CELEX: 62015CJ0389
Rikors għal annullament
Deċiżjoni tal-Kunsill li tawtorizza l-ftuħ ta’ negozjati dwar Ftehim ta’ Lisbona rrevedut dwar id-denominazzjonijiet ta’ oriġini u l-indikazzjonijiet ġeografiċi
Artikolu 3(1) TFUE
Kompetenza esklużiva tal-Unjoni
Politika kummerċjali komuni
Artikolu 207(1) TFUE
Aspetti kummerċjali tal-proprjetà intellettwali

Permezz tar-rikors tagħha, il-Kummissjoni Ewropea titlob l-annullament tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 8512/15, tas-7 ta’ Mejju 2015, li tawtorizza l-ftuħ ta’ negozjati dwar Ftehim ta’ Lisbona rrevedut dwar id-denominazzjonijiet ta’ oriġini u l-indikazzjonijiet ġeografiċi, għal dak li jirrigwarda kwistjonijiet li jaqgħu taħt il-kompetenza tal-Unjoni Ewropea (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kkontestata”).
Il-kuntest ġuridiku
Id-dritt internazzjonali
Il-Konvenzjoni ta’ Pariġi
Il-Konvenzjoni għall-protezzjoni tal-proprjetà industrijali, ġiet iffirmata f’Pariġi fl-20 ta’ Marzu 1883, irreveduta l-aħħar fi Stokkolma fl-14 ta’ Lulju 1967 u emendata fit-28 ta’ Settembru 1979 (Ġabra tat-Trattati tan-Nazzjonijiet Uniti, Vol. 828, Nru 11851, p. 305, iktar ’il quddiem il-“Konvenzjoni ta’ Pariġi”).
It-test inizjali ta’ din il-konvenzjoni kien jinkludi preambolu, mhux riprodott fil-verżjoni rreveduta sussegwenti tiegħu, li jipprovdi li l-partijiet kontraenti ddeċidew li jikkonkluduha peress li kienu “motivati bix-xewqa li tiġi żgurata, bi ftehim komuni, protezzjoni kompleta u effettiva tal-industrija u tal-kummerċ tan-nazzjonijiet tal-Istati rispettivi tagħhom u li ssir kontribuzzjoni għall-garanzija tad-drittijiet tal-inventuri u tal-lealtà tat-tranżazzjonijiet kummerċjali” [traduzzjoni mhux uffiċjali].
L-Artikolu 1 tal-Konvenzjoni ta’ Pariġi jipprovdi b’mod partikolari li l-Istati li għalihom tapplika l-Konvenzjoni ta’ Pariġi jikkostitwixxu Unjoni għall-protezzjoni tal-proprjetà industrijali, inkluż il-privattivi, il-mudelli, id-disinni, it-trade marks, l-isem kummerċjali u l-indikazzjonijiet ta’ provenjenza jew denominazzjonijiet tal-oriġini, kif ukoll ir-ripressjoni tal-kompetizzjoni żleali.
L-Artikolu 2 ta’ din il-konvenzjoni jistipula b’mod partikolari li ċ-ċittadini ta’ kull wieħed mill-Istati ta’ din l-Unjoni għandhom igawdu fl-Istati kollha l-oħra tagħha, fir-rigward tal-protezzjoni tal-proprjetà industrijali, il-vantaġġi li l-liġijiet rispettivi ta’ dawn l-Istati l-oħra jagħtu lin-nazzjonalitajiet u li ser jibbenefikaw konsegwentalment mill-istess protezzjoni bħal dawn tal-aħħar.
F’dan il-kuntest, l-Artikoli 10 sa 10
ter
tal-imsemmija konvenzjoni jobbligaw lill-Istati tal-imsemmija Unjoni jiggarantixxu liċ-ċittadini tagħhom protezzjoni effettiva kontra l-kompetizzjoni żleali, kif ukoll joffrulhom rimedji legali xierqa u jipprevedu s-sekwestru fuq l-importazzjoni tal-prodotti kkonċernati fil-każ ta’ użu ta’ indikazzjoni falza tal-provenjenza tagħhom.
Skont l-Artikolu 19 tal-Konvenzjoni ta’ Pariġi, l-Istati kontraenti li għalihom tapplika din il-konvenzjoni jirriżervaw id-dritt li jagħmlu arranġamenti partikolari b’mod separat bejniethom għall-protezzjoni tal-proprjetà industrijali.
Il-Ftehim ta’ Lisbona
Il-Ftehim ta’ Lisbona dwar il-protezzjoni tad-denominazzjonijiet ta’ oriġini u r-reġistrazzjoni internazzjonali tagħhom ġie ffirmat fil-31 ta’ Ottubru 1958, irrevedut fi Stokkolma fl-14 ta’ Lulju 1967 u emendat fit-28 ta’ Settembru 1979 (Ġabra tat-Trattati tan-Nazzjonijiet Uniti, Vol. 828, Nru 13172, p. 205, iktar ’il quddiem il-“Ftehim ta’ Lisbona”). Huwa jikkostitwixxi ftehim partikolari fis-sens tal-Artikolu 19 tal-Konvenzjoni ta’ Pariġi, li għalih jista’ jissieħeb kull Stat li huwa parti f’din il-konvenzjoni.
Fid-data li fiha ġie ppreżentat dan ir-rikors, tmienja u għoxrin Stat kienu parti għal dan il-ftehim. Fosthom kien hemm seba’ Stati Membri tal-Unjoni, jiġifieri r-Repubblika tal-Bulgarija, ir-Repubblika Ċeka, ir-Repubblika Franċiża, ir-Repubblika Taljana, l-Ungerija, ir-Repubblika Portugiża u r-Repubblika Slovakka. Tliet Stati Membri oħra, jiġifieri r-Repubblika Ellenika, ir-Renju ta’ Spanja u r-Rumanija, kienu ffirmaw dan il-ftehim ukoll iżda mingħajr ma rrattifikawh. Għall-kuntrarju, l-Unjoni ma hijiex parti fl-imsemmi ftehim, li miegħu jistgħu jaderixxu biss Stati.
Skont l-Artikolu 1 tal-Ftehim ta’ Lisbona, l-Istati li għalihom japplika dan tal-aħħar jikkostitwixxu Unjoni speċjali fil-kuntest tal-Unjoni għall-protezzjoni tal-proprjetà industrijali stabbilita mill-Konvenzjoni ta’ Pariġi u jintrabtu li jipproteġu, fuq it-territorju tagħhom u skont it-termini ta’ dan il-ftehim, id-denominazzjonijiet ta’ oriġini tal-prodotti tal-pajjiżi l-oħra tal-Unjoni speċjali, rikonoxxuti u protetti bħala tali fil-pajjiżi tal-oriġini u rreġistrati mal-uffiċċju internazzjonali tal-proprjetà intellettwali tal-Organizzazzjoni Dinjija tal-Proprjetà Intellettwali (WIPO).
Skont l-Artikolu 2(1) ta’ dan il-ftehim, “denominazzjoni ta’ oriġini”, fis-sens ta’ dan il-ftehim, tfisser id-denominazzjoni ġeografika ta’ pajjiż, ta’ reġjun jew ta’ lokalità li sservi sabiex tiddenota prodott li joriġina minn hemmhekk u li l-kwalità jew il-karatteristiċi tiegħu huma dovuti esklużivament jew essenzjalment għall-ambjent ġeografiku, inkluż il-fatturi naturali u umani.
