CELEX: 62003CJ0145
Sigurtà soċjali
Artikoli 3 u 22 tar-Regolament Nru 1408/71
Artikolu 22 tar-Regolament Nru 574/72
Dħul fi Sptar fi Stat Membru ieħor għajr milli fl-Istat Membru kompetenti
Ħtieġa ta' kuri urġenti ta' natura vitali
Trasferiment ta' l-assigurat fi sptar fi Stat terz
Skop tal-formoli E 111 u E 112

1       It-talba għal deċiżjoni preliminari tittratta l-interpretazzjoni ta' l-Artikoli 3, 19 u 22 tar-Regolament tal-Kunsill (KEE)
Nru 1408/71, ta' l-14 ta' Ġunju 1971 dwar l-applikazzjoni ta' skemi tas-sigurtà soċjali għal persuni impjegati, għal persuni
li jaħdmu għal rashom u għall-familji tagħhom li jispustaw ruħhom fil-Komunità, u ta' l-Artikolu 22(1) u (3), tar-Regolament
tal-Kunsill (KEE) Nru 574/72, tal-21 ta' Marzu 1972, li jistipula l-proċedura għall-implementazzjoni tar-Regolament (KEE)
1408/71, fil-verżjoni tagħhom emendata u aġġornata permezz tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2001/83, tat-2 ta' Ġunju 1983
(ĠU L 230, p. 6) (iktar 'il quddiem, rispettivament, "ir-Regolament Nru 1408/71" u "ir-Regolament Nru 574/72").
2       Din it-talba tidħol fil-kuntest ta' kontroversja bejn l-eredi tas-Sinjura Keller, li saru l-aventi kawża tagħha matul il-proċedura
prinċipali, u l-Instituto Nacional de la Seguridad Social (INSS) u l-Instituto Nacional de Gestión Sanitaria (Ingesa) (aktar
'il quddiem, miġbura flimkien, "il-konvenuti fil-kawża prinċipali"). Din il-kontroversja tqajmet minħabba r-rifjut ta' dan
ta' l-aħħar, li fiż-żmien meta seħħew il-fatti tal-kawża kien jissejjaħ l-Instituto Nacional de la Salud (iktar 'il quddiem
"l-Insalud"), li jħallas lura l-ispejjeż marbuta ma' kuri fi sptar li s-Sinjura Keller ingħatat fi klinika Żvizzera.

Il-kuntest ġuridiku

Il-Leġiżlazzjoni Komunitarja
3       Taħt l-Artikolu 3(1) tar-Regolament Nru 1408/71, "Bla ħsara għad-disposizzjonijiet speċjali ta' dan ir-Regolament, il-persuni
residenti fit-territorju ta' wieħed mill-Istati Membri li għalih japplika dan ir-Regolament għandhom ikunu soġġetti għall-istess
obbligi u jgawdu l-istess benefiċċji skond il-leġislazzjoni ta' kull Stat Membru bħaċ-ċittadini nazzjonali ta' dan l-Istat".
4       L-Artikolu 19 ta' l-istess Regolament, intitolat "Residenza fi Stat Membru għajr l-Istat kompetenti - Regoli ġenerali", jiddisponi:
"1. Persuna impjegata jew li taħdem għal rasha li tirrisjedi fit-territorju ta' Stat Membru ieħor li ma jkunx l-Istat kompetenti,
illi tissodisfa l-kondizzjonijiet tal-leġislazzjoni ta' l-Istat kompetenti biex tkun intitolata għall-benefiċċji, filwaqt
li tingħata kunsiderazzjoni tad-disposizzjonijiet ta' l-Artikolu 18 fejn hu xieraq, għandha tirċievi fl-Istat fejn hija residenti:
a)      il-benefiċċji f'oġġetti provduti fl-interess ta' l-istituzzjoni kompetenti mill-istituzzjoni tal-post tar-residenza bi qbil
mal-leġislazzjoni amministrata minn din l-istituzzjoni daqs li kieku kienet assigurata magħħa;
[…]"
5       L-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 1408/71, intitolat "Għixien 'il barra l-Istat kompetenti - Ritorn lejn jew trasferiment tar-residenza
fi Stat Membru ieħor matul il-mard jew il-maternità - Il-ħtieġa tat-tluq lejn Stat Membru ieħor sabiex tiġi rċevuta l-kura
xierqa", jistipola fil-paragrafi (1) u (2) tiegħu:
"1.      Persuna impjegata jew li taħdem għal rasha illi tissodisfa l-kondizzjonijiet tal-leġislazzjoni ta' l-Istat kompetenti għalbiex
tkun intitolata għall-benefiċċji, filwaqt li jingħata qies fejn xieraq tad-disposizzjonijiet ta' l-Artikolu 18, u:
a)      li l-kondizzjoni tagħha teħtieġ benefiċċji immedjati matul il-għixien tagħha fit-territorju ta' Stat Membru ieħor
jew
[…]
c)      li tiġi awtorizzata mill-istituzzjoni kompetenti sabiex tmur fit-territorju ta' Stat Membru ieħor għalbiex tirċievi hemm il-kura
xierqa għall-kondizzjoni tagħha,
għandha tkun intitolata:
i)      għall-benefiċċji f'oġġetti provduti fl-interess ta' l-istituzzjoni kompetenti mill-istituzzjoni tal-post ta' l-għixien [...]
bi qbil mal-leġislazzjoni li tamministra, daqs li kieku kienet assigurata magħha; iżda, it-tul tal-perijodu taż-żmien li matulu
jiġu provduti l-benefiċċji għandhom ikunu regolati mill-leġislazzjoni ta' l-Istat kompetenti;
[…]
2.      […]
L-awtorizzazzjoni meħtieġa taħt il-paragrafu 1(c) ma tistax tiġi rifjutata meta l-kuri li magħhom hija tittratta jidhru fost
il-benefiċċji previsti mil-leġiżlazzjoni ta' l-Istat Membru li fit-territorju tiegħu tirresjedi l-persuna kkonċernata u jekk
dawn il-kuri ma jistgħux, b'kont meħud ta' l-istat ta' saħħa attwali tagħha u ta' l-evoluzzjoni probabbli tal-marda, jiġu
provduti lilha fiż-żmien normalment neċessarju sabiex tingħata l-kura in kwistjoni fl-Istat Membru ta' residenza."
6       L-Artikolu 36 tar-Regolament Nru 1408/71 jiddisponi:
"1. Mingħajr preġudizzju għad-disposizzjonijiet ta' l-Artikolu 32, il-benefiċċji f'oġġetti provduti b'mod konformi ma' dan
il-Kapitolu mill-istituzzjoni ta' Stat Membru wieħed fl-interess ta' Stat Membru ieħor għandhom jiġu mħallsa lura għal kollox.
2. Il-ħlas lura msemmi fil-paragrafu 1 għandu jiġi stabbilit u magħmul bi qbil mal-proċedura provduta bl-implimentazzjoni
tar-regolament msemmi fl-Artikolu 98, jew ma' l-għotja tal-prova tan-nefqa attwali jew fuq il-bażi ta' ħlas f'somma waħda.
Fil-każ ta' l-aħħar, il-ħlas f'somma waħda għandu jkun tali illi jiżgura illi l-ħlas lura joqrob daqs kemm possibbli lin-nefqa
attwali.
3. Żewġ Stati Membri jew iktar, jew l-awtoritajiet kompetenti ta' dawn l-Istati, jistgħu jipprovdu metodi oħra ta' ħlas lura
jew iwarrbu d-dritt għar-rimborżi kollha bejn l-istituzzjonijiet taħt il-ġurisdizzjoni tagħhom."
7       L-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 574/72 jiddisponi fil-paragrafi (1) u (3) tiegħu:
"1.      Sabiex tirċievi l-benefiċċji
in natura
skond l-Artikolu 22(1)(b)(i) tar-Regolament, persuna impjegata jew li taħdem għal rasha għandha tissottometti lill-istituzzjoni
tal-post tar-residenza dikjarazzjoni awtentikata li tiċċertifika illi hija intitolata għall-benefiċċji
in natura
msemmija. Din id-dikjarazzjoni awtentikata, li għandha tiġi maħruġa mill-istituzzjoni kompetenti, għandha tispeċifika partikolarment,
fejn meħtieġ, iż-żmien massimu li matulu dawn il-benefiċċji jistgħu jibqgħu jiġu konċessi bi qbil mal-leġislazzjoni ta' l-Istat
kompetenti. Id-dikjarazzjoni awtentikata tista', fuq it-talba tal-persuna kkonċernata, tiġi maħruġa wara t-tluq tagħha, jekk,
għal raġunijiet ta'
force majeur
, ma tistax tiġi magħmula minn qabel.
[…]
3.      Il-paragrafi 1 u 2 għandhom japplikaw b'analoġija rigward id-dipożizzjonijiet tal-benefiċċji
in natura
riferiti fl-Artikolu 22(1)(ċ)(i) tar-Regolament."
