CELEX: 62014TJ0331
Politika estera u ta’ sigurtà komuni
Miżuri restrittivi adottati fir-rigward tas-sitwazzjoni fl-Ukraina
Iffriżar ta’ fondi
Lista ta’ persuni, entitajiet u korpi li għalihom japplika l-iffriżar tal-fondi u tar-riżorsi ekonomiċi
Inklużjoni tal-isem tar-rikorrent
Prova tal-fondatezza tal-iskrizzjoni fil-lista

Il-fatti li wasslu għall-kawża
Ir-rikorrent, Mykola Yanovych Azarov, kien Prim Ministru tal-Ukraina bejn il-11 ta’ Marzu 2010 u t-28 ta’ Jannar 2014.
Fil-5 ta’ Marzu 2014, il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea adotta, abbażi tal-Artikolu 29 TUE, id-Deċiżjoni 2014/119/PESK dwar miżuri restrittivi diretti kontra ċerti persuni, entitajiet u korpi fid-dawl tas-sitwazzjoni fl-Ukraina (
ĠU L 66, p. 26
).
L-Artikolu 1(1) u (2) tad-Deċiżjoni 2014/119 jipprovdi li :
“1.   Il-fondi u r-riżorsi ekonomiċi kollha li jappartjenu, huma proprjetà ta’, miżmuma jew ikkontrollati mill-persuni li ġew identifikati bħala responsabbli għall-misapproprjazzjoni ta’ fondi tal-Istat tal-Ukraina u persuni responsabbli għall-ksur tad-drittijiet tal-bniedem fl-Ukraina, u persuni fiżiċi jew ġuridiċi, entitajiet jew korpi assoċjati magħhom, kif elenkati fl-Anness, għandhom jiġu ffriżati.
2.   L-ebda fond jew riżors ekonomiku ma għandu jsir disponibbli, direttament jew indirettament, lil jew għall-benefiċċju ta’ persuni fiżiċi jew ġuridiċi, entitajiet jew korpi elenkati fl-Anness.”
Il-modalitajiet tal-miżuri restrittivi inkwistjoni huma ddefiniti fil-paragrafi segwenti tal-istess artikolu.
Fl-istess data, il-Kunsill adotta, abbażi tal-Artikolu 215(2) TFUE, ir-Regolament (UE) Nru 208/2014 dwar miżuri restrittivi kontra ċerti persuni, ċerti entitajiet u ċerti korpi fid-dawl tas-sitwazzjoni fl-Ukraina (
ĠU L 66, p. 1
).
Skont id-Deċiżjoni 2014/119, ir-Regolament Nu 208/2014 jimponi l-adozzjoni tal-miżuri restrittivi inkwistjoni u jiddefinixxi l-modalitajiet tal-imsemmija miżuri restrittivi f’termini identiċi, essenzjalment, għal dawk tal-imsemmija deċiżjoni.
L-ismijiet tal-persuni indirizzati mid-Deċiżjoni 2014/119 u mir-Regolament Nru 208/2014 jidhru fil-lista li tinsab fl-Anness tal-imsemmija deċiżjoni u fl-Anness I tal-imsemmi regolament (iktar ’il quddiem il-“lista”) flimkien, b’mod partikolari, mal-motivazzjoni tal-iskrizzjoni tagħhom.
L-isem tar-rikorrent jidher fil-lista flimkien mal-informazzjoni ta’ identifikazzjoni “Prim Ministru tal-Ukraina sa Jannar 2014” u l-motivazzjoni li ġejja:
Fis-6 ta’ Marzu 2014, il-Kunsill ippubblika f’
Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea
avviż għall-attenzjoni tal-persuni suġġetti għall-miżuri restrittivi previsti fid-Deċiżjoni 2014/119 u fir-Regolament Nru 208/2014 dwar miżuri restrittivi fid-dawl tas-sitwazzjoni fl-Ukraina (
ĠU C 66, p. 1
). Skont dan l-avviż, il-“persuni kkonċernati jistgħu jibagħtu talba lill-Kunsill flimkien ma’ dokumentazzjoni ta’ sostenn, biex id-deċiżjoni li huma jiġu inklużi fil-lista msemmija hawn fuq terġa’ tiġi kkunsidrata [...]”. L-Avviż jiġbed ukoll l-attenzjoni tal-persuni kkonċernati “għall-possibbiltà li jikkontestaw id-deċiżjoni tal-Kunsill quddiem il-Qorti Ġenerali [...], f’konformità mal-kundizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 275(2) [TFUE] u l-Artikolu 263(4) u (6) [TFUE]”.
Id-Deċiżjoni 2014/119 ġiet emendata bid-Deċiżjoni tal-Kunsill (PESK) 2015/143, tad-29 ta’ Jannar 2015 (
ĠU L 24, p. 16
), li daħlet fis-seħħ fil-31 ta’ Jannar 2015. Fir-rigward tal-kriterji għall-għażla tal-persuni li huma s-suġġett tal-miżuri restrittivi inkwistjoni, mill-Artikolu 1 ta’ din id-deċiżjoni tal-aħħar jirriżulta li l-Artikolu 1(1) tad-Deċiżjoni 2014/119 huwa ssostitwit b’dan li ġej:
“1.   Il-fondi u r-riżorsi ekonomiċi kollha li jappartjenu, huma proprjetà ta’, huma miżmuma jew ikkontrollati minn persuni li jkunu ġew identifikati bħala responsabbli għall-misapproprjazzjoni ta’ fondi tal-Istat tal-Ukrajna u persuni responsabbli għall-ksur tad-drittijiet tal-bniedem fl-Ukrajna, u persuni fiżiċi jew ġuridiċi, entitajiet jew korpi assoċjati magħhom, kif elenkati fl-Anness, għandhom jiġu ffriżati.
