CELEX: 62021CJ0144
Skarga o stwierdzenie nieważności
Decyzja wykonawcza C(2020) 8797
Udzielenie zezwolenia na określone zastosowania trójtlenku chromu
Rozporządzenie (WE) nr 1907/2006
Rejestracja, ocena i udzielanie zezwoleń w zakresie chemikaliów oraz ograniczenia mające zastosowanie do tych substancji
Artykuł 60
Udzielanie zezwoleń
Obowiązek wykazania, że korzyści społeczno-ekonomiczne przewyższają ryzyko dla zdrowia ludzkiego lub dla środowiska wynikające z zastosowania danej substancji oraz nie istnieją odpowiednie alternatywne substancje lub technologie
Artykuł 62
Wnioski o udzielenie zezwolenia
Artykuł 64
Procedura podejmowania decyzji dotyczących udzielania zezwoleń

W swojej skardze Parlament Europejski wnosi do Trybunału o stwierdzenie nieważności art. 1 ust. 1 i 5 oraz art. 2–5, 7, 9 i 10 decyzji wykonawczej Komisji C(2020) 8797 z dnia 18 grudnia 2020 r. zezwalającej częściowo na określone zastosowania trójtlenku chromu na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady (Chemservice GmbH i in.) (zwanej dalej „zaskarżoną decyzją”) w zakresie, w jakim artykuły te dotyczą zezwoleń na zastosowania 2, 4 i 5 oraz na zastosowanie 1 w odniesieniu do sporządzania mieszanin do zastosowań 2, 4 i 5.

