CELEX: 61988CJ0137
Υπάλληλοι
Συνταξιοδοτικά δικαιώματα που έχουν κτηθεί πριν από την ανάληψη υπηρεσίας στις Κοινότητες
Μεταφορά στο κοινοτικό σύστημα
Υποχρέση αρωγής που προβλέπει το άθρο 24 του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως

Με δικόγραφο που κατέθεσε στη γραμματεία του Δικαστηρίου στις 16 Μαΐου 1988 η Marijke Schneemann, υπάλληλος της Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων ( στο εξής: Επιτροπή), και 408 άλλοι υπάλληλοι της Επιτροπής ζήτησαν, δυνάμει του άρθρου 91 του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως των υπαλλήλων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (στο εξής: κανονισμός υπηρεσιακής καταστάσεως), την ακύρωση της αποφάσεως της Επιτροπής, της 13ης Ιουλίου 1987, με την οποία απορρίφθηκε αίτημά τους στηριζόμενο στο άρθρο 90, παράγραφος 1, του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως για χορήγηση εκ μέρους της Επιτροπής «τεχνικής και οικονομικής αρωγής προκειμένου να προσφύγουν ενώπιον των βελγικών δικαστηρίων και, ενδεχομένως, ενώπιον του Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, προς ρύθμιση του προβλήματος μεταφοράς των συνταξιοδοτικών δικαιωμάτων που έχουν κτηθεί στο πλαίσιο βελγικού συνταξιοδοτικού συστήματος ».
Προς στήριξη της προσφυγής τους, οι προσφεύγοντες ισχυρίζονται ότι η Επιτροπή, εκδίδοντας την προσβαλλόμενη απόφαση, παρέβη, αφενός μεν, το άρθρο 24 του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως, αφετέρου δε, τη γενική αρχή της ισότητας των υπαλλήλων. Ζητούν από το Δικαστήριο να ακυρώσει την προσβαλλόμενη απόφαση και να υποχρεώσει την Επιτροπή να τους παράσχει την αιτούμενη αρωγή.
Στην έκθεση για την επ' ακροατηρίου συζήτηση αναπτύσσονται διεξοδικώς τα πραγματικά περιστατικά, η διαδικασία, οι λόγοι ακυρώσεως και τα επιχειρήματα των διαδίκων. Τα στοιχεία αυτά της δικογραφίας δεν επαναλαμβάνονται κατωτέρω παρά μόνο καθόσον απαιτείται για τη συλλογιστική του Δικαστηρίου.
Πρέπει, καταρχάς, να τονισθεί ότι με την απόφαση της 20ής Οκτωβρίου 1981 (Επιτροπή κατά Βασιλείου του Βελγίου,
137/80, Συλλογή 1981, σ. 2393
), το Δικαστήριο αναγνώρισε ότι το Βασίλειο του Βελγίου παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τη Συνθήκη ΕΟΚ, αρνούμενο να λάβει τα επιβαλλόμενα μέτρα για τη μεταφορά του στατιστικού ισοδυνάμου ή του κατ' αποκοπήν ποσού εξαγοράς των κτηθέντων υπό το βελγικό συνταξιοδοτικό σύστημα δικαιωμάτων συντάξεως γήρατος στο κοινοτικό συνταξιοδοτικό σύστημα, όπως προβλέπεται στην παράγραφο 2 του άρθρου 11 του παραρτήματος VIII του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως των υπαλλήλων των Κοινοτήτων. Εξάλλου, το Δικαστήριο αναγνώρισε με την απόφαση της 3ης Οκτωβρίου 1989 ( Επιτροπή κατά Βασιλείου του Βελγίου,
383/85, Συλλογή 1989, σ. 3069
), ότι το Βασίλειο του Βελγίου παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από το άρθρο 171 της Συνθήκης ΕΟΚ επειδή δεν προέβη στην εκτέλεση της αποφάσεως του Δικαστηρίου, της 20ής Οκτωβρίου 1981.
