CELEX: 62019CJ0362
Appell
Għajnuna mill-Istat
Għajnuna mogħtija lil ċerti klabbs tal-futbol professjonali
Artikolu 107(1) TFUE
Kunċett ta’ ‘vantaġġ’
Skema ta’ għajnuna
Regolament (UE) 2015/1589
Artikolu 1(d)
Rata preferenzjali ta’ taxxa
Entitajiet mingħajr skop ta’ lukru
Tnaqqis fiskali inqas vantaġġuż
Effett
Appell inċidentali
Artikoli 169 u 178 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja

Permezz tal-appell tagħha, il-Kummissjoni Ewropea titlob l-annullament tas-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-Unjoni Ewropea tas‑26 ta’ Frar 2019, Fútbol Club Barcelona vs Il‑Kummissjoni (T‑865/16, iktar ’il quddiem is-“sentenza appellata”,
EU:T:2019:113
), li permezz tagħha din annullat id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni (UE) 2016/2391 tal‑4 ta’ Lulju 2016 dwar l-Għajnuna mill-Istat SA.29769 (2013/C) (ex 2013/NN) implimentata minn Spanja għal ċerti klabbs tal-futbol (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kontenzjuża”).
Id-dritt tal-Unjoni
L-Artikolu 1 tar-Regolament tal-Kunsill (UE) 2015/1589 tat‑13 ta’ Lulju 2015 li jistabbilixxi regoli dettaljati għall-applikazzjoni tal-Artikolu 108 [TFUE] (
ĠU 2015, L 248, p. 9
), intitolat “Definizzjonijiet”, jipprevedi:
“Għall-għanijiet ta’ dan ir-Regolament, japplikaw id-definizzjonijiet li ġejjin:
[…]
(b)
‘għajnuna eżistenti’ tfisser:
(i)
[…] l-għajnuna kollha li kienet teżisti qabel id-dħul fis-seħħ tat-TFUE fl-Istati Membri rispettivi, jiġifieri, skemi ta’ għajnuna u għajnuna individwali li daħlu fis-seħħ qabel, u għadhom jgħoddu wara, id-dħul fis-seħħ tat-TFUE fl-Istati Membri rispettivi;
[…]
(c)
‘għajnuna ġdida’ tfisser kull għajnuna, jiġifieri, skemi ta’ għajnuna u għajnuna individwali, li ma jkunux għajnuna eżistenti, inkluż tibdil fl-għajnuna eżistenti;
(d)
‘skema ta’ għajnuna’ tfisser kull att li fuq il-bażi tiegħu, mingħajr ma jkunu meħtieġa miżuri ta’ implimentazzjoni oħra, jistgħu jingħataw għajnuniet individwali lill-impriżi li jkunu definiti fl-att b’mod ġenerali u astratt u kull att li fuq il-bażi tiegħu għajnuna li ma tkunx konnessa ma’ proġett speċifiku tista’ tingħata lil waħda jew ħafna impriżi għal perjodu ta’ żmien indefinit u/jew għal ammont indefinit;
(e)
‘għajnuna individwali’ tfisser għajnuna li ma tingħatax fuq il-bażi ta’ skema ta’ għajnuna u għoti ta’ għajnuna notifikabbli fuq il-bażi ta’ skema ta’ għajnuna;
[…]”
L-Artikoli 21 sa 23 ta’ dan ir-regolament jinsabu fil-Kapitolu VI tiegħu, li jirrigwarda l-proċedura dwar l-iskemi ta’ għajnuna eżistenti.
L-Artikolu 4 tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 794/2004, tal-21 ta’ April 2004 li jimplimenta r-Regolament tal-Kunsill (UE) 2015/1589 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 4, p. 3, rettifika fil-
ĠU 2015, L 72, p. 89
), kif emendat bir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) 2015/2282 tas‑27 ta’ Novembru 2015 (
ĠU 2015, L 325, p. 1
), intitolat “Proċeduri simplifikati ta’ notifikazzjoni għal ċerti alterazzjonijiet għal għajnuna eżistenti”, jipprevedi, fl-ewwel sentenza tal-paragrafu 1 tiegħu, li, għall-finijiet tal-Artikolu 1(ċ) tar-Regolament 2015/1589, “alterazzjoni għal għajnuna eżistenti tfisser xi bidla, minbarra modifikazzjonijiet ta’ natura purament formali jew amministrattiva li ma jistgħux jeffettwaw l-evalwazzjoni tal-kompatibilità tal-miżura ta’ l-għajnuna mas-suq [intern].”
Il-fatti li wasslu għall-kawża u d-deċiżjoni kontenzjuża
Il-fatti li wasslu għall-kawża, kif jirriżultaw mill-punti 1 sa 6 tas-sentenza appellata, huma li ġejjin:
“1
L-Artikolu 19(1) tal-Ley 10/1990 del Deporte (Liġi 10/1990 dwar l-Isport), tal-15 ta’ Ottubru 1990 (BOE Nru 249, tas-17 ta’ Ottubru 1990, p. 30397, iktar ’il quddiem il-‘Liġi 10/1990’), obbliga lill-klabbs sportivi professjonali Spanjoli kollha jittrasformaw ruħhom f’kumpanniji tal-isport b’responsabbiltà limitata (iktar ’il quddiem il-‘kumpanniji SAS’). L-għan ta’ din il-liġi kien li tiġi promossa ġestjoni iktar responsabbli tal-attività tal-klabbs billi jadattaw il-forma ġuridika tagħhom.
Permezz tas-seba’ dispożizzjoni addizzjonali tagħha, il-Liġi 10/1990 kienet tipprevedi madankollu eċċezzjoni fir-rigward tal-klabbs sportivi professjonali kisbu riżultat pożittiv fis-snin ta’ qabel l-adozzjoni tal-Liġi. [I]l-Fútbol Club Barcelona, kif ukoll tliet klabbs oħra tal-futbol professjonali kienu jaqgħu fl-ambitu tal-eċċezzjoni magħmula permezz tal-Liġi 10/1990. Dawn l-erba’ entitajiet għalhekk kellhom l-għażla, li huma eżerċitaw, li jkomplu joperaw fil-forma ta’ klabbs sportivi.
B’differenza minn kumpanniji SAS, il-klabbs sportivi jikkostitwixxu persuni legali mingħajr skop ta’ qligħ li jgawdu, f’dan ir-rigward, minn rata speċifika ta’ tassazzjoni tad-dħul tagħhom. Din ir-rata baqgħet iktar baxxa, sal-2016, mir-rata applikabbli għal kumpanniji SAS.
Permezz ta’ ittra tat-18 ta’ Diċembru 2013, il-Kummissjoni Ewropea nnotifikat lir-Renju ta’ Spanja d-deċiżjoni tagħha li tiftaħ il-proċedura prevista fl-Artikolu 108(2) TFUE, fir-rigward tal-possibbiltà ta’ trattament fiskali preferenzjali lil erba’ klabbs sportivi professjonali tal-futbol, fosthom ir-rikorrent, meta mqabbla mal-kumpanniji SAS.
[…]
Permezz tad-[d]eċiżjoni [kontenzjuża], il-Kummissjoni kkonkludiet li, permezz tal-Liġi 10/1990, ir-Renju ta’ Spanja kien daħħal illegalment għajnuna fil-forma ta’ privileġġ fiskali fil-qasam tat-taxxa fuq il-kumpanniji għall-benefiċċju tar-rikorrent, tal-Club Atlético Osasuna, tal-Athletic Club u tar-Real Madrid Club de Fútbol, bi ksur tal-Artikolu 108(3) TFUE (Artikolu 1 tad-deċiżjoni [kontenzjuża]). Il-Kummissjoni kkonkludiet ukoll li din l-iskema ma kinitx kompatibbli mas-suq intern u, konsegwentement, ordnat lir-Renju ta’ Spanja jtemmha (Artikolu 4(4)) u jirkupra mingħand il-benefiċjarji d-differenza bejn it-taxxa fuq il-kumpanniji mħallsa u t-taxxa fuq il-kumpanniji li għaliha dawn kienu jkunu suġġetti li kieku kellhom il-forma ġuridika ta’ kumpanniji SAS, b’effett mis-sena fiskali 2000 (Artikolu 4(1)), b’riżerva b’mod partikolari tal-possibbiltà li l-għajnuna tkun għajnuna
de minimis
(Artikolu 2). Fl-aħħar nett, id-deċiżjoni [kontenzjuża] tobbliga lid-destinatarju tagħha jikkonforma mar-rekwiżiti inklużi fid-dispożittiv tagħha, b’mod immedjat u effettiv fir-rigward tal-irkupru tal-għajnuna mogħtija (Artikolu 5(1)), u fi żmien erba’ xhur min-notifika tagħha fir-rigward tal-eżekuzzjoni tad-deċiżjoni fl-intier tagħha (Artikolu 5(2)).”
Il-proċedura quddiem il-Qorti Ġenerali u s-sentenza appellata
Permezz ta’ talba sottomessa fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fis‑7 ta’ Diċembru 2012, il-Fútbol Club Barcelona (iktar ’il quddiem il-“FCB”) ippreżenta rikors għall-annullament tad-deċiżjoni kontenzjuża.
Permezz ta’ deċiżjoni tal‑25 ta’ April 2017, il-President tar-Raba’ Awla tal-Qorti Ġenerali awtorizza lir-Renju ta’ Spanja biex jintervjeni insostenn tat-talbiet tal-FCB.
Insostenn tar-rikors tiegħu, il-FCB invoka ħames motivi. L-ewwel motiv kien ibbażat fuq ksur tal-Artikolu 49 TFUE, moqri flimkien mal-Artikoli 107 u 108 TFUE kif ukoll tal-Artikolu 16 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, sa fejn id-deċiżjoni kontenzjuża kienet naqset milli tieħu inkunsiderazzjoni l-fatt li l-miżura kontenzjuża kienet tikser il-libertà ta’ stabbiliment. It-tieni motiv kien ibbażat fuq ksur tal-Artikolu 107(1) TFUE, sa fejn il-Kummissjoni kienet wettqet żball ta’ evalwazzjoni fir-rigward tal-eżistenza ta’ vantaġġ, u tal-prinċipju ta’ amministrazzjoni tajba fl-eżami tal-eżistenza tal-imsemmi vantaġġ. It-tielet motiv kien ibbażat fuq il-ksur tal-prinċipji ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi u ta’ ċertezza legali. Ir-raba’ motiv kien ibbażat fuq ksur tal-Artikolu 107(1) TFUE, sa fejn il-Kummissjoni ma kinitx ħadet inkunsiderazzjoni l-fatt li l-miżura kontenzjuża kienet iġġustifikata mil-loġika interna tas-sistema fiskali. Fl-aħħar, il-ħames motiv kien ibbażat fuq il-ksur tal-Artikolu 108 TFUE, sa fejn il-Kummissjoni kienet ordnat l-irkupru ta’ għajnuna eżistenti u ma kinitx osservat il-proċedura prevista għal dan it-tip ta’ għajnuna.
Permezz tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali, wara li, fil-punti 25 sa 37 tagħha, ċaħdet l-ewwel motiv, laqgħet it-tieni motiv.
F’dan ir-rigward, il-Qorti Ġenerali kkunsidrat, kif jirriżulta, b’mod partikolari, mill-punti 59 u 67 tal-imsemmija sentenza, li l-Kummissjoni ma kinitx issodisfat, suffiċjentement skont id-dritt, l-oneru tal-prova li l-miżura nazzjonali inkwistjoni, li kienet tirriżulta mill-kombinazzjoni tas-sistema fiskali speċifika applikabbli għall-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru u mir-regola derogatorja, introdotta permezz tas-seba’ dispożizzjoni addizzjonali tal-Liġi 10/1990, li tippermetti li l-klabbs tal-futbol professjonali li jissodisfaw il-kundizzjoni li jkunu wettqu riżultat pożittiv qabel l-adozzjoni ta’ din il-liġi, ma jkollhomx għalfejn jinbidlu f’SAS sabiex ikomplu joperaw taħt il-forma ġuridika ta’ entità mingħajr skop ta’ lukru (iktar ’il quddiem il-“miżura kontenzjuża”), kien jagħti vantaġġ lill-benefiċjarji tagħha, fid-dawl tal-eżistenza ta’ rata ta’ tnaqqis għal investiment mill-ġdid ta’ benefiċċji eċċezzjonali inqas favorevoli għal dawn l-entitajiet minn dak applikabbli għas-SAS.
Konsegwentement, il-Qorti Ġenerali, mingħajr ma eżaminat it-tliet motivi l-oħra invokati mill-FCB, annullat id-deċiżjoni kontenzjuża.
It-talbiet tal-partijiet
Permezz tal-appell tagħha, il-Kummissjoni titlob li l-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha:
–
tannulla s-sentenza appellata;
–
tibgħat lura l-kawża quddiem il-Qorti Ġenerali; u
–
tirriżerva l-ispejjeż.
Il-FCB u r-Renju ta’ Spanja jitolbu li l-appell jiġi miċħud u li l-Kummissjoni tiġi kkundannata għall-ispejjeż.
Fuq l-appell
Insostenn tal-appell tagħha, il-Kummissjoni tqajjem aggravju uniku, maqsum f’żewġ partijiet, ibbażat fuq il-ksur mill-Qorti Ġenerali, fis-sentenza appellata, tal-Artikolu 107(1) TFUE, li jirrigwarda, minn naħa, il-kunċett ta’ “vantaġġ” li jista’ jikkostitwixxi “għajnuna mill-Istat”, fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni, kif ukoll, min-naħa l-oħra, l-obbligu ta’ diliġenza li għandha l-Kummissjoni fil-kuntest tal-eżami tal-eżistenza ta’ għajnuna u l-oneru tal-prova tal-eżistenza ta’ vantaġġ li jaqa’ fuqha.
L-argumenti tal-partijiet
Permezz tal-ewwel parti tal-aggravju uniku tagħha, il-Kummissjoni ssostni li l-Qorti Ġenerali wettqet żbalji ta’ liġi meta evalwat l-eżami li hija għandha twettaq sabiex tiddetermina jekk sistema fiskali tagħtix vantaġġ lill-benefiċjarji tagħha u, għaldaqstant, jekk din is-sistema tistax tikkostitwixxi “għajnuna mill-Istat”, fis-sens tal-Artikolu 107(1) TFUE.
