CELEX: 62017TJ0082
Σήμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης
Διαδικασία για την κήρυξη ακυρότητας
Λεκτικό σήμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης Exxtra Deep
Απόλυτος λόγος απαραδέκτου
Περιγραφικός χαρακτήρας
Άρθρο 7, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, του κανονισμού (ΕΚ) 207/2009 [νυν άρθρο 7, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, του κανονισμού (ΕΕ) 2017/1001]

Ιστορικό της διαφοράς
Στις 23 Σεπτεμβρίου 2013 η παρεμβαίνουσα, Intersnack Group GmbH & Co. KG, υπέβαλε στο Γραφείο Διανοητικής Ιδιοκτησίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (EUIPO) αίτηση καταχώρισης σήματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) 207/2009 του Συμβουλίου, της 26ης Φεβρουαρίου 2009, για το σήμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (
ΕΕ 2009, L 78, σ. 1
), όπως έχει τροποποιηθεί [αντικατασταθεί από τον κανονισμό (ΕΕ) 2017/1001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 14ης Ιουνίου 2017, για το σήμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (
ΕΕ 2017, L 154, σ. 1
)].
Το σήμα του οποίου ζητήθηκε η καταχώριση είναι το λεκτικό σημείο Exxtra Deep.
Τα προϊόντα για τα οποία ζητήθηκε η καταχώριση εμπίπτουν στις κλάσεις 29, 30 και 31, κατά την έννοια του Διακανονισμού της Νίκαιας για τη διεθνή ταξινόμηση των προϊόντων και των υπηρεσιών ενόψει καταχωρίσεως των σημάτων, της 15ης Ιουνίου 1957, όπως έχει αναθεωρηθεί και τροποποιηθεί, και αντιστοιχούν, για κάθε μία από τις κλάσεις αυτές, στην ακόλουθη περιγραφή:
–
κλάση 29: «Προϊόντα λαχανικών και πατάτας για τρωγάλισμα κατασκευασμένα ή παρασκευασμένα με διαδικασία εξώθησης και σύμπηξης ή με διαφορετική διαδικασία· καρύδια, ανακάρδια (φιστίκια Ινδιών), φιστίκια Αιγίνης, αμύγδαλα, φιστίκια καβουρντισμένα, αποξηραμένα, αλατισμένα, καρυκευμένα, με επικάλυψη και επεξεργασμένα και καρύδες (αποξηραμένες)· φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα· εκχυλίσματα φυκιών για τα τρόφιμα· προϊόντα από πιπερόριζα ως αποξηραμένα φρούτα»·
–
κλάση 30: «Προϊόντα από ταπιόκα, μανιόκα, ρύζι, καλαμπόκι, σιτάρι ή λοιπά προϊόντα από δημητριακά και πιπερόριζα ως ζαχαρώδη και ζελεδάκια φρούτων για τρωγάλισμα κατασκευασμένα ή παρασκευασμένα με διαδικασία εξώθησης και σύμπηξης ή με διαφορετική διαδικασία· αλμυρά μπισκότα και αλμυρά μπισκότα τύπου πρέτζελ· ράβδοι μούσλι αποτελούμενες κυρίως από ξηρούς καρπούς, αποξηραμένα φρούτα, παρασκευασμένους σπόρους δημητριακών· σοκολάτα και προϊόντα σοκολάτας· σάλτσες»·
–
κλάση 31: «Ακατέργαστα καρύδια, ανακάρδια (φιστίκια Ινδιών), φιστίκια Αιγίνης, αμύγδαλα, φιστίκια και σπόροι· φύκια για ανθρώπινη διατροφή».
Στις 3 Φεβρουαρίου 2014 το λεκτικό σημείο Exxtra Deep καταχωρίστηκε ως σήμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, υπό τον αριθμό 012161981, για τα προϊόντα που παρατίθενται στη σκέψη 3 ανωτέρω (στο εξής: επίμαχο σήμα).
Στις 24 Νοεμβρίου 2014 η προσφεύγουσα, PepsiCo, Inc., υπέβαλε αίτηση για την κήρυξη ακυρότητας του επίμαχου σήματος, δυνάμει του άρθρου 52, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, του κανονισμού 207/2009 (νυν άρθρου 59, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, του κανονισμού 2017/1001), διότι το σήμα αυτό καταχωρίστηκε κατά παράβαση του άρθρου 7, παράγραφος 1, στοιχεία βʹ και γʹ, του κανονισμού αυτού (νυν άρθρου 7, παράγραφος 1, στοιχεία βʹ και γʹ, του κανονισμού 2017/1001).
Με απόφαση της 11ης Φεβρουαρίου 2016, το τμήμα ακυρώσεων δέχθηκε την αίτηση για την κήρυξη ακυρότητας όσον αφορά τα «προϊόντα πατάτας για τρωγάλισμα κατασκευασμένα ή παρασκευασμένα με διαδικασία εξώθησης και σύμπηξης ή με διαφορετική διαδικασία· καρύδια, ανακάρδια (φιστίκια Ινδιών), φιστίκια Αιγίνης, αμύγδαλα, φιστίκια καβουρντισμένα, αποξηραμένα, αλατισμένα, καρυκευμένα, με επικάλυψη και επεξεργασμένα και καρύδες (αποξηραμένες)», που εμπίπτουν στην κλάση 29, και όσον αφορά τα προϊόντα «ταπιόκα, μανιόκα, ρύζι, καλαμπόκι, σιτάρι ή λοιπά προϊόντα από δημητριακά κατασκευασμένα ή παρασκευασμένα με διαδικασία εξώθησης και σύμπηξης ή με διαφορετική διαδικασία· αλμυρά μπισκότα και αλμυρά μπισκότα τύπου πρέτζελ» που εμπίπτουν στην κλάση 30.
Το τμήμα ακυρώσεων επισήμανε, μεταξύ άλλων, ότι η λέξη «deep», που σημαίνει «βαθύς», εχρησιμοποιείτο για τον χαρακτηρισμό των βαθέων κυματισμών των τσιπς, δηλαδή σχήματος το οποίο πολλοί παραγωγοί τσιπς χρησιμοποιούν για τα προϊόντα τους. Έκρινε, συνεπώς, ότι η έκφραση «exxtra deep» θα γινόταν αντιληπτή από το ενδιαφερόμενο κοινό ως περιγραφή του κυματοειδούς σχήματος των τσιπς. Ωστόσο, έκρινε ότι η εκτίμηση αυτή ίσχυε μόνο για τα τσιπς και τα παρόμοια με τα τσιπς προϊόντα που θα μπορούσαν να πωλούνται με κυματοειδές σχήμα. Αντιθέτως, έκρινε ότι το επίμαχο σήμα δεν ήταν περιγραφικό για τα άλλα προϊόντα. Σημείωσε ότι, ειδικότερα, τα αποξηραμένα φρούτα και λαχανικά δεν πωλούνταν κομμένα σε κυματοειδές σχήμα, όπως τα τσιπς. Επομένως, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η καταχώριση του επίμαχου σήματος έπρεπε να διατηρηθεί για τα προϊόντα «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα» της κλάσης 29.
Στις 11 Μαρτίου 2016, η προσφεύγουσα άσκησε προσφυγή ενώπιον του EUIPO κατά της απόφασης του τμήματος ακυρώσεων. Ζήτησε να ακυρωθεί η απόφαση αυτή στον βαθμό που η ακυρότητα του επίμαχου σήματος δεν είχε κηρυχθεί για τα προϊόντα «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα» της κλάσης 29.