Għall-fini ta’ din id-Deċiżjoni, persuni identifikati bħala responsabbli għall-misapproprjazzjoni ta’ fondi tal-Istat tal-Ukrajna jinkludu persuni li huma soġġetti għal investigazzjoni mill-awtoritajiet tal-Ukrajna:
(a)
għall-misapproprjazzjoni ta’ fondi jew assi pubbliċi tal-Ukrajna, jew għall-kompliċità f’tali misapproprjazzjoni; jew
(b)
għall-abbuż tal-uffiċju bħala detentur ta’ pożizzjoni pubblika biex jakkwista vantaġġ mhux ġustifikat għalih jew għal parti terza, u li b’hekk jikkawża telf ta’ fondi jew assi pubbliċi tal-Ukrajna, jew għall-kompliċità f’tali abbuż.”
Ir-Regolament tal-Kunsill (UE) Nru 2015/138, tad-29 ta’ Jannar 2015, li jemenda r-Regolament Nru 208/2014 (
ĠU L 24, p. 1
), emenda lil dan tal-aħħar skont id-Deċiżjoni 2015/143.
Id-Deċiżjoni 2014/119 u r-Regolament Nru 208/2014 kienu sussegwentement emendati bid-Deċiżjoni tal-Kunsill (PESK) 2015/364, tal-5 ta’ Marzu 2015, li temenda d-Deċiżjoni 2014/119 (
ĠU L 62, p. 25
), u bir-Regolament ta’ Implementazzjoni tal-Kunsill (UE) Nru 2015/357, tal-5 ta’ Marzu 2015, li jimplementa r-Regolament Nru 208/2014 (
ĠU L 62, p. 1
). Id-Deċiżjoni 2015/364 emendat l-Artikolu 5 tad-Deċiżjoni 2014/119, billi estendiet il-miżuri restrittivi, fir-rigward tar-rikorrenti, sas-6 ta’ Marzu 2016. Ir-Regolament ta’ Implementazzjoni Nru 2015/357 għalhekk issostitwixxa l-Anness I tar-Regolament Nru 208/2014.
Permezz tad-Deċiżjoni 2015/364 u tar-Regolament ta’ Implementazzjoni Nru 2015/357, l-isem tar-rikorrent inżamm fuq il-lista, bl-informazzjoni ta’ identifikazzjoni “Prim Ministru tal-Ukrajna sa Jannar 2014” u l-motivazzjoni ġdida kif ġej:
Id-Deċiżjoni 2015/364 u r-Regolament ta’ Implementazzjoni Nru 2015/357 huma suġġett għal rikors ġdid, ippreżentat mir-rikorrent quddiem il-Qorti Ġenerali fid-29 ta’ April 2015 (Kawża T-215/15, Azarov vs Il-Kunsill).
Il-proċedura u t-talbiet tal-partijiet
Permezz ta’ att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fit-12 ta’ Mejju 2014, ir-rikorrent ippreżenta dan ir-rikors. Huwa ppreżenta wkoll talba għal proċedura mħaffa skont l-Artikolu 76a tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti Ġenerali tat-2 ta’ Mejju 1991.
Permezz ta’ deċiżjoni tal-5 ta’ Ġunju 2014, il-Qorti Ġenerali ċaħdet it-talba għal proċedura mħaffa.
Permezz ta’ atti ppreżentati fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali, rispettivament, fit-28 ta’ Awwissu 2014 u fit-2 ta’ Settembru 2014, il-Kummissjoni Ewropea u r-Repubblika tal-Polonja talbu li jintervjenu f’din il-proċedura insostenn tal-konklużjonijiet tal-Kunsill. Permezz ta’ digrieti tas-7 ta’ Novembru 2014, il-President tad-Disa’ Awla tal-Qorti Ġenerali awtorizza dawn l-interventi. Ir-Repubblika tal-Polonja ssottomettiet nota ta’ intervent u r-rikorrent ippreżenta l-osservazzjonijiet tiegħu dwar din fit-termini mogħtija. Il-Kummissjoni ddeċidiet li ma tippreżentax nota ta’ intervent.
Fid-19 ta’ Diċembru 2014, il-Kunsill ippreżenta talba motivata, skont it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 18(4) tal-Istruzzjonijiet lir-Reġistratur tal-Qorti Ġenerali, maħsuba sabiex il-kontenut ta’ anness tal-kontroreplika ma jiġix iċċitat fid-dokumenti marbuta ma’ din il-kawża li għandu aċċess għalihom il-pubbliku.
Permezz ta’ att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fil-25 ta’ Marzu 2015, ir-rikorrent adatta t-talbiet tiegħu sabiex jikseb ukoll l-annullament tad-Deċiżjoni 2015/143 u tar-Regolament Nru 2015/138, sa fejn dawn jikkonċernaw lilu.
Permezz ta’ deċiżjoni tal-President tad-Disa’ Awla tal-Qorti Ġenerali tas-7 ta’ Awwissu 2015, wara li nstemgħu l-partijiet, din il-kawża u l-kawża T‑332/14, Azarov vs Il-Kunsill, ġew magħquda għall-finijiet tal-proċedura orali, skont l-Artikolu 68 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti Ġenerali.
Il-partijiet instemgħu u wieġbu għall-mistoqsijiet magħmula mill-Qorti Ġenerali matul is-seduta tat-30 ta’ Settembru 2015.
Ir-rikorrent jitlob li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:
—
tannulla d-Deċiżjoni 2014/119 u r-Regolament Nru 208/2014, kif ukoll id-Deċiżjoni 2015/143 u r-Regolament Nru 2015/138, sa fejn dawn l-atti jirrigwardawh;
—
tikkundanna lill-Kunsill għall-ispejjeż.
Il-Kunsill, sostnut mill-Kummissjoni, jitlob li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:
—
tiċħad ir-rikors;
—
tiċħad l-adattament tat-talbiet tar-rikors fir-rigward tad-Deċiżjoni 2015/143 u r-Regolament Nru 2015/138, minħabba li l-Qorti Ġenerali ma għandhiex ġurisdizzjoni jew minħabba inammissibbiltà;
—
tikkundanna lir-rikorrent għall-ispejjeż.