B’mod partikolari, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet b’mod żbaljat li l-Kummissjoni kellha obbligu twettaq analiżi mhux biss tal-kriterji speċifiċi tal-iskema inkwistjoni li huma ta’ natura li jqiegħdu lill-benefiċjarju f’pożizzjoni iktar favorevoli meta mqabbel ma’ dik ta’ impriżi oħra suġġetti għall-iskema ġenerali, bħal rata preferenzjali ta’ taxxa, iżda wkoll elementi sfavorevoli tal-imsemmija skema li jiddependu fuq ċirkustanzi esterni għal din l-iskema u li kull sena fiskali huma suġġetti għal bidla, bħat-tnaqqis fiskali għall-investiment mill-ġdid tal-profitti eċċezzjonali, li jiddependi fuq deċiżjonijiet ta’ investiment meħuda mill-impriżi benefiċjarji, u dan anki jekk dawn l-elementi sfavorevoli jkunu ta’ natura aċċidentali, ma humiex tali li jinnewtralizzaw sistematikament il-vantaġġ u ma jistgħux ikunu previsti fil-kuntest ta’ eżami
ex ante
tas-sistema fiskali inkwistjoni.
Fl-ewwel lok, il-Kummissjoni ssostni li, kuntrarjament għal dak li affermat il-Qorti Ġenerali fil-punt 69 tas-sentenza appellata, l-analiżi mwettqa fid-deċiżjoni kontenzjuża kienet tirrigwarda biss skema ta’ għajnuna u mhux ukoll għajnuna individwali. Il-Qorti Ġenerali interpretat b’mod żbaljat kemm din id-deċiżjoni kif ukoll l-Artikolu 1(d) tar-Regolament 2015/1589. Fil-fatt, anki jekk huwa possibbli, f’dan il-każ, li jiġu identifikati l-benefiċjarji tal-iskema ta’ għajnuna eżaminata, il-miżura kontenzjuża tikkonsisti f’dispożittiv li fuq il-bażi tiegħu għajnuna mhux marbuta ma’ proġett speċifiku tista’ tingħata lil impriża jew numru ta’ impriżi, għal perijodu jew għal ammont indeterminat, fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni. Konsegwentement, il-Kummissjoni setgħet tillimita ruħha għall-analiżi tal-karatteristiċi ġenerali tas-sistema fiskali inkwistjoni sabiex turi li kienu jeżistu l-kriterji li jikkostitwixxu għajnuna mill-Istat u ma kinitx obbligata teżamina l-materjalizzazzjoni effettiva tal-għajnuna inkwistjoni għal kull klabb benefiċjarju. Din il-materjalizzazzjoni konkreta għandha tiġi ddeterminata fil-mument tal-irkupru.
Fit-tieni lok, il-Kummissjoni ssostni li, meta tanalizza miżura nazzjonali li tista’ tikkostitwixxi għajnuna mill-Istat, hija għandha tqiegħed lilha nnifisha fil-mument tal-adozzjoni tas-sistema fiskali inkwistjoni u twettaq evalwazzjoni
ex ante
sabiex tiddetermina jekk din is-sistema tistax tagħti vantaġġ. Fil-fatt, għall-finijiet tad-determinazzjoni tal-eżistenza ta’ għajnuna mill-Istat, miżura eżegwita fl-assenza ta’ notifika minn qabel ma tistax tiġi ttrattata b’mod iktar favorevoli minn miżura nnotifikata.
Minn dan jirriżulta li l-element determinanti għall-analiżi tal-kriterju bbażat fuq l-eżistenza ta’ vantaġġ huwa kkostitwit mill-kapaċità tal-miżura inkwistjoni li tagħti vantaġġ. Għalhekk, il-fatt li fuq il-bażi ta’ elementi ulterjuri jista’ jintwera li f’ċertu numru ta’ każijiet il-vantaġġ ma mmaterjalizzax ruħu ma jistax ikun determinanti għall-finijiet tal-evalwazzjoni tal-eżistenza ta’ vantaġġ u dan iktar u iktar meta l-Kummissjoni għandha tanalizza skema ta’ għajnuna. Jekk, skont il-Kummissjoni, matul sena finanzjarja speċifika, il-vantaġġi li jirriżultaw mill-iskema inkwistjoni jiġu kompletament paċuti mill-iżvantaġġi li jirriżultaw minnha, il-vantaġġ ma jkunx jimmaterjalizza ruħu matul is-sena finanzjarja inkwistjoni u, għaldaqstant, ma jkunx neċessarju, għal din is-sena finanzjarja speċifika, li jsir irkupru mingħand il-benefiċjarju kkonċernat.
Konformement ma’ dawn il-prinċipji l-applikazzjoni ta’ rata preferenzjali ta’ taxxa fuq il-kumpanniji għal ċerti impriżi tikkostitwixxi vantaġġ, fis-sens tal-Artikolu 107(1) TFUE, sa fejn din tista’ tiffavorixxi lil dawn l-impriżi direttament jew indirettament. Dan il-vantaġġ jimmaterjalizza ruħu kull darba li dawn jiksbu benefiċċji li jikkostitwixxu l-valur taxxabbli.
F’dan il-każ, huwa minnu li s-sistema fiskali tal-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru kienet tipprevedi tnaqqis fiskali għall-investiment mill-ġdid ta’ profitti eċċezzjonali inqas importanti minn dak previst mis-sistema ġenerali tat-taxxa fuq il-kumpanniji. Madankollu, il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi, b’mod partikolari fil-punti 53, 56, 60, 66 u 73 sa 76 tas-sentenza appellata, meta evalwat ir-rabta eżistenti bejn l-elementi favorevoli u l-elementi sfavorevoli tas-sistema fiskali tal-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru. Fil-fatt, meta sistema partikolari tinkludi wkoll xi żvantaġġi jew elementi sfavorevoli li jimmaterjalizzaw ruħhom biss permezz ta’ ċirkustanzi esterni għal din is-sistema u li jvarjaw minn sena fiskali għal oħra, dawn l-elementi ma jistgħux jitqiesu li jinnewtralizzaw il-vantaġġ sakemm ma’ dan il-vantaġġ ma jkollhomx rabta li tista’ tiggarantixxi n-newtralizzazzjoni tal-imsemmi vantaġġ fis-snin taxxabbli kollha. Madankollu, dan ma huwiex il-każ hawnhekk.
Qabel kollox, minkejja li kemm r-rata tat-taxxa u r-rata tat-tnaqqis għall-investiment mill-ġdid tal-profitti eċċezzjonali jagħmlu kemm parti mis-sistema ġenerali kif ukoll mis-sistema speċifika tal-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru, l-ammont tat-tnaqqis jiddependi minn fattur estern għas-sistema nnifisha li ma għandu ebda rabta mal-applikazzjoni tar-rata ta’ taxxa. Fil-fatt, dan l-ammont huwa marbut mal-politika ta’ investiment mill-ġdid adottata minn kull klabb fir-rigward tat-trasferimenti ta’ plejers matul sena fiskali speċifika. Għaldaqstant, dan jikkonċerna element aċċidentali u mingħajr rabta mal-vantaġġ li jirriżulta mill-applikazzjoni tar-rata preferenzjali tat-taxxa li l-effett tagħha jista’ jitkejjel biss fil-mument meta jimmaterjalizza ruħu l-vantaġġ matul kull sena fiskali. Kuntrarjament għal dak li sostniet il-Qorti Ġenerali, ma jkunx għalhekk possibbli li dan l-element jiġi evalwat b’mod inseparabbli mill-applikazzjoni tar-rata preferenzjali tat-taxxa li, fin-natura tagħha stess, tagħti vantaġġ lill-klabbs li jibbenefikaw minnha.
Sussegwentement, is-sistema fiskali tal-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru ma tiggarantixxix li l-elementi sfavorevoli tagħha jinnewtralizzaw sistematikament il-vantaġġi li din iġġib magħha. Fil-fatt, ir-rata ta’ taxxa hija applikata għall-profitti, li huma r-riżultat tal-attività ordinarja tal-impriża kkonċernata, filwaqt li t-tnaqqis għandu bħala bażi l-investiment mill-ġdid ta’ ċerti profitti eċċezzjonali, li, fil-qasam speċifiku tal-futbol, jirriżultaw, fil-prattika, mit-trasferiment tal-plejers. Minn dan jirriżulta li ż-żewġ elementi inkwistjoni tas-sistema fiskali ma humiex paragunabbli u għaldaqstant ma jistgħux jiġu nnewtralizzati.
Fit-tielet lok, il-materjalizzazzjoni effettiva tal-vantaġġ tiġi evalwata, għal kull sena fiskali, fil-kuntest tat-taxxa annwali dovuta u għalhekk tista’ tvarja minn sena għal oħra. Skont il-Kummissjoni, din il-materjalizzazzjoni tinkludi wkoll il-krediti fiskali li minnhom il-klabbs jistgħu jibbenefikaw matul kull sena fiskali u li ma jistgħux jiġu ddeterminati bil-quddiem.
Fit-tielet lok, il-Kummissjoni tqis li mill-kunsiderazzjonijiet preċedenti jirriżulta li l-Qorti Ġenerali wettqet, fil-punti 72 sa 75 tas-sentenza appellata, interpretazzjoni żbaljata tas-sentenza tat‑8 ta’ Diċembru 2011, France Télécom vs Il‑Kummissjoni (
C‑81/10 P
,
EU:C:2011:811
). Fil-fatt, għalkemm huwa minnu li s-sistema fiskali inkwistjoni f’din is-sentenza kellha ċerti differenzi meta mqabbla ma’ dik eżaminata f’dan il-każ, madankollu mill-imsemmija sentenza jirriżulta b’mod ċar li sistema fiskali speċjali għandha titqies li tagħti vantaġġ lill-benefiċjarji tagħha meta din tista’ twassal, fil-mument tal-adozzjoni tagħha, għal tassazzjoni inferjuri tagħhom, anki meta l-materjalizzazzjoni effettiva ta’ dan il-vantaġġ tiddependi minn ċirkustanzi esterni.
Permezz tat-tieni parti tal-uniku aggravju, il-Kummissjoni ssostni li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi billi interpretat b’mod żbaljat l-obbligu tagħha ta’ diliġenza u l-oneru tal-prova li waqa’ fuqha fir-rigward tal-eżistenza ta’ vantaġġ.
Fil-fatt, fil-punt 59 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali kkritikatha b’mod żbaljat talli din tal-aħħar ma talbitx l-informazzjoni li setgħet tippermettilha turi li l-limitu massimu tat-tnaqqis fiskali f’livell inqas vantaġġuż għall-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru milli għall-kumpanniji SAS ma kienx ipaċi l-vantaġġ li jirriżulta mir-rata ta’ taxxa iktar baxxa. Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet esposti fil-kuntest tal-ewwel parti tal-aggravju uniku, din il-prova ma kinitx neċessarja. Fil-mument tal-adozzjoni tas-sistema fiskali inkwistjoni, kien ikun materjalment impossibbli li jiġi previst il-mod kif ir-rata preferenzjali tat-taxxa tiġi kkombinata mal-ammont taxxabbli fir-rigward tal-investiment mill-ġdid tal-profitti eċċezzjonali. Analiżi
ex post
tal-materjalizzazzjoni tal-vantaġġ, bħal dik rikjesta mill-Qorti Ġenerali, ma hijiex meħtieġa sabiex tiġi stabbilita l-eżistenza ta’ vantaġġ miksub minn għajnuna mill-Istat. Is-soluzzjoni adottata mill-Qorti Ġenerali fis-sentenza appellata tiffavorixxi l-iskemi ta’ għajnuna mhux innotifikati meta mqabbla mal-iskemi ta’ għajnuna nnotifikati.
Preliminarjament, FCB jsostni li wħud mill-argumenti u mill-elementi invokati mill-Kummissjoni fl-appell tagħha huma ineffettivi.
Qabel kollox, il-Kummissjoni tinvoka fatti ġodda u tipproduċi provi ġodda. Fil-fatt, hija ssostni għall-ewwel darba li t-tnaqqis għall-investiment mill-ġdid tal-profitti eċċezzjonali huwa fattur aċċidentali u indipendenti mir-rata nominali tat-taxxa fuq il-kumpanniji u tipproduċi għall-ewwel darba, bħala anness mar-replika tagħha, dokument dwar it-trasferimenti mwettqa, b’mod partikolari, mill-FCB. Il-Kummissjoni tifformula wkoll sensiela ta’ allegazzjonijiet ġodda dwar il-leġiżlazzjoni nazzjonali rigward it-tnaqqis għal investiment mill-ġdid tal-profitti eċċezzjonali.
Sussegwentement, il-Kummissjoni tqis li ġew stabbiliti kwistjonijiet fattwali li kienu ġew ikkonfutati fis-sentenza appellata. B’mod partikolari, ma huwiex eżatt li hija pprovat, fil-premessa 35 tad-deċiżjoni kontenzjuża, li s-sistema fiskali tal-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru hija iktar favorevoli mis-sistema fiskali komuni tal-kumpanniji SAS. Barra minn hekk, din l-allegazzjoni tqiegħed inkwistjoni l-evalwazzjoni tal-fatti magħmula mill-Qorti Ġenerali fil-punti 61 u 62 tas-sentenza appellata.
Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni tifformula affermazzjonijiet dwar id-deċiżjoni kontenzjuża li ma jikkorrispondux għar-realtà. Fil-fatt, la fil-premessa 95 ta’ din id-deċiżjoni u lanqas xi mkien ieħor fiha ma l-Kummissjoni kkonstatat li l-ammont tal-irkupru huwa ddeterminat mill-awtoritajiet Spanjoli u għandu jiġi evalwat każ b’każ.
Fir-rigward tal-fondatezza tal-appell, il-FCB, fir-rigward tal-ewwel parti tal-aggravju uniku tal-Kummissjoni, isostni, fl-ewwel lok, li l-miżura msemmija mid-deċiżjoni kontenzjuża ma tikkostitwixxix skema ta’ għajnuna, iżda tikkonsisti f’għajnuna individwali mogħtija lill-erba’ klabbs identifikati speċifikament. Fil-fatt, f’din id-deċiżjoni, il-Kummissjoni ddeskriviet miżura maħsuba biss għal erba’ kumpanniji filwaqt li speċifikat li ebda klabb ieħor ma seta’ jibbenefika minnha. Issa, meta leġiżlazzjoni nazzjonali jkollha bħala uniku għan li tiffavorixxi impriżi konkreti u identifikati, din il-leġiżlazzjoni ma għandhiex titqies bħala skema ta’ għajnuna iżda bħala li tikkostitwixxi għajnuna individwali jew numru ta’ għajnuniet individwali.