Με την από 24 Νοεμβρίου 2016 απόφαση (στο εξής: προσβαλλόμενη απόφαση), το τέταρτο τμήμα προσφυγών του EUIPO απέρριψε την προσφυγή της προσφεύγουσας. Έκρινε ότι το επίμαχο σήμα δεν ήταν περιγραφικό ούτε εστερείτο διακριτικού χαρακτήρα για τα προϊόντα «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα» της κλάσης 29. Συναφώς, επισήμανε, καταρχάς, ότι, σε αντίθεση με τα τσιπς πατάτας, τα λαχανικά και τα φρούτα δεν είχαν κατά κανόνα κυματοειδές σχήμα. Υπενθύμισε, στη συνέχεια, ότι τα τσιπς πατάτας ή τα προϊόντα για τρωγάλισμα μπορούσαν να προκύψουν με βάση τα λαχανικά, χωρίς να είναι τα ίδια λαχανικά. Κατά συνέπεια, το οικείο κοινό θα μπορούσε, στην καλύτερη περίπτωση, να εκλάβει το επίμαχο σήμα ως αναφορά σε κάποιο ιδιαίτερο τρόπο τεμαχισμού των λαχανικών ή των φρούτων, αλλά όχι ως περιγραφή των χαρακτηριστικών των προϊόντων αυτών. Επομένως, από κανένα στοιχείο δεν προέκυπτε ότι ο όρος «deep» ήταν εγγενώς περιγραφικός των λαχανικών ή των φρούτων. Επομένως, θα ήταν αναγκαία μια δεύτερη διανοητική πράξη προκειμένου το ενδιαφερόμενο κοινό να οδηγηθεί στο συμπέρασμα ότι ο όρος αυτός περιέγραφε έναν ειδικό τρόπο τεμαχισμού φρούτων και λαχανικών διατηρημένων σε κονσέρβες, αποξηραμένων και μαγειρεμένων.
Αιτήματα των διαδίκων
Η προσφεύγουσα ζητεί από το Γενικό Δικαστήριο:
–
να ακυρώσει την προσβαλλόμενη απόφαση·
–
να καταδικάσει το EUIPO και την παρεμβαίνουσα στα δικαστικά έξοδα.
Το EUIPO ζητεί από το Γενικό Δικαστήριο να υποχρεώσει κάθε διάδικο να φέρει τα δικά του δικαστικά έξοδα.
Η παρεμβαίνουσα ζητεί από το Γενικό Δικαστήριο:
–
να απορρίψει την προσφυγή·
–
να καταδικάσει την προσφεύγουσα στα δικαστικά έξοδα.
Σκεπτικό
Επί του παραδεκτού των παραρτημάτων που προσκόμισε η προσφεύγουσα ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου
Δεν αμφισβητείται μεταξύ των διαδίκων ότι τα συνημμένα στην προσφυγή παραρτήματα A.7 έως A.17 προσκομίσθηκαν για πρώτη φορά ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου.
Το παραδεκτό του παραρτήματος A.7, το οποίο συνίσταται σε απόφαση του τμήματος ανακοπών του EUIPO, δεν αμφισβητείται από τους διαδίκους. Αντιθέτως, το παραδεκτό διαφόρων αποσπασμάτων προερχόμενων από τον ιστότοπο Wikipedia (παραρτήματα A.10, A.13 και A.16), από ένα ιστολόγιο μαγειρικής (παράρτημα A.15), από ένα φόρουμ διαδικτυακών συζητήσεων (παράρτημα A.14) και από έναν ιστότοπο για τα τρόφιμα (παράρτημα A.17) αμφισβητείται τόσο από την παρεμβαίνουσα όσο και από το EUIPO. Το ίδιο ισχύει, όσον αφορά την παρεμβαίνουσα, και για το παραδεκτό τριών αποσπασμάτων προερχόμενων από τα διαδικτυακά λεξικά «dictionary.com» (παράρτημα A.9 και A.12) και
Cambridge English Dictionary
(παράρτημα A.11) τα οποία προσκόμισε η προσφεύγουσα. Το αυτό συμβαίνει, τέλος, και ως προς το παράρτημα A.8, το οποίο συνίσταται σε απόσπασμα προερχόμενο από τον ιστότοπο του EUIPO το οποίο προσκόμισε η προσφεύγουσα, όπου εκτίθεται η πρακτική του EUIPO όσον αφορά την εφαρμογή του άρθρου 28, παράγραφος 8, του κανονισμού 207/2009 (νυν άρθρου 33, παράγραφος 8, του κανονισμού 2017/1001).
Πρώτον, πρέπει να κριθεί παραδεκτό το παράρτημα A.7, στον βαθμό που δεν αποτελεί αποδεικτικό στοιχείο με τη στενή έννοια του όρου, καθόσον αφορά την ακολουθούμενη από το EUIPO πρακτική λήψης αποφάσεων την οποία οι διάδικοι έχουν δικαίωμα να επικαλούνται. Το ίδιο συμπέρασμα ισχύει και για το παράρτημα A.8, το οποίο εκθέτει την εκ μέρους του EUIPO εφαρμογή του άρθρου 28, παράγραφος 8, του κανονισμού 207/2009, εν προκειμένω με τη δημοσίευση ενός δεύτερου μη εξαντλητικού καταλόγου των όρων που θεωρείται ότι δεν καλύπτονται σαφώς από την κυριολεκτική σημασία των τίτλων των κλάσεων για τους σκοπούς των δηλώσεων που προβλέπονται στο εν λόγω άρθρο [βλ., συναφώς, αποφάσεις της 2ας Ιουλίου 2015, BH Stores κατά ΓΕΕΑ – Alex Toys (ALEX),
T‑657/13
,
EU:T:2015:449
, σκέψη
, και της 18ης Μαρτίου 2016, Karl-May-Verlag κατά ΓΕΕΑ – Constantin Film Produktion (WINNETOU),
T‑501/13
,
EU:T:2016:161
, σκέψη
].
Δεύτερον, τα λοιπά παραρτήματα του δικογράφου της προσφυγής τα οποία προσκομίσθηκαν για πρώτη φορά ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου δεν μπορούν να ληφθούν υπόψη. Συγκεκριμένα, η προσφυγή ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου αφορά τον έλεγχο της νομιμότητας των αποφάσεων των τμημάτων προσφυγών του EUIPO, κατά την έννοια του άρθρου 65 του κανονισμού 207/2009 (νυν άρθρου 72 του κανονισμού 2017/1001), και, επομένως, το Γενικό Δικαστήριο δεν είναι αρμόδιο να επανεξετάζει τα πραγματικά περιστατικά υπό το πρίσμα εγγράφων που προσκομίστηκαν για πρώτη φορά ενώπιόν του. Πρέπει, επομένως, να απορριφθούν τα προαναφερθέντα έγγραφα, παρέλκει δε η εξέταση της αποδεικτικής ισχύος τους (βλ., συναφώς, απόφαση της 2ας Ιουλίου 2015, ALEX,
T‑657/13
,
EU:T:2015:449
, σκέψη
).
Το συμπέρασμα αυτό δεν κλονίζεται από το γεγονός, το οποίο προβάλλει η προσφεύγουσα, ότι τα αποδεικτικά στοιχεία που προσκομίσθηκαν για πρώτη φορά ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου χρησιμεύουν μόνον για τη συμπλήρωση στοιχείων που είχαν ήδη υποβληθεί στο EUIPO και τείνουν να καταδείξουν πασίδηλα πραγματικά περιστατικά.
Καταρχάς, το γεγονός ότι, κατά περίπτωση, τα επίμαχα παραρτήματα απλώς «συμπληρώνουν» στοιχεία προηγουμένως προσκομισθέντα στερείται σημασίας όσον αφορά το ότι το τμήμα προσφυγών δεν είχε στη διάθεσή του τα περιεχόμενα στα εν λόγω έγγραφα πληροφοριακά στοιχεία [απόφαση της 26ης Ιουλίου 2017, Staatliche Porzellan-Manufaktur Meissen κατά EUIPO,
C‑471/16 P
, μη δημοσιευθείσα,
EU:C:2017:602
, σκέψεις
και
· βλ. επίσης, συναφώς, αποφάσεις της 23ης Μαρτίου 2017, Vignerons de la Méditerranée κατά EUIPO – Bodegas Grupo Yllera (LE VAL FRANCE),
T‑216/16
, μη δημοσιευθείσα,
EU:T:2017:201
, σκέψη
, και της 14ης Δεκεμβρίου 2017, GeoClimaDesign κατά EUIPO – GEO (GEO),
T‑280/16
, μη δημοσιευθείσα,
EU:T:2017:913
, σκέψεις
και
].
