυκλοφορίας του προϊόντος ως φαρμάκου,
όπως προκύπτει από την απόφαση που έλαβε η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, συνιστά μέτρο αποτελέσματος ισοδυνάμου προς
ποσοτικό περιορισμό επί των εισαγωγών, απαγορευόμενο από το άρθρο 28 ΕΚ.
80     Στην κατ’ άρθρο 28 ΕΚ απαγόρευση μέτρων αποτελέσματος ισοδυνάμου προς ποσοτικό περιορισμό εμπίπτει κάθε μέτρο δυνάμενο να
παρακωλύσει αμέσως ή εμμέσως, πραγματικώς ή δυνητικώς το ενδοκοινοτικό εμπόριο (βλ., μεταξύ άλλων, απόφαση της 11ης Ιουλίου
1974, 8/74, Dassonville, Συλλογή τόμος 1974, σ. 411, σκέψη 5, και προπαρατεθείσα απόφαση Επιτροπή κατά Αυστρίας, σκέψη 81).
81     Εν προκειμένω, η απόφαση της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας περιορίζει το ενδοκοινοτικό εμπόριο καθόσον το επίμαχο
προϊόν, το οποίο διατίθεται νομίμως στο εμπόριο άλλων κρατών μελών ως προϊόν διατροφής, μπορεί να διατίθεται στη γερμανική
αγορά μόνον εφόσον υπαχθεί στη διαδικασία χορηγήσεως άδειας κυκλοφορίας του ως φαρμάκου.
82     Συναφώς, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας ισχυρίζεται ότι η απόφασή της δικαιολογείται από λόγους σχετικούς με την
προστασία της δημόσιας υγείας, σύμφωνα με το άρθρο 30 ΕΚ.
83     Μολονότι το άρθρο 30 ΕΚ επιτρέπει τη διατήρηση περιορισμών της ελεύθερης κυκλοφορίας των εμπορευμάτων που δικαιολογούνται
από λόγους προστασίας της υγείας και της ανθρώπινης ζωής, οι οποίοι αποτελούν θεμελιώδεις επιταγές αναγνωρισμένες από το κοινοτικό
δίκαιο, πρέπει να υπομνησθεί ότι η εφαρμογή της διατάξεως αυτής πρέπει να αποκλείεται όταν οι κοινοτικές οδηγίες προβλέπουν
την εναρμόνιση των μέτρων που είναι αναγκαία για την επίτευξη του ειδικού σκοπού που θα επιδίωκε η επίκληση του άρθρου 30
(βλ., υπό την έννοια αυτή, απόφαση της 12ης Νοεμβρίου 1998, C‑102/96, Επιτροπή κατά Γερμανίας, Συλλογή 1998, σ. I‑6871, σκέψη
21).
84     Εν προκειμένω, παρέλκει η εξέταση του ζητήματος αν το επίμαχο προϊόν μπορεί να χαρακτηρισθεί ως συμπλήρωμα διατροφής κατά
την έννοια του άρθρου 2 της οδηγίας 2002/46 ή ως τρόφιμο κατά την έννοια του άρθρου 2 του κανονισμού 178/2002. Συγκεκριμένα,
αρκεί η διαπίστωση ότι, κατά το άρθρο 11, παράγραφος 2, της εν λόγω οδηγίας και κατά το άρθρο 14, παράγραφος 9, του κανονισμού
αυτού, ελλείψει της προβλεπόμενης από τα νομοθετήματα αυτά ειδικής κοινοτικής ρυθμίσεως, μπορούν να εφαρμοσθούν οι εθνικοί
κανόνες δικαίου με την επιφύλαξη των διατάξεων της Συνθήκης.
85     Υπό τις συνθήκες αυτές, πρέπει να εξετασθεί αν η επίμαχη γερμανική πρακτική μπορεί να δικαιολογηθεί βάσει του άρθρου 30 ΕΚ.
86     Συναφώς, πρέπει να υπομνησθεί ότι, ελλείψει εναρμονίσεως και στο μέτρο που η επιστημονική έρευνα δεν έχει καταλήξει σε βέβαια
συμπεράσματα, εναπόκειται στα κράτη μέλη να αποφασίζουν ποιο είναι το επίπεδο προστασίας της ανθρώπινης υγείας και ζωής που
προτίθενται να διασφαλίζουν και αν θα απαιτούν προηγούμενη άδεια για την κυκλοφορία τροφίμων, λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη
τις απαιτήσεις της ελεύθερης κυκλοφορίας των εμπορευμάτων στο εσωτερικό της Κοινότητας (απόφαση της 14ης Ιουλίου 1983, 174/82,
Sandoz, Συλλογή 1983, σ. 2445, σκέψη 16, προπαρατεθείσα απόφαση van Bennekom, σκέψη 37, καθώς και απόφαση της 14ης Σεπτεμβρίου
2006, C-158/04 και C-159/04, Άλφα Βήτα Βασιλόπουλος και Carrefour-Μαρινόπουλος, Συλλογή 2006, σ. I-8135, σκέψη 21).