Fit-tieni lok il-FCB Barcelona jsostni li s-sistema fiskali tal-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru ma tagħti ebda vantaġġ lil dawn l-erba’ klabbs. Minn perspettiva ġuridika, is-sistema fiskali Spanjola ġiet ikkonċepita sabiex tiffavorixxi n-newtralità fiskali u, għalhekk, sabiex tiżgura li r-rata tat-taxxa effettiva applikabbli għall-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru u għall-entitajiet kummerċjali tkun l-istess. Minn perspettiva prattika, huma l-effetti, u mhux il-forma ġuridika, li huma determinanti sabiex tiġi evalwata l-eżistenza ta’ vantaġġ. Il-Kummissjoni hija obbligata tanalizza l-elementi kollha tas-sistema legali inkwistjoni, kemm dawk li jagħtu vantaġġ kif ukoll dawk li jpaċuh, kif ukoll l-effetti kumulattivi tagħhom.
Issa, f’dan il-każ, l-obbligu ta’ bidla f’kumpannija SAS kellu effett mhux biss fuq ir-rata tat-taxxa iżda wkoll fuq il-livell ta’ tnaqqis applikabbli. Konsegwentement, sabiex tiġi evalwata l-miżura nazzjonali inkwistjoni b’mod xieraq kellu jkun neċessarju li jittieħdu inkunsiderazzjoni mhux biss l-indizji u l-provi li jissuġġerixxu l-eżistenza ta’ għajnuna iżda wkoll dawk li juru l-assenza tagħha. B’mod partikolari, fid-dawl tal-importanza tat-trasferimenti fis-settur tal-futbol professjonali, is-sistema fiskali li toffri t-tnaqqis marbut ma’ dawn it-trasferimenti l-iktar importanti, jiġifieri dik applikabbli għall-istituzzjonijiet kummerċjali, hija dejjem iktar benefika fit-tul. Għaldaqstant, il-Kummissjoni wettqet żball doppju fl-evalwazzjoni tal-eżistenza ta’ vantaġġ. Minn naħa, hija kkonċentrat ruħha fuq ir-rata ta’ taxxa nominali filwaqt li hija r-rata ta’ taxxa effettiva li hija importanti. Min-naħa l-oħra, peress li s-sistema fiskali tipprevedi krediti ta’ taxxa li l-effetti tagħhom jistgħu jinfirxu fuq diversi snin finanzjarji, l-analiżi jmissha kienet tirrigwarda t-terminu medju jew fit-tul.
Fit-tielet lok, il-FCB iqis li s-sistema fiskali inkwistjoni f’dan il-każ ma tippreżenta ebda xebh mas-sistema fiskali analizzata fis-sentenza tat‑8 ta’ Diċembru 2011, France Télécom vs Il‑Kummissjoni (
C‑81/10 P
,
EU:C:2011:811
). Qabel kollox, l-erba’ klabbs inkwistjoni ma jibbenefikawx minn eċċezzjoni għas-sistema fiskali komuni iżda huma suġġetti għar-regoli komuni applikabbli għall-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru. Sussegwentement, ebda prova ma turi li s-sistema fiskali applikabbli għal dawn l-erba’ klabbs hija iktar favorevoli. Finalment, f’dan il-każ, ma huwiex l-ammont tal-għajnuna li huwa mqiegħed inkwistjoni, iżda l-eżistenza stess ta’ din l-għajnuna.
Fir-rigward tat-tieni parti tal-uniku aggravju, il-FCB isostni li l-obbligi ta’ imparzjalità u ta’ diliġenza imponew fuq il-Kummissjoni l-analiżi tal-effetti kollha tal-miżura kontenzjuża, inklużi dawk li jpaċu jew jinnewtralizzaw vantaġġ possibbli.
Fl-ewwel lok, il-FCB tqis li l-Kummissjoni tikkonfondi l-eżistenza ta’ vantaġġ mal-kwantifikazzjoni tal-għajnuna. Il-kunċett ta’ “vantaġġ” huwa l-istess għall-għajnuniet individwali u għall-iskemi ta’ għajnuna. Il-kriterju fundamentali jinsab fl-effetti tal-miżura għall-benefiċjarju potenzjali. Għaldaqstant, il-Kummissjoni ma tistax twettaq analiżi parzjali tal-effetti ta’ miżura li tieħu inkunsiderazzjoni l-effetti li jiġġeneraw vantaġġ, bħar-rata nominali ta’ tassazzjoni, iżda li twarrab dawk li jpaċu dan il-vantaġġ, bħat-tnaqqis. Fid-deċiżjoni kontenzjuża, il-Kummissjoni naqset milli tanalizza diversi karatteristiċi ġenerali tas-sistema inkwistjoni, bħat-tnaqqis applikabbli, in-natura abitwali ta’ dan it-tnaqqis fis-suq rilevanti jew l-importanza tal-krediti ta’ taxxa.
Fit-tieni lok, il-FCB isostni li l-ħtieġa li ssir analiżi
ex ante
ma tipprekludix it-teħid inkunsiderazzjoni tat-tnaqqis. Fil-fatt, il-Kummissjoni għandha s-setgħa li titlob lill-Istat Membru kkonċernat l-istimi tal-impatt tal-miżura jew il-kalkoli tal-impatt tagħha tul is-snin fiskali preċedenti. Fil-każ ta’ miżuri eżegwiti, iżda li ma ġewx innotifikati, jista’ jittieħed inkunsiderazzjoni l-mod kif taħdem fil-prattika s-sistema. Fi kwalunkwe każ, fid-deċiżjoni kontenzjuża ma twettqet ebda analiżi
ex ante
.
Fit-tielet lok, il-FCB iqis li l-Kummissjoni, li għandha l-obbligu li tmexxi l-proċedura amministrattiva b’mod diliġenti u imparzjali, għandha tevalwa bl-istess intensità l-elementi li jindikaw kemm l-eżistenza kif ukoll l-assenza ta’ għajnuna. Għaldaqstant, il-Kummissjoni ma tistax tikkonċentra lilha nnifisha biss fuq l-elementi li juru l-eżistenza ta’ għajnuna. Għalhekk hija jmissha kkunsidrat ir-rata ta’ taxxa effettiva billi ħadet inkunsiderazzjoni t-tnaqqis identifikat matul il-proċedura amministrattiva.
Fir-raba’ lok, il-FCB Barcelona jenfasizza li l-obbligu li għandha l-Kummissjoni li tipprova tal-eżistenza ta’ vantaġġ jimponi l-analiżi tal-effetti kumulattivi kollha tal-miżura għall-benefiċjarji. Għalhekk, is-sempliċi analiżi tar-rata nominali tat-taxxa ma hijiex suffiċjenti. Barra minn hekk, prova bbażata fuq is-sempliċi paragun bejn rati nominali ma tkunx xierqa, peress li sistema fiskali tikkonsisti minn ġabra ta’ regoli li jinkludu wkoll tnaqqis, regoli għall-kalkolu tal-valur taxxabbli u eżenzjonijiet. Jekk, bħal f’din il-kawża, indizju li potenzjalment jindika l-assenza ta’ vantaġġ jiġi prodott lill-Kummissjoni, din tal-aħħar ikollha tikseb l-informazzjoni neċessarja billi titlobha lill-Istat Membru kkonċernat.
Ir-Renju ta’ Spanja, josserva, fl-ewwel lok, li żbalji fl-evalwazzjoni tan-natura bħala għajnuna mill-Istat ta’ miżuri fiskali jistgħu jaffettwaw l-ekwilibriju istituzzjonali previst mit-Trattati, sa fejn l-Artikolu 107 TFUE ma jagħtix lill-Kummissjoni s-setgħa leġiżlattiva awtonoma fil-qasam tat-taxxi fuq il-kumpanniji. Ir-rata ta’ taxxa hija element essenzjali tas-sistema legali li tikkonċerna ġbir ta’ taxxa u tidħol fl-awtonomija fiskali u fil-kompetenza tal-Istati Membri. Għalhekk l-eżami mhux daqstant strett tal-Kummissjoni jippreġudika l-kompetenzi tal-Istati Membri.
Fit-tieni lok, ir-Renju ta’ Spanja jqis li huwa żbaljat li jitqies li s-sempliċi preżenza ta’ rata ta’ taxxa differenti timplika l-eżistenza ta’ għajnuna mill-Istat. Minkejja li r-rata ta’ taxxa hija element essenzjali ta’ kwalunkwe miżura fiskali, ma jkunx suffiċjenti li l-eżistenza ta’ għajnuna mill-Istat tiġi bbażata fuq il-konstatazzjoni li s-sistema fiskali inkwistjoni, eżaminata
ex ante
, tista’ tagħti vantaġġ annwali sempliċement bl-eżistenza ta’ rata ta’ taxxa iktar baxxa, indipendentement mill-applikazzjoni jew min-nuqqas ta’ applikazzjoni ta’ krediti tat-taxxa. L-applikazzjoni ta’ tali approċċ twassal biex jitqies li kull differenza fir-rata ta’ taxxa bejn impriżi tinvolvi l-għoti ta’ vantaġġ; li huwa żbaljat. Leġiżlatur razzjonali jikkonċepixxi miżura fiskali billi jieħu inkunsiderazzjoni l-konsegwenzi li jirriżultaw kemm mill-applikazzjoni tar-rata ta’ tassazzjoni kif ukoll mill-applikazzjoni tat-tnaqqis. Għalhekk it-tnaqqis ma jistax jitqies bħala element li ma għandux x’jaqsam mal-istabbiliment tar-rata ta’ taxxa u lanqas bħala element aċċidentali li jiddependi minn fatturi esterni.
F’dan il-każ, l-analiżi tal-iżvilupp tat-tnaqqis għall-investiment mill-ġdid ta’ profitti eċċezzjonali fil-leġiżlazzjoni fiskali Spanjola, wara d-diversi emendi li saru, turi li l-leġiżlatur nazzjonali ħa inkunsiderazzjoni l-elementi tad-delimitazzjoni tad-dejn fiskali fl-istabbiliment tar-rati tat-taxxa. Għalhekk teżisti rabta ċara bejn id-determinazzjoni tar-rata ta’ taxxa u r-rata ta’ tnaqqis applikabbli – meqjusa bħala elementi li jiddeterminaw l-ammont tad-dejn fiskali u, għalhekk, li huma strettament marbuta flimkien. Konsegwentement, ir-rata ta’ taxxa ma setgħetx tiġi sseparata mill-komponenti l-oħra tas-sistema fiskali, u dan kemm minħabba l-importanza tat-tnaqqis għall-investiment mill-ġdid tal-profitti eċċezzjonali, b’mod partikolari fis-settur tal-futbol, kif ukoll minħabba n-natura rikorrenti ta’ dan it-tnaqqis.
Fit-tielet lok, ir-Renju ta’ Spanja jqis li s-sentenza tat‑8 ta’ Diċembru 2011, France Télécom vs Il‑Kummissjoni (
C‑81/10 P
,
EU:C:2011:811
) ma hijiex rilevanti f’dan il-każ. Fil-fatt, b’differenza mill-kawża li tat lok għal din is-sentenza, li qajmet kwistjonijiet dwar l-identifikazzjoni ta’ vantaġġ fil-kuntest ta’ miżuri fiskali speċifiċi applikabbli għal operatur ekonomiku uniku, din il-kawża tikkonċerna regola, jiġifieri l-obbligu għall-klabbs tal-futbol professjonali li jittrasformaw ruħhom f’kumpanniji SAS, li ma għandhomx skop fiskali, fejn l-eżistenza nnifisha ta’ vantaġġ hija kkontestata.
Fir-raba’ lok, ir-Renju ta’ Spanja jsostni li l-livell tal-oneru tal-prova rikjest mill-Qorti Ġenerali fis-sentenza appellata ma huwiex ogħla minn dak rikjest mill-Qorti tal-Ġustizzja fil-ġurisprudenza tagħha, kif jirriżulta, b’mod partikolari, mis-sentenza tal‑21 ta’ Diċembru 2016, Il‑Kummissjoni vs World Duty Free Group et (
C‑20/15 P u C‑21/15 P
,
EU:C:2016:981
, punti
u
). L-eżami diliġenti u imparzjali li bih hija marbuta l-Kummissjoni, b’mod partikolari fir-rigward tal-eżistenza ta’ vantaġġ ekonomiku reali, għandu jiggarantixxi li, meta tadotta d-deċiżjoni finali tagħha, hija jkollha l-elementi l-iktar kompleti u affidabbli għal dan il-għan. F’din il-kawża, dan ma kienx il-każ peress li l-Kummissjoni llimitat ruħha għall-konstatazzjoni tal-eżistenza ta’ rata preferenzjali ta’ taxxa.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
Fuq l-ammissibbiltà
Fir-rigward tal-ammissibbiltà ta’ wħud mill-elementi u mill-argumenti mressqa mill-Kummissjoni insostenn ta’ dan l-appell, li hija kkontestata mill-FCB minħabba l-allegata natura ineffettiva ta’ dawn l-elementi u argumenti, għandu jitfakkar li mit-tieni subparagrafu tal-Artikolu 256(1) TFUE u mill-ewwel paragrafu tal-Artikolu 58 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea jirriżulta li l-appell huwa limitat għall-punti ta’ liġi. Għaldaqstant, hija biss il-Qorti Ġenerali li hija kompetenti biex tikkonstata u tevalwa l-fatti rilevanti kif ukoll biex tevalwa l-provi. Għalhekk, l-evalwazzjoni ta’ dawn il-fatti u ta’ dawn il-provi, ma tikkostitwixxix, bl-eċċezzjoni ta’ meta dawn jiġu żnaturati, punt ta’ liġi li, bħala tali, huwa suġġett għall-istħarriġ tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-kuntest ta’ appell (ara, b’mod partikolari, is-sentenza tal‑4 ta’ Marzu 2020, Buonotourist vs Il‑Kummissjoni,
C‑586/18 P
,
EU:C:2020:152
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Barra minn hekk, skont l-Artikolu 170(1) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja, l-appell ma jistax ibiddel is-suġġett tal-kawża quddiem il-Qorti Ġenerali. Il-kompetenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, fil-kuntest tal-appell, hija fil-fatt limitata għall-evalwazzjoni tas-soluzzjoni legali li ngħatat għall-motivi ttrattati fl-ewwel istanza. Għalhekk parti ma tistax tqajjem għall-ewwel darba quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja motiv li hija ma tkunx qajmet quddiem il-Qorti Ġenerali, peress li dan ikun ifisser li din il-parti titħalla tadixxi lill-Qorti tal-Ġustizzja, li l-kompetenza tagħha fil-qasam ta’ appell hija limitata, b’tilwima iktar estiża minn dik li tagħha ħadet konjizzjoni l-Qorti Ġenerali (ara, b’mod partikolari, is-sentenza tad‑29 ta’ Lulju 2019, Bayerische Motoren Werke u Freistaat Sachsen vs Il‑Kummissjoni,
C‑654/17 P
,
EU:C:2019:634
, punt
kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata). Madankollu, rikorrent jista’ jippreżenta appell billi jinvoka, quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja, aggravji li jirriżultaw mis-sentenza appellata nnifisha u li huma intiżi li jikkritikaw, fid-dritt, il-fondatezza tagħha (ara, b’mod partikolari, is-sentenza tas‑26 ta’ Frar 2020, SEAE vs Alba Aguilera et,
C‑427/18 P
,
EU:C:2020:109
, punt
kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
Fl-ewwel lok, sa fejn il-FCB jikkritika lill-Kummissjoni talli ssostni għall-ewwel darba, bl-argument li hija tiżviluppa insostenn tal-ewwel parti tal-aggravju uniku tagħha, li t-tnaqqis għal investiment mill-ġdid tal-profitti eċċezzjonali huwa fattur aċċidentali u indipendenti mir-rata preferenzjali tat-taxxa fuq il-kumpanniji applikabbli għall-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru, għandu jitfakkar li, kif jirriżulta mill-punti 59 u 67 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali annullat id-deċiżjoni kontenzjuża, minħabba li, essenzjalment, il-Kummissjoni, li fuqha kien jaqa’ l-oneru tal-prova tal-eżistenza ta’ vantaġġ, ma kinitx ipprovat kif meħtieġ mil-liġi, inkwantu naqset milli twettaq investigazzjoni suffiċjentement fil-fond, li l-miżura kontenzjuża tagħti tali vantaġġ lill-benefiċjarji tagħha.