L-Artikoli 3 sa 7 tal-imsemmi ftehim jiddefinixxu l-kontenut u l-kundizzjonijiet għall-protezzjoni tad-denominazzjonijiet ta’ oriġini li jaqgħu taħtu kif ukoll il-modalitajiet tar-reġistrazzjoni tagħhom mill-uffiċċju internazzjonali tal-proprjetà intellettwali tal-WIPO. L-Artikolu 4 tal-istess ftehim jispeċifika b’mod partikolari li din il-protezzjoni ma teskludix lil dawk li jibbenefikaw diġà minn dawn id-denominazzjonijiet tal-oriġini f’kull wieħed mill-Istati tal-Unjoni speċjali, b’mod partikolari, bis-saħħa tal-Konvenzjoni ta’ Pariġi.
L-Artikolu 8 tal-Ftehim ta’ Lisbona jistabbilixxi li l-proċeduri neċessarji sabiex jiżguraw l-imsemmija protezzjoni jistgħu jiġu eżerċitati, f’kull wieħed mill-Istati tal-Unjoni speċjali li dan il-ftehim jistabbilixxi, skont il-leġiżlazzjoni nazzjonali.
L-Artikoli 9 sat-18 ta’ dan il-ftehim jinkludu d-dispożizzjonijiet ikkonsakrati għall-organizzazzjoni istituzzjonali u għall-funzjonament amministrattiv tal-imsemmija Unjoni speċjali, kif ukoll il-klawżoli ġenerali relatati mal-imsemmi ftehim.
Id-dritt tal-Unjoni
L-Unjoni adottat progressivament, b’effett mis-snin sebgħin, atti differenti li jirregolaw, fost kwistjonijiet oħra, id-definizzjoni, id-deskrizzjoni, il-preżentazzjoni u l-ittikkettar ta’ ċerti tipi ta’ prodotti li jibbenefikaw minn denominazzjonijiet tal-oriġini jew minn indikazzjonijiet ġeografiċi, kif ukoll il-kundizzjonijiet tal-għoti, ta’ protezzjoni u tal-kontroll ta’ dawn tal-aħħar. It-tipi ta’ prodotti attwalment ikkonċernati huma l-inbejjed, l-ispirti, l-inbejjed aromatizzati kif ukoll il-prodotti agrikoli u prodotti tal-ikel oħra.
Attwalment, il-leġiżlazzjoni tal-Unjoni f’dan ir-rigward hija kkostitwita mir-Regolament (KE) Nru 110/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-15 ta’ Jannar 2008, dwar id-definizzjoni, id-deskrizzjoni, il-preżentazzjoni, l-ittikkettar, u l-protezzjoni ta’ indikazzjonijiet ġeografiċi, ta’ xorb spirituż u li jħassar ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 1576/89 (
ĠU 2008, L 39, p. 16
), mir-Regolament (UE) Nru 1151/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-21 ta’ Novembru 2012, dwar skemi tal-kwalità għal prodotti agrikoli u oġġetti tal-ikel (
ĠU 2012, L 343, p. 1
, u rettifiki
ĠU 2013, L 55, p. 27
u
ĠU 2015, L 191, p. 10
), mir-Regolament (UE) Nru 1308/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tas-17 ta’ Diċembru 2013, li jistabbilixxi organizzazzjoni komuni tas-swieq fi prodotti agrikoli u li jħassar ir-Regolamenti tal-Kunsill (KEE) Nru 922/72, (KEE) Nru 234/79, (KE) Nru 1037/2001 u (KE) Nru 1234/2007 (
ĠU 2013, L 347, p. 671
, u rettifiki
ĠU 2014, L 189, p. 261
, u
ĠU 2016, L 130, p. 8
), kif ukoll mir-Regolament (UE) Nru 251/2014 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tas-26 ta’ Frar 2014, dwar id-definizzjoni, id-deskrizzjoni, il-preżentazzjoni, it-tikkettar u l-protezzjoni tal-indikazzjonijiet ġeografiċi tal-prodotti tal-inbid aromatizzat u li jħassar ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 1601/91 (
ĠU 2014, L 84, p. 14
, u rettifika
ĠU 2014, L 105, p. 12
).
Il-fatti li wasslu għall-kawża u d-deċiżjoni kkontestata
Ir-reviżjoni tal-Ftehim ta’ Lisbona
F’Settembru 2008, l-assemblea tal-Unjoni speċjali istitwita mill-Ftehim ta’ Lisbona waqqfet grupp ta’ ħidma inkarigat sabiex jipprepara reviżjoni intiża sabiex ittejjeb dan il-ftehim u trendih iktar attraenti, filwaqt li tippreżerva l-għanijiet u l-prinċipji tiegħu.
F’Ottubru 2014, dan il-grupp ta’ ħidma ftiehem fuq abbozz ta’ att għal dan il-għan (iktar ’il quddiem l-“abbozz tal-ftehim irrevedut”) li jirriproduċi d-dispożizzjonijiet istituzzjonali, proċedurali u sostantivi fil-Ftehim ta’ Lisbona filwaqt li jemenda parzjalment l-arranġament tagħhom u jżid numru ta’ supplimenti jew kjarifiki. Dawn tal-aħħar kienu jirrigwardaw, b’mod partikolari, il-kamp ta’ applikazzjoni tal-protezzjoni prevista minn dan il-ftehim, li kien propost li tiġi estiża għall-indikazzjonijiet ġeografiċi (Artikoli 2 u 9), il-portata sostantiva ta’ din il-protezzjoni u l-mezzi proċedurali sabiex tiġi implementata (Artikoli 4 sa 8 u 11 sa 20), kif ukoll il-possibbiltà mogħtija lill-organizzazzjonijiet intergovernattivi li jaderixxu mal-imsemmi ftehim (Artikolu 28).
Issejħet konferenza diplomatika f’Genève mill-11 sal-21 ta’ Mejju 2015 sabiex l-abbozz tal-ftehim irrevedut jiġi eżaminat u adottat. Skont l-abbozz tar-regoli tal-proċedura approvat mill-kumitat preparatorju tiegħu, ġew mistiedna sabiex jipparteċipaw id-delegazzjonijiet tat-tmienja u għoxrin Stat li huma parti mill-Ftehim ta’ Lisbona, kif wkoll żewġ delegazzjonijiet imsejħa “speċjali”, fosthom dik tal-Unjoni, kif ukoll ċertu numru ta’ delegazzjonijiet imsejħa “osservaturi”.
Fl-20 ta’ Mejju 2015, din il-konferenza diplomatika adottat l-Att ta’ Genève tal-Ftehim ta’ Lisbona fuq id-denominazzjonijiet tal-oriġini u l-indikazzjonijiet ġeografiċi, li ġie miftuħ għall-iffirmar l-għada.
Ir-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni u d-deċiżjoni kkontestata
Fid-dawl tal-imsemmija konferenza diplomatika, fit-30 ta’ Marzu 2015, il-Kummissjoni adottat rakkomandazzjoni ta’ deċiżjoni tal-Kunsill li tawtorizza l-ftuħ ta’ negozjati dwar Ftehim ta’ Lisbona rrevedut dwar id-denominazzjonijiet ta’ oriġini u u l-indikazzjonijiet ġeografiċi.
F’din ir-rakkomandazzjoni, il-Kummissjoni, fl-ewwel lok, stiednet lill-Kunsill sabiex jibbaża d-deċiżjoni tiegħu fuq l-Artikolu 207 TFUE u fuq l-Artikolu 218(3) u (4) TFUE, fid-dawl tal-kompetenza esklużiva mogħtija lill-Unjoni bl-Artikolu 3(1) TFUE fil-qasam tal-politika kummerċjali komuni, minn naħa, u, tal-għan kif ukoll tal-kontenut tal-Ftehim ta’ Lisbona, min-naħa l-oħra.
