CELEX: 62016TJ0062
Znak towarowy Unii Europejskiej
Postępowanie w sprawie sprzeciwu
Zgłoszenie graficznego unijnego znaku towarowego PUMA
Wcześniejsze graficzne międzynarodowe znaki towarowe PUMA
Względna podstawa odmowy rejestracji
Artykuł 8 ust. 5 rozporządzenia (WE) nr 207/2009 [obecnie art. 8 ust. 5 rozporządzenia (UE) 2017/1001]

Okoliczności powstania sporu
W dniu 27 listopada 2012 r. spółka Doosan Infracore Co. Ltd, za którą wstąpiła do sprawy w charakterze interwenienta spółka Doosan Machine Tools Co. Ltd, dokonała w Urzędzie Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO) zgłoszenia unijnego znaku towarowego na podstawie rozporządzenia Rady (WE) nr 207/2009 z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie znaku towarowego Unii Europejskiej (
Dz.U. 2009, L 78, s. 1
), ze zmianami [zastąpionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1001 z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie znaku towarowego Unii Europejskiej (
Dz.U. 2017, L 154, s. 1
)].
Znakiem towarowym, dla którego wystąpiono o rejestrację, jest następujące oznaczenie graficzne:
Towary i usługi, dla których wniesiono o rejestrację, należą do klasy 7 w rozumieniu Porozumienia nicejskiego dotyczącego międzynarodowej klasyfikacji towarów i usług dla celów rejestracji znaków z dnia 15 czerwca 1957 r., zrewidowanego i zmienionego, i odpowiadają następującemu opisowi: „tokarki; tokarki cnc (sterowane numerycznie); centra maszynowe; centra tokarskie; elektryczne maszyny wyładowcze”.
Zgłoszenie znaku towarowego opublikowano w
Biuletynie Wspólnotowych Znaków Towarowych
nr 12/2013 z dnia 17 stycznia 2013 r.
W dniu 16 kwietnia 2013 r. skarżąca, spółka Puma SE, wniosła, na podstawie art. 41 rozporządzenia nr 207/2009 (obecnie art. 46 rozporządzenia 2017/1001), sprzeciw wobec rejestracji zgłoszonego znaku towarowego w odniesieniu do wszystkich towarów wymienionych w pkt 3 powyżej.
Sprzeciw oparto na następujących wcześniejszych znakach towarowych:
–
wcześniejszym graficznym międzynarodowym znaku towarowym, zarejestrowanym w dniu 22 lipca 1991 r. pod nr. 582886, którego rejestrację przedłużono do dnia 22 lipca 2021 r., wywołującym skutki prawne w Niemczech, Austrii, Beneluksie, Bułgarii, Cyprze, Danii, Hiszpanii, Estonii, Francji, Finlandii, Grecji, na Węgrzech, we Włoszech, na Łotwie, Litwie, w Polsce, Portugalii, Republice Czeskiej, Rumunii, Zjednoczonym Królestwie, na Słowacji, w Słowenii, ukazanym poniżej:
–
wcześniejszym graficznym międzynarodowym znaku towarowym, zarejestrowanym w dniu 12 kwietnia 1978 r. pod nr. 437626, którego rejestrację przedłużono do dnia 12 kwietnia 2028 r., wywołującym skutki prawne w Niemczech, Austrii, Beneluksie, Francji, Hiszpanii, na Węgrzech, we Włoszech, Portugalii, Republice Czeskiej, Rumunii, na Słowacji, w Słowenii, ukazanym poniżej:
Wcześniejszym graficznym międzynarodowym znakiem towarowym nr 582886 oznaczono w szczególności towary należące do klas 7, 18, 25 i 28, odpowiadające, dla każdej z tych klas, następującemu opisowi:
–
klasa 7: „maszyny do obróbki drewna, skóry, tworzyw sztucznych; maszyny do szycia, maszyny do produkcji papieru, maszyny do polerowania (nie do celów gospodarstwa domowego), prasy (maszyny), maszyny do kucia matrycowego i do przebijania otworów, maszyny do ostrzenia i do szlifowania, krajarki dla celów przemysłowych, maszyny włókiennicze, instalacje do pakowania, urządzenia rozdrabniające; obrabiarki; silniki (z wyjątkiem silników do pojazdów lądowych); sprzęgła i pasy do transmisji (z wyjątkiem przeznaczonych do pojazdów lądowych); mechaniczne rolnicze narzędzia i urządzenia; maszyny rolnicze”;
–
klasa 18: „wyroby ze skóry i imitacji skóry (ujęte w tej klasie); torebki i inne futerały niedopasowane do umieszczanych w nich wyrobów, oraz niewielkie wyroby ze skóry, w szczególności portmonetki, portfele, etui na klucze; torebki, aktówki na dokumenty, torby do przechowywania i na zakupy, torby szkolne i tornistry, torby biwakowe, plecaki, torebki, torby na mecze, torby do transportu i przechowywania oraz torby podróżne ze skóry, z materiałów syntetycznych, z tkanin i materiałów tekstylnych; zestawy podróżne (wyroby skórzane); pasy na ramię; skóry zwierzęce; kufry i walizki; kieszonkowe etui na klucze ze skóry lub substytutów skóry; parasole zwykłe, parasole przeciwsłoneczne i laski; bicze, wyroby rymarskie; torby do przechowywania rowerów”;
–
klasa 25: „odzież, obuwie, nakrycia głowy; części i elementy obuwia, podeszwy, wkładki i podpiętki, obcasy, cholewki, nakładki antypoślizgowe na buty, raki i kolce; flizelina, gotowe kieszenie do odzieży; artykuły gorseciarskie; boty, pantofle domowe i pantofle bez napiętka, pantofle domowe; gotowe artykuły obuwnicze, obuwie miejskie, sportowe, rekreacyjne, treningowe, do joggingu, gimnastyczne, kąpielowe i fizjologiczne (ujęte w tej klasie), obuwie do tenisa; rajtuzy i getry, ocieplacze i getry ze skóry, legginsy, owijacze, getry na obuwie; stroje do ćwiczeń, spodenki i koszulki gimnastyczne, spodenki i koszulki piłkarskie, koszulki i spodenki tenisowe, odzież i stroje kąpielowe i plażowe, bokserki i kąpielówki oraz stroje kąpielowe, w tym stroje dwuczęściowe, odzież i stroje sportowe i rekreacyjne (w tym odzież i stroje z dzianiny i dżerseju), jak również do wysiłku fizycznego, joggingu lub biegania wytrzymałościowego i gimnastyki, spodenki i spodnie sportowe, koszulki, swetry, t-shirty, bluzy sportowe, odzież i stroje tenisowe i narciarskie; dresy i ubrania sportowe, dresy i odzież wierzchnia, pończochy (wyroby pończosznicze), skarpety piłkarskie, rękawiczki, w tym rękawiczki ze skóry oraz z imitacji skóry lub ze skóry syntetycznej, czapki i kaszkiety, opaski do włosów i na czoło, opaski do wchłaniania potu, szarfy [do ubrania], chustki na głowę, chusty, fulary osłaniające twarz, krawaty; paski, anoraki i kurtki z kapturem, dwurzędowe kurtki marynarskie [bosmanki] i stroje przeciwdeszczowe, kurtki, kombinezony, kurtki [odzież] i płaszcze, spódnice, spodenki i spodnie, w tym spodnie dżinsowe, pulowery i zestawy złożone z kilku ubrań oraz bielizny; rękawice do narciarstwa biegowego lub rekreacyjnego i do jazdy na rowerze”;
–
klasa 28: „gry, zabawki, w tym buciki i piłeczki (jako zabawki), piłki; artykuły gimnastyczne i sportowe (ujęte w tej klasie); przyrządy i przybory do ćwiczeń fizycznych, gimnastycznych i sportowych; sprzęt narciarski, tenisowy i wędkarski; narty, wiązania do nart, kijki narciarskie; krawędzie nart, pokrycie ślizgów nart; piłki do gry, w tym piłki sportowe i do gry; hantle, kule, dyski, oszczepy; rakiety tenisowe i części do nich, w szczególności uchwyty i rączki, linki, taśmy i przepaski do uchwytów i rączek oraz taśmy ołowiane do rakiet tenisowych, rakietki do ping-ponga lub tenisa stołowego, badmintona i squasha, kije do krykieta, kije golfowe i hokejowe; piłki tenisowe i lotki; wrotki i łyżwy, stoły do tenisa stołowego; pałki gimnastyczne, obręcze sportowe, siatki do celów sportowych, siatki do bramek i siatki do gry w piłkę; rękawice sportowe, w szczególności rękawice dla bramkarzy; lalki, ubrania dla lalek, obuwie dla lalek, czapki i czepki dla lalek, paski dla lalek, fartuszki dla lalek; nakolanniki, nałokietniki, ochraniacze na kostki i legginsy sportowe; krzesła dla sędziów tenisa; ozdoby choinkowe; torby do sprzętu i urządzeń sportowych przystosowane do umieszczanych w nich przedmiotów, torby na kije golfowe, torby i etui na rakiety tenisowe, rakietki do ping-ponga, badmintona, squasha, kije do krykieta i kije hokejowe; buty do kombinacji rolkowych, także ze wzmocnionymi podeszwami”.