B’mod partikolari, mill-punti 57 sa 60, 65, 66 u 69 ta’ din is-sentenza jirriżulta li l-Qorti Ġenerali qieset, f’dan ir-rigward, li l-Kummissjoni ma kinitx ħadet inkunsiderazzjoni, bi ksur tal-Artikolu 107(1) TFUE u tal-prinċipju ta’ amministrazzjoni tajba, l-ispeċifiċità tas-settur tal-futbol professjonali minħabba l-importanza li għandu t-tnaqqis għall-investiment mill-ġdid tal-profitti eċċezzjonali, filwaqt li dan jikkostitwixxi, fil-fehma tagħha, komponent inseparabbli tas-sistema fiskali tal-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru ta’ natura li jpaċu l-vantaġġ li jirriżulta mir-rata preferenzjali mnaqqsa ta’ taxxa li minnha jibbenefikaw dawn l-entitajiet.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, jidher li l-argument tal-Kummissjoni huwa intiż li jqiegħed inkwistjoni l-konstatazzjonijiet magħmula mill-Qorti Ġenerali, fis-sentenza appellata, fir-rigward tal-elementi li hija kellha tieħu inkunsiderazzjoni, b’mod iktar partikolari fir-rigward tat-tnaqqis għall-investiment mill-ġdid tal-profitti eċċezzjonali, għall-finijiet tad-determinazzjoni dwar jekk il-miżura kontenzjuża tagħtix vantaġġ lill-benefiċjarji tagħha u, għaldaqstant, tistax taqa’ taħt il-kunċett ta’ “għajnuna mill-Istat”, fis-sens tal-Artikolu 107(1) TFUE.
Billi tagħmel hekk, il-Kummissjoni tqajjem kwistjoni ta’ liġi li permezz tagħha hija tikkontesta l-fondatezza tas-soluzzjoni legali adottata mill-Qorti Ġenerali fis-sentenza appellata. Konformement mal-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 47 ta’ din is-sentenza, l-argumenti li hija tiżviluppa fuq dan il-punt huma għalhekk ammissibbli.
Fit-tieni lok, sa fejn il-FCB jilmenta li l-Kummissjoni ssostni, bl-argument li hija tiżviluppa insostenn tal-ewwel parti tal-aggravju uniku tagħha, li hija wriet, fid-deċiżjoni kontenzjuża, li s-sistema fiskali applikabbli għall-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru kienet iktar favorevoli minn dik applikabbli għall-kumpanniji SAS, huwa biżżejjed li jiġi kkonstatat li, kuntrarjament għal dak li jallega l-FCB, il-Kummissjoni bl-ebda mod ma għandha l-intenzjoni, permezz ta’ dan l-argument, li tqiegħed inkwistjoni l-konstatazzjoni ta’ fatt magħmula mill-Qorti Ġenerali.
Fil-fatt, kif jirriżulta mill-punti 48 u 49 ta’ din is-sentenza, il-Qorti Ġenerali ma ddeċidietx, fis-sentenza appellata, dwar jekk il-miżura kontenzjuża kinitx effettivament tagħti vantaġġ lill-benefiċjarji tagħha, iżda llimitat ruħha li tikkonstata li l-Kummissjoni ma kinitx ipprovat suffiċjentement kif meħtieġ mil-liġi l-eżistenza ta’ tali vantaġġ, peress li hija ma kinitx eżaminat jekk it-tnaqqis għal investiment mill-ġdid ta’ profitti eċċezzjonali kienx ta’ natura li jpaċi, fir-rigward tal-FCB, il-benefiċċju li jirriżulta mill-applikazzjoni tar-rata preferenzjali ta’ taxxa.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, jidher li dan l-argument tal-Kummissjoni huwa intiż sabiex jikkontesta l-konstatazzjonijiet li permezz tagħhom il-Qorti Ġenerali kkunsidrat, fis-sentenza appellata, li hija ma kinitx uriet suffiċjentement kif meħtieġ mil-liġi l-eżistenza ta’ vantaġġ li jaqa’ taħt l-Artikolu 107(1) TFUE. Konformement mal-kunsiderazzjonijiet imfakkra fil-punt 46 ta’ din is-sentenza, l-eżami ta’ tali kwistjoni ta’ liġi huwa ammissibbli fl-istadju tal-appell.
Minn dan jirriżulta li dan l-appell u, b’mod partikolari, l-ewwel parti tal-aggravju uniku tagħha kkunsidrat fl-intier tiegħu, li fuqha huma bbażati l-oġġezzjonijiet imqajma mill-FCB, huwa ammissibbli.
Barra minn hekk, sa fejn il-FCB jikkontesta, b’mod iktar speċifiku, kif jirriżulta mill-punti 29 u 31 ta’ din is-sentenza, l-ammissibbiltà, minn naħa, ta’ dokument prodott mill-Kummissjoni bħala anness għar-replika tagħha u li jikkonċerna t-trasferimenti mwettqa, b’mod partikolari, mill-FCB, kif ukoll, min-naħa l-oħra, ta’ ċerti allegazzjonijiet relatati mal-fatti jew mad-dispożizzjonijiet tad-dritt nazzjonali dwar it-tnaqqis għal investiment mill-ġdid tal-profitti eċċezzjonali, l-argumenti tagħha għandhom, sa fejn ikun meħtieġ, jiġu eżaminati fil-kuntest tal-appell.
Fuq il-mertu
Skont ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, il-klassifikazzjoni ta’ miżura nazzjonali bħala “għajnuna mill-Istat”, fis-sens tal-Artikolu 107(1) TFUE, teħtieġ li l-kundizzjonijiet kollha segwenti jiġu ssodisfatti. L-ewwel, għandu jkun hemm intervent tal-Istat jew permezz tar-riżorsi tal-Istat. It-tieni, dan l-intervent għandu jkun jista’ jaffettwa l-kummerċ bejn l-Istati Membri. It-tielet, irid jagħti vantaġġ selettiv lill-benefiċjarju tiegħu. Ir-raba’, dan għandu joħloq distorsjoni jew jhedded li joħloq distorsjoni tal-kompetizzjoni (ara, b’mod partikolari, is-sentenza tas‑17 ta’ Settembru 2020, Compagnie des pêches de Saint‑Malo,
C‑212/19
,
EU:C:2020:726
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Fir-rigward tal-kundizzjoni li l-miżura inkwistjoni għandha tagħti vantaġġ lill-benefiċjarju tagħha, minn ġurisprudenza wkoll stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li jitqiesu bħala għajnuna mill-Istat l-interventi li, taħt kwalunkwe forma, jistgħu jiffavorixxu direttament jew indirettament lil impriżi jew li għandhom jiġu kkunsidrati bħala vantaġġ ekonomiku li l-impriża benefiċjarja ma kinitx tikseb f’kundizzjonijiet normali tas-suq (ara, b’mod partikolari, is-sentenza tas‑17 ta’ Settembru 2020, Compagnie des pêches de Saint-Malo,
C‑212/19
,
EU:C:2020:726
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Il-kunċett ta’ “għajnuna mill-Istat” huwa għalhekk usa’ minn dak ta’ “sussidju” peress li ma jinkludix biss benefiċċji pożittivi, bħal sussidji, self jew it-teħid ta’ ishma f’impriżi, iżda wkoll interventi li, taħt forom differenti, iħaffu l-piżijiet li normalment jaqgħu taħt il-baġit ta’ impriża u li, mingħajr ma jkunu sussidji fis-sens strett tal-kelma, huma tal-istess natura u għandhom effetti identiċi (ara, b’mod partikolari, is-sentenzi tas‑16 ta’ Lulju 2015, BVVG,
C‑39/14
,
EU:C:2015:470
, punt
, u tal‑20 ta’ Settembru 2017, Il‑Kummissjoni vs Frucona Košice,
C‑300/16 P
,
EU:C:2017:706
, punt
).
Għalhekk miżuri nazzjonali li jagħtu vantaġġ fiskali li, għalkemm ma jinvolvux trasferiment ta’ riżorsi tal-Istat, iqiegħdu lill-benefiċjarji f’sitwazzjoni finanzjarja iktar favorevoli mill-kontribwenti l-oħra, jistgħu jagħtu vantaġġ selettiv lill-benefiċjarji u jikkostitwixxu, għaldaqstant, għajnuna mill-Istat fis-sens tal-Artikolu 107(1) TFUE (ara, b’mod partikolari, is-sentenzi tal‑21 ta’ Diċembru 2016, Il‑Kummissjoni vs World Duty Free Group et,
C‑20/15 P u C‑21/15 P
,
EU:C:2016:981
, punt
, kif ukoll tad‑19 ta’ Diċembru 2018, A‑Brauerei,
C‑374/17
,
EU:C:2018:1024
, punt
).
Barra minn hekk, għandu jitfakkar ukoll li l-kunċett ta’ “vantaġġ” inerenti għall-kwalifika ta’ miżura bħala għajnuna mill-Istat huwa ta’ natura oġġettiva, indipendentement mill-motivi tal-awturi tal-miżura inkwistjoni. Għalhekk, in-natura tal-għanijiet li għandhom jintlaħqu mill-miżuri tal‑Istat u l-ġustifikazzjoni tagħhom huma nieqsa minn kull effett fuq il-klassifikazzjoni tagħhom bħala għajnuna mill-Istat. Fil-fatt, l-Artikolu 107(1) TFUE ma jistabbilixxix distinzjoni skont il-kawżi jew l-għanijiet tal-interventi tal-Istat, iżda jiddefinixxihom skont l-effetti tagħhom (ara, b’mod partikolari, is-sentenza tat‑8 ta’ Diċembru 2011, France Télécom vs Il‑Kummissjoni,
C‑81/10 P
,
EU:C:2011:811
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Skont ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, hija l-Kummissjoni li għandha tipproduċi l-prova tal-eżistenza ta’ “għajnuna mill-Istat” fis-sens tal-Artikolu 107(1) TFUE, u, għaldaqstant, ukoll il-prova li l-kundizzjoni tal-għoti ta’ vantaġġ lill-benefiċjarji hija ssodisfatta. B’mod partikolari, il-Kummissjoni hija obbligata tmexxi l-proċedura ta’ eżami tal-miżuri kkonċernati b’mod diliġenti u imparzjali, sabiex ikollha, waqt l-adozzjoni ta’ deċiżjoni finali li tistabbilixxi l-eżistenza u, jekk ikun il-każ, l-inkompatibbiltà jew l-illegalità tal-għajnuna, l-iktar elementi kompleti u affidabbli possibbli (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tad‑19 ta’ Settembru 2018, Il‑Kummissjoni vs Franza u IFP Énergies nouvelles,
C‑438/16 P
,
EU:C:2018:737
, punt
kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
F’dan ir-rigward, mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li, għall-finijiet tal-eżami tal-elementi differenti li jikkostitwixxu miżura li tista’ tagħti lok għal “għajnuna mill-Istat” fis-sens tal‑107(1) TFUE huwa neċessarju li jiġu kkunsidrati l-elementi kollha ta’ dritt u ta’ fatt li bihom hija mogħnija din il-miżura, b’mod partikolari l-benefiċċji u l-oneri li jirriżultaw minnha (ara, b’analoġija, is-sentenza tal‑25 ta’ Ġunju 1970, Franza vs Il‑Kummissjoni,
47/69
,
EU:C:1970:60
, punt
), u, b’hekk, li ssir evalwazzjoni tal-imsemmija miżura fl-intier tagħha li tieħu inkunsiderazzjoni l-karatteristiċi partikolari għaliha (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑15 ta’ Novembru 2011, Il‑Kummissjoni u Spanja vs Government of Gibraltar u Ir‑Renju Unit,
C‑106/09 P u C‑107/09 P
,
EU:C:2011:732
, punti
u
, kif ukoll tat‑8 ta’ Diċembru 2011, France Télécom vs Il‑Kummissjoni,
C‑81/10 P
,
EU:C:2011:811
, punti
,
u
).
Għalhekk, il-Qorti tal-Ġustizzja diġà ddeċidiet li, waqt l-eżami tal-eżistenza ta’ vantaġġ skont l-Artikolu 107(1) TFUE, il-Kummissjoni għandha obbligu twettaq evalwazzjoni globali tal-miżura ta’ għajnuna inkwistjoni, skont l-elementi disponibbli u l-iżviluppi prevedibbli fil-mument meta ttieħdet id-deċiżjoni ta’ proċediment għall-għoti ta’ din l-għajnuna, billi tieħu inkunsiderazzjoni, b’mod partikolari, il-kuntest li fih taqa’ l-imsemmija għajnuna (sentenza tal‑1 ta’ Ottubru 2015, Electrabel u Dunamenti Erġmű vs Il‑Kummissjoni,
C‑357/14 P
,
EU:C:2015:642
, punt
).
