CELEX: 62019CJ0363
Rinviju għal deċiżjoni preliminari
Sigurtà tal-ikel
Indikazzjonijiet nutrittivi u dwar is-saħħa li jirrigwardaw il-prodotti tal-ikel
Regolament (KE) Nru 1924/2006
Artikoli 5 u 6
Ġustifikazzjoni xjentifika tal-indikazzjonijiet
Provi xjentifiċi ġeneralment aċċettati
Artikolu 10(1)
Artikolu 28(5)
Sistema tranżitorja
Prattiki kummerċjali żleali tal-impriżi fil-konfront tal-konsumaturi fis-suq intern
Direttiva 2005/29/KE
Artikolu 3(4)
Relazzjoni bejn id-dispożizzjonijiet tad-Direttiva 2005/29 u regoli oħra tal-Unjoni li jirregolaw aspetti speċifiċi ta’ prattiki kummerċjali żleali

It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikoli 5 u 6, moqrija flimkien mal-Artikolu 10(1) u l-Artikolu 28(5), tar-Regolament (KE) Nru 1924/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑20 ta’ Diċembru 2006 dwar indikazzjonijiet dwar in-nutrizzjoni u s-saħħa mogħtija fuq l-ikel (
ĠU 2006, L 404, p. 9
, rettifika fil-
ĠU 2007, L 12, p. 3
), kif emendat bir-Regolament (KE) Nru 107/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑15 ta’ Jannar 2008 (
ĠU 2008, L 39, p. 8
) (iktar ’il quddiem ir-“Regolament Nru 1924/2006”), kif ukoll tal-Artikolu 3 tad-Direttiva 2005/29/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑11 ta’ Mejju 2005 dwar prattiċi kummerċjali żleali fin-negozju mal-konsumatur fis-suq intern u li temenda d-Direttiva tal-Kunsill 84/450/KEE, id-Direttivi 97/7/KE, 98/27/KE u 2002/65/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, u r-Regolament (KE) Nru 2006/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (Direttiva dwar Prattiċi Kummerċjali Żleali) (
ĠU 2005, L 149, p. 22
, rettifika fil-
ĠU 2006, L 114, p. 86
).
Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ tilwima bejn il-Konsumentombudsmannen (l-Ombudsman għall-Konsum, l-Isvezja) (iktar ’il quddiem il-“KO”) u Mezina AB dwar il-konformità mad-dritt tal-Unjoni u mad-dritt nazzjonali tal-indikazzjonijiet dwar is-saħħa użati minnha.
Il-kuntest ġuridiku
Id-dritt tal-Unjoni
Ir-Regolament Nru 1924/2006
Il-premessi 14 u 17 tar-Regolament Nru 1924/2006 huma fformulati kif ġej:
“(14)
Hemm varjetà kbira ta’ indikazzjonijiet li bħalissa qed jintużaw fl-ittikkettjar u fir-reklamar ta’ l-ikel f’xi Stati Membri relatati ma’ sustanzi li ma ġewx ippruvati li huma ta’ benefiċċju jew li bħalissa m’hemmx biżżejjed qbil xjentifiku dwarhom. Hu meħtieġ li jiġi żgurat li s-sustanzi li dwarhom issir indikazzjoni jkunu ġew ippruvati li għandhom effett nutrittiv jew fiżjoloġiku li huwa ta’ benefiċċju.
[…]
(17)
L-evidenza xjentifika għandha tkun l-aspett ewlieni li jrid jitqies fl-użu ta’ indikazzjonijiet dwar in-nutrizzjoni u s-saħħa u l-operaturi tan-negozju ta’ l-ikel li jużaw l-indikazzjonijiet għandhom jiġġustifikawhom. Indikazzjoni għandha tkun xjentifikament fondata billi tiġi kkunsidrata t-totalità tad-‘data’ xjentifika disponibbli, u billi titqies l-evidenza.”
Taħt il-Kapitolu I tar-Regolament Nru 1924/2006, intitolat “Suggett, kamp ta’ applikazzjoni u definizzjonijiet”, l-Artikolu 1 ta’ dan ir-regolament, huwa stess intitolat “Suġġett u kamp ta’ applikazzjoni”, jistabbilixxi li:
“1.   Dan ir-Regolament jarmonizza d-disposizzjonijiet stipulati b’liġi, regolament jew azzjoni amministrattiva fl-Istati Membri li għandhom x’jaqsmu ma’ indikazzjonijiet dwar in-nutrizzjoni u s-saħħa sabiex ikun żgurat il-funzjonament effettiv tas-suq intern filwaqt li jkun provdut livell għoli ta’ protezzjoni tal-konsumatur.
2.   Dan ir-Regolament għandu japplika għal indikazzjonijiet dwar in-nutrizzjoni u s-saħħa magħmula f’komunikazzjonijiet kummerċjali, kemm fl-ittikkettjar, il-preżentazzjoni jew ir-reklamar ta’ ikel li għandu jkun imwassal bħala tali lill-konsumatur aħħari.
[…]”
Il-Kapitolu II tar-Regolament Nru 1924/2006, intitolat “Prinċipji ġenerali”, jinkludi l-Artikoli 3 sa 7 tiegħu.
L-Artikolu 3 ta’ dan ir-regolament, intitolat “Prinċipji ġenerali għall-indikazzjonijiet kollha”, jipprevedi li:
“Indikazzjonijiet dwar in-nutrizzjoni u s-saħħa jistgħu jintużaw fit-tikketti, il-preżentazzjoni u r-reklamar ta’ ikel imqiegħed fis-suq [tal-Unjoni] biss jekk ikunu konformi mad-disposizzjonijiet ta’ dan ir-Regolament.
Bla ħsara għad-[Direttiva 2000/13/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑20 Marzu 2000 fuq l-approsimazzjoni ta’ liġijiet ta’ l-Istati Membri li għandhom x’jaqsmu ma’ tikkettjar, preżentazzjoni u riklamar ta’ oġġetti ta’ l-ikel (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 15, Vol. 5, p. 75), u għad-Direttiva tal-Kunsill 84/450/KEE tal‑10 ta’ Settembru 1984 dwar l-approssimazzjoni tal-liġijiet, regolamenti u dispożizzjonijiet amministrattivi ta’ l-Istati Membri dwar reklamar qarrieqi (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 15, Vol. 1, p. 227)], l-użu ta’ indikazzjonijiet dwar in-nutrizzjoni u s-saħħa ma għandux:
(a)
ikun falz, ambigwu jew qarrieqi;
[…]”
L-Artikolu 5 tal-imsemmi regolament, intitolat “Kondizzjonijiet ġenerali”, jistabbilixxi li:
“1.   L-użu ta’ indikazzjonijiet dwar in-nutrizzjoni u s-saħħa għandhom ikunu permessi biss jekk il-kondizzjonijiet li ġejjin ikunu sodisfatti:
(a)
ikun muri li l-preżenza, in-nuqqas jew il-kontenut imnaqqas f’ikel jew f’kategorija ta’ ikel ta’ nutrijent jew sustanza oħra li fir-rigward tagħhom tkun saret l-indikazzjoni għandhom effett nutrittiv jew fiżjoloġiku ta’ benefiċċju, kif stabbilit minn evidenza xjentifika b’mod ġenerali;
[…]
2.   L-użu ta’ indikazzjonijiet dwar in-nutrizzjoni u s-saħħa għandu jkun permess biss jekk il-konsumatur medju jista’ jkun mistenni li jifhem l-effetti ta’ benefiċċju kif espressi fl-indikazzjoni.
