CELEX: 62019CJ0191
Rinviju għal deċiżjoni preliminari
Trasport bl-ajru
Regolament (KE) Nru 261/2004
Kumpens tal-passiġġieri tal-ajru fil-każ ta’ rifjut ta’ imbark
Rifjut ta’ imbark
Kanċellazzjoni
Titjira b’konnessjoni
Bidla tar-riżervazzjoni ta’ waħda mit-titjiriet li jikkostitwixxu t-trasport bl-ajru kontra l-volontà tal-passiġġier
Wasla tal-passiġġier mingħajr dewmien fid-destinazzjoni finali tiegħu

It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikolu 4(3), tal-Artikolu 5(1)(ċ)(iii) u tal-Artikolu 7 tar-Regolament (KE) Nru 261/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑11 ta’ Frar 2004 li jistabbilixxi regoli komuni dwar il-kumpens u l-assistenza għal passiġġieri fil-każ li ma jitħallewx jitilgħu u ta’ kanċellazzjoni jew dewmien twil ta’ titjiriet, u li li jħassar ir-Regolament (KEE) Nru 295/91 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 7, Vol. 8, p. 10).
Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ tilwima bejn OI u Air Nostrum Líneas Aéreas del Mediterráneo SA (iktar ’il quddiem “Air Nostrum”), dwar talba għal kumpens abbażi tar-Regolament Nru 261/2004 ppreżentata minn OI minħabba tibdil imwettaq kontra r-rhieda tagħha li jaffettwa r-riżervazzjoni tagħha.
Il-kuntest ġuridiku
Id-dritt tal-Unjoni
Skont il-premessi 1 sa 4 kif ukoll 9 u 10 tar-Regolament Nru 261/2004:
“(1)
Azzjoni mil-Komunitá fil-qasam ta’ transport permezz ta’ l-ajru għandha jkollha l-iskop, fost affarijiet oħrajn, li tassigura livell ogħli ta’ protezzjoni għall-passiġġieri. ’Il fuq minn dan, konsiderazzjoni sħiħa għandha tiġi meħuda tal-ħtiġijiet ta’ protezzjoni tal-konsumatur b’mod ġenerali.
(2)
Il-fatt li ma jitħallewx jitilgħu u l-kanċellazzjoni jew dewmien twil ta’ titjiriet jistgħu jikkawżaw problemi serji u inkonvenjenza għall-passiġġieri.
(3)
Filwaqt li r-Regolament tal-Konsill (KEE) Nru 295/91 ta’ l-4 ta’ Frar 1991 li jistabbilixxi regoli komuni għal sistema ta’ kumpens għal meta ma jitħallewx jitilgħu f’trasport permezz ta’ l-ajru skedat [(
ĠU 1991, L 36, p. 5
)] ħoloq protezzjoni bażika għal passiġġieri, in-numru ta’ passiġġieri li ma tħallewx jitilgħu kontra l-volontá tagħhom tibqa’ għolja wisq, bħalma tibqa’ dik affettwata minn kanċellazzjonijiet mingħajr notifika minn qabel u dik affettwata minn dewmien twal.
(4)
Il-Komunitá għandha għalhekk togħla l-istandards ta’ protezzjoni stabbiliti minn dak ir-Regolament kemm biex issaħħaħ id-drittijiet ta’ passiġġieri u biex tassigura li trasportaturi ta’ l-ajru jaħdmu taħt kondizzjonijiet armonizzati f’suq illiberalizzat.
[…]
(9)
In-numru ta’ passiġġieri li ma tħallewx jitilgħu kontra l-volontá tagħhom għandu jiġi mnaqqas billi l-trasportaturi ta’ l-ajru jiġu meħtieġa jsejħu volontarji biex jħallu r-reżervazzjonijiet tagħhom, bi skambju għal vantaġġi, minflok illi ma jħallux lill-passiġġieri jitilgħu, u billi jikkompensaw b’mod sħiħ dawk li fl-aħħar ma tħallewx jitilgħu.
(10)
Passiġġieri li ma tħallewx jitilgħu kontra l-volontá tagħhom għandhom jitħallew jew jikkanċellaw it-titjiriet tagħhom, b’rimbors tal-biljetti tagħhom, jew ikompluhom taħt kondizzjonijiet sodisfaċjenti, u ħsieb xieraq tagħhom għandu jiġi meħud filwaqt li qed jistennew titjira li ser isseħħ aktar tard.”