8       Kif jirriżulta mid-deċiżjoni Nru 153 (94/604/KE) tal-Kummissjoni Amministrattiva tal-Komunitajiet Ewropej dwar is-Sigurtà
Soċjali għall-Ħaddiema Immigrati tas-7 ta' Ottubru 1993 fuq il-formoli mudelli meħtieġa għall-applikazzjoni tar-Regolamenti
tal-Kunsill (KEE) Nru 1408/71 u (KEE) 574/72 (E 001, E 103-E 127) (ĠU L 244, 1994, p. 22), il-formola E 111 hija d-dikjarazzjoni
neċessarja għall-applikazzjoni ta' l-Artikolu 22(1)(a)(i) tar-Regolament Nru 1408/71, filwaqt li l-formola E 112 hija dik
neċessarja għall-applikazzjoni ta' l-Artikolu 22(1)(c)(i) ta' l-istess Regolament.

Il-Leġiżlazzjoni Spanjola
9       L-Artikolu 102(3) tal-Ley General de la Seguridad Social (Liġi Ġenerali dwar is-Sigurtà Soċjali), fil-verżjoni tagħha fis-seħħ
fiż-żmien tal-fatti tal-kawża, jiddisponi li "l-entitajiet responsabbli sabiex jipprovdu kuri mediċi ma jassumux l-ispejjeż
li jistgħu jiġu sostnuti meta l-benefiċjarju jirrikorri għal servizzi mediċi differenti minn dawk li ġew proposti lilu, ħlief
fil-każijiet previsti mil-liġi".
10     Intitolat "Kuri mediċi provduti minn servizzi estranji għas-sigurtà soċjali", l-Artikolu 18 tad-Digriet Nru 2766/67 tas-16
ta' Novembru 1967, kif emendat mid-Digriet Nru 2575/73 ta' l-14 ta' Settembru 1973 (iktar 'il quddiem "id-Digriet Nru 2766/67"),
jistipola fil-paragrafi (1) u (4) tiegħu:
"1.      Meta l-benefiċjarju, fuq inizjattiva tiegħu jew fuq dik ta' membru tal-familja tiegħu, jirrikorri għal servizzi differenti
minn dawk li huma mqiegħda għad-dispożizzjoni tiegħu, l-entitajiet responsabbli sabiex jipprovdu l-kuri mediċi ma jassumux
l-ispejjeż li jistgħu jiġu sostnuti, ħlief fil-każijiet previsti fil-paragrafi 3 u 4 ta' dan l-Artikolu.
[…]
4.      Meta jkollhom jintużaw servizzi mediċi differenti minn dawk li huma mqiegħda għad-dispożizzjoni mis-sigurtà soċjali minħabba
n-neċessità ta' kuri urġenti ta' natura vitali, il-benefiċjarju jista' jressaq quddiem l-entità responsabbli sabiex tipprovdilu
l-kuri mediċi, talba għal ħlas lura ta' l-ispejjeż sostnuti, li tiġi milqugħa jekk jiġi stabbilit li, fid-dawl tar-riżultati
tal-verifika effettwata f'dan ir-rigward, il-ħlas lura huwa ġustifikat."

Il-Leġiżlazzjoni Ġermaniża
11     L-Artikolu 18(1) tal-Fünftes Buch des Sozialgesetzbuches – Gesetzliche Krankenversicherung (il-Ħames Ktieb tal-Kodiċi tas-Sigurtà
Soċjali – Sistema li tirregola l-assigurazzjoni kontra l-mard), fil-verżjoni tiegħu fis-seħħ fiż-żmien tal-fatti tal-kawża
prinċipali, jiddisponi:
"Jekk, skond l-istat ta' l-għarfien mediku, il-kura tal-marda ma tistax tiġi amministrata biss barra mill-pajjiż, l-assigurazzjoni
kontra l-mard tista' tassumi l-ispejjeż kollha jew parti minnhom [...]"

Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
12     Is-Sinjura Keller, ta' nazzjonalità Ġermaniża, kienet tirresjedi, fiż-żmien meta seħħew il-fatti tal-kawża, fi Spanja u kienet
affiljata mas-sistema ġenerali ta' sigurtà soċjali ta' dan l-Istat Membru.
13     Peress li xtaqet tmur il-Ġermanja għal raġunijiet familjari, is-Sinjura Keller talbet lill-Insalud sabiex joħroġ formola E
111, li ngħatatilha qabel ma telqet, għall-perijodu bejn il-15 ta' Settembru u l-15 ta' Ottubru 1994.
14     Waqt dan is-soġġorn, is-Sinjura Keller iddaħħlet fl-isptar tad-distrett ta' Gummersbach (il-Ġermanja), li huwa marbut mal-Klinika
Universitarja ta' Kolonja. Ġiet iddijanjostikata tumur malinn ta' l-imnieħer, tal-kavità nażali, tal-ħofret il-għajn u tal-bażi
kranjali, b'ramifikazzjoni fl-ispazju bejn il-kranji, ta' tali serjetà li fi kwalunkwe ħin seta' jwassal għall-mewt tal-persuna
kkonċernata.
15     Peress illi s-Sinjura Keller xtaqet tkompli tirċievi fil-Ġermanja l-kuri mediċi li kienu neċessarji għall-marda li kienet
qiegħda ssofri minnha, hija talbet lill-Insalud sabiex tagħtiha formola E 112. Kif jirriżulta min-nota interna ta' din l-entità
tat-23 ta' Frar 1995, din il-formola ntbagħtet lill-persuna kkonċernata minħabba li, b'kunsiderazzjoni tas-serjetà ta' l-istat
ta' saħħa tagħha, trasferiment lejn Spanja ma kienx irrakkomandat. Estiż għal diversi drabi, il-perijodu ta' validità ta'
din il-formola kien mill-24 ta' Ottubru 1994 sal-21 ta' Ġunju 1996.
16     Wara numru kbir ta' eżamijiet u wara analiżi profonda tad-diversi possibbiltajiet terapewtiċi offerti, it-tobba tal-Klinika
Universitarja ta' Kolonja kkonkludew li, kont meħud tan-natura delikata u ta' l-abbiltà partikolari li kien jeħtieġ, l-intervent
kirurġiku li s-Sinjura Keller kellha bżonn b'mod kritiku u immedjat seta' jsir biss fil-Klinika Universitarja ta' Zurich (l-Iżvizzera).
Ir-rapport ta' kirurgu speċjalizzat fl-otorinolarinġoloġija, imressaq quddiem il-qorti tar-rinviju, jiddikjara li din il-klinika
privata kienet l-unika waħda fl-Ewropa li tikkura b'effikaċja xjentifika rikonoxxuta l-patoloġija li kienet qiegħda ssofri
minnha s-Sinjura Keller.
17     Għaldaqstant, it-tobba tal-Klinika Universitarja ta' Kolonja ttrasferew lis-Sinjura Keller fil-Klinika Universitarja ta' Zurich,
fejn il-persuna kkonċernata, li baqgħet fil-klinika mill-10 sal-25 ta' Novembru 1994, subiet intervent kirurġiku li r-riżultati
tiegħu kienu kkunsidrati sodisfaċenti. Wara din l-operazzjoni, is-Sinjura Keller kellha tagħmel radjoterapija bejn il-15 ta'
Diċembru 1994 u t-22 ta' Frar 1995. L-ispiża globali tal-kuri mogħtija telgħet għal 87 030 CHF u ġiet imħallsa kollha mis-Sinjura
Keller.
18     Fis-26 ta' April 1995, is-Sinjura Keller talbet lill-Insalud il-ħlas lura ta' din is-somma.
19     Din it-talba ġiet miċħuda permezz ta' deċiżjoni ta' din l-entità ta' l-10 ta' Awwissu 1995. Billi bbaża ruħu fuq l-Artikolu
102 tal-Ley General de la Seguridad Social u l-Artikolu 18(1) tad-Digriet Nru 2766/67, l-Insalud osserva, b'sostenn għad-deċiżjoni
tiegħu, li biex jiġu assunti spejjeż relatati ma' kuri mediċi provduti f'pajjiż terz jeħtieġ awtorizzazzjoni espressa u minn
qabel min-naħa tiegħu.
20     L-appell minn din id-deċiżjoni magħmul mis-Sinjura Keller ġie miċħud mill-Insalud fis-7 ta' Diċembru 1995
21     Fit-3 ta' Mejju 1999, is-Sinjura Keller reġgħet talbet il-ħlas lura ta' l-ispejjeż marbuta mad-dħul tagħha fi sptar fl-Iżvizzera.
Din it-talba ġiet miċħuda permezz ta' deċiżjoni ta' l-Ispettorat tas-Saħħa ta' l-Insalud tas-26 ta' Lulju 1999, minħabba li
"[...] il-marda, għalkemm gravi, ma kellhiex il-karatteristiċi ta' urġenza vitali li jiġġustifikaw it-tluq mis-sistema medika
pubblika nazzjonali u/jew komunitarja u r-rikors għas-settur privat extrakomunitarju, mingħajr ma tagħti lill-entità ta' ġestjoni
Spanjola l-possibbiltà li teżamina u li toffri l-għażliet ta' kuri adattati għall-patoloġija li kienet qed issoffri minnha
l-pazjenta".