Madankollu hija ġurisprudenza stabbilita li, fil-każ speċifiku ta’ skema ta’ għajnuna, il-Kummissjoni tista’ tillimita ruħha għall-istudju tal-karatteristiċi tal-iskema inkwistjoni sabiex tevalwa, fil-motivi tad-deċiżjoni, jekk, minħabba l-modalitajiet previsti minn din l-iskema, din tal-aħħar tiżgurax vantaġġ għall-benefiċjarji meta mqabbla mal-kompetituri tagħhom u jekk hijiex ta’ natura li tagħti vantaġġ lil impriżi li jipparteċipaw fil-kummerċ bejn l-Istati Membri. Għaldaqstant, il-Kummissjoni, f’deċiżjoni li tirrigwarda tali skema, ma hijiex obbligata twettaq analiżi tal-għajnuna mogħtija f’kull każ individwali fuq il-bażi ta’ tali skema. Huwa biss fl-istadju tal-irkupru tal-għajnuna li jkun neċessarju li tiġi vverifikata s-sitwazzjoni individwali ta’ kull impriża kkonċernata (ara, b’mod partikolari, is-sentenzi tad‑9 ta’ Ġunju 2011, Comitato Venezia vuole vivere et vs Il‑Kummissjoni,
C‑71/09 P, C‑73/09 P u C‑76/09 P
,
EU:C:2011:368
, punt
; tat‑13 ta’ Ġunju 2013, HGA et vs Il‑Kummissjoni,
C‑630/11 P sa C‑633/11 P
,
EU:C:2013:387
, punt
; kif ukoll tad‑29 ta’ Lulju 2019, Azienda Napoletana Mobilità,
C‑659/17
,
EU:C:2019:633
, punt
).
B’hekk, fil-każ ta’ tali skema ta’ għajnuna, għandha ssir distinzjoni bejn l-adozzjoni ta’ din l-iskema, minn naħa, u l-għoti ta’ għajnuna fuq il-bażi tal-imsemmija skema, min-naħa l-oħra (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑8 ta’ Diċembru 2011, France Télécom vs Il‑Kummissjoni,
C‑81/10 P
,
EU:C:2011:811
, punt
).
Huwa fid-dawl ta’ dawn il-prinċipji li għandha tiġi evalwata l-fondatezza tal-aggravju uniku ta’ dan l-appell, li ż-żewġ partijiet tiegħu għandhom jiġu eżaminati flimkien.
Fl-ewwel lok, sa fejn il-Kummissjoni tilmenta li l-Qorti Ġenerali ddeċidiet, fil-punt 69 tas-sentenza appellata, li d-deċiżjoni kontenzjuża kellha tiġi analizzata bħala deċiżjoni relatata kemm ma’ skema ta’ għajnuna kif ukoll ma’ għajnuna individwali, għandu jitfakkar li, bis-saħħa tal-Artikolu 1(d) tar-Regolament 2015/1589, tikkostitwixxi “skema ta’ għajnuna” kull dispożizzjoni li fuq il-bażi tagħha, mingħajr ma jkun hemm bżonn ta’ miżuri supplimentari ta’ implimentazzjoni, għajnuna tista’ tingħata individwalment lil impriżi, iddefinita b’mod ġenerali u astratt fl-imsemmija dispożizzjoni, u kull dispożizzjoni li fuq il-bażi tagħha għajnuna mhux marbuta ma’ proġett speċifiku tista’ tingħata lil impriża jew lil numru ta’ impriżi għal perijodu indeterminat u/jew għal ammont indeterminat.
Issa, f’dan il-każ, il-miżura kontenzjuża tikkonċerna “skema ta’ għajnuna”, fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni, peress li d-dispożizzjonijiet fiskali speċifiċi applikabbli għall-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru, b’mod partikolari r-rata preferenzjali ta’ taxxa, jistgħu jkunu ta’ benefiċċju, minħabba din il-miżura biss, għal kull wieħed mill-klabbs tal-futbol eliġibbli, iddefiniti b’mod ġenerali u astratt, għal perijodu u ammont indeterminati, u dan mingħajr ma jkun hemm bżonn ta’ miżuri supplimentari ta’ implimentazzjoni u mingħajr ma dawn id-dispożizzjonijiet ikunu marbuta mat-twettiq ta’ proġett speċifiku.
F’dan ir-rigward, għandu, barra minn hekk, jiġi osservat li huwa paċifiku li kemm id-dispożizzjonijiet fiskali applikabbli għall-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru kif ukoll ir-regola derogatorja li tippermetti lil ċerti klabbs li jkomplu jibbenefikaw minn din l-iskema jinsabu f’miżura ta’ portata ġenerali, jiġifieri, minn naħa, il-Liġi dwar it-Taxxa fuq il-Kumpanniji u, min-naħa l-oħra, is-seba’ dispożizzjoni addizzjonali tal-Liġi 10/1990.
F’dan il-kuntest, huwa irrilevanti, kuntrarjament għal dak li ddeċidiet il-Qorti Ġenerali fil-punt 69 tas-sentenza appellata, il-fatt li, fid-deċiżjoni tagħha, il-Kummissjoni mhux biss ikklassifikat il-miżura kontenzjuża bħala skema ta’ għajnuna, iżda ddeċidiet ukoll, fil-motivi u fid-dispożittiv tagħha, fuq l-għajnuna mogħtija individwalment lill-erba’ klabbs benefiċjarji, imsemmija b’isimhom, billi indikat li din l-għajnuna kellha titqies bħala illegali u inkompatibbli mas-suq intern.
Ċertament, bis-saħħa tal-Artikolu 1(e) tar-Regolament 2015/1589, il-kunċett ta’ “għajnuna individwali” jkopri, minbarra l-għajnuna li ma tingħatax fuq il-bażi ta’ skema ta’ għajnuna, l-għajnuna li tingħata fuq il-bażi ta’ tali skema, iżda li għandha tiġi nnotifikata.
Madankollu, din iċ-ċirkustanza hija nieqsa minn rilevanza sabiex tiġi ddeterminata l-portata tal-obbligi li għandha l-Kummissjoni f’dak li jirrigwarda l-prova tal-eżistenza, f’dan il-każ, ta’ vantaġġ skont l-Artikolu 107(1) TFUE.
Fil-fatt, kif ġie rrilevat fil-punt 66 ta’ din is-sentenza, fil-każ ta’ skema ta’ għajnuna, għandha ssir distinzjoni bejn l-adozzjoni ta’ din l-iskema u l-għajnuna mogħtija fuq il-bażi tagħha. Issa, f’dan ir-rigward, mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li miżuri individwali li sempliċement jimplimentaw skema ta’ għajnuna li, bħala tali, kellha tiġi nnotifikata lill-Kummissjoni mill-Istat Membru kkonċernat, jikkostitwixxu sempliċi miżuri ta’ implimentazzjoni tal-iskema ġenerali li ma għandhomx, bħala prinċipju, jiġu kkomunikati lil din l-istituzzjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑5 ta’ Ottubru 1994, L‑Italja vs Il‑Kummissjoni,
C‑47/91
,
EU:C:1994:358
, punt
).
Għaldaqstant, is-sempliċi fatt li, f’dan il-każ, għajnuna ngħatat individwalment lill-klabbs fuq il-bażi tal-iskema ta’ għajnuna inkwistjoni ma jistax, ladarba dan l-għoti huwa biss il-konsegwenza tal-applikazzjoni awtomatika ta’ din l-iskema ta’ għajnuna, ikollu effett fuq l-eżami li l-Kummissjoni għandha twettaq fid-dawl tal-Artikolu 107(1) TFUE f’dak li jirrigwarda l-prova tal-eżistenza ta’ vantaġġ.
Minn dan isegwi li, għall-finijiet tad-determinazzjoni tal-eżistenza ta’ tali vantaġġ, il-Kummissjoni kellha teżamina esklużivament, fid-deċiżjoni kontenzjuża, l-“iskema ta’ għajnuna”, fis-sens tal-Artikolu 1(d) tar-Regolament 2015/1589, stabbilita permezz tal-miżura kontenzjuża, u mhux l-“għajnuna individwali”, fis-sens tal-Artikolu 1(e) ta’ dan ir-regolament, mogħtija fuq il-bażi ta’ din l-iskema.
Konsegwentement, il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta qieset, fil-punt 69 tas-sentenza appellata, li d-deċiżjoni kkontestata kellha tiġi analizzata kemm bħala deċiżjoni dwar skema ta’ għajnuna kif ukoll bħala deċiżjoni dwar għajnuna individwali.
Madankollu l-effett ta’ dan l-iżball ta’ liġi fuq il-legalità tas-sentenza appellata jiddependi fuq l-eżitu tal-eżami tal-ilmenti l-oħra mressqa mill-Kummissjoni insostenn tal-appell tagħha.
Fit-tieni lok, sa fejn il-Kummissjoni tilmenta li l-Qorti Ġenerali, essenzjalment, wettqet żball ta’ liġi fl-evalwazzjoni tar-rabta eżistenti bejn l-elementi favorevoli, bħal rata preferenzjali ta’ taxxa, u l-elementi sfavorevoli, bħal rata inqas għolja ta’ tnaqqis, ta’ skema ta’ għajnuna bħall-miżura kontenzjuża, sabiex tiddetermina jekk din l-iskema tagħtix lill-benefiċjarji tagħha vantaġġ li jaqa’ taħt l-Artikolu 107(1) TFUE, għandu jitfakkar li l-Qorti Ġenerali ddeċidiet, b’mod partikolari fil-punti 47, 48 u 69 tas-sentenza appellata, li sabiex tikkonkludi li tali vantaġġ kien jeżisti, il-Kummissjoni kellha l-obbligu li tevalwa b’mod globali l-iskema ta’ għajnuna inkwistjoni billi tieħu inkunsiderazzjoni kemm il-konsegwenzi favorevoli kif ukoll il-konsegwenzi sfavorevoli ta’ din l-iskema għall-benefiċjarji tagħha.
B’hekk, fil-punti 53 u 54 ta’ din is-sentenza, il-Qorti Ġenerali kkunsidrat li, sabiex ikun jista’ jiġi ddeterminat jekk il-miżura kontenzjuża setgħetx tagħti vantaġġ lill-benefiċjarji tagħha billi tqegħedhom f’sitwazzjoni iktar vantaġġuża minn dik li kienu jinsabu fiha li kieku kellhom joperaw fil-forma ta’ SAS, kien neċessarju li jiġu eżaminati l-komponenti differenti tas-sistema fiskali applikabbli għall-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru fl-intier tagħhom, sa fejn dawn il-komponenti jikkostitwixxu entità waħda inseparabbli.
F’dan ir-rigward, il-Qorti Ġenerali kkonstatat, fil-punt 55 tal-imsemmija sentenza, li l-Kummissjoni kienet ġustament irrilevat li, matul il-perijodu kkonċernat, bejn is-snin 90 u l‑2015 inklużi, fir-rigward tal-klabbs eliġibbli għall-miżura kontenzjuża kienet ġiet applikata rata nominali ta’ taxxa mnaqqsa meta mqabbla mal-klabbs li joperaw fil-forma ta’ kumpannija SAS.
Madankollu, fil-punti 56, 59, 65, 66 u 69 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali qieset li fil-kuntest tal-analiżi tas-sistema fiskali applikabbli għall-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru fl-intier tagħha, l-eżami tal-vantaġġ li jirriżulta mir-rata ta’ taxxa preferenzjali ma setax jiġi ddiżassoċjat minn dak tal-komponenti l-oħra ta’ din is-sistema fiskali u, b’mod partikolari, mill-eżami tat-tnaqqis għall-investiment mill-ġdid tal-profitti eċċezzjonali. Issa, mill-elementi pprovduti minn klabb ieħor benefiċjarju tal-miżura kontenzjuża matul il-proċedura amministrattiva segwita quddiem il-Kummissjoni, u riprodotta fil-punt 57 ta’ din is-sentenza, jirriżulta li l-parti massima tal-profitti li setgħet titnaqqas kienet inqas, għall-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru, minn dik applikabbli għall-kumpanniji SAS u li din iċ-ċirkustanza kellha importanza speċifika fis-settur tal-futbol professjonali.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Qorti Ġenerali kkonkludiet, fil-punti 58 sa 60 u 67 tas-sentenza appellata, li, billi llimitat ruħha li tikkonstata, fil-premessa 68 tad-deċiżjoni kontenzjuża, minn naħa, li ma kinitx ġiet prodotta l-prova li dan it-tnaqqis huwa “fil-prinċipju u fuq medda itwal aktar vantaġġu[ż]” u, min-naħa l-oħra, li dan it-tnaqqis jingħata “biss taħt ċerti kundizzjonijiet li ma japplikawx kontinwament”, il-Kummissjoni, li fuqha kien jaqa’ l-oneru li tipprova l-eżistenza ta’ vantaġġ, ma kinitx uriet suffiċjentement kif meħtieġ mil-liġi li seta’ jiġi eskluż li l-iċken possibbiltajiet ta’ tnaqqis ipaċu l-vantaġġ mislut mir-rata preferenzjali ta’ taxxa, filwaqt li kien possibbli għaliha li titlob lir-Renju ta’ Spanja jipprovdilha kull element ta’ informazzjoni rilevanti f’dan ir-rigward.
Dan ir-raġunament huwa vvizzjat bi żbalji ta’ liġi.
Ċertament, kif essenzjalment qieset ġustament il-Qorti Ġenerali fil-punti 47, 48, 53, 54 u 69 tas-sentenza appellata, fir-rigward ta’ skema ta’ għajnuna, il-Kummissjoni, anki jekk hija tista’ tillimita ruħha li tistudja, sabiex tivverifika jekk l-iskema inkwistjoni tagħtix vantaġġ lill-benefiċjarji tagħha, il-karatteristiċi ġenerali ta’ din l-iskema, mingħajr ma jkollha obbligu teżamina kull każ individwali ta’ applikazzjoni, għandha madankollu, kif jirriżulta mill-punti 63 sa 65 ta’ din is-sentenza, twettaq evalwazzjoni globali tal-imsemmija skema, billi tieħu inkunsiderazzjoni l-komponenti kollha li jikkostitwixxu l-karatteristiċi speċifiċi tagħha, kemm dawk favorevoli għall-benefiċjarji tagħha kif ukoll dawk sfavorevoli għalihom.
