CELEX: 62021CJ0202
Odwołanie
Polityka gospodarcza i pieniężna
Unia bankowa
Rozporządzenie (UE) nr 806/2014
Jednolity mechanizm restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji instytucji kredytowych i niektórych firm inwestycyjnych
Jednolity fundusz restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji
Składki roczne
Likwidacja instytucji kredytowej
Zwrot wpłaconych składek
Pro rata temporis

W odwołaniu ABLV Bank AS, w likwidacji, wnosi o uchylenie wyroku Sądu Unii Europejskiej z dnia 20 stycznia 2021 r., ABLV Bank/SRB (T‑758/18, zwanego dalej „zaskarżonym wyrokiem”,
EU:T:2021:28
), w którym Sąd oddalił jej skargę o stwierdzenie nieważności decyzji Jednolitej Rady ds. Restrukturyzacji i Uporządkowanej Likwidacji (SRB) z dnia 17 października 2018 r. oddalającej jej wniosek, po pierwsze, o ponowne obliczenie składki ex ante za rok 2018, i po drugie, o zwrot na jej rzecz części składki ex ante za rok 2015 w związku z cofnięciem jej zezwolenia na prowadzenie działalności przez Europejski Bank Centralny (EBC) (zwanej dalej „sporną decyzją”).
Ramy prawne
Rozporządzenie (UE) nr 806/2014
Artykuł 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 806/2014 z dnia 15 lipca 2014 r. ustanawiającego jednolite zasady i jednolitą procedurę restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji instytucji kredytowych i niektórych firm inwestycyjnych w ramach jednolitego mechanizmu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji oraz jednolitego funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji oraz zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 1093/2010 (
Dz.U. 2014, L 225, s. 1
) ma następujące brzmienie:
„Niniejsze rozporządzenie stosuje się do następujących podmiotów:
a)
instytucji kredytowych mających siedzibę w uczestniczącym państwie członkowskim;
b)
jednostek dominujących, w tym finansowych spółek holdingowych i finansowych spółek holdingowych o działalności mieszanej, mających siedzibę w uczestniczącym państwie członkowskim, jeśli są one objęte nadzorem skonsolidowanym prowadzonym przez EBC […];
c)
firm inwestycyjnych i instytucji finansowych mających siedzibę w uczestniczącym państwie członkowskim, jeśli są one objęte nadzorem skonsolidowanym jednostki dominującej prowadzonym przez EBC […]”.
Artykuł 5 ust. 1 tego rozporządzenia stanowi:
„W przypadku gdy, na mocy niniejszego rozporządzenia, Jednolita Rada wykonuje zadania i uprawnienia, które […] mają być wykonywane przez krajowy organ ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji, Jednolitą Radę, do celów stosowania niniejszego rozporządzenia […], uznaje się za odpowiedni krajowy organ ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji lub, w przypadku restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji grupy transgranicznej, za odpowiedni grupowy organ ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji”.
Artykuł 70 ust. 2 i 4 rzeczonego rozporządzenia przewiduje:
„2.   Każdego roku po konsultacji z EBC lub właściwym organem krajowym oraz w ścisłej współpracy z krajowymi organami ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji Jednolita Rada oblicza wysokość indywidualnych składek w celu zapewnienia, aby składki należne od wszystkich instytucji, które uzyskały zezwolenie na prowadzenie działalności na terytorium wszystkich uczestniczących państw członkowskich, nie przekraczały 12,5% poziomu docelowego.
[…]
4.   Składki należycie otrzymane od każdego z podmiotów, o których mowa w art. 2, nie są zwracane tym podmiotom”.
Rozporządzenie delegowane 2015/63
Motyw 7 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/63 z dnia 21 października 2014 r. uzupełniającego dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/59/UE w odniesieniu do składek ex ante wnoszonych na rzecz mechanizmów finansowania restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji (
Dz.U. 2015, L 11, s. 44
), zmienionego rozporządzeniem delegowanym Komisji (UE) 2016/1434 z dnia 14 grudnia 2015 r. (
Dz.U. 2016, L 233, s. 1
) (zwanego dalej „rozporządzeniem delegowanym 2015/63”) brzmi następująco:
„Artykuł 5 ust. 1 rozporządzenia [nr 806/2014] stanowi, że [Jednolitą Radę] uznaje się, do celów stosowania tego rozporządzenia […], za odpowiedni krajowy organ ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji, w przypadku gdy wykonuje ona zadania i uprawnienia, które […] mają być wykonywane przez krajowy organ ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji. Zważywszy, że art. 70 ust. 7 [rozporządzenia nr 806/2014] upoważnia Jednolitą Radę do obliczania […] składek instytucji na rzecz jednolitego funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji […], pojęcie organu ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji w ramach niniejszego rozporządzenia powinno również obejmować Jednolitą Radę”.
Artykuł 3 pkt 5 tego rozporządzenia delegowanego ma następujące brzmienie:
„[…] Do celów niniejszego rozporządzenia stosuje się […] następujące definicje:
[…]
5)
»roczna składka« oznacza kwotę […] pobieraną w okresie składkowym przez organ ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji na rzecz krajowego mechanizmu finansowania od każdej z instytucji […]”.
Artykuł 12 omawianego rozporządzenia delegowanego przewiduje:
„1.   W przypadku gdy instytucja jest instytucją niedawno objętą nadzorem jedynie w odniesieniu do części okresu składkowego, częściową składkę określa się, stosując metodę określoną w niniejszej sekcji do kwoty jej składki rocznej obliczonej podczas kolejnego okresu składkowego poprzez odniesienie do liczby pełnych miesięcy okresu składkowego, podczas którego instytucja ta jest objęta nadzorem.
2.   Zmiana statusu instytucji, w tym małej instytucji, podczas okresu składkowego nie może mieć wpływu na wysokość składki rocznej, która ma zostać wniesiona w danym roku”.
Artykuł 17 ust. 3 i 4 tego rozporządzenia delegowanego stanowi:
„3.   W przypadku gdy informacje przedstawione przez instytucje organowi ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji ulegają przekształceniu lub zmianie, organ ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji dokonuje korekty składki rocznej zgodnie z aktualnymi informacjami na temat obliczania [przy obliczaniu] składki rocznej danej instytucji w odniesieniu do kolejnego okresu składkowego.
4.   Jakakolwiek różnica między składką roczną obliczoną i wniesioną na podstawie informacji, które uległy przekształceniu lub zmianie, a składką roczną, która powinna zostać wniesiona w następstwie korekty składki rocznej, uwzględniana jest w kwocie składki rocznej należnej w kolejnym okresie składkowym. Korekty dokonuje się poprzez obniżenie lub podwyższenie składek w kolejnym okresie składkowym”.
Rozporządzenie wykonawcze (UE) 2015/81
Artykuł 7 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) 2015/81 z dnia 19 grudnia 2014 r. określającego jednolite warunki stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 806/2014 w odniesieniu do składek ex ante wnoszonych na rzecz jednolitego funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji (
Dz.U. 2015, L 15, s. 1
) stanowi:
„Nieodwołalne zobowiązania płatnicze instytucji, która przestaje być objęta zakresem zastosowania rozporządzenia (UE) nr 806/2014, są anulowane, a zabezpieczenie zabezpieczające te zobowiązania jest zwracane”.
Artykuł 8 ust. 2 tego rozporządzenia wykonawczego ma następujące brzmienie:
„W trakcie okresu początkowego przy obliczaniu indywidualnych składek każdej instytucji Jednolita Rada bierze pod uwagę składki pobrane przez uczestniczące państwa członkowskie zgodnie z art. 103 i 104 dyrektywy [Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/59/UE z dnia 15 maja 2014 r. ustanawiającej ramy na potrzeby prowadzenia działań naprawczych oraz restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji w odniesieniu do instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych oraz zmieniającej dyrektywę Rady 82/891/EWG i dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2001/24/WE, 2002/47/WE, 2004/25/WE, 2005/56/WE, 2007/36/WE, 2011/35/UE, 2012/30/UE i 2013/36/EU oraz rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1093/2010 i (UE) nr 648/2012 (
Dz.U. 2014, L 173, s. 190
)] i przekazane na rzecz funduszu […], odliczając je od kwoty należnej od każdej instytucji”.
Rozporządzenie delegowane (UE) 2017/2361
Artykuł 7 ust. 2, 4 i 5 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2017/2361 z dnia 14 września 2017 r. w sprawie ostatecznego systemu składek na rzecz wydatków administracyjnych Jednolitej Rady ds. Restrukturyzacji i Uporządkowanej Likwidacji (
Dz.U. 2017, L 337, s. 6
) stanowi:
„2.   Jeżeli status podmiotu lub grupy zmienia się i powoduje zmianę kategorii określonych w art. 4 ust. 1 w trakcie roku obrachunkowego, indywidualną składkę roczną tego podmiotu lub tej grupy za ten rok obrachunkowy oblicza się na podstawie liczby miesięcy, w których ostatniego dnia tego miesiąca podmiot lub grupa zaliczały się do odpowiedniej kategorii.
[…]
4.   Jeżeli EBC zgłosił zmianę, o której mowa w ust. 1 i 2, […] Jednolita Rada ponownie oblicza jedynie indywidualną składkę roczną tego podmiotu lub tej grupy za lata obrachunkowe, na które zmiany mają wpływ.[…].
5.   Jeżeli kwota zapłaconej indywidualnej składki rocznej jest wyższa niż kwota obliczona ponownie zgodnie z ust. 4, Jednolita Rada zwraca różnicę zainteresowanemu podmiotowi lub zainteresowanej grupie. Jeżeli kwota zapłaconej indywidualnej składki rocznej jest niższa niż kwota obliczona ponownie zgodnie z ust. 4, zainteresowany podmiot lub zainteresowana grupa dopłaca różnicę Jednolitej Radzie. W celu zwrócenia lub pobrania należnej kwoty zgodnie z niniejszym ustępem Jednolita Rada zmniejsza lub zwiększa indywidualną składkę roczną zainteresowanego podmiotu lub zainteresowanej grupy w roku obrachunkowym następującym po ponownym obliczeniu zgodnie z ust. 4”.