Fit-tieni lok, il-Kummissjoni pproponiet li l-Kunsill jawtorizzaha tmexxi n-negozjati f’isem l-Unjoni, li jadotta d-direttivi tan-negozjati li għandhom jiġu segwiti għal dan il-għan u li jappunta l-kumitat speċjali li għandu jkun ikkonsultat f’dan il-kuntest.
Fis-7 ta’ Mejju 2015, il-Kunsill adotta d-deċiżjoni kkontestata. Għad-differenza ta’ dak li kienet irrakkomandat il-Kummissjoni, id-deċiżjoni kkontestata hija bbażata fuq l-Artikolu 114 TFUE, kif ukoll fuq l-Artikolu 218(3) u (4) TFUE.
Il-premessi 2 u 3 tal-imsemmija deċiżjoni jimmotivaw l-għażla fil-kliem li ġejjin:
“(2)
Is-sistema internazzjonali tal-Ftehim ta’ Lisbona qiegħda tiġi rreveduta, bil-għan li tittejjeb sabiex tattira iktar membri, filwaqt li jiġu ppreservati l-prinċipji u l-għanijiet tagħha. […]
(3)
L[-abbozz ta’] ftehim irrevedut jistabbilixxi sistema ta’ protezzjoni tad-denominazzjonijiet ta’ oriġini u tal-indikazzjonijiet ġeografiċi għall-partijiet kontraenti permezz ta’ reġistrazzjoni unika. Din il-kwistjoni tifforma s-suġġett ta’ armonizzazzjoni fil-qafas tal-leġiżlazzjoni interna tal-[Unjoni] f’dak li jikkonċerna d-denominazzjonijiet u l-indikazzjonijiet agrikoli u għaldaqstant taqa’ taħt il-kompetenza kondiviża tal-Unjoni (f’dak li jikkonċerna d-denominazzjonijiet u l-indikazzjonijiet agrikoli) u tal-Istati Membri tagħha (f’dak li jikkonċerna d-denominazzjonijiet u l-indikazzjonijiet mhux agrikoli u t-taxxi).” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
L-Artikolu 1 tad-deċiżjoni kkontestata huwa redatt kif ġej:
“Il-Kummissjoni hija awtorizzata tipparteċipa, flimkien mas-seba’ Stati Membri li huma partijiet fil-Ftehim ta’ Lisbona, fil-konferenza diplomatika għall-adozzjoni ta[l-abbozz ta’ ftehim irrevedut] f’dak li jirrigwarda kwistjonijiet li jaqgħu taħt il-kompetenza tal-Unjoni.” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
L-Artikolu 2 ta’ din id-deċiżjoni jipprovdi:
“Il-Kummissjoni hija awtorizzata tipparteċipa, flimkien mas-seba’ Stati Membri li huma partijiet fil-Ftehim ta’ Lisbona, fil-konferenza diplomatika għall-adozzjoni ta[l-abbozz ta’ ftehim] irrevedut f’dak li jirrigwarda kwistjonijiet li jaqgħu taħt il-kompetenza tal-Unjoni.” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
Skont l-Artikolu 3 tal-imsemmija deċiżjoni:
“In-negozjati għandhom jitmexxew f’konformità mad-direttivi ta’ negozjar li jidhru fl-anness.” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
L-Artikolu 4 tal-istess deċiżjoni jipprovdi:
Għandu jkun hemm koordinazzjoni adegwata matul il-konferenza diplomatika, f’dak li jikkonċerna l-kwistjonijiet li jaqgħu taħt il-kompetenza tal-Unjoni. Wara l-konferenza, in-negozjaturi għandhom jagħtu rapport mingħajr dewmien lill-grupp ‘Proprjetà intellettwali’ tal-Kunsill.” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
Wara l-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ħarġet dikjarazzjoni li fiha stqarret li ma taqbilx kemm mal-bażijiet legali li fuqhom il-Kunsill ibbaża ruħu kif ukoll man-nomina ta’ Stati Membri bħala negozjaturi f’isem l-Unjoni.
It-talbiet tal-partijiet u l-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja
Il-Kummissjoni titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha:
–
tannulla d-deċiżjoni kkontestata;
–
iżżomm fis-seħħ l-effetti tagħha sakemm tidħol fis-seħħ deċiżjoni ġdida tal-Kunsill, f’terminu raġonevoli mid-data ta’ meta tingħata s-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, u
–
tikkundanna lill-Kunsill għall-ispejjeż.
Il-Kunsill jitlob li l-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha:
–
tiċħad ir-rikors, u
–
tikkundanna lill-Kummissjoni għall-ispejjeż.
B’deċiżjonijiet tas-27 ta’ Novembru 2015, il-President tal-Qorti tal-Ġustizzja awtorizza lir-Repubblika Ċeka, lir-Repubblika Federali tal-Ġermanja, lir-Repubblika Ellenika, lir-Renju ta’ Spanja, lir-Repubblika Franċiża, lir-Repubblika Taljana, lill-Ungerija, lir-Renju tal-Pajjiżi l-Baxxi, lir-Repubblika tal-Awstrija, lir-Repubblika Portugiża u lir-Repubblika Slovakka sabiex jintervjenu fil-kawża, insostenn tat-talbiet tal-Kunsill.
B’deċiżjoni tal-istess jum, il-President tal-Qorti tal-Ġustizzja awtorizza lill-Parlament Ewropew jintervjeni fil-kawża, insostenn tat-talbiet tal-Kummissjoni.
B’deċiżjoni tat-12 ta’ Jannar 2016, il-President tal-Qorti tal-Ġustizzja awtorizza lir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq sabiex jintervjeni fil-kawża, insostenn tat-talbiet tal-Kunsill, fil-każ li tinżamm seduta.
Fuq ir-rikors
Insostenn tat-talbiet tagħha, il-Kummissjoni, sostnuta mill-Parlament, tinvoka żewġ motivi. L-ewwel motiv fosthom huwa bbażat fuq il-fatt li l-Kunsill adotta d-deċiżjoni kkontestata bi ksur tal-Artikolu 3 TFUE, fid-dawl tal-fatt li n-negozjati msemmija minn din id-deċiżjoni jikkonċernaw abbozz ta’ ftehim li jaqa’ taħt il-kompetenza esklużiva tal-Unjoni. It-tieni motiv huwa bbażat fuq il-fatt li l-Kunsill kiser l-Artikolu 207(3) TFUE u l-Artikolu 218(3), (4) u (8) TFUE billi ddenota l-Istati Membri bħala negozjaturi f’qasam li jaqa’ taħt il-kompetenza tal-Unjoni u billi ma adottax id-deċiżjoni kkontestata konformement mar-regola tal-vot tal-maġġoranza kkwalifikata li kienet applikabbli.
L-ewwel motiv jinkludi żewġ partijiet. L-ewwel parti, li hija dik prinċipali, hija bbażata fuq il-fatt li d-deċiżjoni kkontestata tikser il-kompetenza esklużiva li l-Artikolu 3(1) jattribwixxi lill-Unjoni fil-qasam tal-politika kummerċjali komuni. It-tieni waħda, invokata sussidjarjament, hija bbażata fuq il-ksur tal-Artikolu 3(2) TFUE. Fl-ewwel lok, għandha tiġi eżaminata l-ewwel parti ta’ dan il-motiv.