Εν συνεχεία, όσον αφορά το επιχείρημα περί του πασίδηλου των πραγματικών περιστατικών που προέβαλε η προσφεύγουσα ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου, από τη νομολογία προκύπτει, αφενός, ότι τα όργανα του EUIPO μπορούν να βασίζουν τις αποφάσεις τους σε πασίδηλα πραγματικά περιστατικά τα οποία δεν επικαλέστηκε ο αιτών, χωρίς να απαιτείται να αποδείξει την ακρίβειά τους, και, αφετέρου, ότι ο αιτών στον οποίο το EUIPO αντιτάσσει τέτοια πασίδηλα περιστατικά είναι σε θέση να αμφισβητήσει την ακρίβειά τους ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου (απόφαση της 22ας Ιουνίου 2006, Storck κατά ΓΕΕΑ,
C‑25/05 P
,
EU:C:2006:422
, σκέψεις
έως
), δεδομένου ότι το EUIPO, σε μια τέτοια περίπτωση και υπό το πρίσμα της αρχής της ισότητας των όπλων, δικαιούται να προσκομίσει στο Γενικό Δικαστήριο έγγραφα προς τεκμηρίωση της ακρίβειας ενός πασίδηλου περιστατικού που δεν αποδείχθηκε με την προσβαλλόμενη απόφαση (απόφαση της 10ης Νοεμβρίου 2011, LG Electronics κατά ΓΕΕΑ,
C‑88/11 P
, μη δημοσιευθείσα,
EU:C:2011:727
, σκέψη
). Αντιθέτως, δεν μπορεί να αναγνωριστεί στον αιτούντα το δικαίωμα να προσκομίσει για πρώτη φορά ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου έγγραφα απλώς και μόνον προς τεκμηρίωση πασίδηλων περιστατικών ενόσω μάλιστα δεν υποστηρίζει ότι έγινε επίκλησή τους με την προσβαλλόμενη απόφαση [βλ., συναφώς, διάταξη της 17ης Ιουλίου 2014, MOL κατά ΓΕΕΑ,
C‑468/13 P
, μη δημοσιευθείσα,
EU:C:2014:2116
, σκέψη
, και απόφαση της 5ης Φεβρουαρίου 2016, Kicktipp κατά ΓΕΕΑ – Italiana Calzature (kicktipp),
T‑135/14
,
EU:T:2016:69
, σκέψεις
και
]. Πράγματι, η αναγνώριση ενός τέτοιου δικαιώματος θα είχε ως συνέπεια να περιορίσει την έκταση της υποχρέωσης που υπέχει ο αιτών να προσκομίσει, ήδη κατά το στάδιο της διαδικασίας ενώπιον του EUIPO, το σύνολο των αποδεικτικών στοιχείων προς στήριξη των ισχυρισμών και επιχειρημάτων του. Εν προκειμένω, καθ’ ομολογίαν της προσφεύγουσας, το προβαλλόμενο ως πασίδηλο γεγονός ότι τα τσιπς πατάτας είναι αποξηραμένα, μαγειρεμένα και διατηρημένα λαχανικά είχε ήδη προβληθεί από την ίδια ενώπιον του τμήματος προσφυγών, καθόσον τα έγγραφα που προσκομίστηκαν για πρώτη φορά ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου, ως επί το πλείστον και σύμφωνα με την προσφεύγουσα, «συμπλήρωναν» τα αποδεικτικά στοιχεία που έχουν ήδη υποβληθεί.
Επομένως, επιβάλλεται η απόρριψη των παραρτημάτων A.9 έως A.17.
Επί της ουσίας
Προκαταρκτικώς, πρέπει να διευκρινιστεί ότι, ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου, όπως και ενώπιον του τμήματος προσφυγών, η διαφορά περιορίζεται στα προϊόντα για τα οποία δεν κηρύχθηκε άκυρο το επίμαχο σήμα από τα όργανα του EUIPO, ήτοι για τα «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα» της κλάσης 29.
Προς στήριξη της προσφυγής, η προσφεύγουσα προβάλλει δύο λόγους ακύρωσης. Ο πρώτος λόγος αντλείται από παράβαση του άρθρου 7, παράγραφος 1, στοιχεία βʹ και γʹ, του κανονισμού 207/2009. Ο δεύτερος λόγος αντλείται από παράβαση του άρθρου 28, παράγραφοι 2, 4 και 5, του κανονισμού 207/2009 (νυν άρθρου 33, παράγραφοι 2, 4 και 5, του κανονισμού 2017/1001).
Προς στήριξη του πρώτου λόγου, η προσφεύγουσα υποστηρίζει, καταρχάς, ότι είναι «ασυνεπές και όλως εσφαλμένο» το συμπέρασμα ότι η έκφραση «exxtra deep» είναι περιγραφική των τσιπς πατάτας και άλλων τσιπς λαχανικών, και όχι των προϊόντων «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα». Τα δεύτερα προϊόντα ανταποκρίνονται στη γενική ένδειξη που απαντά στον τίτλο της κλάσης 29 της ταξινόμησης της Νίκαιας, η οποία ανέκαθεν θεωρείται ότι περιλαμβάνει τα τσιπς πατάτας και άλλα τσιπς λαχανικών.
Η προσφεύγουσα προσθέτει ότι, το 1999, το τμήμα ανακοπών του EUIPO έκρινε, στο πλαίσιο διαδικασίας ανακοπής μεταξύ της προσφεύγουσας και της παρεμβαίνουσας, ότι η έκφραση «τσιπς πατάτας» καλυπτόταν από τα «αποξηραμένα λαχανικά» και ότι, συνεπώς, τα προϊόντα αυτά ήταν πανομοιότυπα. Η απόφαση αυτή επικυρώθηκε από το τμήμα προσφυγών του EUIPO και από το Γενικό Δικαστήριο με την απόφαση της 21ης Απριλίου 2005, PepsiCo κατά ΓΕΕΑ – Intersnack Knabber-Gebäck (RUFFLES) (
T‑269/02
,
EU:T:2005:138
). Με αποδεικτικά στοιχεία τα οποία προσκόμισε πριν από την περάτωση της προφορικής διαδικασίας, παραπέμπει επίσης σε απόφαση του τετάρτου τμήματος προσφυγών του EUIPO της 22ας Μαρτίου 2017 (υπόθεση R 1659/2016‑4), κατά την οποία, στο πλαίσιο προσφυγής της παρεμβαίνουσας κατά άρνησης εγγραφής, τα προϊόντα «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα» μπορούσαν να έχουν μορφή τσιπς.
Η προσφεύγουσα επισημαίνει περαιτέρω ότι, αφενός, τα τσιπς πατάτας μνημονεύονται χωριστά στον αλφαβητικό κατάλογο της κλάσης 29 της ταξινόμησης της Νίκαιας και ότι, αφετέρου, δεν περιλαμβάνονται στους καταλόγους που δημοσιεύει το EUIPO σχετικά με τους όρους του εν λόγω αλφαβητικού καταλόγου που δεν καλύπτονται από τις γενικές ενδείξεις στους τίτλους κλάσεων της ταξινόμησης της Νίκαιας. Η προσφεύγουσα παραπέμπει, συναφώς, στην ανακοίνωση αριθ. 1/2016 του εκτελεστικού διευθυντή του EUIPO της 8ης Φεβρουαρίου 2016, με τίτλο «Δηλώσεις σύμφωνα με το άρθρο 28, παράγραφος 8, του κανονισμού 207/2009» στον ιστότοπο του EUIPO καθώς και στους συνημμένους σε αυτήν καταλόγους σχετικά με τους όρους που θεωρείται ότι δεν καλύπτονται σαφώς από την κυριολεκτική σημασία των αντίστοιχων τίτλων κλάσεων.
Κατά την προσφεύγουσα, το γεγονός ότι τα τσιπς πατάτας δεν συμπεριλήφθηκαν σε κανέναν από τους προαναφερθέντες καταλόγους σημαίνει ότι το EUIPO τα θεώρησε ως «σαφώς καλυπτόμενα» από τις γενικές ενδείξεις του τίτλου της κλάσης 29 της ταξινόμησης της Νίκαιας.
