CELEX: 62016TJ0133
Politika ekonomika u monetarja
Superviżjoni prudenzjali ta’ istituzzjonijiet ta’ kreditu
Artikolu 4(1)(e) u (3) tar-Regolament (UE) Nru 1024/2013
Persuni li effettivament jidderiġu n-negozju ta’ istituzzjoni ta’ kreditu
Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36/UE u t-tieni paragrafu tal-Artikolu L. 511-13 tal-Kodiċi Monetarju u Finanzjarju Franċiż
Prinċipju tal-għoti mhux kumulattiv tal-presidenza tal-korp ta’ ġestjoni ta’ istituzzjoni ta’ kreditu fil-funzjoni superviżorja tiegħu ma’ funzjoni ta’ Direttur Ġenerali fl-istess stabbiliment
Artikolu 88(1)(e) tad-Direttiva 2013/36 u Artikolu L. 511-58 tal-Kodiċi Monetarju u Finanzjarju Franċiż

Il-fatti li wasslu għall-kawża
Crédit agricole huwa grupp bankarju mhux ċentralizzat irregolat mill-Artikoli L. 512–20 sa L. 512–54 tal-Kodiċi Monetarju u Finanzjarju Franċiż (iktar ’il quddiem is-“CMF”). Dan huwa organizzat fi tliet livelli: fondi ta’ kreditu agrikolu reċiproku fuq livell lokali, fondi ta’ kreditu agrikolu reċiproku fuq livell reġjonali u, fuq livell nazzjonali, korp ċentrali, Crédit Agricole SA.
Crédit agricole ġiet ikkwalifikata bħala grupp sinifikanti taħt superviżjoni prudenzjali fis-sens tal-Artikolu 6 tar-Regolament tal-Kunsill (UE) Nru 1024/2013, tal-15 ta’ Ottubru 2013, li jikkonferixxi kompiti speċifiċi lill-Bank Ċentrali Ewropew fir-rigward ta’ politiki relatati mas-superviżjoni prudenzjali ta’ istituzzjonijiet ta’ kreditu (
ĠU 2013, L 287, p. 63
) u għaldaqstant huwa suġġett, għall-kompiti elenkati fl-Artikolu 4(1) ta’ dan ir-regolament, għas-superviżjoni prudenzjali biss tal-Bank Ċentrali Ewropew (BĊE).
Fit-8, fl-10, fl-14 u fl-24 ta’ April 2015, il-korp ċentrali ta’ Crédit agricole, fuq talba tar-rikorrenti, il-Caisse régionale de crédit agricole mutuel Alpes Provence (rikorrenti fil-Kawża T‑133/16), il-Caisse régionale de crédit agricole mutuel Nord Midi-Pyrénées (rikorrenti fil-Kawża T‑134/16), il-Caisse régionale de crédit agricole mutuel Charente-Maritime Deux-Sèvres (rikorrenti fil-Kawża T‑135/16) u l-Caisse régionale de crédit agricole mutuel Brie Picardie (rikorrenti fil-Kawża T‑136/16), talab mingħand l-Awtorità ta’ kontroll prudenzjali u ta’ riżoluzzjoni (iktar ’il quddiem l-“AKPR”) l-approvazzjoni tal-ħatra tas-Sur B, tas-Sur C, tas-Sur T u tas-Sur W bħala Presidenti tal-Bordijiet tat-Tmexxija u “diretturi effettivi” tar-rikorrenti.
Skont l-Artikolu 93 tar-Regolament (UE) Nru 468/2014 tal-Bank Ċentrali Ewropew, tas-16 ta’ April 2014, li jistabbilixxi qafas għal kooperazzjoni fi ħdan il-Mekkaniżmu Superviżorju Uniku bejn il-Bank Ċentrali Ewropew u l-awtoritajiet nazzjonali kompetenti u ma’ awtoritajiet nazzjonali nominati (Regolament Qafas tal-MSU) (
ĠU 2014, L 141, p. 1
), dawn it-talbiet ġew innotifikati permezz mill-AKPR lill-BĊE. Id-dokumenti kollha meħtieġa kienu rċevuti mill-BĊE fit-8 ta’ Ġunju 2015.
Fil-31 ta’ Awwissu 2015, il-BĊE informa lil kull waħda mir-rikorrenti u lill-korp ċentrali ta’ Crédit agricole bl-intenzjoni tiegħu li ma japprovax il-ħatra tas-Sur B, tas-Sur C, tas-Sur T u tas-Sur W bħala “diretturi effettivi” tar-rikorrenti u tahom l-opportunità li jressqu l-osservazzjonijiet tagħhom skont l-Artikolu 31 tar-Regolament Qafas tal-MSU.
Fit-30 ta’ Settembru 2015, il-korp ċentrali ta’ Crédit agricole talab lill-BĊE s-sospensjoni tal-proċedura għar-raġuni li l-intenzjoni tal-BĊE li ma japprovax il-ħatra tas-Sur B, tas-Sur C, tas-Sur T u tas-Sur W hija bbażata fuq il-pożizzjoni 2014-P-07 tal-AKPR “dwar il-ħatra ta’ “diretturi” fis-sens tal-Artikolu L. 511–13 u tal-Artikolu L. 532–2 [CMF]” (iktar ’il quddiem il-“pożizzjoni 2014-P-07 tal-AKPR”) li l-legalità tagħhom kienet ikkontestata quddiem il-Conseil d’État (il-Kunsill tal-Istat, Franza).
Permezz ta’ erba’ deċiżjonijiet tas-7 ta’ Ottubru 2015, fl-ewwel lok, il-BĊE, għal kull waħda mir-rikorrenti, irrifjuta li jilqa’ t-talba għal sospensjoni, minħabba li d-deċiżjonijiet li adottati minnu ma kellhomx bħala bażi legali l-pożizzjoni 2014-P-07 tal-AKPR. Fit-tieni lok, dan approva l-ħatra tas-Sur B, tas-Sur C, tas-Sur T u tas-Sur W bħala presidenti tal-bord tad-diretturi ta’ kull waħda mir-rikorrenti. Fit-tielet lok, hija opponiet li s-Sur B, s-Sur C, s-Sur T u s-Sur W jwettqu fl-istess ħin il-funzjoni ta’ “direttur effettiv” ta’ kull waħda mir-rikorrenti.
Sabiex jiġġustifika dan ir-rifjut, il-BĊE irrileva li d-Direttiva 2013/36/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tas-26 ta’ Ġunju 2013, dwar l-aċċess għall-attività tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu u s-superviżjoni prudenzjali tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu u tad-ditti tal-investiment, li temenda d-Direttiva 2002/87/KE u li tħassar id-Direttivi 2006/48/KE u 2006/49/KE (
ĠU 2013, L 176, p. 338
) kien fiha dispożizzjonijiet dwar il-governanza tajba tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu, fosthom l-Artikolu 88(1)(e) tagħha, li jipprojbixxi, fil-prinċipju, lill-president tal-korp ta’ ġestjoni, fil-funzjoni superviżorja tiegħu ta’ istituzzjoni ta’ kreditu, milli jeżerċita simultanjament il-funzjoni ta’ direttur ġenerali fi ħdan l-istess istituzzjoni. Dan enfasizza li l-għan ta’ din il-projbizzjoni, deskritta fil-premessa 57 tad-Direttiva 2013/36, kien li tiżgura kritika kostruttiva tal-istrateġija tal-istituzzjoni minn membri mhux eżekuttivi tal-korp ta’ ġestjoni. Barra minn hekk, dan enfasizza li, skont l-Artikolu 4(3) tar-Regolament Nru 1024/2013, huwa kien marbut li jagħmel użu mill-Artikolu L. 511–58 tas-CMF, li jittrasponi l-Artikolu 88(1)(e) tad-Direttiva 2013/36. Dan fakkar li dan l-Artikolu kien jipprekludi, bħala prinċipju, li l-presidenza tal-Bord ta’ Tmexxija jew kwalunkwe korp ieħor li jwettaq funzjonijiet ta’ sorveljanza ekwivalenti ta’ istituzzjoni ta’ kreditu jew ta’ kumpannija ta’ finanzjament tkun eżerċitata mid-Direttur Ġenerali jew minn persuna li teżerċita funzjonijiet ta’ tmexxija ekwivalenti. Dan irrileva wkoll li l-premessa 54 ta’ din id-direttiva kienet tippermetti lill-Istati Membri li jintroduċu prinċipji u standards ta’ governanza ulterjuri flimkien ma’ dawk meħtieġa mill-imsemmija direttiva.
Il-BĊE innota li mill-Artikolu L. 511–52-IV tas-CMF jirriżulta li l-funzjonijiet li jippermettu lil persuna li tikseb l-approvazzjoni bħala “direttur effettiv” fis-sens tal-Artikolu L. 511–13 tas-CMF kienu dawk ta’ direttur ġenerali, ta’ direttur ġenerali delegat, ta’ membru tal-bord eżekuttiv jew ta’ direttur ġenerali uniku. Dan irrefera wkoll għall-pożizzjoni 2014-P-07 tal-AKPR, li minnha jirriżulta li huma fdati f’idejn il-President tal-korp ta’ ġestjoni fil-funzjoni superviżorja tiegħu, inkarigat li jidderiġi l-ħidma ta’ dan il-korp, funzjonijiet u kompiti ta’ sorveljanza mhux eżekuttivi li huma differenti minn dawk tal-funzjonijiet eżekuttivi tad-Direttur Ġenerali, skont il-liġi tal-kumpanniji Franċiża.
Minn dan, il-BĊE iddeduċa li fil-prinċipju, kellu jkun hemm separazzjoni bejn l-eżerċizzju tal-funzjonijiet eżekuttivi u mhux eżekuttivi fi ħdan korp ta’ ġestjoni. Minn dan ikkonkluda li, minħabba l-ħatra tagħhom bħala Presidenti tal-Bordijiet tad-Diretturi u fin-nuqqas ta’ talbiet għal deroga, is-Sur B, is-Sur C, is-Sur T u s-Sur W ma setgħux jiġu approvati bħala “diretturi effettivi” tar-rikorrenti.
