CELEX: 61989CJ0246
Αλιεία
Νηολόγηση
Προϋπόθεση περί ιθαγενείας

Με δικόγραφο που κατέθεσε στη Γραμματεία του Δικαστηρίου στις 4 Αυγούστου 1989, η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων άσκησε, δυνάμει του άρθρου 169 της Συνθήκης ΕΟΚ, προσφυγή με την οποία ζητεί να αναγνωριστεί ότι το Ηνωμένο Βασίλειο, επιβάλλοντας τις προϋποθέσεις περί ιθαγένειας που θέτουν τα άρθρα 13 και 14 του Merchant Shipping Act 1988 (νόμου περί εμπορικής ναυτιλίας του 1988, στο εξής: νόμος του 1988 ), παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τα άρθρα 7, 52 και 221 της Συνθήκης ΕΟΚ.
Το άρθρο 13, παράγραφος 1, του νόμου του 1988 προβλέπει την καθιέρωση ενός νέου νηολογίου βρετανικών αλιευτικών σκαφών, στο οποίο μπορούν να εγγράφονται τα αλιευτικά σκάφη που πληρούν τις προϋποθέσεις του άρθρου 14 του νόμου αυτού. Βάσει του άρθρου 13, παράγραφος 2, αποκλείεται, στην ουσία, η εγγραφή των αλιευτικών σκαφών σε οποιοδήποτε άλλο βρετανικό νηολόγιο· εντούτοις, η παράγραφος 3 της διατάξεως αυτής παρατείνει για μια μεταβατική περίοδο την ισχύ των υφισταμένων εγγραφών σε άλλα νηολόγια μέχρις ότου γίνει η εγγραφή στο νέο νηολόγιο.
Ο νόμος του 1988 άρχισε να ισχύει την 1η Δεκεμβρίου 1988, η δε αναφερόμενη στο άρθρο 13, παράγραφος 3, μεταβατική περίοδος έληξε στις 31 Μαρτίου 1989.
Το άρθρο 14 του νόμου του 1988 ορίζει στην παράγραφο 1 ότι ένα αλιευτικό σκάφος δεν μπορεί να εγγραφεί στο νέο νηολόγιο, εκτός εάν υπάρξει ρητή άδεια του Υπουργού Μεταφορών, παρά μόνο:
« α)
εάν ο κύριος του σκάφους είναι Βρετανός,
β)
εάν η εκμετάλλευση του σκάφους και η χρησιμοποίηση του διευθύνονται και ελέγχονται με βάση το Ηνωμένο Βασίλειο, και
γ)
εάν ο ναυλωτής, ο πλοιοκτήτης ή ο εφοπλιστής είναι φυσικό πρόσωπο ή εταιρία που συγκεντρώνει τις απαιτούμενες προϋποθέσεις ».
Σύμφωνα με την παράγραφο 2 του ίδιου άρθρου, ένα αλιευτικό σκάφος θεωρείται ότι ανήκει σε Βρετανό, εφόσον ανήκει κατά κυριότητα (legal ownership) και εξ ολοκλήρου σε ένα ή περισσότερα πρόσωπα ή εταιρίες που συγκεντρώνουν τις απαιτούμενες προϋποθέσεις και εφόσον μία ή περισσότερες από τις εταιρίες που συγκεντρώνουν τις εν λόγω προϋποθέσεις αντλούν όντως τα εκ της επί του σκάφους κυριότητας οφέλη ( beneficial ownership ) ή εφόσον ένα ή περισσότερα πρόσωπα που συγκεντρώνουν τις απαιτούμενες προϋποθέσεις αντλούν τα εξ αυτού οφέλη τουλάχιστον κατά 75 %. Η παράγραφος 7 του ίδιου άρθρου ορίζει ότι ως « πρόσωπο που συγκεντρώνει τις απαιτούμενες προϋποθέσεις » νοείται το φυσικό πρόσωπο που έχει τη βρετανική ιθαγένεια και κατοικεί και διαμένει στο Ηνωμένο Βασίλειο και ότι ως « εταιρία που συγκεντρώνει τις απαιτούμενες προϋποθέσεις » νοείται η εταιρία που έχει συσταθεί και έχει την έδρα της ( principal place of business ) στο Ηνωμένο Βασίλειο και της οποίας τουλάχιστον το 75 % του εταιρικού κεφαλαίου ανήκει σε ένα ή περισσότερα πρόσωπα ή εταιρίες που συγκεντρώνουν τις απαιτούμενες προϋποθέσεις και τουλάχιστον το 75 % των διευθυνόντων συμβούλων ή διαχειριστών είναι άτομα που συγκεντρώνουν τις απαιτούμενες προϋποθέσεις.