22     Is-Sinjura Keller ippreżentat rikors kontra din id-deċiżjoni quddiem il-Juzgado de lo Social Nru 20 ta' Madrid. Fuq talba
ta' l-Insalud tat-2 ta' Novembru 2000, it-talbiet ta' dan ir-rikors ġew estiżi għall-Instituto Nacional de la Seguridad Social
minħabba li hija din l-istituzzjoni li jkollha tħallas lura l-ispejjeż in kwistjoni fil-kawża prinċipali f'każ illi r-rikors
jiġi milqugħ.
23     Is-Sinjura Keller mietet fit-30 ta' Ottubru 2001. L-eredi tagħha komplew il-kawża prinċipali.
24     Fl-ewwel lok, il-Juzgado de lo Social Nru 20 ta' Madrid tistaqsi lilha nnifisha dwar kemm hija marbuta l-istituzzjoni Spanjola
kompetenti bid-dijanjosi u bl-għażla terapewtika mogħtija mit-tobba awtorizzati mill-istituzzjoni Ġermaniża kkonċernata.
25     Fit-tieni lok, din il-qorti tistaqsi lilha nnifisha, b'rigward għall-prinċipju ta' trattament ugwali msemmi fl-Artikoli 3,
19 u 22 tar-Regolament Nru 1408/71, dwar l-eżistenza ta' obbligu ta' ħlas lura ta' l-ispejjeż li jirriżultaw mid-dħul tas-Sinjura
Keller fil-Klinika Universitarja ta' Zurich, kont meħud tal-fatt li kien ġie kkonfermat li, skond l-leġiżlazzjoni applikabbli
fil-Ġermanja, fejn is-Sinjura Keller kienet tirrisjedi meta kellha tiddaħħal l-isptar hija kienet tibbenefika mill-assunzjoni
totali ta' dawn l-ispejjeż kieku hija kienet affiljata ma' l-AOK Rheinland (Fond Ġenerali ta' Assigurazzjoni Kontra l-Mard
ta' Rheinland).
26     F'dan ir-rigward, il-qorti ta' rinviju tirreferi għal żewġ ċertifikati maħruġa matul is-sena 2000 mill-AOK Rheinland, ma'
min is-Sinjura Keller kienet affiljata mill-15 ta' Marzu 1996. L-ewwel ċertifikat, datat l-4 ta' Mejju 2000 u li ġie miżjud
mal-proċess tal-kawża, juri li l-ispejjeż ta' l-intervent kirurġiku u tal-kuri wara l-operazzjoni subiti mis-Sinjura Keller
fl-1999 fil-Klinika Universitarja ta' Zurich wara li reġa' tfaċċa t-tumur ġew kollha assunti mis-sigurtà soċjali Ġermaniża.
Skond id-deċiżjoni tar-rinvij, mit-tieni ċertifikat datat it-22 ta' Diċembru 2000 jirriżulta li l-ispejjeż marbuta mal-kuri
mediċi li s-Sinjura Keller irċeviet fil-Klinika Universitarja ta' Zurich fl-1994 u fl-1995 kienu jiġu kollha mħallsa lura
mill-AOK Rheinland li kieku s-Sinjura Keller kienet, f'dak iż-żmien, affiljata ma' dan il-fond.
27     F'dawn iċ-ċirkustanzi, il-Juzgado de lo Social Nru 20 ta' Madrid iddeċidiet li tissospendi l-proċedura u li tagħmel is-segwenti
domandi għal deċiżjoni preliminari lill-Qorti tal-Ġustizzja:
"1)       Il-formola E 111 u, b'mod aktar partikolari, il-formola E 112, li l-ħruġ tagħhom huwa previst fl-Artikolu 22(1)(c) tar-Regolament
Nru 1408/71 u ta' l-Artikolu 22(1) u (3) tar-Regolament Nru 574/72, għandhom karattru obbligatorju għall-istituzzjoni kompetenti
li toħroġhom (fil-każ preżenti, is-sigurtà soċjali Spanjola) f'dak li jirrigwarda d-dijanjosi mogħtija mill-istituzzjoni tal-post
ta' residenza (fil-każ preżenti, is-servizzi tas-saħħa pubblika Ġermaniżi) u, b'mod aktar preċiż, b'rabta man-neċessità, għall-ħaddiem,
li jagħmel intervent kirurġiku immedjat bħala l-unika mezz terapewtiku li jista' jsalvalu ħajtu u mal-fatt li tali intervent
seta' jsir biss minn klinika li tinsab f'pajjiż li mhuwiex parti mill-Unjoni Ewropea, jiġifieri l-Klinika Universitarja ta'
Zurich, fl-Iżvizzera, sabiex l-istituzzjoni tal-post ta' residenza tista' tittrasferixxi l-ħaddiem f'din il-klinika mingħajr
li l-istituzzjoni kompetenti tkun awtorizzata li teħtieġ ir-ritorn ta' dan il-ħaddiem sabiex tissottomettih għal eżamijiet
mediċi li hija jidrilha opportuni u tipproponilu għażliet ta' kuri adattati għall-patoloġija li huwa jsoffri minnha?
2)       Il-prinċipju ta' trattament ugwali, imsemmi fl-Artikolu 3 tar-Regolament Nru 1408/71, skond liema l-ħaddiema '[...] jistgħu
jibbenefikaw mil-leġiżlazzjoni ta' l-Istati Membri kollha bl-istess kundizzjonijiet bħaċ-ċittadini ta' dawn l-Istati, kunsidrat
flimkien ma' l-Artikoli 19(1)(a) u 22(1)(i) ta' l-istess Regolament, skond liema l-ħaddiem li jiċċaqlaq ġewwa l-Komunità jibbenefika
minn benefiċċji in natura mogħtija mill-istituzzjoni tal-post ta' residenza skond id-dispożizzjonijiet li hija tapplika, bħallikieku
kien affiljat, għandu jiġi interpretat fis-sens li jirrikjedi l-istituzzjoni kompetenti tassumi l-ispejjeż li jirriżultaw
minn kuri mogħtija f'pajjiż li mhuwiex membru ta' l-Unjoni Ewropea, meta jiġi stabbilit li jekk il-ħaddiem kien affiljat jew
assigurat ma' l-istituzzjoni tal-post ta' residenza, huwa kien ikollu d-dritt għal dawn il-benefiċċji mediċi u meta, barra
dan, il-kuri mediċi – jiġifieri l-kuri mediċi mogħtija, f'każ ta' urġenza vitali, minn ċentri privati, inklużi dawk ta' pajjiżi
li mhumiex membri ta' l-Unjoni Ewropea – huma fost il-benefiċċji previsti mil-leġiżlazzjoni ta' l-Istat kompetenti?"

Fuq id-domandi preliminari

Fuq l-ammissibbiltà
28     Fl-ewwel lok, il-konvenuti fil-kawża prinċipali jirreferu għal kontradizzjonijiet, fid-deċiżjoni tar-rinviju, bejn id-deskrizzjoni
tal-fatti li tinstab f'din id-deċiżjoni u l-kliem ta' l-ewwel domanda. Skond huma, dawn il-kontradizzjonijiet jagħmluha diffiċli
li wieħed jifhem din id-domanda u b'konsegwenza jikkomplikaw il-formulazzjoni ta' ossservazzjonijiet bil-miktub pertinenti
kif ukoll il-possibbiltà li l-Qorti tal-Ġustizzja tagħti tweġiba utli lill-qorti tar-rinviju.
29     F'dan ir-rigward, għandu jiġi mfakkar li, skond ġurisprudenza kostanti, in-neċessità li tasal għal interpretazzjoni tad-dritt
komunitarju li hija utli għall-qorti nazzjonali tirrikjedi li din tiddefinixxi l-kuntest fattwali u leġiżlattiv li fih iridu
jinqraw id-domandi li qiegħda tistaqsi jew li, mill-inqas, tispjega l-ipotesijiet fattwali fuq liema dawn id-domandi huma
bbażati (ara, b'mod partikolari, is-sentenza tad-9 ta' Settembru 2004, Carbonati Apuani, C-72/03, li għadha ma ġietx ippubblikata
fil-Ġabra, punt 10).
30     L-informazzjoni mogħtija fid-deċiżjonijiet tar-rinviju m'għandhiex biss tippermetti lill-Qorti tal-Ġustizzja tagħti tweġibiet
utli, iżda għandha wkoll tagħti lill-Gvernijiet ta' l-Istati Membri kif ukoll lill-partijiet interessati l-possibbiltà li
jippreżentaw osservazzjonijiet skond l-Artikolu 23 ta' l-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja. Hija r-responsabbiltà tal-Qorti
tal-Ġustizzja li tassigura li din il-possibbiltà tkun salvagwardjata, kont meħud tal-fatt li, dejjem skond id-dispożizzjoni
msemmija qabel, id-deċiżjonijiet tar-rinviju biss huma nnotifikati lill-partijiet interessati (Sentenza tal-21 ta' Settembru
1999, Albany, C-67/96, Ġabra p. I-5751, punt 40).