Ramy prawne
Motywy 1, 8, 12, 22, 69, 70, 72, 73, 77, 82 i 119 rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH), utworzenia Europejskiej Agencji Chemikaliów, zmieniającego dyrektywę 1999/45/WE oraz uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 793/93 i rozporządzenie Komisji (WE) nr 1488/94, jak również dyrektywę Rady 76/769/EWG i dyrektywy Komisji 91/155/EWG, 93/67/EWG, 93/105/WE i 2000/21/WE (Dz.U. 2006, L 396, s. 1; sprostowanie Dz.U. 2007, L 136, s. 3), zmienionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1272/2008 z dnia 16 grudnia 2008 r. (Dz.U. 2008, L 353, s. 1), (zwanego dalej „rozporządzeniem REACH”) mają następujące brzmienie:
„(1)      Niniejsze rozporządzenie powinno zapewnić wysoki poziom ochrony zdrowia ludzkiego i środowiska, a także swobodny przepływ substancji w ich postaci własnej, jako składników mieszanin lub w wyrobach, przy jednoczesnym wsparciu konkurencyjności i innowacyjności. Niniejsze rozporządzenie powinno także propagować rozwój alternatywnych metod oceny zagrożeń stwarzanych przez substancje.
[…]
(8)      Szczególną uwagę powinno się zwrócić na potencjalne oddziaływanie niniejszego rozporządzenia na małe i średnie przedsiębiorstwa (MiŚP) oraz na konieczność unikania wszelkiej dyskryminacji w odniesieniu do nich.
[…]
(12)      Istotnym celem nowego systemu, który ma ustanowić niniejsze rozporządzenie, jest zachęcanie do docelowego zastępowania substancji wzbudzających duże obawy substancjami lub technologiami mniej niebezpiecznymi i w pewnych wypadkach egzekwowanie takiego zastąpienia, o ile odpowiednie rozwiązania alternatywne są dostępne i możliwe do zastosowania z ekonomicznego i technicznego punktu widzenia. […]
(22)      Przepisy dotyczące wydawania zezwoleń powinny zapewnić dobre funkcjonowanie rynku wewnętrznego przy jednoczesnym zagwarantowaniu właściwej kontroli ryzyka stwarzanego przez substancje wzbudzające szczególnie duże obawy.  Komisja [Europejska] powinna wydawać zezwolenia na wprowadzanie do obrotu i stosowanie substancji wzbudzających szczególnie duże obawy tylko wtedy, gdy ryzyko wynikające ze stosowania takich substancji będzie właściwie kontrolowane – w przypadkach, w których jest to możliwe – lub jeżeli ich stosowanie można uzasadnić względami społeczno-ekonomicznymi i nie są dostępne odpowiednie rozwiązania alternatywne możliwe do zastosowania z ekonomicznego i technicznego punktu widzenia.
[…]
(69)      W  celu zapewnienia odpowiednio wysokiego poziomu ochrony zdrowia człowieka, w tym odpowiednich grup ludności oraz ewentualnie niektórych wrażliwych subpopulacji oraz środowiska, substancje o właściwościach stwarzających szczególnie duże obawy powinny być przedmiotem wzmożonej uwagi, zgodnie z zasadą ostrożności. Zezwolenia powinny być udzielane osobom fizycznym lub prawnym, które złożyły wniosek o zezwolenie i które wykażą organowi udzielającemu zezwoleń, że ryzyko dla zdrowia ludzkiego i środowiska naturalnego wiążące się ze stosowaniem danej substancji znajduje się pod odpowiednią kontrolą. Ponadto [W przeciwnym wypadku] zezwolenia mogą być wydawane dla tych zastosowań, w przypadku których można wykazać, że korzyści społeczno-ekonomiczne wynikające z zastosowania substancji przewyższają ryzyko wiążące się z jej zastosowaniem, a nie istnieją odpowiednie substancje lub technologie alternatywne, możliwe do zastosowania z ekonomicznego i technicznego punktu widzenia. Biorąc pod uwagę funkcjonowanie rynku wewnętrznego, stosowne jest, by funkcję organu udzielającego zezwoleń pełniła Komisja.
(70)      Niekorzystnym skutkom działania substancji wzbudzających szczególnie duże obawy na zdrowie ludzkie i środowisko [dla zdrowia ludzkiego i środowiska] należy zapobiegać poprzez stosowanie odpowiednich środków zarządzania ryzykiem dla zagwarantowania odpowiedniej kontroli ryzyka związanego ze stosowaniem substancji oraz w celu stopniowego ich zastępowania przez odpowiednią, bezpieczniejszą substancję. Środki zarządzania ryzykiem powinny być stosowane dla zapewnienia, aby przy produkcji, wprowadzaniu do obrotu i stosowaniu substancji narażenie na te substancje, w tym zrzuty, emisje i niezamierzone ubytki, na wszystkich etapach istnienia nie przekroczyło poziomu, powyżej którego mogą wystąpić niekorzystne skutki. W przypadku każdej substancji, dla której udzielono zezwolenia, oraz każdej innej substancji, dla której nie jest możliwe ustalenie bezpiecznego poziomu narażenia, należy zawsze podjąć środki w celu zminimalizowania – w miarę technicznych i praktycznych możliwości – narażenia i emisji, tak aby zminimalizować prawdopodobieństwo wystąpienia niekorzystnych skutków. Środki zapewnienia odpowiedniej kontroli powinny być określane w każdym raporcie bezpieczeństwa chemicznego. Środki te powinny być stosowane i w stosownych przypadkach zalecane innym dalszym uczestnikom łańcucha dostaw.
[…]
(72)      W  celu ułatwienia docelowego zastąpienia substancji wzbudzających szczególnie duże obawy substancjami lub technologiami alternatywnymi wszyscy składający wnioski o zezwolenie powinni przedstawić analizę rozwiązań alternatywnych z uwzględnieniem stwarzanego przez nie ryzyka oraz technicznej i ekonomicznej wykonalności takiego zastąpienia, wraz z informacją na temat każdego badania lub rozwoju, podejmowanego przez użytkownika lub które użytkownik zamierza podjąć. Ponadto zezwolenia powinny podlegać przeglądowi w okresach, których długość będzie ustalana indywidualnie dla każdego przypadku oraz z reguły będą podlegały określonym warunkom, w tym nadzorowi.
(73)      W  sytuacji gdy produkcja, stosowanie lub wprowadzanie do obrotu substancji w postaci własnej, w mieszaninie lub w wyrobie powoduje niedopuszczalne ryzyko dla zdrowia ludzkiego lub środowiska, wymagane powinno być zastąpienie tej substancji przy uwzględnieniu dostępności odpowiednich, bezpieczniejszych substancji i technologii alternatywnych oraz społeczno-ekonomicznych korzyści ze stosowania substancji powodującej niedopuszczalne ryzyko.
[…]
(77)      Ze względu na funkcjonalność i praktyczność, zarówno w odniesieniu do osób fizycznych lub prawnych, które muszą przygotować dokumenty do złożenia wniosku oraz podjąć odpowiednie środki kontroli ryzyka, jak również w odniesieniu do organów, które muszą rozpatrywać wnioski o udzielenie zezwolenia, procedurze udzielania zezwoleń powinna podlegać równocześnie jedynie ograniczona liczba substancji, przy czym należy ustalić realistyczne terminy składania wniosków, wprowadzając zarazem możliwość zwolnienia z procedury niektórych zastosowań substancji.  Substancje zidentyfikowane jako spełniające kryteria kwalifikujące do objęcia procedurą uzyskania zezwolenia powinny zostać wciągnięte na kandydacką listę substancji w celu docelowego objęcia procedurą udzielania zezwoleń. Należy wyraźnie oznaczyć na tej liście substancje znajdujące się w programie pracy Agencji.
[…]
(82)      W celu skutecznego monitorowania i nadzoru nad udzielanymi zezwoleniami dalsi użytkownicy korzystający z zezwolenia udzielonego ich dostawcy powinni informować Agencję o stosowaniu przez nich danej substancji.
[…]
(119)      Poza udziałem we wdrażaniu przepisów wspólnotowych właściwe organy państw członkowskich, ze względu na bliski kontakt z zainteresowanymi stronami w państwach członkowskich, powinny być zaangażowane w wymianę informacji na temat ryzyka związanego z substancjami oraz na temat obowiązków ciążących na osobach fizycznych i prawnych zgodnie z przepisami dotyczącymi chemikaliów. Równocześnie niezbędna jest bliska współpraca między Agencją, Komisją oraz właściwymi organami państw członkowskich, w celu zapewnienia spójności i skuteczności całemu procesowi komunikacji”.
Artykuł 1 rozporządzenia REACH, zatytułowany „Cel i zakres stosowania”, stanowi w ust. 1–3:
„1.      Celem niniejszego rozporządzenia jest zapewnienie wysokiego poziomu ochrony zdrowia  [ludzkiego] i środowiska, w tym propagowanie alternatywnych metod oceny zagrożeń stwarzanych przez substancje, a także swobodnego obrotu substancjami na rynku wewnętrznym przy jednoczesnym wsparciu konkurencyjności i innowacyjności.
2.      Niniejsze rozporządzenie ustanawia przepisy dotyczące substancji i mieszanin w rozumieniu art. 3. Przepisy te stosuje się do produkcji, wprowadzania do obrotu i stosowania tych substancji w ich postaci własnej, jako składniki mieszaniny lub w wyrobach oraz do wprowadzania do obrotu mieszanin.
3.       Niniejsze rozporządzenie jest oparte na zasadzie, zgodnie z którą do producentów, importerów i dalszych użytkowników należy zagwarantowanie, że substancje, które produkują, wprowadzają do obrotu lub stosują, nie wpływają w sposób szkodliwy na zdrowie człowieka ani na środowisko. Przepisy rozporządzenia oparte są na zasadzie ostrożności”.
Zgodnie z art. 3 tego rozporządzenia, zatytułowanym „Definicje”:
„W rozumieniu niniejszego rozporządzenia:
1)      »substancja«: oznacza pierwiastek chemiczny lub jego związki w stanie, w jakim występują w przyrodzie lub zostają uzyskane za pomocą procesu produkcyjnego, z wszelkimi dodatkami wymaganymi do zachowania ich trwałości oraz wszelkimi zanieczyszczeniami powstałymi w wyniku zastosowanego procesu, wyłączając rozpuszczalniki, które można oddzielić bez wpływu na stabilność i skład substancji;
2)      »mieszanina« oznacza mieszaninę lub roztwór składający się z dwóch lub większej liczby substancji;
3)      »wyrób«: oznacza przedmiot, który podczas produkcji otrzymuje określony kształt, powierzchnię, konstrukcję lub wygląd zewnętrzny, co decyduje o jego funkcji w stopniu większym niż jego skład chemiczny;
[…]
13)      »dalszy użytkownik«: oznacza osobę fizyczną lub prawną mającą siedzibę na terytorium Wspólnoty i niebędącą producentem ani importerem, która używa substancji w jej postaci własnej lub jako składnika mieszaniny, podczas prowadzonej przez siebie działalności przemysłowej lub innej działalności zawodowej. Dystrybutor ani konsument nie są uważani za dalszych użytkowników. Reimporter podlegający wyłączeniu zgodnie z przepisem art. 2 ust. 7 lit. c) uważany jest za dalszego użytkownika;
[…]
18)      »Agencja«: oznacza Europejską Agencję Chemikaliów utworzoną niniejszym rozporządzeniem;
[…]
24)      »stosowanie«:  oznacza każdy rodzaj przetwarzania, mieszanina [przygotowywania mieszanin], zużywania, magazynowania, przechowywania, obróbki, umieszczania w pojemnikach, przenoszenia z jednego pojemnika do innego, mieszania, produkcji wyrobu i każde inne wykorzystanie;
[…]
37)      »scenariusz narażenia«: oznacza zespół warunków, w tym warunków operacyjnych i środków związanych z zarządzaniem ryzykiem, opisujących sposób produkcji lub stosowania substancji podczas jej etapów istnienia oraz sposób, w jaki producent lub importer kontroluje narażenie ludzi i środowiska lub w jaki zaleca dalszemu użytkownikowi sprawowanie takiej kontroli. Scenariusze narażenia mogą obejmować jeden określony proces lub zastosowanie lub też kilka procesów lub zastosowań, stosownie do sytuacji;
38)      »kategoria stosowania i narażenia«: oznacza scenariusz narażenia obejmujący szeroki zakres procesów lub zastosowań, w którym przekazywane są co najmniej informacje o procesach lub zastosowaniach w formie krótkiego, ogólnego opisu zastosowania;
[…]”.
Tytuł VII rozporządzenia REACH, który obejmuje art. 55–66, dotyczy udzielania zezwoleń dotyczących „substancji wzbudzających szczególnie duże obawy” ze względu na ich poważne i często nieodwracalne skutki dla zdrowia ludzkiego i dla środowiska.
Artykuł 55 tego rozporządzenia, zatytułowany „Cel udzielania zezwoleń i względy dotyczące zastępowania”, przewiduje:
