CELEX: 62016TJ0298
Responsabbiltà mhux kuntrattwali
Strument għall-Assistenza ta’ Qabel l-Adeżjoni
Stat terz
Kuntratt pubbliku nazzjonali
Amministrazzjoni deċentralizzata
Deċiżjoni 2008/969/KE, Euratom
Sistema ta’ Twissijiet Bikrija (EWS)
Attivazzjoni ta’ twissija fl-EWS
Protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Unjoni
Rifjut ta’ approvazzjoni ex ante tal-Kummissjoni
Assenza ta’ għoti tal-kuntratt
Ġurisdizzjoni tal-Qorti Ġenerali
Ammissibbiltà tal-provi
Assenza ta’ bażi legali tat-twissija
Drittijiet tad-difiża
Preżunzjoni ta’ innoċenza
Ksur suffiċjentement serju ta’ dispożizzjoni legali li tagħti drittijiet lill-individwi
Rabta kawżali
Dannu materjali u morali
Telf tal-kuntratt
Telf ta’ opportunità li jinkisbu kuntratti oħrajn

Il-fatti li wasslu għall-kawża
Fuq il-fatti li seħħew qabel il-preżentata tar-rikors
Ir-rikorrenti, East West Consulting SPRL, hija kumpannija tad-dritt Belġjan li b’mod partikolari twettaq attivitajiet ta’ provvista ta’ servizzi fil-Belġju jew barra mill-Belġju, għaliha nnifisha jew f’isem terzi jew flimkien ma’ terzi, u li l-amministratur u l-uniku soċju tagħha huwa L. Barra minn hekk, ir-rikorrenti għandha 40 % tal-ishma ta’ European Consultants Organisation SPRL (iktar ’il quddiem “ECO3”), kumpannija tad-dritt Belġjan li l-amministratur tagħha huwa L. ukoll.
Fis‑17 ta’ Lulju 2006, il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea adotta r-Regolament (KE) Nru 1085/2006, li jistabbilixxi Strument għall-Assistenza ta’ Qabel l-Adeżjoni (IPA) (
ĠU 2006, L 210, p. 82
, iktar ’il quddiem ir-“Regolament IPA”). Skont l-Artikolu 1 tar-Regolament IPA, l-Unjoni Ewropea kellha tgħin lill-pajjiżi elenkati fl-Annessi I u II, li fosthom kien hemm Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja, fl-allinjament progressiv tagħhom mal-istandards u mal-politika tal-Unjoni, inkluż, fejn xieraq, mal-
acquis
Komunitarju, bil-ħsieb li dawn ikunu jistgħu jaslu għall-adeżjoni. Skont l-Artikolu 3 tar-Regolament IPA, l-assistenza kellha tkun ipprogrammata u implimentata skont ħames komponenti, li wieħed minnhom kien jirrigwarda l-“[Iż]vilupp tar-Riżorsi Umani”.
Wara investigazzjonijiet mwettqa dwar fatti li jistgħu jiġu kklassifikati bħala kriminali fil-kuntest ta’ proċedura ta’ għoti ta’ kuntratti ffinanzjati mill-Unjoni, l-Uffiċċju Ewropew ta’ Kontra l-Frodi (OLAF) bagħat lill-Procureur de la République (il-Prosekutur tar-Repubblika) tat-tribunal de grande instance de Paris (il-Qorti Reġjonali ta’ Pariġi, Franza), fis‑26 ta’ Frar 2007, informazzjoni dwar fatti li jistgħu jiġu kklassifikati kriminalment bħala korruzzjoni fil-kuntest tal-għoti ta’ kuntratt iffinanzjat mill-Unjoni fit-Turkija (iktar ’il quddiem il-“fajl Tork”). Din l-informazzjoni kienet tikkonċerna b’mod partikolari lil Kameleons International Consulting, li saret KIC Systems (iktar ’il quddiem “KIC”), u lil L. Fil‑5 ta’ Marzu 2007, infetħet investigazzjoni preliminari fi Franza fil-kuntest tal-fajl Tork u ġiet fdata lid-division nationale d’investigations financières (DNIF) (it-Taqsima Nazzjonali ta’ Investigazzjonijiet Finanzjarji, Franza, iktar ’il quddiem id-“DNIF”).
Fit‑12 ta’ Ġunju 2007, il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej adottat ir-Regolament (KE) Nru 718/2007, li jimplimenta r-Regolament IPA (
ĠU 2007, L 170, p. 1
).
Fl‑4 ta’ Marzu 2008, ġie ffirmat ftehim qafas bejn il-Gvern ta’ Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja u l-Kummissjoni dwar ir-regoli ta’ kooperazzjoni applikabbli għall-assistenza finanzjarja tal-Unjoni mogħtija lil dan l-Istat fil-kuntest tal-konkretizzazzjoni tal-assistenza pprovduta skont l-IPA.
Fis‑27 ta’ Ġunju 2008, l-OLAF bagħat lill-Procureur fédéral de Belgique (il-Prosekutur Federali tal-Belġju) informazzjoni dwar fatti possibbli ta’ korruzzjoni fil-kuntest tal-għoti ta’ kuntratt iffinanzjat mill-Unjoni fl-Ukraina (iktar ’il quddiem il-“fajl Ukrain”). Din l-informazzjoni kienet tikkonċerna b’mod partikolari lil KIC, lil L. u lil ECO3. Infetħu investigazzjoni ġudizzjarja u investigazzjoni fil-Belġju fil-kuntest tal-fajl Ukrain.
Fis‑17 ta’ Settembru 2008, infetħet l-istruttorja relatata mal-fajl Ukrain fil-Belġju.