Πάντοτε με σκοπό να αποδείξει ότι τα τσιπς πατάτας καλύπτονται από τα προϊόντα «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα» που περιλαμβάνονται στην κλάση 29, η προσφεύγουσα υποστηρίζει, πρώτον, ότι οι πατάτες είναι λαχανικά, δεύτερον, ότι τα τσιπς με βαθείς κυματισμούς ή τα κράκερ μπορούν να προκύψουν με βάση λαχανικά διάφορα από τις πατάτες ή τα φρούτα και, τρίτον, ότι τα τσιπς μπορούν να είναι τηγανητά ή αποξηραμένα ή μαγειρεμένα, ανεξαρτήτως του αν πρόκειται για τσιπς πατάτας, άλλα λαχανικά ή φρούτα.
Συνεπώς, κατά την προσφεύγουσα, δεν υφίσταται καμία αμφιβολία ότι τα τσιπς πατάτας είναι αποξηραμένα και μαγειρεμένα λαχανικά. Επομένως, το συμπέρασμα του τμήματος προσφυγών ότι το επίμαχο σήμα είναι περιγραφικό των τσιπς πατάτας θα έπρεπε επίσης να ισχύει και ως προς τα αποξηραμένα και μαγειρεμένα λαχανικά. Η προσφεύγουσα προσθέτει ότι η ξήρανση και το μαγείρεμα είναι μέθοδοι διατήρησης και ότι ο όρος «διατηρημένα» δεν πρέπει να νοείται ως αναφερόμενος αυστηρώς στον όρο «κονσέρβες» υπό την έννοια του τροφίμου σε κονσέρβα ή της μαρμελάδας.
Κατά συνέπεια, η διάκριση στην οποία προέβη το τμήμα προσφυγών μεταξύ, αφενός, των προϊόντων «τσιπς ή προϊόντα για τρωγάλισμα με βάση τα λαχανικά» και, αφετέρου, των προϊόντων «φρούτα και λαχανικά» είναι δυσνόητη. Η προσφεύγουσα επισημαίνει, συναφώς, ότι τα «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα, αποξηραμένα και μαγειρεμένα» της κλάσης 29 είναι μεταποιημένα προϊόντα, οπότε δεν είναι λαχανικά ή φρούτα, τα οποία εμπίπτουν στην κλάση 31. Κατά την προσφεύγουσα, μολονότι τα τσιπς πατάτας είναι πανομοιότυπα με τα «λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα» και μολονότι οι βαθείς, ή ακόμη και οι πολύ βαθείς, κυματισμοί είναι βασικό χαρακτηριστικό των τσιπς πατάτας, όπως αναγνώρισε το τμήμα προσφυγών, δεν θα μπορούσε να υποστηριχθεί ότι οι «βαθείς» κυματισμοί δεν είναι χαρακτηριστικό των προϊόντων «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα». Το τμήμα προσφυγών υπέπεσε σε σφάλμα καθώς εξομοίωσε τα προϊόντα αυτά με την πρώτη ύλη τους, ενώ έπρεπε να λάβει υπόψη το τελικό προϊόν.
Τέλος, κατά την προσφεύγουσα, το γεγονός και μόνον ότι το επίμαχο σήμα καλύπτει επίσης τα ειδικά προϊόντα για τρωγάλισμα δεν σημαίνει ότι τα προϊόντα αυτά δεν εμπίπτουν στις γενικές ενδείξεις του τίτλου της κλάσης 29 της ταξινόμησης της Νίκαιας. Είναι σύνηθες να περιλαμβάνονται στον κατάλογο των προϊόντων για τα οποία ζητήθηκε η καταχώριση του σήματος τόσο οι γενικές ενδείξεις όσο και οι ειδικές ενδείξεις που καλύπτονται από αυτές τις γενικές ενδείξεις. Σε μια τέτοια περίπτωση, αν το σήμα είναι σαφώς περιγραφικό των ειδικών προϊόντων, δεν είναι καταρχήν δυνατή η καταχώριση της γενικής ένδειξης που καλύπτει τα εν λόγω προϊόντα.
Το EUIPO υπενθυμίζει, καταρχάς, την πάγια πρακτική του, σύμφωνα με την οποία αντίρρηση που στηρίζεται στον περιγραφικό χαρακτήρα δεν εφαρμόζεται μόνον στα προϊόντα και τις υπηρεσίες για τα οποία οι όροι που απαρτίζουν το σήμα του οποίου ζητήθηκε η καταχώριση είναι άμεσα περιγραφικοί, αλλά και στην ευρύτερη κατηγορία που περιλαμβάνει, τουλάχιστον δυνητικά, μια υποκατηγορία που μπορεί να προσδιοριστεί ή συγκεκριμένα προϊόντα και υπηρεσίες για τα οποία το σήμα του οποίου ζητήθηκε η καταχώριση είναι άμεσα περιγραφικό. Ελλείψει προσήκοντος περιορισμού που θέτει ο αιτών την καταχώριση του σήματος, αντιρρήσεις στηριζόμενες στον περιγραφικό χαρακτήρα αφορούν κατ’ ανάγκην αυτή καθεαυτήν την ευρύτερη κατηγορία. Η πρακτική αυτή επιβεβαιώνεται σταθερά από τον δικαστή της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ακολούθως, το EUIPO επισημαίνει ότι το κύριο ζήτημα που τίθεται εν προκειμένω είναι αν η γενική κατηγορία των προϊόντων «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα» της κλάσης 29 καλύπτει τα συγκεκριμένα προϊόντα «πατάτας για τρωγάλισμα κατασκευασμένα ή παρασκευασμένα με διαδικασία εξώθησης και σύμπηξης ή με διαφορετική διαδικασία· καρύδια, ανακάρδια (φιστίκια Ινδιών), φιστίκια Αιγίνης, αμύγδαλα, φιστίκια καβουρντισμένα, αποξηραμένα, αλατισμένα, καρυκευμένα, με επικάλυψη και επεξεργασμένα και καρύδες (αποξηραμένες)», που περιλαμβάνονται στην ίδια κλάση, για τα οποία το επίμαχο σήμα κηρύχθηκε άκυρο με το αιτιολογικό ότι ήταν περιγραφικό και, κατά συνέπεια, χωρίς διακριτικό χαρακτήρα.
Κατά το EUIPO:
–
είτε το Γενικό Δικαστήριο θεωρεί ότι τα προϊόντα «λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα» της κλάσης 29 δεν καλύπτουν τα «προϊόντα πατάτας για τρωγάλισμα κατασκευασμένα ή παρασκευασμένα με διαδικασία εξώθησης και σύμπηξης ή με διαφορετική διαδικασία», που περιλαμβάνονται στην ίδια κλάση, οπότε, στην περίπτωση αυτή, η προσβαλλόμενη απόφαση πρέπει να επικυρωθεί και ο λόγος που αφορά παράβαση του άρθρου 7, παράγραφος 1, στοιχεία βʹ και γʹ, του κανονισμού 207/2009 να απορριφθεί·
–
είτε το Γενικό Δικαστήριο θεωρεί ότι τα προϊόντα «λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα» που εμπίπτουν στην κλάση 29 καλύπτουν τα «προϊόντα πατάτας για τρωγάλισμα κατασκευασμένα ή παρασκευασμένα με διαδικασία εξώθησης και σύμπηξης ή με διαφορετική διαδικασία», που περιλαμβάνονται στην ίδια κλάση, οπότε, στην περίπτωση αυτή, η προσβαλλόμενη απόφαση πρέπει να ακυρωθεί και ο λόγος που αφορά παράβαση του άρθρου 7, παράγραφος 1, στοιχεία βʹ και γʹ, του κανονισμού 207/2009 να γίνει δεκτός.
Η παρεμβαίνουσα υπενθυμίζει καταρχάς ότι το επίμαχο σήμα καταχωρίστηκε για τα «προϊόντα πατάτας για τρωγάλισμα» και για τα «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα». Στη συνέχεια, υποστηρίζει ότι υπάρχει διαφορά μεταξύ των προϊόντων αυτών ως προς τη φύση και την παρασκευή τους. Αφενός, τα λαχανικά και τα προϊόντα με βάση τα λαχανικά έχουν διαφορετική φύση. Αφετέρου, τα «προϊόντα πατάτας για τρωγάλισμα» παρασκευάζονται με εξώθηση ή «με διαδικασία εξώθησης και σύμπηξης ή με διαφορετική διαδικασία», ενώ τα «φρούτα και λαχανικά» είναι «διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα».