Η Επιτροπή, θεωρώντας ότι οι προϋποθέσεις περί ιθαγένειας που προβλέπει ο νόμος του 1988 αντιβαίνουν προς τα άρθρα 7, 52 και 221 της Συνθήκης, κίνησε κατά του Ηνωμένου Βασιλείου τη διαδικασία του άρθρου 169 της Συνθήκης ΕΟΚ.
Με δύο Διατάξεις της 4ης Οκτωβρίου 1989, το Δικαστήριο επέτρεψε στο Βασίλειο της Ισπανίας να παρέμβει υπέρ της Επιτροπής και στην Ιρλανδία να παρέμβει υπέρ του Ηνωμένου Βασιλείου.
Με Διάταξη της 10ης Οκτωβρίου 1989,
246/89 R ( Συλλογή 1989, σ. 3125 )
, ο Πρόεδρος του Δικαστηρίου δέχθηκε την αίτηση λήψεως ασφαλιστικών μέτρων που είχε υποβάλει η Επιτροπή και με την οποία ζητούσε να υποχρεωθεί το Ηνωμένο Βασίλειο να αναστείλει την εφαρμογή των προϋποθέσεων περί ιθαγένειας που προβλέπονται στον νόμο του 1988. Σε εκτέλεση της Διατάξεως αυτής και εν αναμονή της εκδόσεως της αποφάσεως επί της κυρίας υποθέσεως, το Ηνωμένο Βασίλειο εξέδωσε βασιλικό διάταγμα για την τροποποίηση του άρθρου 14 του νόμου του 1988 από τις 2 Νοεμβρίου 1989.
Στην έκθεση ακροατηρίου αναπτύσσονται διεξοδικώς τα πραγματικά περιστατικά της υποθέσεως, η εξέλιξη της διαδικασίας, καθώς και οι ισχυρισμοί και τα επιχειρήματα των διαδίκων. Τα στοιχεία αυτά της δικογραφίας δεν επαναλαμβάνονται κατωτέρω παρά μόνο καθόσον απαιτείται για τη συλλογιστική του Δικαστηρίου.
Κατά την Επιτροπή, οι προϋποθέσεις που προβλέπει o νόμος του 1988 σχετικά με την ιθαγένεια των πλοιοκτητών, κυρίων και εφοπλιστών των βρετανικών αλιευτικών σκαφών, καθώς και με την ιθαγένεια των μετόχων, διευθυνόντων συμβούλων και διαχειριστών των εταιριών που έχουν την κυριότητα, πλοιοκτησία ή εκμετάλλευση των σκαφών αυτών ή ναυλώνουν τέτοια σκάφη, αποτελούν διακρίσεις λόγω ιθαγένειας. Κατά συνέπεια, οι εν λόγω προϋποθέσεις αντιβαίνουν προς τη γενική διάταξη του άρθρου 7 και προς τις ειδικότερες διατάξεις των άρθρων 52 και 221 της Συνθήκης ΕΟΚ.
Επί της αρμοδιότητας των κρατών μελών να καθορίζουν τις προϋποθέσεις εθνικότητας των σκαφών
Η Κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου υποστηρίζει καταρχάς ότι η Συνθήκη ΕΟΚ δεν μπορεί να ερμηνευθεί υπό την έννοια ότι στερεί από τα κράτη μέλη την αρμοδιότητα τους να χρησιμοποιούν ως ένα από τα κριτήρια για τη χορήγηση της εθνικότητας στα σκάφη τους την ιθαγένεια των κυρίων ή πλοιοκτητών.