[…]”
L-Artikolu 6 tal-istess regolament, intitolat “Sostanzjament xjentifiku għall-indikazzjonijiet”, jgħid li:
“1.   Indikazzjonijiet dwar in-nutrizzjoni u s-saħħa għandhom ikunu bbażati u ssostanzjati minn evidenza xjentifika aċċettata b’mod ġenerali.
2.   Operatur ta’ negozju ta’ l-ikel li jagħmel indikazzjoni dwar in-nutrizzjoni jew is-saħħa għandu jiġġustifika l-użu ta’ l-indikazzjoni.
3.   L-awtoritajiet kompetenti ta’ l-Istati Membri jistgħu jitolbu lill-operaturi ta’ negozji ta’ l-ikel jew lill-persuna li tqiegħed prodott fis-suq biex jipproduċu l-elementi rilevanti u d-data kollha li jistabbilixxu l-konformità ma’ dan ir-Regolament.”
Il-Kapitolu IV tar-Regolament Nru 1924/2006, intitolat “Indikazzjonijiet dwar is-saħħa”, jinkludi l-Artikoli 10 sa 19 tiegħu.
L-Artikolu 10 ta’ dan ir-regolament, intitolat “Kondizzjonijiet speċifiċi”, jistabbilixxi li:
“1.   Indikazzjonijiet dwar is-saħħa għandhom ikunu projbiti sakemm ma jkunux konformi mal-ħtiġijiet ġenerali tal-Kapitolu II u l-ħtiġijiet speċifiċi ta’ dan il-Kapitolu u jkunu awtorizzati skond dan ir-Regolament u inklużi fil-listi ta’ indikazzjonijiet awtorizzati previsti fl-Artikoli 13 u 14.
[…]
3.   Referenza għal benefiċċji ġenerali u mhux speċifiċi tan-nutrijent jew ikel għal saħħa tajba globali jew benesseri relatat mas-saħħa tista’ ssir biss jekk tkun akkumpanjata minn indikazzjoni speċifika dwar is-saħħa mniżżla fil-listi previsti fl-Artikoli 13 jew 14.
[…]”
L-Artikolu 13 tal-imsemmi regolament, intitolat “Indikazzjonijiet dwar is-saħħa għajr dawk li jirreferu għat-tnaqqis fir-riskju ta’ mard u għall-iżvilupp u għas-saħħa tat-tfal”, jipprevedi li:
“1.   Indikazzjonijiet li jiddeskrivu jew jirreferu għal:
(a)
l-irwol ta’ nutrijent jew ta’ sustanza oħra fit-tkabbir, l-iżvilupp u l-funzjonijiet tal-ġisem, jew
[…]
li huma indikati fil-lista prevista fil-paragrafu 3 jistgħu jsiru mingħajr ma jgħaddu mill- proċeduri stabbiliti fl-Artikoli 15 sa 19, jekk ikunu:
(i)
ibbażati fuq evidenza xjentifika aċċettata b’mod ġenerali, u
(ii)
mifhuma sew mill-konsumatur medju.
2.   L-Istati Membri għandhom jipprovdu lill-Kummissjoni b’listi ta’ indikazzjonijiet kif imsemmija fil-paragrafu 1 sa mhux aktar tard minn 31 ta’ Jannar 2008 akkumpanjati mill-kondizzjonijiet li japplikaw għalihom u b’referenzi għall-ġustifikazzjoni xjentifika rilevanti.
3.   Wara li tikkonsulta lill-[Awtorita Ewropea għas-Sigurtà tal-Ikel (EFSA)], il-Kummissjoni għandha tadotta, skond il-proċedura regolatorja bi skrutinju msemmija fl-Artikolu 25(3), lista Komunitarja, imfassla biex temenda elementi mhux essenzjali ta’ dan ir-Regolament billi tissupplimentah, ta’ indikazzjonijiet permessi kif imsemmi fil-paragrafu 1, u l-kondizzjonijiet kollha meħtieġa għall-użu ta’ dawn l-indikazzjonijiet sa mhux aktar tard mill‑31 ta’ Jannar 2010.
[…]”
Taħt il-Kapitolu V tar-Regolament Nru 1924/2006, intitolat “Dispożizzjonijiet ġenerali u finali”, l-Artikolu 28 ta’ dan ir-regolament, huwa stess intitolat “Miżuri transitorji”, jipprevedi, fil-paragrafu 5 tiegħu, li:
“Indikazzjonijiet dwar is-saħħa kif imsemmi fl-Artikolu 13(1)(a) jistgħu jsiru mid-data tad-dħul fis-seħħ ta’ dan ir-Regolament sa l-adozzjoni tal-lista msemmija fl-Artikolu 13(3), taħt ir-responsabbiltà […] [tal-operaturi tas-settur tal-ikel] bil-kondizzjoni li dawn ikunu konformi ma’ dan ir-Regolament u ma’ disposizzjonijiet nazzjonali eżistenti applikabbli għalihom, u bla ħsara għall-adozzjoni ta’ miżuri ta’ salvagwardja kif imsemmi fl-Artikolu 24.”
Id-Direttiva 2005/29
Skont il-premessa 10 tad-Direttiva 2005/29:
“Hu meħtieġ li tiġi żgurata l-koerenza tar-relazzjoni bejn din id-Direttiva u l-liġi Komunitarja eżistenti, b’mod partikolari fejn disposizzjonijiet dettaljati dwar prattiċi kummerċjali żleali japplikaw għal setturi speċifiċi. […] Din id-Direttiva b’hekk tapplika biss safejn m’hemmx dispożizzjonijiet ta’ liġi [tal-Unjoni] speċifiċi li jirregolaw aspetti speċifiċi ta’ prattiċi kummerċjali żleali, bħal rekwiżiti dwar tagħrif u regoli dwar kif it-tagħrif ikun preżentat lill-konsumatur. Hija tipprovdi ħarsien għall-konsumaturi fejn m’hemmx leġiżlazzjoni speċifika settorali fil-livell [tal-Unjoni] u tipprojbixxi lill-kummerċjanti milli joħolqu impressjoni falza tan-natura ta’ prodotti. […] Din id-Direttiva konsegwentement tikkomplementa l-
acquis
[tal-Unjoni], li huwa applikabbli għal prattiċi ta’ kummerċ li jagħmlu ħsara lill-interessi ekonomiċi tal-konsumaturi.”