L-argumentazzjoni tal-partijiet
Il-Kummissjoni u l-Parlament jenfasizzaw, qabelxejn, li l-kompetenza esklużiva mogħtija lill-Unjoni permezz tal-Artikolu 3(1) TFUE fil-qasam tal-politika kummerċjali komuni tinkludi, konformement mal-Artikolu 207(1) TFUE, l-aspetti kummerċjali tal-proprjetà intellettwali. Għalhekk, hija l-Unjoni biss li għandha l-kompetenza tinnegozja u tinkonkludi ftehimiet internazzjonali li jikkonċernaw il-proprjetà intellettwali peress li huwa stabbilit, fid-dawl tal-għan tagħhom u tal-kontenut tagħhom, li dawn il-ftehimiet jippreżentaw rabta speċifika mal-kummerċ internazzjonali, pereżempju billi jiffaċilitawh permezz ta’ uniformizzazzjoni leġiżlattiva. Għaldaqstant, din il-kompetenza esklużiva, minflok ma hija limitata għall-ftehimiet dwar l-armonizzazzjoni tal-protezzjoni tad-drittijiet ta’ proprjetà intellettwali nnegozjati fil-kuntest tal-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ (WTO), din il-kompetenza esklużiva tkopri, b’mod partikolari, ftehimiet oħra li l-analiżi tagħhom każ b’każ turi li huma intiżi, prinċipalment, li jiffavorixxu, fuq bażi ta’ reċiproċità, il-kummerċ ta’ merkanzija jew ta’ servizzi ma’ Stati terzi, billi jiżguraw lil din il-merkanzija jew lil dawn is-servizzi l-istess grad ta’ protezzjoni bħal dik li minnha huma diġà jgawdu fi ħdan is-suq intern.
Sussegwentement, il-Kummissjoni u l-Parlament jargumentaw li, l-istess bħall-Ftehim ta’ Lisbona, l-abbozz ta’ ftehim irrevedut jippreżenta rabta speċifika mal-kummerċ internazzjonali. Huwa minnu li huwa ma għandux preambolu li jesponi l-għan tiegħu espressament. Madankollu, l-analiżi tad-dispożizzjonijiet tiegħu u tal-kuntest tiegħu juru li huwa għandu l-għan u l-effett li jagħti lid-denominazzjonijiet ta’ oriġini u lill-indikazzjonijiet ġeografiċi ta’ kull parti kontraenti l-benefiċċju ta’ sistema ta’ reġistrazzjoni internazzjonali li tiżgura l-protezzjoni legali tagħhom, fit-territorju tal-partijiet kontraenti l-oħra kollha, kontra r-riskju li jistgħu jintużaw b’tali mod li jistgħu jiksru l-integrità jew ir-reputazzjoni tagħhom u, għaldaqstant, jagħmlu ħsara lill-kummerċjalizzazzjoni tal-prodotti barra mill-pajjiż. Billi jagħmel hekk, dan l-abbozz itejjeb il-protezzjoni tal-esportazzjonijiet ta’ dawn il-prodotti tal-Unjoni lejn l-Istati terzi, li, fin-nuqqas ta’ dan, tkun suġġetta għal reġistrazzjoni pajjiż b’pajjiż u għaldaqstant għal garanziji legali varjabbli. Għaldaqstant, dan l-abbozz jaqa’ taħt il-kompetenza esklużiva tal-Unjoni fil-qasam tal-politika kummerċjali komuni, u dan anki jekk is-sistema ta’ protezzjoni li huwa jipprevedi li jistabbilixxi hija intiża sabiex tiġi implementata mill-awtoritajiet tal-Istati Membri, skont l-Artikolu 291(1) TFUE. Barra minn hekk, l-Unjoni diġà kkonkludiet waħedha, fuq il-bażi tal-Artikolu 207 TFUE, ċertu numru ta’ ftehimiet internazzjonali dwar il-protezzjoni tad-denominazzjonijiet ta’ oriġini kif ukoll tal-indikazzjonijiet ġeografiċi, u l-Kunsill, li ma jikkontestax l-eżistenza ta’ din il-prattika, ma jiġġustifikax ir-raġunijiet li wassluh sabiex jiskartaha f’dan il-każ.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Kummissjoni u l-Parlament iqisu, fl-aħħar nett, li l-Kunsill wettaq żball ta’ liġi billi qies li l-abbozz ta’ ftehim irrevedut kien jaqa’ taħt l-approssimizzazzjoni tal-leġiżlazzjoni fil-qasam tas-suq intern, fis-sens tal-Artikolu 114 TFUE, u, għaldaqstant, ta’ kompetenza kondiviża bejn l-Unjoni u l-Istati Membri tagħha. F’dan ir-rigward, il-Kunsill żbaljatament stabbilixxa parallel bejn il-kompetenzi esterni u interni tal-Unjoni. Fil-fatt, il-kompetenza tal-Unjoni li tinnegozja l-abbozz ta’ ftehim irrevedut tista’ toriġina mill-politika kummerċjali komuni anki jekk ir-regoli komuni tal-Unjoni fil-qasam tal-protezzjoni tad-denominazzjonijiet ta’ oriġini u tal-indikazzjonijiet ġeografiċi huma bbażati, min-naħa tagħhom, fuq il-politika agrikola komuni kif ukoll fuq l-approssimazzjoni tal-leġiżlazzjoni tal-Istati Membri, minn naħa, u anki jekk il-kompetenzi tal-Unjoni fil-qasam ġew eżerċitati biss, f’dan l-istadju, fir-rigward tad-denominazzjonijiet ta’ oriġini u tal-indikazzjonijiet ġeografiċi relatati mal-prodotti agrikoli, pjuttost milli dawk relatati mal-prodotti mhux agrikoli, min-naħa l-oħra.
Il-Kunsill u l-Istati Membri intervenjenti kollha jqisu, min-naħa tagħhom, li l-abbozz ta’ ftehim irrevedut ma jaqax fil-qasam tal-politika kummerċjali komuni u li għaldaqstant l-Unjoni ma għandhiex, fuq din il-bażi, kompetenza esklużiva sabiex tinnegozjah.
F’dan ir-rigward, huma essenzjalment jargumentaw li, sabiex ftehim internazzjonali li huwa intiż li jiġi nnegozjat f’kuntest ieħor minbarra dak tad-WTO u li jirrigwarda domandi ta’ proprjetà intellettwali minbarra dawk imsemmija mill-ftehim fuq l-aspetti tad-drittijiet ta’ proprjetà intellettwali li jaffettwaw il-kummerċ, li jikkostitwixxi l-Anness 1C tal-Ftehim li jistabbilixxi d-WTO, iffirmat f’Marrakech fil-15 ta’ April 1994 u approvat mid-Deċiżjoni tal-Kunsill, tat-22 ta’ Diċembru 1994, dwar il-konklużjoni f’isem il-Komunità Ewropea, fejn għandhom x’jaqsmu affarijiet fil-kompetenza tagħha, fuq il-ftehim milħuq fil-Laqgħa ta’ negozjati multilaterali fl-Urugwaj (1986-1994) (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 11, Vol. 21, p. 80), jista’ jitqies li jirrigwarda aspetti kummerċjali tal-proprjetà intellettwali fis-sens tal-Artikolu 207(1) TFUE, huwa neċessarju li tali ftehim internazzjonali jkollu rabta speċifika mal-kummerċ internazzjonali.