31     F'din il-kawża, id-deċiżjoni tar-rinviju tippermetti li wieħed jifhem, kif jafferma l-kontenut ta' l-osservazzjonijiet ippreżentati
mill-partijiet fil-kawża u mill-Gvernijiet ta' l-Istati Membri, ir-relevanza u l-iskop ta' l-ewwel domanda magħmula mill-qorti
tar-rinviju. Permezz ta' din id-domanda, din il-qorti tistaqsi essenzjalment jekk il-ħruġ, mill-istituzzjoni li magħha l-persuna
kkonċernata hija affiljata (iktar 'il quddiem l-"istituzzjoni kompetenti"), ta' formola E 111 jew ta' formola E 112 għal skopijiet
ta' applikazzjoni ta' l-Artikolu 22(1)(a)(1) jew (c)(i) tar-Regolament Nru 1408/71 jimplika li din l-imsemmija istituzzjoni
hija marbuta bil-verifiki magħmula mis-servizzi mediċi ta' l-Istat Membru fejn joqgħod l-assigurat (iktar 'il quddiem l-"Istat
Membru ta' soġġorn") fir-rigward tan-neċessità vitali ta' intervent kirurġiku urġenti b'rigward għall-patoloġija li jsoffri
minnha l-assigurat, kif ukoll bl-għażla terapewtika stabbilita minn dawn is-servizzi li dan jiġi trasferit fi sptar li jinstab
fi Stat li mhuwiex membru ta' l-Unjoni Ewropea.
32     Fit-tieni lok, il-Gvern Spanjol isostni li, kontrarjament għal dak li ntqal fid-deċiżjoni tar-rinviju, l-ammissjoni tas-Sinjura
Keller fil-Klinika Universitarja ta' Zurich ma tirriżultax minn deċiżjoni ta' trasferiment meħuda mit-tobba tal-Klinika Universitarja
ta' Kolonja, iżda minn inizjattiva personali tal-persuna kkonċernata, li telqet mill-isptar fejn kienet qiegħda tiġi kkurata
kontra l-parir tat-tobba Ġermiżi. Skond dan il-Gvern, jirriżulta li t-talba għal deċiżjoni preliminari tibbaża ruħha fuq każ
purament ipotetiku, filwaqt li ċ-ċirkustanzi reali tal-kawża prinċipali min-naħa l-oħra ma' jagħtux lok għal ebda kwistjoni
ta' interpretazzjoni tad-Dritt Komunitarju.
33     F'dan ir-rigward, għandu jiġi mfakkar li, fil-kuntest ta' proċedura msemmija fl-Artikolu 234 KE, ibbażata fuq separazzjoni
ċara ta' funzjonijiet bejn il-qrati nazzjonali u l-Qorti tal-Ġustizzja, kull apprezzament tal-fatti tal-kawża jaqa' taħt il-kompetenza
tal-qorti nazzjonali. Bl-istess mod hija biss il-qorti nazzjonali, li quddiemha tressqet il-kontroversja u li għandha tassumi
r-responsabbiltà tad-deċiżjoni ġurisdizzjonali li għandha tingħata, li għandha tivvaluta fid-dawl taċ-ċirkustanzi partikolari
tal-kawża kemm in-neċessità għal deċiżjoni preliminari sabiex tkun f'pożizzjoni li tagħti s-sentenza tagħha kif ukoll ir-rilevanza
tad-domandi li hija tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja. Għaldaqstant, minħabba li d-domandi miġjuba għandhom x'jaqsmu ma' l-interpretazzjoni
tad-Dritt Komunitarju, il-Qorti tal-Ġustizzja hija, in prinċipju, obbligata li tiddeċiedi (ara, b'mod partikolari, is-sentenza
tal-25 ta' Frar 2003, IKA, C-326/00, Ġabra p. I-1703, punt 27).
34     F'din il-kawża, kif jirriżulta mill-fatti msemmija fid-deċiżjoni tar-rinviju, il-qorti nazzjonali kkunsidrat li l-ammissjoni
tas-Sinjura Keller fil-Klinika Universitarja ta' Zurich kienet tirriżulta minn deċiżjoni tat-tobba tal-Klinika Universitarja
ta' Kolonja meħuda wara diversi eżamijiet u analiżi profonda tal-possibbiltajiet terapewtiċi fir-rigward tal-patoloġija tal-persuna
kkonċernata. F'dan ir-rigward, il-qorti nazzjonali tibbaża ruħha fuq ir-rapport ta' kirurgu speċjalizzat fl-otorinolarinġoloġija,
li jiddikjara li, meta ġraw il-fatti, fl-Ewropa kien hemm biss il-Klinika Universitarja ta' Zurich li setgħet twettaq b'ċansijiet
reali ta' suċċess it-tip ta' operazzjoni neċessarja għall-patoloġija tas-Sinjura Keller.
35     F'dak li jikkonċerna d-dikjarazzjoni tas-Sinjura Keller, imressqa mill-Gvern Spanjol b'sostenn għall-allegazzjonijiet tiegħu,
skond liema din ta' l-aħħar, fuq inizjattiva tagħha u kontra l-parir tat-tobba Ġermanizi, telqet mill-Isptar ta' Gummersbach,
din ma tittrattax dwar it-tluq tal-persuna kkonċernata lejn l-Iżvizzera, iżda mal-ħruġ temporanju tas-Sinjura Keller mill-isptar
sabiex iżżur membru tal-familja tagħha, kif jirriżulta wkoll mill-indikazzjonijiet li jinstabu fid-dokumenti mressqa mill-eredi
tas-Sinjura Keller b'sostenn għat-tweġiba tagħhom għal domanda bil-miktub tal-Qorti tal-Ġustizzja, li ma ġewx kontradetti
fis-seduta.
36     Xieraq għalhekk li jiġi miċħud l-argument tal-Gvern Spanjol ibbażat fuq in-natura purament ipotetika tat-talba għal deċiżjoni
preliminari.
37     Fit-tielet lok, il-konvenuti fil-kawża prinċipali u l-Gvern Spanjol josservaw li r-Regolamenti Numri 1408/71 u 574/72 mhumiex
applikabbli għall-każ preżenti, peress li l-kuri mediċi in kwistjoni fil-kawża prinċipali ngħataw fl-Iżvizzera. Is-soluzzjoni
tal-kontroversja prinċipali ma tiddependix minn interpretazzjoni tad-Dritt Komunitarju, iżda toħroġ esklużivament mid-Dritt
nazzjonali.
38     Madankollu, għandu jiġi osservat f'dan ir-rigward li s-sempliċi ċirkustanza li l-kuri msemmija ngħataw barra t-territorju
Komunitarju mhijiex biżżejjed sabiex teskludi l-applikazzjoni ta' dawn ir-regolamenti, peress illi l-kriterju determinanti
għall-applikabbiltà tagħhom huwa fil-fatt li l-assigurat ikun affiljat ma' skema ta' sigurtà soċjali ta' Stat Membru (ara,
f'dan is-sens, is-sentenzi tat-23 ta' Ottubru 1986, van Roosmalen, 300/84, Ġabra p. 3097, punt 30; tad-9 ta' Lulju 1987, Laborero
et Sabato, 82/86 u 103/86, Ġabra p. 3401, punt 25, u tad-29 ta' Ġunju 1994, Aldewereld, C-60/93, Ġabra p. I‑2991, punt 14).
39     Fil-kawża preżenti, is-Sinjura Keller kienet, meta seħħew il-fatti tal-kawża prinċipali, affiljata ma' l-iskema ta' sigurtà
soċjali Spanjola u kellha wkoll fil-pussess tagħha l-formoli mibgħuta lilha mill-Insalud skond l-Artikolu 22 tar-Regolament
Nru 1408/71. Għaldaqstant, l-applikabbiltà tar-Regolamenti Nru 1408/71 u 574/72 fil-kawża prinċipali mhijiex se tiġi dubitata.
40     Id-domanda dwar jekk il-ħruġ ta' formola E 111 jew ta' formola E 112 mill-istituzzjoni kompetenti jimplika li din ta' l-aħħar
għandha l-obbligu li tħallas l-ispejjeż marbuta ma' kuri mediċi provduti lill-assigurat ġewwa Stat terz tiddependi mill-interpretazzjoni
li għandha tingħata lid-dispożizzjonijiet tad-Dritt Komunitarju li jiffurmaw is-suġġett tad-domandi rinvijati mill-qorti tar-rinviju.