Ir-Repubblika tal-Polonja titlob, essenzjalment, li r-rikors jiġi miċħud.
Fid-dritt
Fuq it-talbiet għall-annullament tad-Deċiżjoni 2014/119 u tar-Regolament Nru 208/2014, sa fejn dawn jikkonċernaw lir-rikorrent
Fuq il-persistenza tal-interess ġuridiku tar-rikorrent
Kif ġie indikat fil-punti 12 u 13 iktar ’il fuq, id-Deċiżjoni 2015/364 u r-Regolament ta’ Implementazzjoni Nru 2015/357 emendaw ir-raġuni tal-iskrizzjoni tal-isem tar-rikorrent fuq il-lista u estendew l-applikazzjoni tal-miżuri restrittivi, fir-rigward tiegħu, sas-6 ta’ Marzu 2016.
Fl-osservazzjonijiet tiegħu fuq in-nota ta’ adattament tat-talbiet, il-Kunsill qajjem dubji fuq il-persistenza tal-interess ġuridiku tar-rikorrent fir-rigward tat-talbiet għall-annullament tad-Deċiżjoni 2014/119 u tar-Regolament Nru 208/2014 sa fejn dawn l-atti jikkonċernawh, u ssottometta ruħu għall-evalwazzjoni tal-Qorti Ġenerali.
Skont ġurisprudenza stabbilita, l-iskop tal-kawża, bħall-interess ġuridiku tar-rikorrent, irid jissussisti sal-għoti tad-deċiżjoni ġudizzjarja, u fin-nuqqas tiegħu ma jkunx hemm bżonn li tingħata deċiżjoni, fatt dan li jimplika li r-rikors, bl-eżitu tiegħu, għandu jista’ jkun ta’ benefiċċju għall-parti li ppreżentatu (ara s-sentenza tas-6 ta’ Ġunju 2013, Ayadi vs Il-Kummissjoni,
C‑183/12 P
,
EU:C:2013:369
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Barra minn hekk, mill-ġurisprudenza jirriżulta li, għalkemm ir-rikonoxximent tal-illegalità tal-att ikkontestat ma jistax, bħala tali, jikkumpensa dannu materjali jew interferenza għall-ħajja privata, dan madankollu huwa ta’ natura li jirrijabilita lill-persuna kkonċernata jew li jikkostitwixxi forma ta’ kumpens għad-dannu morali li tkun ġarrbet minħabba din l-illegalità u li jiġġustifika b’dan il-mod il-persistenza tal-interess ġuridiku tagħha (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat-28 ta’ Mejju 2013, Abdulrahim vs Il-Kunsill u Il-Kummissjoni,
C‑239/12 P
, Ġabra,
EU:C:2013:331
, punti
sa
).
F’dan il-każ, għandu jiġi kkonstatat, kif jikkonferma r-rikorrent fin-nota ta’ adattament tat-talbiet tiegħu u matul is-seduta, li l-identifikazzjoni pubblika tiegħu bħala persuna suġġetta għal proċeduri kriminali fl-Ukraina dwar fatti ta’ approprjazzjoni indebita ta’ fondi pubbliċi, tista’ tagħmel ħsara, b’mod partikolari, lir-reputazzjoni tiegħu bħala persuna politika u bħala negozjant.
Għandu jiġi rrilevat, kif ġie enfasizzat mir-rikorrent matul is-seduta, li r-rikonoxximent tal-illegalità tad-Deċiżjoni 2014/119 u tar-Regolament Nru 208/2014 ikun kapaċi li jservi bħala bażi ta’ azzjoni suċċessiva għal kumpens għall-ħsara subita minħabba dawn l-atti għall-perijodu tal-applikazzjoni tagħhom, jiġifieri għall-perijodu bejn il-5 ta’ Marzu 2014 u s-6 ta’ Marzu 2015 (ara, f’dan is-sens u bħala analoġija, is-sentenza, Abdulrahim vs Il-Kunsill u Il-Kummissjoni, iċċitata fil-punt
iktar ’il fuq,
EU:C:2013:331
, punt
).
F’dan ir-rigward, kuntrarjament għal dak li jsostni l-Kunsill, il-fatt li d-Deċiżjoni 2014/119 u r-Regolament Nru 208/2014 ma għadhomx fis-seħħ, peress li kienu ġew emendati, fir-rigward tar-rikorrent, bid-Deċiżjoni 2015/364 u bir-Regolament ta’ Implementazzjoni Nru 2015/357, ma jammontax għal annullament mill-Qorti Ġenerali ta’ atti adottati inizjalment, peress li din l-emenda ma hijiex rikonoxximent tal-illegalità ta’ dawn tal-aħħar (ara, f’dan is-sens u bħala analoġija, is-sentenza tal-11 ta’ Ġunju 2014, Syria International Islamic Bank vs Il-Kunsill,
T‑293/12
,
EU:T:2014:439
, punti
sa
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Għalhekk, għandu jiġi konkluż li l-interess ġuridiku tar-rikorrent jippersisti, minkejja l-emenda tad-Deċiżjoni 2014/119 u tar-Regolament Nru 208/2014, fir-rigward tar-rikorrent, bid-Deċiżjoni 2015/364 u bir-Regolament ta’ Implementazzjoni Nru 2015/357, li barra minn hekk huma s-suġġett ta’ rikors ġdid (ara l-punt 14 iktar ’il fuq).
Fuq il-fondatezza tat-talbiet għall-annullament tad-Deċiżjoni 2014/119 u tar-Regolament Nru 208/119, sa fejn dawn jikkonċernaw lir-rikorrent
Insostenn tar-rikors, ir-rikorrent jinvoka ħames motivi. L-ewwel motiv huwa bbażat fuq ksur tal-obbligu ta’ motivazzjoni. It-tieni motiv huwa bbażat fuq ksur tad-drittijiet fundamentali. It-tielet motiv huwa bbażat fuq użu ħażin ta’ poter. Ir-raba’ motiv huwa bbażat fuq ksur tal-prinċipju ta’ amministrazzjoni tajba u l-ħames motiv huwa bbażat fuq żball manifest ta’ evalwazzjoni.