Fl‑14 u fil‑15 ta’ Ottubru 2008, fuq talba tad-DNIF, twettqu perkwiżizzjonijiet, b’mod partikolari fis-sede ta’ KIC, fil-preżenza ta’ diversi aġenti tal-OLAF li l-intervent tagħhom ġie mitlub minn qabel permezz ta’ ordni ġudizzjarja fit‑18 ta’ Settembru 2008. Fis‑17 ta’ Ottubru 2008, intbagħtu ordnijiet ġudizzjarji ġodda mid-DNIF lil membri tal-OLAF sabiex isir użu mid-data informatika ssekwestrata. Dawn l-atti ta’ investigazzjoni wasslu għall-proċeduri li jirrigwardaw il-fajl Tork fi Franza u l-fajl Ukrain fil-Belġju.
Skont il-Kummissjoni, fis‑17 ta’ Novembru 2008, l-OLAF talab, b’applikazzjoni tal-Artikolu 5(2) tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni C(2004) 193/3, dwar is-Sistema ta’ Twissijiet Bikrija (iktar ’il quddiem l-“EWS”), l-attivazzjoni ta’ twissija W3b relatata ma’ ECO3 fl-imsemmija sistema implimentata għall-finijiet tal-ġlieda kontra l-frodi u kwalunkwe attività illegali oħra li tippreġudika l-interessi finanzjarji tal-Unjoni. Din it-twissija kienet ibbażata fuq il-fatt li ECO3 kienet is-suġġett ta’ proċeduri ġudizzjarji għal żbalji amministrattivi serji u għal frodi. Il-Kummissjoni tallega li ntalbet twissija identika mill-OLAF fir-rigward ta’ L.
Fis‑16 ta’ Diċembru 2008, il-Kummissjoni adottat, b’effett mill‑1 ta’ Jannar 2009, id-Deċiżjoni 2008/969/KE, Euratom, dwar l-EWS għall-użu mill-uffiċjali awtorizzanti tal-Kummissjoni u tal-aġenziji eżekuttivi (
ĠU 2008, L 344, p. 125
, iktar ’il quddiem id-“Deċiżjoni EWS”). Id-Deċiżjoni EWS ħassret id-Deċiżjoni C(2004) 193/3 u stabbilixxiet regoli ġodda dwar l-EWS.
Skont il-premessa 4 tad-Deċiżjoni EWS. “[l]-għan tal-EWS [kien] li, fl-ambitu tal-Kummissjoni u l-aġenziji eżekuttivi tagħha, tiżgura ċ-ċirkulazzjoni ta’ informazzjoni ristretta dwar partijiet terzi li jistgħu jkunu ta’ theddida għall-interessi finanzjarji u r-reputazzjoni [tal-Unjoni] jew għal kwalunkwe fond ieħor amministrat [minnha]”.
Konformement mal-premessi 5 sa 7 tad-deċiżjoni EWS, l-OLAF, li kellu aċċess għall-EWS fil-kuntest tal-eżerċizzju tal-funzjonijiet tiegħu relatati mat-twettiq tal-investigazzjonijiet u tal-ġbir ta’ informazzjoni maħsuba għall-prevenzjoni tal-frodi, kien responsabbli, flimkien mal-uffiċjali awtorizzanti responsabbli u mas-servizzi ta’ awditu intern, sabiex jitlob id-dħul, il-modifika jew it-tneħħija ta’ twissijiet fl-EWS, li l-amministrazzjoni tagħha kienet żgurata mill-uffiċjal tal-kontabbiltà tal-Kummissjoni jew mill-membri tal-persunal li jaqgħu taħt ir-responsabbiltà ġerarkika tiegħu.
F’dan ir-rigward, it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 4(1) tad-Deċiżjoni EWS kien jipprovdi li “[l]-uffiċjal tal-kontabilità [tal-Kummissjoni jew il-membri tal-persunal li jaqgħu taħt ir-responsabbilità ġerarkika tiegħu kellhom] [i]daħħ[lu], jimmodifika[w] jew ineħħ[u] t-twissijiet [fl-]EWS skont it-talbiet mill-AOD responsabbli, l-OLAF u s-[servizz ta’ awditu intern]”.
Konformement mat-tielet subparagrafu tal-Artikolu 6(2) tad-Deċiżjoni EWS, “[f]il-każ ta’ proċeduri ta’ kuntratti pubbliċi jew ta’ għotjiet, l-AOD responsabbli jew il-persunal tiegħu [kellhom] jivverifikaw jekk ikunx hemm twissija fl-EWS mhux aktar tard minn meta tittieħed id-deċiżjoni tal-għotja”.
L-Artikolu 9 tad-Deċiżjoni EWS kien jipprovdi li, fuq il-bażi tan-natura jew tal-gravità tal-fatti miġjuba għall-għarfien tas-servizz li jitlob ir-reġistrazzjoni fl-EWS, it-twissijiet kienu jinqasmu f’ħames kategoriji, innumerati minn W1 sa W5. Skont l-Artikolu 9(3) ta’ din id-deċiżjoni, il-kategorija W3 kienet tikkonċerna lil “parti terza [li kienet] soġġetta jew għal proċeduri legali pendenti li jesiġu n-notifika ta’ ordni ta’ sekwestru, jew inkella għal proċedimenti ġudizzjarji marbuta ma’ żbalji amministrattivi serji jew frodi”.
L-Artikolu 12 tad-Deċiżjoni EWS, intitolat “Twissijiet fil-kategorija W3”, kien jipprevedi b’mod partikolari dan li ġej:
“2.   L-AOD responsabbli għandu jressaq talba għall-attivazzjoni ta’ twissija W3b meta jkun magħruf li partijiet terzi, speċjalment dawk li jkunu benefiċjarji jew li kienu benefiċjarji ta’ fondi Komunitarji taħt ir-responsabbiltà tiegħu, ikunu soġġetti għal proċeduri ġudizzjarji għal żbalji amministrattivi serji jew għal frodi.
Madankollu, meta investigazzjonijiet immexxija mill-OLAF iwasslu għal dawn il-proċeduri ġudizzjarji jew meta l-OLAF joffri għajnuna jew isegwi dawn il-proċeduri, l-OLAF għandu jressaq talba għall-attivazzjoni tat-twissija W3b korrispondenti.