87     Εντούτοις, κατά την άσκηση της διακριτικής τους ευχέρειας όσον αφορά την προστασία της δημόσιας υγείας, τα κράτη μέλη οφείλουν
να τηρούν την αρχή της αναλογικότητας. Τα μέσα που επιλέγουν πρέπει, επομένως, να περιορίζονται στα απολύτως απαραίτητα για
τη διασφάλιση της προστασίας της δημόσιας υγείας· πρέπει να είναι ανάλογα προς τον επιδιωκόμενο σκοπό, ο οποίος δεν θα μπορούσε
να επιτευχθεί με μέτρα που περιορίζουν λιγότερο το ενδοκοινοτικό εμπόριο (βλ. προπαρατεθείσες αποφάσεις Sandoz, σκέψη 18,
και van Bennekom, σκέψη 39, καθώς και αποφάσεις της 23ης Σεπτεμβρίου 2003, C‑192/01, Επιτροπή κατά Δανίας, Συλλογή 2003, σ. I‑9693,
σκέψη 45, και της 5ης Φεβρουαρίου 2004, C‑24/00, Επιτροπή κατά Γαλλίας, Συλλογή 2004, σ. I‑1277, σκέψη 52).
88     Επιπλέον, δεδομένου ότι το άρθρο 30 ΕΚ θεσπίζει εξαίρεση, η οποία πρέπει να ερμηνευθεί συσταλτικά, από τον κανόνα της ελεύθερης
κυκλοφορίας των εμπορευμάτων στο εσωτερικό της Κοινότητας, εναπόκειται στις εθνικές αρχές που το επικαλούνται να αποδεικνύουν
σε κάθε επίδικη περίπτωση, λαμβανομένων υπόψη τόσο των εθνικών διατροφικών συνηθειών όσο και των αποτελεσμάτων της διεθνούς
επιστημονικής έρευνας, ότι η κανονιστική τους ρύθμιση είναι αναγκαία για την αποτελεσματική προστασία των αγαθών που διαλαμβάνονται
στη διάταξη αυτή και, ιδίως, ότι η διάθεση στο εμπόριο των επίμαχων προϊόντων ενέχει πραγματικό κίνδυνο για τη δημόσια υγεία
(προπαρατεθείσες αποφάσεις Sandoz, σκέψη 22, van Bennekom, σκέψη 40, Επιτροπή κατά Δανίας, σκέψη 46, και Επιτροπή κατά Γαλλίας,
σκέψη 53).
89     Μολονότι, όπως υπομνήσθηκε στη σκέψη 86 της παρούσας αποφάσεως, το κοινοτικό δίκαιο δεν απαγορεύει, κατ’ αρχήν, το σύστημα
της εκ των προτέρων λήψεως άδειας, διαπιστώνεται ότι η χορήγηση άδειας κυκλοφορίας βάσει του άρθρου 8 της οδηγίας 2001/83
υπόκειται σε ιδιαίτερα αυστηρές προϋποθέσεις.
90     Υπό τις συνθήκες αυτές, η υποχρέωση λήψεως άδειας κυκλοφορίας του προϊόντος ως φαρμάκου πριν να καταστεί δυνατή η διάθεσή
του στο εμπόριο εντός της Γερμανίας μπορεί να θεωρηθεί σύμφωνη με την αρχή της αναλογικότητας μόνον αν είναι πραγματικά αναγκαία
για να διασφαλισθεί η προστασία της δημόσιας υγείας.
91     Επομένως, αυτός ο περιορισμός της ελεύθερης κυκλοφορίας των εμπορευμάτων πρέπει κατ’ ανάγκη να βασίζεται σε εκτίμηση εις βάθος
του κινδύνου που προβάλλει το κράτος μέλος που επικαλείται το άρθρο 30 ΕΚ (βλ., υπό την έννοια αυτή, προπαρατεθείσες αποφάσεις
Επιτροπή κατά Δανίας, σκέψη 47, και Επιτροπή κατά Γαλλίας, σκέψη 54).