L-Artikolu 2 ta’ din id-direttiva, intitolat “Definizzjonijiet”, jistabbilixxi li:
“Għall-finijiet ta’ din id-Direttiva:
[…]
d)
‘prattiċi kummerċjali fin-negozju mal-konsumatur’ (minn hawn ’il quddiem imsejħa ‘prattiċi kummerċjali’) tfisser kwalunkwe att, ommissjoni, imġieba jew rappreżentazzjoni, komunikazzjoni kummerċjali inlużi reklamar u kummerċjalizzazzjoni, minn kummerċjant, konnessi direttament mal-promozzjoni jew bejgħ jew fornitura ta’ xi prodott lil konsumaturi;
[…]”
L-Artikolu 3 tal-imsemmija direttiva, intitolat “Ambitu ta’ applikazzjoni”, jipprevedi li:
1.   Din id-Direttiva għandha tapplika għal prattiċi kummerċjali żleali fin-negozju mal-konsumatur, kif stabbilit fl-Artikolu 5, qabel, matul jew wara transazzjoni kummerċjali fir-rigward ta’ xi prodott.
[…]
3.   Din id-Direttiva hija mingħajr preġudizzju għar-regoli [tal-Unjoni] jew nazzjonali konnessi ma’ aspetti ta’ saħħa u sigurtà ta’ prodotti.
4.   Fil-każ ta’ konflitt bejn id-disposizzjonijiet ta’ din id-Direttiva u regoli Komunitarji oħra li jirregolaw aspetti speċifiċi ta’ prattiċi kummerċjali żleali, dawn ta’ l-aħħar għandhom jipprevalixxu u japplikaw għal dawk l-aspetti speċifiċi.
[…]”
Skont l-Artikolu 5 tal-istess direttiva intitolat “Projbizzjoni ta’ prattiċi kummerċjali żleali”:
“1.   Il-prattiċi kummerċjali żleali għandhom ikunu projbiti.
2.   Prattika kummerċjali tkun żleali jekk:
a)
hija kuntrarja għar-rekwiżiti tad-diliġenza professjonali,
u
b)
toħloq distorsjoni sostanzjali jew tista’ toħloq distorsjoni sostanzjali fl-imġieba ekonomika, fir-rigward tal-prodott, tal-konsumatur medju li tilħaq jew li lilu tkun indirizzata, jew tal-membru medju tal-grupp meta xi prattika kummerċjali tkun diretta lejn grupp partikolari ta’ konsumaturi.
3.   Prattiċi kummerċjali li x’aktarx joħolqu distorsjoni sostanzjali fl-imġieba ekonomika biss ta’ grupp identifikabbli b’mod ċar ta’ konsumaturi li huma partikolarment vulnerabbli għall-prattika jew għall-prodott li għalih din tirriferi minħabba l-mard mentali jew fiżiku, l-età jew il-kredulità tagħhom b’mod li l-kummerċjant jista’ raġonevolment ikun mistenni li jipprevedi, għandhom jiġu eżaminati mill-perspettiva ta’ membru medju ta’ dak il-grupp. Dan huwa mingħajr preġudizzju għall-prattika komuni u leġittima ta’ reklamar ta’ stqarrijiet eżaġerati jew stqarrijiet li mhumiex intiżi sabiex jittieħdu litteralment.
4.   B’mod partikolari, ikunu żleali dawk il-prattiċi kummerċjali li[:]
a)
jqarrqu kif stabbilit fl-Artikoli 6 u 7,
jew
b)
jkunu aggressivi kif stabbilit fl-Artikoli 8 u 9.
5.   Fl-Anness I tinsab lista ta’ dawk il-prattiċi kummerċjali li għandhom f’kull ċirkostanza jitqiesu bħala żleali. L-istess lista waħdanija għandha tapplika fl-Istati Membri kollha u tista tiġi modifikata biss permezz ta’ revizjoni tad-Direttiva.”
Id-dritt Svediż
L-Artikolu 5 tal-marknadsföringslagen (2008:486) (il-Liġi (2008:486) dwar il-Prattiki Kummerċjali), li ttrasponiet id-Direttiva 2005/29 fl-ordinament ġuridiku Svediż, jipprovdi li “kwalunkwe miżura ta’ promozzjoni għandha tkun konsistenti mal-prattiki kummerċjali tajba”.
L-Artikolu 10 ta’ din il-liġi jipprevedi li:
“Il-miżuri ta’ promozzjoni ta’ kummerċjant ma jistgħux jinkludu informazzjoni żbaljata jew rappreżentazzjonijiet qarrieqa fuq l-attivitajiet tiegħu jew dawk ta’ kummerċjant ieħor.
L-ewwel paragrafu iktar ’il fuq jirrigwarda b’mod partikolari r-rappreżentazzjonijiet li jikkonċernaw:
1)
l-eżistenza tal-prodott, in-natura tiegħu, il-kwantitajiet tiegħu, il-kwalitajiet tiegħu u l-karatteristiċi ewlenin l-oħra tiegħu;
[…]”
Mill-indikazzjonijiet tal-qorti tar-rinviju jirriżulta li, skont ġurisprudenza nazzjonali stabbilita, l-oneru tal-prova dwar il-veraċità tal-indikazzjonijiet promozzjonali jaqa’ fuq il-kummerċjant ikkonċernat u li l-livell ta’ prova meħtieġ, fir-rigward tal-indikazzjonijiet nutrittivi u dwar is-saħħa, huwa “relattivament għoli”.
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
Mezina għandha bħala attività l-elaborazzjoni u l-kummerċjalizzazzjoni ta’ rimedji u ta’ supplimenti tal-ikel naturali, li fosthom hemm il-Movizin complex, li jinkludi l-ġinġer, l-għeneb id-dib u l-boswellia, il-Macoform, li fih il-qaqoċċ u ċ-ċikwejra salvaġġa, kif ukoll il-Vistavital, li fih it-tuta żerqa.