Wcześniejszym graficznym międzynarodowym znakiem towarowym nr 437626 oznaczono towary należące do klas 18, 25 i 28, odpowiadające, dla każdej z tych klas, następującemu opisowi:
–
klasa 18: „wyroby ze skóry i imitacji skóry, a mianowicie torby, kufry i walizki, torby do transportu, torby podróżne, w szczególności do sprzętu sportowego i odzieży sportowej”;
–
klasa 25: „odzież, w tym boty, obuwie, pantofle domowe, w szczególności odzież i obuwie sportowe, rekreacyjne i do ćwiczeń fizycznych”;
–
klasa 28: „gry, zabawki; sprzęt do ćwiczeń fizycznych, sprzęt gimnastyczny i sportowy, w tym piłki sportowe”.
Na poparcie sprzeciwu powołano się na podstawy wskazane – co się tyczy wcześniejszego graficznego międzynarodowego znaku towarowego nr 582886 – w art. 8 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009 [obecnie art. 8 ust. 1 lit. b) rozporządzenia 2017/1001], a także w art. 8 ust. 5 wspomnianego rozporządzenia (obecnie art. 8 ust. 5 rozporządzenia 2017/1001), a co się tyczy wcześniejszego graficznego międzynarodowego znaku towarowego nr 437626 – na podstawy wskazane w art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009.
W dniu 31 marca 2015 r. Wydział Sprzeciwów oddalił sprzeciw w całości. Po pierwsze, oddalił sprzeciw oparty na art. 8 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009 ze względu na to, że – z wyjątkiem towarów należących do klasy 7 i części towarów należących do klas 18, 25 i 28, w odniesieniu do których skarżąca nie wykazała używania wcześniejszego graficznego międzynarodowego znaku towarowego nr 582886 – pozostałe towary oznaczone wspomnianym znakiem towarowym nie są podobne do towarów oznaczonych zgłoszonym znakiem towarowym. Po drugie, Wydział Sprzeciwów oddalił sprzeciw oparty na art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009 ze względu na to, że nie spełniono jednej z przesłanek zastosowania wspomnianego przepisu, ponieważ skarżąca nie wykazała podnoszonej renomy wcześniejszych znaków towarowych.
W dniu 28 maja 2015 r., na podstawie art. 58–64 rozporządzenia nr 207/2009 (obecnie art. 66–71 rozporządzenia 2017/1001), skarżąca wniosła do EUIPO odwołanie od decyzji Wydziału Sprzeciwów.
Decyzją z dnia 4 grudnia 2015 r. (zwaną dalej „zaskarżoną decyzją”) Czwarta Izba Odwoławcza EUIPO oddaliła odwołanie. Po pierwsze, oddaliła sprzeciw oparty na art. 8 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009 ze względu na brak podobieństwa między towarami oznaczonymi odpowiednio każdym z kolidujących ze sobą znaków towarowych. Po drugie, oddaliła sprzeciw oparty na art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009 ze względu na to, że – pomimo bardzo wysokiego podobieństwa między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi – właściwy krąg odbiorców nie ustali istnienia żadnego związku między nimi, biorąc pod uwagę całkowicie odmienne towary i kręgi odbiorców, do których odnosi się odpowiednio każdy ze wspomnianych znaków towarowych, a także niski stopień ich charakteru odróżniającego. Wreszcie, Izba Odwoławcza stwierdziła, iż skarżąca nie wykazała, że w niniejszym wypadku używanie zgłoszonego znaku towarowego skutkuje czerpaniem nienależnej korzyści z charakteru odróżniającego lub z renomy wcześniejszych znaków towarowych ani że działa na ich szkodę.
Żądania stron
Skarżąca wnosi do Sądu o:
–
stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji;
–
obciążenie EUIPO i interwenienta kosztami postępowania.
EUIPO wnosi do Sądu o:
–
oddalenie skargi;
–
obciążenie skarżącej kosztami postępowania.
Interwenient wnosi do Sądu o:
–
utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji i oddalenie skargi;
–
obciążenie skarżącej kosztami postępowania.
Co do prawa
Zgodnie z art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009 w wyniku sprzeciwu właściciela wcześniejszego znaku towarowego w rozumieniu art. 8 ust. 2 zgłoszonego znaku towarowego nie rejestruje się, jeżeli jest on identyczny z wcześniejszym znakiem towarowym lub podobny do niego i jest zarejestrowany dla towarów lub usług, które nie są podobne do tych, dla których zarejestrowano wcześniejszy znak towarowy, jeżeli, w przypadku wcześniejszego wspólnotowego znaku towarowego, cieszy się on renomą w Unii Europejskiej i, w przypadku wcześniejszego krajowego znaku towarowego, cieszy się on renomą w danym państwie członkowskim i jeżeli używanie bez uzasadnionej przyczyny zgłoszonego znaku towarowego skutkowałoby czerpaniem nienależnej korzyści z odróżniającego charakteru lub z renomy wcześniejszego znaku towarowego bądź też działało na ich szkodę.
O ile bowiem najważniejsza funkcja znaku towarowego polega na wskazywaniu pochodzenia, o tyle każdy znak towarowy ma także samoistną niezależną wartość ekonomiczną, odrębną od wartości towarów lub usług, dla których został zarejestrowany. A zatem art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009 zapewnia ochronę cieszącego się renomą znaku towarowego w odniesieniu do wszelkiego zgłoszenia identycznego lub podobnego znaku towarowego, które mogłoby naruszać jego wizerunek, nawet jeśli towary oznaczone zgłoszonym znakiem towarowym nie są podobne do towarów, dla których zarejestrowano wcześniejszy znak towarowy [wyroki: z dnia 22 marca 2007 r., Sigla/OHIM – Elleni Holding (VIPS),
T‑215/03
,
EU:T:2007:93
, pkt
; z dnia 8 grudnia 2011 r., Aktieselskabet af 21. november 2001/OHIM – Parfums Givenchy (only givenchy),
T‑586/10
, niepublikowany,
EU:T:2011:722
, pkt
].