Madankollu, peress li, fil-każ ta’ tali skema ta’ għajnuna, l-eżami li l-Kummissjoni hija obbligata twettaq fir-rigward tal-Artikolu 107(1) TFUE jirrigwarda esklużivament, kif jirriżulta mill-punti 66 u 68 sa 77 ta’ din is-sentenza, din l-iskema u mhux l-għajnuna mogħtija ulterjorment fuq il-bażi tagħha, il-kwistjoni dwar jekk l-imsemmija skema tagħtix vantaġġ lill-benefiċjarji tagħha ma tistax tiddependi mis-sitwazzjoni finanzjarja ta’ dawn tal-aħħar fil-mument tal-għoti ulterjuri ta’ din l-għajnuna, iżda għandha neċessarjament tiġi evalwata, kif enfasizza l-Avukat Ġenerali fil-punt 76 tal-konklużjonijiet tiegħu, b’teħid inkunsiderazzjoni tal-mument tal-adozzjoni tal-iskema inkwistjoni, billi ssir analiżi
ex ante
(ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑8 ta’ Diċembru 2011, France Télécom vs Il‑Kummissjoni,
C‑81/10 P
,
EU:C:2011:811
, punt
).
B’hekk, meta l-iskema fiskali ta’ għajnuna tapplika fuq bażi annwali jew perjodika, il-Kummissjoni għandha turi biss, konformement mal-ġurisprudenza mfakkra fil-punti 58 sa 60 u 64 ta’ din is-sentenza, li din l-iskema ta’ għajnuna hija ta’ natura li tiffavorixxi lill-benefiċjarji tagħha billi tivverifika li din, ikkunsidrata globalment, tista’, fid-dawl tal-karatteristiċi speċifiċi għaliha, twassal, fil-mument tal-adozzjoni tagħha, għal tassazzjoni inqas meta mqabbla ma’ dik li tirriżulta mill-applikazzjoni tal-iskema ta’ tassazzjoni ġenerali, mingħajr ma jkun jimporta li, fid-dawl ta’ dawn il-karatteristiċi, din l-istituzzjoni ma tkunx f’pożizzjoni li tiddetermina, minn qabel u għal kull sena fiskali, il-livell preċiż ta’ tassazzjoni relatat magħha (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑8 ta’ Diċembru 2011, France Télécom vs Il‑Kummissjoni,
C‑81/10 P
,
EU:C:2011:811
, punti
u
).
Konformement mal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja mfakkra fil-punt 65 ta’ din is-sentenza, huwa fl-istadju tal-irkupru eventwali tal-għajnuna mogħtija fuq il-bażi ta’ din l-iskema ta’ għajnuna li l-Kummissjoni hija obbligata tiddetermina jekk l-imsemmija skema effettivament tatx vantaġġ lill-benefiċjarji tagħha individwalment, peress li tali rkupru jirrikjedi li jiġi ddefinit l-ammont eżatt tal-għajnuna li tagħha dawn tal-aħħar kellhom it-tgawdija effettiva matul kull sena fiskali.
Minn dan isegwi li l-impossibbiltà li fil-mument tal-adozzjoni ta’ skema ta’ għajnuna jiġi ddeterminat tali ammont ma tistax tipprekludi lill-Kummissjoni milli tikkonstata li din l-iskema setgħet, sa minn dan l-istadju, tagħti vantaġġ lil dawn tal-aħħar u ma tistax, korrelattivament, teżenta lill-Istat Membru kkonċernat milli jinnotifika tali skema skont l-Artikolu 108(3) TFUE.
F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li l-obbligu ta’ informazzjoni introdott minn din id-dispożizzjoni jikkostitwixxi wieħed mill-elementi fundamentali tas-sistema ta’ kontroll stabbilita mit-Trattat FUE fil-qasam tal-għajnuna mill-Istat. Fil-kuntest ta’ din is-sistema, l-Istati Membri għandhom l-obbligu, minn naħa, li jinformaw lill-Kummissjoni b’kull miżura intiża sabiex tintroduċi jew tbiddel għajnuna fis-sens tal-Artikolu 107(1) TFUE, u, min-naħa l-oħra, li ma jimplimentawx tali miżura, konformement mal-Artikolu 108(3) TFUE, sakemm l-istituzzjoni msemmija tkun għadha ma ħaditx deċiżjoni finali fir-rigward ta’ din il-miżura (ara, b’mod partikolari, is-sentenza tal‑5 ta’ Marzu 2019, Eesti Pagar,
C‑349/17
,
EU:C:2019:172
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Għalhekk, dan l-obbligu ta’ informazzjoni huwa essenzjali, sabiex il-Kummissjoni tkun tista’ teżerċita b’mod sħiħ il-missjoni ta’ kontroll li ġiet fdata lilha mill-Artikoli 107 u 108 TFUE fil-qasam tal-għajnuna mill-Istat u, b’mod partikolari, sabiex tevalwa, fl-eżerċizzju tal-ġurisdizzjoni esklużiva li hija tgawdi f’dan ir-rigward, taħt il-kontroll tal-qrati tal-Unjoni, il-kompatibbiltà ta’ miżuri ta’ għajnuna mas-suq intern skont l-Artikolu 107(3) TFUE (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tad‑29 ta’ Lulju 2019, Bayerische Motoren Werke u Freistaat Sachsen vs Il‑Kummissjoni,
C‑654/17 P
,
EU:C:2019:634
, punti
u
).
Għalhekk, l-eżami mwettaq mill-Kummissjoni dwar il-kundizzjonijiet tal-eżistenza ta’ għajnuna mill-Istat li taqa’ taħt l-Artikolu 107(1) TFUE ma jistax jiffavorixxi lill-Istati Membri li jagħtu għajnuniet bi ksur tal-Artikolu 108(3) TFUE għad-detriment ta’ dawk li, konformement ma’ din id-dispożizzjoni, jinnotifikaw l-għajnuniet mill-Istat ta’ proġett u jibqgħu lura milli jimplimentawhom fl-istennija tad-deċiżjoni finali adottata minn din l-istituzzjoni (ara f’dan is-sens, b’mod partikolari, is-sentenzi tad‑29 ta’ April 2004, L‑Italja vs Il‑Kummissjoni,
C‑298/00 P
,
EU:C:2004:240
, punt
, kif ukoll tal‑1 ta’ Ġunju 2006, P & O European Ferries (Vizcaya) u Diputación Foral de Vizcaya vs Il‑Kummissjoni,
C‑442/03 P u C‑471/03 P
,
EU:C:2006:356
, punt
).
K osserva l-Avukat Ġenerali fil-punt 83 tal-konklużjonijiet tiegħu, l-Istati Membri li jintroduċu skemi ta’ għajnuna bi ksur tal-obbligu impost fuqhom bis-saħħa tal-Artikolu 108(3) TFUE jkunu madankollu ffavoriti meta mqabbla ma’ dawk li jikkonformaw ruħhom ma’ dan l-obbligu li kieku l-Kummissjoni kienet obbligata tivverifika, għall-finijiet tal-evalwazzjoni tal-eżistenza ta’ skema ta’ għajnuna, fuq il-bażi ta’ tagħrif miġbur wara l-adozzjoni ta’ din is-sistema, jekk il-vantaġġ effettivament immaterjalizzax ruħu matul is-snin fiskali kollha ulterjuri, b’applikazzjoni tal-iskema inkwistjoni, jew jekk il-vantaġġi li jkunu mmaterjalizzaw ruħhom matul ċerti snin fiskali ġewx paċuti mill-iżvantaġġi kkonstatati waqt snin fiskali oħra.
Issa, f’dan il-każ, huwa paċifiku li, kif ikkonstatat il-Qorti Ġenerali fil-punt 55 tas-sentenza appellata fil-kuntest tal-evalwazzjoni sovrana tagħha tal-fatti, imfakkra fil-punt 81 ta’ din is-sentenza, mill-mument tal-adozzjoni tagħha, l-iskema ta’ għajnuna li tirriżulta mill-miżura kontenzjuża, sa fejn din kienet tagħti lil ċerti klabbs eliġibbli għal din l-iskema, li minnhom kien jagħmel parti l-FCB, il-possibbiltà li jkomplu joperaw, b’mod eċċezzjonali, bħala entità mingħajr skop ta’ lukru, ippermettiet lil dawn tal-aħħar jibbenefikaw minn rata preferenzjali ta’ taxxa meta mqabbel ma’ dik applikabbli għall-klabbs li joperaw bħala kumpannija SAS.
B’dan il-mod, l-iskema ta’ għajnuna inkwistjoni setgħet, sa mill-mument tal-adozzjoni tagħha, tiffavorixxi lill-klabbs li joperaw bħala entitajiet mingħajr skop ta’ lukru meta mqabbla mal-klabbs li joperaw bħala kumpannija SAS, u b’hekk tagħtihom vantaġġ li jista’ jaqa’ taħt l-Artikolu 107(1) TFUE.
Ċertament, huwa paċifiku wkoll li, minn dan l-istess mument, din l-iskema kienet tipprevedi rata ta’ tnaqqis għall-investiment mill-ġdid tal-profitti eċċezzjonali inqas għolja minn dik applikabbli għall-kumpanniji SAS.
Madankollu, kif jirriżulta mill-punti 86 sa 93 ta’ din is-sentenza, dan il-fatt ma huwiex ta’ natura li jqiegħed inkwistjoni l-konklużjoni li l-iskema ta’ għajnuna inkwistjoni kienet tagħti, sa mid-data tal-adozzjoni tagħha, vantaġġ lill-benefiċjarji tagħha.
Fil-fatt, b’riskju li jiġu pprivileġġati l-iskemi ta’ għajnuna implimentati bi ksur tal-obbligu stabbilit fl-Artikolu 108(3) TFUE, l-eżami, għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 107(1) TFUE, tal-effett tat-tnaqqis inkwistjoni, li fir-rigward tiegħu huwa paċifiku li dan jiddependi fuq l-okkorrenza ulterjuri ta’ ċirkustanzi inċerti u varjabbli, fuq ir-rata preferenzjali ta’ taxxa prevista mill-iskema ta’ għajnuna inkwistjoni u, b’mod partikolari, l-evalwazzjoni tal-punt dwar jekk din ir-rata preferenzjali hijiex paċuta permezz tal-imsemmi tnaqqis ma jistax, fir-rigward ta’ tali skema fiskali ta’ għajnuna bħal dik inkwistjoni, li tapplika fuq bażi annwali, jiġi applikat fil-mument tal-adozzjoni tal-imsemmija skema inkwantu dan l-effett jista’ jseħħ biss fi tmiem kull wieħed mis-snin fiskali ulterjuri.
Dan huwa
a fortiori
l-każ, hekk kif osserva l-Avukat Ġenerali, essenzjalment, fil-punti 112 u 113 tal-konklużjonijiet tiegħu, meta, bħal f’dan il-każ, l-iskema ta’ għajnuna inkwistjoni tkun intiża li tapplika matul perijodu indeterminat, b’tali mod li, fid-dawl tal-possibbiltajiet eventwali ta’ posponiment fil-forma ta’ kreditu ta’ taxxa, enfasizzati mill-FCB u mir-Renju ta’ Spanja, ma jista’ qatt jiġi totalment eskluż, hekk kif wara kollox ġie enfasizzat mill-Qorti Ġenerali nnifisha t fil-punt 60 tas-sentenza appellata, li t-tnaqqis inkwistjoni jwassal sabiex tul iż-żmien jiġu assorbiti l-effetti tal-miżura kontenzjuża b’tali mod li tiġi paċuta, minn mument speċifiku għal ieħor, ir-rata preferenzjali ta’ taxxa. Huwa għalhekk biss meta tali skema tkun waqfet definittivament milli tapplika, jekk effettivament iseħħ tali waqfien, li jkun possibbli li jiġi ddeterminat b’mod definittiv jekk dan it-tnaqqis effettivament innewtralizzax l-applikazzjoni tar-rata preferenzjali ta’ taxxa.
F’dan il-kuntest, kuntrarjament għal dak li l-Qorti Ġenerali enfasizzat fil-punti 65, 66 u 69 tas-sentenza appellata, ftit jimporta li t-tnaqqis għal investiment mill-ġdid tal-profitti eċċezzjonali għandu, kif ġie enfasizzat mill-FCB waqt is-seduta, importanza speċifika fis-settur tal-futbol professjonali fid-dawl, b’mod partikolari, tal-prattika tat-trasferimenti ta’ plejers. Fil-fatt, kif jirriżulta mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, dan il-fatt b’ebda mod ma huwa ta’ natura li jbiddel il-kundizzjonijiet għall-applikazzjoni tal-Artikoli 107 u 108 TFUE (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑18 ta’ Lulju 2006, Meca‑Medina u Majcen vs Il‑Kummissjoni,
C‑519/04 P
,
EU:C:2006:492
, punt
).
Minn dan isegwi li, sabiex turi suffiċjentement kif meħtieġ mil-liġi li l-iskema ta’ għajnuna inkwistjoni tagħti vantaġġ lill-benefiċjarji tagħha li jaqa’ taħt l-Artikolu 107(1) TFUE, il-Kummissjoni ma kinitx obbligata teżamina, fid-deċiżjoni kontenzjuża, l-effett tat-tnaqqis għal investiment mill-ġdid tal-profitti eċċezzjonali u lanqas dak tal-possibbiltajiet ta’ posponiment fil-forma ta’ kreditu ta’ taxxa u, b’mod partikolari, jekk dan it-tnaqqis jew dawn il-possibbiltajiet ipaċux il-vantaġġ li jirriżulta mir-rata preferenzjali ta’ taxxa. L-eventwalità ta’ tali tpaċija ma tistax twassal għall-konsegwenza li l-Kummissjoni ma setgħetx tikkonstata l-eżistenza ta’ skema ta’ għajnuna, u lanqas wara kollox li hija ma setgħetx tordna l-irkupru tal-għajnuna individwali sa fejn din ingħatat lil klabbs benefiċjarji fuq il-bażi ta’ din l-iskema għal ċerti snin fiskali speċifiċi mill-mument tal-adozzjoni tad-deċiżjoni kontenzjuża. Fil-fatt, huwa preċiżament fl-istadju tal-irkupru eventwali tal-għajnuna mogħtija fuq il-bażi ta’ din l-iskema ta’ għajnuna li l-Kummissjoni għandha tieħu inkunsiderazzjoni dawn l-effetti meta jkun hemm lok li jiġi ddeterminat l-ammont eżatt tal-għajnuna li tagħha l-benefiċjarju kiseb it-tgawdija effettiva.
Għaldaqstant, hemm lok li jiġi kkonstatat li, billi ddeċidiet, fil-punti 59 u 67 tas-sentenza appellata, li l-Kummissjoni kienet obbligata twettaq tali eżami, il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi, mingħajr ma jkun neċessarju, f’dan ir-rigward, li jittieħed inkunsiderazzjoni d-dokument prodott mill-Kummissjoni bħala anness mar-replika tagħha dwar it-trasferimenti, b’mod partikolari, tal-FCB, u lanqas l-elementi mressqa minnha dwar il-portata tad-deċiżjoni kontenzjuża jew ċerti fatti u dispożizzjonijiet tad-dritt nazzjonali fil-qasam tat-tnaqqis għal investiment mill-ġdid ta’ profitti eċċezzjonali, li tagħhom il-FCB jikkontesta l-ammissibbiltà.