Fuq il-Mertu
Kunsiderazzjonijiet preliminari
41     Id-domandi mressqa għandhom bħala kuntest leġiżlazzjoni nazzjonali li tipprovdi li l-assigurat għandu dritt għal ħlas lura
ta' l-ispejjeż marbuta mal-kuri mediċi mogħtija, mingħajr konsultazzjoni minn qabel mas-servizzi relevanti tas-sistema nazzjonali
tas-saħħa, minn servizzi estranji għal tali sistema, meta jiġi stabbilit li dawn il-kuri jissodisfaw il-bżonn ta' urġenza
vitali.
42     Qabel ma jingħataw ir-risposti għal dawn id-domandi, għandu jiġi osservat li, għalkemm id-deċiżjoni tar-rinviju tirreferi
għall-istituzzjoni tal-"post ta' residenza" sabiex tindika l-istituzzjoni Ġermaniża ta' sigurtà soċjali u t-tobba awtorizzati
minn din l-istituzzjoni, jibqa' l-fatt li, fiż-żmien meta' seħħew il-fatti tal-kawża prinċipali, is-Sinjura Keller kienet
tirrisjedi fl-Istat Membru kompetenti, jiġifieri fi Spanja. Kif josservaw l-konvenuti fil-kawża prinċipali, il-preżenza tas-Sinjura
Keller fil-Ġermanja dak iż-żmien għaldaqstant ma tikkorrispondix għall-ipotesi prevista fl-Artikolu 19 tar-Regolament Nru
1408/71, iżda għal dik li hija msemmija fl-Artikolu 22 ta' l-istess regolament. Minn dan jirriżulta li m'hemmx lok li tingħata
risposta għad-domanda preliminari safejn din titratta ma' l-interpretazzjoni ta' l-Artikolu 19(1)(a) tar-Regolament Nru 1408/71.
Fuq l-ewwel domanda
43     Permezz ta' l-ewwel domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju qiegħda sostanzjalment titlob jekk il-ħruġ ta' formola E 111, neċessarja
għall-applikazzjoni ta' l-Artikolu 22(1)(a)(i) tar-Regolament Nru 1408/71, jew ta' formola E 112, neċessarja għall-applikazzjoni
ta' l-Artikolu 22(1)(c)(i) ta' l-istess regolament, jimplika li tali istituzzjoni hija marbuta bid-dijanjosi ta' tobba awtorizzati
mill-istituzzjoni ta' l-Istat Membru ta' soġġorn fir-rigward ta' l-eżistenza ta' sitwazzjoni ta' urġenza vitali li tirrikjedi
intervent kirurġiku immedjat, kif ukoll bid-deċiżjoni ta' dawn it-tobba li jittrasferixxu l-assigurat fi sptar li jinsab fit-territorju
ta' Stat terz minħabba li dan l-isptar huwa, skond l-għarfien mediku f'dak il-mument, l-uniku wieħed li jwettaq it-tip ta'
intervent neċessarju b'ċansijiet reali ta' suċċess.
44     Sabiex tingħata risposta għal din id-domanda, għandha ssir referenza, kif issuġġerixxa l-Avukat Ġenerali fil-punti 15 sa'
17 tal-Konklużjonijiet tiegħu, għall-għan li l-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 1408/71 irid jilħaq u għall-funzjoni tal-formoli
E 111 u E 112 fis-sistema stabbilita minn dan l-artikolu.
45     F'dan ir-rigward, għandu jiġi mfakkar li, meta mqiegħed fil-kuntest ta' l-għanijiet ġenerali tat-Trattat KE, l-Artikolu 22
tar-Regolament 1408/71 jidħol fost il-miżuri li jippermettu lill-ħaddiem li huwa ċittadin ta' Stat Membru jibbenefika, skond
il-kundizzjonijiet previsti minnu, minn benefiċċji
in natura
ġewwa l-Istati Membri l-oħrajn, irrispettivament mill-istituzzjoni li magħha huwa affiljat jew mill-post ta' residenza tiegħu
(sentenza tat-3 ta' Lulju 2003, Van der Duin u ANOZ Zorgverzekeringen, C-156/01, Ġabra. p. I‑7045, punt 50).
46     Billi jiggarantixxi lill-assigurat li fir-rigward tiegħu tapplika l-leġiżlazzjoni ta' Stat membru, u li l-istat ta' saħħa
tiegħu jirrikjedi immedjatament servizzi mediċi waqt soġġorn fi Stat Membru ieħor, jew li għandu awtorizzazzjoni ta' l-istituzzjoni
kompetenti li jmur fit-territorju ta' Stat Membru ieħor sabiex jingħata kuri approprjati għall-istat ta' saħħa tiegħu, aċċess
għal kuri ġewwa Stat Membru ieħor b'kundizzjonijiet għall-ħlas ta' l-ispejjeż favorevoli daqs dawk li jibbenefikaw minnhom
l-assigurati li għalihom tapplika l-leġiżlazzjoni ta' dak l-Istat, l-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 1408/71 jikkontribwixxi
sabiex jiġi ffaċilitat l-moviment liberu ta' l-assigurati u, bl-istess mod, l-għoti ta' servizzi mediċi trans-konfini bejn
l-Istati Membri (ara s-sentenzi tat-12 ta' Lulju 2001, Vanbraekel e.a., C-368/98 , Ġabra p. I‑5363, punt 32, u tat-23 ta'
Ottubru 2003, Inizan, C-56/01 , Ġabra p. I‑12403, punt 21).
47     Kif innota l-Gvern Olandiż fl-osservazzjonijiet bil-miktub tiegħu, li jintlaħaq l-għan li jipprova jilħaq l-Artikolu 22(1)(i)
tar-Regolament Nru 1408/71 jiddependi fuq qsim ta' responsabbiltajiet bejn l-istituzzjoni kompetenti u l-istituzzjoni ta'
l-Istat Membru ta' soġġorn.
48     Fil-fatt, skond l-istess kliem ta' l-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 1408/71, minn naħa, hija l-istituzzjoni kompetenti li
għandha tiddeċiedi, fl-ipotesi msemmija fil-paragrafu (1)(c) ta' dan l-Artikolu, jekk tagħtix l-awtorizzazzjoni intiża sabiex
tippermetti lill-assigurat imur fi Stat Membru ieħor għal raġunijiet mediċi, li tiffissa, konformement mal-leġiżlazzjoni nazzjonali,
it-tul ta' żmien tas-servizzi mediċi ġewwa l-Istat Membru ta' soġġorn u li tassumi l-ispejjeż ta' dawn is-servizzi. Min-naħa
l-oħra, hija l-istituzzjoni ta' l-Istat Membru ta' soġġorn li għandha tagħti dawn is-servizzi skond id-dispożizzjonijiet tal-leġiżlazzjoni
li hija tapplika, bħallikieku l-assigurat ikkonċernat kien affiljat magħha.
49     F'dan il-kuntest, il-Formoli E 111 u E 112 huma intiżi sabiex jassiguraw lill-istituzzjoni ta' l-Istat Membru ta' soġġorn
u lit-tobba awtorizzati minn din l-istituzzjoni li l-pussessur ta' dawn il-formoli għandu d-dritt li jirċievi f'dan l-Istat
Membru, matul iż-żmien speċifikat fil-formola, kuri li l-ispejjeż tagħhom jiġu assunti mill-istituzzjoni kompetenti.
50     Jirriżulta minn din ir-regola ta' qsim ta' responsabbiltajiet, b'korrelazzjoni mal-miżuri komunitarji dwar r-rikonoxximent
reċiproku ta' diplomi, ċertifikati u kwalifiki oħra tal-prattikanti tal-mediċina (ara, f'dan ir-rigward, is-sentenzi tat-28
ta' April 1998, Decker, C-120/95, Ġabra p. I‑1831, punt 42, u Kohll, C-158/96, Ġabra p. I‑1931, punti 47 u 48), li, ladarba
hija tagħti l-kunsens tagħha, billi toħroġ formola E 111 jew formola E 112, sabiex wieħed mill-assigurati tagħha li jinstab
f'waħda mill-ipotesijiet previsti fl-Artikolu 22(1) tar-Regolament Nru 1408/71, jingħata kuri mediċi barra mill-Istat Membru
kompetenti, l-istituzzjoni kompetenti tħalli f'idejn it-tobba awtorizzati mill-istituzzjoni ta' l-Istat Membru ta' soġġorn,
li jkunu qed jaġixxu fil-kompetenza tagħhom, imsejħa sabiex jikkuraw il-persuna kkonċernata f'dan l-aħħar Stat, u hi għandha
l-obbligu li taċċetta u li tirrikonoxxi l-verifiki u l-għażliet terapewtiċi magħmula minn dawn it-tobba bħallikieku dawn ġew
mogħtija minn tobba awtorizzati li kien ikollhom jikkuraw lill-assigurat fl-Istat Membru kompetenti, suġġett għall-eżistenza
eventwali ta' mġiba abużiva (ara, b'analoġija, fil-kuntest ta' verifiki mediċi dwar l-inkapaċità għax-xogħol ta' assigurat,
effettwati mill-istituzzjoni ta' l-Istat Membru ta' residenza jew ta' soġġorn skond l-Artikolu 18 tar-Regolament Nru 574/72,
is-sentenza tat-2 ta' Mejju 1996, Paletta, C-206/94, Ġabra p. I‑2357, punti 24 sa 28).