Fis-6 ta’ Novembru 2015, ir-rikorrenti talbu r-reviżjoni ta’ kull waħda minn dawn id-deċiżjonijiet skont l-Artikolu 24 tar-Regolament Nru 1024/2013, moqri flimkien mal-Artikolu 7 tad-Deċiżjoni 2014/360/UE tal-BĊE, tal-14 ta’ April 2014, dwar l-istabbiliment ta’ Bord Amministrattiv ta’ Rieżami u r-Regoli Operattivi tiegħu (
ĠU 2014, L 175, p. 47
). Fl-10 ta’ Diċembru 2015, saret seduta quddiem il-Kummissjoni Amministrattiva ta’ Reviżjoni (iktar ’il quddiem il-“kummissjoni ta’ reviżjoni”).
Fis-17 ta’ Diċembru 2015, il-kummissjoni ta’ reviżjoni tat opinjoni komuni għall-Kawżi T-133/16 sa T-136/16 fejn iddikjarat il-legalità tad-deċiżjonijiet tal-BĊE. Din enfasizzat li r-rikorrenti, permezz ta’ erba’ lmenti, kienu jikkontestaw l-assimilazzjoni mill-BĊE tal-kunċett ta’ “direttur effettiv” b’dak ta’ direttur eżekuttiv. Il-BĊE osserva wkoll li r-rikorrenti sostnew li n-nomina tal-president tal-bord tad-diretturi bħala “direttur effettiv”, mhux talli ma hijiex f’kontradizzjoni mal-projbizzjoni kontra l-kumulu tal-funzjonijiet superviżorji u eżekuttivi, iżda tippermetti bilanċ fil-governanza tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu permezz tal-ħatra ta’ “direttur effettiv” mhux subordinat għad-direttur ġenerali.
Fl-ewwel lok, il-kummissjoni ta’ reviżjoni qies li minn qari kkombinat tal-Artikoli L. 511–13 u L. 511–52 tas-CMF kien jirriżulta li, anki jekk il-missjonijiet ta’ “direttur effettiv” ma kinux iddefiniti, din il-funzjoni kienet ikkunsidrata bħala mandat eżekuttiv, simili għal dak ta’ direttur ġenerali jew ta’ direttur ġenerali delegat, filwaqt li l-president tal-bord tad-diretturi kien ikklassifikat fost id-diretturi mhux eżekuttivi.
Fit-tieni lok, il-kummissjoni ta’ reviżjoni rreferiet għall-prinċipju ta’ nuqqas ta’ kumulu tal-funzjonijiet bejn il-president tal-korp ta’ ġestjoni u d-direttur ġenerali, li jinsab fl-Artikolu 88(1)(e) tad-Direttiva 2013/36 u traspost fl-Artikolu L. 511–58 tas-CMF. Minn dan hija ddeduċiet li din ir-regola kienet tipprekludi lill-president tal-bord tad-diretturi milli jeżerċita funzjonijiet eżekuttivi ekwivalenti għal dawk ta’ direttur ġenerali.
Fit-tielet lok, il-kummissjoni ta’ reviżjoni eżaminat il-prerogattivi tal-president tal-bord tad-diretturi tar-rikorrenti. B’risposta għall-argumentazzjoni tagħhom ibbażata fuq il-fatt li l-Liġi Nru 47–1175 tal-10 ta’ Settembru 1947 dwar l-istatut ta’ kooperazzjoni (JORF tal-11 ta’ Settembru 1947, p. 9088, iktar ’il quddiem il-“liġi tal-10 ta’ Settembru 1947 dwar l-istatut ta’ kooperazzjoni”) ma kinitx tipprevedi allokazzjoni bejn id-diversi funzjonijiet fi ħdan il-bord tad-diretturi, din qieset li kellha teżisti distinzjoni bejn il-funzjonijiet ta’ superviżorji u eżekuttivi fi ħdan il-bord tad-diretturi, sabiex tiġi żgurata l-osservanza tar-regola stabbilita fl-Artikolu L. 511–58 tas-CMF.
Fir-raba’ lok, il-kummissjoni ta’ reviżjoni eżaminat l-argumentazzjoni tar-rikorrenti bbażata fuq il-fatt li l-ħatra tal-president tal-bord tad-diretturi bħala “direttur effettiv” allegatament tippermetti applikazzjoni tal-prinċipju ta’ “erba’ għajnejn”, previst fl-Artikolu L. 511–13 tas-CMF, li huwa iktar konformi mat-tfittxija ta’ bilanċ tal-poter milli n-nomina ta’ “direttur effettiv” marbut ġerarkikament mad-direttur ġenerali. Din irrilevat li kien meħtieġ li jittieħed inkunsiderazzjoni l-prinċipju tas-separazzjoni tal-funzjonijiet superviżorji u eżekuttivi introdott mid-Direttiva 2013/36 u traspost fl-Artikolu L. 511–58 tas-CMF u enfasizzat ir-rwol essenzjali tal-funzjoni ta’ sorveljanza fil-governanza tajba ta’ istituzzjoni ta’ kreditu.
Minn dan, din ddeduċiet li minn qari kkombinat tal-Artikoli L. 511–13, L. 511–52 u L. 511–58 tas-CMF kien jirriżulta li “direttur effettiv” jeżerċita l-funzjonijiet eżekuttivi devoluti lid-direttur ġenerali jew lil persuna li twettaq funzjonijiet ekwivalenti u li, sa fejn il-president tal-bord tad-diretturi ma jistax jeżerċita tali funzjonijiet, dan ma jistax jinħatar bħala “direttur effettiv”. B’hekk, il-kummissjoni ta’ reviżjoni ssostitwixxiet id-deċiżjonijiet tas-7 ta’ Ottubru 2015 permezz ta’ deċiżjonijiet b’kontenut identiku.
Kien għalhekk li, fid-29 ta’ Jannar 2016, il-BĊE adotta d-deċiżjonijiet ECB/SSM/2016-969500TJ5KRTCJQWXH05/98, ECB/SSM/2016‑969500TJ5KRTCJQWXH05/100, ECB/SSM/2016‑969500TJ5KRTCJQWXH05/101 u ECB/SSM/2016‑969500TJ5KRTCJQWXH05/99, b’applikazzjoni tal-Artikolu 4(1)(e) tar-Regolament Nru 1024/2013, tal-Artikolu 93 tar-Regolament Nru 468/2014 u tal-Artikoli L. 511-13, L. 511-52, L. 511-58, L. 612-23-1 u R. 612-29-3 tas-CMF (iktar ’il quddiem imsejħa flimkien is-“id-deċiżjonijiet ikkontestati”), li, b’applikazzjoni tal-Artikolu 24(7) tar-Regolament Nru 1024/2013, ħassru u ssostitwixxew id-deċiżjonijiet tas-7 ta’ Ottubru 2015, filwaqt li żammew kontenut identiku.
Fit-30 ta’ Ġunju 2016, il-Kunsill tal-Istat adotta sentenza li fiha kkonkluda dwar il-legalità tal-pożizzjoni 2014-P-07 tal-AKPR u pprovda, f’din l-okkażjoni, interpretazzjoni tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu L. 511–13 u tal-Artikolu L. 511–58 tas-CMF.
Il-proċedura u t-talbiet tal-partijiet
Permezz ta’ rikorsi ppreżentati fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fid-29 ta’ Marzu 2016, ir-rikorrenti ppreżentaw dawn ir-rikorsi.
Permezz ta’ atti ppreżentati fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fl-4 ta’ Lulju 2016, il-Kummissjoni Ewropea talbet li tintervjeni insostenn tat-talbiet tal-BĊE.
Permezz ta’ deċiżjoni tal-1 ta’ Awwissu 2016, il-President tar-Raba’ Awla tal-Qorti Ġenerali ddeċieda li jgħaqqad il-Kawżi T-133/16 sa T-136/16 għall-finijiet tal-fażi bil-miktub tal-proċedura, tal-eventwali fażi orali tal-proċedura u tad-deċiżjoni li ttemm l-istanza. Permezz ta’ deċiżjoni tal-istess jum, il-President tar-Raba’ Awla tal-Qorti Ġenerali aċċetta li l-Kummissjoni tintervjeni insostenn tat-talbiet tal-BĊE.
Peress li l-kompożizzjoni tal-Awli tal-Qorti Ġenerali nbidlet, l-Imħallef Relatur ġie assenjat lit-Tieni Awla, u għalhekk din il-kawża ġiet assenjata lil din l-Awla.
Fuq proposta tat-Tieni Awla, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet, skont l-Artikolu 28 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti Ġenerali, li tirreferi l-kawża quddiem kulleġġ ġudikanti estiż.
Fuq proposta tal-Imħallef Relatur, il-Qorti Ġenerali (It-Tieni Awla Estiża) iddeċidiet li tiftaħ il-fażi orali tal-proċedura.
It-trattazzjoni u r-risposti tal-partijiet għall-mistoqsijiet magħmula mill-Qorti Ġenerali nstemgħu matul is-seduta tat-23 ta’ Ottubru 2017.
Ir-rikorrenti jitolbu lill-Qorti Ġenerali jogħġobha tannulla d-deċiżjonijiet ikkontestati.
Il-BĊE u l-Kummissjoni jitolbu lill-Qorti Ġenerali sabiex jogħġobha:
–
tiċħad ir-rikors;
–
tikkundanna lir-rikorrenti għall-ispejjeż.
Id-dritt
Insostenn tar-rikors, ir-rikorrenti jressqu argumentazzjoni li tista’ titqies li hija artikolata f’erba’ aggravji bbażati, l-ewwel, fuq ksur tal-Artikolu 13 tad-Direttiva 2013/36 u tal-Artikolu L. 511–13 tas-CMF, it-tieni, fuq ksur tal-Artikolu L. 511–52-IV tas-CMF, it-tielet, fuq ksur tal-Artikolu L. 511–13 u tal-Artikoli 13 u 88 tad-Direttiva 2013/36, ir-raba’, u sussidjarjament, fuq ksur tal-Artikolu L. 511–58 tas-CMF.