Okoliczności powstania sporu
ABLV Bank była łotewską instytucją kredytową posiadającą zezwolenie na prowadzenie działalności, która została objęta nadzorem EBC w ramach jednolitego mechanizmu nadzorczego (SSM).
W grudniu 2015 r. ABLV Bank otrzymała decyzję Finanšu un kapitāla tirgus komisija (komisji ds. rynków finansowych i kapitałowych, Łotwa) o poborze składki, w której poinformowano ją o kwocie należnej z tytułu składki ex ante za rok 2015. Składka ta, uiszczona przez skarżącą, została przekazana do jednolitego funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji (SRF).
W dniu 23 lutego 2018 r. EBC stwierdził, że skarżąca znajduje się na progu upadłości lub jest zagrożona upadłością. Tego samego dnia SRB stwierdziła w decyzji SRB/EES/2018/09, że podjęcie wobec skarżącej działań z zakresu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji nie jest konieczne w interesie publicznym.
W dniu 26 lutego 2018 r. akcjonariusze ABLV Bank wszczęli postępowanie umożliwiające jej doprowadzenie jej likwidacji do końca i przedstawili komisji ds. rynków finansowych i kapitałowych wniosek o przyjęcie planu jej dobrowolnej likwidacji.
Decyzją SRB/ES/SRF/2018/03 z dnia 12 kwietnia 2018 r. w sprawie obliczenia składek ex ante za rok 2018 SRB zatwierdziła składki ex ante za rok 2018. Pismem z dnia 27 kwietnia 2018 r. Komisja ds. Rynków Finansowych i Kapitałowych poinformowała ABLV Bank, że SRB przyjęła tę decyzję, i wskazała jej kwotę do zapłaty z tytułu składki ex ante za rok 2018. Skarżąca uiściła tę kwotę w dniu 3 lipca 2018 r.
W dniu 11 lipca 2018 r. EBC przyjął, na wniosek Komisji ds. rynków finansowych i kapitałowych, decyzję o cofnięciu zezwolenia skarżącej.
Pismem z dnia 17 września 2018 r. skarżąca zażądała od SRB zwrotu części składki zapłaconej za rok 2015, ponownego obliczenia składki ex ante należnej za rok 2018 oraz zwrotu nadpłaty z tego tytułu.
Sporną decyzją SRB oddaliła ten wniosek. SRB uznała, na podstawie art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 i art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63, że żaden z przepisów tych dwóch rozporządzeń nie przewiduje ponownego obliczenia składki ex ante za rok 2018 lub zwrotu części tej składki. SRB wskazała w szczególności, że cofnięcie przez EBC zezwolenia na prowadzenie działalności instytucji kredytowej stanowi zmianę statusu w rozumieniu art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63. Ponadto SRB stwierdziła, że podmiotom, które zapłaciły składki ex ante za rok 2015 i którym zezwolenie na prowadzenie działalności następnie cofnięto, nie przysługuje prawo do uzyskania zwrotu owych składek ex ante, podobnie jak stosownie do art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 nie przysługuje im prawo do uzyskania zwrotu jakiejkolwiek innej należycie zapłaconej składki ex ante.
Skarga do Sądu i zaskarżony wyrok
Pismem złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 21 grudnia 2018 r. ABLV Bank wniosła skargę o stwierdzenie nieważności spornej decyzji.
Na poparcie skargi podniosła ona dziesięć zarzutów. W pierwszych trzech zarzutach w istocie zarzuciła ona SRB, że ta nie uwzględniła w należyty sposób charakteru pro rata temporis składek ex ante. Zarzuty czwarty i piąty dotyczyły błędnej wykładni, po pierwsze, art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014, i po drugie, art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63. Zarzuty szósty, siódmy, ósmy, dziewiąty i dziesiąty dotyczyły naruszenia, odpowiednio, zasad pewności prawa i ochrony uzasadnionych oczekiwań, zasady proporcjonalności, paremii „neauditur propriam turpitudinem allegans” (zwanej dalej „paremią nemo auditur”), zakazu działania w sposób kontradyktoryjny, a także prawa własności i wolności prowadzenia działalności gospodarczej.
Postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2019 r. Komisja Europejska została dopuszczona do udziału w sprawie w charakterze interwenienta popierającego żądania SRB.
Zaskarżonym wyrokiem Sąd oddalił skargę wniesioną przez ABLV Bank.
Otóż uznawszy skargę za dopuszczalną, Sąd zbadał łącznie w pkt 52–129 zaskarżonego wyroku pięć pierwszych zarzutów.
Po przeprowadzeniu tego badania Sąd orzekł w pkt 130 tego wyroku, że SRB nie naruszyła prawa, gdy uznała, iż cofnięcie w okresie składkowym przez EBC zezwolenia na prowadzenie działalności udzielonego instytucji nie stanowi okoliczności, która daje owej instytucji prawo do ponownego obliczenia pro rata temporis jej składki ex ante za ten okres, i w związku z tym zadecydowała, że nie zwróci ABLV Bank części kwoty, którą ta ostatnia wpłaciła z tytułu składki ex ante za rok 2018. Sąd uznał też, że SRB nie naruszyła prawa, gdy uznała, że cofnięcie w okresie początkowym przewidzianym w rozporządzeniu nr 806/2014 przez EBC zezwolenia na prowadzenie działalności instytucji nie stanowi okoliczności, która daje owej instytucji prawo do zwrotu pozostałej części składki ex ante wpłaconej za rok 2015.
W konsekwencji Sąd oddalił w pkt 131 zaskarżonego wyroku pięć pierwszych zarzutów podniesionych przez ABLV Bank.
W pkt 132–180 zaskarżonego wyroku Sąd zbadał i oddalił zarzuty od szóstego do dziesiątego podniesione przez ABLV Bank.
Żądania stron
W odwołaniu ABLV Bank wnosi do Trybunału o:
–
uchylenie zaskarżonego wyroku;
–
stwierdzenie nieważności spornej decyzji;
–
obciążenie SRB kosztami postępowania w obu instancjach; oraz
–
na wypadek gdyby Trybunał nie był w stanie orzec w przedmiocie skargi w pierwszej instancji – przekazanie sprawy Sądowi do ponownego rozpoznania.
SRB i Komisja wnoszą do Trybunału o:
–
oddalenie odwołania; oraz
–
obciążenie ABLV Bank kosztami postępowania.
W przedmiocie odwołania
Na poparcie swojego odwołania ABLV Bank podnosi trzynaście zarzutów opartych, po pierwsze, na błędnej wykładni art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014, po drugie, na błędnej wykładni art. 12 rozporządzenia delegowanego 2015/63, po trzecie, na błędnej wykładni art. 7 rozporządzenia delegowanego 2017/2361, po czwarte, na błędnej wykładni i błędnym zastosowaniu pojęcia „bezpodstawnego wzbogacenia”, po piąte, na pominięciu zarzutu niezgodności z prawem, po szóste, na naruszeniu prawa w zakresie uwzględnienia decyzji SRB/SRF/2018/03 wydanej przez SRB, po siódme, na błędach w zakresie wykładni art. 17 rozporządzenia delegowanego 2015/63, po ósme, na błędach w zakresie systemu nieodwołalnych zobowiązań płatniczych, po dziewiąte, na naruszeniu prawa i braku rozstrzygnięcia w zakresie składek ex ante za rok 2015, po dziesiąte, na naruszeniu prawa w zakresie oddalenia zarzutu szóstego przedstawionego w pierwszej instancji, po jedenaste, na naruszeniu prawa w zakresie oddalenia zarzutu siódmego przedstawionego w pierwszej instancji, po dwunaste, na naruszeniu prawa w zakresie oddalenia ósmego i dziewiątego zarzutu przedstawionego w pierwszej instancji oraz po trzynaste, na błędach w zakresie wystarczającego uzasadnienia spornej decyzji.
SRB i Komisja podnoszą, że wiele z tych zarzutów jest niedopuszczalnych.
W przedmiocie dopuszczalności
Argumentacja stron
SRB utrzymuje, że zarzuty pierwszy, czwarty, piąty i ósmy są niedopuszczalne, ponieważ nie wskazują punktów zaskarżonego wyroku, do których się odnoszą.
Komisja podnosi, że szereg zarzutów, w szczególności zarzuty pierwszy, trzeci, siódmy i ósmy, nie odnoszą się do żadnego konkretnego punktu zaskarżonego wyroku.
Ocena Trybunału
Należy przypomnieć na wstępie, że z art. 256 TFUE, art. 58 akapit pierwszy statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz z art. 168 § 1 lit. d) i art. 169 regulaminu postępowania przed Trybunałem wynika, iż odwołanie musi dokładnie wskazywać zakwestionowane części wyroku, o których uchylenie się wnosi, oraz zawierać argumenty prawne, które szczegółowo uzasadniają to żądanie, pod rygorem niedopuszczalności odwołania lub danego zarzutu (wyrok z dnia 13 stycznia 2022 r., Dragnea/Komisja,
C‑351/20 P
,
EU:C:2022:8
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
Zatem nie spełnia tych wymogów i należy uznać za niedopuszczalne pozbawione spójnej struktury odwołanie ograniczające się do ogólnych stwierdzeń i niewskazujące dokładnie punktów zaskarżonego wyroku, w których miano się dopuścić naruszenia prawa (zob. podobnie wyrok z dnia 10 lipca 2014 r., Telefónica i Telefónica de España/Komisja,
C‑295/12 P
,
EU:C:2014:2062
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
W niniejszej sprawie należy stwierdzić, że zarzuty odwołania, których dotyczy zarzut niedopuszczalności podniesiony przez SRB i Komisję, nie wymieniają w sposób systematyczny punktów zaskarżonego wyroku, których dotyczą.