Z brzmienia tego przepisu wynika, że jego stosowanie jest uzależnione od wystąpienia trzech następujących przesłanek, a mianowicie, po pierwsze, powinny zachodzić identyczność lub podobieństwo kolidujących ze sobą znaków towarowych, po drugie, wcześniejszy znak towarowy, na który powołano się w sprzeciwie, powinien cieszyć się renomą, po trzecie, powinno istnieć ryzyko, że używanie zgłoszonego znaku towarowego bez uzasadnionej przyczyny będzie powodowało czerpanie nienależnej korzyści z odróżniającego charakteru lub z renomy wcześniejszego znaku towarowego bądź też działało na ich szkodę. Przesłanki te są kumulatywne, a brak spełnienia jakiejkolwiek z nich wystarcza, by wspomniany przepis nie miał zastosowania (zob. wyrok z dnia 22 marca 2007 r., VIPS,
T‑215/03
,
EU:T:2007:93
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
W pierwszej kolejności, jeśli chodzi o ryzyko, że używanie zgłoszonego znaku towarowego bez uzasadnionej przyczyny będzie działać na szkodę charakteru odróżniającego wcześniejszego znaku towarowego, szkoda ta może zostać wyrządzona, jeżeli wcześniejszy znak towarowy nie wzbudza już natychmiastowego skojarzenia z towarami, dla których jest on zarejestrowany i używany. Ryzyko to dotyczy „[rozmycia]” lub „stopniowego zanikania” wcześniejszego znaku towarowego poprzez rozproszenie jego jedności i wpływu na odbiorców (zob. wyrok z dnia 22 marca 2007 r., VIPS,
T‑215/03
,
EU:T:2007:93
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
W drugiej kolejności, jeśli chodzi o to, iż używanie zgłoszonego znaku towarowego bez uzasadnionej przyczyny będzie działać na szkodę renomy wcześniejszego znaku towarowego, należy stwierdzić, że szkoda ta występuje, jeżeli towary lub usługi oznaczone zgłoszonym znakiem towarowym są odbierane przez odbiorców w taki sposób, że zmniejsza się atrakcyjność wcześniejszego znaku towarowego. Ryzyko wyrządzenia tej szkody może wystąpić w szczególności, jeśli wspomniane towary lub usługi posiadają cechę lub właściwość mogące wywierać negatywny wpływ na wyobrażenie o cieszącym się renomą wcześniejszym znaku towarowym z uwagi na identyczność ze zgłoszonym znakiem towarowym lub podobieństwo do tego znaku (zob. wyrok z dnia 22 marca 2007 r., VIPS,
T‑215/03
,
EU:T:2007:93
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
W trzeciej kolejności pojęcie nienależnych korzyści czerpanych z charakteru odróżniającego lub z renomy wcześniejszego znaku towarowego w następstwie używania zgłoszonego znaku towarowego bez uzasadnionej przyczyny obejmuje przypadki oczywistego pasożytowania i wykorzystywania znanego znaku towarowego lub próby czerpania korzyści z jego reputacji. Innymi słowy, chodzi tu o ryzyko, że wizerunek cieszącego się renomą znaku towarowego lub przywoływane przez niego właściwości zostaną przeniesione na towary oznaczone zgłoszonym znakiem towarowym, co ułatwi ich wprowadzanie do obrotu dzięki ustanowieniu skojarzenia z tym wcześniejszym cieszącym się renomą znakiem towarowym (zob. wyrok z dnia 22 marca 2007 r., VIPS,
T‑215/03
,
EU:T:2007:93
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
Ponadto zgodnie z orzecznictwem art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009 wymaga, aby trzy naruszenia wskazane w tym przepisie – gdy zaistnieją – stanowiły skutek określonego stopnia podobieństwa między wcześniejszym a późniejszym znakiem towarowym, ze względu na które to podobieństwo dany krąg odbiorców skojarzy te znaki towarowe, czyli ustali istnienie związku między nimi, nie myląc się ich jednak ze sobą [zob. podobnie wyrok z dnia 14 grudnia 2012 r., Bimbo/OHIM – Grupo Bimbo (GRUPO BIMBO),
T‑357/11
, niepublikowany,
EU:T:2012:696
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo]. Istnienie takiego związku w odczuciu właściwego kręgu odbiorców między zgłoszonym znakiem towarowym a wcześniejszym znakiem towarowym stanowi, w konsekwencji, dorozumianą przesłankę – istotną dla stosowania art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009 [zob. podobnie wyroki: z dnia 10 maja 2007 r., Antartica/OHIM – Nasdaq Stock Market (nasdaq),
T‑47/06
, niepublikowany,
EU:T:2007:131
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo; z dnia 11 grudnia 2014 r., Coca-Cola/OHIM – Mitico (Master),
T‑480/12
,
EU:T:2014:1062
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo].
Gdy nie istnieje takie skojarzenie w odczuciu odbiorców, używanie późniejszego znaku towarowego nie skutkuje czerpaniem nienależnej korzyści z charakteru odróżniającego lub z renomy wcześniejszego znaku towarowego ani działaniem na ich szkodę (zob. podobnie postanowienie z dnia 30 kwietnia 2009 r., Japan Tobacco/OHIM,
C‑136/08 P
, niepublikowane,
EU:C:2009:282
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
Wreszcie z orzecznictwa wynika, że istnienie związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi w odczuciu właściwego kręgu odbiorców powinno być oceniane całościowo, przy uwzględnieniu wszystkich istotnych czynników danego wypadku, wśród których należy wymienić stopień podobieństwa między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi, charakter towarów lub usług oznaczonych wspomnianymi znakami towarowymi, w tym stopień podobieństwa lub odmienności tych towarów lub usług, a także rozpatrywany krąg odbiorców, intensywność renomy wcześniejszego znaku towarowego, stopień jego charakteru odróżniającego, samoistnego lub uzyskanego w następstwie używania, a także istnienie prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd w odczuciu odbiorców [zob. podobnie wyrok z dnia 27 listopada 2008 r., Intel Corporation,
C‑252/07
,
EU:C:2008:655
, pkt
,
; postanowienie z dnia 30 kwietnia 2009 r., Japan Tobacco/OHIM,
C‑136/08 P
, niepublikowane,
EU:C:2009:282
, pkt
; wyrok z dnia 6 lipca 2012 r., Jackson International/OHIM – Royal Shakespeare (ROYAL SHAKESPEARE),
T‑60/10
, niepublikowany,
EU:T:2012:348
, pkt
].
To w świetle powyższych wstępnych rozważań należy rozpatrzyć argumenty podniesione przez skarżącą na poparcie jej jedynego zarzutu, dotyczącego naruszenia art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009.
W pkt 32 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza stwierdziła, że jest mało prawdopodobne, aby właściwy krąg odbiorców ustalił istnienie związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi ze względu na całkowicie odmienny charakter towarów oznaczonych każdym z tych znaków, brak jakiejkolwiek możliwości skojarzenia rozpatrywanych towarów i całkowicie odrębne kręgi odbiorców, do których skierowano wspomniane towary. Zdaniem Izby Odwoławczej wspomniane powyżej okoliczności dominują nad wszelkimi innymi czynnikami mogącymi przyczynić się do ustalenia istnienia takiego związku, takimi jak wysokie podobieństwo kolidujących ze sobą znaków towarowych lub podnoszony wysoki stopień renomy wcześniejszych znaków towarowych. Ponadto w pkt 35 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza stwierdziła, że fakt, iż krąg odbiorców profesjonalnych może także obejmować osoby zainteresowane odzieżą i sportem, nie zmienia nic w tym względzie, ponieważ biorąc pod uwagę różnice istniejące między rozpatrywanymi towarami, profesjonaliści nie ustalą istnienia związku z ich własną praktyką sportową i rekreacyjną, gdy zobaczą zgłoszony znak towarowy, używając towarów należących do klasy 7, oznaczonych wspomnianym znakiem towarowym. Ponadto, w pkt 36 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza stwierdziła w istocie, że niski stopień samoistnego charakteru odróżniającego wcześniejszych znaków towarowych uzasadnia także jej stwierdzenie dotyczące braku związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi. Wreszcie w pkt 37 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza stwierdziła, że ze względu na to, iż właściwy krąg odbiorców nie ustali istnienia związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi, używanie zgłoszonego znaku towarowego nie będzie skutkowało czerpaniem nienależnej korzyści z renomy lub z charakteru odróżniającego wcześniejszych znaków towarowych i nie będzie działało na ich szkodę.
Skarżąca podnosi, że Izba Odwoławcza popełniła błędy w ramach przeprowadzonej na podstawie art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009 analizy zarówno w zakresie stwierdzenia, zgodnie z którym właściwy krąg odbiorców nie ustali istnienia związku z wcześniejszymi znakami towarowymi, jak i w zakresie rozważań, zgodnie z którymi zgłoszony znak towarowy nie czerpie nienależnej korzyści z renomy lub z charakteru odróżniającego wcześniejszych znaków towarowych. W szczególności skarżąca twierdzi, że ocena Izby Odwoławczej, zgodnie z którą właściwy krąg odbiorców nie ustali istnienia żadnego związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi, jest błędna, ponieważ opiera się na okoliczności, że towary i kręgi odbiorców, do których odpowiednio odnoszą się wspomniane znaki towarowe, są odmienne. Skarżąca podnosi w istocie, że jest bez znaczenia, iż rozpatrywane towary są odmienne, ponieważ kolidujące ze sobą znaki towarowe są bardzo podobne, a wcześniejsze znaki towarowe cieszą się wyjątkową renomą. A zatem zdaniem skarżącej Izba Odwoławcza nie nadała niezbędnego znaczenia pozostałym czynnikom, jakie należy uwzględnić, aby ustalić istnienie związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi, a mianowicie bardzo wysokiemu podobieństwu między wspomnianymi znakami towarowymi, intensywności renomy i stopniowi charakteru odróżniającego wcześniejszych znaków towarowych. Mając na względzie wyżej wspomniane czynniki i nakładanie się kręgów odbiorców, do których odnosi się odpowiednio każdy z kolidujących ze sobą znaków towarowych, skarżąca stwierdziła, że zgłoszony znak towarowy natychmiast przywoła wcześniejsze znaki towarowe w odczuciu wszystkich konsumentów, w tym profesjonalistów.
EUIPO i interwenient nie zgadzają się z argumentami wysuniętymi przez skarżącą.
EUIPO podnosi, że dla celów oceny istnienia związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi Izba Odwoławcza prawidłowo uwzględniła pozostałe czynniki, takie jak niski stopień samoistnego charakteru odróżniającego wcześniejszych znaków towarowych i podnoszonej przez skarżącą renomy, czyli szerokiej renomy.
Ponadto EUIPO i interwenient twierdzą, że ocena Izby Odwoławczej dotycząca braku związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi jest w pełni uzasadniona przy uwzględnieniu całkowicie odmiennych kręgów odbiorców i towarów, do których odpowiednio odnosi się każdy ze wspomnianych znaków towarowych.