„Celem niniejszego tytułu jest zagwarantowanie sprawnego funkcjonowania rynku wewnętrznego przy zapewnieniu, że ryzyko stwarzane przez substancje wzbudzające szczególnie duże obawy jest właściwie kontrolowane oraz że substancje te są stopniowo zastępowane odpowiednimi alternatywnymi substancjami lub technologiami, o ile są one wykonalne z ekonomicznego i technicznego punktu widzenia. W tym celu wszyscy producenci, importerzy i dalsi użytkownicy występujący o zezwolenia dokonują analizy dostępności rozwiązań alternatywnych oraz rozważają związane z nimi ryzyko oraz techniczną i ekonomiczną wykonalność zastąpienia”.
Artykuł 56 wspomnianego rozporządzenia, zatytułowany „Przepisy ogólne”, stanowi w ust. 1:
„Producent, importer lub dalszy użytkownik nie wprowadza substancji do obrotu, umożliwiając jej stosowanie ani sam nie stosuje tej substancji, jeżeli substancja wymieniona jest w załączniku XIV, chyba że:
a)      zastosowania tej substancji w jej postaci własnej, jako składnika preparatu [mieszaniny] lub włączenie do wyrobu, dla których substancja ta została wprowadzona do obrotu lub jego własne zastosowania substancji zostały objęte zezwoleniem zgodnie z art. 60–64; lub
[…]
d)      termin, o którym mowa w art. 58 ust. 1 lit. c) [ppkt] (i), nadszedł i wniosek został złożony 18 miesięcy przed tą datą, lecz decyzja odnośnie [do] wniosku o udzielenie zezwolenia nie została podjęta; lub
[…]”.
Zgodnie z art. 57 rozporządzenia REACH, zatytułowanym „Substancje podlegające włączeniu do załącznika XIV”:
„Następujące substancje mogą zostać włączone do załącznika XIV zgodnie z procedurą ustanowioną w art. 58:
a)      substancje spełniające kryteria klasyfikacji w klasie zagrożenia »rakotwórczość« kategorii 1A lub 1B zgodnie z sekcją 3.6 załącznika I do  rozporządzenia [Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1272/2008 z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie klasyfikacji, oznakowania i pakowania substancji i mieszanin, zmieniającego i uchylającego dyrektywy 67/548/EWG i 1999/45/WE oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 (Dz.U. 2008, L 353, s. 1; sprostowania: Dz.U. 2011, L 16, s. 1; Dz.U. 2011, L 138, s. 66; Dz.U. 2016, L 349, s. 1; Dz.U. 2019, L 117, s. 8; Dz.U. 2021, L 214, s. 72; Dz.U. 2021, L 440, s. 11)].
b)      substancje spełniające kryteria klasyfikacji w klasie zagrożenia »działanie mutagenne na komórki rozrodcze« kategorii 1A lub 1B zgodnie z sekcją 3.5 załącznika I do rozporządzenia […] nr 1272/2008;
[…]”.
Artykuł 58 tego rozporządzenia, zatytułowany „Włączenie substancji do załącznika XIV”, stanowi:
„1.      W każdym przypadku gdy zostanie podjęta decyzja o włączeniu do załącznika XIV substancji, o których mowa w art. 57, decyzja taka jest podejmowana zgodnie z procedurą, o której mowa w art. 133 ust. 4. W decyzjach takich wyszczególnia się w odniesieniu do każdej substancji:
a)      dane identyfikujące substancję określone w sekcji 2 załącznika VI;
b)      swoiste właściwości substancji, o których mowa w art. 57;
c)      ustalenia przejściowe:
(i)      datę (zwaną dalej »datą ostateczną«), od której zabronione jest wprowadzanie do obrotu i stosowanie substancji, chyba że zostało udzielone zezwolenie, i która w odpowiednich przypadkach powinna uwzględniać cykl produkcyjny określony dla danego zastosowania;
(ii)      datę lub daty co najmniej 18 miesięcy wcześniejsze niż »daty ostateczne«, przed którymi muszą zostać dostarczone wnioski, jeżeli wnioskujący chce kontynuować stosowanie substancji lub wprowadzanie jej do obrotu dla określonych zastosowań po »datach ostatecznych«; kontynuacja ta dozwolona jest po »dacie ostatecznej« do czasu podjęcia decyzji w sprawie wniosku o udzielenie zezwolenia;
[…]
3.      […]
Przy określaniu liczby substancji włączanych do załącznika XIV oraz terminów określanych na mocy ust. 1 bierze się pod uwagę możliwość rozpatrzenia przez Agencję wniosków w przeznaczonym na to czasie. Agencja włącza swe pierwsze zalecenia w odniesieniu do substancji priorytetowych do załącznika XIV do dnia 1 czerwca 2009 r.  Agencja przedstawia dalsze zalecenia co najmniej co dwa lata w celu umieszczenia kolejnych substancji w załączniku XIV.
[…]”.
Zgodnie z rozporządzeniem Komisji (UE) nr 348/2013 z dnia 17 kwietnia 2013 r. zmieniającym załącznik XIV do rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH) (Dz.U. 2013, L 108, s. 1), trójtlenek chromu został włączony do tego załącznika na podstawie swoich swoistych właściwości jako substancja rakotwórcza kategorii 1A i mutagenna kategorii 1B.
Zgodnie z art. 60 rozporządzenia REACH, zatytułowanym „Udzielanie zezwoleń”:
„1.      Komisja jest odpowiedzialna za podejmowanie decyzji w sprawie wniosków o udzielenie zezwolenia zgodnie z niniejszym tytułem.
2.      Z zastrzeżeniem ust. 3 zezwolenie udzielane jest, jeżeli ryzyko dla zdrowia człowieka lub dla środowiska wynikające z zastosowania danej substancji i będące efektem jej swoistych właściwości określonych w załączniku XIV jest odpowiednio kontrolowane zgodnie z sekcją 6.4 załącznika I oraz zgodnie z dokumentacją w raporcie bezpieczeństwa chemicznego wnioskodawcy, przy uwzględnieniu opinii Komitetu ds. Oceny Ryzyka, o którym mowa w art. 64 ust. 4 lit. a). Przy udzielaniu zezwolenia oraz we wszystkich warunkach w nim zawartych Komisja uwzględnia wszelkie zrzuty, emisje i niezamierzone ubytki, wraz z ryzykiem wynikającym z różnorodnych lub rozpowszechnionych zastosowań, które znane są w czasie podejmowania decyzji.
[…]
4.      Jeżeli zezwolenie nie może być udzielone na mocy ust. 2 lub dla substancji wymienionych w ust. 3, zezwolenia można udzielić jedynie wtedy, jeżeli wykazano, że korzyści społeczno-ekonomiczne przewyższają ryzyko dla zdrowia człowieka lub dla środowiska wynikające z zastosowania danej substancji oraz nie istnieją odpowiednie alternatywne substancje lub technologie.  Decyzja taka podejmowana jest po rozważeniu wszystkich następujących elementów i przy uwzględnieniu opinii Komitetu ds. Oceny Ryzyka oraz Komitetu ds. Analiz Społeczno-Ekonomicznych, o których mowa w art. 64 ust. 4 lit. a) i b):
a)      ryzyka stwarzanego przez zastosowania substancji, wraz ze stosownością i skutecznością proponowanych środków zarządzania ryzykiem;
b)      korzyści społeczno-ekonomicznych wynikających z zastosowania substancji i społeczno-ekonomicznych konsekwencji odmowy udzielenia zezwolenia, przedstawionych przez wnioskodawcę lub inne zainteresowane strony;
c)      analizy substancji alternatywnych przedstawionych przez wnioskodawcę na mocy art. 62 ust. 4 lit. e) lub planu zastąpienia substancji przedstawionego przez wnioskodawcę na mocy art. 62 ust. 4 lit. f) i wszelkich wkładów stron trzecich przedstawionych na mocy art. 64 ust. 2;
d)      dostępnych informacji dotyczących ryzyka dla zdrowia ludzkiego lub środowiska stwarzanego przez substancje lub technologie alternatywne.
5.      Przy dokonywaniu oceny dostępności odpowiednich substancji lub technologii alternatywnych Komisja uwzględnia wszystkie odnośne aspekty, obejmujące:
a)      stwierdzenie, czy zastosowanie rozwiązań alternatywnych prowadziłoby do zmniejszenia ogólnego ryzyka dla zdrowia ludzkiego i środowiska, uwzględniając stosowność i skuteczność środków zarządzania ryzykiem;
b)      techniczną i ekonomiczną wykonalność rozwiązań alternatywnych dla wnioskodawcy.
[…]
7.      Zezwolenie udzielane jest wyłącznie w przypadku, gdy wniosek spełnia wymagania wskazane w art. 62.
[…]”.
Artykuł 62 tego rozporządzenia, zatytułowany „Wnioski o udzielenie zezwolenia”, przewiduje w ust. 4:
„Wniosek o zezwolenie zawiera następujące informacje:
a)      dane identyfikujące substancję określone w sekcji 2 załącznika VI;
b)      imię i nazwisko oraz dane kontaktowe osoby lub osób składających wniosek;
c)      prośbę o udzielenie zezwolenia, z wyszczególnieniem zastosowań, dla których pragnie się je uzyskać, i, w odpowiednich przypadkach, z uwzględnieniem zastosowania substancji jako składnika preparatów [mieszanin] lub włączenie substancji do wyrobów;
d)      raport bezpieczeństwa chemicznego sporządzony zgodnie z załącznikiem I, obejmujący ryzyko dla zdrowia człowieka lub dla środowiska wynikające z zastosowania substancji i będące efektem jej swoistych właściwości określonych w załączniku XIV, chyba że był on dostarczony wcześniej jako część dokumentów rejestracyjnych;
e)      analizę substancji alternatywnych uwzględniającą stwarzane przez nie ryzyko oraz techniczną i ekonomiczną wykonalność zastąpienia oraz, w odpowiednich przypadkach, zawierającą informacje o wszelkich właściwych działaniach badawczo-rozwojowych podejmowanych przez wnioskodawcę;
f)      w przypadku gdy analiza, o której mowa w lit. e), wykaże, że dostępne są odpowiednie substancje alternatywne, przy uwzględnieniu elementów z art. 60 ust. 5, plan zastąpienia substancji zawierający harmonogram proponowanych działań wnioskodawcy”.
Artykuł 64 wspomnianego rozporządzenia, zatytułowany „Procedura podejmowania decyzji dotyczących udzielania zezwoleń”, stanowi:
„1.      Agencja potwierdza datę otrzymania wniosku. Komitety Agencji – ds. Oceny Ryzyka i ds. Analiz Społeczno-Ekonomicznych – wydają projekty swych opinii w ciągu dziesięciu miesięcy od daty otrzymania odpowiedniego wniosku.
2.      Biorąc pod uwagę art. 118 i 119, dotyczące dostępu do informacji, Agencja udostępnia na swojej stronie internetowej szeroki zakres informacji dotyczących zastosowań, dla których złożone zostały wnioski, i w celu dokonania przeglądów zezwoleń oraz określa termin, do którego zainteresowane strony trzecie mogą dostarczać informacji na temat alternatywnych substancji lub technologii.
3.      Przygotowując opinię, każdy komitet, o którym mowa w ust. 1, najpierw sprawdza, czy wniosek zawiera wszystkie informacje wyszczególnione w art. 62 objęte zakresem jego kompetencji. Jeżeli to konieczne, komitety konsultują się ze sobą z zamiarem zwrócenia się wspólnie do wnioskodawcy o dodatkowe informacje w celu uzyskania zgodności wniosku z wymaganiami, o których mowa w art. 62.  Komitet ds. Analiz Społeczno-Ekonomicznych może, jeżeli uzna to za konieczne, zwrócić się do wnioskodawcy z wymaganiem lub do stron trzecich z prośbą o przedłożenie w określonym terminie dodatkowych informacji na temat ewentualnych substancji lub technologii alternatywnych.  Każdy komitet bierze także pod uwagę wszelkie informacje przedłożone przez strony trzecie.
4.      Projekty opinii zawierają następujące elementy:
a)      projekt opinii Komitetu ds. Oceny Ryzyka: ocenę ryzyka dla zdrowia ludzkiego lub dla środowiska wynikającego z zastosowań substancji, łącznie z odpowiedniością i skutecznością środków zarządzania ryzykiem, opisanych we wniosku oraz, jeżeli to stosowne, ocenę ryzyka wynikającego z zastosowania ewentualnych substancji alternatywnych;
b)      projekt opinii Komitetu ds. Analiz Społeczno-Ekonomicznych: ocenę czynników społeczno-ekonomicznych oraz dostępności, stosowności i technicznej wykonalności rozwiązań alternatywnych dotyczących zastosowań substancji opisanych we wniosku, gdy wniosek jest złożony zgodnie z przepisami art. 62 oraz ocenę informacji przedłożonych przez zainteresowane osoby trzecie zgodnie z ust. 2 niniejszego artykułu.
[…]
8.      Komisja sporządza projekt decyzji dotyczącej zezwolenia w ciągu 3 miesięcy od otrzymania opinii od Agencji. Końcowa decyzja dotycząca udzielenia lub odmowy udzielenia zezwolenia podejmowana jest zgodnie z procedurą, o której mowa w art. 133 ust. 3.
[…]”.
Załącznik I do rozporządzenia REACH, zatytułowany „Przepisy ogólne dotyczące oceny substancji i sporządzania raportów bezpieczeństwa chemicznego”, zawiera sekcję 5, zatytułowaną „Ocena narażenia”, która uściśla, że ocena ta składa się z dwóch etapów. Odnośnie do drugiego etapu, który dotyczy „oszacowania narażenia”, pkt 5.2.4 ma następującą treść:
„Oszacowanie poziomów narażenia dokonywane jest dla wszystkich populacji ludzkich (pracowników, konsumentów i ludzi narażonych pośrednio poprzez środowisko) […] W szczególności oszacowanie narażenia bierze pod uwagę:
–        reprezentatywne dane dotyczące narażenia będące wynikiem właściwych pomiarów,
[…]”.