Il-Qorti Ġenerali tqis li huwa xieraq li l-ewwel jiġi eżaminat il-ħames motiv.
Insostenn tal-ħames motiv, ir-rikorrent isostni, essenzjalment, li l-adozzjoni ta’ miżuri restrittivi kontra tiegħu saret fl-assenza ta’ bażi fattwali soda biżżejjed.
Skont ir-rikorrent, id-Deċiżjoni 2014/119 u r-Regolament Nru 208/2014 fihom biss motivazzjonijiet qosra ħafna għall-iskrizzjoni ta’ ismu fuq il-lista, li jindikaw sempliċement li kien is-suġġett ta’ investigazzjoni fl-Ukraina għall-parteċipazzjoni tiegħu f’reati relatati mal-approprjazzjoni indebita ta’ fondi pubbliċi u mat-trasferiment illegali tagħhom barra l-Ukraina. Speċifikament, huwa jsostni li, billi manifestament ibbaża ruħu biss fuq il-fatt li huwa kien jokkupa funzjoni politika fl-Ukraina sabiex jiġġustifika din l-iskrizzjoni, meta huwa lanqas biss ma kien is-suġġett ta’ investigazzjoni kriminali fl-Ukraina għall-parteċipazzjoni tiegħu f’dawn ir-reati, il-Kunsill wettaq żball manifest ta’ evalwazzjoni. Barra minn hekk, l-unika raġuni li ngħatat sabiex tiġġustifika din l-iskrizzjoni hija vaga u ġenerali, peress li l-ilmenti ma humiex speċifiċi biżżejjed la rigward il-mument, la rigward il-lok u lanqas rigward il-kontenut tal-parteċipazzjoni tiegħu f’dawn ir-reati kkontestati.
Fir-replika, ir-rikorrent jikkontesta l-argument tal-Kunsill fis-sens li l-miżuri restrittivi inkwistjoni huma intiżi sabiex jipprevjenu l-użu illegali ta’ fondi pubbliċi minħabba, minn naħa, li ma għandhom ebda effett deterrenti u, min-naħa l-oħra, li tali għan ma jistax jiġġustifika, fi kwalunkwe każ, l-iskrizzjoni ta’ isem ir-rikorrent fuq il-lista. Huwa jsostni wkoll li l-ittra mill-uffiċċju tal-prosekutur ġenerali tal-Ukraina mibgħuta lir-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta’ Sigurtà, tat-3 ta’ Marzu 2014 (iktar ’il-quddiem l-“ittra tat-3 ta’ Marzu 2014”), ma tikkostitwixxix bażi fattwali soda biżżejjed.
Bi tweġiba għal argument imressaq mir-Repubblika tal-Polonja fin-nota ta’ intervent tagħha, ir-rikorrent jallega li ebda proċedura dwar approprjazzjoni indebita ta’ fondi pubbliċi ma kienet għaddejja meta ntbagħtet l-ittra tat-3 ta’ Marzu 2014. Dan huwa kkorroborat mill-ittri tal-uffiċċju tal-prosekutur ġenerali tal-Ukraina tat-8 ta’ Lulju u tal-10 ta’ Ottubru 2014. Fil-fatt, l-ewwel waħda ssemmi reati differenti u t-tieni waħda ssemmi proċedura miftuħa biss wara l-adozzjoni tal-miżuri restrittivi inkwistjoni.
Il-Kunsill isostni li mill-premessi tad-Deċiżjoni 2014/119 u tar-Regolament Nru 208/2014 kif ukoll mill-kuntest ġenerali li fih ġew adottati dawn l-atti jirriżulta li huma kienu intiżi b’mod partikolari lejn tisħiħ u sostenn għall-istat tad-dritt, inkluż li jassistu lill-awtoritajiet Ukreni fil-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-approprjazzjoni indebita ta’ fondi li jappartjenu lill-Istat. Fost dawn l-għanijiet, hemm dawk li jipprevjenu l-użu illegali ta’ fondi pubbliċi, inklużi minn persuni li jokkupaw jew li kienu jokkupaw pożizzjonijiet relatati mal-politika fl-Ukraina.
Għalhekk, skont il-Kunsill, ir-raġunijiet tal-iskrizzjoni ta’ isem ir-rikorrent fuq il-lista huma bbażati fuq bażi fattwali soda u huma konformi mal-ġurisprudenza. Fil-fatt, dawn ir-raġunijiet huma bbażati fuq l-ittra tat-3 ta’ Marzu 2014, li tinforma lill-Kunsill li kienu saru investigazzjonijiet li kellhom bħala suġġett il-parteċipazzjoni, b’mod partikolari, tar-rikorrent fir-reati relatati mal-approprjazzjoni indebita ta’ fondi pubbliċi u mat-trasferiment illegali tagħhom barra mill-Ukraina, li jikkorrispondi mal-motivazzjoni dwar ir-rikorrent fid-Deċiżjoni 2014/119 u fir-Regolament Nru 208/2014.
Barra minn hekk, dejjem skont il-Kunsill, rekwiżiti iktar stretti jistgħu jdgħajfu l-effettività tal-miżuri restrittivi meħuda wara approprjazzjoni indebita ta’ fondi pubbliċi. Il-Kunsill iqis li huwa neċessarju li ssir distinzjoni bejn, minn naħa, l-investigazzjonijiet li għaddejjin fl-Ukraina, li fihom ir-rikorrent jista’ jirribatti s-suspetti miġjuba kontrih skont id-dispożizzjonijiet tal-proċedura kriminali Ukrena u, min-naħa l-oħra, il-miżuri restrittivi meħuda fil-livell tal-Unjoni Ewropea, li huma limitati fiż-żmien u reversibbli. F’dan il-kuntest, miżuri urġenti huma meħtieġa fil-qasam tal-iffriżar ta’ fondi minħabba approprjazzjoni indebita ta’ fondi pubbliċi, għaliex inkella jkun hemm riskju li dawn il-fondi jiġu ttrasferiti barra mit-territorju tal-Unjoni u li, għalhekk, l-għan tal-imsemmija miżuri ma jkunx jista’ jintlaħaq.