3.   Twissija W3 għandha tibqa’ attiva sakemm tinqata’ sentenza li jkollha l-forza ta’
res judicata
jew sakemm il-kawża tiġi riżolta mod ieħor”.
L-Artikolu 17(2) tad-Deċiżjoni EWS, dwar, b’mod partikolari, il-konsegwenzi ta’ twissija W3b fir-rigward ta’ proċeduri ta’ għoti ta’ kuntratt jew ta’ sussidju, kien jipprovdi dan li ġej:
“Jekk il-parti terza li kontriha ġiet irreġistrata twissija W2, W3b jew W4 tkun tinsab f’ras il-lista tal-kumitat għall-evalwazzjoni, wara li l-AOD responsabbli jkun ikkunsidra sewwa l-obbligu li jitħarsu l-interessi finanzjarji u l-immaġini tal-Komunità, in-natura u l-gravità tal-ġustifikazzjoni għat-twissija, l-ammont u t-tul ta’ żmien tal-kuntratt jew l-għotja u, fejn ikun applikabbli, l-urġenza li biha dawn kellhom jiġu implimentati, għandu jieħu waħda minn dawn il-deċiżjonijiet:
(a)
li l-kuntratt jew l-għotja jingħataw lill-parti terza minkejja r-reġistrazzjoni fl-EWS, u li jiżgura li jittieħdu miżuri rrinfurzati ta’ monitoraġġ;
(b)
li, meta l-eżistenza ta’ twissija bħal din tixħet dubju b’mod oġġettiv fuq il-valutazzjoni inizjali tal-konformità mal-kriterji għall-għażla u l-għoti, il-kuntratt jew l-għotja jingħataw lil min jagħmel l-offerta jew lil applikant ieħor fuq il-bażi ta’ valutazzjoni ta’ konformità mal-kriterji għall-għażla u l-għoti, li tkun differenti minn dik tal-kumitat għall-evalwazzjoni, filwaqt li jkun jista’ jiġġustifika d-deċiżjoni tiegħu b’mod xieraq;
(c)
li jġib il-proċedura fi tmiemha mingħajr ma jagħti ebda kuntratt u li jkun jista’ jiġġustifika dan fl-informazzjoni li tingħata lil min jagħmel l-offerta […]”
Mitluba permezz ta’ ittra li ntbagħtitilha minn ECO3 fis‑16 ta’ Diċembru 2008, il-Kummissjoni kkonfermat, permezz ta’ ittra tat‑12 ta’ Jannar 2009, li hija kienet is-suġġett ta’ twissija W3b fl-EWS sa mis‑17 ta’ Novembru 2008.
Fil‑15 ta’ Jannar 2009, id-Direttur tal-OLAF bagħat lid-DNIF ir-rapporti ta’ analiżi tiegħu tad-data informatika ssekwestrata.
Fl‑10 ta’ Marzu 2009, ECO3 ressqet ilment quddiem l-Ombudsman Ewropew dwar it-twissija relatata magħha fl-EWS. Dan l-ilment ġie rreġistrat taħt ir-referenza 637/2009/(ELB)FOR.
Fis‑17 ta’ Marzu 2009, infetħet investigazzjoni ġudizzjarja fi Franza fil-kuntest tal-fajl Tork.
Fl‑14 ta’ Settembru 2009, l-OLAF bagħat lill-Prosekutur Federali tal-Belġju informazzjoni dwar fatti possibbli ta’ korruzzjoni fil-kuntest tal-għoti ta’ kuntratt iffinanzjat mill-Unjoni fis-Serbja (iktar ’il quddiem il-“fajl Serb”). Din l-informazzjoni kienet tikkonċerna b’mod partikolari lil KIC, lil L. u lil ECO3. Infetħu investigazzjoni ġudizzjarja u investigazzjoni fil-Belġju fil-kuntest tal-fajl Serb.
Fl‑1 ta’ Ottubru 2009, infetħet l-istruttorja relatata mal-fajl Serb fil-Belġju.
Fis‑16 ta’ Ottubru 2009, il-Kummissjoni adottat id-Deċiżjoni C(2009) 7692 finali, li tiddelega lil Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja kompetenzi fil-qasam tal-amministrazzjoni relatati mal-komponent “Żvilupp tar-Riżorsi Umani” tal-IPA. Wara li ġew evidenzjati ċerti riskji, ġie previst, fl-Artikolu 1 ta’ din id-deċiżjoni, li jiġu ddelegati lil Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja l-kompetenzi fil-qasam tal-amministrazzjoni relatati mal-komponent “Żvilupp tar-Riżorsi Umani” tal-IPA, filwaqt li ġie ppreċiżat li l-Kummissjoni kellha twettaq il-kontrolli
ex ante
elenkati fl-Anness II. Skont l-imsemmi Anness, ladarba jingħata l-kuntratt, il-Kummissjoni kellha, b’mod partikolari, tapprova l-fajl tal-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni.
F’Mejju 2010, L. ġie investigat minn qorti istruttorja Franċiża għal korruzzjoni attiva fil-kuntest tal-fajl Tork.
Skont il-Kummissjoni u l-OLAF, f’Lulju 2010, dan tal-aħħar talab l-attivazzjoni ta’ twissija W3b fl-EWS fir-rigward tar-rikorrenti, b’applikazzjoni tal-Artikolu 12 tad-Deċiżjoni EWS. Il-Kummissjoni ssostni li l-attivazzjoni ta’ twissija identika kienet intalbet mill-OLAF fir-rigward ta’ L.