Madankollu, f’dan il-każ, l-abbozz ta’ ftehim irrevedut ma jsostnix il-konklużjoni li għandu tali rabta speċifika. Fil-fatt, qabelxejn, huwa amministrat mill-WIPO, u mill-konvenzjoni li stabbilixxiet din l-organizzazzjoni jidher li l-għan ewlieni ta’ din tal-aħħar huwa l-promozzjoni tal-adozzjoni ta’ miżuri intiżi li jtejbu l-protezzjoni tal-proprjetà intellettwali kif ukoll l-armonizzazzjoni tal-leġiżlazzjonijiet nazzjonali fil-qasam. Sussegwentement, l-abbozz tal-ftehim irrevedut għandu huwa stess bħala għan, mhux li jiffaċilita l-iskambji kummerċjali billi jestendi l-leġiżlazzjoni tal-Unjoni lil pajjiżi terzi, iżda, bħar-regoli komuni adottati mill-Unjoni fuq il-bażi tal-Artikolu 114 TFUE fil-qasam tad-denominazzjonijiet ta’ oriġini u tal-indikazzjonijiet ġeografiċi, li jistabbilixxi mekkaniżmu ta’ preservazzjoni ta’ produzzjonijiet tradizzjonali u ta’ informazzjoni lill-konsumaturi applikabbli għall-partijiet kontraenti kollha, inkluż l-Unjoni, fil-każ li din taderixxi mal-imsemmi ftehim. Fl-aħħar nett, l-eżaminazzjoni tal-kontenut ta’ dan l-abbozz jikkonferma li dan tal-aħħar jaqa’ taħt il-qasam ta’ kompetenza kopert mill-Artikolu 114 TFUE, sa fejn huwa intiż li jistabbilixxi kuntest proċedurali uniformi għall-protezzjoni tad-denominazzjonijiet ta’ oriġini u tal-indikazzjonijiet ġeografiċi, u li huwa biss fuq bażi sekondarja u indiretta li l-istabbiliment ta’ dan il-kuntest proċedurali jista’ jaffettwa l-iskambji ta’ beni li huma intitolati għal tali denominazzjonijiet u indikazzjonijiet.
Fi kwalunkwe każ, il-Kunsill isostni li, fil-każ li l-Qorti tal-Ġustizzja tqis li huwa l-Artikolu 207 TFUE li jikkostitwixxi l-bażi legali sostantiva adegwata għad-deċiżjoni kkontestata, u mhux l-Artikolu 114 TFUE, ir-referenza żbaljata għal dan l-aħħar artikolu għandha titqies bħala difett formali li ma jistax jiġġustifika l-annullament ta’ din id-deċiżjoni. Fil-fatt, f’każ jew ieħor, il-Kunsill ġustament irrefera għall-Artikolu 218 TFUE bħala bażi legali proċedurali tal-imsemmija deċiżjoni, minn naħa, u osserva r-rekwiżiti proċedurali korrispondenti billi adotta dan tal-aħħar b’maġġoranza kkwalifikata, min-naħa l-oħra.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
In-nuqqas ta’ qbil bejn il-Kummissjoni, sostnuta mill-Parlament, u l-Kunsill, sostnut mill-Istati Membri intervenjenti, jeżiġi li jiġi ddeterminat jekk l-abbozz tal-ftehim irrevedut jaqax jew le taħt il-qasam tal-politika kummerċjali komuni.
F’dan il-qasam, l-Artikolu 3(1) TFUE jagħti lill-Unjoni kompetenza esklużiva.
Skont l-Artikolu 207(1) TFUE, il-politika kummerċjali komuni hija bbażata fuq prinċipji uniformi, b’mod partikolari fir-rigward tal-aspetti kummerċjali tal-proprjetà intellettwali, u għandha tiżvolġi fil-kuntest tal-prinċipji kif ukoll tal-għanijiet tal-azzjoni esterna tal-Unjoni.
Minn din id-dikjarazzjoni, li tgħid li l-politika kummerċjali komuni tappartjeni fi ħdan l-azzjoni esterna tal-Unjoni, jirriżulta b’mod partikolari li l-imsemmija politika tirrigwarda l-kummerċ mal-Istati terzi u mhux il-kummerċ fi ħdan is-suq intern [sentenza tat-18 ta’ Lulju 2013, Daiichi Sankyo u Sanofi-Aventis Deutschland,
C‑414/11
,
EU:C:2013:520
, punt
, u Opinjoni
2/15
(Ftehim ta’ kummerċ ħieles ma’ Singapor), tas-16 ta’ Mejju 2017,
EU:C:2017:376
, punt
].
F’dan ir-rigward, hija ġurisprudenza stabbilita sew li l-impenji internazzjonali kkuntrattati mill-Unjoni fil-qasam tal-proprjetà intellettwali jaqgħu taħt il-politika kummerċjali komuni jekk ikollhom rabta speċifika mal-kummerċ internazzjonali sa fejn ikunu essenzjalment intiżi li jippromwovu, li jiffaċilitaw jew li jirregolaw dawn l-iskambji u jkollhom effetti diretti u immedjati fuqhom [Opinjoni
2/15
(Ftehim ta’ kummerċ ħieles ma’ Singapor), tas-16 ta’ Mejju 2017,
EU:C:2017:376
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata].
Ftehimiet internazzjonali li għandhom bħala għan li jiżguraw u jorganizzaw il-protezzjoni tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali fit-territorju tal-partijiet, sa fejn jissodisfaw iż-żewġ kundizzjonijiet imfakkra fil-punt preċedenti ta’ din is-sentenza, huma fost dawk li jaqgħu taħt din il-politika [ara, f’dan is-sens, sentenza tat-18 ta’ Lulju 2013, Daiichi Sankyo u Sanofi-Aventis Deutschland,
C‑414/11
,
EU:C:2013:520
, punti
sa
, u Opinjoni
2/15
(Ftehim ta’ kummerċ ħieles ma’ Singapor), tas-16 ta’ Mejju 2017,
EU:C:2017:376
, punti
,
,
,
u
].
F’dan il-każ, peress li, kif jirriżulta mit-titolu tagħha, id-deċiżjoni kkontestata għandha l-għan li tawtorizza l-ftuħ tan-negozjati relatati mal-abbozz ta’ ftehim irrevedut, huwa neċessarju li jiġi ddeterminat jekk dan l-abbozz huwiex essenzjalment intiż li jippromwovi, li jiffaċilita jew li jirregola l-kummerċ bejn l-Unjoni u Stati terzi, u sussegwentement, fl-affermattiv, jekk għandux effetti diretti u immedjati fuqhom.
Fir-rigward, fl-ewwel lok, tal-finalità tal-abbozz ta’ ftehim irrevedut, għandu jiġi kkonstatat preliminarjament li din ma hijiex espressa b’mod espliċitu, la permezz ta’ preambolu u lanqas ta’ dispożizzjoni fit-test ta’ dan l-abbozz.
Fl-assenza ta’ tali riferiment espliċitu, din il-finalità għandha tiġi eżaminata fid-dawl tal-kuntest normattiv li jifforma parti minnu l-imsemmi abbozz.
F’dan ir-rigward, għandu jiġi rrilevat, minn naħa, li l-abbozz ta’ ftehim irrevedut jipprevedi, kif jirriżulta mill-premessa 2 tad-deċiżjoni kkontestata, l-emendar tal-Ftehim ta’ Lisbona. Min-naħa l-oħra, il-Ftehim ta’ Lisbona jikkostitwixxi huwa stess ftehim ibbażat fuq l-Artikolu 19 tal-Konvenzjoni ta’ Pariġi u konkluż, kif jirriżulta mill-Artikoli 1 u 4 tagħha, sabiex jissupplimenta lil din tal-aħħar.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-eżaminazzjoni tal-finalità tal-abbozz ta’ ftehim irrevedut għandha titmexxa billi jittieħdu inkunsiderazzjoni, qabelxejn, il-Konvenzjoni ta’ Pariġi, li tikkostitwixxi l-oriġini u l-qafas ta’ korp normattiv li l-abbozz tiegħu ser isir biss il-parti l-iktar riċenti.