Ir-Repubblika tal-Polonja tressaq, essenzjalment, argumenti li ġeneralment jikkoinċidu ma’ dawk invokati mill-Kunsill. B’mod partikolari, hija tikkunsidra li l-Kunsill kellu f’dan il-każ provi konkreti tal-eżistenza ta’ proċedura kriminali kontra r-rikorrent u li l-eżattezza tal-fatti allegati, minħabba l-provi pprovduti, ma ġietx iddubitata.
Għandu jitfakkar li, għalkemm il-Kunsill għandu setgħa diskrezzjonali wiesgħa rigward il-kriterji ġenerali li għandhom jitqiesu għall-adozzjoni ta’ miżuri restrittivi, l-effettività tal-istħarriġ ġudizzjarju żgurat permezz tal-Artikolu 47 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea teżiġi li, taħt l-istħarriġ tal-legalità tar-raġunijiet li fuqhom hija bbażata d-deċiżjoni li tinkludi jew li żżomm l-isem ta’ persuna speċifika fuq lista ta’ persuni li huma s-suġġett ta’ miżuri restrittivi, il-qorti tal-Unjoni trid tiżgura li din id-deċiżjoni, li hija ta’ importanza individwali għal din il-persuna, hija bbażata fuq bażi fattwali soda biżżejjed. Dan jinvolvi l-verifika tal-fatti allegati fid-dikjarazzjoni tar-raġunijiet li fuqha tkun ibbażata l-imsemmija deċiżjoni, b’tali mod li l-istħarriġ ġudizzjarju ma huwiex limitat għall-evalwazzjoni tal-verosomiljanza astratta tar-raġunijiet invokati, iżda jirrigwarda l-kwistjoni dwar jekk dawn ir-raġunijiet, jew għall-inqas waħda minnhom meqjusa li hija suffiċjenti fiha nnifisha sabiex tappoġġja l-istess deċiżjoni, humiex appoġġjati b’mod preċiż u konkret biżżejjed (ara s-sentenza tal-21 ta’ April 2015, Anbouba vs Il-Kunsill,
C‑605/13 P
, Ġabra,
EU:C:2015:248
, punti
u
u ġurisprudenza ċċitata).
F’dan il-każ, il-kriterju previst mill-Artikolu 1(1) tad-Deċiżjoni 2014/119 jipprovdi li miżuri restrittivi għandhom jiġu adottati fir-rigward ta’ persuni li ġew identifikati bħala responsabbli għal atti ta’ misapproprjazzjoni ta’ fondi pubbliċi. Barra minn hekk, mill-premessa 2 tal-imsemmija deċiżjoni jirriżulta li l-Kunsill adotta dawn il-miżuri “bil-għan tal-konsolidazzjoni u s-sostenn tal-istat ta dritt [...] fl-Ukraina”.
L-isem tar-rikorrent kien inkluż fil-lista minħabba li huwa kien “[p]ersuna soġġetta għal proċeduri kriminali fl-Ukraina dwar investigazzjoni ta’ reati b’rabta mal-approprjazzjoni indebita ta’ fondi tal-Istat tal-Ukraina u t-trasferiment illegali tagħhom barra l-Ukraina”. Minn dan jirriżulta li l-Kunsill ikkunsidra li r-rikorrent kien is-suġġett ta’ investigazzjoni jew ta’ investigazzjoni preliminari, li ma kinitx waslet (jew li kienet għadha ma waslitx) għal akkuża formali, minħabba l-involviment allegat tiegħu f’atti ta’ approprjazzjoni indebita ta’ fondi pubbliċi.
Insostenn tar-raġuni għall-inklużjoni ta’ isem ir-rikorrent fuq il-lista, il-Kunsill jinvoka l-ittra tat-3 ta’ Marzu 2014, kif ukoll provi oħra sussegwenti għad-Deċiżjoni 2014/119 u r-Regolament Nru 208/2014.
L-ewwel parti tal-ittra tat-3 ta’ Marzu 2014 tiddikjara li l-“aġenziji ta’ infurzar Ukreni” wettqu għadd ta’ proċeduri kriminali sabiex jinvestigaw reati kommessi minn ex-uffiċjali għolja, li isimhom jidher eżatt wara, li fir-rigward tagħhom l-investigazzjoni tar-reati hawn fuq imsemmija stabbiliet l-approprjazzjoni indebita ta’ fondi pubbliċi ta’ ammonti kbar u t-trasferiment illegali ta’ dawn il-fondi barra mit-territorju Ukren.
It-tieni parti tal-ittra tat-3 ta’ Marzu 2014 iżżid li “l-investigazzjoni tivverifika l-parteċipazzjoni ta’ uffiċjali għolja oħra li jirrappreżentaw l-awtoritajiet ta’ qabel fl-istess tip ta’ reati” u li huwa “previst li jinnotifikawhom minnufih bl-akkuża”. L-ismijiet ta’ dawn l-uffiċjali għolja l-oħrajn, fosthom ir-rikorrent, huma wkoll imsemmija eżatt wara.
Fir-rigward tal-proċess tal-kawża, l-ittra tat-3 ta’ Marzu 2014 hija, fost il-provi mressqa mill-Kunsill matul din il-proċedura, l-unika li tippreċedi d-Deċiżjoni 2014/119 u r-Regolament Nru 208/2014. Konsegwentement, il-legalità ta’ dawn l-atti għandha tiġi evalwata fid-dawl ta’ din l-unika prova.