W przedmiocie właściwego kręgu odbiorców
Należy podkreślić, że dla celów stosowania art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009 zdefiniowanie właściwego kręgu odbiorców stanowi – z takich samych względów jak w ramach stosowania art. 8 ust. 1 – konieczną przesłankę wstępną. To w szczególności w świetle tego kręgu odbiorców należy ocenić istnienie podobieństwa między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi, ewentualnej renomy wcześniejszych znaków towarowych, związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi i, wreszcie, działania na szkodę renomy lub charakteru odróżniającego wcześniejszych znaków towarowych, lub też czerpania nienależnej korzyści z renomy lub z charakteru odróżniającego wspomnianych znaków towarowych.
Zgodnie z orzecznictwem krąg odbiorców, jaki należy wziąć pod uwagę do celów oceny istnienia naruszeń, o których mowa w art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009, różni się w zależności od rodzaju naruszenia podnoszonego przez właściciela wcześniejszego znaku towarowego. I tak właściwy krąg odbiorców, w odniesieniu do którego należy dokonać oceny, w przypadku gdy chodzi o czerpanie nienależnej korzyści z charakteru odróżniającego lub z renomy wcześniejszego znaku towarowego, składa się z przeciętnych konsumentów towarów lub usług, dla których zgłoszono późniejszy znak towarowy, właściwie poinformowanych, dostatecznie uważnych i rozsądnych (zob. podobnie wyrok z dnia 12 marca 2009 r., Antartica/OHIM,
C‑320/07 P
, niepublikowany,
EU:C:2009:146
, pkt
–
). Natomiast, gdy chodzi o działanie na szkodę charakteru odróżniającego lub renomy wcześniejszego znaku towarowego, krąg odbiorców, z uwzględnieniem którego należy przeprowadzić ocenę, składa się z właściwie poinformowanych oraz dostatecznie uważnych i rozsądnych przeciętnych konsumentów towarów lub usług, dla których zarejestrowano ów znak (zob. podobnie i analogicznie wyrok z dnia 27 listopada 2008 r., Intel Corporation,
C‑252/07
,
EU:C:2008:655
, pkt
).
W pkt 32 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza stwierdziła, że kręgi odbiorców, do których skierowano odpowiednio towary oznaczone kolidującymi ze sobą znakami towarowymi, są całkowicie odmienne. W pkt 33 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza stwierdziła bowiem, że krąg odbiorców, do którego skierowano oznaczone zgłoszonym znakiem towarowym towary należące do klasy 7, składa się z „wysoce wyspecjalizowanych profesjonalistów technicznych, wykonujących działalność w branży, która nie ma nic wspólnego z wytwarzaniem odzieży i artykułów sportowych, w odniesieniu do których uważa się, iż wcześniejszy znak towarowy cieszy się renomą”. Ponadto w pkt 34 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza wskazała, że krąg odbiorców, do którego skierowano towary oznaczone wcześniejszymi znakami towarowymi, to szeroki krąg odbiorców składający się z przeciętnych konsumentów potrzebujących towarów oznaczonych wspomnianymi znakami towarowymi, „aby ubrać się i przygotować się do uprawiania sportu lub do rekreacji”. Ponadto w pkt 32 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza stwierdziła, że jest bardzo mało prawdopodobne, aby właściwy krąg odbiorców ustalił istnienie związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi. W tym względzie w pkt 35 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza wskazała, że „okoliczność, iż kolidujące ze sobą znaki towarowe są związane z tak odmiennymi rynkami, stoi na przeszkodzie skojarzeniu przez konsumenta [wcześniejszych znaków towarowych] dotyczących odzieży i artykułów sportowych, gdy będzie miał on do czynienia ze [zgłoszonym] znakiem towarowym w odniesieniu do rozpatrywanych maszyn; okoliczność, że krąg odbiorców profesjonalnych, do którego skierowano sporne towary, [może] także obejmować osoby zainteresowane odzieżą i sportem, nie wpływa na powyższe stwierdzenie; kolidujące ze sobą towary [są] bowiem tak dalece odmienne […], że owi profesjonaliści nie ustalą istnienia związku z ich własną praktyką sportową i rekreacyjną, gdy będą mieli do czynienia ze [zgłoszonym] znakiem towarowym podczas używania, w ramach prowadzonej przez nich działalności zawodowej, spornych towarów należących do klasy 7”.
W pierwszej kolejności skarżąca jest w istocie zdania, że w pkt 31 i 32 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza nie zdefiniowała „właściwego kręgu odbiorców”, w odniesieniu do którego należy ocenić istnienie, po pierwsze, działania na szkodę renomy lub charakteru odróżniającego wcześniejszych znaków towarowych, oraz po drugie, czerpania nienależnej korzyści z charakteru odróżniającego lub z renomy wspomnianych znaków towarowych.
EUIPO kwestionuje zarzut szczegółowy skarżącej. Jest bowiem zdania, że Izba Odwoławcza uwzględniła „zarówno szeroki krąg odbiorców składający się z przeciętnych konsumentów potrzebujących towarów, w odniesieniu do których zakłada się istnienie renomy […] wcześniejszego znaku towarowego, jak i krąg odbiorców wyspecjalizowanych, do którego skierowano [zgłoszony znak towarowy]”. Interwenient nie przedstawił stanowiska w tym względzie.
Przede wszystkim z pkt 32–35 zaskarżonej decyzji (zob. pkt 33 powyżej) wynika, że Izba Odwoławcza jasno zdefiniowała właściwe kręgi odbiorców, do których skierowano towary oznaczone odpowiednio każdym z kolidujących ze sobą znaków towarowych, podkreślając ich całkowicie odmienne cechy.
Następnie z pkt 35 zaskarżonej decyzji wynika, że Izba Odwoławcza rozpatrzyła istnienie związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi zarówno w odniesieniu do kręgu odbiorców, do którego skierowano towary oznaczone zgłoszonym znakiem towarowym, jak i w odniesieniu do kręgu odbiorców, do którego skierowano towary oznaczone wcześniejszymi znakami towarowymi.
Wreszcie należy przypomnieć, że istnienie związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi w odczuciu właściwego kręgu odbiorców stanowi przesłankę, dorozumianą, istotną dla stosowania art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009 (zob. podobnie wyroki: z dnia 10 maja 2007 r., nasdaq,
T‑47/06
, niepublikowany,
EU:T:2007:131
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo; z dnia 11 grudnia 2014 r., Master,
T‑480/12
,
EU:T:2014:1062
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo). A zatem w zakresie, w jakim w pkt 37 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza stwierdziła, że nie została spełniona wstępna przesłanka zaistnienia jednego z naruszeń wskazanych w art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009 – a mianowicie istnienie związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi – nie była ona już zobowiązana do rozpatrzenia, czy w niniejszym wypadku wykazano czerpanie nienależnej korzyści z charakteru odróżniającego lub z renomy wcześniejszych znaków towarowych bądź też działanie na szkodę renomy lub charakteru odróżniającego wspomnianych znaków towarowych. To jedynie uzupełniająco w pkt 37 i 40 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza wskazała, iż skarżąca nie przedstawiła dowodów prima facie ani spójnej argumentacji wykazujących, że zgłoszony znak towarowy czerpie nienależną korzyść z renomy lub z charakteru odróżniającego wcześniejszych znaków towarowych lub działa na ich szkodę.
Co więcej, z zaskarżonej decyzji nie wynika, że Izba Odwoławcza pominęła uwzględnienie właściwego kręgu odbiorców – odpowiedniego w ramach rozpatrzenia jednego z naruszeń art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009.
W konsekwencji należy oddalić zarzut szczegółowy skarżącej.
W drugiej kolejności skarżąca podnosi zarzut szczegółowy, iż Izba Odwoławcza stwierdziła, że kręgi odbiorców, do których skierowano odpowiednio towary oznaczone każdym z kolidujących ze sobą znaków towarowych, są odmienne – podczas gdy zdaniem skarżącej nakładają się one. Skarżąca jest bowiem zdania, że każdy krąg odbiorców – nawet będących profesjonalistami – składa się z konsumentów, których dotyczą towary oznaczone wcześniejszymi znakami towarowymi.
EUIPO i interwenient podnoszą, przeciwnie, że właściwe kręgi odbiorców nie nakładają się.
W tym względzie należy przypomnieć, że krąg odbiorców, do którego odnosi się dany znak towarowy, składa się z przeciętnych konsumentów towarów lub usług, dla których zarejestrowano ten znak towarowy – lub, w danym wypadku, zgłoszono go – właściwie poinformowanych, dostatecznie uważnych i rozsądnych (zob. podobnie wyrok z dnia 27 listopada 2008 r., Intel Corporation,
C‑252/07
,
EU:C:2008:655
, pkt
).