Il-BĊE jsostni li l-erba’ motivi għandhom jiġu miċħuda bħala infondati. Il-Kummissjoni tqis li l-ewwel tliet motivi għandhom jiġu miċħuda bħala ineffettivi u li r-raba’ għandu jiġi miċħud bħala infondat. Sussidjarjament, din issostni li l-ewwel tliet motivi għandhom jiġu miċħuda bħala infondati.
Għandu jiġi rrilevat li, fil-kuntest tal-ewwel motiv, ir-rikorrenti jsostnu li, billi l-kunċett ta’ amministrazzjoni effettiva ġie inkluż f’dak ta’ amministrazzjoni ġenerali, il-BĊE biddel it-tifsira tal-Artikolu L. 511–13 tas-CMF u tal-Artikolu 13 tad-Direttiva 2013/36. Permezz tat-tieni motiv, dawn jikkritikaw lill-BĊE talli wettaq żball ta’ dritt meta mill-Artikolu L. 511–52-IV tas-CMF iddeduċa li huma biss il-funzjonijiet ta’ direttur ġenerali, ta’ direttur ġenerali delegat, ta’ membru tal-bord eżekuttiv jew ta’ direttur ġenerali uniku li jippermettu li tinkiseb l-approvazzjoni bħala “direttur effettiv”. Permezz tat-tielet motiv, huma jsostnu li r-regola ta’ nuqqas ta’ kumulu bejn il-funzjonijiet tal-president tal-bord tad-diretturi u tad-direttur ġenerali ma jinvolvix li l-kunċett ta’ “tmexxija effettiva” jiġi ridott għall-eżerċizzju tal-funzjonijiet eżekuttivi biss. Fir-rigward tar-raba’ motiv, dan tqajjem b’mod sussidjarju, fil-każ li l-Qorti Ġenerali kellha tqis li huma biss il-membri tal-korp ta’ ġestjoni b’funzjonijiet eżekuttivi li jistgħu jiġu kklassifikati bħala “diretturi effettivi”. F’dan il-motiv, ir-rikorrenti jsostnu li l-BĊE wettaq żball fl-interpretazzjoni tal-Artikolu L. 511–58 tas-CMF, peress li din id-dispożizzjoni ma tipprekludix lill-president tal-bord tad-diretturi milli jeżerċita kull funzjoni eżekuttiva, iżda biss il-funzjoni ta’ direttur ġenerali.
Għandu jiġi rrilevat li l-ewwel tliet motivi għandhom bħala fattur komuni l-fatt li jirrigwardaw l-interpretazzjoni ppreferita mill-BĊE fid-deċiżjonijiet ikkontestati tal-kunċett ta’ “direttur effettiv”. Jeħtieġ għalhekk li dawn jiġu eżaminati flimkien.
Fuq l-ewwel tliet motivi, ibbażati fuq interpretazzjoni żbaljata mill-BĊE tal-kunċett ta’ “direttur effettiv”
Kif jirriżulta mill-punti 9 u 18 iktar ’il fuq, fid-deċiżjonijiet ikkontestati, il-BĊE ikkonkluda li l-kunċett ta’ “direttur effettiv” ta’ istituzzjoni ta’ kreditu kellu jinftiehem bħala li jkopri lid-diretturi b’funzjonijiet eżekuttivi, bħad-direttur ġenerali, id-direttur ġenerali delegat, il-membri tal-bord eżekuttiv jew id-direttur ġenerali uniku. Barra minn hekk, għandu jiġi rrilevat li l-BĊE, b’riferiment għall-kunċett ta’ “direttur effettiv” ta’ istituzzjoni ta’ kreditu, ried jirreferi “għall-persuni [li jidderiġu] effettivament l-attivitajiet tal-istituzzjoni ta’ kreditu” fis-sens tal-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36 u għall-persuni li jiżguraw it-“[tmexxija effettiva ta]n-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu” fis-sens tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu L. 511–13 tas-CMF.
Fil-fatt, b’applikazzjoni tal-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36, “[l]-awtoritajiet kompetenti għandhom jagħtu awtorizzazzjoni biex tinbeda l-attività ta’ istituzzjoni ta’ kreditu biss meta jkun hemm mill-inqas żewġ persuni li effettivament imexxu n-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu”. Skont it-tieni subparagrafu tal-Artikolu L. 511–13 tas-CMF, “[it-]tmexxija effettiva tan-negozju tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu, inklużi l-fergħat tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu msemmija fil-paragrafu I tal-Artikolu L. 511–10, jew tal-kumpaniji ta’ finanzjament għandha titwettaq minn żewġ persuni jew iktar”.
Preliminarjament, għandu jiġi eżaminat l-argument tal-Kummissjoni bbażat fuq in-natura allegatament ineffettiva ta’ dawn it-tliet motivi. Huwa sostnut li r-regoli li r-rikorrenti jinvokaw il-ksur tagħhom ma jikkostitwixxux il-bażi ġuridika tar-rifjut tal-BĊE li japprova l-ħatra bħala “diretturi effettivi” tal-presidenti tal-bordijiet tad-diretturi tar-rikorrenti, liema bażi ġuridika tinsab biss fl-Artikolu 88(1)(e) tad-Direttiva 2013/36 u fl-Artikolu L. 511–58 tas-CMF, li dan tal-aħħar jikkostitwixxi t-traspożizzjoni tal-ewwel fid-dritt Franċiż.
Fid-deċiżjonijiet ikkontestati, il-BĊE rrifjuta li l-presidenti tal-bordijiet tad-diretturi tar-rikorrenti jwettqu fl-istess ħin il-funzjoni ta’ “direttur effettiv”. Dan qies li l-ħatra tal-presidenti tal-bord tad-diretturi ta’ kull waħda mir-rikorrenti bħala “diretturi effettivi” tikser il-prinċipju ta’ nuqqas ta’ kumulu tal-presidenza tal-korp ta’ ġestjoni ta’ istituzzjoni ta’ kreditu fil-funzjoni superviżorja tagħha u tal-funzjoni ta’ direttur ġenerali fi ħdan l-istess istituzzjoni, li jinsab fl-Artikolu 88(1)(e) tad-Direttiva 2013/36 u traspost fl-ewwel paragrafu tal-Artikolu L. 511–58 tas-CMF, li jippreċiża li “il-presidenza tal-kunsill amministrattiv jew ta’ kull korp ieħor li jwettaq funzjonijiet ta’ sorveljanza ekwivalenti ta’ istituzzjoni ta’ kreditu jew ta’ kumpannija ta’ finanzjament tista’ tiġi eżerċitata mid-direttur ġenerali jew minn persuna li teżerċita funzjonijiet ta’ tmexxija ekwivalenti”.
Għandu jiġi kkonstatat li tali raġunament huwa bbażat neċessarjament fuq il-premessa tal-BĊE li tikkonsisti fit-tqabbil tat-tmexxija effettiva tal-attivitajiet ta’ istituzzjoni ta’ kreditu, prevista fl-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36 u fl-Artikolu L. 511–13 tas-CMF, mal-eżerċizzju tal-funzjonijiet eżekuttivi fi ħdan l-istituzzjoni.
Dan it-tqabbil jidher, barra minn hekk, espliċitament fid-deċiżjonijiet ikkontestati peress li l-BĊE jenfasizza li “t-Taqsima IV tal-Artikolu L. 511–52 [tas-CMF] tiddeskrivi l-funzjonijiet li jippermettu lill-persuna maħtura tikseb l-approvazzjoni bħala direttur effettiv kif ġej: […] il-funzjonijiet ta’ direttur ġenerali, ta’ direttur ġenerali delegat, ta’ membru tal-bord eżekuttiv, ta’ direttur ġenerali uniku”. Dan irrefera wkoll għall-pożizzjoni 2014-P-07 tal-AKPR, li minnha jirriżulta li huma fdati f’idejn il-President tal-korp ta’ ġestjoni fil-funzjoni superviżorja tiegħu, inkarigat li jidderieġi l-ħidma ta’ dan il-korp, funzjonijiet u kompiti ta’ sorveljanza mhux eżekuttivi li huma differenti minn dawk tal-funzjonijiet eżekuttivi tad-Direttur Ġenerali, skont il-liġi tal-kumpanniji Franċiża.
Għaldaqstant, sa fejn id-deċiżjonijiet ikkontestati huma bbażati fuq il-premessa tal-BĊE li tikkonsisti f’li jqabbel it-tmexxija effettiva tan-negozju ta’ istituzzjoni ta’ kreditu mal-eżerċizzju tal-funzjonijiet eżekuttivi fi ħdan l-istituzzjoni msemmija u sa fejn, permezz tal-ewwel tliet motivi, ir-rikorrenti jikkontestaw il-fondatezza ta’ din il-premessa, dawn it-tliet motivi ma jistgħux ikunu ineffettivi kif sostnut mill-Kummissjoni. Fil-fatt, fl-ipoteżi fejn dawn il-motivi jirriżultaw fondati, ma jistax jiġi eskluż li dawn ikollhom impatt fuq il-legalità tad-deċiżjonijiet ikkontestati.
Għaldaqstant, l-argumentazzjoni tal-Kummissjoni bbażata fuq in-natura ineffettiva tal-ewwel tliet motivi għandha tiġi miċħuda.