Fis‑6 ta’ Lulju 2010, sejħa għal offerti ristretta li tirrigwarda kuntratt għal servizzi intitolata “Tisħiħ tal-ġlieda kontra x-xogħol mhux iddikjarat” (iktar ’il quddiem il-“kuntratt inkwistjoni”) ġiet ippubblikata fis-Suppliment għal
Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea
(ĠU 2010, S 128‑194817), taħt ir-referenza EuropAid/130133/D/SER/MK. Il-kuntratt inkwistjoni kien jaqa’ taħt il-komponent “Żvilupp tar-Riżorsi Umani” previst mir-Regolament IPA. L-għan tas-sejħa għal offerti kien il-konklużjoni ta’ kuntratt, għal baġit indikattiv ta’ EUR 1 miljun, intiż sabiex jitjiebu l-effettività u l-effikaċja tal-ġlieda kontra x-xogħol mhux iddikjarat f’Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja. Dan kien kuntratt pubbliku deċentralizzat
ex ante
li l-awtorità kontraenti tiegħu kienet id-dipartiment ċentrali ta’ finanzjament u ta’ għoti tal-kuntratti tal-Ministeru għall-Finanzi ta’ Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja (iktar ’il quddiem l-“awtorità kontraenti nazzjonali”).
Il-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni kienet suġġetta għad-dispożizzjonijiet tal-“Gwida Prattika għall-Proċeduri Kuntrattwali fil-Kuntest tal-Azzjonijiet Esterni” (iktar ’il quddiem il-“PRAG”), konformement mal-indikazzjonijiet li jinsabu fl-intestatura tal-istruzzjonijiet lill-offerenti għal dan il-kuntratt.
Il-punt 2.2 tal-PRAG, iddedikat għall-modalitajiet ta’ amministrazzjoni, kien jindika b’mod partikolari li, fil-kuntest ta’ programm deċentralizzat li jipprevedi kontroll
ex ante
, l-awtorità kontraenti kellha tieħu d-deċiżjonijiet dwar il-proċeduri u l-għoti tal-kuntratti u kellha tissuġġettahom għall-approvazzjoni minn qabel tal-Kummissjoni. Skont dan l-istess punt, l-involviment tal-Kummissjoni kien jirrigwarda l-għoti tal-awtorizzazzjoni tagħha għall-finanzjament tal-kuntratti deċentralizzati u l-interventi tar-rappreżentanti tagħha, matul il-proċeduri deċentralizzati ta’ konklużjoni jew ta’ eżekuzzjoni ta’ dawn il-kuntratti, kienu intiżi biss sabiex jiġi kkonstatat jekk il-kundizzjonijiet previsti għall-finanzjament tal-Unjoni kinux issodisfatti jew le. Għalhekk, dawn l-interventi ma kellhomx l-għan u ma setax ikollhom bħala effett li jippreġudikaw il-prinċipju li abbażi tiegħu l-kuntratti deċentralizzati kienu jibqgħu kuntratti nazzjonali, li l-awtoritajiet kontraenti deċentralizzati biss kellhom ir-responsabbiltà li jħejju, jinnegozjaw u jikkonkludu. Barra minn hekk, mill-imsemmi punt kien jirriżulta li l-kuntratt deċentralizzat kien ġie ffirmat u l-kuntratt kien ingħata mill-awtorità kontraenti indikata fil-ftehim ta’ finanzjament, jiġifieri l-gvern jew l-entità tal-pajjiż benefiċjarju li għandha personalità ġuridika li magħhom il-Kummissjoni kienet stabbiliet l-imsemmi ftehim, iżda li dan il-gvern jew din l-entità kellhom l-ewwel jippreżentaw lill-Kummissjoni r-riżultat tal-evalwazzjoni għal approvazzjoni, u sussegwentement, wara li jkunu nnotifikaw dan ir-riżultat lill-parti kontraenti, irċevew u analizzaw il-provi dwar il-kriterji ta’ esklużjoni u ta’ selezzjoni, jippreżentaw il-kuntratt lill-Kummissjoni għal konferma (approvazzjoni).
Il-punt 2.4.13 tal-PRAG, dwar l-annullament tal-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt, kien jipprovdi li l-awtorità kontraenti setgħet, sal-iffirmar tal-kuntratt, jew tirrinunzja għall-kuntratt, jew tannulla l-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt, mingħajr ma l-kandidati jew l-offerenti jkunu intitolati għal xi kumpens, billi tindika l-każ fejn il-proċedura ma kinitx ta’ suċċess peress li l-ebda offerta riċevuta ma kien jixirqilha kwalitattivament jew finanzjarjament li tinżamm. Skont dan il-punt, id-deċiżjoni finali f’dan ir-rigward kienet tal-awtorità kontraenti (wara qbil minn qabel mill-Kummissjoni għall-kuntratti mogħtija mill-awtorità kontraenti fil-kuntest tas-sistema
ex ante
).
Il-punt 2.4.15 tal-PRAG, iddedikat għar-rimedji ġudizzjarji, kien jipprevedi b’mod partikolari li, meta l-Kummissjoni ma kinitx l-awtorità kontraenti u meta hija ġiet informata b’ilment ta’ offerent li kien iqis ruħu leż minħabba żball jew irregolarità mwettqa fil-kuntest ta’ proċedura ta’ sejħiet għal offerti, hija kellha tagħti l-opinjoni tagħha lill-awtorità kontraenti u tfittex, sa fejn ikun possibbli, soluzzjoni bonarja bejn l-offerent lanjant u l-awtorità kontraenti.
Il-punt 2.9.2 tal-PRAG, dwar it-tħejjija u l-iffirmar tal-kuntratt, kien jistabbilixxi li, fis-sistema deċentralizzata
ex ante
, l-awtorità kontraenti kienet tibgħat il-fajl tal-kuntratt lid-delegazzjoni tal-Unjoni għal konferma, li kellha tiffirma d-dokumenti oriġinali kollha tal-kuntratt sabiex tikkonferma l-finanzjament tal-Unjoni.
Barra minn hekk, l-istruzzjonijiet lill-offerenti għall-kuntratt inkwistjoni kienu jipprovdu, fil-punt 14.1, li l-offerent rebbieħ kellu jiġi informat bil-miktub bl-aċċettazzjoni tal-offerta tiegħu u, fil-punt 15, li l-proċedura ta’ għoti ta’ kuntratt setgħet b’mod partikolari tiġi annullata jekk din ma kinitx ta’ suċċess, pereżempju minħabba li ma tkun ġiet riċevuta ebda offerta kwalitattivament jew finanzjarjament aċċettabbli, u kienu jfakkru li, f’tali każ, l-awtorità kontraenti nazzjonali ma setgħet tinżamm responsabbli għall-ebda kumpens.
