CELEX: 61989CJ0172
Κανονισμός (ΕΟΚ) 2200/87 της Επιτροπής
Κράτηση επί των πληρωμών για επισιτιστική βοήθεια

Με δικόγραφο που κατέθεσε στη Γραμματεία του Δικαστηρίου στις 17 Μαΐου 1989, η εταιρία Vandemoortele NV, εδρεύουσα στο Izegem ( Βέλγιο ), ζήτησε την ακύρωση της αποφάσεως της Επιτροπής να διενεργήσει κράτηση ύψους 56463 ECU επί του ποσού που όφειλε στην προσφεύγουσα λόγω προμήθειας στο πλαίσιο της κοινοτικής επισιτιστικής βοήθειας, απόφαση που της κοινοποιήθηκε με τηλετύπημα της 15ης Μαρτίου 1989.
Με τον κανονισμό ( ΕΟΚ ) 941/88, της 8ης Απριλίου 1988, σχετικά με την παράδοση εξευγενισμένου κραμβελαίου στο Bangladesh ως επισιτιστική βοήθεια (
ΕΕ 1988, L 92, σ. 26
), η Επιτροπή προκήρυξε διαγωνισμό σύμφωνα με τις διατάξεις του κανονισμού της ( ΕΟΚ) 2200/87, της 8ης Ιουλίου 1987, για τις γενικές διατάξεις της συγκεντρώσεως στην Κοινότητα των προϊόντων που χορηγούνται ως κοινοτική επισιτιστική βοήθεια (
ΕΕ 1987, L 204, σ. 1
), και με τους όρους που περιέχονταν στο παράρτημα του προαναφερθέντος κανονισμού 941/88.
Η προμήθεια 2000 τόννων εξευγενισμένου κραμβελαίου που έπρεπε να « παραδοθούν και να εκφορτωθούν στο λιμάνι εκφορτώσεως », το Chittagong, το αργότερο στις 31 Ιουλίου 1988, κατακυρώθηκε στην προσφεύγουσα. Κατά τους όρους του διαγωνισμού η προσφεύγουσα συνέστησε στις 29 Απριλίου 1988 εγγύηση για την παράδοση του προϊόντος ίση προς το 10
o
/ο του ποσού της προσφοράς, που ήταν εκφρασμένη σε ECU. Η εγγύηση αυτή αποδεσμεύτηκε, στη συνέχεια, με τη σύσταση εγγυήσεως για την προκαταβολή που προβλέπεται στο άρθρο 18, παράγραφος 5, του κανονισμού 2200/87. Και η δεύτερη αυτή εγγύηση αποδεσμεύτηκε στις 30 Ιανουαρίου 1989.
Λόγω μηχανικής βλάβης του πλοίου στο οποίο φορτώθηκε το κραμβέλαιο, το φορτίο έφθασε στον λιμένα προορισμού, το Chittagong, στις 28 Σεπτεμβρίου 1988, δηλαδή με 59ημέρες καθυστέρηση.
Κατά τον τελικό διακανονισμό η Επιτροπή διενήργησε κράτηση ύψους 56463 ECU, ίση προς ένα χιλιοστό του συνολικού ποσού της προσφοράς ανά ημέρα καθυστερήσεως, κατ' εφαρμογή του άρθρου 22, σημείο 2, στοιχείο β, τρίτη περίπτωση, του κανονισμού 2200/87, κατά το οποίο επί της εγγυήσεως παραδόσεως διενεργούνται κρατήσεις ύψους μέχρι ένα χιλιοστό του συνολικού ποσού της προσφοράς για κάθε ημέρα καθυστερήσεως κατά την παράδοση ή κατά τη φόρτωση του εμπορεύματος, εφόσον πρόκειται για προμήθεια « παραδοτέα στον λιμένα φορτώσεως », ή κατά την άφιξη στον λιμένα εκφορτώσεως, εφόσον πρόκειται για προμήθεια « παραδοτέα στον λιμένα εκφορτώσεως », ή κατά την άφιξη στον τελικό τόπο προορισμού, εφόσον πρόκειται για προμήθεια « παραδοτέα στον τόπο προορισμού ».
Στην έκθεση για την επ' ακροατηρίου συζήτηση αναπτύσσονται διεξοδικώς τα πραγματικά περιστατικά της υποθέσεως, η εξέλιξη της διαδικασίας, οι λόγοι ακυρώσεως και τα επιχειρήματα των διαδίκων. Τα στοιχεία αυτά της δικογραφίας δεν επαναλαμβάνονται κατωτέρω, παρά μόνο καθόσον απαιτείται για τη συλλογιστική του Δικαστηρίου.
Η προσφεύγουσα προβάλλει τρεις λόγους ακυρώσεως. Ο πρώτος αφορά την παράβαση του κανονισμού 2200/87, ενώ ο δεύτερος και ο τρίτος λόγος αφορούν την παραβίαση της αρχής της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης και την παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας αντίστοιχα.
Erei το λόγου ακυρώσεως που αφορά την καράβαοη του κανονισμού 2200/87