Τα τσιπς πατάτας εμπίπτουν προδήλως στην κατηγορία των προϊόντων με βάση την πατάτα και παρασκευάζονται με εξώθηση ή σύμπηξη, ή με οποιαδήποτε άλλη διαφορετική διαδικασία. Όπως ορθώς επισήμανε και το τμήμα προσφυγών, στο σημείο 17 της προσβαλλόμενης απόφασης, τα τσιπς πατάτας δεν είναι λαχανικά, αλλά προϊόντα παρασκευαζόμενα από λαχανικά. Επομένως, είναι εσφαλμένη η άποψη ότι τα τσιπς πατάτας εμπίπτουν στην κατηγορία «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα».
Κατά συνέπεια, η παρεμβαίνουσα υποστηρίζει ότι το τμήμα προσφυγών ορθώς έκρινε ότι το ενδιαφερόμενο κοινό δεν θα μπορούσε να αντιληφθεί αμέσως, χωρίς δεύτερη σκέψη, το επίμαχο σήμα ως περιγραφικό των επίμαχων προϊόντων. Μια πατάτα, ανεξαρτήτως του αν είναι διατηρημένη, αποξηραμένη ή μαγειρεμένη, μπορεί να κοπεί, να αλεστεί ή να παρασκευαστεί με διάφορους τρόπους, αλλά ως λαχανικό δεν μπορεί να περιγραφεί αυτή καθεαυτήν ως «βαθιά». Απαιτείται μια δεύτερη νοητική πράξη, η οποία σε καμία περίπτωση δεν είναι άμεση, προκειμένου να συναχθεί το συμπέρασμα ότι ο όρος «deep» περιγράφει έναν συγκεκριμένο τεμαχισμό των επίμαχων προϊόντων. Η έκφραση «exxtra deep» δεν είναι ακριβής όσον αφορά τα επίμαχα προϊόντα και εξακολουθεί, στην καλύτερη περίπτωση, να αναφέρεται σε συγκεκριμένο τρόπο τεμαχισμού των λαχανικών ή των φρούτων.
Με προσκομισθέντα κατά την επ’ ακροατηρίου συζήτηση αποδεικτικά στοιχεία, η παρεμβαίνουσα παραπέμπει σε απόφαση της 30ής Αυγούστου 2004 του τμήματος ανακοπών του EUIPO (υπόθεση 2940/2004) στην οποία το τμήμα εκτιμά, στο πλαίσιο της εξέτασης της υπό την έννοια του άρθρου 8, παράγραφος 1, στοιχείο βʹ, του κανονισμού (ΕΚ) 40/94 του Συμβουλίου, της 20ής Δεκεμβρίου 1993, για το κοινοτικό σήμα (
ΕΕ 1994, L 11, σ. 1
) (νυν άρθρου 8, παράγραφος 1, στοιχείο βʹ, του κανονισμού 207/2009, πλέον νυν άρθρου 8, παράγραφος 1, στοιχείο βʹ, του κανονισμού 2017/1001), ομοιότητας μεταξύ, αφενός, αποξηραμένων φρούτων και λαχανικών και, αφετέρου, τσιπς πατάτας, ότι τα δύο αυτά προϊόντα διαφέρουν ως προς τη φύση και τον σκοπό τους.
Κατά το άρθρο 7, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, του κανονισμού 207/2009, δεν γίνονται δεκτά για καταχώριση «τα σήματα που αποτελούνται αποκλειστικά από σημεία ή ενδείξεις που μπορούν να χρησιμεύσουν, στο εμπόριο, προς δήλωση του είδους, της ποιότητας, της ποσότητας, του προορισμού, της αξίας, της γεωγραφικής προέλευσης ή του χρόνου παραγωγής του προϊόντος ή της παροχής της υπηρεσίας ή άλλων χαρακτηριστικών του προϊόντος ή της υπηρεσίας».
Κατά πάγια νομολογία, το άρθρο 7, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, του κανονισμού 207/2009 επιδιώκει σκοπό γενικού συμφέροντος, ο οποίος απαιτεί να μπορούν να χρησιμοποιούνται ελεύθερα από όλους οι ενδείξεις ή τα σημεία που είναι περιγραφικά των χαρακτηριστικών γνωρισμάτων προϊόντων ή υπηρεσιών για τα οποία ζητείται η καταχώριση [βλ. απόφαση της 12ης Ιουνίου 2007, MacLean-Fogg κατά ΓΕΕΑ (LOKTHREAD),
T‑339/05
, μη δημοσιευθείσα,
EU:T:2007:172
, σκέψη
και εκεί παρατιθέμενη νομολογία].
Επιπλέον, σημεία ή ενδείξεις που μπορούν να χρησιμεύσουν, στο εμπόριο, για να δηλώσουν χαρακτηριστικά γνωρίσματα του προϊόντος ή της υπηρεσίας για τα οποία ζητείται η καταχώριση αποτελούν, δυνάμει του άρθρου 7, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, του κανονισμού 207/2009, σημεία θεωρούμενα μη ικανά να εξασφαλίσουν την ουσιώδη λειτουργία του σήματος, ήτοι τον προσδιορισμό της εμπορικής προέλευσης του προϊόντος ή της υπηρεσίας, ώστε να επιτραπεί κατά τον τρόπο αυτό στον καταναλωτή ο οποίος αποκτά το προϊόν ή είναι αποδέκτης της υπηρεσίας, που προσδιορίζονται από το σήμα, να προβεί στο μέλλον στην ίδια επιλογή, αν η εμπειρία αποδειχθεί θετική, ή να προβεί σε άλλη επιλογή, αν η εμπειρία αποδειχθεί αρνητική (βλ. απόφαση της 12ης Ιουνίου 2007, LOKTHREAD,
T‑339/05
, μη δημοσιευθείσα,
EU:T:2007:172
, σκέψη
και εκεί παρατιθέμενη νομολογία).
Εντεύθεν προκύπτει ότι, για να εμπίπτει ένα σημείο στο πεδίο εφαρμογής της επιβαλλόμενης από τη διάταξη αυτή απαγόρευσης, πρέπει να παρουσιάζει μια αρκούντως άμεση και συγκεκριμένη σχέση με τα οικεία προϊόντα ή υπηρεσίες, η οποία να παρέχει στο ενδιαφερόμενο κοινό τη δυνατότητα να αντιληφθεί άμεσα και χωρίς περαιτέρω σκέψη την περιγραφή της κατηγορίας των σχετικών προϊόντων ή υπηρεσιών ή ενός εκ των χαρακτηριστικών τους [αποφάσεις της 12ης Ιουνίου 2007, LOKTHREAD,
T‑339/05
, μη δημοσιευθείσα,
EU:T:2007:172
, σκέψη
· της 7ης Ιουλίου 2011, Cree κατά ΓΕΕΑ (TRUEWHITE),
T‑208/10
, μη δημοσιευθείσα,
EU:T:2011:340
, σκέψη
, και της 14ης Ιανουαρίου 2016, Zitro IP κατά ΓΕΕΑ (TRIPLE BONUS),
T‑318/15
, μη δημοσιευθείσα,
EU:T:2016:1
, σκέψη
].
Σύμφωνα με τις διατάξεις και τη νομολογία που παρατέθηκε στις σκέψεις 39 έως 41 ανωτέρω, ο περιγραφικός χαρακτήρας ενός σημείου μπορεί να εκτιμηθεί μόνον, αφενός, σε σχέση με τα συγκεκριμένα προϊόντα ή υπηρεσίες και, αφετέρου, σε σχέση με την επ’ αυτού αντίληψη του ενδιαφερόμενου κοινού (βλ. απόφαση της 15ης Ιανουαρίου 2015, MEM κατά ΓΕΕΑ (MONACO),
T‑197/13
,
EU:T:2015:16
, σκέψη
και εκεί παρατιθέμενη νομολογία).