Επιβάλλεται να τονιστεί, πρώτον, ότι, όπως δέχθηκε το Δικαστήριο με την απόφαση της 25ης Ιουλίου 1991,
C-221/89, Factortame II (Συλλογή 1991, σ. I-3905, σκέψη 13 )
, κατά το παρόν στάδιο της εξελίξεως του κοινοτικού δικαίου η αρμοδιότητα καθορισμού των προϋποθέσεων νηολογήσεως των πλοίων ανήκει στα κράτη μέλη. Όσον αφορά ειδικότερα τα αλιευτικά σκάφη, οι διατάξεις του κανονισμού (ΕΟΚ) 101/76 του Συμβουλίου, της 19ης Ιανουαρίου 1976, περί θεσπίσεως κοινής διαρθρωτικής πολιτικής στον τομέα της αλιείας ( ΕΕ ειδ. έκδ. 04/001, σ. 61 ), αναφέρονται στα αλιευτικά σκάφη « υπό σημαία » ενός των κρατών μελών ή τα « νηολογημένα » σε ένα από τα κράτη αυτά, αλλά ο ορισμός των εννοιών αυτών επαφίεται στους νομοθέτες των κρατών μελών (απόφαση της 25ης Ιουλίου 1991, Factortame II, όπ. π., σκέψη 13, και απόφαση της 19ης Ιανουαρίου 1988,
223/86, Pesca Valentia, Συλλογή 1988, σ. 83, σκέψη 13
).
Εντούτοις, πρέπει να υπομνηστεί ότι τα κράτη μέλη πρέπει να τηρούν το κοινοτικό δίκαιο κατά την άσκηση των αρμοδιοτήτων που εξακολουθούν να έχουν ( βλ. τελευταία τις αποφάσεις της 7ης Ιουνίου 1988,
57/86, Ελληνική Δημοκρατία κατά Επιτροπής, Συλλογή 1988, σ. 2855, σκέψη 9
, και της 21ης Ιουνίου 1988,
127/87, Επιτροπή κατά Ελληνικής Δημοκρατίας, Συλλογή 1988, σ. 3333, σκέψη 7
).
Η Κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου ισχυρίζεται εντούτοις ότι τα ανωτέρω δεν ισχύουν σε σχέση με την αρμοδιότητα που έχει κατά το δημόσιο διεθνές δίκαιο κάθε κράτος να καθορίζει κυριαρχικά τις προϋποθέσεις οπό τις οποίες χορηγεί στα σκάφη το δικαίωμα να πλέουν υπό τη σημαία του. Συναφώς, η κυβέρνηση αυτή επικαλείται το άρθρο 5, παράγραφος 1, της Συμβάσεως της Γενεύης, της 29ης Απριλίου 1958, περί της ανοικτής θάλασσας (
United Nations Treaty Series
450, No. 6465 ), το οποίο έχει ως εξής:
« Κάθε κράτος καθορίζει τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες χορηγεί την εθνικότητα του στα σκάφη, καθώς και τις προϋποθέσεις νηολογήσεως και παροχής στα πλοία του δικαιώματος να πλέουν υπό τη σημαία του. Τα σκάφη έχουν την εθνικότητα του κράτους που τους έχει επιτρέψει να πλέουν υπό τη σημαία του. Μεταξύ του κράτους και του σκάφους πρέπει να υφίσταται ουσιαστική σχέση: το κράτος πρέπει, μεταξύ άλλων, να ασκεί πράγματι επί των πλοίων που πλέουν υπό τη σημαία του τη δικαιοδοσία του και τον έλεγχό του στον τεχνικό, διοικητικό και εργασιακό τομέα. »
Η επιχειρηματολογία αυτή θα είχε αξία μόνο εάν οι επιταγές του κοινοτικού δικαίου σε σχέση με την εκ μέρους των κρατών μελών άσκηση της αρμοδιότητας που εξακολουθούν να έχουν σχετικά με τη νηολόγηση των πλοίων αντέβαιναν προς τους κανόνες του διεθνούς δικαίου.