L-Artikolu 1(1) ta’ dan ir-regolament jipprevedi:
“Dan ir-Regolament jistabbilixxi, taħt il-kondizzjonijiet speċifikati hawnhekk, drittijiet minimi għal passiġġieri meta:
(a)
ma jitħallewx jitilgħu kontra l-volontá tagħhom;
(b)
it-titjira tagħhom hi kkanċellata;
(ċ)
it-titjira tagħhom hi mdewma.”
L-Artikolu 2(h), (j), u (l) tal-imsemmi regolament jipprovdi:
“Għall-iskopijiet ta’ dan ir-Regolament:
[…]
(h)
‘destinazzjoni finali’ ifisser id-destinazzjoni fuq il-biljett ippreżentat fil-post taċ-check-in jew, fil-każ ta’ titjiriet konnessi direttament, id-destinazzjoni ta’ l-aħħar titjira; titjiriet konnessi alternattivi li qegħdin għad-dispożizzjoni m’għandhomx jiġu meħudin in konsiderazzjoni jekk il-ħin oriġinali tal-wasla hu mħares;
[…]
(j)
‘il-fatt li persuna ma tħallietx titla’ ifisser tiċħid għat-trasport ta’ passiġġieri fuq titjira, minkejja li ppreżentaw lilhom infushom biex jitilgħu taħt il-kondizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 3(2), ħlief għal fejn hemm raġunijiet raġonevoli biex ma jitħallewx jitilgħu, bħal raġunijiet ta’ saħħa, sigurezza u sigurtá, jew dokumentazzjoni ta’ l-ivjaġġar mhux xierqa;
[…]
(l)
‘kanċellazzjoni’ tfisser in-nuqqas ta’ operazzjoni ta’ titjira li kienet qabel ippjanata u fuq liema mill-inqas post wieħed kien irreżervat.”
Skont l-Artikolu 3(1) u (2) tar-Regolament Nru 261/2004:
“1.   Dan ir-Regolament għandu japplika:
(a)
għal passiġġieri li jitilqu minn ajruport li jinstab fit-territorju ta’ Stat Membru għal liema japplika t-Trattat;
(b)
għal passiġġieri li jitilqu minn ajruport li jinstab f’pajjiż terz għal ajruport li jinstab fit-territorju ta’ Stat Mebru għal liema japplika t-Trattat, kemm-il darba rċievu vantaġġi jew kumpens u ġew mogħtija assistenza f’dak il-pajjiż terz, jekk il-trasportatur ta’ l-ajru li qed jopera tat-titjira in kwistjoni hu trasportatur Komunitarju.
2.   Il-paragrafu 1 għandu japplika fuq il-kondizzjoni li l-passiġġieri:
(a)
għandhom reżervazzjoni kkonfermata fuq it-titjira in kwistjoni u. ħlife fil-każ ta’ kanċellazzjoni msejħa fl-Artikolu 5, jippreżentaw lilhom infushom għal check-in:
–
kif stabbilit u fil-ħin indikat minn qabel u bil-miktub (inkluż permezz ta’ mezzi elettroniċi) mil-trasportatur ta’ l-ajru, l-operatur tat-tourjew l-aġent tal-vjaġġ awtorizzat,
jew, jekk l-ebda ħin hu indikat,
–
mhux aktar tard minn 45-il minuta qabel il-ħin tat-tluq ippubblikat; jew
(b)
ġew ittrasferiti minn trasportatur ta’ l-ajru jew operatur tat-tour mit-titjira għal liema kellhom reżervazzjoni għal titjira oħra, irrespettivament mir-raġuni.”
L-Artikolu 4(3) ta’ dan ir-regolament huwa fformulat kif ġej:
“Jekk passiġġieri ma jitħallewx jitilgħu kontra l-volontá tagħhom, il-trasportatur ta’ l-ajru li jopera għandu jagħtihom kumpens minnufih skond l-Artikolu 7 u jassistihom skond l-Artikoli 8 u 9.”