Niemniej jednak zarzuty te zostały przedstawione zgodnie ze strukturą zaskarżonego wyroku, jak zresztą wyraźnie wskazuje pierwsza część odwołania.
W związku z tym informacje zawarte w odwołaniu pozwalają łatwo zidentyfikować punkty zaskarżonego wyroku, do których odnosi się każdy z zarzutów, a argumenty przedstawione w odpowiedzi na skargę przez SRB i Komisję potwierdzają zresztą, że były one w stanie określić te punkty.
W konsekwencji należy oddalić zarzut niedopuszczalności oparty na braku precyzji zarzutów pierwszego, od trzeciego do piątego, siódmego i ósmego.
Co do istoty
W przedmiocie zarzutu pierwszego, dotyczącego błędnej wykładni art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014
–
Argumentacja stron
W zarzucie pierwszym ABLV Bank podnosi, że przyjęta przez Sąd wykładnia art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 jest błędna, ponieważ przepis ten oznacza po prostu, że składki ex ante nie stanowią depozytów podlegających zwrotowi.
W pierwszej kolejności – Sąd odszedł od potocznego znaczenia słowa „należne” i teorii bezpodstawnego wzbogacenia, uznając za „należną” każdą kwotę należycie wpłaconą na początku, nawet jeśli później okaże się, że nie była ona należna za dany okres.
Ponadto zakres negacji zawarty w art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 nie jest tak jasny, jak stwierdził Sąd. Zakres tej negacji zależy od jej przedmiotu, to znaczy depozytu podlegającego zwrotowi lub późniejszej kontroli należnych kwot. Brak w tym przepisie wzmianki o możliwości dostosowania składek ex ante w przypadku utraty zezwolenia przez daną instytucję również nie jest decydujący w świetle mało szczegółowego charakteru tego przepisu.
W drugiej kolejności ABLV Bank utrzymuje, że przyjęta w zaskarżonym wyroku wykładnia art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 jest niespójna z innymi elementami prawa Unii.
Takiej wykładni przeczy art. 7 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego 2015/81 i art. 17 rozporządzenia delegowanego 2015/63, które przewidują możliwości zwrotu składek ex ante.
Wspomniana wykładnia jest również niezgodna z art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63, ponieważ byłoby nielogiczne, aby przepis ten określał pewne zmiany jako nieistotne dla późniejszego ustalenia należności, skoro takie ustalenie jest w każdym przypadku wykluczone.
Podobnie wykładnia Sądu nie jest spójna z rozumowaniem przyjętym przez Trybunał w wyroku z dnia 14 listopada 2019 r., State Street Bank International (
C‑255/18
,
EU:C:2019:967
). Rozumowanie to, które odnosi się do braku znaczenia zmiany statusu instytucji dokonanej w okresie składkowym na rzecz SRF, opiera się bowiem nie na art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014, lecz na art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63.
W trzeciej kolejności – Sąd błędnie ocenił charakter składek ex ante, stwierdzając, że nie stanowią one indywidualnych składek ustalanych na podstawie ryzyka właściwego dla danej instytucji i odnoszących się do konkretnych okresów, tak jak składki ubezpieczeniowe. W szczególności Sąd nie wziął pod uwagę okoliczności, że indywidualne składki są ustalane na podstawie ryzyka i możliwości pobierania nowych składek po początkowym okresie przewidzianym w rozporządzeniu nr 806/2014. Ponadto okoliczność, że składki ex ante są rozdzielone w czasie i nie są automatycznie związane z wynagrodzeniem, nie ma znaczenia, ponieważ chodzi o cechy wspólne wszystkim systemom ubezpieczeń.
W czwartej kolejności – zwrot, o który wniosła ABLV Bank, byłby w każdym razie możliwy również w ramach podobnych do tych, które obowiązują w prawie podatkowym, przy czym cel osiągnięcia docelowego poziomu rezerw nie jest wystarczający, aby wykluczyć ewentualny zwrot.
SRB i Komisja podnoszą, że zarzut pierwszy jest bezzasadny.
–
Ocena Trybunału
Zgodnie z art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 składki ex ante należycie otrzymane od instytucji nie są im zwracane.
W pkt 66 i 67 zaskarżonego wyroku Sąd podkreślił przede wszystkim, że z brzmienia tego przepisu jednoznacznie wynika, iż należycie uiszczona składka nie może podlegać zwrotowi.
Następnie w pkt 68–73 tego wyroku Sąd odniósł się do kontekstu tego przepisu. Wskazał on w szczególności, że z prawodawstwa Unii wynika, iż składki ex ante nie odnoszą się do określonego roku i nie zapewniają żadnego świadczenia wzajemnego, które to elementy odróżniają te składki od składek ubezpieczeniowych, których zwrot powinien być rozważany w przypadku zmiany sytuacji mającej miejsce w ciągu roku.
Wreszcie w pkt 74 i 75 tego samego wyroku Sąd wskazał, że uwzględnienie zmiany sytuacji prawnej i finansowej danych instytucji w trakcie danego okresu składkowego stałoby na przeszkodzie realizacji celu, do jakiego dążą rozporządzenie nr 806/2014 i rozporządzenie delegowane 2015/63, a mianowicie zapewnienia, by przed zakończeniem początkowego ośmioletniego okresu dostępne środki finansowe SRF osiągnęły wysokość co najmniej 1% kwoty depozytów gwarantowanych wszystkich instytucji kredytowych, które uzyskały zezwolenie na prowadzenie działalności we wszystkich uczestniczących państwach członkowskich.
W tym względzie należy w pierwszej kolejności podkreślić, że Sąd słusznie stwierdził w pkt 67 zaskarżonego wyroku, iż z jasnego brzmienia art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 wynika, że prawodawca Unii zamierzał wykluczyć w sposób ogólny zwrot składek ex ante otrzymanych w należytej formie.
Ponadto, ponieważ ABLV Bank podnosi, że Sąd przyjął w zaskarżonym wyroku wykładnię odbiegającą od zwykłego znaczenia słowa „należny”, należy zauważyć, że przepis ten odnosi się nie do „należnych składek”, lecz do „składek należycie otrzymanych”, wskazując w ten sposób, że ustanowiona w nim zasada braku zwrotu ma zastosowanie do składek ex ante, które zostały prawidłowo pobrane w dniu ich zapłaty.
Ponadto o ile ABLV Bank powołuje się na mało szczegółowy charakter tego przepisu, aby wykluczyć znaczenie ustalenia dokonanego w pkt 67 zaskarżonego wyroku, zgodnie z którym nie ma w nim żadnej wzmianki o możliwości korekty a posteriori składek ex ante, nie kwestionując jednak ich istoty, o tyle należy stwierdzić, że sformułowanie to odzwierciedla dokonany przez prawodawcę Unii wybór ustanowienia zasady pozbawionej wyjątku.
W drugiej kolejności – argumentacja ABLV Bank, zgodnie z którą przyjęta przez Sąd wykładnia art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 jest sprzeczna z innymi przepisami prawa wtórnego, nie może zostać uwzględniona.
Przede wszystkim bowiem art. 7 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego 2015/81 ogranicza się do ustanowienia pewnych zasad mających zastosowanie do nieodwołalnych zobowiązań płatniczych zaciągniętych przez instytucję, jakie odznaczają się szczególnymi cechami, które skłoniły prawodawcę Unii, jak wskazał Sąd w pkt 111 zaskarżonego wyroku, do ustanowienia szczególnego reżimu właściwego dla tych zobowiązań.
Następnie o ile art. 17 ust. 3 i 4 rozporządzenia delegowanego 2015/63 przewiduje wprawdzie uwzględnienie ewentualnej różnicy między składką ex ante uiszczaną na podstawie informacji, które uległy przekształceniu lub zmianie, a składką ex ante, która powinna zostać wniesiona, o tyle z przepisów tych wynika, że to uwzględnienie powinno zostać dokonane nie w formie zwrotu, takiego jak żądany przez ABLV Bank od SRB w niniejszej sprawie, lecz w ramach obliczenia składki ex ante za następny okres.
Wreszcie wbrew temu, co twierdzi skarżąca, wykładni art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 przyjętej w pkt 66–75 zaskarżonego wyroku nie można uznać za pozbawiającą wszelkiej użyteczności art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63.
Z jednej strony, jak zauważyła rzecznik generalna w pkt 72 opinii, art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63 ma w szczególności na celu uniknięcie wszelkiej niepewności co do zakresu art. 12 ust. 1 tego rozporządzenia delegowanego, jako że ów ust. 2 przewiduje odstępstwo od zasady, zgodnie z którą składki ex ante są obliczane na podstawie informacji dostępnych w dniu 31 grudnia roku poprzedzającego okres składkowy.
Z drugiej strony art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 i art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63 mają różny zakres przedmiotowy. Podczas gdy bowiem pierwszy z tych przepisów dotyczy wyłącznie składek na rzecz SRF, to drugi przepis dotyczy, zgodnie z art. 3 pkt 5 rozporządzenia delegowanego 2015/63, składek pobranych przez organ ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji dla celów krajowego mechanizmu finansowania, które to pojęcie należy rozumieć zgodnie z art. 5 ust. 1 rozporządzenia nr 806/2014 jako odnoszące się również do SRB, jak wskazuje motyw 7 tego rozporządzenia delegowanego.
W tym kontekście okoliczność, że w wyroku z dnia 14 listopada 2019 r., State Street Bank International (
C‑255/18
,
EU:C:2019:967
), który odnosił się do obliczenia składki na rzecz krajowego funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji, Trybunał ograniczył się do dokonania wykładni art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63, jedynego przepisu, o który został on zresztą zapytany, nie może oznaczać, że w sposób dorozumiany odrzucił on wykładnię art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 przyjętą w zaskarżonym wyroku.