Συναφώς, επιβάλλεται η υπόμνηση ότι, κατά πάγια νομολογία, η αναγνώριση του περιγραφικού χαρακτήρα ενός σήματος δεν ισχύει μόνο για τα προϊόντα για τα οποία είναι αμιγώς περιγραφική, αλλά και για την ευρύτερη κατηγορία στην οποία ανήκουν τα προϊόντα αυτά, ελλείψει προσήκοντος περιορισμού που θέτει ο αιτών την καταχώριση του σήματος [βλ., συναφώς, αποφάσεις της 15ης Σεπτεμβρίου 2009, Wella κατά ΓΕΕΑ (TAME IT),
T‑471/07
,
EU:T:2009:328
, σκέψη
· της 16ης Δεκεμβρίου 2010, Fidelio κατά ΓΕΕΑ (Hallux),
T‑286/08
,
EU:T:2010:528
, σκέψη
, και της 15ης Ιουλίου 2015, Australian Gold κατά ΓΕΕΑ – Effect Management & Holding (HOT),
T‑611/13
,
EU:T:2015:492
, σκέψη
].
Τέλος, υπενθυμίζεται ότι υφίσταται ορισμένη αλληλοεπικάλυψη μεταξύ των αντίστοιχων πεδίων εφαρμογής του άρθρου 7, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, του κανονισμού 207/2009 και του άρθρου 7, παράγραφος 1, στοιχείο βʹ, του εν λόγω κανονισμού, καθόσον τα περιγραφικά σημεία ορισμένων προϊόντων και υπηρεσιών στα οποία αναφέρεται το άρθρο 7, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, του κανονισμού αυτού στερούνται επίσης διακριτικού χαρακτήρα υπό την έννοια του άρθρου 7, παράγραφος 1, στοιχείο βʹ, του ίδιου κανονισμού, για τα ίδια προϊόντα και τις ίδιες υπηρεσίες [βλ. απόφαση της 3ης Ιουλίου 2013, Airbus κατά ΓΕΕΑ (NEO),
T‑236/12
,
EU:T:2013:343
, σκέψεις
και
και εκεί παρατιθέμενη νομολογία].
Προκαταρκτικώς, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι η προσφεύγουσα δεν αμφισβητεί την εκτίμηση του τμήματος προσφυγών, στο σημείο 14 της προσβαλλόμενης απόφασης, σχετικά με το ενδιαφερόμενο κοινό, το οποίο είναι, λαμβανομένων υπόψη των επίμαχων προϊόντων και των λεκτικών στοιχείων στην αγγλική γλώσσα που συναποτελούν το επίμαχο σήμα, το αγγλόφωνο ευρύ κοινό της Ένωσης το οποίο επιδεικνύει χαμηλό επίπεδο προσοχής. Η προσφεύγουσα δεν αμφισβητεί ούτε τη σημασία της έκφρασης «exxtra deep», όπως αυτή προκύπτει από το σημείο 14 της προσβαλλόμενης απόφασης, ήτοι «εξαιρετικά βαθύ».
Η προσφεύγουσα προσάπτει στο τμήμα προσφυγών ότι αναγνώρισε τον περιγραφικό χαρακτήρα του επίμαχου σήματος για τα «προϊόντα πατάτας για τρωγάλισμα κατασκευασμένα ή παρασκευασμένα με διαδικασία εξώθησης και σύμπηξης ή με διαφορετική διαδικασία», της κλάσης 29, αποκλείοντάς τον για τα «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα» που περιλαμβάνονται στην ίδια κλάση, ενώ τα πρώτα προϊόντα καλύπτονται από τη γενική κατηγορία προϊόντων η οποία αποτελείται από τα δεύτερα προϊόντα. Επομένως, η προσφεύγουσα προσάπτει στο τμήμα προσφυγών ότι δεν συνήγαγε τις συνέπειες από την αναγνώριση του περιγραφικού χαρακτήρα του επίμαχου σήματος για συγκεκριμένα προϊόντα ώστε να εκτιμήσει τον περιγραφικό χαρακτήρα του για άλλα προϊόντα που εμπίπτουν σε γενικότερη κατηγορία προϊόντων.
Όπως τονίζει ρητώς το EUIPO, το κεντρικό ζήτημα στο οποίο πρέπει να δοθεί απάντηση στην υπό κρίση υπόθεση είναι αν τα «προϊόντα πατάτας για τρωγάλισμα κατασκευασμένα ή παρασκευασμένα με διαδικασία εξώθησης και σύμπηξης ή με διαφορετική διαδικασία» καλύπτονται από την κατηγορία «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα».
Από την περιγραφή των προϊόντων που περιλαμβάνονται στην κλάση 29 για τα οποία καταχωρίσθηκε το επίμαχο σήμα (βλ. σκέψη 3 ανωτέρω) ουδόλως προκύπτει a priori ότι «προϊόντα πατάτας για τρωγάλισμα κατασκευασμένα ή παρασκευασμένα με διαδικασία εξώθησης και σύμπηξης ή με διαφορετική διαδικασία» καλύπτονται από την κατηγορία των προϊόντων «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα». Αφενός, οι δύο αυτές κατηγορίες προϊόντων χωρίζονται με άνω τελεία. Η άνω τελεία διαχωρίζει δύο διαφορετικές κατηγορίες προϊόντων που εμπίπτουν στην ίδια κλάση, σε αντίθεση με τα κόμματα τα οποία χρησιμοποιούνται για τον διαχωρισμό των ειδών εντός μιας κατηγορίας προϊόντων (απόφαση της 15ης Μαΐου 2014, Louis Vuitton Malletier κατά ΓΕΕΑ,
C‑97/12 P
, μη δημοσιευθείσα,
EU:C:2014:324
, σκέψη
). Αφετέρου, από καμία λέξη ή έκφραση, όπως, για παράδειγμα, «μεταξύ άλλων», «όπου περιλαμβάνονται» ή «ειδικότερα», δεν μπορεί να συναχθεί το συμπέρασμα ότι η μία από τις κατηγορίες περιλαμβάνεται στην άλλη [βλ. όσον αφορά την έκφραση «μεταξύ άλλων», απόφαση της 15ης Ιουλίου 2015, HOT,
T‑611/13
,
EU:T:2015:492
, σκέψη
· βλ. επίσης, όσον αφορά τον όρο «ειδικότερα», αποφάσεις της 8ης Ιουνίου 2005, Wilfer κατά ΓΕΕΑ (ROCKBASS),
T‑315/03
,
EU:T:2005:211
, σκέψεις
και
, και της 12ης Νοεμβρίου 2008, Scil proteins κατά ΓΕΕΑ – Indena (affilene),
T‑87/07
, μη δημοσιευθείσα,
EU:T:2008:487
, σκέψεις
και
· βλ. τέλος, όσον αφορά την έκφραση «όπου περιλαμβάνονται», απόφαση της 15ης Μαΐου 2014, Louis Vuitton Malletier κατά ΓΕΕΑ,
C‑97/12 P
, μη δημοσιευθείσα,
EU:C:2014:324
, σκέψη
].
Ακολούθως, όπως υποστηρίζει η προσφεύγουσα, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι η κατηγορία «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα» αντιστοιχεί σε μία από τις γενικές ενδείξεις που απαντούν στον τίτλο της κλάσης 29 της ταξινόμησης της Νίκαιας («Κρέατα, ψάρια, πουλερικά και κυνήγι· Εκχυλίσματα κρέατος· Φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), κατεψυγμένα, αποξηραμένα και μαγειρεμένα· Ζελέ, μαρμελάδες, κομπόστες· Αβγά· Γάλα και γαλακτοκομικά προϊόντα· Έλαια και λίπη βρώσιμα»).
Ωστόσο, η εκτίμηση αυτή δεν επαρκεί αφ’ εαυτής ώστε να συναχθεί ότι τα «προϊόντα πατάτας για τρωγάλισμα κατασκευασμένα ή παρασκευασμένα με διαδικασία εξώθησης και σύμπηξης ή με διαφορετική διαδικασία» καλύπτονται από την κατηγορία «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα».