Σχετικά με τον λόγο που αναφέρεται στην παράβαση του άρθρου 24 του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως, οι προσφεύγοντες ισχυρίζονται ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις εφαρμογής του εν λόγω άρθρου και ότι, λόγω της παρατεινόμενης παραλείψεως του βελγικού Δημοσίου, μόνο η προσφυγή ενώπιον των εθνικών δικαστηρίων θα μπορούσε να το υποχρεώσει να εφαρμόσει τον κανονισμό υπηρεσιακής καταστάσεως, ο οποίος παράγοντας, όπως κάθε κανονισμός, με άμεσα αποτελέσματα στην εθνική έννομη τάξη τους παρέχει τη δυνατότητα να επιτύχουν τη μεταφορά των συνταξιοδοτικών τους δικαιωμάτων.
Η Επιτροπή κρίνει, καταρχάς, ότι η υποχρέωση αρωγής που της επιβάλλει το άρθρο 24, του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως είναι μια υποχρέωση μέσων και ότι η επιλογή των μέτρων που πρέπει να ληφθούν για την εκπλήρωση της υποχρεώσεως αρωγής ανάγεται στην ελεύθερη εκτίμηση της.
Η Επιτροπή ισχυρίζεται, επίσης, ότι δεν παραβιάστηκε το άρθρο 24 του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως. Αναφέρει σχετικώς, πρώτον μεν, ότι άσκησε, δυνάμει των άρθρων 169 και 171 της Συνθήκης ΕΟΚ, προσφυγές κατά του Βασιλείου του Βελγίου εκπληρώνοντας με τον τρόπο αυτό την αποστολή εποπτείας που της αναθέτει το άρθρο 155 της Συνθήκης ΕΟΚ, δεύτερον δε, ότι παρέσχε οικονομική και τεχνική αρωγή σε πρώην υπάλληλο των Κοινοτήτων ο οποίος προσέφυγε στη βελγική δικαιοσύνη ζητώντας τη μεταφορά των συνταξιοδοτικών του δικαιωμάτων. Τέλος, η Επιτροπή διατυπώνει αμφιβολίες ως προς το αν η έκδοση εκτελεστού τίτλου από τα βελγικά δικαστήρια μπορεί να εξασφαλίσει την επιδιωκόμενη μεταφορά των συνταξιοδοτικών δικαιωμάτων.
Πρέπει, καταρχάς, να παρατηρηθεί ότι στην παρούσα περίπτωση συντρέχουν οι προϋποθέσεις εφαρμογής του άρθρου 24 του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως, γεγονός, εξάλλου, που δεν αμφισβητεί η Επιτροπή. Πράγματι, οι αιτήσεις μεταφοράς των συνταξιοδοτικών δικαιωμάτων, τις οποίες αρνούνται να ικανοποιήσουν οι βελγικές αρχές, στηρίζονται στο γεγονός ότι οι προσφεύγοντες φέρουν την ιδιότητα του υπαλλήλου.
Πρέπει, επίσης, να τονισθεί ότι καίτοι οι διοικητικές υπηρεσίες των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων διαθέτουν, ως προς την εκπλήρωση της υποχρεώσεως αρωγής που υπέχουν, διακριτική εξουσία, υποκείμενη στον έλεγχο του Δικαστηρίου, κατά την επιλογή των μέτρων και των μέσων, ωστόσο στην παρούσα υπόθεση η υποχρέωση αυτή έχει ιδιαίτερη βαρύτητα, καθόσον, αφενός μεν, η Επιτροπή γνωρίζει, από μακρού ήδη, τους λόγους για τους οποίους ζητείται η αρωγή, αφετέρου δε, οι διαφορές οι σχετικές με τα συνταξιοδοτικά δικαιώματα είναι ιδιαιτέρως περίπλοκες. Είναι, πράγματι, απαραίτητος ο υπολογισμός στατιστικών ισοδυνάμων, εργασία που δεν μπορεί να πραγματοποιήσει ατομικώς ένας υπάλληλος ο οποίος δεν διαθέτει τα στοιχεία και τα απαραίτητα μέσα για να προβεί στους υπολογισμούς αυτούς και να εκτιμήσει, κατά συνέπεια, τα αποτελέσματα που πρέπει να λάβει υπόψη του.
