CELEX: 62008CJ0340
Κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφάλειας
Περιοριστικά μέτρα κατά προσώπων και φορέων που συνδέονται με τον Οσάμα Μπιν Λάντεν, το δίκτυο της Αλ Κάιντα και τους Ταλιμπάν
Δέσμευση κεφαλαίων και οικονομικών πόρων
Κανονισμός (ΕΚ) 881/2002
Άρθρο 2, παράγραφος 2
Απαγόρευση διαθέσεως κεφαλαίων σε πρόσωπα που περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι του κανονισμού αυτού
Περιεχόμενο
Κοινωνικές παροχές ή παροχές προνοίας υπέρ συζύγου προσώπου το οποίο περιλαμβάνεται στο εν λόγω παράρτημα I

Kadi και Al Barakaat International Foundation κατά Συμβουλίου και Επιτροπής, σκέψη 375), η οποία, όπως προβλέπει το
άρθρο 10 του εν λόγω κανονισμού, συνοδεύεται στο εθνικό δίκαιο από κυρώσεις (ποινικές εν προκειμένω) σε περίπτωση παραβάσεως
των μέτρων αυτών, ούτως ώστε να μπορούν οι ενδιαφερόμενοι, συμπεριλαμβανομένων τρίτων όπως οι οργανισμοί κοινωνικής πρόνοιας
στην υπόθεση της κύριας δίκης, να γνωρίζουν σαφώς τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις τους και να λαμβάνουν τα ανάλογα μέτρα.
Στο πλαίσιο αυτό, τυχόν αντίθετη ερμηνεία από την υποστηριζόμενη στη σκέψη 63 της παρούσας αποφάσεως θα ενείχε τον κίνδυνο
προκλήσεως ανασφάλειας δικαίου, μεταξύ άλλων, σε τριγωνικές περιπτώσεις, κατά τις οποίες τα κεφάλαια δεν τίθενται άμεσα ή
έμμεσα στη διάθεση προσώπου περιλαμβανόμενου στον κατάλογο, αλλά στη διάθεση άλλου προσώπου με το οποίο το περιλαμβανόμενο
στον κατάλογο πρόσωπο διατηρεί στενούς δεσμούς και αντλεί εμμέσως ορισμένο όφελος από τα κεφάλαια αυτά.
Τέτοιου είδους ανασφάλεια δικαίου είναι προφανώς ανεπίτρεπτη, καθόσον στις περιπτώσεις αυτές ανακύπτει πάντως το ζήτημα αν
το συγκεκριμένο όφελος, το οποίο παρέχει σε πρόσωπο περιλαμβανόμενο στον κατάλογο το πρόσωπο στο οποίο διατέθηκαν τα κεφάλαια
αυτά, εμπίπτει στα περιοριστικά μέτρα που προβλέπει το άρθρο 2, παράγραφοι 2 και 3, του κανονισμού 881/2002.
Συναφώς, μπορεί να προστεθεί ότι, υπό συνθήκες όπως αυτές της υποθέσεως της κύριας δίκης, το όφελος που αντλεί πρόσωπο περιλαμβανόμενο
στον κατάλογο, με τη μορφή βοήθειας σε είδος, από κεφάλαια που διατίθενται στη σύζυγό του δεν μπορεί να θεωρηθεί ούτε οικονομικός
πόρος κατά την έννοια των άρθρων 1, σημείο 2, και 2, παράγραφος 3, του κανονισμού 881/2002, καθόσον ένα τέτοιου είδους όφελος
δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί «για την απόκτηση […] κεφαλαίων, αγαθών ή υπηρεσιών» κατά την έννοια των διατάξεων αυτών.
Συγκεκριμένα, όπως επισημάνθηκε στη σκέψη 61 της παρούσας αποφάσεως, σε περιπτώσεις όπως οι υπό εξέταση, δεν θα μπορούσε ευλόγως
να υποστηριχθεί ότι το εν λόγω όφελος θα μπορούσε να μετατραπεί σε οικονομικό πόρο δυνάμενο να χρησιμοποιηθεί από το περιλαμβανόμενο
στον κατάλογο πρόσωπο για την υποστήριξη τρομοκρατικών δραστηριοτήτων.
Ούτε θα μπορούσε να υποστηριχθεί ότι θα ήταν περιττή η εξαίρεση του άρθρου 2α του εν λόγω κανονισμού και, εν προκειμένω, αυτή
που αφορά τις βασικές δαπάνες, εάν προκρινόταν η ερμηνεία κατά την οποία οι επίμαχες κοινωνικές παροχές στην υπόθεση της κύριας
δίκης δεν εμπίπτουν στο άρθρο 2, παράγραφοι 2 και 3, του κανονισμού 881/2002.