Fil-kuntest tal-kummerċjalizzazzjoni ta’ dawn il-prodotti, li jaqgħu taħt il-kategorija ta’ “prodotti tal-ikel”, fis-sens tar-Regolament Nru 1924/2006, Mezina tuża l-indikazzjonijiet rispettivi dwar is-saħħa li ġejjin:
“Movizin complex – għall-ġogi tiegħek”; “Il-ġinġer jista’ jgħin sabiex tinżamm il-mobbiltà tal-ġogi u jikkontribwixxi għall-enerġija u għall-vitalità”; “L-għeneb id-dib jista’ jgħin sabiex tinżamm il-mobbiltà tal-ġogi”; “L-għeneb id-dib li jista’ jgħin sabiex jipproteġi l-ġogi tiegħi u jikkontribwixxi għaż-żamma tas-solidità tagħhom”; “Boswellia – Ir-raża ta’ din is-siġra serviet, fl-Indja b’mod partikolari, sabiex tinżamm il-mobbiltà u l-flessibbiltà naturali tal-ġogi”; “Jiena dejjem niżgura ruħi li nieħu doża ta’ Movizin kuljum, li fiha il-boswellia tgħin għaż-żamma tal-kumdità tal-ġogi”.
“Macoform – ekwilibriju tal-istonku”; “Il-qaqoċċ jista’ jikkontribwixxi għal diġestjoni normali u jgħin fil-kumdità tal-istonku”; “Iċ-ċikwejra salvaġġa tista’ żżomm il-bilanċ tal-pH fiżjoloġiku u tikkontribwixxi għal funzjoni normali tal-musrana”.
“Vistavital – żamma ta’ vista normali”; “It-tuta żerqa tiffavorixxi l-irrigazzjoni tad-demm tal-għajn u l-funzjonament tar-retina, u tikkontribwixxi sabiex jinżamm il-funzjonament normali tal-għajn”; “It-tuta żerqa – Għajnuna għaż-żamma tal-funzjonament normali tar-retina”.
Il-KO ressaq kawża quddiem il-Patent- och marknadsdomstolen vid Stockholms tingsrätt (il-Qorti tal-Proprjetà Intellettwali u għall-Kwistjonijiet Ekonomiċi sedenti fi ħdan il-Qorti tal-Ewwel Istanza ta’ Stokkolma, l-Isvezja) sabiex din tal-aħħar tipprojbixxi lil Mezina milli tuża dawn l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa fil-kummerċjalizzazzjoni tal-prodotti inkwistjoni fil-kawża prinċipali.
Għal dak li jirrigwarda, fl-ewwel lok, l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa li jirreferu għal sustanza partikolari (ġinġer, għeneb id-dib, boswellia, qaqoċċ, ċikwejra salvaġġa u tuta żerqa), il-KO jfakkar li dawn jaqgħu taħt is-sistema tranżitorja msemmija fl-Artikolu 28(5) tar-Regolament Nru 1924/2006, peress li l-Kummissjoni għadha ma ħaditx pożizzjoni dwar it-talbiet għall-inklużjoni ta’ dawn l-indikazzjonijiet fil-lista prevista fl-Artikolu 13(3) ta’ dan ir-regolament. Madankollu, il-KO jsostni li l-imsemmija indikazzjonijiet, li wħud minnhom kienu barra minn hekk is-suġġett ta’ opinjoni sfavorevoli tal-EFSA, ma jissodisfawx ir-rekwiżiti tal-Artikolu 28(5) tal-imsemmi regolament, peress li jmorru kontra mhux biss il-punt (a) tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 3 u l-Artikoli 5 u 6 tal-istess regolament, iżda wkoll id-dispożizzjonijiet nazzjonali rilevanti, f’dan il-każ l-Artikoli 5 u 10 tal-Liġi (2008:486).
Fil-fatt, Mezina ma wrietx li l-preżenza tan-nutrijenti fil-prodotti inkwistjoni fil-kawża prinċipali għandha effett fiżjoloġiku pożittiv, kif stabbilit minn provi xjentifiċi ġeneralment aċċettati, fis-sens tal-Artikolu 5(1)(a) tar-Regolament Nru 1924/2006, ma pproduċietx provi xjentifiċi li juru li d-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-regolament ġew osservati, skont l-Artikolu 6(1) tiegħu, u lanqas ma stabbilixxiet li l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa ma humiex ineżatti, ambigwi jew qarrieqa, fid-dawl tal-punt (a) tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 3 tal-imsemmi regolament.
Għal dak li jirrigwarda, fit-tieni lok, l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa li ma jirreferux għal sustanza partikolari (“Movizin complex – għall-ġogi tiegħek”, “Macoform – ekwilibriju tal-istonku” u “Vistavital – żamma ta’ vista normali”), il-KO jsostni, prinċipalment, li dawn jikkostitwixxu indikazzjonijiet speċifiċi, b’tali mod li, peress li ma kienu s-suġġett ta’ ebda talba għall-inklużjoni fil-lista prevista fl-Artikolu 13(3) tar-Regolament Nru 1924/2006, huma ma jistgħux jiġu awtorizzati. Sussidjarjament, fil-każ li dawn l-indikazzjonijiet għandhom jitqiesu li huma indikazzjonijiet ġenerali, u mhux speċifiċi, dwar is-saħħa, fis-sens tal-Artikolu 10(3) ta’ dan ir-regolament, dawn lanqas ma jistgħu jiġu awtorizzati, peress li ma humiex akkumpanjati minn indikazzjonijiet speċifiċi dwar is-saħħa awtorizzati konformement mal-Artikolu 13(3) tal-imsemmi regolament jew skont l-Artikolu 28(5) tal-istess regolament.
Bħala difiża, Mezina titlob li r-rikors jiġi miċħud.
Għal dak li jirrigwarda l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa li jirreferu għal sustanza partikolari, Mezina ssostni li l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa li jaqgħu taħt id-dispożizzjonijiet tranżitorji tal-Artikolu 28(5) tar-Regolament Nru 1924/2006 ma jistgħux ikunu suġġetti, kuntrarjament għal dak li jallega l-KO, għal rekwiżiti ta’ prova ogħla minn dawk li għandhom jissodisfaw l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa li huma awtorizzati mill-Kummissjoni. B’mod partikolari, ma huwiex raġonevoli li operatur tas-settur tal-ikel jintalab jippreżenta, għal indikazzjonijiet dwar is-saħħa li jaqgħu taħt l-imsemmija dispożizzjonijiet tranżitorji, fajl xjentifiku għajr dak li abbażi tiegħu tkun tressqet it-talba għall-inklużjoni fil-lista prevista fl-Artikolu 13(3) ta’ dan ir-regolament.