Konsorzju li għandu lir-rikorrenti bħala kap wieġeb għas-sejħa għal offerti inkwistjoni.
Fit‑13 ta’ Settembru 2011, l-awtorità kontraenti nazzjonali bagħtet lir-rikorrenti ittra ta’ notifika fejn informatha li l-kuntratt inkwistjoni kien ingħata lill-konsorzju li kien immexxi minnha, bla ħsara għall-produzzjoni, f’terminu ta’ ħmistax‑il ġurnata, ta’ provi ammissibbli fir-rigward tas-sitwazzjonijiet ta’ esklużjoni jew tal-kriterji ta’ selezzjoni tal-proċedura ta’ sejħa għal offerti inkwistjoni. L-ittra kienet tfakkar li, taħt ċerti kundizzjonijiet, l-awtorità kontraenti nazzjonali setgħet xorta waħda tiddeċiedi li tannulla s-sejħa għal offerti mingħajr ma tkun responsabbli għall-ebda kumpens.
Permezz ta’ posta elettronika tal‑4 ta’ Ottubru 2011, l-awtorità kontraenti nazzjonali indikat lir-rikorrenti li hija kienet irċeviet id-dokumenti ġustifikattivi kollha. Sabiex tipproċedi għal verifika tal-aħħar, hija talbitha tibgħatilha l-bilanċ tagħha għas-sena 2006 jew, fin-nuqqas ta’ dan, tipprovdilha ċerta informazzjoni. Ir-rikorrenti hemżet il-bilanċ tagħha għas-sena 2006 mal-posta elettronika ta’ tweġiba tagħha tal‑5 ta’ Ottubru 2010. L-awtorità kontraenti nazzjonali kkonfermat il-wasla tal-posta elettronika permezz ta’ posta elettronika tal-istess ġurnata.
Permezz ta’ posta elettronika tat‑2 ta’ Novembru 2011, ir-rikorrenti talbet informazzjoni lill-awtorità kontraenti nazzjonali dwar l-iżvilupp tal-proċedura.
Permezz ta’ posta elettronika tat‑3 ta’ Novembru 2011, l-awtorità kontraenti nazzjonali wieġbet li kienet qiegħda tistenna l-approvazzjoni
ex ante
mid-delegazzjoni tal-Unjoni fi ħdan Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja (iktar ’il quddiem id-“delegazzjoni”) tal-fajl kuntrattwali, sabiex tkun tista’ tiffinalizza l-proċedura ta’ iffirmar tal-kuntratt. Fil-fehma tagħha, il-proċedura kellha tiġi konkluża malajr ħafna, b’tali mod li kien importanti li r-rikorrenti tiżgura ruħha li l-esperti prinċipali li kellhom jipparteċipaw għall-eżekuzzjoni tal-kuntratt jibqgħu disponibbli sa tmiem is-sena 2011.
Permezz ta’ ittra tad‑9 ta’ Novembru 2011, id-delegazzjoni kkonfermat il-wasla tal-abbozz ta’ kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni, li l-awtorità kontraenti nazzjonali kienet bagħtitilha għal konferma. Fin-nota ċċitata bħala riferiment fl-imsemmija ittra, hija indikat li kienet iddeċidiet li ma tikkonfermax il-kuntratt, b’applikazzjoni tal-Artikolu 17(2)(c) tad-Deċiżjoni EWS.
Fin-nota msemmija fil-punt 39 iktar ’il fuq, id-delegazzjoni invokat problema ta’ legalità jew ta’ regolarità, marbuta mal-fatt li l-kumpannija rrakkomandata għall-għoti tal-kuntratt, jiġifieri r-rikorrenti, kienet is-suġġett ta’ twissijaW3b fl-EWS marbuta ma’ azzjoni ġudizzjarja pendenti minħabba frodi jew żbalji amministrattivi serji. Fl-aħħar nett, f’din l-istess nota, hija rrakkomandat lill-awtorità kontraenti nazzjonali tagħlaq il-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni mingħajr ma tikkonkludi kuntratt u tiġġustifika kif xieraq dan l-għeluq fl-informazzjoni mibgħuta lill-offerent.
Fl-ittra tad‑9 ta’ Novembru 2011, id-delegazzjoni żiedet li hija kienet ħadet id-deċiżjoni li ma tikkonfermax il-kuntratt, b’teħid inkunsiderazzjoni tal-obbligu li hija kellha li tipproteġi l-interessi finanzjarji u l-immaġni tal-Unjoni kif ukoll tan-natura u tal-gravità tal-motivazzjoni tat-twissija inkwistjoni. Hija kienet issuġġeriet lill-awtorità kontraenti nazzjonali terġa’ tniedi proċedura ta’ għoti ġdida.
Permezz ta’ ittra tas‑17 ta’ Novembru 2011, l-awtorità kontraenti nazzjonali indikat lid-delegazzjoni li, sussegwentement għall-informazzjoni li hija kienet bagħtitilha li skontha l-unika offerta teknikament aċċettabbli għall-għoti tal-kuntratt inkwistjoni kienet tinkludi kumpannija li kienet is-suġġett ta’ twissija W3b fl-EWS, hija kienet qed tibgħatilha, għal approvazzjoni, nota li tirrigwarda l-annullament tal-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni kif ukoll l-ittri ta’ informazzjoni għall-attenzjoni tal-offerenti mhux magħżula.
F’Novembru 2010, ġie ppubblikat l-avviż ta’ annullament tal-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni.
Permezz ta’ “ittra lill-offerent mhux magħżul” tas‑6 ta’ Diċembru 2011, l-awtorità kontraenti nazzjonali informat lir-rikorrenti li, “b’teħid inkunsiderazzjoni tan-neċessità li jiġu protetti l-interessi finanzjarji tal-Unjoni u r-reputazzjoni tagħha kif ukoll tan-natura u tal-gravità tal-motiv tat-twissija”, hija kienet iddeċidiet li tagħlaq il-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni mingħajr ma tagħti dan il-kuntratt, hekk kif previst fl-Artikolu 17(2)(c) tad-Deċiżjoni EWS.