L-Artikolu 5(1)(ċ) tal-imsemmi regolament jipprevedi:
“Fil-każ ta’ kanċellazzjoni ta’ titjira, il-passiġġieri in kwistjoni għandhom:
[…]
(ċ)
jkollhom id-dritt għal kumpens mil-trasportatur ta’ l-ajru li jopera skond l-Artikolu 7, kemm-il darba:
(i)
huma informati bil-kanċellazzjoni mill-inqas ġimgħatejn qabel il-ħin tat-tluq skedat; jew
(ii)
huma informati bil-kanċellazzjoni bejn ġimgħatejn u sebat ijiem qabel il-ħin tat-tluq skedat u huma offruti rotta differenti, li tħallihom jitilqu mhux aktar minn sagħtejn qabel il-ħin tat-tluq skedat u jaslu fid-destinazzjoni finali tagħhom inqas minn erba’ sigħat wara l-ħin tal-wasla skedat; jew
(iii)
huma informati bil-kanċellazzjoni inqas minn sebat ijiem qabel il-ħin tat-tluq skedat u huma offruti rotta differenti, li tħallihom jitilqu mhux aktar minn siegħa qabel il-ħin tat-tluq skedat u jaslu fid-destinazzjoni finali tagħhom inqas minn sagħtejn wara l-ħin tal-wasla skedat.”
L-Artikolu 7 tar-Regolament Nru 261/2004 huwa fformulat kif ġej:
“1.   Fejn referenza hi magħmula għal dan l-Artikolu, passiġġieri għandhom jirċievu kumpens li jammonta għal:
(a)
EUR 250 għat-titjiriet kollha ta’ 1500 kilometru jew inqas;
(b)
EUR 400 għat-titjiriet intra-Komunitarji kollha ta’ aktar minn 1500 kilometru, u għat-titjiriet oħrajn kollha bejn 1500 u 3500 kilomentru:
(ċ)
EUR 600 għat-titjiriet kollha li ma jaqawx taħt (a) jew (b).
Fid-determinazzjoni tad-distanza, il-bażi għandha tkun l-aħħar destinazzjoni ġo liema l-fatt li l-persuna ma tħallietx titla’ jew il-kanċellazzjoni ser iddewwem il-wasla tal-passiġġier wara l-ħin skedat.
[…]
4.   Id-distanzi mogħtija fil-paragrafi 1 u 2 għandhom jiġu mkejlin permezz tal-metodu tal-great circle route.”
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
Ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali rriżervat, tramite l-organizzatur tal-vjaġġi L’TUR Tourismus AG, titjira b’konnessjoni li tippermettilha tmur minn Jerez de la Frontera (Spanja) lejn Frankfurt am Main (il-Ġermanja) tramite Madrid (Spanja). Din it-titjira b’konnessjoni, li tat lok għal riżervazzjoni waħda, kienet ikkostitwita mill-ewwel titjira bin-numru IB 8505, operata minn Air Nostrum, li titlaq minn Jerez de la Frontera u b’destinazzjoni Madrid, bi tluq previst fit‑3 ta’ Ottubru 2015 fis‑13.35 u bi nżul previst fl-istess jum fit‑14.45, u sussegwentement t-tieni titjira bin-numru AB 5325, li titlaq minn Madrid u b’destinazzjoni Frankfurt am Main, bi tluq previst fit‑3 ta’ Ottubru 2015 fit‑20.00 u bi nżul previst fl-istess jum fil‑22.40.
Ir-riżervazzjoni li kellha r-rikorrenti ġiet mibdula kontra l-volontà tagħha, b’tali mod li, minflok postha fl-ewwel titjira IB 8505, ingħatat post fuq it-titjira IB 8507, li telqet minn Jerez de la Frontera fit‑3 ta’ Ottubru 2015 lejn is‑17.55 u niżlet Madrid f’dan l-istess jum lejn is‑19.05.
Ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali telqet minn Madrid fit‑20.00, fuq it-titjira b’konnessjoni prevista inizjalment, u waslet Frankfurt am Main għaxar minuti qabel il-ħin previst inizjalment.
Hija adixxiet lill-Amtsgericht Frankfurt am Main (il-Qorti Distrettwali ta’ Frankfurt am Main, il-Ġermanja) b’rikors intiż sabiex Air Nostrum tiġi kkundannata tħallasha kumpens abbażi tar-Regolament Nru 261/2004 minħabba bidliet li saru unilateralment. Din il-qorti ċaħdet it-talba tar-rikorrenti fil-kawża prinċipali, għar-raġuni li din waslet fid-destinazzjoni finali tagħha fit-termini preskritti mill-Artikolu 5(1)(ċ)(iii) tar-Regolament Nru 261/2004.
Ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali appellat minn din id-deċiżjoni quddiem il-Landgericht Frankfurt am Main (il-Qorti Reġjonali ta’ Frankfurt am Main, il-Ġermanja), billi qieset li kien dovut lilha kumpens għal rifjut ta’ imbark skont ir-Regolament Nru 261/2004 u li dan id-dritt ma jista’ jkun is-suġġett ta’ ebda waħda mir-restrizzjonijiet previsti, għall-każijiet ta’ kanċellazzjoni tat-titjira, fl-Artikolu 5(1)(ċ)(iii) ta’ dan ir-regolament.
Din il-qorti tindika li r-riżoluzzjoni tat-tilwima quddiemha tiddependi mir-risposta li l-Qorti tal-Ġustizzja ser tagħti għad-domandi magħmula. Hija tqis, fl-ewwel lok, li r-rikorrenti fil-kawża prinċipali tista’ titlob kumpens skont ir-Regolament Nru 261/2004 biss jekk il-bidla tar-riżervazzjoni tagħha tat lok għal rifjut ta’ imbark. Fil-verità, f’dan il-każ, ma hemmx il-kwistjoni ta’ kanċellazzjoni tat-titjira, għaliex it-titjira li r-rikorrenti fil-kawża prinċipali inizjalment kellha tivvjaġġa fuqha saret. Il-qorti tar-rinviju tqis li l-bidla tar-riżervazzjoni ta’ passiġġier, kontra l-volontà tiegħu, li twassal li jingħata post fuq titjira sussegwenti, taqa’ taħt l-Artikolu 4(3) tar-Regolament Nru 261/2004 jekk it-titjira inizjali ssir. Hija tqis li interpretazzjoni differenti ta’ din id-dispożizzjoni tista’ twassal lit-trasportaturi tal-ajru jevitaw l-effetti legali ta’ dan ir-regolament.
Fit-tieni lok, hija tistaqsi jekk l-Artikolu 5(1)(ċ)(iii) tar-Regolament Nru 261/2004 jistax jiġi applikat b’analoġija għar-rifjut ta’ imbark imsemmi fl-Artikolu 4(3) ta’ dan ir-regolament.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Landgericht Frankfurt am Main (il-Qorti Reġjonali ta’ Frankfurt am Main) iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin:
“1)
Il-bidla fir-reżervazzjoni għal titjira sussegwenti, kontra l-volontà tiegħu, ta’ passiġġier li għandu reżervazzjoni kkonfermata għal titjira speċifka, meta jippreżenta ruħu għal tluq fl-ajruport, tikkostitwixxi każ ta’ rifjut ta’ imbark fis-sens tal-Artikolu [4(3)] tar-Regolament (KE) [Nru 261/2004] jekk it-tijira, li l-passiġġier għandu reżervazzjoni kkonfermata għaliha, sussegwentement issir?
2)
Jekk l-ewwel domanda tingħata risposta fl-affermattiv, l-Artikolu 5(1)(ċ)(iii) tar-Regolament Nru 261/2004 għandu jiġi applikat, b’analoġija, għal każijiet ta’ rifjut ta’ imbark fis-sens tal-Artikolu 4(3) ta’ dan ir-regolament?”
Fuq id-domandi preliminari
Fuq l-ewwel domanda
Permezz tal-ewwel domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi jekk l-Artikolu 4(3) tar-Regolament Nru 261/2004 għandux jiġi interpretat fis-sens li tikkostitwixxi rifjut ta’ imbark, fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni, il-bidla, kontra l-volontà tiegħu, tar-riżervazzjoni ta’ passiġġier li għandu riżervazzjoni kkonfermata għal titjira preċiża u li jingħata post fuq titjira sussegwenti, minkejja li jippreżenta ruħu l-ajruport għall-“formalitajiet ta’ check-in”, u li t-titjira li għaliha għandu l-imsemmija riżervazzjoni ssir.
Preliminarjament, għandu jitfakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita, fil-kuntest tal-proċedura ta’ kooperazzjoni bejn il-qrati nazzjonali u l-Qorti tal-Ġustizzja prevista fl-Artikolu 267 TFUE, huwa l-kompitu ta’ din tal-aħħar li tagħti lill-qorti nazzjonali risposta utli li tippermettilha tiddeċiedi l-kawża quddiemha. Minn din il-perspettiva, huwa l-kompitu tal-Qorti tal-Ġustizzja, jekk ikun il-każ, li tifformula mill-ġdid id-domandi li jsirulha (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑17 ta’ Settembru 2015, van der Lans,
C‑257/14
,
EU:C:2015:618
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Hemm lok li din il-possibbiltà tintuża fil-kuntest ta’ dan ir-rinviju għal deċiżjoni preliminari.