Η προσφεύγουσα ισχυρίζεται ότι καμιά διάταξη του κανονισμού 2200/87 δεν παρέχει στην Επιτροπή τη δυνατότητα να προβαίνει, λόγω καθυστερημένης παραδόσεως, σε κρατήσεις επί του ποσού που οφείλεται ως τίμημα της προμήθειας. Η Επιτροπή, διενεργώντας την επίμαχη κράτηση επί του οφειλομένου ποσού, επεξέτεινε, χωρίς νόμιμο έρεισμα, το πεδίο εφαρμογής του άρθρου 22, σημείο 2, στοιχείο β, τρίτη περίπτωση, του κανονισμού αυτού, που προβλέπει κρατήσεις μόνο επί της εγγυήσεως παραδόσεως και κατά τον χρόνο της αποδεσμεύσεως της.
Πρέπει να υπομνησθεί συναφώς ότι, όπως υπογράμμισε το Δικαστήριο στην απόφαση του της 25ης Σεπτεμβρίου 1984, Könecke (
117/83, Συλλογή 1984, σ. 3291
), μια κύρωση, έστω και αν δεν έχει ποινικό χαρακτήρα, μπορεί να επιβληθεί μόνο αν θεμελιώνεται σε σαφή και μη διφορούμενη νομική βάση. Για να εκτιμηθεί ο λόγος ακυρώσεως, πρέπει να εξεταστεί αν ο κανονισμός 2200/87 προσφέρει τέτοια βάση.
Το άρθρο 22, σημείο 2, του κανονισμού 2200/87 δεν προβλέπει τη δυνατότητα κρατήσεων παρά μόνο κατά την αποδέσμευση της εγγυήσεως παραδόσεως που προβλέπεται στο άρθρο 12.
Η επίμαχη κράτηση δεν διενεργήθηκε κατά τον χρόνο της αποδεσμεύσεως της εγγυήσεως παραδόσεως, αλλά κατά τον χρόνο της καταβολής. Σύμφωνα με το άρθρο 18, παράγραφος 2, μειώσεις επιτρέπονται μόνο σε περίπτωση που η ποιότητα του εμπορεύματος ή η συσκευασία του, όπως διαπιστώνονται κατά το στάδιο εκτελέσεως της προμήθειας, δεν αντιστοιχούν στις καθορισμένες προδιαγραφές.
Η Επιτροπή ισχυρίζεται βέβαια ότι, σε περίπτωση « παραδόσεως στον λιμένα εκφορτώσεως » ή « στον τόπο προορισμού », στις περισσότερες περιπτώσεις αγνοεί κατά την αποδέσμευση των εγγυήσεων για την παράδοση και την προκαταβολή αν υπήρξε καθυστέρηση της παραδόσεως και ότι, κατά συνέπεια, η αδυναμία διενέργειας κρατήσεων σε μεταγενέστερο χρόνο αποκλείει την επιβολή κυρώσεων λόγω καθυστερήσεως μικρότερης των 60ημερών. Πράγματι, το άρθρο 20, που προβλέπει ότι ο ανάδοχος βαρύνεται με όλες τις χρηματικές συνέπειες της μη εκτελέσεως της προμήθειας, για το σύνολο ή το μέρος του εμπορεύματος, σύμφωνα με τους καθορισμένους όρους, εφαρμόζεται μόνο σε καθυστερήσεις μεγαλύτερες των 60ημερών.
Το επιχείρημα αυτό θα μπορούσε να συνηγορήσει υπέρ της ερμηνείας που υποστηρίζεται από την Επιτροπή, αν, ενόψει της διατυπώσεως της, η υπό κρίση ρύθμιση έχρηζε ερμηνείας. Αντίθετα, δεν αρκεί για να δικαιολογήσει μόνο του την επιβολή κυρώσεως υπό συνθήκες διαφορετικές από τις σαφώς προβλεπόμενες στη ρύθμιση αυτή.
Από αυτό προκύπτει ότι η απόφαση περί διενεργείας της επίμαχης κρατήσεως μετά την αποδέσμευση της εγγυήσεως παραδόσεως στερείται νομίμου ερείσματος και πρέπει, επομένως, να ακυρωθεί.
Παρέλκει, κατά συνέπεια, η εξέταση των δύο άλλων λόγων ακυρώσεως.
Επί των δικαστικών εξόδων
Κατά το άρθρο 69, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα. Επειδή η Επιτροπή ηττήθηκε, πρέπει να καταδικαστεί στα δικαστικά έξοδα.

Για τους λόγους αυτούς,
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (τρίτο τμήμα)
αποφασίζει:

1)
Ακυρώνει την απόφαση της Επιτροπής περί διενέργειας κρατήσεως ύψους 56463 ECU επί του ποσού που οφειλόταν στην προσφεύγουσα λόγω προμήθειας στο πλαίσιο της κοινοτικής επισιτιστικής βοήθειας, η οποία κοινοποιήθηκε στην προσφεύγουσα με τηλετύπημα της 15ης Μαρτίου 1989.

2)
Καταδικάζει την Επιτροπή στα δικαστικά έξοδα.

Moitinho de Almeida
Grévisse
Zuleeg
Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο Λουξεμβούργο στις 12 Δεκεμβρίου 1990.
Ο Γραμματέας
J.-G. Giraud
Ο Πρόεδρος του τρίτου τμήματος
J.C. Moitinho de Almeida
(
*1
)	Γλώσσα διαδικασίας: η ολλανδική.