Fil-kuntest tal-ewwel motiv, ibbażat fuq ksur tal-Artikolu 13 tad-Direttiva 2013/36 u tal-Artikolu L. 511–13 tas-CMF, ir-rikorrenti jsostnu li, billi qabbel il-kunċett ta’ “tmexxija effettiva” ma’ dak ta’ “amministrazzjoni għolja”, il-BĊE biddel it-tifsira ta’ dawn iż-żewġ dispożizzjonijiet. B’mod partikolari, f’dan ir-rigward, dawn josservaw li l-użu tal-espressjoni “persuni li effettivament imexxu n-negozju” fl-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36 ma jagħmel l-ebda riferiment għad-definizzjoni ta’ “amministrazzjoni għolja” skont l-Artikolu 3(1)(9) ta’ din l-istess direttiva u minn dan jikkonkludu li “direttur effettiv” ma huwiex neċessarjament membru tad-amministrazzjoni għolja. It-terminu “effettiv” għandu jinftiehem fis-sens litterali tiegħu, jiġifieri bħala li jirreferi għal dak li huwa “reali” jew dak li “jeżisti effettivament, realment”. Barra minn hekk, l-Artikolu 3(1)(9) tad-Direttiva 2013/36 ma jipprekludix li l-liġi nazzjonali tipprovdi li persuni li jeżerċitaw funzjoni ta’ sorveljanza jkollhom ukoll funzjonijiet eżekuttivi u ma jimplikax li huma biss il-membri tal-amministrazzjoni għolja li jistgħu jkunu kkwalifikati bħala “diretturi effettivi” jew li dawn għandhom ikunu responsabbli mill-ġestjoni ta’ kuljum tal-istituzzjoni ta’ kreditu. Barra minn hekk, il-kunċett ta’ “direttur effettiv” jirreferi għall-ġestjoni ta’ istituzzjoni ta’ kreditu, li għandha dimensjoni doppja, jiġifieri funzjoni ta’ sorveljanza u funzjoni eżekuttiva. Dawn jqisu wkoll li l-BĊE kien żbaljat meta ddeduċa minn dispożizzjonijiet oħra tas-CMF li huma biss id-diretturi li għandhom setgħat eżekuttivi li jistgħu jkunu kkwalifikati bħala effettivi. Finalment, ir-rikorrenti jsostnu li s-sentenza tal-Conseil d’État (il-Kunsill tal-Istat) tat-30 ta’ Ġunju 2016 ma tistax tiġi invokat utilment sabiex tiġġustifika r-rifjut l-presidenti tal-bord tad-diretturi tagħhom jinħatru bħala “diretturi effettivi”, peress li dik is-sentenza hija bbażata fuq interpretazzjoni żbaljata tal-istatus tagħhom bħala bank kooperattiv.
Fil-kuntest tat-tieni motiv, ibbażat fuq ksur tal-Artikolu L. 511–52-IV tas-CFM, ir-rikorrenti jikkritikaw lill-BĊE talli wettaq żball ta’ dritt meta ddeduċa minn dan l-Artikolu li huma biss il-funzjonijiet ta’ direttur ġenerali, ta’ direttur ġenerali delegat, ta’ membru tal-bord eżekuttiv jew ta’ direttur ġenerali uniku li jippermettu li tinkiseb l-approvazzjoni bħala “direttur effettiv”. Dawn ifakkru li l-iskop tal-Artikolu L. 511–52-IV tas-CMF ma huwiex li jiddeskrivi l-funzjonijiet li jippermettu l-ħatra bħala “direttur effettiv”, iżda biss li jintroduċi regoli li jillimitaw il-kumulu tal-mandati għall-finijiet li jiġi żgurat li d-diretturi jiddedikaw biżżejjed ħin għad-dmirijiet tagħhom. L-issuġġettar tad-“diretturi effettivi” għall-istess sistema bħad-diretturi eżekuttivi ma jimplikax l-assimilazzjoni tagħhom, meta kunċett ma jkunx iddefinit mis-sistema legali tiegħu. Dawn iżidu li l-kompiti speċifiċi mogħtija mis-CMF lid-“diretturi effettivi” jiġġustifikaw li jkunu suġġetti għal regoli ta’ nuqqas ta’ kumulu iktar restrittivi minn dawk applikabbli għal membri oħra tal-korp ta’ ġestjoni li jeżerċitaw funzjonijiet mhux eżekuttivi. Finalment, ir-rikorrenti jsostnu li l-BĊE kien żbaljat meta rrefera għall-Artikolu L. 511–52-IV tas-CMF għall-finijiet li jiddetermina l-funzjonijiet koperti mill-projbizzjoni ta’ kumulu stabbiliti mill-Artikolu L. 511–58 tas-CMF, peress li l-iskemi ta’ inkompatibbiltà msemmija f’dawn id-dispożizzjonijiet isegwu għanijiet differenti.
Fil-kuntest tat-tielet motiv, ibbażat fuq ksur tal-Artikolu L. 511–13 tas-CMF u tal-Artikoli 13 u 88 tad-Direttiva 2013/36, ir-rikorrenti jsostnu, essenzjalment, li r-regola ta’ nuqqas ta’ kumulu bejn il-funzjonijiet tal-president tal-bord tad-diretturi u tad-direttur ġenerali ma timplikax li l-kunċett ta’ tmexxija effettiva jitnaqqas għall-eżerċizzju tal-funzjonijiet eżekuttivi biss. Għalhekk, peress li l-korp ta’ ġestjoni jkun responsabbli kemm mill-funzjonijiet ta’ sorveljanza u eżekuttivi, huwa loġiku li dawn iż-żewġ kategoriji ta’ funzjoni jiġu rrappreżentati minn żewġ “diretturi effettivi”. Dawn isostnu li l-approċċ tal-BĊE, inkwantu jwassal għall-għażla bħala “diretturi effettivi”, minbarra lid-direttur ġenerali, anki lil assistent direttur ġenerali jew delegat, iwassal biex jitpoġġa indiskussjoni l-“prinċipju ta’ kontroll doppju” jew ir-“regola tal-erba’ għajnejn” li jimplementa l-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36, peress li d-“direttur effettiv” jinsab f’sitwazzjoni ta’ subordinazzjoni meta mqabbel mad-direttur ġenerali. Dawn jerġgħu jsostnu li l-konstatazzjoni ta’ inkompatibbiltà bejn il-funzjonijiet ta’ president tal-bord tad-diretturi u ta’ “direttur effettiv” hija bbażata fuq il-premessa żbaljata ta’ assimilazzjoni tad-“direttur effettiv” mad-direttur ġenerali. Finalment, ir-referenza magħmula mill-BĊE għat-tieni subparagrafu tal-Artikolu L. 511–58 tas-CMF hija irrilevanti, peress li din id-dispożizzjoni tikkonċerna esklużivament lill-fergħat ta’ istituzzjonijiet ta’ kreditu li għandhom l-uffiċċju prinċipali tagħhom barra mill-Unjoni Ewropea u tikkostitwixxi, għaldaqstant, “sistema ta’ inkompatibbiltà speċifika”.
Il-BĊE, sostnut mill-Kummissjoni, jikkontesta l-argumenti tar-rikorrenti.
Essenzjalment, permezz tal-ewwel tliet motivi, ir-rikorrenti jsostnu li l-BĊE wettaq żbalji ta’ liġi matul l-interpretazzjoni tal-kunċett ta’ “direttur effettiv” billi llimitah biss għall-membri tal-korp ta’ ġestjoni li għandu funzjonijiet eżekuttivi. Huma jikkontestaw, għaldaqstant, l-interpretazzjoni ppreferita mill-BĊE tal-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36 u tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu L. 511–13 tas-CMF. F’dan ir-rigward, għalkemm ir-rikorrenti, b’mod partikolari fil-kuntest tat-tieni u tat-tielet motivi, jirreferu għal dispożizzjonijiet oħra tad-Direttiva 2013/36, tas-CMF u għall-liġi tal-10 ta’ Settembru 1947 dwar l-istatut ta’ kooperazzjoni, dan sar bil-għan li jikkontestaw l-interpretazzjoni mogħtija mill-BĊE tal-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36 jew tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu L. 511–13 tas-CMF.
Għandu jitfakkar li d-deċiżjoni kkontestata ġiet adottata abbażi, b’mod partikolari, tal-Artikolu 4(1)(e) tar-Regolament Nru 1024/2013, li jgħid li “il-BĊE għandu, skont il-paragrafu 3 ta’ dan l-Artikolu, ikun esklussivament kompetenti biex iwettaq, għal finijiet superviżorji prudenzjali, il-kompiti li ġejjin b’rabta mal-istituzzjonijiet ta’ kreditu kollha stabbiliti fl-Istati Membri parteċipanti: […] jiżgura l-konformità mal-atti msemmija fl-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 4(3), li jimponi rekwiżiti fuq l-istituzzjonijiet ta’ kreditu biex jimplimentaw arranġamenti, inkluż ir-rekwiżiti kompetenti u xierqa għall-persuni responsabbli mill-ġestjoni ta’ istituzzjonijiet ta’ kreditu, proċessi għall-ġestjoni tar-riskji, mekkaniżmi interni ta’ kontroll, politiki u prattiki dwar remunerazzjoni sodi ta’ governanza u proċessi effikaċi ta’ valutazzjoni tal-adegwatezza tal-kapital intern, inklużi mudelli Bbażati fuq Klassifikazzjonijiet Interni”.
B’applikazzjoni tal-Artikolu 4(3) tar-Regolament Nru 1024/2013, “[g]ħall-fini tat-twettiq tal-kompiti kkonferiti lilu b’dan ir-Regolament, u bl-objettiv li jiġu żgurati standards għoljin ta’ superviżjoni, il-BĊE għandu japplika l-liġi rilevanti kollha tal-Unjoni, u fejn din il-liġi tal-Unjoni hija magħmula minn Direttivi, il-leġislazjzoni nazzjonali li tittrasponi dawk id-Direttivi”.
Għaldaqstant, skont l-Artikolu 4(3) tar-Regolament Nru 1024/2013, il-BĊE kien obbligat japplika mhux biss l-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36, iżda wkoll id-dispożizzjoni tad-dritt nazzjonali li tikkostitwixxi t-traspożizzjoni tiegħu, jiġifieri t-tieni subparagrafu tal-Artikolu L. 511–13 tas-CMF.
Għalhekk, l-Artikolu 4(3) tar-Regolament Nru 1024/2013 neċessarjament jimplika li l-Qorti Ġenerali għandha tevalwa l-legalità tad-deċiżjonijiet ikkontestati fid-dawl kemm tal-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36 kif ukoll tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu L. 511–13 tas-CMF.
Għaldaqstant, għall-finijiet li jiġi vverifikat jekk il-BĊE wettaqx l-iżbalji ta’ liġi allegati mir-rikorrenti, għandu jiġi ddeterminat is-sens mhux biss tal-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36, iżda wkoll dak tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu L. 511–13 tas-CMF.