Fil-fatt, mid-deċiżjoni tar-rinviju ma jirriżultax li r-rikorrenti inkwistjoni fil-kawża prinċipali effettivament ippreżentat ruħha għaċ-check-in fit-termini preskritti fl-Artikolu 3(2) tar-Regolament Nru 261/2004.
Għaldaqstant il-Qorti tal-Ġustizzja ma hijiex f’pożizzjoni li tagħti deċiżjoni fuq il-kwistjoni dwar jekk sitwazzjoni bħal dik li tat lok għal din il-kawża tistax taqa’ taħt l-Artikolu 4(3) tar-Regolament Nru 261/2004.
Min-naħa l-oħra, ma huwiex ikkontestat li r-rikorrenti fil-kawża prinċipali għamlet it-trasport bl-ajru tagħha permezz ta’ titjira b’konnessjoni, u huwa mifhum li, minkejja l-bidla li affettwat l-ewwel waħda mit-titjiriet li jikkostitwixxu dan it-trasport, hija waslet fid-destinazzjoni finali tagħha permezz tat-tieni waħda mit-titjiriet li jikkostitwixxu l-imsemmi trasport li hija kienet irriżervat.
Barra minn hekk, ma huwiex ikkontestat li d-domanda magħmula taqa’ fil-kuntest ta’ tilwima dwar l-għoti, mit-trasportatur tal-ajru, ta’ kumpens skont l-Artikolu 7 tar-Regolament Nru 261/2004.
Għaldaqstant, fid-dawl ta’ dawn il-punti u sabiex tingħata risposta utli lill-qorti tar-rinviju sabiex din tkun tista’ ssolvi l-kawża li hija adita biha, hemm lok li l-ewwel domanda tagħha tiġi rriformulata u li jitqies li din tistaqsi, essenzjalment, jekk ir-Regolament Nru 261/2004, u b’mod partikolari l-Artikolu 7 tiegħu, għandux jiġi interpretat fis-sens li huwa dovut kumpens lil passiġġier li għandu riżervazzjoni waħda għal titjira b’konnessjoni meta r-riżervazzjoni tiegħu tkun ġiet mibdula kontra l-volontà tiegħu, bil-konsegwenza, minn naħa, li ma telax fuq l-ewwel titjira li tikkostitwixxi t-trasport irriżervat tiegħu minkejja li din it-titjira tkun saret u, min-naħa l-oħra, li jingħata post fuq titjira sussegwenti li tkun ippermettietlu jitla’ fuq it-tieni titjira li tikkostitwixxi t-trasport irriżervat tiegħu u għalhekk li jilħaq id-destinazzjoni finali tiegħu fil-ħin tal-wasla previst inizjalment.
F’dan ir-rigward, għandu jiġi rrilevat li titjira b’konnessjoni waħda jew diversi li jkunu s-suġġett ta’ riżervazzjoni waħda tikkostitwixxi vjaġġ wieħed għall-finijiet tad-dritt għal kumpens tal-passiġġieri previst fir-Regolament Nru 261/2004 (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑31 ta’ Mejju 2018, Wegener,
C‑537/17
,
EU:C:2018:361
, punti
u
).
Għalhekk il-Qorti tal-Ġustizzja siltet konsegwenzi legali mis-sitwazzjoni tal-passiġġier ikkonċernat kif tirriżulta wara t-trasport bl-ajru tiegħu, jiġifieri mal-wasla fid-destinazzjoni finali tiegħu, iddefinita fl-Artikolu 2(h) tar-Regolament Nru 261/2004 (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑31 ta’ Mejju 2018, Wegener,
C‑537/17
,
EU:C:2018:361
, punt
, kif ukoll tas‑26 ta’ Frar 2013, Folkerts,
C‑11/11
,
EU:C:2013:106
, punti
u
).
Fil-każ ta’ titjiriet b’konnessjoni, din l-interpretazzjoni tirriżulta mill-kliem stess ta’ dan l-Artikolu 2(h), skont liema “titjiriet konnessi alternattivi li qegħdin għad-dispożizzjoni m’għandhomx jiġu meħudin in konsiderazzjoni jekk il-ħin oriġinali tal-wasla hu mħares”.