Ως προς το επιχείρημα της Επιτροπής ότι εξεπλήρωσε την αποστολή που της αναθέτει το άρθρο 155 της Συνθήκης ΕΟΚ, με την άσκηση προσφυγών κατά του Βασιλείου του Βελγίου, βάσει των άρθρων 169 και 171 της Συνθήκης, επιβάλλεται να τονισθεί ότι, στο πλαίσιο προσφυγής που έχουν ασκήσει υπάλληλοι, δυνάμει του άρθρου 179 της Συνθήκης ΕΟΚ, το Δικαστήριο δεν μπορεί να εξετάσει αν η Επιτροπή έχει ορθώς εκπληρώσει την αποστολή εποπτείας που της αναθέτει, ιδίως, το άρθρο 155 της Συνθήκης ΕΟΚ (απόφαση της 15ης Μαρτίου 1984, S. Forcheri κατά Επιτροπής,
28/83, Συλλογή 1984, σ. 1425
, σκέψη 12).
Εξάλλου, σε ό,τι αφορά ειδικότερα το επιχείρημα της Επιτροπής ότι, προκειμένου να κριθεί το βάσιμο του λόγου που αναφέρεται στην παραβίαση εκ μέρους της Επιτροπής του άρθρου 24 του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως, πρέπει να ληφθούν υπόψη οι προσφυγές λόγω παραβάσεως που άσκησε κατά του Βασιλείου του Βελγίου, πρέπει να τονισθεί ότι η Συνθήκη αναθέτει στην Επιτροπή, κατ' αποκλεισμόν των άλλων κοινοτικών οργάνων, το δικαίωμα ασκήσεως της προσφυγής που προβλέπει το άρθρο 169 της Συνθήκης ΕΟΚ. Αν γίνει δεκτό το επιχείρημα της Επιτροπής το αποτέλεσμα θα είναι να αναγνωρισθεί ότι το άρθρο 24 του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως προσλαμβάνει διαφορετικό περιεχόμενο επί ομοίων αιτήσεων αρωγής, ανάλογα με το αν οι αιτήσεις προέρχονται από υπαλλήλους που υπηρετούν στην Επιτροπή ή από υπαλλήλους που υπηρετούν σε θεσμικό όργανο που δεν διαθέτει την εξουσία ασκήσεως της προσφυγής του άρθρου 169 της Συνθήκης ΕΟΚ. Αποτέλεσμα όπως αυτό θα ήταν αντίθετο προς την αρχή της ίσης μεταχειρίσεως των υπαλλήλων και, κατά συνέπεια, το επιχείρημα της Επιτροπής πρέπει να απορριφθεί.
Ως προς το επιχείρημα κατά το οποίο η Επιτροπή εξεπλήρωσε την υποχρέωση αρωγής που υπέχει από το άρθρο 24 του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως καθόσον παρέσχε οικονομική και τεχνική αρωγή σε πρώην υπάλληλο, πρέπει να τονισθεί, αφενός μεν, ότι η απόφαση του εθνικού δικαστηρίου που ενδεχομένως επιτύχει υπέρ αυτού ο πρώην υπάλληλος, επικουρούμενος από την Επιτροπή, θα αφορά μόνο τους διαδίκους της συγκεκριμένης διαφοράς και δεν μπορεί να αποβεί εις όφελος των άλλων υπαλλήλων, αφετέρου δε, οι υπολογισμοί των στατιστικών ισοδυνάμων των σχετικών με τα συνταξιοδοτικά δικαιώματα που πρόκειται, ενδεχομένως, να γίνουν στο πλαίσιο της αρωγής που παρασχέθηκε στον εν λόγω πρώην υπάλληλο δεν μπορούν να γενικευθούν και να εφαρμοστούν αδιακρίτως σε όλους όσους δικαιούνται μεταφορά συνταξιοδοτικών δικαιωμάτων. Εξάλλου, οι ιδιαίτερα περίπλοκοι αυτοί υπολογισμοί απαιτούν την ενεργό συνεργασία των ειδικευμένων υπηρεσιών της κοινοτικής διοικήσεως, ώστε να μπορέσουν οι υπάλληλοι να αποφασίσουν αν έχουν συμφέρον να προσφύγουν στη δικαιοσύνη.