W trzeciej kolejności – przywołana przez ABLV Bank analogia między składkami ex ante a składkami ubezpieczeniowymi nie może w żadnym razie zobowiązywać SRB do zastąpienia wyraźnego brzmienia art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 odmiennym przepisem ze względu na to, że zdaniem skarżącej zasada ta jest zwyczajowo przyjęta w dziedzinie ubezpieczeń.
Tym samym argumenty ABLV Bank zmierzające do wykazania, że Sąd nie mógł w świetle okoliczności wskazanych w pkt 68–72 zaskarżonego wyroku wykluczyć w pkt 73 tego wyroku podobieństwa cech składek ex ante i cech składek ubezpieczeniowych, należy oddalić jako bezskuteczne.
W czwartej kolejności – argumentacja ABLV Bank skierowana przeciwko pkt 74 i 75 zaskarżonego wyroku, oparta na tym, że możliwe było osiągnięcie celu polegającego na zapewnieniu SRF wystarczających środków finansowych po upływie początkowego okresu ośmiu lat, przy jednoczesnym dokonaniu zwrotu składek ex ante, gdy dana instytucja zostaje wyłączona z zakresu stosowania rozporządzenia nr 806/2014, również nie może podważyć wykładni art. 70 ust. 4 tego rozporządzenia przyjętej w pkt 76 tego wyroku.
Okoliczność, że prawodawca Unii mógł również osiągnąć cel, o którym mowa w pkt 74 wspomnianego wyroku, zezwalając na takie zwroty – nawet gdyby została wykazana – nie pozwala bowiem na wykluczenie wyboru prawodawcy co do najbardziej odpowiednich środków do osiągnięcia tego celu, co wynika z jasnego brzmienia tego przepisu (zob. analogicznie wyrok z dnia 17 marca 2011 r., Brussels Hoofdstedelijk Gewest i in.,
C‑275/09
,
EU:C:2011:154
, pkt
).
W świetle powyższego zarzut pierwszy należy częściowo odrzucić jako niedopuszczalny, a częściowo oddalić jako bezzasadny.
W przedmiocie zarzutu drugiego, dotyczącego błędnej wykładni art. 12 rozporządzenia delegowanego 2015/63
–
Argumentacja stron
W zarzucie drugim ABLV Bank podnosi, że Sąd naruszył prawo poprzez orzeczenie, iż utratę zezwolenia na prowadzenie działalności przez instytucję kredytową należy uznać za „zmianę statusu” w rozumieniu art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63.
Taka wykładnia jest niespójna z przyjętą w zaskarżonym wyroku wykładnią art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014. Gdyby bowiem każdy zwrot był wyłączony na podstawie tego przepisu, niepotrzebne byłoby wyłączenie w art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63 możliwości dokonania takiego zwrotu w przypadku zmiany statusu.
Ponadto ten ostatni przepis dotyczy jedynie kwoty składki ex ante, a nie samej zasady zapłaty takiej składki. Taka wykładnia wynika jasno z niemieckiej wersji językowej tego przepisu i jest zgodna z jego innymi wersjami językowymi. Zanim Trybunał orzekł, że połączenie transgraniczne należy uznać za „zmianę statutu” w rozumieniu art. 12 rozporządzenia delegowanego 2015/63, oparł się on zresztą w pkt 47 wyroku z dnia 14 listopada 2019 r., State Street Bank International (
C‑255/18
,
EU:C:2019:967
) na okoliczności, że w następstwie takiej operacji dana instytucja nadal podlegała mechanizmowi restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji (SRM).
SRB i Komisja podnoszą, że zarzut drugi jest bezzasadny.
–
Ocena Trybunału
Artykuł 12 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 przewiduje szczególną metodę obliczania składki ex ante, która powinna być stosowana w przypadku, gdy instytucja jest nadzorowana jedynie w odniesieniu do części okresu składkowego.
Artykuł 12 ust. 2 tego rozporządzenia delegowanego stanowi, że zmiana statusu instytucji, w tym małej instytucji, podczas okresu składkowego nie może mieć wpływu na wysokość składki rocznej, która ma zostać wniesiona w danym roku.
Po przedstawieniu w pkt 77 zaskarżonego wyroku brzmienia tych przepisów Sąd przytoczył w pkt 80–83 tego wyroku znaczną część pkt 35–48 wyroku z dnia 14 listopada 2019 r., State Street Bank International (
C‑255/18
,
EU:C:2019:967
). Na tej podstawie Sąd uznał w pkt 84 i 87 zaskarżonego wyroku, że z tych samych powodów co wskazane przez Trybunał w wyroku z dnia14 listopada 2019 r., State Street Bank International (
C‑255/18
,
EU:C:2019:967
) cofnięcie przez EBC zezwolenia na prowadzenie działalności instytucji kredytowej należy uznać za taką zmianę statusu, nawet jeśli cofnięcie to oznacza, że dana instytucja nie podlega już SRM.
W tym względzie należy przypomnieć, że Trybunał orzekł, że użyte w art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63 wyrażenie „zmiana statusu” może obejmować wszelkie zmiany sytuacji prawnej lub faktycznej danej instytucji, które mogą mieć wpływ na stosowanie tego przepisu (wyrok z dnia 14 listopada 2019 r., State Street Bank International (
C‑255/18
,
EU:C:2019:967
, pkt
).
Kontekst, w jaki wpisuje się ten przepis, oznacza ponadto, że czynność, która stanowi zmianę statusu w rozumieniu tego przepisu, co do zasady nie korzysta z obliczenia składki pro rata temporis przewidzianej w art. 12 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63, ponieważ ten ostatni przepis należy interpretować ściśle (zob. podobnie wyrok z dnia 14 listopada 2019 r., State Street Bank International,
C‑255/18
,
EU:C:2019:967
, pkt
,
).
Trybunał wyjaśnił ponadto, że gdyby krajowe organy ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji miały brać pod uwagę zmiany w sytuacji prawnej i finansowej instytucji w danym roku obrachunkowym, miałyby one trudności z wiarygodnym obliczeniem zwyczajnych składek należnych w następnym roku, a tym samym z realizacją celu polegającego na osiągnięciu, najpóźniej do dnia 31 grudnia 2024 r., co najmniej 1% kwoty depozytów gwarantowanych wszystkich instytucji, które uzyskały zezwolenie na prowadzenie działalności na terytorium państwa członkowskiego (zob. podobnie wyrok z dnia 14 listopada 2019 r., State Street Bank International,
C‑255/18
,
EU:C:2019:967
, pkt
).
Trybunał wywnioskował z tych okoliczności, że pojęcie „zmiany statusu”, o którym mowa w art. 12 ust. 2 wspomnianego rozporządzenia delegowanego 2015/63, należy rozumieć szeroko, jako obejmujące w szczególności połączenie transgraniczne poprzez przejęcie, które miało miejsce w okresie składkowym (wyrok z dnia 14 listopada 2019 r., State Street Bank International,
C‑255/18
,
EU:C:2019:967
, pkt
).
Ponieważ rozważania dotyczące brzmienia, kontekstu i celu art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63, przypomniane w pkt 76– 78 niniejszego wyroku, są istotne w odniesieniu do utraty zezwolenia przez instytucję kredytową w danym roku, Sąd słusznie orzekł w pkt 84 zaskarżonego wyroku, że względy te uzasadniają uznanie takiej utraty zezwolenia za „zmianę statusu” w rozumieniu tego przepisu.
Podobnie Sąd nie naruszył prawa, gdy oddalił w pkt 87 zaskarżonego wyroku argument ABLV Bank, zgodnie z którym pojęcie „zmiany statusu” w rozumieniu tego przepisu nie obejmuje zmian, które prowadzą do tego, że instytucja nie będzie już w przyszłości objęta SRM.
Należy bowiem zauważyć, że brzmienie art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63 nie dokonuje żadnego rozróżnienia pomiędzy zmianami statusu instytucji w zależności od tego, czy prowadzą one do opuszczenia SRM przez daną instytucję.
Powołana przez ABLV Bank okoliczność, że niemiecka wersja językowa tego przepisu odnosi się wyłącznie do wysokości składki ex ante, jest w tym względzie bez znaczenia.
W tych okolicznościach rozważań zawartych w pkt 47 wyroku z dnia 14 listopada 2019 r., State Street Bank International (
C‑255/18
,
EU:C:2019:967
), które mają na celu, jak wskazano w pkt 45 tego wyroku, jedynie potwierdzenie rozszerzającej wykładni pojęcia „zmiany statusu” w rozumieniu art. 12 ust. 2 rozporządzenia 2015/63, której zasadność została już wykazana w pkt 44 wspomnianego wyroku, nie można odczytywać w ten sposób, że Trybunał zamierzał ograniczyć zakres tej rozszerzającej wykładni jedynie do zmian sytuacji instytucji, które nie pociągają za sobą opuszczenia przez nią SRM.
Ponadto argument podniesiony przez ABLV Bank, zgodnie z którym przyjęte w zaskarżonym wyroku interpretacje art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63 i art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 są sprzeczne, należy oddalić z powodów przedstawionych w pkt 61–63 niniejszego wyroku.
Z powyższych względów zarzut drugi należy oddalić jako bezzasadny.
W przedmiocie zarzutu trzeciego, dotyczącego błędnej wykładni art. 7 rozporządzenia delegowanego 2017/2361
–
Argumentacja stron
W zarzucie trzecim ABLV Bank podnosi, po pierwsze, że Sąd niesłusznie nałożył na nią obowiązek wykazania związku między art. 7 rozporządzenia delegowanego 2017/2361 a art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63, opierając się na błędnym założeniu, że to samo wyrażenie powinno co do zasady mieć inne znaczenie, skoro zostało użyte w dwóch odrębnych przepisach, chyba że istnieje między nimi konkretny związek.