W pkt 33 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza prawidłowo stwierdziła, że – przy uwzględnieniu ich charakteru – towary oznaczone zgłoszonym znakiem towarowym są skierowane do kręgu odbiorców profesjonalnych, czyli do szczególnej kategorii konsumentów mających do czynienia z tymi towarami w ramach prowadzonej działalności zawodowej. Ponadto w pkt 34 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza stwierdziła – nie popełniając błędu – że towary oznaczone wcześniejszymi znakami towarowymi są skierowane do szerokiego kręgu odbiorców. A zatem słusznie w pkt 32 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza stwierdziła w istocie, że odpowiednie kręgi odbiorców towarów oznaczonych każdym z kolidujących ze sobą znaków towarowych są odmienne [zob. analogicznie wyroki: z dnia 19 maja 2015 r., Swatch/OHIM – Panavision Europe (SWATCHBALL),
T‑71/14
, niepublikowany,
EU:T:2015:293
, pkt
; z dnia 29 października 2015 r., Éditions Quo Vadis/OHIM – Gómez Hernández (QUO VADIS),
T‑517/13
, niepublikowany,
EU:T:2015:816
, pkt
].
Należy także wskazać, że w pkt 35 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza uściśliła, iż fakt, że krąg odbiorców profesjonalnych, do którego skierowano towary oznaczone zgłoszonym znakiem towarowym, może także obejmować osoby zainteresowane odzieżą i sportem, nie zmienia nic w zakresie stwierdzenia, iż podczas używania w ramach praktyki zawodowej towarów oznaczonych zgłoszonym znakiem towarowym taki krąg odbiorców nie ustali istnienia żadnego związku między swoją praktyką sportową i rekreacyjną a tym zgłoszonym znakiem towarowym.
W ten sposób i wbrew temu, co twierdzi skarżąca, z zaskarżonej decyzji nie wynika, że w ramach dokonanej analizy Izba Odwoławcza nie uwzględniła sytuacji ewentualnego wzajemnego nakładania się rozpatrywanych kręgów odbiorców. Co więcej, o ile nie można wykluczyć, że w określonych okolicznościach kręgi odbiorców, do których skierowano towary oznaczone kolidującymi ze sobą znakami towarowymi, mogą się pokrywać [zob. podobnie wyrok z dnia 29 marca 2012 r., You-Q/OHIM – Apple Corps (BEATLE),
T‑369/10
, niepublikowany,
EU:T:2012:177
, pkt
] i że krąg odbiorców wyspecjalizowanych może znać wcześniejszy znak towarowy oznaczający towary lub usługi przeznaczone dla szerokiego kręgu odbiorców, o tyle powyższe nie wystarcza, aby wykazać, że ten krąg odbiorców wyspecjalizowanych ustali istnienie związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi (zob. podobnie wyrok z dnia 19 maja 2015 r., SWATCHBALL,
T‑71/14
, niepublikowany,
EU:T:2015:293
, pkt
).
W konsekwencji należy oddalić zarzut szczegółowy skarżącej.
W trzeciej kolejności należy oddalić przedstawione przez skarżącą na rozprawie twierdzenie, zgodnie z którym, po pierwsze, „w wypadku […] »rozmycia« właściwy krąg odbiorców składa się z przeciętnych konsumentów towarów i usług, dla których dokonano zgłoszenia”, oraz po drugie, „w wypadku […] »pasożytowania« właściwy krąg odbiorców składa się z przeciętnych konsumentów towarów i usług, dla których wcześniejszy znak towarowy cieszy się renomą”.
Powyższe twierdzenie nie uwzględnia bowiem wspomnianego w pkt 32 powyżej orzecznictwa, zgodnie z którym, po pierwsze, właściwy krąg odbiorców, w odniesieniu do którego należy przeprowadzić ocenę istnienia podnoszonego czerpania nienależnej korzyści z charakteru odróżniającego lub z renomy wcześniejszych znaków towarowych, składa się z przeciętnych konsumentów towarów oznaczonych zgłoszonym znakiem towarowym, oraz po drugie, właściwy krąg odbiorców, w odniesieniu do którego należy ocenić istnienie działania na szkodę renomy lub charakteru odróżniającego wcześniejszego znaku towarowego, składa się z przeciętnych konsumentów towarów, dla których zarejestrowano ten znak towarowy.
W świetle powyższego należy oddalić wszystkie zarzuty szczegółowe skarżącej i potwierdzić wspomnianą w pkt 33 powyżej definicję właściwych kręgów odbiorców, do których skierowano odpowiednio towary oznaczone każdym z kolidujących ze sobą znaków towarowych, która to definicja nie jest dotknięta błędem.
W przedmiocie podobieństwa kolidujących ze sobą znaków towarowych
W pkt 26 i 42 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza stwierdziła w istocie, że kolidujące ze sobą znaki towarowe są wysoce podobne.
Skarżąca nie podważa tej oceny.
Interwenient, uznając istnienie określonego podobieństwa między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi, jest jednak zdania, że ich odpowiednie czcionki wyraźnie się różnią.
W tym względzie wystarczy stwierdzić, iż Izba Odwoławcza słusznie uznała, że kolidujące ze sobą znaki towarowe wszystkie składają się z elementu słownego „puma”, zapisanego podobną czcionką, i są zatem wysoce podobne (zob. pkt 26, 42 i 43 zaskarżonej decyzji).
Ponadto Izba Odwoławcza słusznie stwierdziła w istocie, że podobieństwa między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi nie podważa istnienie we wcześniejszym graficznym międzynarodowym znaku towarowym nr 582886 elementu graficznego przedstawiającego zwierzę z rodziny kotowatych, mogącego przedstawiać pumę skaczącą z prawej na lewą stronę powyżej końcowej części terminu „puma” (zob. pkt 26 zaskarżonej decyzji).
W konsekwencji należy potwierdzić ocenę Izby Odwoławczej dotyczącą wysoce podobnego charakteru kolidujących ze sobą znaków towarowych.
W przedmiocie renomy wcześniejszych znaków towarowych
Renomę znaku towarowego należy oceniać w odniesieniu do sposobu postrzegania tego znaku przez właściwy krąg odbiorców składający się z przeciętnych konsumentów towarów lub usług, dla których zarejestrowano ten znak towarowy, właściwie poinformowanych, dostatecznie uważnych i rozsądnych (zob. wyrok z dnia 27 listopada 2008 r., Intel Corporation,
C‑252/07
,
EU:C:2008:655
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
Należy przypomnieć, że w art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009 nie zdefiniowano pojęcia renomy. Z utrwalonego orzecznictwa dotyczącego wykładni art. 5 ust. 2 pierwszej dyrektywy Rady 89/104/EWG z dnia 21 grudnia 1988 r. mającej na celu zbliżenie ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do znaków towarowych (
Dz.U. 1989, L 40, s. 1
– wyd. spec. w jęz. polskim, rozdz. 17, t. 1, s. 92), którego treść normatywna jest zasadniczo identyczna z treścią art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009, wynika jednak, że aby spełnić wymóg związany z renomą, wcześniejszy znak towarowy musi być znany znacznej części odbiorców potencjalnie zainteresowanych oznaczonymi nim towarami lub usługami [zob. podobnie wyroki: z dnia 6 lutego 2007 r., Aktieselskabet af 21. november 2001/OHIM – TDK Kabushiki Kaisha (TDK),
T‑477/04
,
EU:T:2007:35
, pkt
; z dnia 28 października 2016 r., Unicorn/EUIPO – Mercilink Equipment Leasing (UNICORN-čerpací stanice),
T‑123/15
, niepublikowany,
EU:T:2016:642
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo].
W niniejszym wypadku należy przypomnieć, że Wydział Sprzeciwów oddalił sprzeciw w zakresie, w jakim był on oparty na art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009, stwierdzając, że przedstawione przez skarżącą dowody nie wykazują, iż wcześniejsze znaki towarowe uzyskały renomę.
Ze swej strony Izba Odwoławcza powstrzymała się od dokonania oceny tych dowodów i oparła swoje stwierdzenie na założeniu, że podnoszona przez skarżącą renoma istnieje. Stwierdziła ona bowiem w istocie, że sprzeciw oparty na art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009 należy w każdym wypadku oddalić ze względu na brak związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi w odczuciu właściwego kręgu odbiorców.
Skarżąca podnosi zarzut szczegółowy, zgodnie z którym Izba Odwoławcza „unikała dokonania jakiegokolwiek jasnego i jednoznacznego stwierdzenia” dotyczącego renomy wcześniejszych znaków towarowych. W szczególności skarżąca jest w istocie zdania, że Izba Odwoławcza nie uwzględniła twierdzenia skarżącej dotyczącego stopnia wyjątkowej renomy wcześniejszych znaków towarowych.