Dan l-iżball ta’ liġi wassal lill-Qorti Ġenerali sabiex twettaq żball ta’ liġi ieħor meta kkritikat lill-Kummissjoni, fil-punt 59 tas-sentenza appellata, li ma talbitx lir-Renju ta’ Spanja l-elementi ta’ informazzjoni rilevanti li jippermettu li jiġi evalwat dan l-effett.
Barra minn hekk, mill-kunsiderazzjonijiet preċedenti jirriżulta li l-Qorti Ġenerali wettqet ukoll żball ta’ liġi meta ddeċidiet, fil-punti 72 sa 75 tas-sentenza appellata, li d-differenzi bejn l-iskema ta’ għajnuna li tirriżulta mill-miżura kontenzjuża u l-iskema ta’ għajnuna inkwistjoni fis-sentenza tat‑8 ta’ Diċembru 2011, France Télécom vs Il‑Kummissjoni (
C‑81/10 P
,
EU:C:2011:811
), kienu jipprekludu l-applikazzjoni tal-konstatazzjonijiet magħmula mill-Qorti tal-Ġustizzja, b’mod partikolari, fil-punti 19 sa 24 ta’ din is-sentenza, għal din il-kawża. Fil-fatt, lil hinn mid-differenzi fattwali neqsin minn rilevanza għall-applikazzjoni tal-Artikolu 107(1) TFUE, l-imsemmija sentenza, kif jirriżulta, b’mod partikolari mill-punti 86 u 87 ta’ din is-sentenza, kienet tirrigwarda wkoll skema ta’ għajnuna li, mill-mument tal-adozzjoni tagħha, kienet tagħti vantaġġ lill-benefiċjarju tagħha billi tagħtih rata preferenzjali ta’ taxxa, anki jekk ma kienx possibbli għall-Kummissjoni li tiddetermina, minn qabel u għal kull sena fiskali, il-livell preċiż ta’ tassazzjoni relatat miegħu.
Dawn il-konstatazzjonijiet b’ebda mod ma jistgħu jitqiegħdu inkwistjoni bl-argument żviluppat mir-Renju ta’ Spanja, kemm fis-sottomissjonijiet bil-miktub tiegħu kif ukoll waqt is-seduta, ibbażat fuq l-awtonomija fiskali tal-Istati Membri. Fil-fatt, konformement ma’ ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, dawn għandhom jeżerċitaw il-ġurisdizzjoni tagħhom fil-qasam tat-tassazzjoni diretta fl-osservanza tad-dritt tal-Unjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑24 ta’ Ottubru 2019, État belge,
C‑35/19
,
EU:C:2019:894
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata) u, b’mod partikolari, tar-regoli stabbiliti mit-Trattat FUE fil-qasam tal-għajnuna mill-Istat (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tad-29 ta’ Marzu 2012, 3M Italia,
C‑417/10
,
EU:C:2012:184
, punti
,
u
). Għalhekk l-Istati Membri għandhom joqgħodu lura, fl-eżerċizzju ta’ din il-ġurisdizzjoni, milli jadottaw miżuri li jistgħu jikkostitwixxu għajnuna mill-Istat inkompatibbli mas-suq intern, fis-sens tal-Artikolu 107 TFUE.
Għal dawn il-motivi kollha, is-sentenza appellata għandha tiġi annullata sa fejn tilqa’ t-tieni motiv invokat fl-ewwel istanza u konsegwentement tannulla d-deċiżjoni kontenzjuża.
Fuq ir-rikors quddiem il-Qorti Ġenerali
Konformement mat-tieni sentenza tal-ewwel paragrafu tal-Artikolu 61 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, din tal-aħħar tista’, fil-każ li tannulla d-deċiżjoni tal-Qorti Ġenerali, taqta’ l-kawża b’mod definittiv hija stess meta din tkun fi stat li tiġi deċiża.
F’dan il-każ, fid-dawl, b’mod partikolari, tal-fatt li r-rikors għal annullament ippreżentat mill-FCB fil-kawża T‑865/16 huwa bbażat fuq motivi li kienu suġġetti għal dibattitu kontradittorju quddiem il-Qorti Ġenerali u li l-eżami tagħhom ma jirrikjedi l-adozzjoni ta’ ebda miżura supplimentari ta’ organizzazzjoni tal-proċedura jew ta’ kompilazzjoni tal-proċess, il-Qorti tal-Ġustizzja tqis li dan ir-rikors huwa fi stat li jiġi deċiż u li hemm lok li tingħata deċiżjoni definittiva fuqu (ara, b’analoġija, is-sentenza tat‑8 ta’ Settembru 2020, Il‑Kummissjoni u Il‑Kunsill vs Carreras Sequeros et,
C‑119/19 P u C‑126/19 P
,
EU:C:2020:676
, punt
), fil-limiti tat-tilwima li biha hija adita (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑1 ta’ Lulju 2008, Chronopost u La Poste vs UFEX et,
C‑341/06 P u C‑342/06 P
,
EU:C:2008:375
, punt
).
Dan ir-rikors huwa bbażat fuq ħames motivi, imsemmija fil-punt 8 ta’ din is-sentenza. Peress li l-Qorti Ġenerali ċaħdet l-ewwel wieħed minn dawn il-motivi, mingħajr ma l-FCB jew ir-Renju ta’ Spanja kkontestaw, fil-kuntest ta’ appell inċidentali, il-fondatezza ta’ din il-parti tas-sentenza appellata, l-annullament ta’ din is-sentenza, deċiża mill-Qorti tal-Ġustizzja, ma jqigħedx inkwistjoni lil din tal-aħħar sa fejn il-Qorti Ġenerali ċaħdet dan il-motiv (ara, b’analoġija, is-sentenza tal‑1 ta’ Lulju 2008, Chronopost u La Poste vs UFEX et,
C‑341/06 P u C‑342/06 P
,
EU:C:2008:375
, punt
).
Fil-fatt, il-formulazzjoni tal-Artikolu 178(1) tar-Regoli tal-Proċedura tipprovdi li t-talbiet tal-appell inċidentali għandhom ikunu intiżi għall-annullament, totali jew parzjali, tad-deċiżjoni tal-Qorti Ġenerali, mingħajr ma jillimitaw il-portata ta’ dawn it-talbiet għad-deċiżjoni tal-Qorti Ġenerali hekk kif din tkun tinsab fid-dispożittiv ta’ din id-deċiżjoni, bid-differenza tal-Artikolu 169(1) ta’ dawn ir-regoli, relatat mat-talbiet tal-appell. Minn dan isegwi li, f’dan il-każ, il-FCB u r-Renju ta’ Spanja setgħu jippreżentaw appell inċidentali li jqiegħed inkwistjoni ċ-ċaħda, mill-Qorti Ġenerali, tal-ewwel motiv imressaq fl-ewwel istanza. Fl-assenza ta’ tali appell inċidentali, is-sentenza appellata hija mogħnija bl-awtorità ta’
res judicata
sa fejn il-Qorti Ġenerali ċaħdet l-ewwel motiv invokat fl-ewwel istanza.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, għandhom jiġu eżaminati biss l-erba’ motivi l-oħra invokati mill-FCB fl-ewwel istanza.
Fuq it-tieni motiv, ibbażat fuq il-ksur tal-Artikolu 107(1) TFUE, sa fejn il-Kummissjoni wettqet żball ta’ evalwazzjoni fir-rigward tal-eżistenza ta’ vantaġġ, u tal-prinċipju ta’ amministrazzjoni tajba fl-eżami tal-eżistenza tal-imsemmi vantaġġ
L-argumenti tal-partijiet
Il-FCB, sostnut mir-Renju ta’ Spanja, jilmenta li l-Kummissjoni qieset li l-miżura kontenzjuża kienet tatu vantaġġ li jaqa’ taħt l-Artikolu 107(1) TFUE. Fil-fatt, hija wettqet paragun formali tar-rati ta’ taxxa applikabbli, rispettivament, għall-kumpanniji pubbliċi b’responsabbiltà limitata u għall-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru, mingħajr madankollu ma eżaminat il-portata tat-tnaqqis fiskali li għalih kellha dritt kull waħda minnhom. B’dan il-mod, il-Kummissjoni ma vverifikatx jekk, matul il-perijodu kkonċernat, ir-rata effettiva ta’ taxxa tal-erba’ klabbs tal-futbol inkwistjoni kinitx tagħtihom vantaġġ. Issa, l-eżami komparattiv tal-effetti kumulattivi tar-rata ta’ tassazzjoni u tat-tnaqqis applikabbli juri li l-iskema inkwistjoni kellha effett sfavorevoli fuq il-FCB, meta mqabbla mal-iskema applikabbli għall-kumpanniji SAS. Għalhekk, il-Kummissjoni kisret l-obbligu tagħha li twettaq analiżi kompleta u imparzjali tal-elementi kollha rilevanti tal-proċess. Minħabba f’hekk, hija kisret ukoll l-Artikolu 107(1) TFUE, minħabba l-assenza ta’ distorsjoni tal-kompetizzjoni, u ppreġudikat il-preżunzjoni ta’ innoċenza.
Il-Kummissjoni tikkontesta dan l-argument.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
Jeħtieġ sempliċement li jiġi kkonstatat, f’dan ir-rigward, li, għar-raġunijiet esposti, essenzjalment, fil-punti 79 sa 106 ta’ din is-sentenza, il-Kummissjoni ma kinitx obbligata, sabiex turi b’mod suffiċjenti kif meħtieġ mil-liġi li l-iskema ta’ għajnuna li tirriżulta mill-miżura kontenzjuża tagħti lill-benefiċjarji tagħha vantaġġ li jaqa’ taħt l-Artikolu 107(1) TFUE, li teżamina, fid-deċiżjoni kontenzjuża, l-effett tat-tnaqqis għal investiment mill-ġdid tal-profitti eċċezzjonali u, b’mod partikolari, il-kwistjoni dwar jekk din tpaċix il-vantaġġ li jirriżulta mir-rata preferenzjali ta’ taxxa. Għaldaqstant, il-Kummissjoni ma kellhiex l-obbligu, għall-finijiet tal-adozzjoni ta’ din id-deċiżjoni, li titlob lir-Renju ta’ Spanja jipproduċi elementi rilevanti li jippermettu li ssir tali evalwazzjoni.
Għaldaqstant il-Kummissjoni ġustament qieset, fil-premessa 68 tal-imsemmija deċiżjoni, li t-tnaqqis għal investiment mill-ġdid ta’ profitti eċċezzjonali applikabbli għall-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru ma kellux jittieħed inkunsiderazzjoni sabiex jiġi ddeterminat jekk il-miżura kontenzjuża kinitx tagħti vantaġġ lill-benefiċjarji tagħha, għar-raġuni li, peress li huwa mogħti biss taħt ċerti kundizzjonijiet li ma humiex dejjem issodisfatti, dan it-tnaqqis ma kienx ta’ natura li jinnewtralizza sistematikament, għal kull sena fiskali, il-vantaġġ mogħti mir-rata preferenzjali ta’ taxxa. Kif indikat ġustament il-Kummissjoni fil-premessa 95 tal-istess deċiżjoni, l-impatt eventwali tal-imsemmi tnaqqis għandu, min-naħa l-oħra, jittieħed inkunsiderazzjoni, każ b’każ, fil-kuntest tal-proċedura ta’ rkupru, sabiex jiġi ddeterminat, għal kull sena fiskali, l-ammont eżatt tal-għajnuna li għandha tiġi rkuprata.
Fir-rigward tal-allegazzjonijiet tal-FCB ibbażati fuq l-assenza ta’ distorsjoni tal-kompetizzjoni u fuq il-ksur tal-preżunzjoni ta’ innoċenza, li l-Qorti Ġenerali tikkonstata, fil-punti 39 u 40 tas-sentenza appellata, għandu jiġi kkonstatat li dawn ma huma bbażati fuq ebda kunsiderazzjoni awtonoma, iżda li dawn jitħalltu kompletament mal-argumenti l-oħra mressqa insostenn tat-tieni motiv intiż li juri, rispettivament, żball ta’ evalwazzjoni dwar l-eżistenza ta’ vantaġġ u l-ksur tal-prinċipju ta’ amministrazzjoni tajba. Dawn l-allegazzjonijiet għandhom, għaldaqstant, jiġu miċħuda għall-istess raġunijiet.
Minn dan isegwi li t-tieni motiv għandu jiġi miċħud bħala infondat.
Fuq it-tielet motiv, ibbażat fuq il-ksur tal-prinċipji ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi u ta’ ċertezza legali
L-argumenti tal-partijiet
Il-FCB isostni li l-Kummissjoni kisret, fid-deċiżjoni kontenzjuża, il-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi, sa fejn hija ordnat l-irkupru tal-għajnuna inkwistjoni. Fil-fatt, il-FCB seta’ jinvoka aspettattivi leġittimi fil-legalità tas-sistema fiskali ta’ natura ġenerali inkwistjoni, li barra minn hekk dan il-klabb ma setax jevita, fid-dawl, minn naħa, tal-azzjoni tal-awtoritajiet fiskali Spanjoli, li, matul l-ispezzjonijiet differenti li huma wettqu waqt il-perijodu li matulu l-Kummissjoni mexxiet il-proċedura skont l-Artikoli 107 u 108 TFUE, kienu għadhom japplikaw fir-rigward tiegħu is-sistema fiskali applikabbli għall-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru u, min-naħa l-oħra, tat-tul ta’ żmien manifestament eċċessiv ta’ din il-proċedura peress li kienu għaddew iktar minn erba’ snin bejn ir-reġistrazzjoni tal-ilment u l-ftuħ tal-proċedura ta’ investigazzjoni formali u iktar minn 30 xahar addizzjonali kienu neċessarji għall-adozzjoni tad-deċiżjoni kontenzjuża. Barra minn hekk, għandha tittieħed inkunsiderazzjoni n-natura eċċezzjonali tal-imsemmija proċedura, li nbdiet biss wara l-intervent tal-Ombudsman Ewropew.