Fir-rigward, b’mod iktar partikolari, tad-dritt għal kumpens fil-każ ta’ titjira b’konnessjoni, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-Artikolu 7 tar-Regolament Nru 261/2004 għandu jiġi interpretat fis-sens li kumpens huwa dovut lill-passiġġier li jkun wasal fid-destinazzjoni finali tiegħu b’dewmien ta’ tliet sigħat jew iktar meta mqabbel mal-ħin tal-wasla previst (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑26 ta’ Frar 2013, Folkerts,
C‑11/11
,
EU:C:2013:106
, punt
).
F’dan il-każ, ma huwiex ikkontestat li r-rikorrenti fil-kawża prinċipali waslet, wara t-trasport bl-ajru tagħha, fid-destinazzjoni finali tagħha mingħajr dewmien meta mqabbel mal-ħin tal-wasla previst inizjalment.
Konsegwentement, hija ma tistax tgawdi mid-dritt għal kumpens abbażi tal-Artikolu 7 tar-Regolament Nru 261/2004.
Ċertament, minn naħa, bħalma jirriżulta mill-kunsiderazzjonijiet 1 u 2, ir-Regolament Nru 261/2004 huwa intiż li jirrimedja d-diffikultajiet u l-inkonvenjenzi serji subiti mill-passiġġieri matul trasport bl-ajru u, min-naħa l-oħra, il-bidla tar-riżervazzjoni ta’ titjira li tikkostitwixxi t-trasport toħloq inkonvenjent għall-passiġġier ikkonċernat. Issa, tali inkonvenjent ma jistax jitqies bħala “serju” fis-sens ta’ dan ir-regolament, meta dan il-passiġġier ikun wasal fid-destinazzjoni finali tiegħu fil-ħin tal-wasla previst inizjalment.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, ikun kuntrarju għall-għan tar-Regolament Nru 261/2004 li passiġġiera bħar-rikorrenti fil-kawża prinċipali tiġi kkumpensata skont l-Artikolu 7 tiegħu.
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti kollha, ir-riposta għall-ewwel domanda għandha tkun li r-Regolament Nru 261/2004, u b’mod partikolari l-Artikolu 7 tiegħu, għandu jiġi interpretat fis-sens li ma huwiex dovut kumpens lil passiġġier li għandu riżervazzjoni waħda għal titjira b’konnessjoni meta r-riżervazzjoni tiegħu ġiet mibdula kontra l-volontà tiegħu, bil-konsegwenza, minn naħa, li ma telax fuq l-ewwel titjira li tikkostitwixxi t-trasport irriżervat tiegħu minkejja li din it-titjira saret u, min-naħa l-oħra, li ngħata post fuq titjira sussegwenti li ppermettietlu jitla’ fuq it-tieni titjira li tikkostitwixxi t-trasport irriżervat tiegħu u għalhekk li jilħaq id-destinazzjoni finali tiegħu fil-ħin tal-wasla previst inizjalment.
Fuq it-tieni domanda
Fid-dawl tar-risposta mogħtija għall-ewwel domanda, ma hemmx lok li tingħata risposta għat-tieni domanda.
Fuq l-ispejjeż
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.

Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (It-Tmien Awla) taqta’ u tiddeċiedi:

Ir-Regolament (KE) Nru 261/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑11 ta’ Frar 2004 li jistabbilixxi regoli komuni dwar il-kumpens u l-assistenza għal passiġġieri fil-każ li ma jitħallewx jitilgħu u ta’ kanċellazzjoni jew dewmien twil ta’ titjiriet, u li li jħassar ir-Regolament (KEE) Nru 295/91, u b’mod partikolari l-Artikolu 7 tiegħu, għandu jiġi interpretat fis-sens li ma huwiex dovut kumpens lil passiġġier li għandu riżervazzjoni waħda għal titjira b’konnessjoni meta r-riżervazzjoni tiegħu ġiet mibdula kontra l-volontà tiegħu, bil-konsegwenza, minn naħa, li ma telax fuq l-ewwel titjira li tikkostitwixxi t-trasport irriżervat tiegħu minkejja li din it-titjira saret u, min-naħa l-oħra, li ngħata post fuq titjira sussegwenti li ppermettietlu jitla’ fuq it-tieni titjira li tikkostitwixxi t-trasport irriżervat tiegħu u għalhekk li jilħaq id-destinazzjoni finali tiegħu fil-ħin tal-wasla previst inizjalment.

Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: il-Ġermaniż.