Fir-rigward tal-indikazzjonijiet dwar is-saħħa li ma jirreferux għal sustanza partikolari, Mezina ssostni li dawn jikkostitwixxu indikazzjonijiet mhux speċifiċi u li, peress li huma akkumpanjati minn indikazzjonijiet speċifiċi li għandhom jiġu awtorizzati skont l-Artikolu 28(5) tar-Regolament Nru 1924/2006, huma konformi mal-kundizzjonijiet previsti fl-Artikolu 10(3) ta’ dan ir-regolament.
F’dan ir-rigward, il-qorti tar-rinviju tosserva li, għal dak li jirrigwarda l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa li jiddeskrivu jew isemmu r-rwol ta’ nutrijent jew ta’ sustanza oħra fit-tkabbir, fl-iżvilupp u fil-funzjonijiet tal-ġisem, bħal dawk inkwistjoni fil-kawża prinċipali, l-Artikolu 13 tar-Regolament Nru 1924/2006 jipprevedi li dawn l-indikazzjonijiet jistgħu, meta jiġu inklużi fil-lista stabbilita mill-Kummissjoni, isiru mingħajr awtorizzazzjoni minn qabel, sakemm ikunu bbażati fuq provi xjentifiċi ġeneralment aċċettati u li jinftehmu sew mill-konsumatur medju.
Peress li l-lista ta’ indikazzjonijiet awtorizzati li kellha tiġi stabbilita mill-Kummissjoni ma tlestietx fid-data tal‑31 ta’ Jannar 2010, stabbilita fl-Artikolu 13(3) tar-Regolament Nru 1924/2006, il-qorti tar-rinviju tistaqsi dwar l-oneru tal-prova tal-veraċità u dwar il-livell ta’ prova meħtieġ għal dak li jikkonċerna tali indikazzjonijiet li għadhom ma ġewx inklużi f’din il-lista.
Il-qorti tar-rinviju tqis li, fil-kuntest tas-sistema tranżitorja prevista fl-Artikolu 28(5) tar-Regolament Nru 1924/2006, il-formulazzjoni tal-Artikolu 6 tiegħu tidher li timplika li l-oneru tal-prova tal-veraċità tal-indikazzjoni dwar is-saħħa jaqa’ fuq l-operatur tas-settur tal-ikel jew fuq il-persuna responsabbli għat-tqegħid fis-suq tal-prodott. Hija tenfasizza, f’dan ir-rigward, li l-użu, fl-Artikolu 5(1)(a) ta’ dan ir-regolament, tal-espressjoni “ikun muri” jissuġġerixxi li l-imsemmi regolament jirregola l-oneru tal-prova, mingħajr madankollu ma jindika l-persuna li għandha tipprova l-veraċità tal-indikazzjonijiet.
Il-qorti tar-rinviju żżid li r-riferiment magħmul minn dawn id-dispożizzjonijiet għal “evidenza xjentifika aċċettata” jissuġġerixxi li r-Regolament Nru 1924/2006 jirregola wkoll il-livell ta’ prova meħtieġ għal dak li jikkonċerna l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa.
Hija tosserva li dan ir-regolament, madankollu, ma jinkludix dispożizzjonijiet speċifiċi dwar il-proċedura li għandha tiġi segwita meta dan jiġi applikat fi proċedura nazzjonali, b’mod partikolari għal dak li jirrigwarda l-kwistjonijiet relatati mal-kisba ta’ provi u mas-saħħa probatorja tal-provi li jiġu prodotti. F’tali każ u bis-saħħa tal-awtonomija proċedurali tal-Istati Membri, huwa għalhekk l-ordinament ġuridiku intern tal-Istati Membri li għandu jimla l-lakuna fit-testi, filwaqt li josserva l-prinċipji ta’ ekwivalenza u ta’ effettività.
Il-qorti tar-rinviju tistaqsi, barra minn hekk, dwar il-kwistjoni jekk ir-regoli nazzjonali applikabbli fil-qasam tal-prattiki kummerċjali żleali, adottati fil-kuntest tat-traspożizzjoni tad-Direttiva 2005/29, jistgħux ikunu applikabbli, minkejja li r-Regolament Nru 1924/2006 jinkludi regoli speċjali li jipprevalu u japplikaw għal dawn l-aspetti speċifiċi tal-prattiki kummerċjali żleali, kif iddeċidiet il-Qorti tal-Ġustizzja fil-qasam tal-leġiżlazzjoni dwar il-prodotti mediċinali (sentenza tas‑16 ta’ Lulju 2015, Abcur,
C‑544/13 u C‑545/13
,
EU:C:2015:481
, punti
u
).
F’dan ir-rigward, hija tindika li, anki meta indikazzjoni dwar is-saħħa tkun bbażata fuq provi xjentifiċi ġeneralment aċċettati, tali indikazzjoni tista’ tinkludi messaġġ ambigwu jew kontradittorju li ma jkunx jista’ jiġi awtorizzat, b’tali mod li indikazzjonijiet dwar is-saħħa li jaqgħu taħt is-sistema tranżitorja msemmija fl-Artikolu 28(5) tar-Regolament Nru 1924/2006 ma jistgħux jiġu preżunti li huma konformi mad-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-regolament u ma’ dawk tad-Direttiva 2005/29.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Patent- och marknadsdomstolen vid Stockholms tingsrätt (il-Qorti tal-Proprjetà Intellettwali u għall-Kwistjonijiet Ekonomiċi sedenti fi ħdan il-Qorti tal-Ewwel Istanza ta’ Stokkolma) iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin:
“1)
L-Artikoli 5 u 6, moqrija flimkien mal-Artikoli 10(1) u 28(5) tar-Regolament Nru 1924/2006, jirregolaw l-oneru tal-prova meta qorti nazzjonali tiddetermina jekk indikazzjonijiet dwar is-saħħa mhux permessi sarux f’sitwazzjoni fejn l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa inkwistjoni jikkorrispondu għal indikazzjoni koperta minn applikazzjoni skont l-Artikolu 13(2) tar-Regolament Nru 1924/2006, imma fejn l-applikazzjoni għadha ma waslitx għal deċiżjoni dwar awtorizzazzjoni jew nuqqas ta’ awtorizzazzjoni, jew l-oneru tal-prova għandu jiġi ddeterminat skont id-dritt nazzjonali?
2)
Jekk ir-risposta għall-ewwel domanda hija li d-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 1924/2006 jirregolaw l-oneru tal-prova, l-oneru tal-prova jaqa’ fuq il-kummerċjant li jagħmel indikazzjoni speċifika dwar saħħa jew fuq l-awtorità li titlob lill-qorti nazzjonali sabiex tipprojbixxi lill-kummerċjant milli jkompli jagħmel l-indfikazzjoni?