Okoliczności faktyczne leżące u podstaw sporu
Ze względu na swoje rakotwórcze i toksyczne właściwości trójtlenek chromu znajduje się wśród substancji uznanych za „substancje wzbudzające szczególnie duże obawy” wymienionych w załączniku XIV do rozporządzenia REACH. Zastosowania tej substancji podlegają obowiązkowi uzyskania zezwolenia na podstawie art. 56 ust. 1 lit. a) tego rozporządzenia.
W 2015 r. spółka Lanxess Deutschland GmbH i inne podmioty gospodarcze (zwane dalej „wnioskodawcami”) złożyły wniosek o udzielenie zezwolenia dla sześciu kategorii zastosowań trójtlenku chromu.
Sześć kategorii zastosowań, dla których wystąpiono z wnioskiem o udzielenie zezwolenia, jest następujących: zastosowania w sporządzaniu mieszanin („zastosowanie 1”); zastosowania w chromowaniu funkcjonalnym („zastosowanie 2”); zastosowania w chromowaniu funkcjonalnym o charakterze dekoracyjnym („zastosowanie 3”); zastosowania w obróbce powierzchniowej do zastosowań w przemyśle lotniczym i kosmicznym (niezwiązane z chromowaniem funkcjonalnym o charakterze dekoracyjnym) („zastosowanie 4”); zastosowania w obróbce powierzchniowej (z wyjątkiem pasywacji stali ocynowanej/cynowania elektrolitycznego – ETP) do zastosowań w sektorach architektury, motoryzacji, metalurgii i obróbki końcowej metali oraz inżynierii przemysłowej ogólnej (niezwiązane z chromowaniem funkcjonalnym lub z chromowaniem funkcjonalnym o charakterze dekoracyjnym) („zastosowanie 5”); oraz zastosowania w pasywacji stali ocynowanej (ETP) („zastosowanie 6”).
Opinie wydane przez Komitet ds. Oceny Ryzyka (zwany dalej „RAC”) i Komitet ds. Analiz Społeczno-Ekonomicznych (zwany dalej „SEAC”) zostały opublikowane, zgodnie z art. 64 rozporządzenia REACH, we wrześniu 2016 r.
W dniu 27 marca 2019 r. Parlament przyjął rezolucję sprzeciwiającą się pierwszemu projektowi decyzji. Zasadniczo zastrzeżenie Parlamentu opierało się na okoliczności, że informacje przedstawione przez wnioskodawców wykazywały poważne braki oraz że w związku z tym nie można było właściwie ocenić spełnienia przesłanek udzielenia zezwolenia, w szczególności dostępności lub braku bezpieczniejszych rozwiązań alternatywnych. Zdaniem Parlamentu było tak, tym bardziej że opis przewidzianych zastosowań rozpatrywanej substancji był tak ogólny, iż wiązał się z niezwykle szerokim zakresem stosowania zezwolenia. W tym względzie Parlament uznał również, że podejście Komisji, polegające na usunięciu braków we wniosku poprzez zwrócenie się do wnioskodawców o dostarczenie brakujących danych w sprawozdaniu z badania, nie jest zgodne z wyrokiem Sądu z dnia 7 marca 2019 r., Szwecja/Komisja (T‑837/16, EU:T:2019:144).
W następstwie tej rezolucji Parlamentu Komisja wyłączyła kategorię zastosowania 3 (zastosowania w chromowaniu funkcjonalnym o charakterze dekoracyjnym) z zakresu stosowania swojego projektu decyzji. W pozostałym zakresie Komisja podtrzymała swoje pierwotne podejście, które polegało na udzieleniu zezwolenia z pewnymi warunkami i ograniczeniami.
W dniu 18 grudnia 2020 r. Komisja wydała zaskarżoną decyzję.

Zaskarżona decyzja
W motywie 8 zaskarżonej decyzji Komisja wskazała, że zezwolenie odnoszące się do trójtlenku chromu może zostać udzielone jedynie na podstawie art. 60 ust. 4 rozporządzenia REACH.
W motywach 9–15 Komisja zbadała pierwszą z dwóch przesłanek przewidzianych w tym przepisie, a mianowicie przesłankę, zgodnie z którą korzyści społeczno-ekonomiczne muszą przewyższać ryzyko dla zdrowia ludzkiego lub dla środowiska wynikające z zastosowania danej substancji.
W szczególności motywy 10–12 i 15 mają następujące brzmienie:
„(10)      W odniesieniu do zastosowań 1, 2, 4 i 5 RAC stwierdził również, że istnieje znaczna niepewność dotycząca narażenia pracowników ze względu na ograniczoną dostępność danych dotyczących narażenia będących wynikiem pomiarów. RAC stwierdził ponadto, że utrzymujący się brak informacji kontekstowych utrudnił mu ustalenie związku między warunkami operacyjnymi i środkami zarządzania ryzykiem opisanymi we wniosku a deklarowanymi poziomami narażenia w odniesieniu do konkretnych zadań i lokalizacji, co uniemożliwiło RAC dalszą ocenę. Niepewność ta dotyczy wiarygodności i reprezentatywności danych dotyczących narażenia oraz ich związku z istniejącymi środkami zarządzania ryzykiem, w szczególności w odniesieniu do zastosowania 4, w przypadku którego, poza zanurzaniem w zbiorniku, wniosek obejmuje szereg czynności, w tym natryskiwanie, walcowanie, szczotkowanie i operacje w zakresie przetwarzania, a wnioskodawcy nie byli w stanie ocenić w pełni łącznego narażenia związanego z tymi wszystkimi zadaniami. Komisja zauważa jednak, że niepewność ta nie przeszkodziła SEAC w dalszej analizie wniosku.
(11)      W odniesieniu do zastosowań 1, 2, 4 i 5 RAC stwierdził ponadto, że istnieje również niepewność co do oceny narażenia ogółu ludności na działanie substancji w środowisku w skali lokalnej, w szczególności w odniesieniu do emisji chromu (VI) do ścieków. Jest to szczególnie istotne w odniesieniu do narażenia przez drogi pokarmowe poprzez wodę pitną. RAC uznał jednak, że ocena ryzyka dla ogółu ludności za pośrednictwem środowiska jest wystarczająca do przeprowadzenia dalszej analizy przez SEAC, zauważając, że podejście wnioskodawców opiera się na założeniach, które mogą spowodować przeszacowanie ryzyka dla ogółu ludności. Narażenie regionalne, mimo że zostało ocenione przez wnioskodawców, nie zostało uznane za istotne, ponieważ w większości warunków środowiskowych chrom (VI) szybko przekształca się w chrom nierakotwórczy (III).
(12)      W swoich opiniach dotyczących zastosowań 1, 2, 4 i 5, ze względu na niepewność w ocenie ryzyka dla pracowników i ogółu ludności za pośrednictwem środowiska, RAC zalecił wprowadzenie dodatkowych warunków i sposobów monitorowania. Po przeanalizowaniu oceny RAC Komisja przychyla się do tego wniosku.
[…]
(15)      W swoich opiniach dotyczących zastosowań 1, 2, 4, 5 i 6 trójtlenku chromu opisanych we wniosku SEAC stwierdził, że ogólne korzyści społeczno-ekonomiczne wynikające z każdego z tych zastosowań przewyższają ryzyko dla zdrowia człowieka wynikające z tych zastosowań. […] […] W odniesieniu do zastosowań 2, 4, 5 i 6 SEAC uznał, że korzyści społeczno-ekonomiczne wynikające ze stosowania substancji, określone na podstawie szacunku strat i kosztów społecznych związanych wyłącznie z samą utratą miejsc pracy, znacznie przewyższałyby negatywne skutki dla zdrowia człowieka, których wartość pieniężną oblicza się na podstawie najgorszego scenariusza. […]”.
W motywach 16–24 zaskarżonej decyzji Komisja przeanalizowała drugą z przesłanek przewidzianych w art. 60 ust. 4 rozporządzenia REACH, której spełnienie jest konieczne, aby móc udzielić zezwolenia, a mianowicie przesłankę, zgodnie z którą brak jest odpowiednich alternatywnych substancji lub technologii.
W szczególności motywy 18–20 i 22 mają następujące brzmienie:
„(18)      W swoich opiniach dotyczących zastosowań 2, 4 i 5 SEAC stwierdził, iż nie istnieją żadne odpowiednie alternatywne substancje lub technologie. Jednakże ze względu na bardzo szeroki zakres zastosowań objętych wnioskiem SEAC nie mógł wykluczyć ewentualnej niepewności dotyczącej technicznej wykonalności rozwiązań alternatywnych dla ograniczonej liczby konkretnych zastosowań, które zostały uwzględnione w opisie tych zastosowań. Komisja zgadza się z wnioskiem SEAC.
(19)      Konieczne jest dalsze doprecyzowanie opisu zastosowań 2, 4 i 5 zgodnie z wnioskami płynącymi z analizy rozwiązań alternatywnych przedstawionej we wniosku i ocenionej przez SEAC, tak aby zezwolenie obejmowało jedynie te zastosowania, dla których nie są dostępne odpowiednie rozwiązania alternatywne. Komisja uważa, że wnioskodawcy wywiązali się ze spoczywającego na nich ciężaru dowodu, wykazując brak odpowiednich rozwiązań alternatywnych w odniesieniu do zastosowań 2, 4 i 5, ale jedynie w odniesieniu do tych ograniczonych zastosowań.
(20)      W konsekwencji opis zastosowań 2, 4 i 5 powinien zostać doprecyzowany poprzez odniesienie do zastosowań, w których następujące kluczowe funkcje są niezbędne dla przewidzianego zastosowania […].
[…]
(22)      Ponadto Komisja wzięła pod uwagę złożoność łańcuchów dostaw, których dotyczą zastosowania będące przedmiotem wniosku, czas i inwestycje niezbędne do wprowadzenia ewentualnego rozwiązania alternatywnego, a także czas potrzebny na jego uprzemysłowienie oraz kwalifikację powstałych produktów w łańcuchach dostaw. Po zbadaniu oceny SEAC i uwzględniając powyższe rozważania Komisja zgadza się z wnioskiem, że nie istnieją odpowiednie alternatywne substancje lub technologie dla zastosowań 2, 4 i 5”.
Ponadto motywy 26 i 27 mają następujące brzmienie:
„(26)      Komisja oparła swoją ocenę na wszystkich dostępnych obecnie istotnych dowodach naukowych zgodnie z ich oceną dokonaną przez RAC i przedstawiła swoje wnioski z uwzględnieniem wystarczającej w tym celu ich mocy dowodowej. Niemniej jednak dodatkowe dane naukowe umożliwiłyby Komisji dokonanie w przyszłości oceny na podstawie solidniejszej lub szerszej podstawie dowodowej. Należy zatem zwrócić się o przedstawienie dodatkowych informacji na temat narażenia i emisji.
(27)      Ponadto, w celu ułatwienia stosowania niniejszej decyzji w odniesieniu do zastosowań 2, 4 i 5 konieczne jest wymaganie od dalszych użytkowników substancji dostarczanych przez posiadaczy zezwoleń, aby w zgłoszeniu przesyłanym Agencji na podstawie art. 66 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 zawarli wyjaśnienie kluczowych funkcji wymienionych w art. 1 ust. 1 niniejszej decyzji, które są niezbędne do ich zastosowań, w tym uzasadnienie, dlaczego są one niezbędne do danego zastosowania”.
W art. 1 ust. 1 zaskarżonej decyzji zezwolono na pięć kategorii zastosowań trójtlenku chromu, których dotyczył wniosek, w określonych w nim granicach:
–        na kategorię zastosowań 1, polegających na sporządzaniu mieszanin do zastosowań 2, 4, 5 i 6;
–        na kategorię zastosowań 2, polegających na chromowaniu funkcjonalnym, jeżeli do zamierzonego zastosowania niezbędna jest którakolwiek z następujących kluczowych funkcji: odporność na zużycie, twardość, grubość warstwy, odporność na korozję, współczynnik tarcia lub wpływ na morfologię powierzchni;
–        na kategorię zastosowań 4, polegających na obróbce powierzchniowej do zastosowań w przemyśle lotniczym i kosmicznym niezwiązanej z chromowaniem funkcjonalnym lub o charakterze dekoracyjnym, jeżeli do zamierzonego zastosowania niezbędna jest którakolwiek z następujących kluczowych funkcji: odporność na korozję, aktywne hamowanie korozji, odporność chemiczna, twardość, poprawa przyczepności (przyczepność do kolejnej powłoki albo farby), odporność na temperaturę, odporność na kruche pękanie, odporność na zużycie, właściwości powierzchni uniemożliwiające osadzanie się organizmów, grubość warstwy, elastyczność i rezystywność;
–        na kategorię zastosowań 5 polegających na obróbce powierzchniowej (z wyjątkiem pasywacji stali ocynowanej/cynowania elektrolitycznego  – ETP) do zastosowań w sektorach architektury, motoryzacji, metalurgii i obróbki końcowej metali oraz inżynierii przemysłowej ogólnej (niezwiązanych z chromowaniem funkcjonalnym lub o charakterze dekoracyjnym), jeżeli do zamierzonego zastosowania  niezbędna jest którakolwiek z następujących kluczowych funkcji: odporność na korozję, aktywne hamowanie korozji, grubość warstwy, odporność na wilgoć, poprawa przyczepności (przyczepność do kolejnej powłoki albo farby), rezystywność, odporność chemiczna, odporność na zużycie, przewodność elektryczna, kompatybilność z substratem, właściwości (termo-) optyczne (wygląd), odporność na działanie wysokich temperatur, bezpieczeństwo żywności, napięcie powłoki, izolacja elektryczna lub prędkość osadzania;
–        na kategorię zastosowań 6 polegających na pasywacji stali ocynowanej (ETP).
Zgodnie z art. 2 ust. 2 tej decyzji:
„Posiadacze zezwolenia opracowują konkretne scenariusze narażenia dla poszczególnych procesów, operacji i zadań (w tym dla systemów automatycznych/manualnych oraz dla systemów otwartych/zamkniętych i ich kombinacji) oraz opisują w odniesieniu do każdego z konkretnych scenariuszy środki zarządzania ryzykiem i warunki operacyjne wdrażane w celu ograniczenia narażenia pracowników na chrom (VI) i jego emisji do środowiska, reprezentatywne dla wszystkich lokalizacji, w których mają miejsce zastosowania objęte zezwoleniem. Scenariusze narażenia zawierają informacje na temat poziomów narażenia wynikających z wdrożenia tych środków zarządzania ryzykiem i warunków operacyjnych.
Posiadacze zezwolenia wybierają środki zarządzania ryzykiem opisane w scenariuszach narażenia zgodnie z art. 5 dyrektywy 2004/37/WE [Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie ochrony pracowników przed zagrożeniem dotyczącym narażenia na działanie czynników rakotwórczych lub mutagenów podczas pracy (szóstej dyrektywy szczegółowej w rozumieniu art. 16 ust. 1 dyrektywy Rady 89/391/EWG) (Dz.U. 2004, L 158, s. 50)]. Posiadacze zezwolenia dokumentują i uzasadniają wybór środków zarządzania ryzykiem oraz udostępniają odpowiednie dokumenty na żądanie właściwych organów państwa członkowskiego, w którym ma miejsce zastosowanie objęte zezwoleniem”.
Artykuł 5 wspomnianej decyzji stanowi, że w odniesieniu do kategorii zastosowań 2, 4 i 5 „dalsi użytkownicy muszą zawrzeć w swoim zgłoszeniu do Agencji zgodnie z art. 66 ust. 1 rozporządzenia [REACH] wyjaśnienie kluczowych funkcji trójtlenku chromu wymienionych w art. 1 ust. 1, które są niezbędne do ich zastosowania, w tym uzasadnienie, dlaczego te kluczowe funkcje są niezbędne do tego zastosowania”.