Po drugie, oczywiście błędne jest przeciwstawienie przez Sąd interesu publicznego, któremu służą składki ex ante, bardziej konkretnym interesom danej instytucji, którym służą składki na wydatki administracyjne SRB. Bardziej istotne jest uwzględnienie faktu, że składki ex ante wykazują ściślejszy związek z daną instytucją, ponieważ są one związane z profilem ryzyka tej instytucji.
SRB i Komisja podnoszą, że zarzut trzeci jest bezzasadny.
–
Ocena Trybunału
Artykuł 7 ust. 2, 4 i 5 rozporządzenia delegowanego 2017/2361 przewiduje metodę obliczania pro rata temporis indywidualnej składki rocznej na wydatki administracyjne SRB, w przypadku gdy statut podmiotu lub grupy podlega określonym zmianom w trakcie roku.
W pkt 86 zaskarżonego wyroku Sąd orzekł, że pojęcie „zmiany statusu” w rozumieniu art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63 nie może być rozumiane jako odnoszące się wyłącznie do przypadków objętych art. 7 rozporządzenia delegowanego 2017/2361 w świetle różnic przedmiotu i celu tych dwóch aktów.
W świetle rozważań zawartych we wspomnianym pkt 86 wydaje się, że argument ABLV Bank, zgodnie z którym Sąd niesłusznie nałożył na nią obowiązek wykazania związku między art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63 a art. 7 rozporządzenia delegowanego 2017/2361, opiera się na błędnej lekturze zaskarżonego wyroku, ponieważ Sąd nie oparł się w tym punkcie na braku związku między tymi dwoma przepisami.
Ponadto ABLV Bank nie kwestionuje oceny Sądu, zgodnie z którą składki ex ante i składki na wydatki administracyjne SRB nie mają tego samego przedmiotu.
Ponieważ ta różnica przedmiotu jest wystarczająca, aby uzasadnić ich obliczenie za pomocą odrębnych i niezależnych metod, należy uznać, że ABLV Bank nie wykazała, że Sąd naruszył prawo, odmawiając uwzględnienia art. 7 rozporządzenia delegowanego 2017/2361 dla celów wykładni art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63.
Z powyższych względów zarzut trzeci należy oddalić jako bezzasadny.
W przedmiocie zarzutu czwartego, dotyczącego błędnej wykładni i błędnego zastosowania pojęcia „bezpodstawnego wzbogacenia”
–
Argumentacja stron
W zarzucie czwartym ABLV Bank utrzymuje, że pkt 92–96 zaskarżonego wyroku opierają się na błędnym założeniu, zgodnie z którym zastosowanie pojęcia „bezpodstawnego wzbogacenia” oznacza zbadanie wyłącznie pierwotnego uzasadnienia zapłaty. Przeciwnie, należy co do zasady wziąć pod uwagę późniejsze zmiany, które miałyby wpływ na prawidłowość płatności, w związku z czym art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63 wyklucza uwzględnienie pewnych zmian w trosce o prostotę administracyjną.
SRB i Komisja podnoszą, że zarzut czwarty jest bezzasadny.
–
Ocena Trybunału
W pkt 94–96 zaskarżonego wyroku Sąd stwierdził, że podstawą prawną rozpatrywanych płatności są art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 i art. 12 rozporządzenia delegowanego 2015/63, które to podstawy prawne wykluczają częściowy zwrot składki ex ante za rok 2018, której ważność nie została zakwestionowana przez ABLV Bank.
Tym samym Sąd wyraźnie oparł się, dla stwierdzenia istnienia podstawy prawnej wzbogacenia FRB wynikającego z pobrania i zatrzymania składki ex ante za rok 2018 ABLV Bank, na okoliczności, że odpowiednie przepisy wykluczają zwrot tej składki w przypadku zmiany statusu danej instytucji w trakcie roku 2018.
W związku z tym nie można uznać, że Sąd stwierdził, iż bezpodstawne wzbogacenie można wyłączyć z tego tylko powodu, że jego pierwotne uzasadnienie zostało wykazane, bez uwzględnienia istnienia podstawy prawnej dla zachowania spornych kwot.
Wynika z tego, że podniesiony przez ABLV Bank zarzut czwarty wynika z błędnego rozumienia zaskarżonego wyroku.
W konsekwencji zarzut ten należy oddalić jako bezzasadny.
W przedmiocie zarzutu piątego, dotyczącego braku rozstrzygnięcia w przedmiocie zarzutu niezgodności z prawem
–
Argumentacja stron
W zarzucie piątym ABLV Bank podnosi, że Sąd nie odpowiedział na zarzut niezgodności z prawem podniesiony w pkt 40 odpowiedzi na pytania Sądu z dnia 12 czerwca 2020 r.
SRB i Komisja podnoszą, że zarzut piąty jest bezzasadny.
–
Ocena Trybunału
W pkt 95 zaskarżonego wyroku Sąd stwierdził, że pisma skarżącej nie zawierały ani wprost, ani w sposób dorozumiany żadnego zarzutu niezgodności z prawem odnoszącego się do art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 i art. 12 rozporządzenia delegowanego 2015/63.
Ponieważ ABLV Bank twierdzi, że Sąd nie wypowiedział się w ten sposób co do zarzutu niezgodności z prawem wyrażonego w pkt 40 pisma procesowego z dnia 12 czerwca 2020 r., należy przypomnieć w tym względzie, że z jednej strony w ramach odwołania kontrola Trybunału ma na celu w szczególności zbadanie, czy Sąd ustosunkował się w sposób wystarczający pod względem prawnym do wszystkich argumentów podniesionych przez wnoszącą odwołanie, a z drugiej strony zarzut dotyczący braku ustosunkowania się przez Sąd do argumentów powołanych w pierwszej instancji jest co do zasady równoznaczny z powołaniem się na naruszenie obowiązku uzasadnienia, który wynika z art. 36 statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej znajdującego zastosowanie do Sądu na podstawie art. 53 akapit pierwszy tego statutu i art. 117 regulaminu postępowania przed Sądem (wyrok z dnia 9 marca 2017 r., Ellinikos Chrysos/Komisja,
C‑100/16 P
,
EU:C:2017:194
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
Obowiązek uzasadnienia nie wymaga dostarczenia przez Sąd wyjaśnień ustosunkowujących się w sposób wyczerpujący do każdego elementu rozumowania przedstawionego przez strony sporu, zatem uzasadnienie może być dorozumiane, pod warunkiem że pozwala zainteresowanym poznać powody, dla których Sąd nie przychylił się do ich argumentów, a Trybunałowi dostarcza elementów wystarczających dla sprawowania kontroli (wyrok z dnia 9 marca 2017 r., Ellinikos Chrysos/Komisja,
C‑100/16 P
,
EU:C:2017:194
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
Tymczasem w pkt 95 zaskarżonego wyroku Sąd uznał, w sposób dorozumiany, lecz niewątpliwy, że pkt 40 pisma skarżącej z dnia 12 czerwca 2020 r., który stanowi, że przyjęcie zaproponowanej przez SRB wykładni art. 12 rozporządzenia delegowanego 2015/63 byłoby niezgodne z prawem, odnosił się do wykładni tego artykułu, a nie jego ważności, nie dopuszczając się przy tym przeinaczenia tego pisma.
Z powyższych względów zarzut piąty należy oddalić jako bezzasadny.
W przedmiocie zarzutu szóstego, dotyczącego błędów w zakresie uwzględnienia decyzji SRB oznaczonej sygnaturą SRB/ES/SRF/2018/03
–
Argumentacja stron
W zarzucie szóstym ABLV Bank podnosi, że zastosowanie zasady, zgodnie z którą praktyka nie może zmieniać obowiązujących ram prawnych, nie jest w niniejszym przypadku właściwe. O ile bowiem w decyzji SRB oznaczonej sygnaturą SRB/ES/SRF/2018/03 nakazano zwrot uiszczonych składek ex ante, o tyle bezsporne jest, że taki zwrot może być postrzegany wyłącznie jako wynikający z prawa gwarantowanego beneficjentowi tego zwrotu, bez możliwości oparcia się na swobodzie decyzyjnej SRB.
Argument podniesiony posiłkowo przez Sąd w odniesieniu do decyzji SRB oznaczonej sygnaturą SRB/ES/SRF/2018/03 jest czysto semantyczny, ponieważ zwrot nie zmienia swojego charakteru z tego powodu, że jest przedstawiony jako płatność ujemna lub wiąże się z operacją matematyczną. Ponadto arbitralne jest dokonywanie rozróżnienia pomiędzy odliczeniem stosowanym do kwoty składki a zwrotem.
SRB i Komisja podnoszą, że zarzut szósty jest bezzasadny.
–
Ocena Trybunału
W pkt 98 i 99 zaskarżonego wyroku Sąd stwierdził, że argumenty ABLV Bank skierowane przeciwko decyzji SRB oznaczonej sygnaturą SRB/ES/SRF/2018/03 są bezskuteczne, ponieważ zwykła praktyka SRB nie może skutkować zmianą treści mających zastosowanie przepisów prawa Unii, a następnie pomocniczo w pkt 100–102 tego wyroku wyjaśnił, że argumenty te nie są zasadne.
Należy stwierdzić, że Sąd słusznie przypomniał w pkt 98 zaskarżonego wyroku, iż sama praktyka instytucji, organu lub jednostki organizacyjnej Unii nie może stanowić odstępstwa od norm, które mają do nich zastosowanie, i stworzenia precedensu, którego muszą przestrzegać (zob. podobnie wyroki: z dnia 26 marca 1996 r., Parlament/Rada,
C‑271/94
,
EU:C:1996:133
, pkt
; z dnia 1 października 2009 r., Komisja/Rada,
C‑370/07
,
EU:C:2009:590
, pkt
).
Wynika z tego, że nawet przy założeniu, iż SRB w decyzji SRB/ES/SRF/2018/03 rzeczywiście przyznała możliwość dokonania pewnych zwrotów składek ex ante, decyzja ta nie może podważyć przyjętej przez Sąd wykładni art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 i art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63.