Fuq l-interpretazzjoni tal-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36
Għandu jiġi rrilevat li l-espressjoni “persuni li effettivament imexxu n-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu” tintuża fl-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36 u fil-punt 7 tal-Artikolu 3(1) ta’ din l-istess direttiva, li jiddefinixxi korp ta’ ġestjoni bħala “korp jew korpi ta’ istituzzjoni, li jkunu maħturin skont il-liġi nazzjonali, li jingħataw is-setgħa li jistabbilixxu l-istrateġija, l-objettivi u d-direzzjoni ġenerali tal-istituzzjoni, u li jissorveljaw u jimmonitorjaw t-teħid ta’ deċiżjonijiet ta’ ġestjoni, u jinkludu l-persuni li effettivament imexxu n-negozju tal-istituzzjoni”.
Dawn huma l-uniċi darbtejn fejn tissemma din l-espressjoni fid-Direttiva 2013/36. B’hekk, ma jissemmewx “persuni li effettivament imexxu n-negozju tal-istituzzjoni” lanqas fid-definizzjoni tal-“korp ta’ ġestjoni fil-funzjoni superviżorja tiegħu” li tinsab fil-punt 8 tal-Artikolu 3(1) tad-Direttiva 2013/36, u lanqas fid-definizzjoni tal-“amministrazzjoni għolja” li tinsab fil-punt 9 tal-Artikolu 3(1) ta’ din l-istess direttiva.
Peress li l-espressjoni “persuni li effettivament imexxu n-negozju tal-istituzzjoni” użata fl-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36 ma hijiex iddefinita f’din id-direttiva, jeħtieġ li ssir l-interpretazzjoni tagħha.
Skont ġurisprudenza stabbilita, għall-finijiet tal-interpretazzjoni ta’ dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni, għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni mhux biss il-kliem tagħha, iżda wkoll il-kuntest tagħha u l-għanijiet imfittxija mil-leġiżlazzjoni li minnha tagħmel parti (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas-7 ta’ Ġunju 2005, VEMW et,
C-17/03
,
EU:C:2005:362
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
B’mod partikolari, peress li l-interpretazzjonijiet litterali u storiċi ta’ regolament, u b’mod partikolari ta’ waħda mid-dispożizzjonijiet tiegħu, ma jippermettux li tiġi evalwata l-portata preċiża tiegħu, l-interpretazzjoni tar-regolament inkwistjoni għandha ssir kemm abbażi tal-għan tiegħu kif ukoll fuq l-istruttura ġenerali tiegħu (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal-31 ta’ Marzu 1998, Franza et vs Il-Kummissjoni,
C‑68/94 u C‑30/95
,
EU:C:1998:148
, punt
, u tal-25 ta’ Marzu 1999, Gencor vs Il-Kummissjoni,
T‑102/96
,
EU:T:1999:65
, punt
).
–
Fuq l-interpretazzjonijiet litterali u storiċi tal-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36
F’dak li jirrigwarda, fl-ewwel lok, l-interpretazzjoni litterali tal-espressjoni “żewġ persuni li effettivament imexxu n-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu” li tinsab fl-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36, għandu jiġi osservat li din tikkonsisti minn tliet elementi: qabel kollox, referenza għall-kunċett ta’ direzzjoni “mill-inqas żewġ persuni […] imexxu”, sussegwentement, avverbju li jikkwalifika din id-direzzjoni “effettivament” u, fl-aħħar nett, ir-referenza għas-suġġett ta’ din id-direzzjoni “[i]n-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu”.
L-ewwel nett, f’dak li jikkonċerna r-referenza għall-kunċett ta’ tmexxija, minn dan jirriżulta biss li l-persuni kkonċernati għandhom ikunu “diretturi” u għalhekk membri tal-korp ta’ ġestjoni kif iddefinit fil-punt 7 tal-Artikolu 2(1) tad-Direttiva 2013/36, fatt li huwa kkonfermat mill-kliem ta’ din l-aħħar dispożizzjoni, li ssemmi b’mod espliċitu l-preżenza fi ħdan il-korp ta’ ġestjoni tal-persuni li effettivament jmexxu n-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu.
Sa fejn kemm mill-premessa 56 tad-Direttiva 2013/36, li tgħid li “korp ta’ ġestjoni għandu jkollu funzjonijiet eżekuttivi u superviżorji”, kif ukoll mill-formulazzjoni tal-punt 7 tal-Artikolu 3(1) tagħha li l-korp ta’ ġestjoni għandu jinkludi lid-diretturi kollha, jirriżulta li dawn għandhom kompiti superviżorji jew eżekuttivi, peress li l-parteċipazzjoni tal-persuni li effettivament jidderiġu n-negozju tal-istituzzjoni fil-korp ta’ ġestjoni ma tippermettix, fiha nnifisha, li tiġi ddefinita l-portata preċiża ta’ din l-espressjoni.
It-tieni nett, f’dak li jirrigwarda l-avverbju “effettivament”, hekk kif jirriżulta mill-argumentazzjoni tal-partijiet, dan jista’ jinftiehem b’żewġ modi. Minn naħa, dan jista’ jinftiehem bħala li jimplika permanenza u realtà fl-attività tad-diretturi tal-istituzzjoni ta’ kreditu, kif isostnu r-rikorrenti, f’liema każ dan jista’ jkopri l-attività tad-diretturi mhux eżekuttivi, inkarigati b’funzjoni ta’ sorveljanza. Min-naħa l-oħra, dan jista’ jinftiehem bħala dirett lejn l-amministrazzjoni eżekuttiva tal-istituzzjoni ta’ kreditu, kif isostni l-BĊE, liema ħaġa tasal biex timplika li dan jista’ jikkonċerna biss lill-membri tal-korp ta’ ġestjoni involuti fl-amministrazzjoni għolja, kif iddefinit fil-punt 9 tal-Artikolu 3(1) tad-Direttiva 2013/36.
It-tielet nett, fir-rigward tar-referenza għas-suġġett ta’ din it-tmexxija effettiva, jiġifieri l-“attivitajiet ta’ negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu”, għandu jiġi kkonstatat li din pjuttost tidher li timplika li huma biss il-membri tal-korp ta’ ġestjoni li huma wkoll membri tal-amministrazzjoni għolja li jistgħu jitqiesu li effettivament jidderiġu istituzzjoni ta’ kreditu.
Fil-fatt, ir-referenza għat-“[tmexxija effettiva tal-]attivitajiet tal-istituzzjoni ta’ kreditu” tidher li hija kunċettwalment iktar qrib “[tal-]funzjonijiet eżekuttivi” u tar-responsabbiltà għall-“ġestjoni ta’ kuljum” tal-istituzzjoni ta’ kreditu msemmija fil-punt 9 tal-Artikolu 3(1) tad-Direttiva 2013/36, b’rabta mal-amministrazzjoni għolja, milli għas-“[sorveljanza u l-monitoraġġ tat-]teħid ta’ deċiżjonijiet ta’ ġestjoni”, li l-punt 8 tal-Artikolu 3(1) jinkariga bihom lill-korp ta’ ġestjoni fil-funzjoni superviżorja tiegħu.
Fit-tieni lok, f’dak li jirrigwarda l-interpretazzjoni storika tal-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36, għandu jiġi rrilevat li, għalkemm ġiet stabbilita kundizzjoni ta’ awtorizzazzjoni tal-istituzzjoni ta’ kreditu li tixbah lil dik li tinsab fl-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36 sa mill-Artikolu 3(2) tal-Ewwel Direttiva tal-Kunsill 77/780/KEE, tat-12 ta’ Diċembru 1977, dwar il-koordinazzjoni ta’ liġijiet, regolamenti u dispożizzjonijiet amministrattivi rigward il-bidu u l-eżerċizzju tan-negozju tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu (
ĠU 1977, L 322, p. 30
), il-formulazzjoni ta’ din il-kundizzjoni ġiet emendata fid-Direttiva 2013/36.
Fil-fatt, l-Artikolu 3(2) tad-Direttiva 77/780 jimponi “il-preżenza ta’ minn tal-inqas żewġ persuni biex effettivament imexxu n-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu.” B’mod analogu, l-Artikolu 6(1) tad-Direttiva 2000/12/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-20 ta’ Marzu 2000, rigward il-bidu u l-eżerċizzju tan-negozju ta’ l-istituzzjonijiet ta’ kreditu (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 6, Vol. 3, p. 272), u l-Artikolu 11(1) tad-Direttiva 2006/48/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-14 ta’ Ġunju 2006, rigward il-bidu u l-eżerċizzju tan-negozju ta’ l-istituzzjonijiet ta’ kreditu (tfassil mill-ġdid) (
ĠU 2006, L 177, p. 1
) kienu jimponu “mill-anqas żewġ persuni li effettivament jmexxu n-negozju ta’ l-istituzzjoni ta’ kreditu”.
Għandu jiġi kkonstatat li r-referenza għad-“[determinazzjoni] effettiva tal-orjentazzjoni tal-attività tal-istituzzjoni” setgħet eventwalment tinftiehem bħala diretta lejn funzjoni speċifika tal-korp ta’ ġestjoni kollu, li huwa kompetenti biex “jistabbilixx[i] l-istrateġija, l-objettivi u d-amministrazzjoni għolja tal-istituzzjoni”, skont il-punt 7 tal-Artikolu 3(1) tad-Direttiva 2013/36.
Fir-rigward tal-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36, għar-raġunijiet esposti fil-punti 60 u 61 iktar ’il fuq, ir-referenza għal “[tmexxija effettiva ta]n-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu” tidher li hija kunċettwalment iktar qrib tal-“funzjonijiet eżekuttivi” u tar-responsabbiltà tal-“ġestjoni ta’ kuljum” tal-istituzzjoni ta’ kreditu msemmija fil-punt 9 tal-Artikolu 3(1) tad-Direttiva 2013/36 b’rabta mal-amministrazzjoni għolja.
Għalhekk, l-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36 huwa kkaratterizzat mill-evoluzzjoni ta’ formulazzjoni li tgħaddi minn referenza li tista’ tapplika għall-membri kollha tal-korp ta’ ġestjoni għal referenza intiża biex tidentifika biss lill-membri tagħhom li jipparteċipaw fl-amministrazzjoni għolja tal-istituzzjoni.