Κατά συνέπεια, πρέπει να γίνει δεκτό ότι, κατά το παρόν στάδιο της εξελίξεως του κοινοτικού δικαίου, στα κράτη μέλη εναπόκειται να καθορίζουν, σύμφωνα με τους γενικούς κανόνες του διεθνούς δικαίου, τις αναγκαίες προϋποθέσεις εγγραφής των σκαφών στα νηολόγια τους και παροχής στα σκάφη αυτά του δικαιώματος να πλέουν υπό τη σημαία τους, αλλ' ότι τα κράτη μέλη οφείλουν, κατά την άσκηση της αρμοδιότητάς τους αυτής, να τηρούν τους κανόνες του κοινοτικού δικαίου.
Συνεπώς τίθεται το ζήτημα αν οι επίμαχες προϋποθέσεις περί ιθαγενείας συμβιβάζονται με τους κανόνες του κοινοτικού δικαίου, και ειδικότερα με τις διατάξεις των άρθρων 7, 52 και 221 της Συνθήκης ΕΟΚ.
Επί του ζητήματος αν συμβιβάζονται οι επίμαχες προϋποθέσεις περί ιθαγενείας με τα άρθρα 7, 52 και 221 της Συνθήκης ΕΟΚ
Ως προς το άρθρο 7 της Συνθήκης
Επ' αυτού πρέπει να υπομνηστεί ότι, κατά πάγια νομολογία ( βλ. π. χ. την απόφαση της 30ής Μαΐου 1989,
305/87, Επιτροπή κατά Ελλάδος, Συλλογή 1989, σ. 1461, σκέψη 13
), το Δικαστήριο δέχθηκε ότι το άρθρο 7 της Συνθήκης μπορεί να εφαρμοστεί αυτοτελώς μόνο σε περιπτώσεις διεπόμενες από το κοινοτικό δίκαιο, για τις οποίες η Συνθήκη δεν προβλέπει ειδική απαγόρευση των διακρίσεων.
Με την ίδια απόφαση ( σκέψη 12 ) το Δικαστήριο διευκρίνισε ότι η γενική αρχή του άρθρου 7 της Συνθήκης περί απαγορεύσεως των διακρίσεων συγκεκριμενοποιείται από το άρθρο 52 της Συνθήκης στον ειδικό τομέα που διέπει το τελευταίο αυτό άρθρο και ότι συνεπώς κάθε ρύθμιση ασυμβίβαστη προς την τελευταία αυτή διάταξη είναι ασυμβίβαστη και προς το άρθρο 7 της Συνθήκης.
Ως προς το άρθρο 52 της Συνθήκης
Όσον αφορά το άρθρο 52 της Συνθήκης ΕΟΚ, η Επιτροπή εκθέτει ότι η άρνηση νηολογήσεως ως βρετανικών αλιευτικών σκαφών των σκαφών των οποίων κύριοι, πλοιοκτήτες, εφοπλιστές ή ναυλωτές είναι υπήκοοι άλλων κρατών μελών, ανεξάρτητα από το αν πρόκειται για φυσικά ή νομικά πρόσωπα, στερεί από τους υπηκόους αυτούς το δικαίωμά τους να εγκαθίστανται στο Ηνωμένο Βασίλειο για να επιδοθούν εκεί στην αλιεία υπό τους ίδιους όρους που ισχύουν για τους υπηκόους του Ηνωμένου Βασιλείου. Επιπλέον, οι προϋποθέσεις περί ιθαγενείας που ισχύουν για τους μετόχους και τους διευθύνοντες συμβούλους ή διαχειριστές των εταιριών στερεί από τους υπηκόους αυτούς το δικαίωμα ιδρύσεως και διαχειρίσεως εταιριών που να δρουν στον τομέα της αλιείας στο Ηνωμένο Βασίλειο. Τέλος, οι ίδιες αυτές προϋποθέσεις περιορίζουν τις δυνατότητες των κατά την έννοια του άρθρου 58 εταιριών άλλων κρατών μελών να επιδίδονται στη θαλάσσια αλιεία με βάση το Ηνωμένο Βασίλειο μέσω πρακτορείων, υποκαταστημάτων ή θυγατρικών εταιριών.
Κατά την επ' ακροατηρίου συζήτηση η Επιτροπή ισχυρίστηκε ότι η εγγραφή σκάφους στα νηολόγια αποτελεί καθαυτή πράξη εγκαταστάσεως, κατά την έννοια των άρθρων 52 επ. της Συνθήκης, και ότι συνεπώς έχουν εφαρμογή οι κανόνες περί ελεύθερης εγκαταστάσεως.