3)
F’sitwazzjoni bħal dik deskritta fl-ewwel domanda, l-Artikoli 5 u 6, moqrija flimkien mal-Artikoli 10(1) u 28(5) tar-Regolament Nru 1924/2006, jirregolaw ir-rekwiżiti ta’ prova meta qorti nazzjonali tkun qed tiddetermina jekk humiex qed isiru indikazzjonijiet dwar is-saħħa mhux permessi, jew ir-rekwiżiti ta’ prova għandhom ikunu ddeterminati skont id-dritt nazzjonali?
4)
Jekk ir-risposta għat-tielet domanda hija li d-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 1924/2006 jirregolaw ir-rekwiżiti ta’ prova, x’inhuma r-rekwiżiti ta’ prova imposti?
5)
Ir-risposta għall-ewwel sar-raba’ domanda hija affettwata mill-fatt li r-Regolament Nru 1924/2006 [inkluż il-punt (a) tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 3 tar-regolament] u d-Direttiva 2005/29 jistgħu jiġu applikati flimkien fil-proċeduri quddiem il-qorti nazzjonali?”
Fuq id-domandi preliminari
Fuq l-ewwel sar-raba’ domanda
Preliminarjament, għandu jiġi osservat, minn naħa, li, għalkemm il-kawża prinċipali tikkonċerna kemm l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa li ma jirreferu għal ebda sustanza partikolari (“Movizin complex – għall-ġogi tiegħek”, “Macoform – ekwilibriju tal-istonku” u “Vistavital – żamma ta’ vista normali”) kif ukoll l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa li jirreferu għal sustanza partikolari (ġinġer, għeneb id-dib, boswellia, qaqoċċ, ċikwejra salvaġġa u tuta żerqa), huma biss dawn l-indikazzjonijiet tal-aħħar li taw lok għal talba għal inklużjoni prevista fl-Artikolu 13(3) tar-Regolament Nru 1924/2006 u huma s-suġġett tal-ewwel erba’ domandi preliminari magħmula mill-qorti tar-rinviju.
Min-naħa l-oħra, il-qorti tar-rinviju titlaq mill-premessa li l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa li jirreferu għal sustanza partikolari jikkostitwixxu indikazzjonijiet speċifiċi dwar is-saħħa, fis-sens tal-Artikolu 10(3) tar-Regolament Nru 1924/2006, u li jaqgħu taħt il-kategorija ta’ dawk li jiddeskrivu jew isemmu r-rwol ta’ nutrijent jew ta’ sustanza oħra fit-tkabbir, fl-iżvilupp u fil-funzjonijiet tal-ġisem, fis-sens tal-Artikolu 13(1)(a) ta’ dan ir-regolament. Huwa għalhekk fid-dawl ta’ din il-premessa, li madankollu għandha tiġi vverifikata mill-qorti tar-rinviju, li l-Qorti tal-Ġustizzja ser tirrispondi għall-ewwel erba’ domandi preliminari.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, għandu jitqies li, permezz tal-ewwel sar-raba’ domanda tagħha, li għandhom jiġu eżaminati flimkien, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l-Artikolu 5(1), l-Artikolu 6(1) u (2), l-Artikolu 10(1) kif ukoll l-Artikolu 28(5) tar-Regolament Nru 1924/2006 għandhomx jiġu interpretati fis-sens li, fil-kuntest tas-sistema tranżitorja prevista f’din id-dispożizzjoni tal-aħħar, l-oneru tal-prova u l-livell ta’ prova meħtieġa fil-qasam tal-indikazzjonijiet dwar is-saħħa msemmija fl-Artikolu 13(1)(a) ta’ dan ir-regolament huma rregolati mill-imsemmi regolament u, fil-każ ta’ risposta affermattiva, liema huma r-rekwiżiti li jirriżultaw minnu.
F’dan il-każ, peress li l-Kummissjoni għadha ma ħaditx pożizzjoni dwar it-talbiet għall-inklużjoni tal-indikazzjonijiet dwar is-saħħa inkwistjoni fil-kawża prinċipali fil-lista msemmija fl-Artikolu 13(3) tar-Regolament Nru 1924/2006, dawn huma suġġetti għas-sistema tranżitorja prevista fl-Artikolu 28(5) ta’ dan ir-regolament (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑23 ta’ Novembru 2017, Bionorica u Diapharm vs Il-Kummissjoni,
C‑596/15 P u C‑597/15 P
,
EU:C:2017:886
, punt
).
L-Artikolu 28(5) tar-Regolament Nru 1924/2006 jipprevedi li, sakemm il-lista msemmija fl-Artikolu 13(3) ta’ dan ir-regolament ma tkunx ġiet adottata, l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa previsti fl-Artikolu 13(1)(a) tal-imsemmi regolament jistgħu jsiru “taħt ir-responsabbiltà […] [tal-operaturi tas-settur tal-ikel] bil-kondizzjoni li dawn ikunu konformi ma’ dan ir-Regolament u ma’ disposizzjonijiet nazzjonali eżistenti applikabbli għalihom”.
Għal dak li jirrigwarda r-rekwiżit ta’ konformità mar-Regolament Nru 1924/2006 tal-indikazzjonijiet dwar is-saħħa li jaqgħu taħt is-sistema tranżitorja tal-Artikolu 28(5) ta’ dan ir-regolament, għandu jitfakkar li l-Artikolu 10(1) ta’ dan ir-regolament jipprevedi li l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa huma pprojbiti ħlief jekk ikunu konformi, b’mod partikolari, mar-rekwiżiti ġenerali previsti fil-Kapitolu II tal-imsemmi regolament.
Issa, skont l-Artikolu 5(1) tar-Regolament Nru 1924/2006, li jagħmel parti mill-Kapitolu II tiegħu, l-użu ta’ indikazzjoni dwar is-saħħa huwa awtorizzat biss, b’mod partikolari, meta jintwera li l-preżenza ta’ nutrijent jew ta’ sustanza oħra li tkun is-suġġett tal-indikazzjoni għandha effett nutrittiv jew fiżjoloġiku pożittiv, “kif stabbilit minn evidenza xjentifika aċċettata b’mod ġenerali”.
Bl-istess mod, l-Artikolu 6(1) tar-Regolament Nru 1924/2006 jippreċiża li l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa għandhom “ikunu bbażati u ssostanzjati minn evidenza xjentifika aċċettata b’mod ġenerali”.
Għalhekk, billi ppreveda, kemm fl-Artikolu 5(1) kif ukoll fl-Artikolu 6(1) tar-Regolament Nru 1924/2006, li l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa għandhom jiġu ġġustifikati permezz ta’ “evidenza xjentifika aċċettata b’mod ġenerali”, il-leġiżlatur tal-Unjoni stabbilixxa l-livell ta’ prova meħtieġ f’dan ir-rigward.