Ως προς το επιχείρημα της Επιτροπής που αναφέρεται στην αβέβαιη έκβαση των δικών που ενδεχομένως κινήσουν ενώπιον των εθνικών δικαστηρίων οι προσφεύγοντες υπάλληλοι και στις δυσχέρειες πού θα αντιμετωπίσουν οι προσφεύγοντες για την εκτέλεση των ευνοϊκών γι' αυτούς δικαστικών αποφάσεων, αρκεί να τονισθεί ότι η υποχρέωση αρωγής που προβλέπει το άρθρο 24 του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως δεν μπορεί να εξαρτάται από υποθέσεις ως προς την έκβαση ενδεχομένης προσφυγής στη δικαιοσύνη. Πρέπει, εξάλλου, να τονισθεί, σχετικώς, ότι η Επιτροπή παρέσχε τεχνική και οικονομική αρωγή σε πρώην υπάλληλο χωρίς, ωστόσο, να είναι βεβαία ως προς την έκβαση της σχετικής δίκης.
Από τις σκέψεις αυτές προκύπτει ότι κανένα από τα επιχειρήματα που προέβαλε η Επιτροπή προκειμένου να στηρίξει την άρνηση της να παράσχει στους προσφεύγοντες τεχνική και οικονομική αρωγή δεν είναι βάσιμο και ότι, κατά συνέπεια, πρέπει να ακυρωθεί η απόφαση της Επιτροπής περί απορρίψεως της αιτήσεως που υπέβαλαν οι προσφεύγοντες για την παροχή της αρωγής της Επιτροπής κατά το άρθρο 24 του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως.
Ενόψει των ανωτέρω, ο δεύτερος λόγος που προέβαλαν οι προσφεύγοντες προς στήριξη της προσφυγής τους καθίσταται άνευ αντικειμένου.
Πρέπει, τέλος, να διευκρινιστεί ότι, κατά πάγια νομολογία του ( βλέπε προσφάτως την απόφαση της 13ης Δεκεμβρίου 1989, Oyowe και Traore κατά Επιτροπής,
100/88, Συλλογή 1989, σ. 4285
), το Δικαστήριο δεν έχει αρμοδιότητα να απευθύνει διαταγές προς τη διοίκηση στο πλαίσιο του στηριζόμενου στο άρθρο 91 του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως ελέγχου νομιμότητας και ότι οι υποχρεώσεις που υπέχει η διοίκηση προκύπτουν μόνο από την ακύρωση μιας πράξεώς της, κατά το άρθρο 176 της Συνθήκης ΕΟΚ. Συνεπώς, πρέπει να απορριφθούν ως απαράδεκτα τα αιτήματα με τα οποία ζητείται από το Δικαστήριο να διατάξει την Επιτροπή να παράσχει την αιτούμενη αρωγή.
Επί των δικαστικών εξόδων
Κατά το άρθρο 69, παράγραφος 2, του κανονισμού διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα εάν υπάρχει σχετικό αίτημα. Δεδομένου ότι η Επιτροπή ηττήθη, πρέπει να καταδικαστεί στα δικαστικά έξοδα.

Για τους λόγους αυτούς
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (δεύτερο τμήμα)
αποφασίζει:

1)
Ακυρώνει την απόφαση της Επιτροπής, της 13ης Ιουλίου 1987, περί απορρίψεως της αιτήσεως των προσφευγόντων για παροχή της αρωγής της Επιτροπής κατά το άρθρο 24 του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως.

2)
Καταδικάζει την Επιτροπή στα δικαστικά έξοδα.

Due
Schockweiler
Mancini
Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο Λουξεμβούργο στις 14 Φεβρουαρίου 1990.
Ο γραμματέας
J.-G. Giraud
Ο πρόεδρος ασκών καθήκοντα προέδρου του δευτέρου τμήματος
Ο. Due
(
*1
)	Γλώσσα διαδικασίας: η γαλλική.