Żądania stron i postępowanie przed Trybunałem
Parlament wnosi do Trybunału o:
–        stwierdzenie nieważności art. 1 ust. 1 i 5 oraz art. 2–5, 7, 9 i 10 zaskarżonej decyzji w zakresie, w jakim dotyczą one zezwoleń na zastosowania 2, 4 i 5 oraz na zastosowanie 1 w odniesieniu do sporządzania mieszanin do zastosowań 2, 4 i 5;
–        tytułem żądania ewentualnego – stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji; oraz
–        obciążenie Komisji kosztami postępowania.
Komisja wnosi do Trybunału o:
–        tytułem żądania głównego – oddalenie żądania stwierdzenia częściowej nieważności zaskarżonej decyzji;
–        tytułem żądania ewentualnego – oddalenie żądania stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji w całości;
–        w przypadku stwierdzenia przez Trybunał nieważności zaskarżonej decyzji – nakazanie utrzymania w mocy jej skutków; oraz
–        obciążenie Parlamentu kosztami postępowania.
Pismem złożonym w sekretariacie Trybunału w dniu 27 maja 2021 r. Europejska Agencja Chemikaliów (ECHA) wniosła na podstawie art. 40 akapit drugi statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej i art. 130 regulaminu postępowania przed Trybunałem o dopuszczenie do sprawy w charakterze interwenienta popierającego żądania Komisji. Postanowieniem z dnia 17 września 2021 r. prezes Trybunał dopuścił interwencję ECHA.
ECHA przedstawiła uwagi interwenienta na poparcie żądań Komisji.

W przedmiocie żądań stwierdzenia nieważności

W przedmiocie dopuszczalności żądań mających na celu stwierdzenie częściowej nieważności
Tytułem żądania głównego Parlament wnosi do Trybunału o stwierdzenie nieważności art. 1 ust. 1 i 5 oraz art. 2–5, 7, 9 i 10 zaskarżonej decyzji w zakresie, w jakim dotyczą one zezwoleń na zastosowania 2, 4 i 5 oraz na zastosowanie 1 w odniesieniu do sporządzania mieszanin do zastosowań 2, 4 i 5.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału stwierdzenie częściowej nieważności aktu Unii jest możliwe tylko pod warunkiem, że przepisy, o których stwierdzenie nieważności wniesiono, mogą zostać oddzielone od pozostałych przepisów tego aktu. W tym względzie Trybunał wielokrotnie orzekał, że wymóg ten nie jest spełniony, jeśli konsekwencją stwierdzenia nieważności części aktu jest zmiana istoty tej części tego aktu, której nieważność nie została stwierdzona (zob. podobnie wyrok z dnia 9 listopada 2017 r., SolarWorld/Rada, C‑205/16 P, EU:C:2017:840, pkt 38 i przytoczone tam orzecznictwo).
W niniejszym przypadku zaskarżona decyzja składa się ze zbioru zezwoleń dotyczących odrębnych zastosowań trójtlenku chromu, a żądania przedstawione przez Parlament tytułem głównym zmierzają do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji jedynie w zakresie, w jakim odnosi się ona do zezwoleń na zastosowania 2, 4 i 5 oraz na zastosowanie 1 w odniesieniu do sporządzania mieszanin do tych zastosowań.
W konsekwencji ewentualne stwierdzenie nieważności zezwolenia udzielonego w zaskarżonej decyzji na te zastosowania nie miałoby wpływu na zezwolenie udzielone na inne zastosowania, a zatem nie zmieniłoby istoty tej części owej decyzji, której nieważność nie została stwierdzona.
W tych okolicznościach przedstawione przez Parlament tytułem głównym żądania stwierdzenia częściowej nieważności zaskarżonej decyzji dotyczą przepisów, które można oddzielić od pozostałych przepisów tej decyzji, a zatem są dopuszczalne.

Co do istoty

Uwagi wstępne
Należy przypomnieć, że zezwolenia na substancję wymienioną w załączniku XIV do rozporządzenia REACH, taką jak trójtlenek chromu, można udzielić w dwóch przypadkach, a mianowicie:
–        zgodnie z art. 60 ust. 2 rozporządzenia REACH, jeżeli ryzyko dla zdrowia ludzkiego lub dla środowiska wynikające ze jej stosowania jest odpowiednio kontrolowane;
–        lub, w przeciwnym razie, zgodnie z art. 60 ust. 4 tego rozporządzenia, jeżeli wykazano, że korzyści społeczno-ekonomiczne przewyższają ryzyko dla zdrowia ludzkiego lub dla środowiska wynikające z zastosowania danej substancji oraz nie istnieją odpowiednie alternatywne substancje lub technologie.
W niniejszej sprawie Komisja uznała, że ryzyko dla zdrowia ludzkiego związane z planowanymi zastosowaniami trójtlenku chromu nie jest odpowiednio kontrolowane, i w konsekwencji oparła się na art. 60 ust. 4 rozporządzenia REACH w celu dopuszczenia w drodze zaskarżonej decyzji niektórych zastosowań tej substancji.
Na poparcie swojej skargi Parlament podnosi jedyny zarzut, dotyczący tego, że Komisja nie zweryfikowała w wystarczającym stopniu przestrzegania warunków ustanowionych w art. 60 ust. 4 i 7 rozporządzenia REACH.
W tym względzie Trybunał orzekł w pierwszej kolejności, że z art. 60 ust. 4 rozporządzenia REACH w związku z motywem 69 tego rozporządzenia wynika, iż to do wnioskodawcy ubiegającego się o zezwolenie należy wykazanie, że przewidziane w tym artykule przesłanki udzielenia zezwolenia zostały spełnione (zob. podobnie wyrok z dnia 25 lutego 2021 r., Komisja/Szwecja, C‑389/19 P, EU:C:2021:131, pkt 33).
W art. 62 ust. 4 rozporządzenia REACH określono informacje, które wnioskodawca ubiegający się o zezwolenie musi przedstawić przy składaniu wniosku o udzielenie zezwolenia. Tak więc zgodnie z lit. d) tego przepisu do wniosku należy dołączyć raport bezpieczeństwa chemicznego sporządzony zgodnie z załącznikiem I  do tego rozporządzenia, który obejmuje ryzyko dla zdrowia ludzkiego lub dla środowiska wynikające z zastosowania danej substancji ze względu na jej swoiste właściwości opisane w załączniku XIV do wspomnianego rozporządzenia.
Zgodnie z pkt 5.2.4 załącznika I oszacowanie poziomów narażenia dla wszystkich populacji ludzkich (pracowników, konsumentów i ludzi narażonych pośrednio poprzez środowisko), dokonane w raporcie bezpieczeństwa chemicznego, powinno opierać się w szczególności na „reprezentatywnych danych dotyczących narażenia będących wynikiem właściwych pomiarów”.
W drugiej kolejności Trybunał orzekł również, że art. 60 ust. 4 i 5 rozporządzenia REACH nakłada na Komisję obowiązek sprawdzenia, czy przesłanki określone w art. 60 ust. 4 zostały rzeczywiście spełnione. Jeżeli w wyniku badania i w świetle wszystkich dowodów przedstawionych przez wnioskodawcę i inne podmioty lub zebranych przez nią samą Komisja uzna, że wnioskodawca nie przedstawił dowodu, którego ciężar przeprowadzenia spoczywa na nim, instytucja ta powinna odmówić udzielenia wnioskowanego zezwolenia (zob. podobnie wyrok z dnia 25 lutego 2021 r., Komisja/Szwecja, C‑389/19 P, EU:C:2021:131, pkt 33).
W wykonywaniu tego uprawnienia Komisję wspiera ECHA, której dwa komitety – RAC i SEAC – wydają na podstawie art. 64 rozporządzenia REACH opinię w sprawie wniosku o udzielenie zezwolenia.
I tak, jeżeli chodzi o RAC, art. 64 ust. 4 lit. a) tego rozporządzenia przewiduje, że ocenia on „ryzyk[o] dla zdrowia ludzkiego lub dla środowiska [wynikające] z zastosowań substancji, łącznie z odpowiedniością i skutecznością środków zarządzania ryzykiem, opisanych we wniosku oraz, jeżeli to stosowne, […] ryzyk[o] [wynikające] z zastosowania ewentualnych substancji alternatywnych”. Co się tyczy SEAC, powinien on dokonać, zgodnie z art. 64 ust. 4 lit. b)  wspomnianego rozporządzenia, „ocen[y] czynników społeczno-ekonomicznych oraz dostępności, stosowności i technicznej wykonalności rozwiązań alternatywnych dotyczących zastosowań substancji opisanych we wniosku, gdy wniosek jest złożony zgodnie z przepisami art. 62, oraz ocen[y] informacji przedłożonych przez zainteresowane osoby trzecie zgodnie z ust. 2 niniejszego artykułu”.