Okoliczność, że SRB nie może ważnie przyznawać dotacji instytucjom kredytowym, jest w tym kontekście pozbawiona znaczenia, ponieważ nie można domniemywać, że SRB, przyjmując decyzję SRB/ES/SRF/2018/03, zastosowała się do tej zasady, a ponadto dokonała prawidłowej wykładni wiążących ją przepisów prawa wtórnego.
Z powyższego wynika, że argumentację skarżącej skierowaną przeciwko pkt 98 i 99 zaskarżonego wyroku należy oddalić jako bezzasadną.
W tych okolicznościach pkt 100–102 tego wyroku należy uznać za zbyteczne, co oznacza, że argumentacja zmierzająca do podważenia tych punktów jest bezskuteczna (zob. analogicznie wyrok z dnia 18 czerwca 2020 r., Dovgan/EUIPO,
C‑142/19 P
, niepublikowany,
EU:C:2020:487
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
W konsekwencji zarzut szósty należy oddalić w części jako bezskuteczny, a w części jako bezzasadny.
W przedmiocie zarzutu siódmego, dotyczącego błędnej wykładni art. 17 rozporządzenia delegowanego 2015/63
–
Argumentacja stron
W zarzucie siódmym ABLV Bank utrzymuje, że rozumowanie Sądu dotyczące art. 17 ust. 3 i 4 rozporządzenia delegowanego 2015/63 narusza prawo, ponieważ przewidziana w tym przepisie możliwość zmiany składek ex ante wskazuje, że dokonana przez Sąd wykładnia art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 nie jest prawidłowa.
SRB twierdzi, że zarzut siódmy należy odrzucić jako niedopuszczalny, a w każdym razie oddalić jako bezzasadny. Komisja twierdzi, że zarzut ten jest bezzasadny.
–
Ocena Trybunału
Po przypomnieniu w pkt 105 zaskarżonego wyroku brzmienia art. 17 ust. 3 i 4 rozporządzenia delegowanego 2015/63 Sąd uznał w pkt 107 i 108 tego wyroku, że zaproponowana przez skarżącą wykładnia tych przepisów, zgodnie z którą każda składka podlega późniejszym korektom, nie znajduje oparcia w ich brzmieniu, a zmiana okoliczności, na którą powołuje się skarżąca, nie jest porównywalna z przekształceniami lub zmianami księgowymi, o których mowa w tych przepisach.
Wydaje się, że w zarzucie siódmym ABLV Bank zarzuca Sądowi nie błędne wykluczenie zastosowania art. 17 ust. 3 i 4 rozporządzenia delegowanego 2015/63, lecz przyjęcie wykładni art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 niezgodnej z tymże art. 17 ust. 3 i 4.
Ze względów przedstawionych w pkt 59 niniejszego wyroku nie można zgodzić się z taką argumentacją.
W związku z tym, bez potrzeby badania dopuszczalności zarzutu siódmego, należy go oddalić jako bezzasadny.
W przedmiocie zarzutu ósmego, dotyczącego błędów w zakresie systemu nieodwołalnych zobowiązań płatniczych
–
Argumentacja stron
W zarzucie ósmym ABLV Bank twierdzi, że Sąd przeinaczył jej argumentację, ponieważ nie podniosła ona w swoich pismach w pierwszej instancji, że jej składki ex ante stanowiły nieodwołalne zobowiązania płatnicze.
Tymczasem art. 7 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego 2015/81 wskazuje, że obliczenia należy dokonać w momencie, gdy jednostka opuszcza SRF, a zatem przyjęta przez Sąd wykładnia rozporządzenia nr 806/2014 jest błędna.
SRB i Komisja podnoszą, że zarzut ósmy jest bezzasadny.
–
Ocena Trybunału
Artykuł 7 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego 2015/81 stanowi, że nieodwołalne zobowiązania płatnicze instytucji, która przestaje być objęta zakresem zastosowania rozporządzenia (UE) nr 806/2014, są anulowane, a zabezpieczenie zabezpieczające te zobowiązania jest zwracane.
Sąd wyjaśnił w pkt 111 zaskarżonego wyroku, że tego rodzaju zobowiązania mają charakter odmienny od charakteru zobowiązań z tytułu składek ex ante i z tego względu podlegają szczególnemu reżimowi, który nie może być stosowany analogicznie do składek takich jak te uiszczone przez ABLV Bank.
W tym względzie należy zauważyć, po pierwsze, że z pkt 110 i 111 tego wyroku wynika, iż Sąd nie uznał, że skarżąca podniosła, że jej składka ex ante za rok 2018 stanowiła nieodwołalne zobowiązania płatnicze.
Należy w szczególności podkreślić, że Sąd wyraźnie odrzucił w pkt 111 wspomnianego wyroku możliwość zastosowania „w drodze analogii” art. 7 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego 2015/81.
Wynika z tego, że argument dotyczący przeinaczenia pism ABLV Bank w pierwszej instancji należy oddalić jako bezzasadny.
Po drugie, skarżąca słusznie podnosi, że art. 7 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego 2015/81 oznacza, iż opuszczenie przez instytucję zakresu SRM może oznaczać przyjęcie przez SRB określonych środków dotyczących składek ex ante uiszczonych przez tę instytucję. Jednakże nie kwestionuje ona w żaden sposób oceny Sądu dotyczącej różnic odróżniających nieodwołalne zobowiązania płatnicze od innych składek ex ante, a wręcz przeciwnie – podkreśla rzeczywisty charakter tych różnic.
Argumentacja skarżącej nie pozwala w tych okolicznościach na stwierdzenie, że pkt 111 zaskarżonego wyroku narusza prawo.
Mając na uwadze powyższe, zarzut ten należy oddalić w części jako bezskuteczny a w części jako bezzasadny.
W przedmiocie zarzutu dziewiątego, dotyczącego naruszenia prawa i braku rozstrzygnięcia w zakresie składek ex ante za rok 2015
–
Argumentacja stron
W zarzucie dziewiątym ABLV Bank wskazuje na szereg błędów, jakich miał dopuścić się Sąd, wypowiadając się w przedmiocie argumentacji skarżącej dotyczącej składek ex ante za rok 2015.
W pierwszej kolejności – Sąd niesłusznie utożsamił te składki z późniejszymi składkami, podczas gdy składki ex ante za rok 2015 są przechowywane w specjalnej puli do czasu ich zwrotu zainteresowanym instytucjom.
W drugiej kolejności – Sąd dokonał nieprawidłowej wykładni art. 8 ust. 2 rozporządzenia nr 2015/81.
Nie wziął on bowiem pod uwagę okoliczności, że przepis ten nie przewidywał, iż zwrot spornych składek powinien być dokonywany stopniowo przez okres ośmiu lat. W tym kontekście wyłączenie możliwości skorzystania ze zwrotu przez instytucje, które nie są już zobowiązane do uiszczania składek ex ante, nie jest dopuszczalne, ponieważ ich sytuacja w tym względzie wynika z nieuzasadnionego odroczenia przewidzianego zwrotu. Brak obliczenia, które pozwoliłoby wyjaśnić sytuację takich instytucji, jest zaskakujący, gdyż w takiej sytuacji obliczenie przewiduje art. 7 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego 2015/81.
W trzeciej kolejności – Sąd niesłusznie powołał się na art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014, podczas gdy składki ex ante za rok 2015 nie zostały pobrane na podstawie tego rozporządzenia, a zasady mające zastosowanie do tego rodzaju składek nie obejmowały porównywalnych przepisów.
W czwartej kolejności – stanowisko przyjęte przez Sąd w ramach badania dopuszczalności skargi jest sprzeczne ze stanowiskiem przyjętym w ramach oceny merytorycznej dotyczącej składek ex ante za rok 2015.
W piątej kolejności – Sąd nie uznał, że powołując się na art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63, przyznaje on, iż kwestia zmian, które nastąpiły w ciągu roku, jest istotna.
SRB i Komisja podnoszą, że zarzut dziewiąty jest bezzasadny.
–
Ocena Trybunału
Przypomniawszy w pkt 115 i 116 zaskarżonego wyroku, że składki ex ante za rok 2015 zostały pobrane przez państwa członkowskie, a następnie przekazane SRB, Sąd uznał przede wszystkim w pkt 117 tego wyroku, że składki te po ich przekazaniu zostały połączone z innymi składkami ex ante jako środki oznaczone co do gatunku w ramach SRF.
Następnie w pkt 119–127 tego wyroku Sąd wskazał, że art. 8 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego 2015/81 nie może stanowić podstawy wniosku o zwrot złożonego przez skarżącą. Wskazał on w tym względzie, że przepis ten nie ustanawia prawa do uzyskania zwrotu i że określa on jedynie metodę, jaką powinna zastosować SRB, aby uwzględnić przy obliczaniu składek ex ante składki ex ante za rok 2015, które zostały jej przekazane przez państwa członkowskie.
Wreszcie w pkt 128 tego wyroku Sąd uznał, że składki ex ante za rok 2015 są obecnie uregulowane, podobnie jak inne składki, w art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014.
W tym względzie należy stwierdzić, po pierwsze, że argumentacja ABLV Bank nie pozwala wykazać, iż wykładnia art. 8 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego 2015/81 przyjęta przez Sąd w pkt 120–127 zaskarżonego wyroku narusza prawo.
Przepis ten stanowi, że w trakcie okresu początkowego SRB przy obliczaniu indywidualnych składek każdej instytucji bierze pod uwagę składki ex ante pobrane przez państwa członkowskie, które to składki zostały przekazane na rzecz SRF, odliczając je od kwoty należnej od każdej instytucji.
Jak wskazał Sąd w pkt 120–122 zaskarżonego wyroku, zarówno z brzmienia art. 8 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego 2015/81, jak i z przedmiotu tego rozporządzenia wykonawczego, a mianowicie określenia warunków obliczania składek ex ante na rzecz SRF każdej instytucji, wynika, że przepisu tego nie można interpretować w ten sposób, że ustanawia on prawo każdej instytucji do zwrotu kwoty składek ex ante pobranych przez państwa członkowskie, które zostały przekazane na rzecz SRF. Przepis ten ogranicza się zatem do przewidzenia włączenia operacji odliczenia tych składek do metody obliczania składek ex ante na rzecz SRF.