Kif jirriżulta mill-Artikoli 1 u 2 ta’ din il-konvenzjoni, din għandha bħala għan li tistabbilixxi Unjoni għall-protezzjoni tal-proprjetà industrijali u li tiżgura l-protezzjoni tal-forom differenti ta’ proprjetà industrijali miżmuma miċ-ċittadini tal-Istati li jifformaw din l-Unjoni, inklużi l-indikazzjonijiet tal-oriġini ġeografika u d-denominazzjonijiet ta’ oriġini, billi jiġi ggarantit lilhom il-benefiċċju ta’ trattament nazzjonali reċiproku.
Barra minn hekk, il-Konvenzjoni ta’ Pariġi hija essenzjalment intiża li tippromwovi u li tiffaċilita l-kummerċ internazzjonali. Fil-fatt, mill-preambolu ta’ din il-konvenzjoni jirriżulta li din ġiet adottata sabiex tipproteġi l-industrija u l-kummerċ, kif ukoll sabiex tikkontribwixxi għal-lealtà tat-tranżazzjonijiet kummerċjali bejn l-Istati li huma partijiet kontraenti. Il-protezzjoni ekwivalenti u omoġena tad-drittijiet tal-proprjetà industrijali li din il-konvenzjoni tagħti liċ-ċittadini tagħhom hija għalhekk, fl-aħħar mill-aħħar, intiża li tippermetti lil dawn tal-aħħar jipparteċipaw fil-kummerċ internazzjonali fuq l-istess livell.
Fid-dawl tal-kuntest normattiv evokat fil-punt 54 ta’ din is-sentenza, għandu, sussegwentement, jittieħed inkunsiderazzjoni l-Ftehim ta’ Lisbona, li jistabbilixxi Unjoni speċjali maħsuba sabiex tissupplimenta l-Konvenzjoni ta’ Pariġi fil-qasam speċifiku tad-denominazzjonijiet ta’ oriġini.
B’mod speċifiku, dan il-ftehim għandu bħala għan li tiġi applikata, flimkien mal-protezzjoni ġenerali assigurata mill-Konvenzjoni ta’ Pariġi, sistema speċifika li tippermetti lid-denominazzjonijiet ta’ oriġini protetta f’wieħed mill-Istati tal-Unjoni speċjali li huwa jistabbilixxi, li tibbenefika minn reġistrazzjoni internazzjonali li tiggarantilhom protezzjoni, estiża għall-Istati kollha l-oħra ta’ din l-Unjoni speċjali, kontra kwalunkwe użurpazzjoni jew imitazzjoni.
Fir-rigward tal-għan tagħha, u kif espona l-Avukat Ġenerali fil-punt 79 tal-konklużjonijiet tiegħu, għandu jiġi rrilevat li l-protezzjoni speċifika tad-denominazzjonijiet ta’ oriġini prevista mill-Ftehim ta’ Lisbona ma tikkostitwixxix skop fiha nnifisha, iżda mezz bil-għan li jkun hemm iżvilupp leali tal-kummerċ bejn il-partijiet kontraenti. Fil-fatt, l-istandards omoġeni ta’ protezzjoni li dan il-ftehim jistabbilixxi fit-territorju tal-Istati partijiet kollha għandhom bħala għan li jiffavorixxu l-parteċipazzjoni, fuq l-istess livell, tal-operaturi ekonomiċi kkonċernati għall-kummerċ bejn l-imsemmija Stati.
Fl-aħħar nett, kif ġie indikat fil-punti 17 u 18 ta’ din is-sentenza, l-abbozz tal-ftehim irrevedut huwa intiż li jipproteġi l-għanijiet u l-prinċipji tal-Ftehim ta’ Lisbona, billi jagħmel ċertu numru ta’ żidiet intiżi li jtejbuh u jrenduh iktar attraenti. Għal dan l-għan, dan l-abbozz jipprevedi b’mod partikolari l-estenzjoni tal-kamp ta’ applikazzjoni sostantiv tal-imsemmi ftehim għall-indikazzjonijiet ġeografiċi, li jispeċifika l-aspetti sostantivi u proċedurali tal-protezzjoni li jiżgura lil dawn l-indikazzjonijiet u lid-denominazzjonijiet ta’ oriġini, kif ukoll li jippermetti lill-Unjoni li taderixxi miegħu.
Sa fejn l-abbozz tal-ftehim irrevedut għandu għalhekk bħala għan prinċipali li jsaħħaħ is-sistema stabbilita mill-Ftehim ta’ Lisbona u li jestendi, fi ħdan l-Unjoni speċjali maħluqa minn dan il-ftehim, il-benefiċċju tal-protezzjoni speċifika li jistabbilixxi għall-indikazzjonijiet ġeografiċi, billi jissupplimenta l-protezzjoni li l-Konvenzjoni ta’ Pariġi tiżgura lid-diversi forom ta’ proprjetà industrijali, għandu jitqies bħala li jaqa’ fil-kuntest tal-finalità segwita mill-korp normattiv li jifforma parti minnu, kif speċifikat fil-punti 57 u 60 ta’ din is-sentenza u, b’mod partikolari, li huwa intiż, mill-perspettiva tal-Unjoni, li jiffaċilita u li jirregola l-kummerċ bejn din tal-aħħar u l-Istati partijiet terzi għall-imsemmi ftehim.
L-argument tal-Kunsill li jgħid li l-abbozz tal-ftehim irrevedut ser ikun amministrat mill-WIPO b’effett mid-dħul fis-seħħ tiegħu, kif diġà huwa l-każ tal-Ftehim ta’ Lisbona, ma huwiex ta’ natura li jikkomprometti din il-konklużjoni.
Huwa ċertament minnu li dan l-abbozz jafda l-ġestjoni ta’ waħda mill-komponenti tal-ftehim internazzjonali li huwa jantiċipa, jiġifieri l-mekkaniżmu ta’ reġistrazzjoni internazzjonali tad-denominazzjonijiet ta’ oriġini u tal-indikazzjonijiet ġeografiċi li jistabbilixxi, lill-uffiċċju internazzjonali tal-WIPO. Huwa veru wkoll li, b’mod iktar ġenerali, dan il-ftehim internazzjonali għandu jiġi amministrat minn din l-organizzazzjoni. Madankollu, il-modalitajiet li jipprevedi ftehim internazzjonali sabiex jiżgura l-eżekuzzjoni u l-amministrazzjoni futura tiegħu għandhom jiġu evalwati fid-dawl tal-għanijiet li wasslu lill-partijiet għall-konklużjoni ta’ dan il-ftehim, u mhux l-oppost.