Permezz ta’ ittri tat‑12 ta’ Diċembru 2011, indirizzati lid-delegazzjoni u lill-awtorità kontraenti nazzjonali, ir-rikorrenti kkontestat il-legalità tad-deċiżjoni tal-awtorità kontraenti nazzjonali li tagħlaq il-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni mingħajr ma tagħti dan il-kuntratt minħabba t-twissija relatata magħha fl-EWS u talbet l-irtirar ta’ din id-deċiżjoni. Hija affermat b’mod partikolari li l-Kummissjoni kienet ipproċediet għat-twissija relatata magħha fl-EWS mingħajr ma kienet informatha u,
a fortiori
, mingħajr ma semgħetha qabel u bi ksur tad-drittijiet tad-difiża tagħha, minkejja li, hekk kif kien jirriżulta mid-digriet tat‑13 ta’ April 2011, Planet vs Il‑Kummissjoni (
T‑320/09
,
EU:T:2011:172
), din it-twissija kienet att li jikkawżalha preġudizzju. Fi kwalunkwe każ, l-awtorità kontraenti nazzjonali allegatament ma kinitx immotivat l-għażla tagħha li tagħlaq il-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni mingħajr ma tagħti dan il-kuntratt minflok ma tagħżel soluzzjoni oħra, inqas ta’ dannu, prevista fl-Artikolu 17(2)(c) tad-Deċiżjoni EWS.
Fis‑16 ta’ Diċembru 2011, l-Ombudsman ħareġ abbozz ta’ rakkomandazzjoni dwar l-investigazzjoni
ex officio
tiegħu fil-Każ OI/3/2008/FOR kontra l-Kummissjoni. F’dan l-abbozz, huwa rrakkomanda reviżjoni tad-Deċiżjoni EWS, b’mod li jiġi ggarantit li l-portata tagħha ma tmurx lil hinn minn dak li kien neċessarju sabiex jiġu protetti l-interessi finanzjarji tal-Unjoni u li din ma tiksirx id-drittijiet fundamentali tal-persuni rreġistrati fl-EWS, b’mod partikolari d-dritt ta’ dawn tal-aħħar li jinstemgħu qabel ir-reġistrazzjoni tagħhom. Huwa rrakkomanda wkoll, fil-punt 141 ta’ dan l-abbozz, li jitqies li, f’sistema inkwiżitorja, it-twissijiet W3b kienu japplikaw biss fil-każijiet fejn l-awtoritajiet ġudizzjarji jkunu ddeċidew li jgħaddu mill-fażi tal-istruttorja għal dik tal-proċess. Fil-fehma tiegħu, it-twissijiet W1 jew W2 biss setgħu eventwalment jitwettqu fl-istadju tal-fażi tal-istruttorja.
Permezz ta’ ittri tat‑12 ta’ Jannar 2012, indirizzati lid-delegazzjoni u lill-awtorità kontraenti nazzjonali, ir-rikorrenti fakkret il-pożizzjoni tagħha, billi bbażat ruħha fuq l-abbozz ta’ rakkomandazzjoni tal-Ombudsman tas‑16 ta’ Diċembru 2011.
Permezz ta’ ittri tal‑1 ta’ Marzu 2012, indirizzati lid-delegazzjoni u lill-awtorità kontraenti nazzjonali, ir-rikorrenti indikat li hija kienet tqis li r-responsabbiltà tal-Unjoni, fil-każ ineżami, kienet stabbilita u talbet, fuq il-bażi tal-Artikolu 41 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, li tiġi kkomunikata lilha kull korrispondenza u kull dokument skambjat bejn il-Kummissjoni u l-awtoritajiet ta’ Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja dwar il-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni, sa fejn dawn kienu jikkonċernawha.
Permezz ta’ ittra tal‑14 ta’ Marzu 2012, id-delegazzjoni talbet skuża għad-dewmien sabiex twieġeb għall-ittri tar-rikorrenti u informat lil din tal-aħħar li, konformement mal-Artikolu 2.4.15 tal-PRAG, hija kienet qiegħda tfittex mal-awtorità kontraenti nazzjonali, li kienet l-unika responsabbli mill-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni, kif twieġeb għat-talba tagħha għal aċċess għal ċerti dokumenti.
Permezz ta’ ittri tal‑11 ta’ Mejju 2012, indirizzati lid-delegazzjoni u lill-Kummissjoni, ir-rikorrenti indikat li hija kienet tqis li d-deċiżjoni ta’ annullament tal-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni meħuda mill-awtorità kontraenti nazzjonali kienet biss sempliċi konsegwenza tad-deċiżjoni meħuda mill-Kummissjoni li tirreġistraha fl-EWS u tad-deċiżjoni konsegwenti tad-delegazzjoni li ma tikkonfermax il-kuntratt minħabba din ir-reġistrazzjoni. Barra minn hekk, hija fakkret it-talba tagħha għal komunikazzjoni tad-dokumenti.
Permezz ta’ sentenza tal‑24 ta’ Mejju 2012, il-cour d’appel de Paris (il-Qorti tal-Appell ta’ Pariġi, Franza) annullat l-ordnijiet ġudizzjarji tat‑18 ta’ Settembru u tas‑17 ta’ Ottubru 2008, ir-rapporti tal-OLAF li segwew dawn l-ordnijiet kif ukoll l-atti kollha sussegwenti.
Permezz ta’ ittri tal‑25 ta’ Ġunju 2012, ir-rikorrenti, għal darba oħra, fakkret lid-delegazzjoni u lill-Kummissjoni dwar it-talba tagħha għal komunikazzjoni tad-dokumenti.