Fid-dawl ta’ dak li ntqal, għandu jiġi konkluż li l-interpretazzjonijiet litterali u storiċi tal-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36 għandhom pjuttost tendenza li jimplikaw li l-espressjoni “żewġ persuni li effettivament imexxu n-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu” għandha tinftiehem bħala referenza għall-membri tal-korp ta’ ġestjoni li jaqgħu wkoll taħt l-amministrazzjoni għolja tal-istituzzjoni ta’ kreditu.
Madankollu, dawn l-interpretazzjonijiet ma jippermettux, waħedhom, li jiġi ddeterminat b’ċertezza s-sens tal-espressjoni użata fl-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36, peress li d-direttiva msemmija ma tistabbilixxi ebda rabta espliċita bejn l-appartenenza lill-amministrazzjoni għolja tal-istituzzjoni ta’ kreditu u “[t-tmexxija effettiva ta]n-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu”. Għaldaqstant, skont il-ġurisprudenza msemmija fil-punt 55 iktar ’il fuq, għandu jiġi vverifikat jekk din il-konklużjoni hijiex sostnuta mill-interpretazzjonijiet teleoloġiċi u kuntestwali tal-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36.
–
Fuq l-interpretazzjonijiet teleoloġiċi u kuntestwali tal-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36
Għandu jiġi rrilevat li d-Direttiva 2013/36 hija siekta dwar l-iskop tal-Artikolu 13(1) tagħha, peress li ebda premessa ma hija ddedikata għal dan tal-aħħar. Barra minn hekk, dan l-għan ma jistax jiġi dedott mil-leġiżlazzjoni preċedenti.
Fil-fatt, la d-Direttiva 77/780, la d-Direttiva 2000/12 u lanqas id-Direttiva 2006/48 ma kienu jinkludu premessa li tikkjarifika l-għan tal-kundizzjoni ta’ awtorizzazzjoni lil istituzzjoni ta’ kreditu msemmija fil-punt 62 iktar ’il fuq.
F’dan ir-rigward, ir-rikorrenti jsostnu li l-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36, bl-istess mod bħad-dispożizzjonijiet rilevanti tad-Direttivi 77/780, 2000/12 u 2006/48, għandu għan marbut mal-governanza tajba tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu, li jikkonsisti fil-ħolqien ta’ prinċipju ta’ “kontroll doppju” jew ir-“regola ta’ erba’ għajnejn”, billi jevita l-konċentrazzjoni tal-poter f’idejn persuna waħda, u l-preżervazzjoni tal-effettività ta’ dan il-prinċipju jew ta’ din ir-regola timplika li, minbarra d-direttur ġenerali, hemm “direttur effettiv” ieħor li ma huwiex subordinat għalih, li huwa l-każ tal-president tal-bord tat-tmexxija.
Ċertament, in-natura obbligatorja tal-preżenza ta’ mill-inqas żewġ persuni li effettivament imexxu n-negozju ta’ istituzzjoni ta’ kreditu tista’ tinftiehem bħala intiża mhux biss biex tippermetti kontinwità fit-tmexxija effettiva ta’ istituzzjoni ta’ kreditu billi tevita li din tal-aħħar tista’ tiġi kompromessa f’każ ta’ impediment li jaffettwa lil direttur wieħed, iżda wkoll biex tistabbilixxi kontroll reċiproku bejn il-persuni li effettivament imexxu lill-istituzzjoni ta’ kreditu.
Madankollu, għandu jiġi rrilevat li, fir-rigward tal-governanza tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu, l-għanijiet tad-Direttiva 2013/36 jirriżultaw b’mod ċar mid-dikjarazzjoni tal-motivi tagħha u, b’mod partikolari, mill-premessi 53, 54 u 57.
B’hekk, fil-premessa 53 tad-Direttiva 2013/36, huwa indikat li “[p]unti debboli fil-governanza korporattiva f’għadd ta’ istituzzjonijiet kienu fattur li kkontribwixxa għat-teħid eċċessiv u imprudenti ta’ riskji fis-settur bankarju li wassal għall-falliment ta’ istituzzjonijiet individwali u problemi sistemiċi fl-Istati Membri u globalment[; i]d-dispożizzjonijiet ferm ġenerali dwar il-governanza tal-istituzzjonijiet u n-natura mhux vinkolanti ta’ parti sostanzjali tal-qafas ta’ governanza korporattiva, ibbażati essenzjalment fuq kodiċijiet ta’ kondotta volontarji, ma ffaċilitawx biżżejjed l-implimentazzjoni effikaċi ta’ prattiki validi ta’ governanza korporattiva mill-istituzzjonijiet”. F’dan ir-rigward, il-leġiżlatur enfasizza, fl-istess premessa, li “[f]’xi każijiet in-nuqqas ta’ kontrolli u ekwilibriji effettivi fi ħdan l-istituzzjonijiet irriżulta f’nuqqas ta’ sorveljanza effettiva tat-teħid ta’ deċiżjonijiet tad-diriġenza, li aggrava l-istrateġiji ta’ ġestjoni li jħarsu lejn l-immedjat u eċċessivament riskjużi”.
Bl-istess mod, fil-premessa 54 tad-Direttiva 2013/36, huwa indikat li, “[s]abiex jindirizzaw l-effett potenzjalment detrimentali ta’ miżuri ta’ governanza korporattiva mfassla ħażin fuq il-ġestjoni valida tar-riskji, l-Istati Membri għandhom jintroduċu prinċipji u standards sabiex jiżguraw is-sorveljanza effikaċi mill-korp ta’ ġestjoni.”
Finalment, fil-premessa 57 tad-Direttiva 2013/36, huwa ppreċiżat li, “[i]r-rwol tal-membri mhux eżekuttivi tal-korp ta’ ġestjoni fi ħdan istituzzjoni għandu jinkludi li jqajmu dubji kostruttivi għall-istrateġija tal-istituzzjoni biex b’hekk jikkontribwixxu għall-iżvilupp tagħha, l-iskrutinju tal-prestazzjoni tal-membri tal-korp ta’ ġestjoni fil-kisba ta’ objettivi maqbula; għandhom jiżguraw huma stess li l-informazzjoni finanzjarja hija preċiża u li l-kontrolli finanzjarji u s-sistemi ta’ ġestjoni tar-riskju huma robusti u jistgħu jiġu difiżi, l-iskrutinju tat-tfassil u l-implimentazzjoni tal-politika ta’ remunerazzjoni tal-istituzzjoni; u l-forniment ta’ opinjonijiet oġġettivi dwar ir-riżorsi, il-ħatriet u l-istandards ta’ imġiba.”
Għaldaqstant, mill-eżami tal-motivi tad-Direttiva 2013/36 jirriżulta li, minkejja li din tibqa’ siekta fir-rigward tal-iskop tar-regola li tidher fl-Artikolu 13(1) tagħha, hija tinkludi spjegazzjoni ċara tal-għan imfittex mil-leġiżlatur fir-rigward tar-regoli dwar il-governanza tajba tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu. Dan l-għan jikkonsisti f’sorveljanza effettiva tal-amministrazzjoni għolja minn membri mhux eżekuttivi tal-korp ta’ ġestjoni, li timplika bilanċ tal-poter fil-korp ta’ ġestjoni.
Dan jimmaterjalizza fl-Artikolu 88 tad-Direttiva 2013/36, intitolat “Arranġamenti ta’ governanza”, li jispeċifika, b’mod partikolari, fil-paragrafu 1(d) u (e) rispettivament, li “il-korp ta’ ġestjoni jrid ikun responsabbli li jipprovdi sorveljanza effikaċi tal-amministrazzjoni għolja;” u li “il-president tal-korp ta’ ġestjoni responsabbli fil-funzjoni superviżorja tiegħu għal istituzzjoni ma jridx fl-istess ħin jeżerċita l-funzjonijiet ta’ uffiċjal għoli superjuri fi ħdan l-istess istituzzjoni, dment li dan ma jkunx iġġustifikat mill-istituzzjoni u awtorizzat mill-awtoritajiet kompetenti”.
Minn dan neċessarjament jirriżulta li, fl-istruttura tad-Direttiva 2013/36, l-iskop li jirrigwarda l-amministrazzjoni tajba tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu — li magħha r-rikorrenti jipprovaw jorbtu l-interpretazzjoni tagħhom tal-Artikolu 13(1) ta’ din id-direttiva — tiddependi fuq il-kisba ta’ sorveljanza effettiva tal-amministrazzjoni għolja mill-membri mhux eżekuttivi tal-korp ta’ ġestjoni, li timplika bilanċ tal-poter fi ħdan il-korp ta’ ġestjoni. Issa, għandu jiġi kkonstatat li l-effettività ta’ tali sorveljanza tista’ tiġi kompromessa jekk il-president tal-korp ta’ ġestjoni fil-funzjoni superviżorja tiegħu, filwaqt li ma jokkupawx formalment il-funzjoni ta’ direttur ġenerali, huwa responsabbli b’mod konġunt mit-tmexxija effettiva tan-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu.
Għaldaqstant, anki jekk kemm l-Artikolu 3(2) tad-Direttiva 77/780 kif ukoll l-Artikolu 6(1) tad-Direttiva 2000/12 u l-Artikolu 11(1) tad-Direttiva 2006/48 setgħu eventwalment jiġu mifhuma bħala li jawtorizzaw in-nomina konġunta bħala “diretturi effettivi” tad-direttur ġenerali u tal-president tal-korp ta’ ġestjoni fil-funzjoni superviżorja tiegħu, għall-finijiet li jiġi permess “kontroll doppju” fid-direzzjoni tal-istituzzjoni ta’ kreditu, tali interpretazzjoni ma tistax tiġi segwita fir-rigward tad-Direttiva 2013/36, inkwantu din għandha regoli preċiżi dwar il-governanza tajba tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu, li jeskludu, fil-prinċipju, li l-president tal-korp ta’ ġestjoni fil-funzjoni superviżorja tiegħu tista’ tkun konġuntament responsabbli għat-tmexxija effettiva tal-attività tal-istituzzjoni ta’ kreditu.