51     Fil-fatt, fl-ipotesi li ssir referenza għaliha fl-Artikolu 22(1)(a) tar-Regolament Nru 1408/71, it-tobba stabbiliti fl-Istat
Membru ta' soġġorn huma evidentement fl-aħjar pożizzjoni sabiex jivvalutaw l-istat ta' saħħa tal-persuna kkonċernata u l-kuri
immedjati meħtieġa minn dan l-istat. Fir-rigward ta' l-ipotesi prevista fl-Artikolu 22(1)(c) tar-Regolament Nru 1408/71, l-awtorizzazzjoni
mogħtija mill-istituzzjoni kompetenti timplika li, matul il-terminu ta' validità ta' din l-awtorizzazzjoni, l-imsemmija istituzzjoni
tafda lill-istituzzjoni ta' l-Istat Membru ġewwa liema hija awtorizzat lill-assigurat joqgħod għal finijiet mediċi u lit-tobba
awtorizzati minnha.
52     Għandu jiġi msemmi, f'dan ir-rigward, li kif il-Qorti ddikjarat fil-qasam tal-libertà li jiġu pprovduti servizzi, it-tobba
stabbiliti fi Stati Membri oħra għandhom jiġu kkunsidrati bħala li joffru garanziji professjonali ekwivalenti għal dawk tat-tobba
stabbiliti fit-territorju nazzjonali (ara s-sentenza Kohll, ċitata iktar 'il fuq, punt 48).
53     Wara li jitqies dak li ntqal iktar 'il fuq, hemm lok li jiġi kkunsidrat li l-istituzzjoni kompetenti li tat il-kunsens, meta
ħarġet formola E 111 jew formola E 112, sabiex wieħed mill-assigurati tagħha jirċievi kuri mediċi barra mill-Istat Membru
kompetenti hija marbuta bil-verifiki dwar in-neċessità ta' kuri urġenti u vitali, mogħtija mit-tobba awtorizzati mill-istituzzjoni
ta' l-Istat Membru ta' soġġorn (ara, b'analoġija fil-kuntest ta' l-Artikolu 19 tar-Regolament Nru 1408/71 u 18 tar-Regolament
Nru 574/72, is-sentenzi tat-12 ta' Marzu 1987, Rindone, 22/86, Ġabra p. 1339, punti 9 sa 14, u tat-3 ta' Ġunju 1992, Paletta,
C-45/90, Ġabra p. I‑3423, punt 28).
54     Bl-istess mod, l-istituzzjoni kompetenti hija marbuta bl-għażla terapewtika magħmula minn dawn it-tobba fuq il-bażi tal-verifiki
mogħtija minnhom u skond l-istat ta' l-għarfien mediku ta' dak iż-żmien, inkluża l-għażla li tikkonsisti fit-trasferiment
tal-persuna kkonċernata fi Stat ieħor sabiex tingħata l-kura urġenti neċessarja minħabba l-patoloġija tagħha, li mhijiex possibbli
li tingħata mit-tobba stabbiliti fl-Istat Membru ta' soġġorn.
55     Kif josserva l-Avukat Ġenerali fil-punt 23 tal-Konklużjonijiet tiegħu, il-fatt li l-Istat Membru ġewwa liema dawn it-tobba
ddeċidew li jittrasferixxu l-persuna kkonċernata mhuwiex membru ta' l-Unjoni Ewropea, m'għandux importanza sabiex jiġi determinat
jekk l-istituzzjoni kompetenti hijiex marbuta b'tali verifiki u deċiżjonijiet, peress illi l-għażla terapewtika magħmula taqa'
fil-fatt, kont meħud tal-kunsiderazzjonijiet imsemmija fil-punti 47 sa 52 ta' din is-sentenza, taħt il-kompetenza tat-tobba
awtorizzati mill-istituzzjoni ta' l-Istat Membru ta' soġġorn u ta' din l-istituzzjoni.
56     F'dawn il-kundizzjonijiet, kif jammettu l-konvenuti stess fil-kawża prinċipali fl-osservazzjonijiet bil-miktub tagħhom, il-persuna
kkonċernata, li jkollha formola E 111 jew formola E 112, ma tistax tiġi meħtieġa tirritorna fl-Istat Membru kompetenti sabiex
tgħaddi minn eżami mediku, meta t-tobba awtorizzati mill-istituzzjoni ta' l-Istat Membru ta' soġġorn jikkunsidraw li l-istat
ta' saħħa tagħha jirrikjedi kuri urġenti ta' natura vitali (ara, f'dan ir-rigward, is-sentenza Rindone, ċitata iktar 'il fuq,
punt 21).
57     Minbarra dan, ma jistax jiġi sostnut, kif jagħmlu l-konvenuti fil-kawża prinċipali, li l-verifiki magħmula u d-deċiżjonijiet
meħuda fil-qasam terapewtiku mit-tobba awtorizzati mill-istituzzjoni ta' l-Istat Membru ta' soġġorn għandhom jiġu approvati
mill-istituzzjoni kompetenti. Tali teżi tammonta fil-fatt għal nuqqas ta' rikonoxximent tar-regola ta' qsim ta' responsabbiltajiet
li fuqha jibbaża l-Artikolu 22(1)(a)(i) u (c)(i) tar-Regolament Nru 1408/71 kif ukoll il-prinċipju ta' rikonoxximent reċiproku
tal-kompetenzi professjonali tat-tobba, u tmur kontra l-interessi tal-pazjent li għandu bżonn kuri urġenti ta' natura vitali.
58     F'dan ir-rigward, huwa importanti li jiġi osservat, kif għamlet is-Sinjura Keller matul il-proċedura prinċipali kif ukoll
il-Gvern Olandiż fl-osservazzjonijiet bil-miktub tiegħu, li, jekk, sabiex jibbenefika minn benefiċċji fi flus, bħal ħlas ta'
pensjoni, konformement ma' l-Artikolu 22(1)(a)(ii) tar-Regolament 1408/71, l-assigurat li qiegħed fi Stat Membru ieħor għajr
milli fl-Istat Membru kompetenti jista', skond l-Artikolu 18(5) tar-Regolament Nru 574/72, jiġi mġiegħel mill-istituzzjoni
kompetenti jagħmel eżami mwettaq minn tabib ta' l-għażla tagħha, l-imsemmija istituzzjoni ma tistax, min-naħa l-oħra, teħtieġ
li jsir eżami bħal dan fl-ipotesijiet, li jirrelataw ma' benefiċċji ­
in natura
, imsemmija fl-Artikolu 22(1)(a)(i) u (c) tar-Regolament Nru 1408/71.
59     Il-Gvern Spanjol isostni li, peress illi l-awtorizzazzjoni msemmija fl-Artikolu 22(1)(c) tar-Regolament 1408/71 hija intiża
sabiex tippermetti lill-persuna kkonċernata tmur fi Stat membru ieħor sabiex "[t]irċievi hemmhekk" kuri adatti għall-istat
tagħha, id-dritt mogħti minn dan l-istess paragrafu (c)(i), lill-assigurat li għandu formola E 112 jikkonċerna biss il-kuri
mogħtija fl-Istat Membru, identifikat f'din il-formola, li fih l-istituzzjoni kompetenti awtorizzatu jmur għal dan l-għan,
b'esklużjoni ta' dawk mogħtija lilu fi Stat Membru ieħor.
60     Madankollu, meta jiġri, waqt li l-assigurat ikun qed jingħata l-kura fit-territorju ta' l-Istat Membru li fih huwa ġie awtorizzat
li jmur mill-istituzzjoni kompetenti għal finijiet mediċi, li l-patoloġija li biha huwa ġie djanjostikat tirrikjedi kuri urġenti
ta' natura vitali li t-tobba awtorizzati mill-istituzzjoni ta' l-imsemmi Stat Membru huma tal-parir, b'kunsiderazzjoni ta'
l-għarfien mediku ta' dak iż-żmien, li ma jistgħux jingħataw ħlief fi sptar li jinsab fit-territorju ta' Stat għajr milli
fl-Istat Membru, l-Artikolu 22(1)(c)(i) tar-Regolament Nru 1408/71 għandu jiġi interpretat fis-sens li d-dritt ta' l-assigurat
għal benefiċċji
in natura
mogħtija mill-istituzzjoni ta' l-Istat Membru ta' soġġorn jinkludi l-kuri mogħtija f'dan l-isptar, bil-kundizzjoni li, skond
il-leġiżlazzjoni applikata mill-istituzzjoni ta' l-Istat Membru ta' soġġorn hija għandha l-obbligu li tagħti lill-persuna
affiljata magħha l-benefiċċji
in natura
li jikkorispondu għal dawk il-kuri.