W związku z tym, jak podkreślił Sąd w pkt 123 zaskarżonego wyroku, instytucja, która nie jest już zobowiązana do odprowadzania składek ex ante na rzecz SRF, nie może korzystać z tej operacji odliczenia, ponieważ nie ma już zastosowania ta metoda obliczania.
Takiej wykładni art. 8 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego 2015/81 nie można uznać za niezgodną z art. 7 ust. 3 tego rozporządzenia wykonawczego, ponieważ ani celem, ani skutkiem tego ostatniego przepisu, który odnosi się do szczególnego systemu nieodwołalnych zobowiązań płatniczych, nie jest doprecyzowanie zasad mających zastosowanie do składek ex ante pobieranych przez państwa członkowskie, które zostały przekazane na rzecz SRF.
Po drugie, w zakresie, w jakim argumentację ABLV Bank należy rozumieć jako wskazującą na nieprawidłowość praktyki SRB polegającą na dokonaniu odliczenia przewidzianego w art. 8 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego 2015/81 stopniowo w początkowym okresie przewidzianym w rozporządzeniu nr 806/2014, należy stwierdzić, że taką nieprawidłowość – przy założeniu, że zostałaby wykazana – należało powołać przeciwko decyzjom ustalającym corocznie składki ex ante w celu wykazania, że decyzje te były oparte na metodzie obliczania sprzecznej z tym przepisem.
Natomiast argumentacja oparta na nieprawidłowości takiej praktyki nie może wykazać, że Sąd powinien był stwierdzić, iż w celu zastosowania się do tego przepisu SRB powinna była dokonać, przy opuszczeniu przez tę instytucję obszaru SRM, zwrotu składek ex ante tej instytucji pobranych przez państwo członkowskie, które zostały przekazane SRF, z pominięciem jakiejkolwiek operacji rocznego obliczenia składek ex ante należnych od tej instytucji.
Z powyższego wynika, że argumenty dotyczące nieprawidłowości praktyki SRB polegającej na dokonywaniu odliczenia przewidzianego w art. 8 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego 2015/81 stopniowo w początkowym okresie przewidzianym w rozporządzeniu nr 806/2014 należy oddalić jako bezskuteczne.
Po trzecie, ponieważ art. 70 ust. 4 tego rozporządzenia dotyczy „należycie otrzymanych składek”, bez rozróżnienia pomiędzy składkami ex ante, które zostały bezpośrednio pobrane przez SRB, a składkami ex ante, które zostały jej przekazane przez państwa członkowskie, nie można uznać, że Sąd naruszył prawo, orzekając w pkt 128 zaskarżonego wyroku, że przepis ten ma zastosowanie do wszystkich tych składek ex ante udostępnionych SRB.
Po czwarte, argumenty ABLV Bank oparte na sprzeczności pomiędzy rozumowaniem Sądu dotyczącym składek ex ante za rok 2015 i innymi częściami uzasadnienia zaskarżonego wyroku należy uznać za niedopuszczalne, zgodnie z zasadami przypomnianymi w pkt 34 niniejszego wyroku, ponieważ skarżąca nie precyzuje wyraźnie charakteru sprzeczności uzasadnienia, na które zamierza się powołać.
Po piąte, zważywszy, że z powyższych rozważań wynika, iż Sąd słusznie orzekł, że z jednej strony art. 8 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego 2015/81 nie przewiduje prawa do zwrotu składek ex ante pobieranych przez państwa członkowskie, które zostały przekazane na rzecz SRF, a z drugiej strony art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 miał zastosowanie do tych składek, okazuje się, że oceny Sądu sformułowanej w pkt 117 i 128 zaskarżonego wyroku, zgodnie z którą w ramach SRF nie dokonano żadnego rozróżnienia na poczet tych składek, nie można uznać za konieczną dla uzasadnienia wniosku, do którego doszedł Sąd w pkt 129 zaskarżonego wyroku.
Ponieważ rozważania dotyczące tej oceny należy w konsekwencji uznać za zbyteczne, argumenty ABLV Bank poddające krytyce te rozważania należy oddalić, zgodnie z orzecznictwem przypomnianym w pkt 118 niniejszego wyroku, jako bezskuteczne.
W świetle powyższego zarzut dziewiąty należy w części odrzucić jako niedopuszczalny, a w części oddalić jako bezzasadny.
W przedmiocie zarzutu dziesiątego, opartego na naruszeniu prawa w zakresie oddalenia zarzutu szóstego podniesionego w pierwszej instancji
–
Argumentacja stron
W zarzucie dziesiątym ABLV Bank utrzymuje, że ocena Sądu przedstawiona w pkt 134 i nast. zaskarżonego wyroku, zgodnie z którą sporna decyzja nie narusza zasad pewności prawa i ochrony uzasadnionych oczekiwań, narusza prawo, ponieważ nawet przy założeniu, że art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 miałby sens nadany mu przez Sąd, przepisu tego nie można uznać za jasny, w szczególności ze względu na istnienie przypadków zwrotu składek ex ante.
SRB podnosi, że zarzut dziesiąty należy odrzucić jako niedopuszczalny, a w każdym razie oddalić jako bezzasadny. Komisja również uważa ten zarzut za bezzasadny.
–
Ocena Trybunału
W pkt 136–138 zaskarżonego wyroku Sąd uznał, że SRB nie naruszyła zasad pewności prawa i ochrony uzasadnionych oczekiwań. Sąd uzasadnił tę ocenę stwierdzeniem, że sporna decyzja była przewidywalna, bowiem opierała się na art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014, który stanowi jasny i precyzyjny przepis, niezawierający żadnego wyjątku ani ograniczenia.
Ta ocena Sądu nie może zostać uznana za naruszającą prawo, ponieważ – jak wskazał Sąd w pkt 136 zaskarżonego wyroku i jak przypomniano w pkt 54 i 55 niniejszego wyroku – z samego brzmienia art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 wynika, że należycie otrzymane składki ex ante nie podlegają zwrotowi.
Ponadto o ile skarżąca utrzymuje, że Sąd nie uwzględnił przepisów prawa Unii przewidujących, że SRB powinna w pewnych sytuacjach dokonać zwrotu składek ex ante, o tyle należy przypomnieć, że z analizy zarzutów pierwszego, trzeciego i od siódmego do dziewiątego niniejszego odwołania wynika, że argumentacja ABLV Bank dotycząca art. 17 ust. 3 i 4 rozporządzenia delegowanego 2015/63, art. 7 ust. 3 i art. 8 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego 2015/81 oraz art. 7 rozporządzenia delegowanego 2017/2361 nie może wykazać istnienia takiego obowiązku zwrotu.
W związku z tym należy oddalić zarzut dziesiąty jako bezzasadny.
W przedmiocie zarzutu jedenastego, opartego na naruszeniu prawa w zakresie oddalenia zarzutu siódmego podniesionego w pierwszej instancji
–
Argumentacja stron
W zarzucie jedenastym ABLV Bank utrzymuje, że Sąd przyjął „radykalną i skrajną” wykładnię właściwych przepisów, naruszając tym samym zasadę proporcjonalności. Sąd błędnie uznał również jej zdaniem, że SRB nie dysponuje żadnym zakresem uznania.
Ponadto ABLV Bank kwestionuje odrzucenie przez Sąd w pkt 152 zaskarżonego wyroku argumentacji przedstawionej w pkt 23 skargi jako niedopuszczalnej. Utrzymuje ona, że argumentacja ta była wystarczająco precyzyjna, aby mogła być dopuszczalna, i nie wymagała szczegółowej analizy przykładu powołanego na jej poparcie.
SRB i Komisja podnoszą, że zarzut jedenasty jest bezzasadny.
–
Ocena Trybunału
W pkt 142–152 zaskarżonego wyroku Sąd oddalił wszystkie argumenty dotyczące zasady proporcjonalności przedstawione przez skarżącą. W szczególności wskazał on w pkt 147 tego wyroku, po pierwsze, że SRB nie dysponowała żadnym zakresem uznania przy stosowaniu art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 oraz art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63, a po drugie, że ABLV Bank nie podniosła żadnego zarzutu niezgodności z prawem tych przepisów.
Na wstępie należy zauważyć, że z rozważań dotyczących badania zarzutów pierwszego i drugiego niniejszego odwołania wynika, iż Sąd słusznie orzekł, że SRB była zobowiązana, na podstawie art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 i art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63, oddalić wniosek o zwrot złożony przez skarżącą. Wynika stąd, jak stwierdził Sąd w pkt 147 zaskarżonego wyroku, że SRB nie dysponowała w tym względzie żadnym zakresem uznania.
W tych okolicznościach Sąd miał podstawy, by uznać w pkt 147 i 148 zaskarżonego wyroku, że brak zakresu uznania SRB prowadzi do tego, że nie można było skutecznie zarzucić jej naruszenia zasady proporcjonalności poprzez oddalenie tego wniosku, oprócz stwierdzenia, iż przepisy zobowiązujące go do wydania orzeczenia w tym zakresie są nieważne ze względu na ich niezgodność z tą zasadą.
Tymczasem z oddalenia piątego zarzutu niniejszego odwołania wynika, że Sąd nie przeinaczył pism procesowych w pierwszej instancji, gdy uznał, iż skarżąca nie podniosła takiego zarzutu niezgodności z prawem.
W związku z tym uzasadnienie przyjęte przez Sąd w pkt 147 zaskarżonego wyroku było wystarczające, aby uzasadnić oddalenie zarzutu siódmego podniesionego w pierwszej instancji.