Όπως επισήμανε ο γενικός εισαγγελέας στο σημείο 102 των προτάσεών του, η εν λόγω εξαίρεση πρέπει να εφαρμόζεται σε όλες τις
περιπτώσεις κατά τις οποίες διατίθενται, άμεσα ή έμμεσα, κεφάλαια σε περιλαμβανόμενο στον κατάλογο πρόσωπο και όχι σε τρίτο,
καθόσον το περιλαμβανόμενο στον κατάλογο πρόσωπο μπορεί να αποφασίσει, σε μια τέτοια περίπτωση, πού θα διαθέσει τα κεφάλαια
αυτά, με αποτέλεσμα να ελλοχεύει ο κίνδυνος διαθέσεώς τους για τρομοκρατικούς σκοπούς.
Τέλος, αν προκριθεί η ερμηνεία κατά την οποία οι επίμαχες κοινωνικές παροχές στην υπόθεση της κύριας δίκης δεν εμπίπτουν στο
άρθρο 2, παράγραφοι 2 και 3, του κανονισμού 881/2002, δεν δύναται να αντιταχθεί ότι το περιλαμβανόμενο στον κατάλογο πρόσωπο
θα απαλλασσόταν από το βάρος καλύψεως των βασικών δαπανών του και θα μπορούσε, επομένως, να διοχετεύσει σε τρομοκρατικές δραστηριότητες
περιουσιακά στοιχεία αποκτηθέντα με άλλα μέσα.
Συγκεκριμένα, όπως επισήμανε ο γενικός εισαγγελέας στο σημείο 105 των προτάσεών του, μολονότι η άμεση ανάληψη από τρίτο των
βασικών δαπανών περιλαμβανόμενου στον κατάλογο προσώπου δεν εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 2 του κανονισμού 881/2002,
παραμένει γεγονός ότι η δέσμευση καθώς και οι απαγορεύσεις που προβλέπει η διάταξη αυτή εξακολουθούν να ισχύουν πλήρως για
το πρόσωπο αυτό, υπό την επιφύλαξη, ενδεχομένως, της εξαιρέσεως του άρθρου 2 του εν λόγω κανονισμού.
Κατόπιν των ανωτέρω σκέψεων, πρέπει να δοθεί στο υποβληθέν προδικαστικό ερώτημα η απάντηση ότι το άρθρο 2, παράγραφος 2, του
κανονισμού 881/2002 έχει την έννοια ότι η διάταξη αυτή δεν εφαρμόζεται επί της καταβολής κρατικών κοινωνικών παροχών και παροχών
προνοίας στη σύζυγο περιλαμβανόμενου στον κατάλογο προσώπου απλώς και μόνον επειδή αυτή συμβιεί με το εν λόγω πρόσωπο και
διαθέτει ή δύναται να διαθέσει μέρος των παροχών αυτών για την αγορά αγαθών ή υπηρεσιών, των οποίων θα κάνει χρήση ή θα επωφεληθεί
και το περιλαμβανόμενο στον κατάλογο πρόσωπο.

Επί των δικαστικών εξόδων
Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον
του εθνικού δικαστηρίου, σ’ αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων. Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν όσοι υπέβαλαν
παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, πλην των ως άνω διαδίκων, δεν αποδίδονται.
Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (τέταρτο τμήμα) αποφαίνεται:
Το άρθρο 2, παράγραφος 2, του κανονισμού (ΕΚ) 881/2002 του Συμβουλίου, της 27ης Μαΐου 2002, για την επιβολή συγκεκριμένων
περιοριστικών μέτρων κατά ορισμένων προσώπων και οντοτήτων που συνδέονται με τον Οσάμα Μπιν Λάντεν, το δίκτυο της Αλ Κάιντα
και τους Ταλιμπάν, και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) 467/2001 του Συμβουλίου για την απαγόρευση της εξαγωγής ορισμένων
αγαθών και υπηρεσιών στο Αφγανιστάν, την ενίσχυση της απαγόρευσης πτήσεων και την παράταση της δέσμευσης κεφαλαίων και άλλων
οικονομικών πόρων όσον αφορά τους Ταλιμπάν του Αφγανιστάν, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) 561/2003 του Συμβουλίου,
της 27ης Μαρτίου 2003, έχει την έννοια ότι η διάταξη αυτή δεν εφαρμόζεται επί της καταβολής κρατικών κοινωνικών παροχών και
παροχών προνοίας στη σύζυγο προσώπου περιλαμβανόμενου στον κατάλογο που κατήρτισε η επιτροπή η οποία συνεστήθη κατ’ εφαρμογήν
της παραγράφου 6, του ψηφίσματος 1267 (1999) του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, ο οποίος περιλαμβάνεται στο παράρτημα
I του εν λόγω κανονισμού, όπως τροποποιήθηκε, απλώς και μόνον επειδή η ανωτέρω σύζυγος συμβιεί με το εν λόγω πρόσωπο και διαθέτει
ή δύναται να διαθέσει μέρος των παροχών αυτών για την αγορά αγαθών ή υπηρεσιών, των οποίων θα κάνει χρήση ή θα επωφεληθεί
και το πρόσωπο αυτό.
(υπογραφές)
*
Γλώσσα διαδικασίας: η αγγλική.