61     Il-konvenuti fil-kawża prinċipali jsostnu li l-għan ta' ppjanar u ta' organizzazzjoni ta' kuri mediċi jiġi mhedded jekk l-assigurati
jkunu jistgħu liberament jirrikorru għal servizzi tas-saħħa f'kwalunkwe Stat, inkluż fi Stat terz.
62     Għalkemm huwa veru li, kif iddeċidiet il-Qorti tal-Ġustizzja tali għan huwa ta' natura li jiġġustifika li l-assunzjoni, mill-istituzzjoni
kompetenti, ta' kuri mogħtija fi sptar barra mill-Istat Membru kompetenti tkun suġġetta għal awtorizzazzjoni minn qabel ta'
din l-istituzzjoni (ara s-sentenzi tat-12 ta' Lulju 2001, Smits et Peerbooms, C-157/99, Ġabra p. I‑5473, punti 76 sa 80, u
tat-13 ta' Mejju 2003, Müller-Fauré et van Riet, C-385/99, Ġabra p. I‑4509, punti 76 sa 82), min-naħa l-oħra, kunsiderazzjonijiet
marbuta ma' dan l-għan mhumiex relevanti meta l-istituzzjoni kompetenti preċiżament tkun tat il-kunsens tagħha, permezz tal-ħruġ
ta' formola E 111 jew ta' formola E 112, sabiex wieħed mill-assigurati tagħha jirċievi kuri fi sptar barra mill-Istat Membru
kompetenti.
63     Fid-dawl ta' dak li ntqal iktar 'il fuq, hemm lok li r-risposta għall-ewwel domanda tkun li:
–       L-Artikolu 22(1)(a)(i) u (c)(i) tar-Regolament Nru 1408/71 u l-Artikolu 22(1) u (3) tar-Regolament Nru 574/72 għandhom jiġu
interpretati fis-sens li l-istituzzjoni kompetenti li tat il-kunsens, permezz tal-ħruġ ta' formola E 111 jew ta' formola E
112, sabiex wieħed mill-assigurati tagħha jirċievi kuri mediċi fi Stat Membru għajr milli fl-Istat Membru kompetenti hija
marbuta bil-verifiki relatati mal-ħtieġa ta' kuri urġenti ta' natura vitali, magħmula matul il-perijodu ta' validità tal-formola
mit-tobba awtorizzati mill-istituzzjoni ta' l-Istat Membru ta' soġġorn, kif ukoll bid-deċiżjoni ta' dawn it-tobba, meħuda,
matul dan l-istess perijodu, fuq il-bażi ta' dawn l-imsemmija verifiki u l-għarfien mediku ta' dak iż-żmien, sabiex il-persuna
kkonċernata tiġi trasferita fi sptar fi Stat ieħor, anki jekk dan ikun Stat terz. Madankollu, f'tali sitwazzjoni, skond l-Artikolu
22(1)(a)(i) u (c)(i) tar-Regolament Nru 1408/71, id-dritt ta' l-assigurat għal benefiċċji in natura provduti għan-nom ta'
l-istituzzjoni kompetenti u suġġetti għall-kundizzjoni li, skond il-leġiżlazzjoni applikata mill-istituzzjoni ta' l-Istat
Membru ta' soġġorn, hija għandha l-obbligu li tagħti lil persuna affiljata magħha l-benefiċċji in natura li jikkorispondu
għal dawn il-kuri.
–       F'dawn iċ-ċirkustanzi, l-istituzzjoni kompetenti ma tistax teħtieġ la li l-persuna kkonċernata tirritorna lura fl-Istat Membru
kompetenti sabiex tagħmel eżami mediku, la li din tiġi eżaminata fl-Istat Membru ta' soġġorn, u lanqas li tissuġġetta l-verifiki
u d-deċiżjonijiet msemmija iktar 'il fuq għal approvazzjoni minnha.
Fuq it-tieni domanda
64     Permezz tat-tieni domanda mressqa, il-qorti tar-rinviju qiegħda sostanzjalment titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tiddetermina
l-kundizzjonijiet u l-modalitajiet sabiex jiġu assunti spejjeż marbuta ma' kuri mediċi li ngħataw fi Stat terz f'ċirkustanzi
bħal dawk imsemmija fil-punt preċedenti.
65     F'dan ir-rigward, għandu jiġi mfakkar li, skond l-Artikolu 22(1)(i) tar-Regolament Nru 1408/71, l-assigurat li għalih tapplika
waħda mill-ipotesijiet imsemmija f'dan l-istess paragrafu, f'subparagrafi (a) u (c), għandu bħala prinċipju jibbenefika, matul
it-terminu stipulat mill-istituzzjoni kompetenti, mill-għoti ta' benefiċċji
in natura
provduti għan-nom ta' l-imsemmija istituzzjoni mill-istituzzjoni ta' l-Istat Membru ta' soġġorn, skond id-dispożizzjonijiet
tal-leġiżlazzjoni li din ta' l-aħħar tapplika, bħallikieku l-assigurat ikkonċernat kien affiljat magħha (ara s-sentenzi ċċitati
iktar 'il fuq Vanbraekel et, punt 32, u Inizan, punt 20).
66     Id-dritt hekk mogħti lill-assigurat jimplika konsegwentement li l-kuri provduti huma l-ewwel assunti mill-istituzzjoni ta’
l-Istat Membru ta’ soġġorn, skond il-leġiżlazzjoni li din ta’ l-aħħar tapplika, bl-obbligu għall-istituzzjoni kompetenti li
sussegwentement tħallas lura lill-istituzzjoni ta’ l-Istat Membru ta’ soġġorn skond il-kundizzjonijiet previsti fl-Artikolu
36 tar-Regolament Nru 1408/71 (ara s-sentenzi ċċitati iktar 'il fuq Vanbraekel et, punt 33, u Inizan, punti 20, 22 u 23).
67     Fil-każ illi tobba awtorizzati mill-istituzzjoni ta’ l-Istat Membru ta’ soġġorn iddeċidew, minħabba raġunijiet ta’ urġenza
vitali u fid-dawl ta' l-għarfien mediku ta’ dak iż-żmien, li jittrasferixxu lill-assigurat fi sptar li jinstab fit-territorju
ta’ Stat terz, l-Artikolu 22(1)(a)(i) u (c)(i) tar-Regolament Nru 1408/71 għandu jiġi interpretat li jimplika li, sakemm l-istituzzjoni
ta’ l-Istat Membru ta’ soġġorn ma jkollhiex raġuni li tiddubita b’mod serju dwar il-korrettezza ta’ din id-deċiżjoni medika,
il-kuri mediċi pprovduti f’dan l-aħħar Stat għandhom jiġu assunti mill-imsemmija istituzzjoni konformement mal-leġiżlazzjoni
li tapplika, f’kundizzjonijiet identiċi għal dawk li minnhom jibbenefikaw l-assigurati li għalihom tapplika din il-leġiżlazzjoni.
Fil-każ ta' kuri li huma fost il-benefiċċji previsti mil-leġiżlazzjoni ta’ l-Istat Membru kompetenti, hija mbagħad l-istituzzjoni
kompetenti li għandha tassumi l-ispejjeż tal-benefiċċji provduti billi tħallas lura lill-istituzzjoni ta’ l-Istat Membru ta'
soġġorn skond il-kundizzjonijiet previsti fl-Artikolu 36 tar-Regolament Nru 1408/71.
68     F’dak li jirrigwarda l-argument tal-konvenuti fil-kawża prinċipali bbażat fuq il-ħtieġa li jkunu kkontrollati l-ispejjeż tas-sigurtà
soċjali, għandu jiġi osservat li l-fatt li l-kuri mediċi jiġu pprovduti barra mit-territorju ta’ l-Istat Membru ta’ soġġorn
ma jpoġġix lill-istituzzjoni kompetenti f’sitwazzjoni differenti minn dik fejn l-istess kuri setgħu jingħataw fit-territorju
ta’ dan l-Istat Membru, peress li l-leġiżlazzjoni applikabbli u l-limiti eventwali tal-ħlas lura li jirriżultaw minnha huma,
fiż-żewġ każijiet, dawk ta’ l-Istat Membru ta’ soġġorn (ara, b’analoġija, is-sentenzi ċċitati iktar 'il fuq Decker et Kohll,
rispettivament, punti 38 sa 40 u punti 40 sa 42).