Il-Kummissjoni tikkontesta dan l-argument.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
Għandu jitfakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, fid-dawl tan-natura imperattiva tal-istħarriġ tal-għajnuna mill-Istat imwettaq mill-Kummissjoni skont l-Artikolu 108 TFUE, minn naħa, l-impriżi benefiċjarji ta’ għajnuna jistgħu jinvokaw, bħala prinċipju, aspettattivi leġittimi fir-regolarità tal-għajnuna biss jekk din tkun ingħatat b’osservanza tal-proċedura prevista f’dan l-artikolu u, min-naħa l-oħra, operatur ekonomiku diliġenti għandu normalment ikun f’pożizzjoni li jiżgura ruħu li din il-proċedura tkun ġiet osservata. B’mod partikolari, meta għajnuna tiġi implimentata mingħajr notifika minn qabel lill-Kummissjoni, b’tali mod li hija illegali bis-saħħa tal-Artikolu 108(3) TFUE, il-benefiċjarju ta’ din l-għajnuna ma jistax jinvoka, f’dak il-waqt, aspettattivi leġittimi fir-regolarità tal-għoti tagħha (sentenzi tal-5 ta’ Marzu 2019, Eesti Pagar,
C‑349/17
,
EU:C:2019:172
, punt
, kif ukoll tad‑29 ta’ Lulju 2019, Bayerische Motoren Werke u Freistaat Sachsen vs Il‑Kummissjoni,
C‑654/17 P
,
EU:C:2019:634
, punt
). Dan japplika kemm fil-każijiet ta’ għajnuna individwali kif ukoll f’dawk ta’ għajnuna mogħtija bis-saħħa ta’ skema ta’ għajnuna (sentenza tat‑30 ta’ April 2020, Nelson Antunes da Cunha,
C‑627/18
,
EU:C:2020:321
, punt
).
Għalhekk, fl-assenza, f’dan il-każ, ta’ notifika tal-miżura kontenzjuża mir-Renju ta’ Spanja skont l-Artikolu 108(3) TFUE, il-FCB f’ebda każ ma jista’ jinvoka ksur tal-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi.
B’mod partikolari, mingħajr ma jkun neċessarju li tingħata deċiżjoni dwar l-allegata natura eċċessiva tat-tul tal-proċedura, għandu jiġi enfasizzat li, peress li dan l-Istat Membru għalhekk ma ppermettiex lill-Kummissjoni tevalwa din il-miżura fid-dawl tal-Artikolu 107 TFUE, ebda indikazzjoni dwar il-konformità tagħha ma’ din id-dispożizzjoni ma tista’ tiġi dedotta mit-tul ta’ din il-proċedura.
Fl-aħħar nett, fir-rigward tal-allegat ksur tal-prinċipju ta’ ċertezza legali, għandu jiġi kkonstatat li, għalkemm il-FCB jinvoka formalment il-ksur ta’ dan il-prinċipju fit-titolu tat-tielet motiv tiegħu, min-naħa l-oħra, huwa ma jressaq ebda argument separat ta’ natura li juri tali ksur.
Minn dan isegwi li t-tielet motiv għandu jiġi miċħud bħala infondat.
Fuq ir-raba’ motiv, ibbażat fuq il-ksur tal-Artikolu 107(1) TFUE, sa fejn il-Kummissjoni ma ħaditx inkunsiderazzjoni l-fatt li l-miżura kontenzjuża kienet iġġustifikata mil-loġika interna tas-sistema fiskali
L-argumenti tal-partijiet
Il-FCB, sostnut mir-Renju ta’ Spanja, isostni li l-eżistenza ta’ sistemi fiskali differenti għall-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru u għall-kumpanniji pubbliċi b’responsabbiltà limitata hija ġġustifikata mil-loġika interna tas-sistema fiskali Spanjola. Fil-fatt, filwaqt li tal-ewwel ma jwettqux it-tqassim tal-profitti tagħhom lill-membri tagħhom, tat-tieni jfittxu, għall-kuntrarju, il-kisba ta’ tali profitti għat-tqassim bejn il-membri tagħhom. L-eżistenza ta’ tali sistema fiskali differenti hija għalhekk iġġustifikata wkoll fis-settur tal-futbol professjonali. Issa, il-Kummissjoni, bi ksur tal-obbligu ta’ motivazzjoni tagħha taħt l-Artikolu 296 TFUE, ma tispjegax kif dan ma huwiex il-każ f’dan is-settur.
Il-Kummissjoni tikkontesta dan l-argument.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
Għandu jiġi kkonstatat li, kuntrarjament għal dak li jippreżupponi l-FCB bl-argument li jiżviluppa insostenn tar-raba’ motiv tiegħu, il-miżura kontenzjuża, eżaminata mill-Kummissjoni, fid-deċiżjoni tagħha, fir-rigward tal-Artikolu 107 TFUE, ma tikkonsistix fl-eżistenza, fid-dritt Spanjol, ta’ sistemi fiskali differenti għall-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru u għall-kumpanniji pubbliċi b’responsabbiltà limitata, iżda fl-issikkar, fis-settur tal-isport professjonali, tal-kamp ta’ applikazzjoni
ratione personae
tal-istruttura tal-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru, li timplika l-eżistenza, bejn klabbs ta’ futbol professjonali, ta’ differenza fit-trattament għal dak li jikkonċerna l-aċċess għal din il-forma ġuridika u li tintroduċi, għalhekk, sistema fiskali differenti bejn dawn il-klabbs skont jekk kellhomx jiġu ttrasformati f’kumpanniji pubbliċi b’responsabbiltà limitata jew jekk setgħux, bħala eċċezzjoni, ikomplu joperaw bħala entitajiet mingħajr skop ta’ lukru.
Minn dan isegwi li r-raba’ motiv, sa fejn huwa intiż li jiġġustifika miżura li ma hijiex dik li hija s-suġġett tad-deċiżjoni kontenzjuża, għandu jiġi miċħud bħala ineffettiv.
Fuq il-ħames motiv, ibbażat fuq il-ksur tal-Artikolu 108 TFUE kif ukoll tal-Artikoli 21 sa 23 tar-Regolament 2015/1589, sa fejn il-Kummissjoni ordnat l-irkupru ta’ għajnuna eżistenti u ma osservatx il-proċedura prevista għal dan it-tip ta’ għajnuna
L-argumenti tal-partijiet
Il-FCB, sostnut mir-Renju ta’ Spanja, isostni li l-Kummissjoni wettqet żball billi ma kkonstatatx li l-miżura kontenzjuża tikkostitwixxi “għajnuna eżistenti”, fis-sens tal-Artikolu 1(b)(i) tar-Regolament 2015/1589, peress li t-trattament differenzjat li għalih huma suġġetti l-kumpanniji pubbliċi b’responsabbiltà limitata u l-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru fis-settur tal-futbol professjonali, f’dak li jirrigwarda r-rata ta’ taxxa applikabbli għalihom, kien diġà jeżisti fil-mument tal-adeżjoni tar-Renju ta’ Spanja mal-Komunità Ekonomika Ewropea fl‑1 ta’ Jannar 1986. Fil-fatt, il-liġi dwar it-taxxa fuq il-kumpanniji fis-seħħ fil-mument ta’ din l-adeżjoni, jiġifieri l-Ley 61/1978, del Impuesto sobre Sociedades (il-Liġi Nru 61/1978, dwar it-Taxxa fuq il-Kumpanniji), tas‑27 ta’ Diċembru 1978 (BOE Nru 312, tat‑30 ta’ Diċembru 1978, p. 29429), kienet diġà tistabbilixxi sistemi fiskali differenti għal dawn il-kumpanniji u għal dawn l-entitajiet. Konsegwentement skont l-Artikolu 108 TFUE, il-Kummissjoni ma tistax tordna l-irkupru ta’ din l-għajnuna. Konformement mal-Artikoli 21 sa 23 ta’ dan ir-regolament, il-Kummissjoni setgħet, min-naħa l-oħra, tqis li l-miżura kontenzjuża kienet tikkostitwixxi għajnuna eżistenti inkompatibbli mas-suq intern u, jekk ikun il-każ, teżamina l-miżuri utli għall-finijiet tat-tneħħija ta’ din l-għajnuna.
Il-Kummissjoni tikkontesta dan l-argument.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
Għandu jitfakkar li, konformement mal-Artikolu 1(b)(i) tar-Regolament 2015/1589, “għajnuna eżistenti” tfisser kull għajnuna eżistenti qabel id-dħul fis-seħħ tat‑Trattat FUE u li tkun għadha applikabbli wara d-dħul fis-seħħ ta’ dan it-Trattat fl-Istati Membri rispettivi.
Barra minn hekk, bis-saħħa tal-Artikolu 1(c) ta’ dan ir-regolament, it-tibdil ta’ għajnuna eżistenti għandu jitqies bħala “għajnuna ġdida” suġġetta għall-obbligu ta’ informazzjoni previst fl-Artikolu 108(3) TFUE. L-ewwel sentenza tal-Artikolu 4(1) tar-Regolament Nru 794/2004, kif emendat bir-Regolament 2015/2282, tippreċiża, f’dan ir-rigward, li kull bidla minbarra l-bidliet ta’ natura purament formali jew amministrattiva li ma humiex ta’ natura li jinfluwenzaw l-evalwazzjoni tal-kompatibbiltà tal-miżura ta’ għajnuna mas-suq intern għandha tiġi kklassifikata bħala tibdil ta’ għajnuna eżistenti, għall-finijiet tal-Artikolu 1(c) tar-Regolament 2015/1589.
F’dan il-każ, huwa ċertament paċifiku li r-rata preferenzjali ta’ taxxa applikabbli għall-entitajiet mingħajr skop ta’ lukru kienet teżisti qabel l-adeżjoni tar-Renju ta’ Spanja mal-Komunità Ekonomika Ewropea fl‑1 ta’ Jannar 1986.
Madankollu, kif irrilevat il-Kummissjoni fil-premessa 79 tad-deċiżjoni kontenzjuża, l-emenda li saret bil-Liġi 10/1990, wara din l-adeżjoni, introduċiet differenzjazzjoni fis-settur tal-isport professjonali, billi rrifjutat lill-klabbs tal-futbol professjonali b’mod ġenerali l-possibbiltà li joperaw bħala entità mingħajr skop ta’ lukru filwaqt li rriżervat din il-possibbiltà, u s-sistema fiskali assoċjata magħha, għall-erba’ klabbs tal-futbol eliġibbli għal din id-deroga.
B’dan il-mod, il-Liġi 10/1990 introduċiet differenzjazzjoni fiskali, fi ħdan l-istess settur, li ma hijiex ta’ natura purament formali jew amministrattiva.
B’mod partikolari, għandu jiġi kkonstatat li din il-bidla jista’ jkollha effett fuq l-evalwazzjoni tal-kompatibbiltà tal-miżura kontenzjuża fid-dawl tal-Artikolu 107(3) TFUE, peress li, billi tillimita t-trattament fiskali vantaġġuż li jirriżulta minnha għal ċerti klabbs tal-futbol professjonali biss, din hija ta’ natura li taffettwa l-kapaċità tar-Renju ta’ Spanja li jinvoka l-kompatibbiltà tal-iskema ta’ għajnuna inkwistjoni fid-dawl tal-għan ta’ promozzjoni tal-isport, eżaminata fil-premessi 85 u 86 tad-deċiżjoni kontenzjuża, bħala għan ta’ interess komuni, fis-sens tal-Artikolu 107(3)(c) TFUE.
Minn dan isegwi li l-ħames motiv għandu jiġi miċħud bħala infondat.
Peress li ebda wieħed mill-aggravji ma ntlaqa’, l-appell għandu, konsegwentement, jiġi miċħud.
Fuq l-ispejjeż
Skont l-Artikolu 184(2) tar-Regoli tal-Proċedura, meta l-appell ma jkunx fondat jew meta l-appell ikun fondat u l-Qorti tal-Ġustizzja taqta’ l-kawża definittivament hija stess, hija għandha tiddeċiedi fuq l-ispejjeż.
Skont l-Artikolu 138(1) ta’ dawn ir-Regoli tal-Proċedura, applikabbli għall-proċedura ta’ appell bis-saħħa tal-Artikolu 184(1) tal-imsemmija regoli, il-parti li titlef il-kawża għandha tbati l-ispejjeż jekk dawn ikunu ntalbu.
F’dan il-każ, peress li l-FCB tilef u l-Kummissjoni talbet, quddiem il-Qorti Ġenerali iżda mhux quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja, li l-FCB jiġi kkundannat għall-ispejjeż, hemm lok li dan tal-aħħar jiġi kkundannati għall-ispejjeż tal-Kummissjoni relatati mal-proċedura quddiem il-Qorti Ġenerali, filwaqt li l-Kummissjoni għandha tbati l-ispejjeż rispettivi tagħha relatati ma’ dan l-appell.
Konformement mal-Artikolu 140(1) tar-Regoli tal-Proċedura, applikabbli għall-proċedura ta’ appell bis-saħħa tal-Artikolu 184(1) ta’ dawn ir-regoli, l-Istati Membri li intervjenew fil-kawża għandhom ibatu l-ispejjeż rispettivi tagħhom. Konsegwentement, ir-Renju ta’ Spanja, intervenjent fil-kuntest tar-rikors quddiem il-Qorti Ġenerali u li pparteċipa fil-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja, għandu jbati l-ispejjeż rispettivi tiegħu.

Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (Il-Ħames Awla) taqta’ u tiddeċiedi:

1)
Is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-Unjoni Ewropea tas‑26 ta’ Frar 2019, Fútbol Club Barcelona vs Il‑Kummissjoni (
T‑865/16
,
EU:T:2019:113
), hija annullata sa fejn din tilqa’ t-tieni motiv invokat fl-ewwel istanza u tannulla d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni (UE) 2016/2391 tal‑4 ta’ Lulju 2016, dwar l-Għajnuna mill-Istat SA.29769 (2013/C) (ex 2013/NN) implimentata minn Spanja għal ċerti klabbs tal-futbol.

2)
Ir-rikors ippreżentat fil-kawża T‑865/16 mill-Fútbol Club Barcelona, intiż għall-annullament tad-Deċiżjoni 2016/2391, huwa miċħud.

3)
Il-Fútbol Club Barcelona għandu jbati, minbarra l-ispejjeż rispettivi tiegħu, l-ispejjeż sostnuti mill-Kummissjoni Ewropea fil-kuntest tal-proċedura quddiem il-Qorti Ġenerali tal-Unjoni Ewropea.

4)
Il-Kummissjoni Ewropea għandha tbati l-ispejjeż rispettivi tagħha sostnuti fil-kuntest ta’ dan l-appell.

5)
Ir-Renju ta’ Spanja għandu jbati l-ispejjeż rispettivi tiegħu.

Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: l-Ispanjol.