Na rozprawie skarżąca powtórzyła, że jej zdaniem Izba Odwoławcza nie uwzględniła prawidłowo stopnia renomy wcześniejszych znaków towarowych, przypominając, że niemożliwe jest oglądanie wydarzenia sportowego bez zauważenia wspomnianych znaków towarowych, w odniesieniu do których sponsorowano w szczególności najważniejsze europejskie zespoły piłkarskie i które kojarzono z najbardziej znanymi sportowcami.
EUIPO kwestionuje argumentację skarżącej. Twierdzi ono bowiem, że Izba Odwoławcza uwzględniła powołaną renomę. Ponadto w odpowiedzi na pytanie zadane przez Sąd na rozprawie EUIPO, po pierwsze, podniosło, że Izba Odwoławcza ostatecznie stwierdziła istnienie renomy wcześniejszych znaków towarowych, oraz po drugie, odesłało do tego, co podniosło w tym względzie w pkt 33 i 34 odpowiedzi na skargę przedstawionej w ramach niniejszego postępowania.
Na wstępie należy zauważyć, iż w pkt 34 odpowiedzi EUIPO na skargę wskazano, że w ramach analizy dla celów art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009 „Izba Odwoławcza przyjęła, że podnoszona renoma istnieje, i przeprowadziła zatem wspomnianą analizę w oparciu o założenie, iż wcześniejsze znaki towarowe cieszą się znaczną renomą – innymi słowy szeroką renomą”.
Interwenient podnosi w istocie, że Izba Odwoławcza nie dokonała stwierdzenia dotyczącego renomy wcześniejszych znaków towarowych. Ponadto na rozprawie interwenient wskazał, iż nie jest pewny, czy Izba Odwoławcza przyjęła ostateczne stanowisko w tym względzie.
Z utrwalonego orzecznictwa wynika, że stanowiąc równocześnie jedną z kumulatywnych przesłanek zastosowania art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009, renoma wcześniejszego lub wcześniejszych znaków towarowych – a w szczególności intensywność tej renomy – należy do czynników, jakie należy uwzględnić w ramach oceny zarówno istnienia skojarzenia w odczuciu odbiorców między wcześniejszymi znakami towarowymi a zgłoszonym znakiem towarowym, jak i ryzyka, że zaistnieje jedno z trzech wskazanych w tym przepisie naruszeń (zob. podobnie i analogicznie wyroki: z dnia 27 listopada 2008 r., Intel Corporation,
C‑252/07
,
EU:C:2008:655
, pkt
; z dnia 18 lipca 2013 r., Specsavers International Healthcare i in.,
C‑252/12
,
EU:C:2013:497
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
Ocena istnienia renomy wcześniejszego lub wcześniejszych znaków towarowych stanowi zatem niezbędny etap w ramach rozpatrzenia możności stosowania art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009. W konsekwencji zastosowanie wspomnianego przepisu wiąże się w sposób konieczny z ostatecznym ustaleniem istnienia lub braku takiej renomy, co wyklucza w zasadzie, by analiza ewentualnego zastosowania tego przepisu była przeprowadzana na podstawie ogólnego założenia, to jest założenia, które nie opiera się na uznaniu renomy o określonej intensywności [wyrok z dnia 2 października 2015 r., The Tea Board/OHIM – Delta Lingerie (Darjeeling collection de lingerie),
T‑625/13
, niepublikowany,
EU:T:2015:742
, pkt
].
W niniejszym wypadku Izba Odwoławcza nie oparła się na takim ogólnym założeniu. Z brzmienia pkt 27 i 32 zaskarżonej decyzji wynika, że dla celów dokonanej analizy Izba Odwoławcza przyjęła istnienie wysokiego stopnia renomy wcześniejszych znaków towarowych.
Po pierwsze, należy stwierdzić, że przyjmując takie założenie, Izba Odwoławcza nie zbadała konkretnie, czy skarżąca wykazała wystarczająco istnienie renomy wcześniejszych znaków towarowych oraz stopnia intensywności takiej renomy. Ponadto Izba Odwoławcza wyraźnie stwierdziła brak takiego badania, wskazując w pkt 27 zaskarżonej decyzji, że powstrzymała się od oceny dowodów dotyczących tej kwestii i że ograniczyła się do przyjęcia, iż podnoszona renoma istnieje. W tym kontekście EUIPO nie może zarzucać skarżącej braku wykazania przed Izbą Odwoławczą istnienia renomy wykraczającej poza krąg odbiorców, do którego odnoszą się wcześniejsze znaki towarowe.
Po drugie, należy wskazać, że wbrew temu, co twierdzi EUIPO, mimo że Izba Odwoławcza wskazała, iż oparła analizę na założeniu istnienia podnoszonej przez skarżącą renomy, nie uwzględniła ona prawidłowo intensywności takiej renomy. Z akt sprawy wynika bowiem, że przed instancjami EUIPO skarżąca powołała się – w szczególności w pkt 2 i nast. uwag z dnia 7 marca 2014 r., przedstawionych na poparcie sprzeciwu – na istnienie prestiżowego znaku towarowego o znacznej reputacji. Nie odniosła się ona jedynie do wysokiego stopnia renomy – wbrew temu, co przyjęła Izba Odwoławcza. Skarżąca twierdziła, że renoma wcześniejszych znaków towarowych wykracza poza krąg odbiorców, do którego skierowano towary oznaczone wspomnianymi znakami towarowymi, i w konsekwencji w istocie, że renoma ta wykracza poza krąg odbiorców profesjonalnych, do którego odnosi się zgłoszony znak towarowy (zob. w szczególności pkt 2.3 uwag skarżącej przedstawionych na poparcie sprzeciwu z dnia 7 marca 2014 r.).
Wyjściowe założenie, na jakim Izba Odwoławcza oparła ocenę istnienia ewentualnego naruszenia wskazanego w art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009, jest zatem błędne.
W przedmiocie charakteru odróżniającego wcześniejszych znaków towarowych
W pkt 36 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza stwierdziła w istocie, że wcześniejsze znaki towarowe mają słabo samoistnie odróżniający charakter.
Skarżąca twierdzi natomiast, że wcześniejsze znaki towarowe mają bardzo wysoce odróżniający charakter, zarówno uzyskany w następstwie używania, jak i samoistny.
Na wstępie, z orzecznictwa wynika, że charakter odróżniający znaku towarowego należy oceniać w odniesieniu do sposobu postrzegania tego znaku przez właściwy krąg odbiorców składający się z przeciętnych konsumentów towarów lub usług, dla których zarejestrowano ten znak towarowy, właściwie poinformowanych, dostatecznie uważnych i rozsądnych (zob. wyrok z dnia 27 listopada 2008 r., Intel Corporation,
C‑252/07
,
EU:C:2008:655
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
Po pierwsze, co się tyczy samoistnego charakteru odróżniającego wcześniejszych znaków towarowych, należy przypomnieć, że zgodnie z orzecznictwem stopień charakteru odróżniającego znaku towarowego należy oceniać jedynie w odniesieniu do towarów, dla których zarejestrowano ten znak towarowy (zob. podobnie wyrok z dnia 22 czerwca 1999 r., Lloyd Schuhfabrik Meyer,
C‑342/97
,
EU:C:1999:323
, pkt
; zob. także, analogicznie, wyrok z dnia 12 lutego 2004 r., Koninklijke KPN Nederland,
C‑363/99
,
EU:C:2004:86
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo). Ponadto z orzecznictwa wynika, że dla oceny charakteru odróżniającego znaku towarowego w świetle oznaczonych nim towarów, jest bez znaczenia, czy ten znak towarowy może być postrzegany jako opisowy w odniesieniu do innych towarów (zob. podobnie wyrok z dnia 12 lutego 2004 r., Koninklijke KPN Nederland,
C‑363/99
,
EU:C:2004:86
, pkt
).
Z powyższego wynika, że wszelkie odniesienie do charakteru opisowego znaku towarowego w odniesieniu do towarów lub usług innych niż oznaczone tym znakiem towarowym nie może uzasadnić osłabienia jego charakteru odróżniającego.
W niniejszym wypadku należy stwierdzić, iż Izba Odwoławcza nie ustaliła, że towary oznaczone wcześniejszymi znakami towarowymi, których używanie wykazała skarżąca, mogą być związane z cechami siły oraz mocy i, w konsekwencji, że termin „puma” może przywoływać cechy wspomnianych towarów. W pkt 36 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza ograniczyła się bowiem do wskazania, że element słowny „puma” oznacza duże zwierzę z rodziny kotowatych, znane ze swej siły oraz mocy, i przywołuje zatem wszelkie rodzaje towarów odnoszących się do tych cech (zob. pkt 36 zaskarżonej decyzji).
Zgodnie ze wspomnianym w pkt 75 powyżej orzecznictwem należy zatem stwierdzić, że ocena Izby Odwoławczej dotycząca niskiego stopnia charakteru odróżniającego wcześniejszych znaków towarowych jest błędna.