69     Għandu jiġi msemmi wkoll li l-effett utli kif ukoll l-ispirtu tad-dispożizzjonijiet komunitarji in kwistjoni jeħtieġ li jiġi
kkunsidrat li, meta jiġi stabbilit li l-persuna kkonċernata kellha d-dritt li tikseb l-assunzjoni ta' l-ispejjeż tal-kuri
mediċi li ngħatat fi Stat terz mingħand l-istituzzjoni ta' l-Istat Membru ta' soġġorn (ara, f’dan ir-rigward, punti 25 u 26
ta’ din is-sentenza), u li l-kuri msemmija huma fost il-benefiċċji previsti mil-leġiżlazzjoni ta’ l-Istat Membru kompetenti,
hija l-istituzzjoni kompetenti li għandha tħallas lura direttament lill-imsemmija persuna jew lill-aventi kawża tagħha l-ispejjeż
ta' dawn il-kuri sabiex jiġi garantit livell ta' assunzjoni ta' spejjeż ekwivalenti għal dak li din il-persuna kienet tibbenefika
minnu kieku ġew applikati d-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 22(1)(a)(i) u (c)(i) tar-Regolament Nru 1408/71 (ara, f’dan is-sens,
is-sentenzi ċċitati iktar 'il fuq Vanbraekel et, punt 34, u IKA, punt 61).
70     Fid-dawl ta' dak li ntqal iktar 'il fuq, hemm lok li r-risposta għat-tieni domanda tkun li:
–       Fil-każ illi tobba awtorizzati mill-istituzzjoni ta’ l-Istat Membru ta’ soġġorn iddeċidew, minħabba raġunijiet ta’ urġenza
vitali u fid-dawl ta' l-għarfien mediku ta’ dak iż-żmien, li jittrasferixxu lill-assigurat fi sptar li jinstab fit-territorju
ta’ Stat terz, l-Artikolu 22(1)(a)(i) u (c)(i) tar-Regolament Nru 1408/71 għandu jiġi interpretat fis-sens illi l-kuri provduti
f’dan l-aħħar Stat għandhom jiġu assunti mill-istituzzjoni ta’ l-Istat Membru ta’ soġġorn skond il-leġiżlazzjoni li hija tapplika,
f’kundizzjonijiet identiċi għal dawk li jibbenefikaw minnhom l-assigurati li għalihom tapplika din il-leġiżlazzjoni. Fil-każ
ta' kuri li huma fost il-benefiċċji previsti mil-leġiżlazzjoni ta’ l-Istat Membru kompetenti, hija mbagħad l-istituzzjoni
ta' dan l-aħħar stat li għandha tassumi l-ispejjeż tal-benefiċċji pprovduti billi tħallas lura lill-Istat Membru ta' soġġorn
skond il-kundizzjonijiet previsti fl-Artikolu 36 tar-Regolament Nru 1408/71.
–       Meta l-kuri provduti fi sptar li jinstab fi Stat terz ma ġewx assunti mill-istituzzjoni ta’ l-Istat Membru ta’ soġġorn, iżda
jiġi stabbilit li l-persuna kkonċernata kellha d-dritt li tikseb tali assunzjoni ta' spejjeż u li l-kuri msemmija huma fost
il-benefiċċji previsti mil-leġiżlazzjoni ta’ l-Istat Membru kompetenti, hija l-istituzzjoni kompetenti li għandha tħallas
lura direttament lill-imsemmija persuna jew lill-aventi kawża tagħha l-ispejjeż ta' dawn il-kuri sabiex jiġi garantit livell
ta' assunzjoni ta' spejjeż ekwivalenti għal dak li din il-persuna kienet tibbenefika minnu kieku ġew applikati d-dispożizzjonijiet
ta’ l-Artikolu 22(1)(i) tar-Regolament Nru 1408/71.
71     F’dawn iċ-ċirkustanzi, m’hemmx lok li tingħata tweġiba għat-talba għal deċiżjoni preliminari minħabba li din hija relatata
ma’ l-interpretazzjoni ta’ l-Artikolu 3 tar-Regolament Nru 1408/71.

Fuq l-ispejjeż
72     Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta' kwistjoni mqajma quddiem il-qorti
tar-rinviju, hija din il-qorti li għandha tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni ta' osservazzjonijiet
lill-Qorti, barra dawk ta' l-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Għal dawn il-motivi, il-Qorti tal-Ġustizzja (l-Awla Manja) taqta' u tiddeċiedi li:
1)
L-Artikolu 22(1)(a)(i) u (c)(i) tar-Regolament (KEE) Nru 1408/71 dwar l-applikazzjoni ta' skemi tas-sigurtà soċjali għal persuni
impjegati, għal persuni li jaħdmu għal rashom u għall-familji tagħhom li jispustaw ruħhom fil-Komunità, u ta' l-Artikolu 22(1)
u (3), tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 574/72, tal-21 ta' Marzu 1972, li jistipula l-proċedura għall-implementazzjoni
tar-Regolament (KEE) 1408/71, fil-verżjoni emendata tagħhom u aġġornati permezz tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2001/83,
tat-2 ta' Ġunju 1983, għandhom jiġu interpretati fis-sens li l-istituzzjoni kompetenti li tat il-kunsens, permezz tal-ħruġ
ta' formola E 111 jew ta' formola E 112, sabiex wieħed mill-assigurati tagħha jirċievi kuri mediċi fi Stat Membru għajr milli
fl-Istat Membru kompetenti hija marbuta bil-verifiki relatati mal-ħtieġa ta' kuri urġenti ta' natura vitali, magħmula matul
il-perijodu ta' validità tal-formola mit-tobba awtorizzati mill-istituzzjoni ta' l-Istat Membru ta' soġġorn, kif ukoll bid-deċiżjoni
ta' dawn it-tobba, meħuda, matul dan l-istess perijodu, fuq il-bażi ta' dawn l-imsemmija verifiki u l-għarfien mediku ta'
dak iż-żmien, sabiex il-persuna kkonċernata tiġi trasferita fi sptar fi Stat ieħor, anki jekk dan ikun Stat terz. Madankollu,
f'tali sitwazzjoni, skond l-Artikolu 22(1)(a)(i) u (c)(i) tar-Regolament Nru 1408/71, id-dritt ta' l-assigurat għal benefiċċji
in natura provduti għan-nom ta' l-istituzzjoni kompetenti u suġġetti għall-kundizzjoni li, skond il-leġiżlazzjoni applikata
mill-istituzzjoni ta' l-Istat Membru ta' soġġorn, hija għandha l-obbligu li tagħti lil persuna affiljata magħha l-benefiċċji
in natura li jikkorispondu għal dawn il-kuri.
F'dawn iċ-ċirkustanzi, l-istituzzjoni kompetenti ma tistax teħtieġ la li l-persuna kkonċernata tirritorna lura fl-Istat Membru
kompetenti sabiex tagħmel eżami mediku, la li din tiġi eżaminata fl-Istat Membru ta' soġġorn, u lanqas li tissuġġetta l-verifiki
u d-deċiżjonijiet msemmija iktar 'il fuq għal approvazzjoni minnha.
2)
Fil-każ illi tobba awtorizzati mill-istituzzjoni ta’ l-Istat Membru ta’ soġġorn iddeċidew, minħabba raġunijiet ta’ urġenza
vitali u fid-dawl ta' l-għarfien mediku ta’ dak iż-żmien, li jittrasferixxu lill-assigurat fi sptar li jinstab fit-territorju
ta’ Stat terz, l-Artikolu 22(1)(a)(i) u (c)(i) tar-Regolament Nru 1408/71 għandu jiġi interpretat fis-sens illi l-kuri provduti
f’dan l-aħħar Stat għandhom jiġu assunti mill-istituzzjoni ta’ l-Istat Membru ta’ soġġorn skond il-leġiżlazzjoni li hija tapplika,
f’kundizzjonijiet identiċi għal dawk li jibbenefikaw minnhom l-assigurati li għalihom tapplika din il-leġiżlazzjoni. Fil-każ
ta' kuri li huma fost il-benefiċċji previsti mil-leġiżlazzjoni ta’ l-Istat Membru kompetenti, hija mbagħad l-istituzzjoni
ta' dan l-aħħar stat li għandha tassumi l-ispejjeż tal-benefiċċji pprovduti billi tħallas lura lill-Istat Membru ta' soġġorn
skond il-kundizzjonijiet previsti fl-Artikolu 36 tar-Regolament Nru 1408/71.
Meta l-kuri provduti fi sptar li jinstab fi Stat terz ma ġewx assunti mill-istituzzjoni ta’ l-Istat Membru ta’ soġġorn, iżda
jiġi stabbilit li l-persuna kkonċernata kellha d-dritt li tikseb tali assunzjoni ta' spejjeż u li l-kuri msemmija huma fost
il-benefiċċji previsti mil-leġiżlazzjoni ta’ l-Istat Membru kompetenti, hija l-istituzzjoni kompetenti li għandha tħallas
lura direttament lill-imsemmija persuna jew lill-aventi kawża tagħha l-ispejjeż ta' dawn il-kuri sabiex jiġi garantit livell
ta' assunzjoni ta' spejjeż ekwivalenti għal dak li din il-persuna kienet tibbenefika minnu kieku ġew applikati d-dispożizzjonijiet
ta’ l-Artikolu 22(1)(i) tar-Regolament Nru 1408/71.
Firem
*
Lingwa tal-kawża: l-Ispanjol.