W przedmiocie części pierwszej jedynego zarzutu
–
Argumentacja stron
W części pierwszej jedynego zarzutu Parlament podnosi, że Komisja naruszyła art. 60 ust. 4 rozporządzenia REACH, zezwalając na zastosowania substancji wzbudzającej szczególnie duże obawy, a mianowicie trójtlenku chromu, bez uprzedniego przeprowadzenia rozstrzygającej oceny ryzyka dla zdrowia ludzkiego, jakie stwarzają te zastosowania. W tych okolicznościach Komisja nie była w stanie upewnić się, że „korzyści społeczno-ekonomiczne przewyższają ryzyko dla zdrowia człowieka lub dla środowiska wynikające z zastosowania danej substancji”, jak tego wymaga wspomniany przepis.
Parlament przypomina, że art. 62 ust. 4 lit. d) rozporządzenia REACH wymaga, aby wniosek o udzielenie zezwolenia zawierał „raport bezpieczeństwa chemicznego sporządzony zgodnie z załącznikiem I, obejmujący ryzyko dla zdrowia człowieka lub dla środowiska wynikające ze stosowania substancji” oraz że pkt 5.2.4 tego załącznika stanowi, iż oszacowanie narażenia uwzględnia w szczególności „reprezentatywne dane dotyczące narażenia będące wynikiem właściwych pomiarów”.
Tymczasem z opinii RAC, której wnioski zostały przedstawione w motywach 10 i 11 zaskarżonej decyzji, wynika, że informacje dostarczone przez wnioskodawców w odniesieniu do zastosowań 1, 2, 4 i 5 są mało reprezentatywne ze względu na ograniczoną liczbę danych dotyczących narażenia będących wynikiem pomiarów i wątpliwą wiarygodność, w szczególności w odniesieniu do narażenia pracowników, wobec braku wystarczających informacji na temat warunków operacyjnych, środków zarządzania ryzykiem i wartości narażenia dla konkretnych zadań i lokalizacji.
Ponadto, jak wynika z motywu 12 zaskarżonej decyzji, Komisja postanowiła, na podstawie wyraźnego zalecenia RAC, wprowadzić dodatkowe warunki i sposoby monitorowania. I tak w art. 2 ust. 2 zaskarżonej decyzji uzależniono udzielenie zezwoleń od spełnienia warunku, że ich posiadacze dostarczą w sprawozdaniu z badania istotne dane, takie jak scenariusze narażenia i związane z nimi środki zarządzania ryzykiem, których brakuje w ocenie ryzyka. Taki warunek świadczy o tym, że Komisja nie mogła ustalić w sposób wiarygodny i ostateczny, czy „korzyści społeczno-ekonomiczne przewyższają ryzyko dla zdrowia człowieka lub dla środowiska wynikające z zastosowania danej substancji”.
Komisja podnosi na swoją obronę, że każda ocena naukowa ze swej natury wiąże się z niepewnością. Pomimo wątpliwości wskazanych przez stronę skarżącą, które zostały już stwierdzone w opinii RAC, a także w pełni uznane w motywach zaskarżonej decyzji, Komisja stwierdza, że wnioskodawcy sprostali spoczywającemu na nich ciężarowi dowodu. Uważa ona, że była w stanie ocenić fakt, iż korzyści społeczno-ekonomiczne przewyższają ryzyko dla zdrowia ludzkiego.
Jeśli chodzi o niepewność dotyczącą narażenia pracowników, Komisja zauważa w pierwszej kolejności, że pomimo ograniczonej ilości danych dotyczących narażenia będących wynikiem pomiarów i zawartych w raporcie bezpieczeństwa chemicznego RAC uznał, że dostarczone dane były wystarczające do dokonania oceny i umożliwienia SEAC wyważenia korzyści w stosunku do ryzyka, jak odnotowano w motywie 10 zaskarżonej decyzji.
W drugiej kolejności nie można było oczekiwać od wnioskodawców, aby dostarczyli dane dotyczące narażenia będące wynikiem pomiarów w odniesieniu do ponad 1500 lokalizacji dalszych użytkowników, ponieważ ich liczba nie mogła być znana w chwili udzielenia zezwolenia.
W trzeciej kolejności fakt, że właściwe wartości narażenia wynoszące 2  μg/m³ dla kategorii zastosowań 2, 4 i 5 oraz 0,5  μg/m³ dla kategorii zastosowań 1 stanowią, odpowiednio, jedną piątą i jedną dwudziestą wiążących dopuszczalnych wartości narażenia zawodowego w Unii Europejskiej dla związków chromu (VI), stosowanych zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2398 z dnia 12 grudnia 2017 r. zmieniającą dyrektywę 2004/37/WE w sprawie ochrony pracowników przed zagrożeniem dotyczącym narażenia na działanie czynników rakotwórczych lub  mutagenów podczas pracy (Dz.U. 2017, L 345, s. 87), wskazuje, że zaskarżona decyzja przyczynia się do zmniejszenia narażenia poprzez poprawę ochrony pracowników, a zatem jest zgodna z celami zezwolenia.
W czwartej kolejności RAC zalecił również dodatkowe warunki i sposoby monitorowania, które zostały powtórzone w zaskarżonej decyzji i których celem było dalsze ograniczenie narażenia w miejscu pracy.
Wobec wątpliwości wskazanych przez RAC i w celu zweryfikowania rzetelności stosunku korzyści do ryzyka, SEAC, jak wyjaśniła Komisja w motywie 15 zaskarżonej decyzji, oparł się na najgorszym scenariuszu, na podstawie którego stwierdził, że korzyści płynące z dalszego stosowania trójtlenku chromu przewyższają ryzyko dla zdrowia ludzkiego.
Komisja zbadała szczegółowo opinie RAC i SEAC i uznała je za pełne, spójne i istotne. Wbrew temu, co twierdzi Parlament, wymogi w zakresie monitorowania określone w art. 2 ust. 2 zaskarżonej decyzji nie miały na celu zaradzenia „brakom wniosku”; ich celem było uzyskanie dodatkowych informacji na temat narażenia i emisji zgodnie z zaleceniami sformułowanymi w opiniach ECHA. Wymóg ten wpisuje się w ogólną logikę rozporządzenia REACH, które opiera się na zasadzie ciągłego ulepszania i zmierza w szczególności do poprawy jakości uregulowań dotyczących chemikaliów w czasie poprzez tworzenie i ciągłe ulepszanie danych dotyczących substancji do celów regulacyjnych.
W uwagach interwenienta przedstawionych na poparcie żądań Komisji ECHA podnosi, że SEAC wziął pod uwagę utrzymującą się niepewność co do narażenia pracowników, wybierając najgorszy scenariusz, w związku z czym niepewność ta nie podważa wniosku tego komitetu, zgodnie z którym korzyści społeczno-ekonomiczne wynikające z zastosowań objętych zezwoleniem przewyższają ryzyko dla zdrowia ludzkiego.
–
Ocena Trybunału
W pierwszej części jedynego zarzutu Parlament zarzuca Komisji, że uznała, iż korzyści społeczno-ekonomiczne wynikające z kategorii zastosowań 1, 2, 4 i 5 dla trójtlenku chromu, na które Komisja zezwoliła, przewyższają ryzyko, jakie te zastosowania pociągają za sobą dla zdrowia ludzkiego, mimo że przed dokonaniem oceny nie dysponowała ona wystarczająco kompletną i wiarygodną oceną tego ryzyka.
W pierwszej kolejności RAC podkreślił w swoich opiniach, jak wynika z motywu 10 zaskarżonej decyzji, brak wiarygodności danych dotyczących narażenia pracowników w odniesieniu do wszystkich omawianych zastosowań ze względu na „utrzymujący się brak informacji kontekstowych” na temat warunków, w jakich dokonano pomiarów.
W szczególności w opinii dotyczącej kategorii zastosowań 2 (chromowanie funkcjonalne) RAC opisał tę trudność w następujący sposób: „największa niepewność wynika z braku wyraźnego związku między warunkami operacyjnymi, środkami zarządzania ryzykiem a wartościami narażenia dla konkretnych zadań i lokalizacji, które mogłyby w uzasadniony sposób reprezentować wniosek. RAC uważa to za istotną słabość wniosku, zważywszy, że istnieją duże różnice między poszczególnymi zakładami chromowania na przykład w zakresie wyposażenia budynków, skali i częstotliwości operacji chromowania, poziomu automatyzacji procesu, wykorzystania elektrolizy, wielkości części poddawanych obróbce oraz dostępności miejscowej wentylacji wyciągowej, które mają wpływ na narażenie i środki zarządzania ryzykiem niezbędne do ograniczenia narażenia”.
W drugiej kolejności, jak przyznała sama Komisja w motywie 10 zaskarżonej decyzji, RAC stwierdził w swoich opiniach, że istnieje znaczna niepewność dotycząca narażenia pracowników ze względu na ograniczoną dostępność danych dotyczących narażenia będących wynikiem pomiarów.
I tak, podczas gdy liczba potencjalnych lokalizacji w Unii, w których dokonuje się chromowania funkcjonalnego (kategoria zastosowań 2) została oszacowana przez wnioskodawców na 1590, wnioskodawcy ci oparli swoją ocenę narażenia pracowników na danych zmierzonych przez 23 spółki z siedzibą w siedmiu różnych państwach, co stanowi mniej niż 2 % spółek, w których zastosowanie to ma miejsce. Podobnie, podczas gdy liczba potencjalnych lokalizacji w Unii dokonujących obróbki powierzchniowej (kategorie zastosowań 4 i 5) została oszacowana przez wnioskodawców, odpowiednio, na 374 i 515, wnioskodawcy ci oparli swoją ocenę narażenia pracowników na danych zmierzonych przez 11 przedsiębiorstw, co stanowi mniej niż 3 % spółek korzystających z tych zastosowań i pochodzących z badań przeprowadzonych głównie w państwach Europy Zachodniej.
Należy zatem zauważyć, że z uwagi na duże różnice istniejące między zakładami chromowania w kilku decydujących aspektach, o których mowa w pkt 63 niniejszego wyroku, niewielką liczbę zakładów chromowania, z których pochodzą dane, na których wnioskodawcy oparli swoją ocenę, oraz brak informacji kontekstowych na temat warunków panujących w tych zakładach, przedstawione przez wnioskodawców dane dotyczące narażenia pracowników nie są reprezentatywne.
W trzeciej kolejności, co się tyczy oceny ryzyka wynikającego z narażenia ogółu ludności z powodu uwalniania substancji do środowiska, RAC wyraził ubolewanie, że wnioskodawcy nie przedstawili oceny dotyczącej takiego uwalniania do ścieków. Jednakże, jak wskazano w motywie 11 zaskarżonej decyzji, komitet ten nie uznał tej luki za rozstrzygającą, z dwóch powodów: w założeniach przyjętych przez wnioskodawców prawdopodobnie przeszacowano ryzyko dla ogółu ludności, a chrom (VI) w większości warunków środowiskowych szybko przekształca się w chrom nierakotwórczy (III).
Z powyższego wynika, że przekazane przez wnioskodawców dane dotyczące narażenia pracowników i ogółu ludności na działanie trójtlenku chromu w wyniku zastosowań, dla których wystąpiono o zezwolenie, nie były reprezentatywne, wiarygodne ani kompletne. Ponadto w motywach 10–12 zaskarżonej decyzji sama Komisja przyznała, że ocena tego narażenia na trójtlenek chromu była obarczona niepewnością.
Prawdą jest, jak słusznie podnosi Komisja, że każda ocena naukowa ze swej natury wiąże się z niepewnością, w związku z czym nie można uzależniać jej autorytetu od całkowitego ich wyeliminowania.
Jednakże zezwolenia, o które wniesiono na podstawie art. 60 ust. 4 rozporządzenia REACH, Komisja może udzielić tylko wtedy, gdy przesłanki określone w tym przepisie są faktycznie spełnione i jeżeli po przeprowadzeniu dokładnego badania i sprawdzeniu dostatecznej ilości wiarygodnych i istotnych informacji Komisja uzna, że utrzymujące się w tym zakresie wątpliwości są nieistotne (zob. podobnie wyrok z dnia 25 lutego 2021 r., Komisja/Szwecja, C‑389/19 P, EU:C:2021:131, pkt 33, 35).
Tymczasem w niniejszym przypadku, jak wskazał rzecznik generalny w pkt 124 opinii, niepewność dotycząca zarówno narażenia pracowników, jak i pośredniego narażenia ludności ze względu na uwalnianie trójtlenku chromu do środowiska nie zostały uznane za „nieistotne” ani w zaskarżonej decyzji, ani w opiniach RAC. Przeciwnie, w motywie 10 tej decyzji sama Komisja uznała niepewność dotyczącą narażenia pracowników za „istotną”. Jak zauważył również rzecznik generalny w pkt 119 opinii, RAC uznał nawet brak wyraźnego związku pomiędzy warunkami operacyjnymi, które różnią się w zależności od zadań i lokalizacji, środkami zarządzania ryzykiem a przyjętymi wartościami narażenia, za „największą niepewność”, która obarcza wniosek „istotną słabością” w odniesieniu do czterech rozpatrywanych kategorii zastosowań.
Ponadto należy przypomnieć, że trójtlenek chromu należy do „substancji wzbudzających szczególnie duże obawy”, które, zgodnie z motywem 69 rozporządzenia REACH, powinny być przedmiotem wzmożonej uwagi, zgodnie z zasadą ostrożności. Tymczasem, jak wskazał zasadniczo rzecznik generalny w pkt 133 opinii, podejście pozwalające na udzielenie zezwolenia na zastosowania trójtlenku chromu w oparciu o bardzo ograniczoną liczbę danych dotyczących tych zastosowań byłoby wyraźnie sprzeczne z celem, jakim jest traktowanie tej substancji ze wzmożoną uwagą.
Komisja kwestionuje jednak znaczenie niepewności w ocenie ryzyka, podnosząc w pierwszej kolejności, że nie można wymagać od wnioskodawców, aby dostarczyli dane dotyczące narażenia w odniesieniu do wszystkich lokalizacji, których dotyczy wniosek o udzielenie zezwolenia, z uwagi na ich bardzo dużą liczbę. Tytułem przykładu Komisja wskazuje, że w odniesieniu do kategorii zastosowań 2 (chromowanie funkcjonalne) jest ich ponad 1500.
Z pewnością, jak podkreśla Komisja, możliwość złożenia przez podmioty działające na wcześniejszym etapie łańcucha dostaw, zazwyczaj producentów lub importerów substancji, wniosku dotyczącego całego łańcucha dostaw ma tę zaletę, że usprawnia system udzielania zezwoleń i że byłaby ona zniweczona, gdyby od wnioskodawców wymagano dostarczenia danych dotyczących wszystkich lokalizacji dalszych użytkowników.
Niemniej jednak w pkt 5.2.4 załącznika I  do rozporządzenia REACH nakłada się na wnioskodawcę ubiegającego się o zezwolenie obowiązek przedstawienia „reprezentatywnych danych dotyczących narażenia będących wynikiem właściwych pomiarów”.
W tym względzie, jeśli chodzi o argumentację Komisji, zgodnie z którą niewielka liczba ocenianych lokalizacji jest uzasadniona bardzo dużą liczbą lokalizacji, dla których wystąpiono o zezwolenie, należy zaznaczyć, jak zauważył rzecznik generalny w pkt 134 opinii, że obowiązki wynikające z ciężaru dowodu spoczywającego na wnioskodawcy nie mogą zależeć od liczby zastosowań, dla których wystąpiono o zezwolenie, ani od liczby lokalizacji i przedsiębiorstw potencjalnie zainteresowanych tymi zastosowaniami. Zgodnie bowiem z takim podejściem standard oceny ryzyka byłby tym mniejszy, im szerszy byłby zakres wniosku, co naruszałoby jednocześnie zasadę równego traktowania wnioskodawców oraz cel ochrony zdrowia ludzkiego i środowiska.
W drugiej kolejności Komisja podnosi, że w każdym wypadku zaskarżona decyzja przyczynia się do zmniejszenia narażenia na działanie trójtlenku chromu poprzez poprawę ochrony pracowników. Właściwe wartości narażenia użytkowników wynoszą bowiem 2  μg/m³ dla kategorii 2, 4 i 5 oraz 0,5  μg/m³ dla kategorii 1, co stanowi odpowiednio jedną piątą i jedną dwudziestą dopuszczalnych wartości narażenia zawodowego Unii dla związków chromu (VI) obecnie stosowanych na mocy obowiązujących przepisów.
RAC wskazał jednak w swoich opiniach, że wartość narażenia wynosząca 2  μg/m³ jest jedynie szacunkiem wnioskodawców, że dostępne dane wykazują zróżnicowanie narażenia, w tym o rząd wielkości powyżej 2  μg/m³, oraz że „w sposób oczywisty nie zatwierdza narażenia w wysokości 2  μg/m³ Cr(VI) zaproponowanego przez wnioskodawców jako bezpieczne”.
W każdym wypadku okoliczność, że wartości narażenia pracowników są niższe od maksymalnych wartości narażenia na chrom (VI), przy założeniu, że zostały one wykazane, nie może zwalniać wnioskodawców z przeprowadzenia oceny ryzyka zgodnej z wymogami określonymi w art. 60 ust. 4 rozporządzenia REACH w szczególności w związku z pkt 5.2.4 załącznika I  do tego rozporządzenia na podstawie wiarygodnych i reprezentatywnych danych.
W trzeciej kolejności Komisja podkreśla, że uwzględniła niepewność co do oceny ryzyka, ustanawiając na podstawie zalecenia RAC dodatkowe warunki i sposoby monitorowania w celu dalszego ograniczenia narażenia pracowników na działanie trójtlenku chromu.
W tym względzie prawdą jest, że art. 2 zaskarżonej decyzji ustanawia szereg obowiązków dla posiadaczy zezwoleń i dalszych użytkowników. Posiadacze zezwolenia muszą zatem opracować konkretne scenariusze narażenia dla poszczególnych procesów, operacji i zadań (ust. 2); muszą udostępnić konkretne scenariusze narażenia dalszym użytkownikom, którzy są zobowiązani do wdrażania bez zbędnej zwłoki środków zarządzania ryzykiem i warunków operacyjnych przewidzianych w tych scenariuszach (ust. 3); muszą oni zweryfikować i zatwierdzać konkretne scenariusze narażenia za pomocą analizy zadań na podstawie danych dotyczących narażenia i emisji zmierzonych przez dalszych użytkowników (ust. 4). Posiadacze zezwoleń i dalsi użytkownicy muszą stosować programy monitorowania, które są reprezentatywne dla warunków operacyjnych i środków zarządzania ryzykiem (ust. 6). Dalsi użytkownicy muszą udostępnić ECHA informacje zebrane za pomocą tych programów monitorowania w celu ich przekazania posiadaczom zezwoleń do weryfikacji i zatwierdzenia scenariuszy narażenia (ust. 9).
Jednakże, jak wynika z orzecznictwa przypomnianego w pkt 70 niniejszego wyroku, przed udzieleniem zezwolenia na podstawie tego przepisu Komisja powinna sprawdzić, czy warunki określone w art. 60 ust. 4 rozporządzenia REACH są rzeczywiście spełnione.
Tymczasem, o ile dodatkowe warunki i sposoby monitorowania ustanowione przez Komisję w art. 2 ust. 2 zaskarżonej decyzji mogą w danym przypadku zmniejszyć narażenie użytkowników trójtlenku chromu na ryzyko, o tyle takie środki nie są jednak w stanie zaradzić niewystarczającej ocenie ryzyka w chwili wydania tej decyzji.
Z całości powyższych rozważań wynika, że w zaskarżonej decyzji Komisja zezwoliła na zastosowania trójtlenku chromu na podstawie oceny ich ryzyka dla zdrowia ludzkiego, która nie była wystarczająca, aby spełnić wymogi art. 60 ust. 4 rozporządzenia REACH.
W związku z tym Parlament zasadnie utrzymuje, że Komisja nie była w stanie stwierdzić, iż korzyści społeczno-ekonomiczne wynikające z tych zastosowań przewyższają wynikające z nich ryzyko dla zdrowia ludzkiego.
Należy zatem uwzględnić część pierwszą jedynego zarzutu.