Uzupełniająco, należy oddalić argument skarżącej, zgodnie z którym bardzo wysoce odróżniający charakter wcześniejszych znaków towarowych wynika z unikalnej czcionki elementu słownego „puma”, składającego się z trzech wielkich liter i jednej małej litery.
Elementy graficzne wcześniejszych znaków towarowych, takie jak czcionka i mała litera „m”, są ledwie dostrzegalne i same w sobie nie mogą zatem nadać tym znakom towarowym wysoce odróżniającego charakteru [zob. podobnie i analogicznie wyroki: z dnia 15 marca 2006 r., Athinaiki Oikogeniaki Artopoiia/OHIM – Ferrero (FERRÓ),
T‑35/04
,
EU:T:2006:82
, pkt
; z dnia 27 października 2016 r., Caffè Nero Group/EUIPO (CAFFÈ NERO),
T‑37/16
, niepublikowany,
EU:T:2016:634
, pkt
].
Po drugie, przed Wydziałem Sprzeciwów i Izbą Odwoławczą skarżąca powołała się na charakter odróżniający, jaki wcześniejsze znaki towarowe miały nabyć w następstwie używania.
W tym względzie należy wskazać, że w zaskarżonej decyzji nie zawarto żadnej oceny podnoszonego charakteru odróżniającego, jaki wcześniejsze znaki towarowe miały nabyć w następstwie używania.
Jednakże izby odwoławcze nie mają obowiązku rozstrzygnięcia – w uzasadnieniu orzeczeń, jakie przyjmują – w przedmiocie wszystkich argumentów, jakie podnieśli przed nimi zainteresowani. Wystarczy, że przedstawią one okoliczności faktyczne i względy prawne mające istotne znaczenie dla systematyki orzeczenia [zob. podobnie wyrok z dnia 3 marca 2016 r., Ugly/OHIM – Group Lottuss (COYOTE UGLY),
T‑778/14
, niepublikowany,
EU:T:2016:122
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo].
W zakresie, w jakim Izba Odwoławcza stwierdziła, że wcześniejsze znaki towarowe mają samoistny charakter odróżniający, nawet jeśli jest on słabo odróżniający, nie można jej zarzucać braku przyjęcia stanowiska w przedmiocie ewentualnego charakteru odróżniającego, jaki wspomniane znaki towarowe miały nabyć w następstwie używania. Dla celów oceny istnienia związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi w orzecznictwie nie wymaga się bowiem uwzględnienia stopnia samoistnego charakteru odróżniającego wcześniejszego znaku towarowego i stopnia charakteru odróżniającego uzyskanego w następstwie używania, lecz jedynie jednego z tych dwóch (zob. podobnie wyrok z dnia 27 listopada 2008 r., Intel Corporation,
C‑252/07
,
EU:C:2008:655
pkt 42; postanowienie z dnia 30 kwietnia 2009 r., Japan Tobacco/OHIM,
C‑136/08 P
, niepublikowane,
EU:C:2009:282
, pkt
; wyrok z dnia 6 lipca 2012 r., ROYAL SHAKESPEARE,
T‑60/10
, niepublikowany,
EU:T:2012:348
, pkt
).
Z rozważań przedstawionych w pkt 68–71, 77 i 78 powyżej wynika, że Izba Odwoławcza, po pierwsze, nie uwzględniła prawidłowo stopnia podnoszonej przez skarżącą renomy, oraz po drugie, nie przeprowadziła prawidłowej oceny stopnia samoistnego charakteru odróżniającego wcześniejszych znaków towarowych w ramach badania istnienia związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi w odczuciu właściwego kręgu odbiorców.
Należy zaś przypomnieć, że intensywność renomy i stopień charakteru odróżniającego wcześniejszych znaków towarowych, samoistnego lub uzyskanego w następstwie używania, mogą mieć istotny wpływ na ocenę istnienia związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi.
Zgodnie z orzecznictwem niektóre znaki towarowe mogą bowiem zyskać renomę wykraczającą poza krąg odbiorców, do których skierowano towary lub usługi, dla których zarejestrowano te znaki. W takiej sytuacji krąg odbiorców, do których skierowano towary lub usługi, dla których zarejestrowano późniejszy znak towarowy, może kojarzyć kolidujące ze sobą znaki towarowe, mimo że będzie się całkowicie różnił od kręgu odbiorców, do których skierowano towary lub usługi, dla których zarejestrowano wcześniejszy znak towarowy (zob. podobnie wyrok z dnia 27 listopada 2008 r., Intel Corporation,
C‑252/07
,
EU:C:2008:655
pkt 51, 52).
A zatem, gdy krąg odbiorców, do którego skierowano towary oznaczone wcześniejszym znakiem towarowym, i krąg odbiorców, do którego skierowano towary oznaczone zgłoszonym znakiem towarowym, są odmienne, może być niezbędne uwzględnienie intensywności renomy wcześniejszego znaku towarowego w celu określenia, czy ta renoma wykracza poza krąg odbiorców, do którego skierowano ten znak towarowy (zob. podobnie wyrok z dnia 27 listopada 2008 r., Intel Corporation,
C‑252/07
,
EU:C:2008:655
, pkt
–
).
W konsekwencji w niniejszym wypadku, nawet jeśli nie istnieje bezpośredni związek między towarami oznaczonymi kolidującymi ze sobą znakami towarowymi, które są odmienne – jak w pkt 32 zaskarżonej decyzji stwierdziła Izba Odwoławcza – ustalenie istnienia skojarzenia z wcześniejszymi znakami towarowymi pozostawałoby jednak możliwe, gdyby Izba Odwoławcza prawidłowo uwzględniła podnoszony przez skarżącą stopień renomy. A zatem, nawet jeśli kręgi odbiorców, do których skierowano odpowiednio towary oznaczone każdym z kolidujących ze sobą znaków towarowych, nie nakładają się, ponieważ dane towary są odmienne, nie można wykluczyć ustalenia skojarzenia między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi – mając na względzie także ich istotne podobieństwo (zob. podobnie i analogicznie wyrok z dnia 27 listopada 2008 r., Intel Corporation,
C‑252/07
,
EU:C:2008:655
, pkt
–
).
Ponadto zgodnie z orzecznictwem im bardziej odróżniający jest wcześniejszy znak towarowy – czy to samoistnie, czy to w wyniku uzyskania charakteru odróżniającego w następstwie używania – tym bardziej prawdopodobne jest, że właściwemu kręgowi odbiorców skonfrontowanemu z identycznym lub podobnym późniejszym znakiem towarowym nasunie się myśl o wcześniejszym znaku towarowym (zob. podobnie i analogicznie wyrok z dnia 27 listopada 2008 r., Intel Corporation,
C‑252/07
,
EU:C:2008:655
, pkt
).
W świetle powyższych rozważań stwierdzenie Izby Odwoławczej dotyczące braku związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi w odczuciu właściwego kręgu odbiorców, które nie wynika z prawidłowej oceny wszystkich istotnych czynników w niniejszej sprawie, jest błędne.
Powyższego stwierdzenia nie podważają podniesione przez EUIPO argumenty.
Po pierwsze, EUIPO twierdzi, podobnie jak Izba Odwoławcza (zob. pkt 35 zaskarżonej decyzji), że rozpatrywane towary są tak dalece odmienne, że profesjonaliści, do których skierowano zgłoszony znak towarowy, nie ustalą istnienia związku z ich własną praktyką sportową i rekreacyjną, gdy będą mieli do czynienia ze zgłoszonym znakiem towarowym podczas używania w ramach prowadzonej przez nich działalności zawodowej towarów oznaczonych zgłoszonym znakiem towarowym.
W tym względzie wystarczy przypomnieć, że naruszenia, o których mowa w art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009, jeśli występują, stanowią stanowiły skutek określonego stopnia podobieństwa między wcześniejszym a późniejszym znakiem towarowym, ze względu na które to podobieństwo dany krąg odbiorców skojarzy te znaki towarowe, czyli ustali istnienie związku między nimi, nie myląc się ich jednak ze sobą (zob. wyrok z dnia 14 grudnia 2012 r., GRUPO BIMBO,
T‑357/11
, niepublikowany,
EU:T:2012:696
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
A zatem związek, jaki krąg odbiorców, do którego skierowano zgłoszony znak towarowy, mógłby ustalić między z jednej strony wspomnianym znakiem towarowym a z drugiej strony własną praktyką sportową i rekreacją, jest nieistotny dla celów oceny, czy zgłoszony znak towarowy przywołuje wcześniejszy znak towarowy w odczuciu właściwego kręgu odbiorców (zob. podobnie wyrok z dnia 27 listopada 2008 r., Intel Corporation,
C‑252/07
,
EU:C:2008:655
, pkt
).