Din il-konklużjoni ma hijiex invalidata mit-tfakkira li tinsab fil-premessa 55 tad-Direttiva 2013/36, li tgħid li:
“L-Istati Membri jużaw strutturi ta’ governanza differenti. Fil-parti l-kbira tal-każijiet tiġi użata struttura ta’ bord unitarju jew doppju, jew it-tnejn li huma. Id-definizzjonijiet użati f’din id-Direttiva huma maħsuba biex jinkludu l-istrutturi kollha eżistenti mingħajr ma jippromwovu l-ebda struttura partikolari. Huma purament funzjonali għall-fini tal-istabbiliment ta’ regoli mmirati għal eżitu partikolari irrispettivament mil-liġi nazzjonali dwar il-kumpanniji applikabbli għal istituzzjoni f’kull Stat Membru. Għalhekk id-definizzjonijiet m’għandhomx ifixklu l-allokazzjoni ġenerali tal-kompetenzi skont il-liġi nazzjonali dwar il-kumpanniji.”
Fil-fatt, kuntrarjament għal dak li jsostnu r-rikorrenti, tali interpretazzjoni ma tipprekludix l-eżistenza ta’ struttura unitarja ta’ bord tal-governanza ta’ istituzzjoni ta’ kreditu, fejn il-korp ta’ ġestjoni għandu kemm funzjonijiet eżekuttivi u superviżorji, iżda jirrigwarda biss l-organizzazzjoni tas-setgħat fi ħdan dan il-korp ta’ ġestjoni.
Fid-dawl ta’ dak li ntqal, mill-interpretazzjonijiet litterali, storiċi, teleoloġiċi u kuntestwali tal-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36 jirriżulta li l-espressjoni “żewġ persuni li effettivament imexxu n-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu” għandha tinftiehem bħala referenza għall-membri tal-korp ta’ ġestjoni li jaqgħu wkoll taħt l-amministrazzjoni għolja tal-istituzzjoni ta’ kreditu.
Fuq l-interpretazzjoni tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu L. 511–13 tas-CMF
Sa fejn tinsab indiskussjoni l-interpretazzjoni tal-liġi nazzjonali, għandu jitfakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita, il-portata tad-dispożizzjonijiet leġiżlattivi, regolatorji jew amministrattivi nazzjonali għandha tiġi evalwata fid-dawl tal-interpretazzjoni li tingħata lilhom mill-qrati nazzjonali (ara s-sentenzi tas-27 ta’ Ġunju 1996, Schmit,
C‑240/95
,
EU:C:1996:259
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata, u tas-16 ta’ Settembru 2015, Il-Kummissjoni vs Is-Slovakkja,
C‑433/13
,
EU:C:2015:602
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
F’dan ir-rigward, għandu jiġi rrilevat li l-BĊE u l-Kummissjoni jirreferu, b’mod partikolari, għall-interpretazzjoni tal-Artikolu L. 511–13 tas-CMF li tinsab fis-sentenza tal-Conseil d’État (il-Kunsill tal-Istat) tat-30 ta’ Ġunju 2016, imsemmija fil-punt 19 iktar ’il fuq. Ir-rikorrenti kellhom l-opportunità jippreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom dwar din is-sentenza fl-osservazzjonijiet tagħhom dwar in-nota ta’ intervent tal-Kummissjoni u waqt is-seduta.
Barra minn hekk, għandu jiġi rrilevat li din is-sentenza ngħatat b’riżultat ta’ rikors minħabba eċċess ta’ poter kontra l-pożizzjoni 2014-P-07 tal-AKPR, li biha din tispjega l-interpretazzjoni tagħha tal-kunċett ta’ “direttur effettiv” f’sens identiku għal dak adottat mill-BĊE, li rrefera għall-pożizzjoni 2014-P-07 tal-AKPR fid-deċiżjonijiet ikkontestati. Is-sentenza tal-Conseil d’État (il-Kunsill tal-Istat) tat-30 ta’ Ġunju 2016 hija għalhekk partikolarment rilevanti f’dan il-każ.
Barra minn hekk, għandu jiġi rrilevat li l-fatt li s-sentenza tal-Conseil d’État (il-Kunsill tal-Istat) tat-30 ta’ Ġunju 2016 ġiet wara d-deċiżjonijiet ikkontestati ma jipprekludix it-teħid inkunsiderazzjoni tagħha għall-finijiet tal-interpretazzjoni tal-Artikolu L. 511–13 tas-CMF, peress li r-rikorrenti kellhom il-possibbiltà li jippreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom quddiem il-Qorti Ġenerali (ara, f’dan is-sens u b’analoġija, is-sentenza tal-5 ta’ April 2017, EUIPO vs Szajner,
C‑598/14 P
,
EU:C:2017:265
, punti
sa
).
Fil-premessa 7 tas-sentenza tal-Conseil d’État (il-Kunsill tal-Istat) tat-30 ta’ Ġunju 2016, ġie ppreċiżat dan li ġej:
“[S]kont l-Artikolu L. 225–51 tal-Kodiċi tal-Kummerċ [Franċiż] ‘[i]l-president tal-bord tad-diretturi għandu jorganizza u jmexxi x-xogħol tal-bord, u għandu jagħti rendikont waqt il-laqgħa ġenerali. Dan għandu jiżgura l-funzjonament tajjeb tal-organi tal-kumpanija u għandu jiżgura, b’mod partikolari, li l-amministraturi jkunu f’pożizzjoni li jwettqu l-inkarigi tagħhom’. [… M]inn dawn id-dispożizzjonijiet jirriżulta li l-president tal-bord tad-diretturi ta’ stabbiliment ta’ kreditu fil-forma ta’ kumpannija b’responsabbiltà limitata, ħlief fil-każ fejn dan jieħu, kif jippermetti l-Artikolu L. 225–51–1 tal-istess kodiċi u sakemm dan ikun ġie awtorizzat skont il-kundizzjonijiet previsti fl-Artikolu L. 511–58 tas-[CMF], l-amministrazzoni għolja tal-istituzzjoni ta’ kreditu, ma jistax jitqies li jiżgura tmexxija effettiva tal-istituzzjoni ta’ kreditu fis-sens tal-Artikolu L. 511–13 ta’ dan il-Kodiċi[. S]ussegwentement, l-AKPR ma injorax dawn id-dispożizzjonijiet meta stabbilixxa li lil hinn minn din l-ipoteżi, il-president tal-bord tad-diretturi ta’ istituzzjoni ta’ kreditu, ikkostitwit fil-forma ta’ kumpannija pubblika b’responsabbiltà limitata b’bord ta’ diretturi, ma jistax jiġi maħtur bħala ‘direttur effettiv’ ta’ dan l-istabbiliment[. F]’dan ir-rigward, ir-rikorrenti ma jistgħux jinvokaw b’mod effettiv l-ispeċifiċitajiet tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu taħt il-liġi tal-10 ta’ Settembru 1947 dwar l-istatut tal-kooperazzjoni, peress li d-dispożizzjonijiet iċċitati iktar ’il fuq tal-Kodiċi Kummerċjali huma applikabbli għalihom indipendentement mill-libertà ta’ organizzazzjoni li jagħtuhom id-dispożizzjonijiet ta’ din il-liġi jew tal-Artikolu L. 512–31 tas-[CMF].”
B’hekk, permezz tas-sentenza tagħha tat-30 ta’ Ġunju 2016, il-Conseil d’État (il-Kunsill tal-Istat) qies li kien biss fl-eventwalità li l-president tal-bord tad-diretturi ta’ istituzzjoni ta’ kreditu kien espliċitament awtorizzat biex jieħu l-amministrazzjoni għolja li dan seta’ jiġi nnominat bħala “direttur effettiv” tal-imsemmi stabbiliment, fis-sens tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu L. 511–13 tas-CMF.
Minn dan jirriżulta li l-BĊE ma wettaqx l-iżbalji ta’ liġi allegati mir-rikorrenti meta kkonkluda li l-kunċett ta’ “direttur effettiv” ta’ istituzzjoni ta’ kreditu kellu jinftiehem bħala li jkopri lid-diretturi b’funzjonijiet eżekuttivi, bħad-direttur ġenerali, id-direttur ġenerali delegat, il-membri tal-bord eżekuttiv jew id-direttur ġenerali uniku.
Fil-fatt, kemm l-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36 kif ukoll it-tieni subparagrafu tal-Artikolu L. 511–13 tas-CMF jimplikaw li huma biss il-membri tal-korp ta’ ġestjoni li jaqgħu wkoll taħt l-amministrazzjoni għolja tal-istituzzjoni ta’ kreditu li jistgħu jinħatru bħala “persuni li effettivament imexxu n-negozju tal-istituzzjoni” fis-sens tal-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2013/36 jew bħala persuni li jiżguraw it-“tmexxija effettiva tal-istituzzjoni ta’ kreditu” fis-sens tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu L. 511–13 tas-CMF.
Peress li s-sentenza tal-Conseil d’État (il-Kunsill tal-Istat) tat-30 ta’ Ġunju 2016 hija suffiċjenti biex tiġi stabbilita l-portata tad-dispożizzjonijiet tad-dritt nazzjonali li l-BĊE kellu japplika minħabba r-riferiment magħmul fl-Artikolu 4(3) tar-Regolament Nru 1024/2013, jiġifieri t-tieni subparagrafu tal-Artikoli L. 511–13 tas-CMF, l-argumentazzjoni mressqa mir-rikorrenti intiża sabiex tpoġġi indiskussjoni l-fondatezza ta’ din l-interpretazzjoni, inkluż b’referenza għal regoli oħra tad-dritt nazzjonali, għandha mill-ewwel tiġi miċħuda. Dan japplika wkoll, b’mod partikolari, għall-libertà ta’ organizzazzjoni li minnha jibbenefikaw ir-rikorrenti b’applikazzjoni tal-Liġi tal-10 ta’ Settembru 1947 dwar l-istatut ta’ kooperazzjoni, peress li l-Conseil d’État (il-Kunsill tal-Istat), barra minn hekk, espliċitament adotta pożizzjoni dwar din il-kwistjoni fil-premessa 7 tas-sentenza tiegħu tat-30 ta’ Ġunju 2016.