Στο σημείο αυτό επιβάλλεται η παρατήρηση ότι η έννοια της εγκαταστάσεως, όπως χρησιμοποιείται στα άρθρα 52 επ. της Συνθήκης, ενέχει την πραγματική άσκηση μιας οικονομικής δραστηριότητας με τη δημιουργία μιας μόνιμης εγκατάστασης σε άλλο κράτος μέλος για αόριστο χρονικό διάστημα.
Κατά συνέπεια, η εγγραφή σκάφους στα νηολόγια δεν συνεπάγεται οποιαδήποτε εγκατάσταση κατά την έννοια της Συνθήκης, ιδίως δε όταν το σκάφος δεν χρησιμοποιείται για την άσκηση οικονομικής δραστηριότητας ή όταν η αίτηση νηολογήσεως υποβάλλεται από πρόσωπο ή για λογαριασμό προσώπου που δεν είναι εγκατεστημένο και δεν προτίθεται να εγκατασταθεί στο οικείο κράτος.
Όταν όμως το σκάφος αποτελεί μέσο ασκήσεως οικονομικής δραστηριότητας που συνεπάγεται την ύπαρξη μόνιμης εγκαταστάσεως στο οικείο κράτος, η νηολόγηση του δεν μπορεί να αποσυνδεθεί από την άσκηση της ελευθερίας εγκαταστάσεως.
Κατά συνέπεια, οι προϋποθέσεις νηολογήσεως των πλοίων δεν πρέπει να αποτελούν πρόσκομμα στην ελευθερία εγκαταστάσεως, κατά την έννοια των άρθρων 52 επ. της Συνθήκης.
Η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου ισχυρίζεται εντούτοις ότι η εγγραφή ενός σκάφους στα νηολόγια κράτους μέλους δεν αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την εγκατάσταση στο κράτος αυτό, καθόσον δεν δημιουργείται κανένα κώλυμα για τα φυσικά πρόσωπα ή τις εταιρίες που προτίθενται να εκμεταλλεύονται, π.χ. με βάση το Ηνωμένο Βασίλειο, τα πλοία τους, ακόμη και αν πρόκειται για αλιευτικά σκάφη, όταν η εκμετάλλευση αυτή εντάσσεται στο πλαίσιο δραστηριοτήτων που έχουν σχέση με το βρετανικό έδαφος- τη δυνατότητα τέτοιας εγκαταστάσεως στο Ηνωμένο Βασίλειο έχουν όλα τα σκάφη τα νηολογημένα στα άλλα κράτη μέλη.
Η άποψη αυτή δεν μπορεί να γίνει δεκτή. Κατά το άρθρο 52, δεύτερο εδάφιο, της Συνθήκης, η ελευθερία εγκαταστάσεως περιλαμβάνει, για τους υπηκόους των κρατών μελών, « την ανάληψη και την άσκηση μη μισθωτών δραστηριοτήτων (... ) σύμφωνα με τις προϋποθέσεις που ορίζονται από τη νομοθεσία της χώρας εγκαταστάσεως για τους δικούς της υπηκόους (... ) ».
Η Κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου υποστηρίζει ότι η Συνθήκη δεν απαγορεύει την επιβολή προϋποθέσεων περί ιθαγένειας σαν την επίμαχη στην κύρια δίκη, επειδή διάκριση λόγω ιθαγένειας συντρέχει μόνο στην περίπτωση κατά την οποία η νομοθεσία κράτους μέλους αντιμετωπίζει διαφορετικά ορισμένα φυσικά ή νομικά πρόσωπα λόγω της διαφορετικής ιθαγένειας τους. Στην παρούσα όμως υπόθεση δεν πρόκειται για μεταχείριση που δημιουργεί διακρίσεις λόγω ιθαγένειας, αλλά για προϋποθέσεις χορηγήσεως της ιθαγένειας ή εθνικότητας, στον τομέα δε αυτό τα κράτη μέλη είναι ελεύθερα να αποφασίζουν σε ποιον θα χορηγήσουν την ιθαγένεια τους και σε ποιον όχι, ανεξάρτητα από το αν πρόκειται για φυσικά πρόσωπα ή σκάφη.