Għandu għalhekk jiġi vverifikat jekk l-ittra tat-3 ta’ Marzu 2014 tikkostitwixxix prova biżżejjed sabiex jiġi konkluż li r-rikorrent kien identifikat “bħala responsabbli għall-misapproprjazzjoni ta’ fondi tal-Istat tal-Ukraina” fis-sens tal-Artikolu 1(1) tad-Deċiżjoni 2014/119.
Madankollu, kif jenfasizza l-Kunsill, għalkemm tipprovjeni minn awtorità ġudizzjarja għolja ta’ pajjiż terz, jiġifieri, mill-uffiċċju tal-prosekutur ġenerali tal-Ukraina, l-ittra tat-3 ta’ Marzu 2014 ma fihiex ħlief dikjarazzjoni ġenerali u ġenerika li torbot l-isem tar-rikorrent, flimkien ma’ dawk ta’ ex-uffiċjali għolja oħra, ma’ investigazzjoni li, essenzjalment, kienet allegatament stabbilixxiet atti ta’ approprjazzjoni indebita ta’ fondi pubbliċi. Fil-fatt, l-ittra ma tipprovdi l-ebda dettalji fuq l-istabbiliment tal-fatti li l-investigazzjoni mmexxija mill-awtoritajiet Ukreni kienet fil-proċess li tivverifika u, wisq anqas, fuq ir-responsabbiltà individwali, anki jekk biss kif allegat, tar-rikorrent fir-rigward tagħhom.
Huwa veru li, kif argumenta l-Kunsill, il-qorti tal-Unjoni, fil-kuntest tal-applikazzjoni tal-miżuri restrittivi, stabbilixxiet li l-identifikazzjoni ta’ persuna bħala responsabbli għal reat ma jfissirx neċessarjament kundanna għal tali reat (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal-5 ta’ Marzu 2015, Ezz et vs Il-Kunsill,
C‑220/14 P
, Ġabra,
EU:C:2015:147
, punt
, u tas-27 ta’ Frar 2014, Ezz et vs Il-Kunsill,
T‑256/11
, Ġabra,
EU:T:2014:93
, punti
sa
).
Madankollu, fil-kuntest tal-kawżi li kienu l-bażi tal-ġurisprudenza ċċitata fil-punt 52 iktar ’il fuq, ir-rikorrenti kienu, għall-inqas, is-suġġett ta’ digriet tal-prosekutur ġenerali tal-pajjiż terz ikkonċernat sabiex jiġu ssekwestrati l-assi tagħhom, li kien ġie approvat minn qorti kriminali (sentenza Ezz et vs Il-Kunsill, iċċitata fil-punt
iktar ’il fuq,
EU:T:2014:93
, punt
). Konsegwentement, l-applikazzjoni ta’ miżuri restrittivi kontra r-rikorrenti inkwistjoni f’dawn il-kawżi huma bbażati fuq fatti konkreti, li l-Kunsill kien ħa nota tagħhom.
F’dan il-każ, għandu jiġi kkonstatat, minn naħa, li l-Kunsill ma kellux informazzjoni dwar il-fatti jew l-imġiba speċifikament attribwiti lir-rikorrent mill-awtoritajiet Ukreni u, min-naħa l-oħra, li l-ittra tat-3 ta’ Marzu 2014 li huwa jinvoka, anki jekk tiġi eżaminata fil-kuntest tagħha, ma tistax tikkostitwixxi bażi fattwali soda biżżejjed kif definit fil-ġurisprudenza ċċitata fil-punt 43 iktar ’il fuq sabiex l-isem tar-rikorrent jiġi inkluż fuq il-lista għaliex kien identifikat “bħala responsabbli” ta’ approprjazzjoni indebita ta’ fondi pubbliċi.
Irrispettivament mill-istadju li fih kienet tinsab il-proċedura li tagħha r-rikorrent kien is-suġġett, il-Kunsill ma setax jadotta miżuri restrittivi fir-rigward tiegħu mingħajr ma kien jaf l-atti ta’ approprjazzjoni indebita ta’ fondi pubbliċi li kien qed jiġi speċifikament akkużat bihom mill-awtoritajiet Ukreni. Fil-fatt, huwa biss bl-għarfien ta’ dawn il-fatti li l-Kunsill kien ikun kapaċi jistabbilixxi li dawn il-fatti setgħu, minn naħa, jiġu kklassifikati bħala approprjazzjoni indebita ta’ fondi pubbliċi u, min-naħa l-oħra, idgħajfu l-istat tad-dritt fl-Ukraina, li t-tisħiħ u s-sostenn tiegħu jikkostitwixxu, kif tfakkar fil-punt 44 iktar ’il fuq, l-għan segwit mill-adozzjoni tal-miżuri restrittivi inkwistjoni.
Barra minn hekk, hija l-awtorità kompetenti tal-Unjoni li għandha, fil-każ ta’ kontestazzjoni, tistabbilixxi l-fondatezza tar-raġunijiet miġjuba kontra l-persuna kkonċernata, u ma huwiex il-kompitu ta’ din tal-aħħar li ġġib prova negattiva tal-assenza tal-fondatezza tal-imsemmija raġunijiet (sentenzi tat-18 ta’ Lulju 2013, Il-Kummissjoni et vs Kadi,
C‑584/10 P, C‑593/10 P u C‑595/10 P
, Ġabra,
EU:C:2013:518
, punti
u
, u tat-28 ta’ Novembru 2013, Il-Kunsill vs Fulment u Mahmoudian,
C‑280/12 P
, Ġabra,
EU:C:2013:775
, punti
u
).
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, l-iskrizzjoni ta’ isem ir-rikorrent fuq il-lista ma tosservax il-kriterji għall-għażla ta’ persuni koperti mill-miżuri restrittivi inkwistjoni stabbiliti mid-Deċiżjoni 2014/119.