Fir-rigward, fit-tieni lok, tal-effetti tal-abbozz tal-ftehim irrevedut, hija ġurisprudenza stabbilita li ma huwiex biżżejjed li att tal-Unjoni, bħal ftehim internazzjonali konkluż minnha, jista’ jkollu ċerti implikazzjonijiet fuq il-kummerċ internazzjonali sabiex dan l-att jiġi kklassifikat fil-kategorija ta’ dawk li jaqgħu taħt il-politika kummerċjali komuni. Minbarra l-kundizzjoni, eżaminata fil-punti 52 sa 64 ta’ din is-sentenza, li tgħid li tali att għandu jkun essenzjalment intiż sabiex jippromwovi, jiffaċilita jew jirregola tali kummerċ, għandu jkollu wkoll effetti diretti u immedjati fuqhom [sentenzi tat-18 ta’ Lulju 2013, Daiichi Sankyo u Sanofi-Aventis Deutschland,
C‑414/11
,
EU:C:2013:520
, punt
, kif ukoll tat-22 ta’ Ottubru 2013, Il‑Kummissjoni vs Il‑Kunsill
C‑137/12
,
EU:C:2013:675
, punt
, u Opinjoni
3/15
(Trattat ta’ Marrakech fuq l-aċċess għal xogħlijiet pubbliċi) tal-14 ta’ Frar 2017,
EU:2017:114
, punt
.
F’dan ir-rigward, għandu jiġi kkonstatat li s-sistema ta’ protezzjoni reċiproka tad-denominazzjonijiet ta’ oriġini u tal-indikazzjonijiet ġeografiċi prevista fl-abbozz tal-ftehim irrevedut, hija essenzjalment ibbażata fuq tliet serje ta’ dispożizzjonijiet.
Qabelxejn, kull parti kontraenti hija obbligata li tistabbilixxi korp ta’ regoli tad-dritt sostantiv li jipprojbixxi denominazzjonijiet ta’ oriġini u indikazzjonijiet ġeografiċi li jibbenefikaw diġà minn protezzjoni fit-territorju ta’ waħda mill-partijiet kontraenti l-oħra milli jkunu s-suġġett ta’ użu li jista’ jagħmel ħsara lill-interessi tad-detenturi tagħhom jew jippreġudika l-fama tal-prodotti li jibbenefikaw minnhom (Artikolu 11), jew milli jsiru ġeneriċi (Artikolu 12).
Sussegwentement, kull parti kontraenti hija obbligata tistabbilixxi, fl-ordinament ġuridiku tagħha, regoli proċedurali li jippermettu lil kull persuna fiżika jew ġuridika kkonċernata tikseb, min-naħa tal-awtoritajiet amministrattivi u ġudizzjarji kompetenti, l-osservanza tal-protezzjoni li l-abbozz tal-ftehim irrevedut jiżgura lil dawn id-denominazzjonijiet ta’ oriġini u indikazzjonijiet ġeografiċi, kif ukoll li tressaq proċeduri legali jew li jkun hemm proċeduri legali mressqa kontra persuni li jkunu wettqu ksur tagħhom (Artikolu 14).
Finalment, l-abbozz tal-ftehim irrevedut jippermetti lid-detenturi tal-imsemmija denominazzjonijiet ta’ oriġini u indikazzjonijiet ġeografiċi jinvokaw l-protezzjoni assigurata mid-dispożizzjonijiet differenti msemmija fiż-żewġ punti preċedenti ta’ din is-sentenza, bħala riżulta tal-mekkaniżmu ta’ reġistrazzjoni unika, valida fl-Unjoni speċjali kollha stabbilita bil-Ftehim ta’ Lisbona (Artikoli 5 sa 8).
B’kunsiderazzjoni għal dan il-mekkaniżmu ta’ reġistrazzjoni unika, għandu jitqies li l-ftehim internazzjonali li deher qabel l-abbozz tal-ftehim irrevedut ser ikollu bħala effett dirett u immedjat li jbiddel il-kundizzjonijiet li bihom huwa organizzat il-kummerċ bejn l-Unjoni u l-partijiet l-oħra għal dan il-ftehim internazzjonali, billi jiddispensaw lill-manifatturi li jipparteċipaw għal dawn l-iskambji mill-obbligu li għandhom attwalment, sabiex jindirizzaw ir-riskji legali u ekonomiċi assoċjati ma’ dan il-kummerċ, li jkollhom jippreżentaw applikazzjoni għar-reġistrazzjoni tad-denominazzjonijiet ta’ oriġini u tal-indikazzjonijiet ġeografiċi li jużaw quddiem l-awtoritajiet kompetenti ta’ kull waħda mill-partijiet kontraenti.
Barra minn hekk, id-dispożizzjonijiet deskritti fil-punti 67 u 68 ta’ din is-sentenza ser ikollhom effetti diretti u immedjati fuq il-kummerċ bejn l-Unjoni u l-Istati terzi kkonċernati, billi jingħata lil dawn il-manifatturi kollha, kif ukoll lil kull persuna fiżika jew ġuridika oħra kkonċernata, l-għodda neċessarji sabiex jiksbu, f’kundizzjonijiet sostantivi u proċedurali omoġeni, l-osservanza effettiva tal-protezzjoni li l-abbozz tal-ftehim irrevedut jiżgura lid-drittijiet ta’ proprjetà industrijali tagħhom f’każ ta’ użu preġudizzjali jew inġust tad-denominazzjonijiet ta’ oriġini jew tal-indikazzjonijiet ġeografiċi barra l-pajjiż.
Din l-evalwazzjoni tal-effetti tal-abbozz tal-ftehim irrevedut hija kkorroborata mill-analiżi li wasslet lill-Qorti tal-Ġustizzja tqis li, fid-dawl tal-irwol prinċipali li tokkupa l-protezzjoni tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali fil-kummerċ ta’ beni u ta’ servizzi inġenerali kif ukoll tal-ġlieda kontra l-kummerċ illeċitu b’mod partikolari, abbozz ta’ ftehim internazzjonali li jipprevedi l-istabbiliment ta’ mekkaniżmu ta’ reġistrazzjoni u ta’ sistema ta’ protezzjoni reċiproka tal-indikazzjonijiet ġeografiċi tal-partijiet kontraenti kontra l-atti ta’ kompetizzjoni inġusta, analogi għal dawk inkwistjoni f’dan il-każ, kien ta’ natura li jkollu effetti diretti u immedjati fuq l-iskambji kummerċjali internazzjonali [Opinjoni
2/15
(Ftehim ta’ kummerċ ħieles ma’ Singapor), tas-16 ta’ Mejju 2017,
EU:C:2017:376
, punt
].
F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-effetti tal-abbozz tal-ftehim irrevedut fuq il-kummerċ bejn l-Unjoni u l-Istati terzi li ser jaderixxu miegħu jissodisfaw ir-rekwiziti meħtieġa mill-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 65 ta’ din is-sentenza.
Mill-eżaminazzjoni ta’ dan l-abbozz jirriżulta għalhekk, minn naħa, li dan huwa essenzjalment intiż li jiffaċilita u li jirregola l-kummerċ bejn l-Unjoni u l-Istati terzi, u, min-naħa l-oħra, li huwa ta’ natura li jkollu effetti diretti u immedjati fuq dan il-kummerċ, b’mod li n-negozjar tiegħu jaqa’ taħt il-kompetenza esklużiva li l-Artikolu 3(1) TFUE jikkonferixxi lill-Unjoni fil-qasam tal-politika kummerċjali komuni msemmija fl-Artikolu 207(1) TFUE.
Għaldaqstant, huwa żbaljat li l-Kunsill qies li d-deċiżjoni kkontestata taqa’ taħt l-approssimazzjoni tal-leġiżlazzjonijiet fil-qasam tas-suq intern u, għaldaqstant, taħt kompetenza kondiviża bejn l-Unjoni u l-Istati Membri tagħha, u li bbaża din id-deċiżjoni fuq l-Artikolu 114 TFUE kif ukoll fuq l-Artikolu 218(3) u (4) TFUE.