Συναφώς, πρέπει να επισημανθεί ότι, κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησης καταχώρισης του επίμαχου σήματος, δεν ίσχυε πλέον η ανακοίνωση αριθ. 4/03 του εκτελεστικού διευθυντή του EUIPO, της 16ης Ιουνίου 2003, για τη χρήση των τίτλων κλάσεων στους καταλόγους προϊόντων και υπηρεσιών για τις αιτήσεις και τις καταχωρίσεις κοινοτικού σήματος, σύμφωνα με την οποία, μεταξύ άλλων, «η χρήση γενικής ένδειξης που απαντά στον τίτλο κλάσης αφορά όλα τα προϊόντα ή υπηρεσίες που εμπίπτουν στην εν λόγω γενική ένδειξη και ορθώς ταξινομούνται στην ίδια τάξη» (σημείο IV, δεύτερο εδάφιο, της εν λόγω ανακοίνωσης).
Η ανακοίνωση αριθ. 2/12 του εκτελεστικού διευθυντή του EUIPO, της 20ής Ιουνίου 2012, για τη χρήση των τίτλων κλάσεων στους καταλόγους προϊόντων και υπηρεσιών για τις αιτήσεις και τις καταχωρίσεις κοινοτικού σήματος, ενώ καταργεί την ανακοίνωση αριθ. 4/03, υιοθέτησε μια κατά γράμμα προσέγγιση, στο σημείο VIII, σύμφωνα με την οποία προσδίδεται στους όρους της γενικής ένδειξης η φυσική και συνήθης σημασία τους. Το σημείο ΙΙ, στοιχείο i, δεύτερο εδάφιο, της ανακοίνωσης αριθ. 1/13 του εκτελεστικού διευθυντή του EUIPO, της 26ης Νοεμβρίου 2013, επιβεβαίωσε ότι η προσέγγιση αυτή είχε εφαρμογή και στην περίπτωση που η αίτηση καταχώρισης προσδιόριζε μόνον ορισμένες γενικές ενδείξεις που απαντούν σε τίτλο κλάσης. Τέλος, ο νομοθέτης επικύρωσε την καλούμενη «κυριολεκτική» προσέγγιση με την τροποποίηση του άρθρου 28, παράγραφος 5, του κανονισμού 207/2009 από τον κανονισμό (ΕΕ) 2015/2424 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Δεκεμβρίου 2015, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 207/2009 και του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2868/95 της Επιτροπής περί της εφαρμογής του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 40/94 του Συμβουλίου για το κοινοτικό σήμα, και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2869/95 της Επιτροπής σχετικά με τα πληρωτέα προς το Γραφείο Εναρμόνισης στο πλαίσιο της εσωτερικής αγοράς τέλη (εμπορικά σήματα, σχέδια και υποδείγματα) (
ΕΕ 2015, L 341, σ. 21
), το οποίο προβλέπει ότι «[η] χρήση […] γενικ[ών] ενδείξε[ων] των τίτλων των κλάσεων της Ταξινόμησης της Νίκαιας […] θεωρείται ότι περιλαμβάνει όλα τα προϊόντα […] που καλύπτονται σαφώς από την κυριολεκτική έννοια της ένδειξης».
Έτσι, όσον αφορά το επίμαχο σήμα, η χρήση γενικής ένδειξης που απαντά στον τίτλο της κλάσης 29 δεν μπορεί να ερμηνευθεί, ειδικότερα, υπό την έννοια ότι περιλαμβάνει όλα τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες που απαριθμούνται στον αλφαβητικό κατάλογο της κλάσης 29 της ταξινόμησης της Νίκαιας ως είχε κατά τον χρόνο κατάθεσης της αίτησης καταχώρισης, που καλύπτονται από την εν λόγω γενική ένδειξη. Αντιθέτως, πρέπει να εκτιμηθεί στο πλαίσιο της προσέγγισης που εκτίθεται στη σκέψη 52 ανωτέρω το κατά πόσον τα «προϊόντα πατάτας για τρωγάλισμα κατασκευασμένα ή παρασκευασμένα με διαδικασία εξώθησης και σύμπηξης ή με διαφορετική διαδικασία» καλύπτονται από την κατηγορία «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα» που έχει προσδιοριστεί από το επίμαχο σήμα.
Πρώτον, όπως ρητώς επισημάνθηκε στην περιγραφή των προϊόντων που εμπίπτουν στην κλάση 29 στα οποία αναφέρεται το επίμαχο σήμα, τα προϊόντα για τρωγάλισμα (και δη τα τσιπς) παρασκευάζονται με βάση τις πατάτες, οι οποίες δεν μπορεί να αμφισβητηθεί ότι είναι λαχανικό, όπως ορίζεται ειδικότερα στο
Oxford English Dictionary
, το οποίο προσκόμισε η προσφεύγουσα ενώπιον του EUIPO, σύμφωνα με το οποίο ως λαχανικό νοείται «κάθε έμβιος οργανισμός που δεν είναι ζώο· ανήκει ειδικώς στο φυτικό βασίλειο». Το γεγονός αυτό δεν αμφισβητείται από την παρεμβαίνουσα.
Δεύτερον, τσιπς μπορούν να παρασκευάζονται από άλλα λαχανικά, εκτός της πατάτας ή των φρούτων, όπως υπογραμμίζει η προσφεύγουσα.
Τρίτον, τίποτε δεν αποκλείει να θεωρηθούν τα τσιπς λαχανικών ή φρούτων ως αποξηραμένα ή μαγειρεμένα λαχανικά ή φρούτα. Όπως επισημαίνει η προσφεύγουσα, τα τσιπς μπορούν να είναι τηγανητά ή αποξηραμένα ή μαγειρεμένα.
Τέταρτον, όπως ορθώς επισημαίνει η προσφεύγουσα, τα φρούτα και τα λαχανικά της κλάσης 29 είναι «διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα». Δεν πρόκειται για ωμά φρούτα, τα οποία εμπίπτουν στην κλάση 31. Επομένως, με βάση τα διατηρημένα, αποξηραμένα ή μαγειρεμένα λαχανικά ή φρούτα παρασκευάζονται τα τσιπς ή, γενικότερα, τα «προϊόντα πατάτας για τρωγάλισμα κατασκευασμένα ή παρασκευασμένα με διαδικασία εξώθησης και σύμπηξης ή με διαφορετική διαδικασία».
Συνεπώς, για τους λόγους που επικαλείται η προσφεύγουσα, τους οποίους δεν αμφισβητεί το EUIPO, πρέπει να γίνει δεκτό ότι τα «προϊόντα πατάτας για τρωγάλισμα κατασκευασμένα ή παρασκευασμένα με διαδικασία εξώθησης και σύμπηξης ή με διαφορετική διαδικασία», που εμπίπτουν στην κλάση 29, καλύπτονται από την κατηγορία «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα» της ίδιας κλάσης.
Εξάλλου, καίτοι η νομιμότητα των αποφάσεων των τμημάτων προσφυγών πρέπει να εκτιμάται αποκλειστικώς βάσει του κανονισμού 207/2009 και όχι βάσει της προγενέστερης αυτών πρακτικής του EUIPO [βλ., συναφώς, αποφάσεις της 26ης Απριλίου 2007, Alcon κατά ΓΕΕΑ,
C‑412/05 P
,
EU:C:2007:252
, σκέψη
· της 2ας Μαΐου 2012, Universal Display κατά ΓΕΕΑ (UniversalPHOLED),
T‑435/11
, μη δημοσιευθείσα,
EU:T:2012:210
, σκέψη
, και της 22ας Μαρτίου 2017, Intercontinental Exchange Holdings κατά EUIPO (BRENT INDEX),
T‑430/16
, μη δημοσιευθείσα,
EU:T:2017:198
, σκέψη
], πρέπει παρά ταύτα να υπομνησθεί ότι, βάσει των αρχών της ίσης μεταχείρισης και της χρηστής διοίκησης, το EUIPO οφείλει να λαμβάνει υπόψη τις αποφάσεις που έχουν ληφθεί και να εξετάζει με ιδιαίτερη προσοχή κατά πόσον θα πρέπει ή όχι να εκδώσει απόφαση με το ίδιο περιεχόμενο [βλ., συναφώς, απόφασης της 11ης Μαΐου 2017, Bammer κατά EUIPO – mydays (MÄNNERSPIELPLATZ),
T‑372/16
, μη δημοσιευθείσα,
EU:T:2017:331
, σκέψη
].