Għalhekk, ir-rikors għandu jintlaqa’ sa fejn huwa intiż li jikseb l-annullament tad-Deċiżjoni 2014/119, fir-rigward tar-rikorrent, mingħajr ma hemm bżonn li tingħata deċiżjoni fuq il-motivi l-oħra mqajma minnu, u lanqas fuq it-talba tiegħu li jiġu adottati miżuri ta’ organizzazzjoni ta’ proċedura.
Għall-istess raġunijiet, ir-Regolament Nru 208/2014 għandu jiġi annullat sa fejn jirrigwarda lir-rikorrent.
Fuq it-talbiet għall-annullament tad-Deċiżjoni 2015/143 u tar-Regolament Nru 2015/138, sa fejn jikkonċernaw lir-rikorrent
Fin-nota ta’ adattament tat-talbiet, ir-rikorrent jitlob ukoll l-annullament tad-Deċiżjoni 2015/143 u tar-Regolament Nru 2015/138, essenzjalment, sa fejn jemendaw, rispettivament, l-Artikolu 1(1) tad-Deċiżjoni 2014/119 u l-Artikolu 3 tar-Regolament Nru 208/2014.
Fl-osservazzjonijiet tiegħu fuq in-nota ta’ adattament tat-talbiet, il-Kunsill isostni, minn naħa, li l-Qorti Ġenerali ma għandhiex ġurisdizzjoni, fis-sens tal-Artikolu 275 TFUE, sabiex tiddeċiedi fuq rikors kontra d-Deċiżjoni 2015/143, li ġiet adottata b’mod partikolari abbażi tal-Artikolu 29 TFUE, u, min-naħa l-oħra, li l-estensjoni tat-talbiet għal din id-deċiżjoni kif ukoll għar-Regolament Nru 2015/138 hija inammissibbli minħabba nuqqas ta’
locus standi
tar-rikorrent. Barra minn hekk, il-Kunsill, sostnut mill-Kummissjoni, jallega li t-talba tar-rikorrent ma fiha ebda espożizzjoni tal-motivi invokati fis-sens tal-Artikolu 21 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea u tal-Artikolu 44(1) tar-Regoli tal-Proċedura tat-2 ta’ Mejju 1991.
Fir-rigward, preliminarjament, tal-kwistjoni tal-ġurisdizzjoni tal-qorti tal-Unjoni, għandu jitfakkar li tieni paragrafu tal-Artikolu 275 TFUE jipprevedi espliċitament li, b’deroga mid-dispożizzjonijiet tal-ewwel paragrafu ta’ dan l-artikolu, il-qorti tal-Unjoni għandha ġurisdizzjoni sabiex “tiddeċiedi dwar rikorsi, mressqa skond il-kondizzjonijiet stabbiliti fir-raba’ subparagrafu ta’ l-Artikolu 263 [TFUE] dwar il-legalità ta’ deċiżjonijiet li jipprovdu miżuri restrittivi kontra persuni fiżiċi jew ġuridiċi adottati mill-Kunsill abbażi tal-Kapitolu 2 tat-Titolu V tat-Trattat [UE]”. Din id-dispożizzjoni għalhekk tkopri, kuntrarjament għal dak li jsostni l-Kunsill, id-deċiżjonijiet kollha tal-Kunsill dwar miżuri restrittivi kontra persuni fiżiċi jew ġuridiċi, li jaqgħu taħt il-Kapitolu 2 tat-Titolu V tat-Trattat UE, mingħajr ma ssir distinzjoni bejn deċiżjonijiet ta’ portata ġenerali u deċiżjonijiet individwali. B’mod partikolari, l-imsemmija dispożizzjoni ma teskludix il-possibbiltà ta’ kontestazzjoni, fil-kuntest ta’ nota ta’ adattament tat-talbiet, tal-legalità ta’ dispożizzjoni ta’ portata ġenerali, insostenn ta’ rikors ippreżentat kontra miżura restrittiva individwali (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-4 ta’ Settembru 2015, NIOC et vs Il-Kunsill,
T‑577/12
, taħt appell,
EU:T:2015:596
, punti
u
).
Għaldaqstant, kuntrarjament għal dak li jsostni l-Kunsill, il-Qorti Ġenerali għandha ġurisdizzjoni sabiex teżamina l-legalità tad-Deċiżjoni 2015/143 sa fejn temenda l-Artikolu 1(1) tad-Deċiżjoni 2014/119.
Fir-rigward, sussegwentement, tal-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà marbuta man-nuqqas ta’
locus standi
tar-rikorrent, għandu jitfakkar li d-Deċiżjoni 2014/119 u r-Regolament Nru 208/2014 kienu emendati bid-Deċiżjoni 2015/143 u bir-Regolament Nru 2015/138 biss sa fejn ġew speċifikati l-kriterji ta’ klassifikazzjoni għall-iffriżar ta’ fondi li jsemmu l-persuni responsabbli għal approprjazzjoni indebita ta’ fondi li jappartjenu lill-Istat Ukren.
Id-Deċiżjoni 2015/143 u r-Regolament Nru 2015/138 ma jsemmux b’mod partikolari lir-rikorrent u lanqas ma ġew adottati wara reviżjoni sħiħa tal-listi ta’ persuni suġġetti għall-miżuri restrittivi. Fil-fatt, dawn l-atti jirrigwardaw biss il-kriterji ġenerali għall-iskrizzjoni applikabbli għal sitwazzjonijiet iddeterminati oġġettivament u għandhom effetti legali fir-rigward ta’ kategoriji ta’ persuni u entitajiet imsemmija b’mod ġenerali u astratt, u mhux ir-reġistrazzjoni tal-isem tar-rikorrent fuq il-lista. Konsegwentement, dawn ma jikkonċernawx la direttament u lanqas individwalment lir-rikorrent u dan tal-aħħar ma jistax, kif sostna l-Kunsill, jadatta t-talbiet tiegħu sabiex jitlob l-annullament tagħhom (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas-6 ta’ Settembru 2013, Bank Refah Kargaran vs Il-Kunsill,
T‑24/11
, Ġabra,
EU:T:2013:403
, punt
).