Στο σημείο αυτό πρέπει να τονιστεί ότι η « εθνικότητα » των σκαφών, τα οποία δεν έχουν ικανότητα δικαίου, αποτελεί διαφορετική έννοια από την « ιθαγένεια » των φυσικών προσώπων.
Η απαγόρευση των διακρίσεων λόγω ιθαγενείας, η οποία διακηρύσσεται ειδικότερα, όσον αφορά το δικαίωμα εγκαταστάσεως, στο άρθρο 52 της Συνθήκης, αφορά τις διαφορές στη μεταχείριση των φυσικών προσώπων που έχουν την ιθαγένεια κράτους μέλους, καθώς και των εταιριών που εξομοιώνονται, δυνάμει του άρθρου 58, προς τα φυσικά αυτά πρόσωπα.
Κατά συνέπεια, κάθε κράτος μέλος πρέπει, κατά την άσκηση της αρμοδιότητας του ως προς τον καθορισμό των προϋποθέσεων για τη χορήγηση της « εθνικότητάς » του σε ένα σκάφος, να συμμορφώνεται προς την απαγόρευση των διακρίσεων εις βάρος των υπηκόων των κρατών μελών λόγω της ιθαγένειάς τους.
Από τα ανωτέρω συνάγεται ότι οι επικρινόμενες προϋποθέσεις περί ιθαγενείας, κατά τις οποίες τα φυσικά πρόσωπα που είναι πλοιοκτήτες, κύριοι, εφοπλιστές και ναυλωτές του πλοίου και, όταν η πλοιοκτησία ή η κυριότητα ανήκει σε εταιρία, οι κάτοχοι του εταιρικού κεφαλαίου και οι διευθύνοντες σύμβουλοι ή οι διαχειριστές της εταιρίας αυτής πρέπει να έχουν τη βρετανική ιθαγένεια, προκειμένου να επιτραπεί η εγγραφή του πλοίου στο βρετανικό νηολόγιο αλιευτικών σκαφών, αντιβαίνουν προς το άρθρο 52 της Συνθήκης.
Ως προς το άρθρο 221 της Συνθήκης
Κατά την Επιτροπή, οι επίμαχες βρετανικές προϋποθέσεις δημιουργούν, καθόσον αφορούν τον έλεγχο των εταιριών « που συγκεντρώνουν τις απαιτούμενες προϋποθέσεις », διακρίσεις εις βάρος των υπηκόων των άλλων κρατών μελών που επιθυμούν να αγοράσουν μετοχές ή να αποκτήσουν εταιρικά μερίδια εταιριών που έχουν την πλοιοκτησία, κυριότητα ή εκμετάλλευση βρετανικών αλιευτικών σκαφών ή ναυλώνουν τέτοια σκάφη και συνεπώς οι προϋποθέσεις αυτές αντιβαίνουν προς το άρθρο 221 της Συνθήκης.
Επιβάλλεται η διαπίστωση ότι οι επίμαχες προϋποθέσεις περί ιθαγενείας, καθόσον αφορούν τον έλεγχο των εταιριών, αντιβαίνουν προς το άρθρο 221 της Συνθήκης, το οποίο επιβάλλει στα κράτη μέλη την υποχρέωση να επιτρέπουν τη συμμετοχή των υπηκόων των άλλων κρατών μελών στο κεφάλαιο των κατά την έννοια του άρθρου 58 εταιριών υπό τους ίδιους όρους που ισχύουν για τους υπηκόους τους.
Επί της δυνατότητας δικαιολογήσεως των επίμαχων προϋποθέσεων περί ιθαγενείας βάσει της κοινής πολιτικής αλιείας και ειδικότερα βάσει του συστήματος ποσοστώσεων
Η Κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου θεωρεί ότι οι προϋποθέσεις περί ιθαγενείας που καθιέρωσε ο νόμος του 1988 δικαιολογούνται βάσει της σημερινής κοινοτικής ρυθμίσεως της αλιείας. Η ρύθμιση αυτή, μολονότι καθιερώνει ένα κοινό καθεστώς, βασίζεται στην αρχή της ιθαγένειας για την κατανομή των ποσοστώσεων αλιείας. Κατά το άρθρο 5, παράγραφος 2, του κανονισμού 107/83, εναπόκειται στα κράτη μέλη να καθορίζουν τους τρόπους χρησιμοποιήσεως των ποσοστώσεων που τους έχουν παραχωρηθεί και επομένως καθορίζουν τις προϋποθέσεις που πρέπει να πληρούν τα σκάφη στα οποία επιτρέπεται να εκμεταλλεύονται τις ποσοστώσεις αυτές.