92     Εν προκειμένω, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας απλώς παραπέμπει στα επιχειρήματά της σχετικά με τους κινδύνους για
την υγεία που ενέχει το επίμαχο παρασκεύασμα, προκειμένου να δικαιολογήσει τον περιορισμό της ελεύθερης κυκλοφορίας των εμπορευμάτων.
93     Όπως επισημάνθηκε με τις σκέψεις 73 έως 75 της παρούσας αποφάσεως, πρέπει να υπομνησθεί, αφενός, ότι οι ισχυρισμοί αυτοί αφορούν
κυρίως την επίδραση του σκόρδου όταν λαμβάνεται ως τρόφιμο και όχι ειδικά αυτήν του επίμαχου προϊόντος και, αφετέρου, ότι
η επέλευση αυτών των επιβλαβών συνεπειών προϋποθέτει όλως ιδιαίτερες περιστάσεις.
94     Το γεγονός ότι η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας αναφέρθηκε γενικά στους κινδύνους που, σε όλως ιδιαίτερες περιστάσεις,
μπορεί να ενέχει για την υγεία η κατανάλωση σκόρδου δεν αρκεί, όπως επισήμανε η γενική εισαγγελέας στο σημείο 79 των προτάσεών
της, για να δικαιολογηθεί ένα μέτρο όπως η υπαγωγή στην ιδιαιτέρως αυστηρή διαδικασία της χορηγήσεως άδειας κυκλοφορίας φαρμάκου.
95     Επιπροσθέτως, το κράτος μέλος αυτό θα μπορούσε, αντί να υπαγάγει το επίμαχο προϊόν σε μια τέτοια διαδικασία, να προβλέψει
μια κατάλληλη σήμανση που θα προειδοποιούσε τους καταναλωτές για τους ενδεχόμενους κινδύνους που συνεπάγεται η κατανάλωση
του προϊόντος αυτού. Η λύση αυτή, ενώ θα ήταν σύμφωνη με τον σκοπό της προστασίας της δημοσίας υγείας, θα συνεπαγόταν συγχρόνως
λιγότερο σημαντικούς περιορισμούς στην ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων (βλ., υπό την έννοια αυτή, απόφαση της 14ης Ιουλίου
1994, C-17/93, van der Veldt, Συλλογή 1994, σ. I-3537, σκέψη 19).
96     Από τις ανωτέρω σκέψεις προκύπτει ότι η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας δεν απέδειξε ότι η υπαγωγή του επίμαχου προϊόντος
στο καθεστώς των φαρμάκων είναι αναγκαία για την προστασία της υγείας των καταναλωτών και ότι δεν υπερβαίνει το αναγκαίο για
την επίτευξη του σκοπού αυτού. Επομένως, η απόφαση του εν λόγω κράτους μέλους αντιβαίνει στην αρχή της αναλογικότητας.
97     Από το σύνολο των προεκτεθέντων διαπιστώνεται ότι η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, κατατάσσοντας ως φάρμακο ένα παρασκεύασμα
σκόρδου το οποίο διατίθεται σε κάψουλες και δεν εμπίπτει στον ορισμό του φαρμάκου κατά την έννοια του άρθρου 1, σημείο 2,
της οδηγίας 2001/83, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τα άρθρα 28 ΕΚ και 30 ΕΚ.

Επί των δικαστικών εξόδων
98     Κατά το άρθρο 69, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα εφόσον υπάρχει
σχετικό αίτημα του νικήσαντος διαδίκου. Δεδομένου ότι η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας ηττήθηκε, πρέπει να καταδικασθεί
στα δικαστικά έξοδα, σύμφωνα με το σχετικό αίτημα της Επιτροπής.
Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (πρώτο τμήμα) αποφασίζει:
1)
Η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, κατατάσσοντας ως φάρμακο ένα παρασκεύασμα σκόρδου που διατίθεται σε κάψουλες και
δεν εμπίπτει στον ορισμό του φαρμάκου κατά την έννοια του άρθρου 1, σημείο 2, της οδηγίας 2001/83/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου
και του Συμβουλίου, της 6ης Νοεμβρίου 2001, περί κοινοτικού κώδικος για τα φάρμακα που προορίζονται για ανθρώπινη χρήση, παρέβη
τις υποχρεώσεις που υπέχει από τα άρθρα 28 ΕΚ και 30 ΕΚ.
2)
Καταδικάζει την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας στα δικαστικά έξοδα.
(υπογραφές)
*
Γλώσσα διαδικασίας: η γερμανική.