Barra minn hekk, l-emendi magħmula għall-kriterju ġenerali għall-iskrizzjoni permezz tad-Deċiżjoni 2015/143 u tar-Regolament Nru 2015/138 ma humiex rilevanti għall-evalwazzjoni tal-legalità tal-inklużjoni tal-isem tar-rikorrent fuq il-lista, li twettqet mill-Kunsill abbażi tal-uniku kriterju stabbilit fl-Artikolu 1(1) tad-Deċiżjoni 2014/119 (ara l-punt 44 iktar ’il fuq).
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, ir-rikors għandu jiġi miċħud bħala inammissibbli, sa fejn huwa dirett kontra d-Deċiżjoni 2015/143 u r-Regolament Nru 2015/138, mingħajr ma hemm bżonn li tingħata deċiżjoni dwar l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà l-oħra mqajma mill-Kunsill u mill-Kummissjoni.
Fuq l-effetti fiż-żmien tal-annullament parzjali tad-Deċiżjoni 2014/119
Il-Kunsill iqis li jkun meħtieġ, fil-każ li l-Qorti Ġenerali tannulla d-Deċiżjoni 2014/119 sa fejn tikkonċerna lir-rikorrent, li l-effetti ta’ din id-deċiżjoni fir-rigward ta’ dan tal-aħħar jinżammu, skont it-tieni paragrafu tal-Artikolu 264 TFUE, sad-data effettiva tal-annullament parzjali tar-Regolament Nru 208/2014, bil-għan li tiġi żgurata ċ-ċertezza legali u l-konsistenza u l-unità tal-ordinament ġuridiku.
Ir-rikorrent jikkontesta dan l-argument.
Għandu jitfakkar li d-Deċiżjoni 2014/119 ġiet emendata bid-Deċiżjoni 2015/364, li ssostitwixxiet il-lista mis-7 ta’ Marzu 2015 u estendiet l-applikazzjoni ta’ miżuri restrittivi, sa fejn jikkonċerna lir-rikorrent, sas-6 ta’ Marzu 2016. Wara dawn l-emendi, l-isem tar-rikorrent inżamm fuq il-lista b’raġuni ġdida għall-iskrizzjoni (ara l-punti 12 u 13 iktar ’il fuq)
Għaldaqstant, sal-lum, ir-rikorrent huwa s-suġġett ta’ miżura restrittiva ġdida. Minn dan isegwi li l-annullament tad-Deċiżjoni 2014/119, f’dak li jirrigwarda lir-rikorrent, ma jinvolvix l-għajbien tal-isem ta’ dan tal-aħħar minn fuq il-lista.
Għalhekk, ma huwiex meħtieġ li jinżammu l-effetti tad-Deċiżjoni 2014/119, sa fejn tirrigwarda lir-rikorrent.
Fuq l-ispejjeż
Skont l-Artikolu 134(2) tar-Regoli tal-Proċedura, jekk ikun hemm iktar minn parti waħda li titlef il-kawża, il-Qorti Ġenerali għandha tiddeċiedi dwar kif għandhom jinqasmu l-ispejjeż.
F’dan il-każ, peress li l-Kunsill tilef fir-rigward tat-talba għal annullament magħmula fir-rikors, huwa għandu jiġi kkundannat għall-ispejjeż relatati ma’ din it-talba, skont kif mitlub mir-rikorrent. Peress li r-rikorrent tilef fir-rigward tat-talba għal annullament magħmula fin-nota ta’ adattament tat-talbiet, huwa għandu jiġi kkundannat għall-ispejjeż relatati ma’ din it-talba, skont kif mitlub mill-Kunsill.
Barra minn hekk, skont l-Artikolu 138(1) tar-Regoli tal-Proċedura, l-Istati Membri u l-istituzzjonijiet li intervjenew fil-kawża għandhom ibatu l-ispejjeż tagħhom. Għalhekk, ir-Repubblika tal-Polonja u l-Kummissjoni għandhom ibatu l-ispejjeż tagħhom.

Għal dawn il-motivi,
IL-QORTI ĠENERALI (Id-Disa’ Awla)
taqta’ u tiddeċiedi:

1)
Id-Deċiżjoni tal-Kunsill 2014/119/PESK, tal-5 ta’ Marzu 2014, dwar miżuri restrittivi kontra ċerti persuni, ċerti entitajiet u ċerti korpi fir-rigward tas-sitwazzjoni fl-Ukraina, u r-Regolament tal-Kunsill (UE) Nru 208/2014, tal-5 ta’ Marzu 2014, dwar miżuri restrittivi kontra ċerti persuni, ċerti entitajiet u ċerti korpi fir-rigward tas-sitwazzjoni fl-Ukraina, huma annullati sa fejn jikkonċernaw lil Mykola Yanovych Azarov.

2)
Il-kumplament tar-rikors huwa miċħud.

3)
Il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea huwa kkundannat ibati, minbarra l-ispejjeż tiegħu, dawk sostnuti minn Mykola Yanovych Azarov fir-rigward tat-talba għal annullament imressqa fir-rikors.

4)
Mykola Yanovych Azarov huwa kkundannat ibati, minbarra l-ispejjeż tiegħu, dawk sostnuti mill-Kunsill fir-rigward tat-talba għal annullament imressqa fin-nota ta’ adattament tat-talbiet.

5)
Ir-Repubblika tal-Polonja u l-Kummissjoni għandhom ibatu l-ispejjeż rispettivi tagħhom.

Berardis
Czúcz
Popescu
Mogħtija f’qorti bil-miftuħ fil-Lussemburgu fit-28 ta’ Jannar 2016.
Firem
(
*1
)   Lingwa tal-proċedura: il-Ġermaniż.