L-użu tal-espressjoni “evidenza xjentifika aċċettata b’mod ġenerali” jimplika li tali provi ma jistgħux ikunu limitati għal twemmin, għajdut meħud mill-għerf popolari, jew ukoll għal osservazzjonijiet jew esperjenzi ta’ persuni li ma jappartjenux lill-komunità xjentifika.
Għall-kuntrarju, l-użu ta’ tali espressjoni jimplika li l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa għandhom ikunu bbażati fuq elementi oġġettivi u xjentifiċi u li, b’mod partikolari, il-vantaġġi tas-sustanzi li għalihom jirreferu dawn l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa għandhom jibbenefikaw, kif imsemmi fil-premessa 14 tar-Regolament Nru 1924/2006, minn qbil xjentifiku suffiċjenti. Barra minn hekk, u kif tirrikjedi l-premessa 17 ta’ dan ir-regolament, l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa għandhom ikunu “xjentifikament fondat[i] billi tiġi kkunsidrata t-totalità tad-‘data’ xjentifika disponibbli, u billi titqies l-evidenza”.
Għal dak li jirrigwarda l-oneru tal-prova, għandu jiġi osservat, minn naħa, li l-Artikolu 28(5) tar-Regolament Nru 1924/2006 jipprevedi li, sal-adozzjoni tal-lista msemmija fl-Artikolu 13(3) ta’ dan ir-regolament, l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa għandhom isiru “taħt ir-responsabbiltà […] [tal-operaturi tas-settur tal-ikel]” u, min-naħa l-oħra, li l-Artikolu 6(2) tal-imsemmi regolament jipprovdi li l-“[o]peratur ta’ negozju ta’ l-ikel li jagħmel indikazzjoni dwar in-nutrizzjoni jew is-saħħa għandu jiġġustifika l-użu ta’ l-indikazzjoni”.
Madankollu, il-konvenuta fil-kawża prinċipali ssostni li r-Regolament Nru 1924/2006 ma jistax jiġi interpretat fis-sens li jeżiġi li l-operatur tas-settur tal-ikel ikkonċernat jipproduċi l-provi tiegħu stess u li jħejji huwa stess studji xjentifiċi jew li jqabbad istituzzjonijiet xierqa sabiex iħejju dawn l-istudji.
F’dan ir-rigward, għandu jiġi kkonstatat li, għalkemm l-Artikolu 5(1) u l-Artikolu 6(2) tar-Regolament Nru 1924/2006 ma jimponux tali rekwiżit, huma madankollu jobbligaw lill-operatur tas-settur tal-ikel ikkonċernat li jkun jista’ jiġġustifika l-indikazzjoni dwar is-saħħa li huwa juża.
Il-provi prodotti jistgħu jkunu dawk li jinsabu fil-fajl stabbilit insostenn tat-talba għall-inklużjoni fil-lista prevista fl-Artikolu 13(3) tar-Regolament Nru 1924/2006, jew jistgħu joriġinaw minn sorsi oħra, sakemm dawn il-provi jkollhom valur xjentifiku suffiċjenti.
Għalhekk, fil-kuntest tas-sistema tranżitorja stabbilita fl-Artikolu 28(5) tar-Regolament Nru 1924/2006, l-operatur tas-settur tal-ikel li jieħu d-deċiżjoni li juża indikazzjoni dwar is-saħħa għandu, taħt ir-responsabbiltà tiegħu, ikun jaf l-effetti fuq is-saħħa tas-sustanza li hija s-suġġett ta’ din l-indikazzjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑10 ta’ April 2014, Ehrmann,
C‑609/12
,
EU:C:2014:252
, punt
), li jimplika li huwa jkun jista’ jipproduċi prova tar-realtà ta’ dawn l-effetti u li l-oneru tal-prova jinsab fuqu.
Barra minn hekk, għalkemm ir-Regolament Nru 1924/2006 jirregola l-oneru tal-prova u l-livell ta’ prova meħtieġ fil-qasam tal-indikazzjonijiet dwar is-saħħa msemmija fl-Artikolu 13(1)(a) ta’ dan ir-regolament, l-imsemmi regolament ma jirregolax il-metodi ta’ prova, u lanqas il-modalitajiet għall-kisba ta’ dawn il-provi. Minn dan jirriżulta, kif osservat il-qorti tar-rinviju, li dawn il-kwistjonijiet jibqgħu suġġetti għad-dritt nazzjonali, bla ħsara għall-applikazzjoni tal-prinċipji ta’ ekwivalenza u ta’ effettività.
Fid-dawl ta’ dak li ntqal iktar ’il fuq, ir-risposta li għandha tingħata għall-ewwel sar-raba’ domanda hija li l-Artikolu 5(1), l-Artikolu 6(1) u (2), l-Artikolu 10(1) kif ukoll l-Artikolu 28(5) tar-Regolament Nru 1924/2006 għandhom jiġu interpretati fis-sens li, fil-kuntest tas-sistema tranżitorja prevista f’din id-dispożizzjoni tal-aħħar, l-oneru tal-prova u l-livell ta’ prova meħtieġa fil-qasam tal-indikazzjonijiet dwar is-saħħa msemmija fl-Artikolu 13(1)(a) ta’ dan ir-regolament huma rregolati mill-imsemmi regolament, li jeżiġi li l-operatur tas-settur tal-ikel ikkonċernat ikun jista’ jiġġustifika l-allegazzjonijiet li huwa juża permezz ta’ provi xjentifiċi ġeneralment aċċettati. Dawn l-indikazzjonijiet għandhom ikunu bbażati fuq elementi oġġettivi li jibbenefikaw minn qbil xjentifiku suffiċjenti.
Fuq il-ħames domanda
Permezz tal-ħames domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, dwar id-dispożizzjonijiet li għandhom jiġu applikati fil-każ ta’ kunflitt bejn ir-regoli stabbiliti mir-Regolament Nru 1924/2006 u dawk li jinsabu fid-Direttiva 2005/29.
F’dan ir-rigward, mill-Artikolu 3(1) tad-Direttiva 2005/29 jirriżulta li din tapplika għall-prattiki kummerċjali żleali tal-impriżi fil-konfront tal-konsumaturi, kif iddefiniti fl-Artikolu 5 tagħha, qabel, matul jew wara tranżazzjoni kummerċjali fir-rigward ta’ prodott. L-Artikolu 2(d) ta’ din id-direttiva jiddefinixxi l-“prattiki kummerċjali” bħala “kwalunkwe att, ommissjoni, imġieba jew rappreżentazzjoni, komunikazzjoni kummerċjali inlużi reklamar u kummerċjalizzazzjoni, minn kummerċjant, konnessi direttament mal-promozzjoni jew bejgħ jew fornitura ta’ xi prodott lil konsumaturi”.