W konsekwencji należy oddalić argument EUIPO.
Po drugie, EUIPO twierdzi, że w postanowieniu z dnia 17 września 2015 r., Arnoldo Mondadori Editore/OHIM (
C‑548/14 P
, niepublikowanym,
EU:C:2015:624
), Trybunał stwierdził, że związek między dwoma znakami towarowymi nie istnieje ze względu na brak jakiegokolwiek możliwego skojarzenia między towarami i usługami objętymi bardzo odmiennymi branżami gospodarczymi. Zdaniem EUIPO takie samo rozumowanie przyjął Sąd w wyrokach: z dnia 19 maja 2015 r., SWATCHBALL (
T‑71/14
, niepublikowanym,
EU:T:2015:293
); z dnia 29 października 2015 r., Éditions Quo Vadis/OHIM – Gómez Hernández (QUO VADIS) (
T‑517/13
, niepublikowanym,
EU:T:2015:816
).
Po pierwsze, należy przypomnieć, że w art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009 wyraźnie przewidziano sytuację, w której sprzeciw wniesiono wobec zgłoszenia znaku towarowego Unii Europejskiej dla towarów lub usług, które nie są podobne do towarów lub usług oznaczonych wcześniejszym znakiem towarowym.
Trybunał wskazał zatem, że art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009 wyraźnie dotyczy wypadków, w których towary lub usługi nie są podobne [zob. podobnie wyrok z dnia 7 maja 2009 r., Waterford Wedgwood/Assembled Investments (Proprietary),
C‑398/07 P
, niepublikowany,
EU:C:2009:288
, pkt
].
Odmienność towarów oznaczonych odpowiednio kolidującymi ze sobą znakami towarowymi nie stanowi zatem czynnika wystarczającego dla wykluczenia istnienia związku między wspomnianymi znakami towarowymi, przypominając ponadto, że istnienie takiego związku należy oceniać całościowo, czyli uwzględniając wszystkie czynniki istotne w danej sprawie (zob. pkt 24 powyżej).
Po drugie, okoliczności faktyczne niniejszej sprawy różnią się od okoliczności rozpatrywanych w postanowieniu i wyrokach przywołanych przez EUIPO. W sprawie leżącej u podstaw postanowienia z dnia 17 września 2015 r., Arnoldo Mondadori Editore/OHIM (
C‑548/14 P
, niepublikowane,
EU:C:2015:624
), renoma wcześniejszego znaku towarowego nie była wysoka, podczas gdy w niniejszym wypadku przyjęto, że wcześniejsze znaki towarowe cieszą się przynajmniej szeroką renomą. Podobnie, w sprawie leżącej u podstaw wyroku z dnia 29 października 2015 r., QUO VADIS (
T‑517/13
, niepublikowany,
EU:T:2015:816
), renoma wcześniejszego znaku towarowego była zwykła. Ponadto w wyroku z dnia 19 maja 2015 r., SWATCHBALL (
T‑71/14
, niepublikowanym,
EU:T:2015:293
), Sąd wykluczył istnienie związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi – pomimo renomy o szczególnej intensywności – ze względu na to, że było wysoce nieprawdopodobne, by właściwy krąg odbiorców znalazł towary oznaczone każdym z tych znaków towarowych w tych samych sklepach i by pomyślał o jednych, mając do czynienia z drugimi (wyrok z dnia 19 maja 2015 r., SWATCHBALL,
T‑71/14
, niepublikowany,
EU:T:2015:293
, pkt
). Jednakże ten wzgląd, który faktycznie ma na celu wykluczenie istnienia czerpania nienależnej korzyści z renomy lub z charakteru odróżniającego wcześniejszego znaku towarowego, nie może wywrzeć wpływu na badanie istnienia związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi w odczuciu właściwego kręgu odbiorców.
W konsekwencji należy oddalić argument skarżącej.
Wreszcie należy przypomnieć, że istnienie związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi w odczuciu właściwego kręgu odbiorców stanowi przesłankę istotną dla stosowania art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009 (zob. wyroki: z dnia 10 maja 2007 r., nasdaq,
T‑47/06
, niepublikowany,
EU:T:2007:131
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo; z dnia 11 grudnia 2014 r., Master,
T‑480/12
,
EU:T:2014:1062
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
A zatem biorąc pod uwagę wspomniane w pkt 85 powyżej błędy popełnione przez Izbę Odwoławczą w ramach oceny istnienia związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi, należy stwierdzić nieważność zaskarżonej decyzji, bez potrzeby badania pozostałych zarzutów szczegółowych podniesionych przez skarżącą.
Izba Odwoławcza powinna ponownie rozpatrzyć argumenty, jakie skarżąca wywiodła, w odwołaniu od decyzji Wydziału Sprzeciwów, z istnienia związku między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi. W tym celu Izba Odwoławcza powinna w pierwszej kolejności dokonać ostatecznego stwierdzenia, po pierwsze, w przedmiocie istnienia renomy wcześniejszych znaków towarowych i, w danym wypadku, intensywności tej renomy, oraz po drugie, w przedmiocie stopnia charakteru odróżniającego wcześniejszych znaków towarowych.
Jeśli Izba Odwoławcza dokona ostatecznego stwierdzenia, że w niniejszym wypadku istnieje związek między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi, powinna ona rozpatrzyć, czy skarżąca wystarczająco wykazała istnienie jednego z naruszeń wskazanych w art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009. W tym celu powinna ona uwzględnić stopień renomy i charakteru odróżniającego wcześniejszych znaków towarowych. Im bardziej istotne są bowiem charakter odróżniający i renoma wcześniejszego znaku towarowego, tym łatwiej będzie można stwierdzić istnienie naruszenia prawa do wcześniejszego znaku towarowego w rozumieniu art. 8 ust. 5 rozporządzenia nr 207/2009 (zob. wyrok z dnia 29 marca 2012 r., BEATLE,
T‑369/10
, niepublikowany,
EU:T:2012:177
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo). Ponadto Izba Odwoławcza powinna mieć na względzie, że w wypadku sprzeciwu opartego na znaku towarowym cieszącym się wyjątkowo wysoką renomą, jest możliwe, iż prawdopodobieństwo wystąpienia przyszłego nie tylko hipotetycznego ryzyka czerpania nienależnej korzyści przez zgłoszony znak towarowy lub wyrządzenia przezeń szkody będzie tak oczywiste, że wnoszący sprzeciw nie będzie musiał podnieść innej okoliczności faktycznej w tym względzie ani przedstawić dowodu istnienia takiej okoliczności [zob. wyroki: z dnia 22 marca 2007 r., VIPS,
T‑215/03
,
EU:T:2007:93
, pkt
; z dnia 27 października 2016 r., Spa Monopole/EUIPO – YTL Hotels & Properties (SPA VILLAGE),
T‑625/15
, niepublikowany,
EU:T:2016:631
, pkt
].
W świetle powyższych rozważań należy uwzględnić skargę i, w konsekwencji, stwierdzić nieważność zaskarżonej decyzji.
W przedmiocie kosztów
Zgodnie z art. 134 § 1 regulaminu postępowania przed Sądem kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. Ponieważ EUIPO przegrało sprawę, należy – zgodnie z żądaniem skarżącej – obciążyć je jego własnymi kosztami oraz kosztami poniesionymi przez skarżącą.
Ponadto na podstawie art. 138 § 3 regulaminu postępowania Sąd może rozstrzygnąć, że interwenient pokrywa własne koszty. Interwenient, który popierał żądania EUIPO, pokrywa własne koszty.

Z powyższych względów
SĄD (czwarta izba)
orzeka, co następuje:

1)
Stwierdza się nieważność decyzji Czwartej Izby Odwoławczej Urzędu Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO) z dnia 4 grudnia 2015 r. (sprawa R 1052/2015‑4).

2)
EUIPO pokrywa własne koszty i koszty poniesione przez Pumę SE.

3)
Doosan Machine Tools Co. Ltd pokrywa własne koszty.

Kanninen
Schwarcz
Iliopoulos
Wyrok ogłoszono na posiedzeniu jawnym w Luksemburgu w dniu 26 września 2018 r.
Podpisy
Spis treści

Okoliczności powstania sporu

Żądania stron

Co do prawa

W przedmiocie właściwego kręgu odbiorców

W przedmiocie podobieństwa kolidujących ze sobą znaków towarowych

W przedmiocie renomy wcześniejszych znaków towarowych

W przedmiocie charakteru odróżniającego wcześniejszych znaków towarowych

W przedmiocie kosztów
(
*1
)	Język postępowania: angielski.
(
i
)	Punkty 22, 24 i 94 w niniejszym tekście były przedmiotem zmian o charakterze językowym po pierwotnym umieszczeniu na stronie internetowej.