Permezz ta’ ittra tal‑25 ta’ Ġunju 2012, ir-rikorrenti talbet ukoll lill-Kummissjoni tikkonfermalha li hija kienet is-suġġett ta’ twissija fl-EWS u tindikalha x’kienu n-natura u l-motivi ta’ din it-twissija kif ukoll l-awtur u d-data tat-talba għal twissija.
Fis‑6 ta’ Lulju 2012, l-Ombudsman adotta deċiżjoni li tagħlaq l-investigazzjoni
ex officio
tiegħu fil-Każ OI/3/2008/FOR kontra l-Kummissjoni.
Permezz ta’ ittra tal‑11 ta’ Lulju 2012, il-Kummissjoni kkonfermat lir-rikorrenti li hija kienet is-suġġett ta’ twissija W3b fl-EWS sa minn Lulju 2010, konformement mal-Artikolu 12 tad-Deċiżjoni EWS, li kien jipprevedi li, “meta investigazzjonijiet immexxija mill-OLAF [kienu j]wasslu għal dawn il-proċeduri ġudizzjarji jew meta l-OLAF [kien] joffri għajnuna jew isegwi dawn il-proċeduri, l-OLAF [kellu] jressaq talba għall-attivazzjoni tat-twissija W3b korrispondenti”. Barra minn hekk, hija indikat li kien il-kompitu ta’ kull uffiċjal awtorizzanti b’delega li jeżamina l-konsegwenzi li għandhom jinsiltu minn din it-twissija fuq il-proċeduri ta’ għoti ta’ kuntratti kif ukoll fuq il-kuntratti fis-seħħ.
Permezz ta’ ittra tal‑11 ta’ Lulju 2012, id-delegazzjoni indikat lir-rikorrenti li d-deċiżjoni li tiġi annullata l-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni kienet ġiet adottata mill-awtorità kontraenti nazzjonali, li hija ma kellhiex fajl li setgħet tagħtiha aċċess għalih u li għalhekk hija kienet qed tibgħat it-talba tagħha lill-awtoritajiet nazzjonali kompetenti.
Permezz ta’ ittra tat‑23 ta’ Awwissu 2012, ir-rikorrenti ressqet ilment quddiem l-Ombudsman, fejn talbitu jikkonstata li l-Kummissjoni kienet kisret il-prinċipju ta’ amministrazzjoni tajba billi pproċediet għat-twissija tagħha fl-EWS mingħajr ma informatha minn qabel, billi rrifjutat li tipprovdilha l-informazzjoni meħtieġa sabiex tifhem din it-twissija u billi, fuq din il-bażi, irrifjutat li tikkonferma l-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni, li kien ingħatalha, mingħajr ma ħadet bl-ebda mod inkunsiderazzjoni l-protesti ulterjuri tagħha. Hija talbet ukoll lill-Ombudsman jintervjeni sabiex titħassar it-twissija tagħha fl-EWS. Dan l-ilment ġie rreġistrat taħt ir-referenza 604/2013/FOR.
Permezz ta’ sentenza tad‑19 ta’ Diċembru 2012, Il‑Kummissjoni vs Planet (
C‑314/11 P
,
EU:C:2012:823
), il-Qorti tal-Ġustizzja ċaħdet l-appell mid-digriet tat‑13 ta’ April 2011, Planet vs Il‑Kummissjoni (
T‑320/09
,
EU:T:2011:172
), billi kkonfermat li t-twissija ta’ entità fl-EWS, inkluża twissija W1, setgħet tippreġudika lill-entità kkonċernata.
Filwaqt li siltet il-konsegwenzi tas-sentenza tad‑19 ta’ Diċembru 2012, Il‑Kummissjoni vs Planet (
C‑314/11 P
,
EU:C:2012:823
), il-Kummissjoni ħadet miżuri provviżorji ta’ applikazzjoni tad-Deċiżjoni EWS intiżi sabiex jippermettu lill-entitajiet li kienu s-suġġett ta’ talba għal twissija ta’ livell W1 sa W4 jippreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom bil-miktub qabel ir-reġistrazzjoni tat-twissija.
Permezz ta’ deċiżjoni tat‑8 ta’ Mejju 2013, l-Ombudsman għalaq il-Każ 637/2009/(ELB)FOR bil-kumment kritiku li jmiss: “[l]-OLAF naqas, b’mod żbaljat, milli jitlob l-irtirar tat-twissija W3b attivata fil-konfront ta’ [ECO3]”.
Permezz ta’ ittra tas‑16 ta’ Diċembru 2013, l-Ombudsman bagħat lir-rikorrenti l-osservazzjonijiet li kien irċieva mill-OLAF permezz ta’ ittra tat‑2 ta’ Diċembru 2013.
Permezz ta’ ittra tat‑8 ta’ Jannar 2014, ir-rikorrenti ppreżentat lill-Ombudsman l-osservazzjonijiet tagħha dwar l-ittra tal-OLAF tat‑2 ta’ Diċembru 2013.
Permezz ta’ ittra tal‑1 ta’ Settembru 2014, l-Ombudsman bagħat lir-rikorrenti l-abbozz ta’ rakkomandazzjoni tiegħu fil-Każ 604/2013/FOR, intiż sabiex il-Kummissjoni tħassar it-twissija tagħha fl-EWS jew tipprovdi l-motivi li jiġġustifikaw iż-żamma tagħha u tibgħat lir-rikorrenti kopja tal-korrispondenza skambjata bejnha u l-awtorità kontraenti nazzjonali dwar l-imsemmija twissija.
Fi Frar 2015, il-Kummissjoni ħassret it-twissija relatata mar-rikorrenti fl-EWS kif ukoll dik relatata ma’ L.
Permezz ta’ digriet tas‑16 ta’ April 2015, il-qorti istruttorja Franċiża inkarigata bil-fajl Tork iddikjarat li ma kienx hemm lok, fil-kuntest ta’ dan il-fajl, tipproċedi kontra L. għal korruzzjoni attiva, peress li l-informazzjoni ma kinitx tistabbilixxi akkużi suffiċjenti kontrih.