W związku z tym argumenty ABLV Bank zmierzające do zakwestionowania innych elementów uzasadnienia Sądu dotyczących oddalenia zarzutu siódmego należy uznać za bezskuteczne, zgodnie z orzecznictwem przypomnianym w pkt 118 niniejszego wyroku.
Wynika z tego, że zarzut jedenasty należy oddalić w części jako bezskuteczny, a w części jako bezzasadny.
W przedmiocie zarzutu dwunastego, opartego na naruszeniu prawa w zakresie oddalenia zarzutów ósmego i dziewiątego przedstawionych w pierwszej instancji
–
Argumentacja stron
W zarzucie dwunastym ABLV Bank podnosi, że Sąd błędnie zastosował paremię nemo auditur.
Dla zastosowania tej paremii nie jest bowiem konieczne ustalenie, czy art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 i art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63 zostały prawidłowo zinterpretowane przez SRB, lecz ocena, czy sam ten organ stworzył niezgodnie z prawem warunki, na które następnie się powołał. Tymczasem taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, ponieważ utrata zezwolenia na prowadzenie działalności przez skarżącą była nieuniknioną konsekwencją decyzji SRB oznaczonej sygnaturą SRB/EES/2018/09, w której SRB przekroczyła swoje kompetencje i która była niezgodna z prawem. SRB nie może powoływać się na brak stwierdzenia nieważności tej decyzji, ponieważ twierdzi, że jej decyzje z dnia 23 lutego 2018 r. nie podlegają kontroli sądowej.
Ponadto zawarta w pkt 172 zaskarżonego wyroku ocena, że niezgodne z prawem działania SRB nie podważają zgodności z prawem spornej decyzji, sprowadzałaby się do zanegowania wszelkiego znaczenia paremii nemo auditur.
Ponadto Sąd nie odpowiedział na zarzut dziewiąty podniesiony w pierwszej instancji, który odnosił się do sprzecznego charakteru zachowania polegającego na wykluczeniu ustanowienia systemu obejmującego ryzyko, przy jednoczesnym uwzględnieniu wkładu określonego w zależności od profilu ryzyka tej instytucji.
SRB i Komisja utrzymują, że zarzut dwunasty jest bezzasadny.
–
Ocena Trybunału
W pkt 170 zaskarżonego wyroku Sąd stwierdził, że w niniejszym przypadku SRB nie można zarzucić żadnego bezprawnego zachowania, ponieważ prawidłowo zastosowała ona art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 i art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63. Sąd dodał w pkt 171 tego wyroku, że decyzja SRB oznaczona sygnaturą SRB/EES/2018/09 nie była przedmiotem skargi w pierwszej instancji, a zatem nie mogła wykazać bezprawnego zachowania SRB. Ponadto w pkt 172 wspomnianego wyroku Sąd uznał, że zarzut dotyczący zachowania SRB, które miałoby być wewnętrznie sprzeczne, jest bezskuteczny, ponieważ nie zmierza do podważenia zgodności z prawem spornej decyzji.
Co się tyczy w pierwszej kolejności dokonanej przez Sąd oceny zasadności zarzutu ósmego podniesionego w pierwszej instancji przez ABLV Bank, należy oczywiście stwierdzić, że w zakresie, w jakim w zarzucie tym skarżąca zamierzała powołać się na domniemaną nieprawidłowość decyzji SRB oznaczonej sygnaturą SRB/EES/2018/09, rozważania zawarte w pkt 170 zaskarżonego wyroku, dotyczące zgodności spornej decyzji z art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 i art. 12 ust. 2 rozporządzenia delegowanego 2015/63, są pozbawione znaczenia.
Natomiast, jak wskazał Sąd w pkt 171 zaskarżonego wyroku, nie można domniemywać dla celów stosowania paremii nemo auditur, że decyzja SRB oznaczona sygnaturą SRB/EES/2018/09 była nieprawidłowa, podczas gdy nie była ona przedmiotem skargi o stwierdzenie nieważności.
Powołana przez ABLV Bank okoliczność, że SRB uważa, iż decyzja ta nie stanowi aktu niekorzystnego, jest pozbawiona znaczenia. Z pkt 66 wyroku z dnia 6 maja 2021 r., ABLV Bank i in./EBC (
C‑551/19 P i C‑552/19 P
,
EU:C:2021:369
) wynika bowiem, że ostateczny wynik postępowania w sprawie restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji, w toku którego SRB przyjęła decyzję SRB/EES/2018/09, mógł być przedmiotem kontroli sądowej.
Co się tyczy w drugiej kolejności zarzutu dziewiątego podniesionego w pierwszej instancji przez ABLV Bank, należy podkreślić, że argument dotyczący braku rozstrzygnięcia w przedmiocie tego zarzutu należy oddalić, ponieważ Sąd wyraźnie oddalił ten zarzut w pkt 172 zaskarżonego wyroku.
Ponadto, zważywszy, że kwestia ta dotyczy zarzutu opartego nie na naruszeniu paremii nemo auditur, lecz na jakoby wewnętrznie sprzecznym zachowaniu SRB, krytyka, zgodnie z którą Sąd błędnie zastosował w tym punkcie tę paremię, nie może zostać uwzględniona.
W konsekwencji zarzut dwunasty należy oddalić jako bezzasadny.
W przedmiocie zarzutu trzynastego, opartego na błędach w zakresie wystarczającego uzasadnienia spornej decyzji
–
Argumentacja stron
W zarzucie trzynastym ABLV Bank utrzymuje, że Sąd nie uwzględnił zakresu obowiązku uzasadnienia, uznając, iż wystarczający charakter uzasadnienia spornej decyzji mógł zostać wywiedziony z wniesienia skargi oraz z faktu, że Sąd uznał, iż jest w stanie wydać orzeczenie.
O niedostatecznym uzasadnieniu spornej decyzji świadczy fakt, że Sąd wielokrotnie odwoływał się do czynników zewnętrznych w stosunku do tej decyzji oraz do pytań zadawanych przez siebie w toku postępowania. W szczególności rzekomej jasności art. 70 ust. 4 rozporządzenia nr 806/2014 przeczy odniesienie w jednym z tych pytań do „zwrotu” oraz fakt, że Sąd nie uznał, iż może powołać się na brzmienie tego przepisu.
SRB i Komisja podnoszą, że zarzut trzynasty jest bezzasadny.
–
Ocena Trybunału
W pkt 178 zaskarżonego wyroku Sąd uznał, że SRB wskazała w uzasadnieniu spornej decyzji kwestie faktyczne i prawne o istotnym znaczeniu. Sąd stwierdził również, że decyzja ta umożliwiła ABLV Bank zapoznanie się z uzasadnieniem wspomnianej decyzji, a sądowi Unii – przeprowadzenie kontroli jej zgodności z prawem.
Jak przypomniał Sąd w pkt 176 zaskarżonego wyroku, z utrwalonego orzecznictwa Trybunału wynika, że chociaż uzasadnienie, jakiego wymaga art. 296 TFUE, powinno w sposób jasny i jednoznaczny przedstawiać tok rozumowania instytucji, która wydała akt, tak aby umożliwić zainteresowanym poznanie powodów uzasadniających nałożenie danych środków, a właściwemu sądowi dokonanie jego kontroli, to uzasadnienie takie powinno być także dostosowane do charakteru danego aktu i kontekstu, w jakim został on wydany. Z tej perspektywy nie ma wymogu, by uzasadnienie wyszczególniało wszystkie istotne okoliczności faktyczne i prawne, ponieważ ocena, czy uzasadnienie aktu jest wystarczające, winna nie tylko opierać się na jego brzmieniu, ale także uwzględniać okoliczności jego wydania, jak również całość przepisów prawa regulujących daną dziedzinę oraz w szczególności interes, jaki w uzyskaniu informacji mogą mieć adresaci aktu (zob. podobnie wyrok z dnia 28 marca 2017 r., Rosneft,
C‑72/15
,
EU:C:2017:236
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
Stwierdzić należy, że w pkt 178 zaskarżonego wyroku Sąd zastosował kryteria wynikające z tego utrwalonego orzecznictwa w celu dokonania oceny, czy sporna decyzja została dostatecznie uzasadniona. Sąd słusznie uwzględnił w szczególności fakt, że uzasadnienie tej decyzji umożliwiło skarżącej obronę jej praw, a sądowi Unii przeprowadzenie kontroli zgodności z prawem tej decyzji.
Ponadto, ponieważ zgodnie z tym utrwalonym orzecznictwem w żaden sposób nie wymaga się, by uzasadnienie decyzji było wyczerpujące, okoliczność, że Sąd uwzględnił w swoim rozumowaniu okoliczności, które wyjaśniały to uzasadnienie, i przeprowadził dochodzenie mające na celu wyjaśnienie wspomnianego uzasadnienia, nie może podważyć oceny Sądu zawartej w pkt 178 zaskarżonego wyroku.
W konsekwencji zarzut trzynasty należy oddalić jako bezzasadny.
W przedmiocie kosztów
Zgodnie z art. 184 § 2 regulaminu postępowania przed Trybunałem jeżeli odwołanie jest bezzasadne, Trybunał rozstrzyga o kosztach.
Zgodnie z art. 138 § 1 regulaminu postępowania, mającym zastosowanie do postępowania odwoławczego na podstawie art. 184 § 1 tego regulaminu, kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę.
Ponieważ SRB i Komisja wniosły o obciążenie ABLV Bank kosztami postępowania, a ta przegrała sprawę, należy obciążyć ją jej własnymi kosztami oraz kosztami poniesionymi przez SRB i Komisję.

Z powyższych względów Trybunał (pierwsza izba) orzeka, co następuje:

1)
Odwołanie zostaje oddalone.

2)
ABLV Bank AS, w likwidacji, zostaje obciążona, poza własnymi kosztami, kosztami poniesionymi przez Jednolitą Radę ds. Restrukturyzacji i Uporządkowanej Likwidacji (SRB) oraz przez Komisję Europejską.

Podpisy
(
*1
)	Język postępowania: angielski.