Εν προκειμένω, η απόφαση του τμήματος ανακοπών της 23ης Νοεμβρίου 1999 (βλ. σκέψη 24 ανωτέρω), στην οποία αναφέρθηκε η προσφεύγουσα, εντάσσεται σε πραγματικό πλαίσιο το οποίο προσομοιάζει πολύ με αυτό της υπό κρίση υπόθεσης. Αφενός, επρόκειτο, όπως εν προκειμένω, για διαδικασία μεταξύ της προσφεύγουσας και της παρεμβαίνουσας. Αφετέρου, είχε τεθεί το ζήτημα, όπως εν προκειμένω, του κατά πόσον τα τσιπς πατάτας ενέπιπταν στη γενικότερη κατηγορία των αποξηραμένων λαχανικών.
Το τμήμα ανακοπών είχε εκτιμήσει ότι τα «τσιπς πατάτας» καλύπτονταν από τα αποξηραμένα λαχανικά και ότι τα προϊόντα αυτά ήταν, ως εκ τούτου, πανομοιότυπα. Όπως επισημαίνει η προσφεύγουσα, χωρίς να αμφισβητηθεί από το EUIPO, η εν λόγω απόφαση του τμήματος ανακοπών δεν επικυρώθηκε ούτε από το τμήμα προσφυγών ούτε από το Γενικό Δικαστήριο με την απόφαση της 21ης Απριλίου 2005, RUFFLES (
T‑269/02
,
EU:T:2005:138
).
Όσον αφορά την απόφαση του τέταρτου τμήματος προσφυγών του EUIPO της 22ας Μαρτίου 2017 (βλ. σκέψη 24 ανωτέρω), η οποία εκδόθηκε μετά την προσβαλλόμενη απόφαση, πρέπει να σημειωθεί, όπως επισήμανε και το EUIPO κατά την επ’ ακροατηρίου συζήτηση, ότι δεν αποφαίνεται επί του ζητήματος του κατά πόσον τα «προϊόντα πατάτας για τρωγάλισμα κατασκευασμένα ή παρασκευασμένα με διαδικασία εξώθησης και σύμπηξης ή με διαφορετική διαδικασία» καλύπτονται από την κατηγορία των προϊόντων «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα». Αντιθέτως, κρίνει ότι το σημείο #CHIPS είναι περιγραφικό, μεταξύ άλλων, των προϊόντων «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα» στον βαθμό που τα προϊόντα αυτά μπορούν να λάβουν τη μορφή τσιπς. Επομένως, λαμβανομένης υπόψη της αντίληψης του ενδιαφερόμενου κοινού περί αναφοράς σε κάποιον ιδιαίτερο τρόπο τεμαχισμού των επίμαχων λαχανικών ή φρούτων, υπό τη μορφή τσιπς, το τμήμα προσφυγών δέχθηκε τον περιγραφικό χαρακτήρα του σημείου #CHIPS, ενώ, με την προσβαλλόμενη απόφαση, το ίδιο τμήμα προσφυγών απέκλεισε ότι τέτοιου είδους τρόπος τεμαχισμού μπορεί να αποτελέσει «χαρακτηριστικό» των σχετικών προϊόντων προβλεπόμενο στο άρθρο 7, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, του κανονισμού 207/2009. Η απόφαση του τέταρτου τμήματος προσφυγών του EUIPO της 22ας Μαρτίου 2017 στην οποία αναφέρεται η προσφεύγουσα αναδεικνύει, κατ’ ελάχιστον, μια κάποια ανακολουθία στην πρόσφατη πρακτική λήψης αποφάσεων του EUIPO για τα προϊόντα «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα».
Όσον αφορά την απόφαση του τμήματος ανακοπών της 30ής Αυγούστου 2004, στην οποία αναφέρθηκε η παρεμβαίνουσα για πρώτη φορά κατά την επ’ ακροατηρίου συζήτηση (βλ. σκέψη 37 ανωτέρω), η απόφαση αυτή ακυρώθηκε με την απόφαση του πρώτου τμήματος προσφυγών του EUIPO της 1ης Ιουλίου 2005 (υπόθεση R 804/2004‑1) με το σκεπτικό, ακριβώς, ότι το τμήμα ανακοπών είχε εκτιμήσει εσφαλμένα, απορρίπτοντάς την, την ομοιότητα των αποξηραμένων φρούτων και λαχανικών, αφενός, και των τσιπς πατάτας, αφετέρου.
Κατόπιν των προεκτεθέντων, πρέπει να γίνει δεκτό ότι το τμήμα προσφυγών υπέπεσε σε σφάλμα καθόσον δεν άντλησε τις συνέπειες από την αναγνώριση του περιγραφικού χαρακτήρα του επίμαχου σήματος για τα «προϊόντα πατάτας για τρωγάλισμα κατασκευασμένα ή παρασκευασμένα με διαδικασία εξώθησης και σύμπηξης ή με διαφορετική διαδικασία», τα οποία περιλαμβάνονται στην κλάση 29, ώστε να εκτιμήσει τον περιγραφικό χαρακτήρα του για τα «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα» της ίδιας κλάσης.
Περαιτέρω, όπως υπομνήσθηκε στη σκέψη 44 της παρούσας απόφασης, τα περιγραφικά σημεία περί των οποίων γίνεται λόγος στο άρθρο 7, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, του κανονισμού 207/2009 στερούνται, επίσης, διακριτικού χαρακτήρα υπό την έννοια του άρθρου 7, παράγραφος 1, στοιχείο βʹ, του ίδιου κανονισμού.
Κατά συνέπεια, ο πρώτος λόγος ακύρωσης πρέπει να γίνει δεκτός στο σύνολό του και πρέπει, χωρίς να παρίσταται ανάγκη να αποφανθεί το Δικαστήριο επί του δευτέρου λόγου ακύρωσης, να ακυρωθεί η προσβαλλόμενη απόφαση καθόσον απέρριψε την προσφυγή της προσφεύγουσας για την ακύρωση της απόφασης του τμήματος ακυρώσεων στον βαθμό που δεν είχε ακυρώσει την καταχώριση του επίμαχου σήματος για τα «φρούτα και λαχανικά διατηρημένα (κονσέρβες), αποξηραμένα και μαγειρεμένα» της κλάσης 29.
Επί των δικαστικών εξόδων
Κατά το άρθρο 134, παράγραφος 1, του Κανονισμού Διαδικασίας του Γενικού Δικαστηρίου, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα εφόσον υπάρχει σχετικό αίτημα του νικήσαντος διαδίκου.
Δεδομένου ότι το EUIPO ηττήθηκε, καθόσον η προσβαλλόμενη απόφαση ακυρώνεται, και η προσφεύγουσα είχε υποβάλει σχετικό αίτημα, το EUIPO πρέπει να φέρει πέραν των δικαστικών εξόδων του και τα έξοδα της προσφεύγουσας.
Δεδομένου ότι η παρεμβαίνουσα ηττήθηκε, φέρει τα δικαστικά έξοδά της.

Για τους λόγους αυτούς,
ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (τέταρτο τμήμα)
αποφασίζει:

1)
Ακυρώνει την απόφαση του τέταρτου τμήματος προσφυγών του Γραφείου Διανοητικής Ιδιοκτησίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (EUIPO) της 24ης Νοεμβρίου 2016 (υπόθεση R 482/2016‑4).

2)
Το EUIPO φέρει, πέραν των δικαστικών εξόδων του, και τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκε η PepsiCo, Inc.

3)
Η Intersnack Group GmbH & Co. KG φέρει τα δικαστικά έξοδά της.

Kanninen
Schwarcz
Ηλιόπουλος
Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο Λουξεμβούργο στις 21 Νοεμβρίου 2018.
(υπογραφές)
(
*1
)	Γλώσσα διαδικασίας: η αγγλική.