W przedmiocie części drugiej jedynego zarzutu
–
Argumentacja stron
W części drugiej jedynego zarzutu Parlament podnosi, że Komisja uchybiła spoczywającemu na niej obowiązkowi sprawdzenia, czy dla objętych zezwoleniem kategorii zastosowań 2, 4 i 5 nie istnieje odpowiednie rozwiązanie alternatywne, jak wymaga tego art. 60 ust. 4 rozporządzenia REACH.
Jak wynika bowiem z motywu 18 zaskarżonej decyzji, sama Komisja zgodziła się z wnioskiem SEAC dotyczącym kategorii zastosowań 2, 4 i 5, zgodnie z którym ze względu na bardzo szeroki zakres zastosowań zawartych we wniosku SEAC nie mógł wykluczyć ewentualnej niepewności co do technicznej wykonalności rozwiązań alternatywnych dla ograniczonej liczby konkretnych zastosowań.
Prawdą jest, że w celu zapewnienia, by zezwolenie obejmowało jedynie zastosowania, dla których nie jest dostępna żadna odpowiednia alternatywa, Komisja postanowiła ograniczyć zakres zezwolenia dla kategorii 2, 4 i 5 poprzez wprowadzenie odniesienia do „kluczowych funkcji niezbędnych dla zamierzonego zastosowania”, jak wynika z motywów 19 i 20 zaskarżonej decyzji. W związku z tym w decyzji tej ustanowiono wykaz kluczowych funkcji dla każdej z tych trzech kategorii zastosowań i zezwolono na stosowanie substancji tylko wtedy i tylko w takim zakresie, w jakim co najmniej jedna z odpowiadających im kluczowych funkcji jest  niezbędna dla tego zastosowania.
Komisja uznała zatem, że wnioskodawcy wywiązali się z ciężaru dowodu, wykazując brak odpowiednich rozwiązań alternatywnych dla kategorii zastosowań 2, 4 i 5 jedynie w tych granicach.
Jednakże zdaniem Parlamentu odniesienie do tych „kluczowych funkcji niezbędnych dla zamierzonego zastosowania” nie mogło rozwiązać kwestii niepewności stwierdzonej przez samą Komisję. Ponadto Sąd wyraźnie orzekł, że możliwość obwarowania zezwolenia pewnymi warunkami, takimi jak przewidziane w art. 60 ust. 8 i art. 60 ust. 9 lit. d) rozporządzenia REACH, nie pozwala Komisji usunąć braków w analizie rozwiązań alternatywnych przedstawionej przez wnioskodawców lub braków w ocenie Komisji (zob. podobnie wyrok z dnia 7 marca 2019 r., Szwecja/Komisja, T‑837/16, EU:T:2019:144, pkt 81–83).
Ponadto Komisja sama nie sprawdziła niedostępności odpowiednich rozwiązań alternatywnych, co potwierdzają motyw 27 i art. 5 zaskarżonej decyzji. Artykuł ten nakłada bowiem na dalszych użytkowników obowiązek zawarcia w zgłoszeniu przesłanym do ECHA, zgodnie z art. 66 ust. 1 rozporządzenia REACH, wyjaśnienia kluczowych funkcji wymienionych w art. 1 ust. 1 zaskarżonej decyzji, które są niezbędne do ich stosowania, w tym uzasadnienia ich niezbędności dla tego zastosowania.
Ten wymóg informacyjny świadczy o tym, że nawet w granicach  zezwolenia ograniczonego wymogiem dotyczącym „kluczowych funkcji niezbędnych dla zamierzonego zastosowania”, nadal istnieje niepewność co do braku odpowiednich rozwiązań alternatywnych w odniesieniu do kategorii zastosowań 2, 4 i 5. Artykuł 1 ust. 1 zaskarżonej decyzji w związku z jej art. 5 powierza dalszym użytkownikom zadanie wyjaśnienia kluczowych funkcji wymienionych w tej decyzji i uzasadnienia a posteriori, że jedna z tych funkcji jest rzeczywiście niezbędna dla przewidzianych zastosowań.
Ponadto zawarcie odniesienia do „kluczowych funkcji” nie stanowi faktycznego ograniczenia zakresu stosowania zezwolenia. Skoro bowiem Komisja nie wykazała w zaskarżonej decyzji, kiedy i w jakich okolicznościach te „kluczowe funkcje” są niezbędne dla rozpatrywanych zastosowań, odniesienie to jedynie przypomina jeden z ogólnych wymogów art. 60 ust. 4 rozporządzenia REACH, a mianowicie, że zezwolenie może zostać udzielone w odniesieniu do substancji tylko wtedy, gdy jest ona niezbędna dla zamierzonego zastosowania. Ograniczenie to jest tym bardziej pozbawione znaczenia, że „kluczowe funkcje” wymienione w art. 1 ust. 1 zaskarżonej decyzji to w rzeczywistości wszystkie funkcje trójtlenku chromu dla kategorii zastosowań 2, 4 i 5.
Komisja stwierdza w swojej obronie, że wywiązała się z obowiązku sprawdzenia, czy dla zastosowań objętych zezwoleniem nie istnieją odpowiednie rozwiązania alternatywne, jak wymaga tego art. 60 ust. 4 rozporządzenia REACH.
Komisja wyjaśnia, że o ile była w stanie ustalić w wiarygodny sposób, że nie istnieją odpowiednie rozwiązania alternatywne dla wszystkich zastosowań kategorii 2, 4 i 5, określonych we wniosku, o tyle nie można było stwierdzić tego samego w odniesieniu do każdego dalszego zastosowania objętego wnioskiem. Dlatego też wymieniła ona „kluczowe funkcje” substancji, których nie mogło zaoferować żadne alternatywne rozwiązanie, i zezwoliła jedynie na zastosowania, dla których te „kluczowe funkcje” były niezbędne.
Tak więc zakres zaskarżonej decyzji jest ograniczony przez obiektywne kryteria, takie jak odporność na korozję, przyczepność, bezpieczeństwo żywnościowe, które pozwalają określić jej zakres stosowania. Dalsi użytkownicy lub właściwe organy nie powinni w żadnym wypadku przeprowadzać nowej oceny substancji lub rozwiązań alternatywnych ani dokonywać ich porównywania. Konieczność stosowania substancji w odniesieniu do wszystkich kategorii dalszych zastosowań została wykazana w zaskarżonej decyzji.
Zaskarżona decyzja stanowi zatem jedynie częściowe zezwolenie na zastosowania trójtlenku chromu będące przedmiotem wniosku, jak wynika jasno z art. 1 ust. 2–4 tej decyzji. Wszyscy dalsi użytkownicy, którzy zamierzają stosować substancję objętą zezwoleniem, powinni zgłosić ECHA jej zastosowania, których dokonują na podstawie tego zezwolenia, oraz wskazać kluczową funkcję lub kluczowe funkcje substancji, które są technicznie niezbędne dla ich działalności, przedstawiając ich uzasadnienie. Właściwe organy, które mają dostęp do prowadzonego przez ECHA rejestru dalszych użytkowników, są zobowiązane na mocy rozporządzenia REACH do zapewnienia właściwego wykonania i stosowania rozporządzenia REACH.
Komisja wskazuje, że nie przeprowadziła odrębnej oceny rozwiązań alternatywnych dla każdego dalszego użytkownika lub produktu, ponieważ zadanie to wymagałoby tysięcy, a nawet milionów odrębnych ocen w zależności od stopnia szczegółowości, czego rozporządzenie REACH w żaden sposób nie wymaga, nawet w sposób dorozumiany.
Ponadto, gdyby Trybunał miał wymagać bardziej szczegółowej i konkretnej oceny dalszych zastosowań objętych wnioskiem o udzielenie zezwolenia niż obecnie, to cały proces składania wniosków i oceny stałby się znacznie bardziej skomplikowany niż jest teraz. Wymóg ten byłby sprzeczny z celem rozporządzenia REACH, jakim jest wspieranie konkurencyjności przemysłu Unii, ze szczególnym uwzględnieniem potencjalnego wpływu na MŚP, jak przypomniano w motywie 8 tego rozporządzenia REACH. Nie uwzględniałby on także faktu, że wspomniane rozporządzenie ma również na celu, jak podkreślono w art. 55 tego rozporządzenia, stopniowe zastępowanie substancji wzbudzających szczególnie duże obawy innymi substancjami, oraz stałe wprowadzanie nowych substancji do systemu zezwoleń i udoskonalanie z biegiem czasu środków regulacyjnych, w szczególności poprzez regularne przeglądy udzielanych zezwoleń.
Ponadto bardziej wymagająca koncepcja oceny rozwiązań alternatywnych przekraczałaby zdolności administracyjne ECHA i zobowiązywałaby do ograniczenia liczby substancji podlegających procedurze udzielania zezwoleń. Artykuł 58 ust. 3 rozporządzenia REACH przewiduje zresztą wyraźnie, że „[p]rzy określaniu liczby substancji włączanych do załącznika XIV oraz terminów określanych na mocy ust. 1 bierze się pod uwagę [również] możliwość rozpatrzenia przez Agencję wniosków w przeznaczonym na to czasie”. Mnożenie ocen rozwiązań alternatywnych skutkowałoby zablokowaniem wyznaczania nowych substancji wzbudzających szczególnie duże obawy, prowadząc do hiperregulacji niewielkiej liczby substancji. Doprowadziłoby to do zastępowania niektórych substancji innymi, mniej uregulowanymi, które są mniej znane i dla których istnieje mniej danych; przyspieszyłoby to jedynie zastępowanie substancji wzbudzających szczególnie duże obawy wymienionych w załączniku XIV do rozporządzenia REACH.
Wreszcie Komisja wskazuje, że nie należy interpretować tego rozporządzenia w sposób statyczny. Zgodnie z zasadą stopniowości dyskrecjonalna ocena Komisji powinna stać się z czasem bardziej wymagająca. Podejście, które stosuje Komisja i ECHA do oceny wniosków o udzielenie zezwolenia jest owocem wielu lat doświadczenia w zarządzaniu systemem udzielania zezwoleń i opiera się na bardzo delikatnej równowadze między względami naukowymi i społeczno-gospodarczymi, a także na wielorakich celach realizowanych przez wspomniane rozporządzenie, zawsze kładąc nacisk na cel ochrony zdrowia ludzkiego i środowiska.
W uwagach interwenienta ECHA podkreśla, że Komisja nie oparła się na żadnej subiektywnej ocenie dalszych użytkowników w odniesieniu do braku odpowiednich rozwiązań alternatywnych, ponieważ ci ostatni są jedynie zobowiązani do dostarczenia organom kontroli informacji świadczących o tym, że ze względu na obiektywne wymogi techniczne lub normy regulacyjne stosowanie trójtlenku chromu jest niezbędne.
–
Ocena Trybunału
W części drugiej jedynego zarzutu Parlament podnosi, że Komisja uchybiła spoczywającemu na niej obowiązkowi sprawdzenia drugiej przesłanki przewidzianej w art. 60 ust. 4 rozporządzenia REACH dla kategorii objętych zezwoleniem zastosowań 2, 4 i 5, a mianowicie braku odpowiedniego rozwiązania alternatywnego dla tych zastosowań.
W tym względzie z motywu 12 rozporządzenia REACH wynika, że przesłanka ta odpowiada istotnemu celowi systemu ustanowionego przez to rozporządzenie, jakim jest zachęcanie do docelowego zastępowania substancji wzbudzających duże obawy substancjami lub technologiami mniej niebezpiecznymi, i w pewnych wypadkach egzekwowanie takiego zastąpienia, o ile odpowiednie rozwiązania alternatywne są dostępne i możliwe do zastosowania z ekonomicznego i technicznego punktu widzenia.
Jak przypomniano w pkt 46 niniejszego wyroku, art. 60 ust. 4 i 5 rozporządzenia REACH nakłada na Komisję obowiązek sprawdzenia, czy przesłanka ta, podobnie jak pierwsza przesłanka przewidziana w art. 60 ust. 4 tego rozporządzenia, została rzeczywiście spełniona.
Należy również przypomnieć, że w tym celu Komisję wspiera ECHA, a w szczególności SEAC, który powinien wydać opinię dotyczącą między innymi dostępności, stosowności i technicznej wykonalności rozwiązań alternatywnych.
W niniejszej sprawie SEAC dokonał następującej oceny w odniesieniu do kategorii zastosowań 2 oraz, w niemal identycznych słowach, w odniesieniu do kategorii zastosowań 4 i 5:
„Wnioskodawcy dokonali obszernej oceny rozwiązań alternatywnych, w szczególności w odniesieniu do aspektu wykonalności technicznej.
[…]
Biorąc jednak pod uwagę niezwykle szeroki zakres zastosowania, w odniesieniu do którego złożono wniosek o udzielenie zezwolenia, SEAC nie może wykluczyć, że istnieje rzeczywiście ograniczona liczba zastosowań, w przypadku których zastąpienie jest już możliwe lub stanie się możliwe w krótkim czasie. Nie jest bowiem jasne dla SEAC, kiedy będą ewentualnie dostępne alternatywne rozwiązania dla konkretnych zastosowań. Najlepiej byłoby, gdyby SEAC otrzymał wyczerpujący wykaz wszystkich zastosowań/komponentów objętych zakresem [rozpatrywanego] zastosowania, aby ocenić rzeczywistą wykonalność/niewykonalność rozwiązań alternatywnych i zapewnić, że zastąpienie nastąpi tam, gdzie jest już możliwe. SEAC przyznaje jednak, że jest to trudne do wykonania w przypadku wniosków o udzielenie zezwolenia o tak szerokim zakresie, a zatem [obejmujących] tak dużą liczbę produktów. Wnioskodawcy dostarczyli wykaz zawierający przegląd zainteresowanych sektorów, przykłady odpowiednich wyrobów oraz [analizę kwestii], czy możliwe jest zastosowanie alternatywnych lub niealternatywnych technologii uznanych za wykonalne przez osoby trzecie. Ze względu na szeroki zakres zastosowania, w odniesieniu do którego złożono wniosek o udzielenie zezwolenia, oraz fakt, że liczne użycia są objęte zakresem tego zastosowania, owego wykazu nie można uznać za wyczerpujący. Zdaniem wnioskodawców użycia, w których zastąpienie jest już możliwe, nie są w każdym razie objęte zakresem wniosku o udzielenie zezwolenia. Wnioskodawcy nie precyzują jednak, jakie są owe użycia, ani związane z nimi wymogi techniczne. SEAC uważa, że podejście wnioskodawców do rozwiązania tej kwestii nie jest w pełni właściwe, i podkreśla potrzebę wykazania przez wnioskodawców w bardziej konkretny sposób, że zastąpienie miało miejsce tam, gdzie jest ono rzeczywiście możliwe. Można było tego dokonać poprzez przeprowadzenie dokładniejszej i konkretniejszej oceny rozwiązań alternatywnych dla danego zastosowania. Ogólnie rzecz biorąc, wnioskodawcy powinni wyjaśnić, które zastosowania techniczne wchodzą w zakres zastosowania objętego wnioskiem, a które nie.
Na podstawie dostępnych informacji SEAC zgadza się jednak z konkluzją wnioskodawców, zgodnie z którą całościowo nie wydaje się, aby przed datą ostateczną istniały alternatywne i technicznie wykonalne rozwiązania dla trójtlenku chromu [w ramach danego zastosowania]. Wskazana wyżej niepewność została uwzględniona przez SEAC w ramach rekomendacji dotyczącej okresu przeglądu i warunku sprawozdania z przeglądu”.
W motywie 18 zaskarżonej decyzji Komisja przychyliła się do opinii SEAC w tej kwestii w następujący sposób:
„W swojej opinii dotyczącej zastosowań 2, 4 i 5 SEAC stwierdził, iż nie istnieją żadne odpowiednie alternatywne substancje lub technologie. Jednakże ze względu na bardzo szeroki zakres zastosowań objętych wnioskiem SEAC nie mógł wykluczyć ewentualnej niepewności dotyczącej technicznej wykonalności rozwiązań alternatywnych dla ograniczonej liczby konkretnych zastosowań, które zostały uwzględnione w opisie tych zastosowań. Komisja zgadza się z wnioskiem SEAC”.
Komisja przyznała zatem, przyjmując wnioski zawarte w opinii SEAC, że nadal istnieje niepewność co do istnienia odpowiednich alternatywnych substancji lub technologii w odniesieniu do niektórych zastosowań objętych wnioskami o udzielenie zezwolenia.
Jak wynika z motywu 19 zaskarżonej decyzji, Komisja zażądała wyjaśnień dotyczących opisu zastosowań 2, 4 i 5, tak aby zezwolenie obejmowało jedynie zastosowania, dla których nie ma odpowiedniego rozwiązania alternatywnego.
Z tego względu Komisja postanowiła, jak wyjaśniono w motywie 20 tej decyzji, ograniczyć zakres zezwolenia do zastosowań, w odniesieniu do których niezbędne są „kluczowe funkcje” trójtlenku chromu, takie jak, w przypadku chromowania funkcjonalnego (kategoria 2), odporność na zużycie, twardość, grubość warstwy, odporność na korozję, współczynnik tarcia i wpływ na morfologię powierzchni.
Ograniczenie zakresu zezwolenia poprzez odniesienie do „kluczowych funkcji” trójtlenku chromu nie może zapewnić jednak spełnienia drugiej przesłanki przewidzianej w art. 60 ust. 4 rozporządzenia REACH.
W pierwszej kolejności, jak zauważył rzecznik generalny w pkt 178 opinii, z faktu, że jedna z „kluczowych funkcji” określonych w zaskarżonej decyzji jest niezbędna dla danego zastosowania, nie można wyciągnąć wniosku, że  nie istnieją alternatywne substancje lub technologie odpowiednie dla tego zastosowania. Tak więc ograniczenie zezwolenia na stosowanie trójtlenku chromu do zastosowań, dla których niezbędne są kluczowe funkcje tej substancji, nie może zaradzić niepewności co do braku rozwiązań alternatywnych dla niektórych zastosowań.
W drugiej kolejności odniesienie do „kluczowych funkcji” niezbędnych do zamierzonego zastosowania, wymienionych w art. 1 ust. 1 zaskarżonej decyzji, nie ogranicza w rzeczywistości zakresu stosowania udzielonego zezwolenia.
Po pierwsze, jak podnosi Parlament w swoich pismach procesowych – i nie zostało to zakwestionowane – wymienione „kluczowe funkcje” wydają się w rzeczywistości obejmować wszystkie funkcje trójtlenku chromu dla kategorii zastosowań 2, 4 i 5.
Po drugie, pojęcie „kluczowej funkcji” nie ma obiektywnej treści, ponieważ poziom efektywności wymagany dla takiej funkcji nie został sprecyzowany. Tak więc odniesienie do „twardości” jako kluczowej funkcji jest pozbawione praktycznego znaczenia, ponieważ nie został określony wymagany stopień twardości. Podobnie odniesienie do „odporności na korozję” nie może skutkować ograniczeniem zezwolenia na zastosowanie, ponieważ nie zostały również sprecyzowane czas trwania tej odporności i warunki, w jakich jest ona wymagana.
W tych okolicznościach ograniczenie zakresu zezwolenia, które ma wynikać z odniesienia do „kluczowych funkcji” trójtlenku chromu, nie jest w rzeczywistości ograniczeniem, ponieważ ogranicza się do przypomnienia przesłanki udzielenia zezwolenia na stosowanie substancji wzbudzającej szczególnie duże obawy, a mianowicie, że substancja ta musi być niezbędna dla zamierzonego zastosowania (zob. podobnie wyrok z dnia 25 lutego 2021 r., Komisja/Szwecja, C‑389/19 P, EU:C:2021:131, pkt 44).
W trzeciej kolejności, biorąc pod uwagę nieścisłość pojęcia „kluczowej funkcji”, ograniczenia zezwolenia, które z niego wynikają, w każdym wypadku trudno jest poddać skutecznej kontroli.
Stwierdzenie to znajduje potwierdzenie w nałożonym na dalszych użytkowników w art. 5 zaskarżonej decyzji obowiązku przedstawienia ECHA wyjaśnienia kluczowych funkcji trójtlenku chromu, które są niezbędne dla zamierzonego przez nich zastosowania, w tym potwierdzenia powodów, dla których te kluczowe  funkcje są niezbędne dla tego zastosowania.
Prawdą jest, że motyw 82 rozporządzenia REACH stanowi, że „[w] celu skutecznego monitorowania i nadzoru nad udzielanymi zezwoleniami dalsi użytkownicy korzystający z zezwolenia udzielonego ich dostawcy powinni informować Agencję o stosowaniu przez nich danej substancji”.
Jednakże w niniejszym przypadku obowiązek ustanowiony w art. 5 zaskarżonej decyzji sprowadza się, po pierwsze, do żądania od dalszych użytkowników dostarczenia dodatkowych informacji mających na celu ocenę przesłanki niedostępności rozwiązań alternatywnych dla rozpatrywanych zastosowań, i to po uzyskaniu zgody Komisji na te zastosowania. Po drugie, ponieważ zaskarżona decyzja nie precyzuje w wystarczający sposób, jak wskazano w pkt 117 niniejszego wyroku, treści „kluczowych funkcji”, odpowiedzialność za ustalenie, czy zastosowanie trójtlenku chromu jest niezbędne do osiągnięcia wymaganego poziomu efektywności, zostaje de facto przeniesiona na dalszych użytkowników, którzy mają pełną swobodę w określaniu wymaganego poziomu efektywności, a w konsekwencji, czy istnieją rozwiązania alternatywne.
Tymczasem, jak przypomniano w pkt 46 i 82 niniejszego wyroku, weryfikacja przesłanek przewidzianych w art. 60 ust. 4 rozporządzenia REACH, po pierwsze powinna mieć miejsce przed udzieleniem zezwolenia na podstawie tego przepisu, a po drugie należy do wyłącznej kompetencji Komisji.
Z powyższego wynika, że Komisja nie była w stanie stwierdzić, iż nie istnieje żadne odpowiednie rozwiązanie alternatywne dla zastosowań trójtlenku chromu, na które udzieliła zezwolenia w zaskarżonej decyzji.
Wniosku tego nie można podważyć z tego powodu, po pierwsze, że przekłada się on na poziom wymogów, który jest nie do pogodzenia z jednej strony z celem rozporządzenia REACH polegającym na wspieraniu konkurencyjności przemysłu Unii, a z drugiej strony z możliwością rozpatrywania przez ECHA wniosków o udzielenie zezwolenia w przeznaczonym na to czasie.
Jak wynika bowiem z motywu 1 rozporządzenia REACH, cele tego rozporządzenia polegają na zapewnieniu wysokiego poziomu ochrony zdrowia ludzkiego i środowiska, a także swobodnego przepływu substancji na rynku wewnętrznym przy jednoczesnym wsparciu konkurencyjności i innowacyjności (wyrok z dnia 7 lipca 2009 r., S.P.C.M. i in., C‑558/07, EU:C:2009:430, pkt 35). Ponadto, jak wynika z motywu 22 wspomnianego rozporządzenia, przepisy dotyczące wydawania zezwoleń powinny zapewnić dobre funkcjonowanie rynku wewnętrznego przy jednoczesnym zagwarantowaniu właściwej kontroli ryzyka stwarzanego przez substancje wzbudzające szczególnie duże obawy. Dlatego też względy związane wyłącznie z konkurencyjnością przemysłu Unii nie mogą uzasadniać udzielenia zezwolenia na stosowanie substancji wzbudzającej szczególnie duże obawy dla zdrowia ludzkiego i środowiska, które to stosowanie nie jest ściśle niezbędne.
Po drugie, o ile liczba substancji włączanych do załącznika XIV do rozporządzenia REACH powinna również uwzględniać możliwość rozpatrzenia przez ECHA wniosków w przeznaczonym na to czasie, jak wyraźnie przewiduje to art. 58 ust. 3 tego rozporządzenia, o tyle okoliczność ta nie oznacza, jak słusznie zauważył rzecznik generalny w pkt 191 opinii, że oceny wymagane w ramach procedury udzielenia zezwolenia na stosowanie substancji wzbudzającej szczególnie duże obawy mogłyby,  ze względu na ograniczenia tej możliwości, być przeprowadzane z mniejszą dokładnością niż wymaga tego zasada ostrożności, do której odsyła art. 1 ust. 3 wspomnianego rozporządzenia.
Należy więc uwzględnić również część drugą jedynego zarzutu.
Wynika z tego, że zezwalając na zastosowania 2, 4 i 5 trójtlenku chromu oraz na zastosowanie 1 w odniesieniu do sporządzania mieszanin do zastosowań 2, 4 i 5, Komisja naruszyła obowiązek ciążący na niej na mocy art. 60 ust. 4 rozporządzenia REACH.
Należy zatem uwzględnić jedyny zarzut bez konieczności orzekania w przedmiocie części trzeciej tego zarzutu.
Z całości powyższych rozważań wynika, że należy stwierdzić nieważność art. 1 ust. 1 i 5, a także art. 2–5, 7, 9 i 10 zaskarżonej decyzji w zakresie, w jakim dotyczą one zezwoleń na zastosowania 2, 4 i 5 trójtlenku chromu oraz na zastosowanie 1 w odniesieniu do sporządzania mieszanin do zastosowań 2, 4 i 5.