Επ' αυτού πρέπει καταρχάς να υπομνηστεί ότι, με τις αποφάσεις της 14ης Δεκεμβρίου 1989, στην υπόθεση
C-3/87, Agegate (Συλλογή 1989, σ. 4459)
, και στην υπόθεση
C-216/87, Jaderow ( Συλλογή 1989, σ. 4509 )
, το Δικαστήριο τόνισε ότι τα κράτη μέλη, κατά την άσκηση της αρμοδιότητας που τους έχει παρασχεθεί προς καθορισμό των λεπτομερειών για τη χρησιμοποίηση των ποσοστώσεων τους, μπορούν να καθορίζουν σε ποια από τα σκάφη του αλιευτικού τους στόλου θα επιτρέπεται να αλιεύουν στο πλαίσιο των εθνικών ποσοστώσεων, υπό τον όρο ότι τα εφαρμοζόμενα κριτήρια συμβιβάζονται προς το κοινοτικό δίκαιο. Με την τελευταία από τις ανωτέρω δύο αποφάσεις το Δικαστήριο αποφάνθηκε, μεταξύ άλλων, ότι τα κράτη μέλη μπορούν να επιβάλλουν προϋποθέσεις που έχουν ως σκοπό να εξασφαλίζουν την ύπαρξη πραγματικού οικονομικού συνδέσμου μεταξύ του σκάφους και του κράτους αυτού, εφόσον ο σύνδεσμος αυτός αφορά μόνο τις σχέσεις μεταξύ των αλιευτικών δραστηριοτήτων του σκάφους αυτού και των πληθυσμών που εξαρτώνται από την αλιεία και τις συναφείς βιομηχανίες.
Στη συνέχεια επιβάλλεται η παρατήρηση ότι η εθνική νομοθεσία που αφορά τη νηολόγηση των πλοίων δεν αποσκοπεί στον προσδιορισμό των τρόπων χρησιμοποιήσεως των ποσοστώσεων. Κατά συνέπεια, όποιοι και αν είναι οι σκοποί που επιδιώκει ο εθνικός νομοθέτης, η νομοθεσία αυτή δεν δικαιολογείται από την ύπαρξη ενός κοινοτικού συστήματος εθνικών ποσοστώσεων.
Η Κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου υποστηρίζει επίσης ότι, αν οποιοσδήποτε υπήκοος κράτους μέλους μπορούσε να νηολογήσει το σκάφος του σε άλλο κράτος μέλος και συνεπώς να έχει τα ίδια δικαιώματα αλιείας που έχουν οι υπήκοοι του τελευταίου αυτού κράτους μέλους, θα διακυβεύονταν το καθεστώς που ισχύει για ορισμένες περιοχές που εξαρτώνται ιδιαίτερα από την αλιεία και τις συναφείς βιομηχανίες και στις οποίες αναφέρεται το παράρτημα VII του ψηφίσματος της Χάγης του 1976 ( το λεγόμενο καθεστώς των « προτιμήσεων της Χάγης » ), το καθεστώς που ισχύει για την αλιεία στις παράκτιες ζώνες, οι προσεκτικά εξισορροπημένοι μηχανισμοί των άρθρων 156-166 και 346-353 της Πράξεως Προσχωρήσεως του 1985 και οι προσπάθειες που καταβάλλουν τα κράτη μέλη για την αναδιάρθρωση των αλιευτικών στόλων τους στο πλαίσιο των πολυετών προγραμμάτων της Κοινότητας.
Επ' αυτού αρκεί η παρατήρηση ότι τα καθεστώτα που επικαλείται το Ηνωμένο Βασίλειο δεν στηρίζονται στην ιθαγένεια των προσώπων και επομένως δεν μπορούν να δικαιολογήσουν καμία εξαίρεση από την εφαρμογή της απαγορεύσεως κάθε διακρίσεως λόγω ιθαγενείας, όσον αφορά τη νηολόγηση των αλιευτικών σκαφών.