Kif jirriżulta minn ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, id-Direttiva 2005/29 hija kkaratterizzata minn kamp ta’ applikazzjoni
ratione materiae
partikolarment wiesa’, li jestendi għal kull prattika kummerċjali li għandha rabta diretta mal-promozzjoni, mal-bejgħ jew mal-provvista ta’ prodott lill-konsumaturi (sentenza tas‑16 ta’ Lulju 2015, Abcur,
C‑544/13 u C‑545/13
,
EU:C:2015:481
, punt
kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
Madankollu, għandu jiġi osservat li, skont l-Artikolu 3(3) tad-Direttiva 2005/29, din id-direttiva “hija mingħajr preġudizzju għar-regoli [tal-Unjoni] jew nazzjonali konnessi ma’ aspetti ta’ saħħa u sigurtà ta’ prodotti” u li, skont l-Artikolu 3(4) tal-imsemmija direttiva, “[f]il-każ ta’ konflitt bejn id-disposizzjonijiet [tagħha] u regoli [tal-Unjoni] oħra li jirregolaw aspetti speċifiċi ta’ prattiċi kummerċjali żleali, dawn ta’ l-aħħar għandhom jipprevalixxu u japplikaw għal dawk l-aspetti speċifiċi”.
Għalhekk, minn dawn id-dispożizzjonijiet jirriżulta li d-Direttiva 2005/29 tapplika biss fl-assenza, minn naħa, ta’ dispożizzjonijiet speċifiċi tal-Unjoni jew nazzjonali fil-qasam tas-saħħa u tas-sigurtà tal-prodotti, u, min-naħa l-oħra, kif jirriżulta mill-premessa 10 ta’ din id-direttiva, ta’ dispożizzjonijiet tal-Unjoni speċifiċi li jirregolaw aspetti partikolari ta’ prattiki kummerċjali żleali, bħal rekwiżiti fil-qasam tal-informazzjoni jew regoli li jirregolaw il-preżentazzjoni tal-informazzjoni lill-konsumatur. Barra minn hekk, din l-istess premessa tispeċifika li d-Direttiva 2005/29 tipprovdi protezzjoni lill-konsumaturi meta ma jkun hemm ebda leġiżlazzjoni settorjali speċifika fuq il-livell tal-Unjoni u tipprojbixxi lill-kummerċjanti milli jagħtu impressjoni falza tan-natura ta’ prodotti.
Sa fejn ir-Regolament Nru 1924/2006 jinkludi regoli speċifiċi dwar l-indikazzjonijiet dwar is-saħħa li jidhru fl-ittikkettjar, fil-preżentazzjoni tal-prodotti tal-ikel imqiegħda fis-suq tal-Unjoni kif ukoll fir-reklamar magħmul fir-rigward tagħhom, dan ir-regolament jikkostitwixxi regola speċjali meta mqabbla ma’ regoli ġenerali li jipproteġu lill-konsumaturi kontra l-prattiki żleali tal-impriżi, bħal dawk previsti mid-Direttiva 2005/29 (ara, b’analoġija, is-sentenza tas‑16 ta’ Lulju 2015, Abcur,
C‑544/13 u C‑545/13
,
EU:C:2015:481
, punt
kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
Minn dan isegwi li, fil-każ ta’ kunflitt bejn id-dispożizzjonijiet tad-Direttiva 2005/29 u dawk tar-Regolament Nru 1924/2006, b’mod partikolari dawk li jinsabu fil-Kapitolu II ta’ dan ir-regolament, id-dispożizzjonijiet tal-imsemmi regolament jipprevalu u japplikaw għal dawn l-aspetti speċifiċi tal-prattiki kummerċjali żleali (ara, b’analoġija, is-sentenza tas‑16 ta’ Lulju 2015, Abcur,
C‑544/13 u C‑545/13
,
EU:C:2015:481
, punt
).
Konsegwentement, ir-risposta li għandha tingħata għall-ħames domanda magħmula hija li, fil-każ ta’ kunflitt bejn id-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 1924/2006 u dawk tad-Direttiva 2005/29, id-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-regolament jipprevalu u japplikaw għall-prattiki kummerċjali żleali fil-qasam tal-indikazzjonijiet dwar is-saħħa, fis-sens tal-imsemmi regolament.
Fuq l-ispejjeż
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.

Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (L-Għaxar Awla) taqta’ u tiddeċiedi:

1)
L-Artikolu 5(1), l-Artikolu 6(1) u (2), l-Artikolu 10(1) kif ukoll l-Artikolu 28(5) tar-Regolament (KE) Nru 1924/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑20 ta’ Diċembru 2006 dwar indikazzjonijiet dwar in-nutrizzjoni u s-saħħa mogħtija fuq l-ikel, kif emendat bir-Regolament (KE) Nru 107/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑15 ta’ Jannar 2008, għandhom jiġu interpretati fis-sens li, fil-kuntest tas-sistema tranżitorja prevista f’din id-dispożizzjoni tal-aħħar, l-oneru tal-prova u l-livell ta’ prova meħtieġa fil-qasam tal-indikazzjonijiet dwar is-saħħa msemmija fl-Artikolu 13(1)(a) ta’ dan ir-regolament huma rregolati mill-imsemmi regolament, li jeżiġi li l-operatur tas-settur tal-ikel ikkonċernat ikun jista’ jiġġustifika l-allegazzjonijiet li huwa juża permezz ta’ provi xjentifiċi ġeneralment aċċettati. Dawn l-indikazzjonijiet għandhom ikunu bbażati fuq elementi oġġettivi li jibbenefikaw minn qbil xjentifiku suffiċjenti.

2)
Fil-każ ta’ kunflitt bejn id-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 1924/2006, kif emendat bir-Regolament (KE) Nru 107/2008, u dawk tad-Direttiva 2005/29/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑11 ta’ Mejju 2005 dwar prattiċi kummerċjali żleali fin-negozju mal-konsumatur fis-suq intern u li temenda d-Direttiva tal-Kunsill 84/450/KEE, id-Direttivi 97/7/KE, 98/27/KE u 2002/65/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, u r-Regolament (KE) Nru 2006/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (Direttiva dwar Prattiċi Kummerċjali Żleali), id-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-regolament jipprevalu u japplikaw għall-prattiki kummerċjali żleali fil-qasam tal-indikazzjonijiet dwar is-saħħa, fis-sens tal-imsemmi regolament.

Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: l-Isvediż.