W przedmiocie żądania tymczasowego utrzymania w mocy skutków zaskarżonej decyzji

Argumentacja stron
Komisja wnosi, w interesie ochrony zdrowia ludzkiego, o utrzymanie w mocy skutków zaskarżonej decyzji do czasu wydania nowej decyzji.
Wyjaśnia ona, że art. 56 ust. 1 lit. d) rozporządzenia REACH w związku z art. 58 ust. 1 lit. c) tego rozporządzenia przewiduje mechanizm przejściowy umożliwiający wnioskodawcy ubiegającemu się o zezwolenie i jego dalszym użytkownikom kontynuowanie wprowadzania do obrotu i stosowanie substancji, nawet po upływie daty ostatecznej, jeżeli stosowanie jest objęte wnioskiem o udzielenie zezwolenia, pod warunkiem że wniosek ten został złożony co najmniej 18 miesięcy przed upływem daty ostatecznej, a Komisja nie podjęła jeszcze decyzji w sprawie wniosku o udzielenie zezwolenia.
W konsekwencji, zdaniem Komisji, gdyby stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji nie wiązało się z utrzymaniem w mocy skutków tej decyzji, skutkowałoby umożliwieniem wnioskodawcom i ich dalszym użytkownikom kontynuowania wprowadzania do obrotu i stosowania trójtlenku chromu w odniesieniu do zastosowań objętych wnioskiem do czasu wydania przez Komisję nowej decyzji, i to bez poddania ich różnym środkom zarządzania ryzykiem i środkom monitorowania przewidzianym w zaskarżonej decyzji i mającym w szczególności na celu ochronę zdrowia ludzkiego.
Parlament nie sprzeciwia się wnioskowi Komisji.

Ocena Trybunału
Zgodnie z art. 264 akapit drugi TFUE Trybunał może wskazać, jeśli uzna to za niezbędne, jakie skutki aktu, o którego nieważności orzekł, powinny być uważane za ostateczne. W celu wykonania uprawnienia przyznanego mu na mocy tego artykułu Trybunał uwzględnia poszanowanie zasady pewności prawa i innych interesów publicznych lub prywatnych (wyrok z dnia 25 lutego 2021 r., Komisja/Szwecja, C‑389/19 P, EU:C:2021:131, pkt 72 i przytoczone tam orzecznictwo).
Na wstępie należy zauważyć, że wniosek o tymczasowe utrzymanie w mocy skutków zaskarżonej decyzji może dotyczyć jedynie przepisów, o których mowa w pkt 138 niniejszego wyroku, w zakresie, w jakim dotyczą one zezwoleń na zastosowania 2, 4 i 5 oraz na zastosowanie 1 w odniesieniu do sporządzania mieszanin do zastosowań 2, 4 i 5.
Jak wynika z pkt 84 i 124 niniejszego wyroku, Komisja, po pierwsze, zezwoliła na zastosowania trójtlenku chromu na podstawie oceny związanego z nimi ryzyka dla zdrowia ludzkiego, która nie była wystarczająca, aby spełnić wymogi art. 60 ust. 4 rozporządzenia REACH, a po drugie, nie była w stanie stwierdzić, że nie istnieje żadne odpowiednie rozwiązanie alternatywne dla zastosowań trójtlenku chromu, na które udzieliła zezwolenia, w związku z czym Komisja powinna była odrzucić wniosek.
Niemniej jednak między datą ogłoszenia niniejszego wyroku a wydaniem przez tę instytucję decyzji odmownej nieuchronnie upłynie pewien okres czasu. Otóż, jak wskazuje Komisja, zgodnie z art. 56 ust. 1 lit. d) rozporządzenia REACH producent, importer lub dalszy użytkownik nie może wprowadzać substancji do obrotu, umożliwiając jej stosowanie, ani sam jej stosować, jeżeli substancja ta jest wymieniona w załączniku XIV, chyba że „termin, o którym mowa w art. 58 ust. 1 lit. c) [ppkt] (i), nadszedł i wniosek został złożony 18 miesięcy przed tą datą, lecz decyzja odnośnie [do] wniosku o udzielenie zezwolenia nie została podjęta”.
Tenże art. 56 ust. 1 lit. d) odnosi się zatem do dwóch dat, o których mowa w art. 58 ust. 1 lit. c) ppkt (i) i (ii) rozporządzenia REACH, a które dotyczą, odpowiednio, „daty ostatecznej”, czyli daty, od której zabronione jest wprowadzanie do obrotu i stosowanie substancji, chyba że zostało udzielone zezwolenie, oraz daty co najmniej 18 miesięcy wcześniejszej niż data ostateczna, określając termin, przed którym muszą zostać dostarczone wnioski o udzielenie zezwolenia, w przypadku gdy wnioskodawca zamierza kontynuować stosowanie substancji lub wprowadzanie jej do obrotu dla określonych zastosowań po dacie ostatecznej. W tym ostatnim przypadku kontynuacja ta dozwolona jest po dacie ostatecznej do czasu podjęcia decyzji w sprawie wniosku o udzielenie zezwolenia.
Co się tyczy substancji trójtlenek chromu, z załącznika XIV do rozporządzenia REACH wynika, że ostateczny termin złożenia wniosku o udzielenie zezwolenia upłynął w dniu 21 marca 2016 r., czyli 18 miesięcy przed datą ostateczną ustaloną na dzień 21 września 2017 r. Tymczasem w niniejszej sprawie wnioskodawcy złożyli wniosek w 2015 r.
Wynika z tego, że w okresie pomiędzy ogłoszeniem niniejszego wyroku a wydaniem przez Komisję decyzji uwzględniającej konsekwencje wynikające z tego wyroku wnioskodawcy oraz dalsi użytkownicy trójtlenku chromu mogliby stosować tę substancję, a przy tym nie podlegaliby różnym środkom zarządzania ryzykiem i środkom monitorowania przewidzianym w zaskarżonej decyzji. Wydaje się zatem konieczne, w interesie ochrony zdrowia  ludzkiego, tymczasowe utrzymanie w mocy skutków zaskarżonej decyzji.
Niemniej jednak, biorąc pod uwagę niepewność dotyczącą zakresu zaskarżonej decyzji, jak wskazano w pkt 124 niniejszego wyroku, nie można wykluczyć, że decyzja ta zezwala na zastosowania należące do spornych kategorii, dla których istnieją odpowiednie rozwiązania alternatywne, i że naraża ona w ten sposób zdrowie ludzkie, a w szczególności zdrowie pracowników stosujących trójtlenek chromu, na nieuzasadnione ryzyko. W tych okolicznościach należy tymczasowo utrzymać w mocy skutki zaskarżonej decyzji na okres nieprzekraczający jednego roku, licząc od dnia ogłoszenia niniejszego wyroku.

W przedmiocie kosztów
Zgodnie z art. 138 § 1 regulaminu postępowania kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę.
Ponieważ Parlament wniósł o obciążenie Komisji kosztami postępowania, a Komisja przegrała sprawę, należy obciążyć ją kosztami postępowania.
Z powyższych względów Trybunał (czwarta izba) orzeka, co następuje:
1)
Stwierdza się nieważność art. 1 ust. 1 i 5 oraz art. 2–5, 7, 9 i 10 decyzji wykonawczej Komisji C(2020) 8797 z dnia 18 grudnia 2020 r. zezwalającej częściowo na określone zastosowania trójtlenku chromu na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady (Chemservice GmbH i in.) w zakresie, w jakim artykuły te dotyczą zezwoleń na zastosowania 2, 4 i 5 oraz na zastosowanie 1 w odniesieniu do sporządzania mieszanin do zastosowań 2, 4 i 5.
2)
Skutki decyzji wykonawczej C(2020) 8797 zostają utrzymane w mocy na okres nieprzekraczający jednego roku, licząc od dnia ogłoszenia niniejszego wyroku.
3)
Komisja Europejska zostaje obciążona kosztami postępowania.
Podpisy
*
Język postępowania: angielski.