Από όλες τις ανωτέρω σκέψεις προκύπτει ότι το Ηνωμένο Βασίλειο, προβλέποντας ως προϋποθέσεις νηολογήσεως των αλιευτικών σκαφών ότι οι πλοιοκτήτες, οι κύριοι ( οι legal owners και οι beneficial owners κατά 75 %, εφόσον οι τελευταίοι αυτοί είναι φυσικά πρόσωπα ), οι εφοπλιστές και οι ναυλωτές του σκάφους πρέπει να έχουν τη βρετανική ιθαγένεια ή να είναι εταιρίες που να έχουν συσταθεί στο Ηνωμένο Βασίλειο, στην τελευταία δε αυτή περίπτωση το 75 ο/ο τουλάχιστον του εταιρικού κεφαλαίου κάθε εταιρίας να ανήκει σε Βρετανούς υπηκόους ή σε εταιρίες που συγκεντρώνουν τις ίδιες προϋποθέσεις και το 75 ο/ο των διευθυνόντων συμβούλων ή διαχειριστών κάθε εταιρίας να έχει τη βρετανική ιθαγένεια, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τα άρθρα 7, 52 και 221 της Συνθήκης ΕΟΚ.
Επί των δικαστικών εξόδων
Κατά το άρθρο 69, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα. Δεδομένου ότι το Ηνωμένο Βασίλειο ηττήθηκε, πρέπει να καταδικαστεί στα δικαστικά έξοδα της Επιτροπής, περιλαμβανομένων και των εξόδων της διαδικασίας ασφαλιστικών μέτρων, και του Βασιλείου της Ισπανίας. Η Ιρλανδία θα φέρει τα έξοδά της, περιλαμβανομένων και των εξόδων στα οποία υποβλήθηκε κατά τη διαδικασία των ασφαλιστικών μέτρων.

Για τους λόγους αυτούς,
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
αποφασίζει:

1)
Το Ηνωμένο Βασίλειο, προβλέποντας ως προϋποθέσεις νηολογήσεως των αλιευτικών σκαφών ότι οι πλοιοκτήτες, οι κύριοι ( οι legal owners και οι beneficial owners κατά 75
o
/ο, εφόσον οι τελευταίοι αυτοί είναι φυσικά πρόσωπα ), οι εφοπλιστές και οι ναυλωτές του σκάφους πρέπει να έχουν τη βρετανική ιθαγένεια ή να είναι εταιρίες που να έχουν συσταθεί στο Ηνωμένο Βασίλειο, στην τελευταία δε αυτή περίπτωση το 75 % τουλάχιστον του εταιρικού κεφαλαίου κάθε εταιρίας να ανήκει σε Βρετανούς υπηκόους ή σε εταιρίες που συγκεντρώνουν τις ίδιες προϋποθέσεις και το 75 % των διευθυνόντων συμβούλων ή διαχειριστών κάθε εταιρίας να έχει τη βρετανική ιθαγένεια, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τα άρθρα 7, 52 και 221 της Συνθήκης ΕΟΚ.

2)
Το Ηνωμένο Βασίλειο θα φέρει τα έξοδα της Επιτροπής, περιλαμβανομένων και των εξόδων της διαδικασίας ασφαλιστικών μέτρων, και του Βασιλείου της Ισπανίας.

3)
Η Ιρλανδία θα φέρει τα έξοδά της, περιλαμβανομένων και των εξόδων της διαδικασίας ασφαλιστικών μέτρων.

Mancini
O'Higgins
Moitinho de Almeida
Rodríguez Iglesias
Díez de Velasco
Slynn
Κακούρης
Joliét
Grévisse
Zuleeg
Kapteyn
Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο Λουξεμβούργο στις 4 Οκτωβρίου 1991.
Ο Γραμματέας
J.-G. Giraud
Ο προεδρεύων
G. F. Mancini
Πρόεδρος τμήματος
(
*1
)	Γλώσσα διαδικασίας: η αγγλική.