Dan l-iżball ma jistax jitqies bħala sempliċi difett formali, kuntrarjament għal dak li jsostni l-Kunsill. Fil-fatt, dan wassal lil din l-istituzzjoni sabiex tikser id-dispożizzjonijiet proċedurali speċifikament previsti fl-Artikolu 207(3) TFUE għan-negozjar ta’ ftehimiet internazzjonali li jaqgħu taħt il-qasam tal-politika kummerċjali komuni, u prinċipalment dawk relatati mat-tmexxija tan-negozjati mill-Kummissjoni, kif irrileva l-Avukat Ġenerali fil-punti 86 u 89 tal-konklużjonijiet tiegħu.
Minn dan isegwi li r-rikors għandu jintlaqa’ u d-deċiżjoni kkontestata għandha tiġi annullata, mingħajr ma huwa neċessarju li tiġi eżaminata t-tieni parti tal-ewwel motiv u t-tieni motiv imqajma mill-Kummissjoni insostenn tar-rikors tagħha.
Fuq it-talba ta’ żamma tal-effetti tad-deċiżjoni kkontestata
Konformement mal-ewwel paragrafu tal-Artikolu 264 TFUE, jekk ir-rikors huwa fondat, il-Qorti tal-Ġustizzja għandha tiddikjara null u bla effett l-att ikkontestat.
Skont l-ewwel paragrafu tal-Artikolu 266 TFUE, l-istituzzjoni li l-att tagħha jkun ġie annullat għandha tieħu l-miżuri li jinkludu l-eżekuzzjoni tas-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja.
Madankollu, skont it-tieni paragrafu tal-Artikolu 264 TFUE, il-Qorti tal-Ġustizzja tista’, jekk tqis li dan huwa meħtieġ, tiddikjara liema mill-effetti tal-att iddikjarat null għandhom jitqiesu li huma definittivi.
Dan il-poter jista’ jiġi eżerċitat, għal motivi ta’ ċertezza legali, b’mod partikolari meta l-annullament ta’ deċiżjoni adottata mill-Kunsill, fil-kuntest tal-proċedura ta’ negozjar u ta’ konklużjoni ta’ ftehimiet internazzjonali prevista mill-Artikolu 218 TFUE, huwa ta’ natura li jqiegħed fid-dubju l-parteċipazzjoni tal-Unjoni fil-ftehim internazzjonali kkonċernat jew fl-implementazzjoni tiegħu, minkejja li ma jkun hemm ebda dubju dwar il-kompetenza tal-Unjoni għal dan il-għan (ara, fir-rigward ta’ deċiżjonijiet relatati mal-firma tal-ftehimiet internazzjonali, sentenzi tat-22 ta’ Ottubru 2013, Il‑Kummissjoni vs Il‑Kunsill,
C‑137/12
,
EU:C:2013:675
, punti
u
; tal-24 ta’ Ġunju 2014, Il‑Parlament vs Il‑Kunsill,
C‑658/11
,
EU:C:2014:2025
, punt
, kif ukoll tat-28 ta’ April 2015, Il‑Kummissjoni vs Il‑Kunsill,
C‑28/12
,
EU:C:2015:282
, punti
u
).
F’dan il-każ, il-Kummissjoni titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja, fil-każ ta’ annullament tad-deċiżjoni kkontestata, iżżomm l-effetti ta’ din id-deċiżjoni sabiex ma tqiegħedx fid-dubju r-riżultat tan-negozjati li fid-dawl tagħhom din ġiet adottata, u dan sad-dħul fis-seħħ ta’ deċiżjoni tal-Kunsill ibbażata fuq l-Artikoli 207 u 218 TFUE, f’terminu raġonevoli b’effett mid-data tad-deċiżjoni tas-sentenza tagħha.
Sa fejn dawn in-negozjati wasslu, wara d-dħul fis-seħħ tal-imsemmija deċiżjoni, għall-adozzjoni tal-Att ta’ Genève tal-Ftehim ta’ Lisbona fuq id-denominazzjonijiet ta’ oriġini u l-indikazzjonijiet ġeografiċi, u sa fejn ma hemmx dubju dwar il-kompetenza tal-Unjoni għall-parteċipazzjoni f’tali adozzjoni, it-talba tal-Kummissjoni għandha tintlaqa’.
Għaldaqstant, għandhom jinżammu l-effetti tad-deċiżjoni kkontestata sad-dħul fis-seħħ, f’terminu raġonevoli li ma jistax jeċċedi s-sitt xhur b’effett mid-data tal-għoti ta’ din is-sentenza, ta’ deċiżjoni tal-Kunsill ibbażata fuq l-Artikoli 207 u 218 TFUE.
Fuq l-ispejjeż
L-Artikolu 138(1) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja jipprovdi li l-parti li titlef il-kawża għandha tbati l-ispejjeż jekk dawn jintalbu. F’dan il-każ, peress li l-Kummissjoni talbet il-kundanna tal-Kunsill għall-ispejjeż u peress li dan tal-aħħar tilef, hemm lok li huwa jiġi ordnat ibati l-ispejjeż sostnuti mill-Kummissjoni.
Barra minn hekk, skont l-Artikolu 140(1) tal-istess regoli, l-Istati Membri u l-istituzzjonijiet li intervjenew fil-kawża għandhom ibatu l-ispejjeż rispettivi tagħhom. F’dan il-każ, ir-Repubblika Ċeka, ir-Repubblika Federali tal-Ġermanja, ir-Repubblika Ellenika, ir-Renju ta’ Spanja, ir-Repubblika Franċiża, ir-Repubblika Taljana, l-Ungerija, ir-Renju tal-Pajjiżi l-Baxxi, ir-Repubblika tal-Awstrija, ir-Repubblika Portugiża, ir-Repubblika Slovakka, ir-Renju Unit kif ukoll il-Parlament għandhom ibatu l-ispejjeż rispettivi tagħhom.

Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (Awla Manja) taqta’ u tiddeċiedi:

1)
Id-Deċiżjoni tal-Kunsill 8512/15, tas-7 ta’ Mejju 2015, li tawtorizza l-ftuħ ta’ negozjati dwar Ftehim ta’ Lisbona rrevedut dwar id-denominazzjonijiet ta’ oriġini u l-indikazzjonijiet ġeografiċi, għal dak li jirrigwarda kwistjonijiet li jaqgħu taħt il-kompetenza tal-Unjoni Ewropea, hija annullata.

2)
L-effetti tad-Deċiżjoni 8512/15 għandhom jinżammu sad-dħul fis-seħħ, f’terminu raġonevoli li ma jistax jaqbeż is-sitt xhur b’effett mid-data tal-għoti ta’ din is-sentenza, ta’ deċiżjoni tal-Kunsill tal-Unjoni Ewropea ibbażata fuq l-Artikoli 207 u 218 TFUE.

3)
Il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea huwa kkundannat għall-ispejjeż.

4)
Ir-Repubblika Ċeka, ir-Repubblika Federali tal-Ġermanja, ir-Repubblika Ellenika, ir-Renju ta’ Spanja, ir-Repubblika Franċiża, ir-Repubblika Taljana, l-Ungerija, ir-Renju tal-Pajjiżi l-Baxxi, ir-Repubblika tal-Awstrija, ir-Repubblika Portugiża, ir-Repubblika Slovakka, ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq kif ukoll il-Parlament Ewropew għandhom ibatu l-ispejjeż rispettivi tagħhom.

Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: l-Ingliż.