Għaldaqstant, l-ewwel tliet aggravji tar-rikorrenti għandhom jiġu miċħuda.
Fuq ir-raba’ motiv, imqajjem sussidjarjament u bbażat fuq ksur tal-Artikolu L. 511–58 tas-CMF
Kif ġie spjegat fil-punti 8 u 18 iktar ’il fuq, fid-deċiżjonijiet ikkontestati, il-BĊE bbaża b’mod partikolari r-rifjut tiegħu għall-approvazzjoni tal-presidenti tal-bordijiet tad-diretturi tar-rikorrenti bħala d-“diretturi effettivi” tagħhom fuq il-kliem tal-Artikolu L. 511–58 tas-CMF li jittrasponi l-Artikolu 88(1)(e) tad-Direttiva 2013/36. Dan irrefera wkoll għall-fatt li l-premessa 54 ta’ din id-direttiva kienet tippermetti lill-Istati Membri li jintroduċu prinċipji u standards ta’ governanza flimkien ma’ dawk meħtieġa mid-direttiva.
Fil-kuntest tar-raba’ motiv, ir-rikorrenti jsostnu li l-BĊE wettaq żball fl-interpretazzjoni tal-Artikolu L. 511–58 tas-CMF, peress li din id-dispożizzjoni ma tipprekludix lill-president tal-bord tad-diretturi milli jeżerċita kull funzjoni eżekuttiva, iżda biss il-funzjoni ta’ direttur ġenerali. Dawn jenfasizzaw li, fid-dritt Franċiż, il-president tal-bord tad-diretturi għandu funzjonijiet eżekuttivi reali u differenti minn dawk ta’ direttur ġenerali. Huma jfakkru li l-organizzazzjoni tagħhom hija rregolata bil-Liġi tal-10 ta’ Settembru 1947 dwar l-istatut ta’ kooperazzjoni, li hija kkaratterizzata minn livell għoli ta’ flessibbiltà fir-rigward tal-organizzazzjoni, liema ħaġa ppermettietilhom li jiddefinixxi b’mod wiesa’ ħafna, fl-istatuti tagħhom, is-setgħat mogħtija lill-bord tad-diretturi u lill-president tiegħu. Barra minn hekk, l-ambitu tas-setgħat tal-president tal-bord tad-diretturi awtonomi jew iddelegati mill-bord tad-diretturi huwa biżżejjed biex jiġġustifika l-klassifikazzjoni tiegħu bħala “direttur effettiv” mingħajr madankollu ma jitqies bħala direttur ġenerali. Barra minn hekk, billi llimita r-rwol tal-bord tad-diretturi u tal-president tiegħu għall-funzjonijiet ta’ superviżjoni biss, il-BĊE ħassar in-natura speċifika tal-mudelli ta’ governanza “f’saffi” fejn il-bord tad-diretturi jieħu sehem kemm fil-funzjonijiet superviżorji kif ukoll fil-funzjonijiet eżekuttivi, kuntrarjament għall-intenzjoni tal-leġiżlatur kif tirriżulta fil-premessa 55 tad-Direttiva 2013/36. Finalment, dawn ifakkru li ma talbux il-ħatra tal-president tal-bord tad-diretturi tagħhom bħala direttur ġenerali, iżda bħala “direttur effettiv”.
Il-BĊE, sostnut mill-Kummissjoni, jikkontesta l-argumenti tar-rikorrenti.
F’dak li jirrigwarda, fl-ewwel lok, l-Artikolu 88(1)(e) tad-Direttiva 2013/36, għandu jiġi rrilevat li dan tal-aħħar għandu formulazzjoni ċara sa fejn jipprekludi li “il-president tal-korp ta’ ġestjoni responsabbli fil-funzjoni superviżorja tiegħu għal istituzzjoni [fl-istess ħin jeżerċita] l-funzjonijiet ta’ uffiċjal għoli superjuri fi ħdan l-istess istituzzjoni, dment li dan ma jkunx iġġustifikat mill-istituzzjoni u awtorizzat mill-awtoritajiet kompetenti.”
F’dak li jirrigwarda, fit-tieni lok, l-Artikolu L. 511–58 tas-CMF, li jiżgura t-traspożizzjoni tal-Artikolu 88(1)(e) tad-Direttiva 2013/36, huwa ppreċiżat li “[i]l-presidenza tal-bord tad-diretturi jew ta’ kull korp ieħor li jwettaq funzjonijiet ta’ superviżjoni ekwivalenti ta’ istituzzjoni ta’ kreditu jew ta’ kumpannija ta’ finanzjament ma tistax tiġi eżerċitata mid-direttur ġenerali jew minn persuna li teżerċita funzjonijiet ta’ tmexxija ekwivalenti”.
F’dan ir-rigward, għandu jiġi rrilevat li, għalkemm l-Artikolu L. 511–58 tas-CMF għandha portata iktar wiesgħa minn dik tal-Artikolu 88(1)(e) tad-Direttiva 2013/36, sa fejn jipprekludi mhux biss lid-“direttur ġenerali”, iżda wkoll lil “persuna li teżerċita funzjonijiet ta’ tmexxija ekwivalenti”, milli jeżerċitaw il-presidenza tal-bord tad-diretturi, filwaqt li l-Artikolu 88(1)(e) tad-Direttiva 2013/36 tirreferi biss għad-direttur ġenerali, dan il-kamp ta’ applikazzjoni iktar wiesgħa ma jpoġġix indiskussjoni l-kompatibbiltà tiegħu mal-Artikolu msemmi. Fil-fatt, hekk kif ġustament enfasizza l-BĊE fid-deċiżjonijiet ikkontestati, il-premessa 54 tad-Direttiva 2013/36, li l-kontenut tagħha huwa mfakkar fil-punt 75 iktar ’il fuq, tippermetti li l-Istati Membri jintroduċu prinċipji u regoli intiżi biex jiżguraw superviżjoni effettiva mill-korp ta’ ġestjoni. Barra minn hekk, l-estensjoni tal-projbizzjoni tal-prinċipju ta’ kumulu tal-funzjonijiet ta’ president tal-bord tad-diretturi lil “persuna li teżerċita funzjonijiet ta’ tmexxija ekwivalenti” għal dik ta’ direttur ġenerali hija konformi mal-għanijiet tad-Direttiva 2013/36, kif spjegati fil-punti 73 sa 79 iktar ’il fuq, jiġifieri t-tfittxija ta’ sorveljanza effettiva tal-amministrazzjoni għolja mill-membri mhux eżekuttivi tal-korp ta’ ġestjoni, li timplika bilanċ tal-poter fi ħdan il-korp ta’ ġestjoni.
Fir-rigward tal-interpretazzjoni tal-Artikolu L. 511–58 tas-CMF, mill-premessa 7 tas-sentenza tat-30 ta’ Ġunju 2016, imfakkar fil-punt 88 iktar ’il fuq, jirriżulta li l-Conseil d’État (il-Kunsill tal-Istat) ikkunsidra li din id-dispożizzjoni tipprekludi li l-president tal-bord tad-diretturi ta’ istituzzjoni ta’ kreditu jinħatar bħala “direttur effettiv” ta’ dan l-istabbiliment, ħlief fil-każ fejn ikun ġie awtorizzat li jassumi t-tmexxija ġenerali tagħha.
Issa, mill-interpretazzjoni tal-Artikolu 88(1)(e) tad-Direttiva 2013/36 magħmula fil-punt 97 iktar ’il fuq jirriżulta li, bl-applikazzjoni tal-Artikolu L. 511–58 tas-CMF, il-BĊE adotta deċiżjoni konformi mal-imsemmi Artikolu 88(1)(e). Għaldaqstant ma hemmx lok li tiġi eżaminata l-argumentazzjoni mressqa mir-rikorrenti intiża sabiex jikkontestaw il-fondatezza tal-interpretazzjoni tal-Artikolu L. 511–58 tas-CMF.
Minn dan jirriżulta li l-BĊE ma wettaqx żball ta’ liġi meta kkonkluda li l-Artikolu L. 511–58 tas-CMF kien jipprekludi l-ħatra tal-presidenti tal-bordijiet tad-diretturi tar-rikorrenti bħala “diretturi effettivi” tagħhom.
Għaldaqstant, ir-raba’ aggravju għandu jiġi miċħud u, konsegwentement, ir-rikors għandu jiġi miċħud fit-totalità tiegħu.
Fuq l-ispejjeż
Skont l-Artikolu 134(1) tar-Regoli tal-Proċedura, il-parti li titlef il-kawża għandha tbati l-ispejjeż, jekk dawn ikunu ġew mitluba. F’dan il-każ, peress li r-rikorrenti tilfu, hemm lok li huma jiġu ordnati jbatu l-ispejjeż tagħhom kif ukoll dawk sostnuti mill-BĊE, skont it-talbiet ta’ din tal-aħħar.
Skont l-Artikolu 138(1) tar-Regoli tal-Proċedura, l-istituzzjonijiet intervenjenti fil-kawża għandhom ibatu l-ispejjeż rispettivi tagħhom. Il-Kummissjoni għandha għalhekk tbati l-ispejjeż rispettivi tagħha.

Għal dawn il-motivi,
IL-QORTI ĠENERALI (It-Tieni Awla Estiża)
taqta’ u tiddeċiedi:

1)
Ir-rikorsi huma miċħuda.

2)
Caisse régionale de crédit agricole mutuel Alpes Provence, Caisse régionale de crédit agricole mutuel Nord Midi-Pyrénées, Caisse régionale de crédit agricole mutuel Charente-Maritime Deux-Sèvres u Caisse régionale de crédit agricole mutuel Brie Picardie għandhom ibatu l-ispejjeż tagħhom kif ukoll dawk esposti mill-Bank Ċentrali Ewropew (BĊE).

3)
Il-Kummissjoni Ewropea għandha tbati l-ispejjeż rispettivi tagħha.

Prek
Buttigieg
Schalin
Berke
Costeira
Mogħtija f’qorti bil-miftuħ fil-Lussemburgu, fl-24 ta’ April 2018.
Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: il-Franċiż.