Permezz ta’ ittra tad‑29 ta’ April 2015, l-Ombudsman bagħat lir-rikorrenti l-osservazzjonijiet tal-OLAF relatati mal-abbozz ta’ rakkomandazzjoni dwar l-ilment tar-rikorrenti. Fl-osservazzjonijiet tiegħu, l-OLAF indika li, fl‑10 ta’ Frar 2015, b’applikazzjoni tal-Artikolu 5(3)(b) tad-Deċiżjoni EWS, huwa kien bagħat lill-uffiċjal tal-kontabbiltà tal-Kummissjoni talba għal tħassir tat-twissija relatata mar-rikorrenti fl-EWS u li, fis‑16 ta’ Frar 2015, l-imsemmi uffiċjal tal-kontabbiltà kien adotta deċiżjoni ta’ tħassir ta’ din it-twissija. Fir-rigward tat-talba sabiex tintbagħat il-korrispondenza, l-OLAF indika li huwa kien bagħat din it-talba lis-servizz kompetenti tal-Kummissjoni.
Permezz ta’ ittra tal‑21 ta’ Mejju 2015, indirizzata lill-Ombudsman, ir-rikorrenti ħadet nota tal-irtirar tat-twissija relatata magħha fl-EWS, filwaqt li esprimiet riżervi fir-rigward tal-osservazzjonijiet tal-OLAF.
Permezz ta’ digriet tal‑21 ta’ Mejju 2015, ix-chambre du conseil du tribunal de première instance francophone de Bruxelles (l-Awla tal-Kunsill tal-Qorti tal-Ewwel Istanza ta’ Brussell bil-lingwa Franċiża, il-Belġju) b’mod partikolari bagħtet lil L. u lil ECO3 quddiem it-tribunal correctionnel (il-Qorti Kriminali, il-Belġju) għal fatti possibbli ta’ korruzzjoni fil-kuntest tal-fajl Ukrain.
Permezz ta’ ittra tas‑26 ta’ Ġunju 2015, li waslet lir-rikorrenti fl‑1 ta’ Lulju 2015, il-Kummissjoni bagħtet lir-rikorrenti l-korrispondenza bejn l-awtorità kontraenti nazzjonali u d-delegazzjoni, jiġifieri l-ittri tad‑9 u tas‑17 ta’ Novembru 2011, li qabel dak iż-żmien hija ma kellhiex aċċess għalihom.
Fuq il-fatti li seħħew wara l-preżentata tar-rikors
Permezz ta’ digriet tal‑14 ta’ Ġunju 2016, ix-chambre du conseil du tribunal de première instance francophone de Bruxelles (l-Awla tal-Kunsill tal-Qorti tal-Ewwel Istanza ta’ Brussell bil-lingwa Franċiża) b’mod partikolari bagħtet lil L. u lil ECO3 quddiem it-tribunal correctionnel (il-Qorti Kriminali) għal fatti possibbli ta’ korruzzjoni fil-kuntest tal-fajl Serb.
Permezz ta’ żewġ sentenzi tal‑5 ta’ Ottubru 2017, it-tribunal de première instance francophone de Bruxelles (il-Qorti tal-Ewwel Istanza ta’ Brussell bil-lingwa Franċiża) iddikjarat il-proċeduri kriminali bħala inammissibbli fil-kuntest tal-fajls Ukrain u Serb, inkwantu l-bażi stess tal-imsemmija proċeduri kienet ġiet ippreġudikata b’mod irrimedjabbli permezz tal-annullament mill-qorti Franċiża ta’ provi essenzjali, u ddikjarat, għaldaqstant, li ma kellhiex ġurisdizzjoni sabiex tieħu konjizzjoni tat-talbiet ċivili. Peress li ma ġie ppreżentat l-ebda appell minn dawn is-sentenzi, dawn saru definittivi.
Il-proċedura u t-talbiet tal-partijiet
Permezz ta’ att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fit‑13 ta’ Ġunju 2016, ir-rikorrenti ppreżentat ir-rikors ineżami. Il-kawża ġiet assenjata lill-Ħames Awla tal-Qorti Ġenerali.
Fis‑6 ta’ Ottubru 2016, wara l-modifika tal-kompożizzjoni tal-awli tal-Qorti Ġenerali, il-kawża ġiet assenjata mill-ġdid lis-Seba’ Awla tal-Qorti Ġenerali.
Fl‑14 ta’ Frar 2017, il-kawża ġiet assenjata mill-ġdid, fl-interess ta’ amministrazzjoni tajba tal-ġustizzja, lil Imħallef Relatur ġdid, li jappartjeni għall-Ewwel Awla tal-Qorti Ġenerali.
Fil-kuntest ta’ miżura ta’ organizzazzjoni tal-proċedura, prevista fl-Artikolu 89 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti Ġenerali, li ġiet innotifikata lilhom fil‑15 ta’ Ġunju 2017, il-partijiet ġew mistiedna jippreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom dwar il-konsegwenzi possibbli li għandhom jinsiltu, fil-kawża ineżami, mid-digriet tat‑13 ta’ Settembru 2012, Diadikasia Symvouloi Epicheiriseon vs Il‑Kummissjoni et (
T‑369/11
, mhux ippubblikat,
EU:T:2012:425
), ikkonfermat wara appell mid-digriet tal‑4 ta’ Lulju 2013, Diadikasia Symvouloi Epicheiriseon vs Il‑Kummissjoni et (
C‑520/12 P
, mhux ippubblikat,
EU:C:2013:457
). Il-partijiet ikkonformaw ma’ din it-talba fit-termini imposti.
Fuq proposta tal-Imħallef Relatur, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet li tiftaħ il-fażi orali tal-proċedura u, fil-kuntest ta’ miżuri ġodda ta’ organizzazzjoni tal-proċedura li ġew innotifikati lilhom fit‑23 ta’ Marzu 2018, il-partijiet ġew mistiedna jwieġbu għal ċerti mistoqsijiet bil-miktub. Il-partijiet ikkonformaw ma’ din it-talba fit-termini imposti.
Is-sottomissjonijiet orali tal-partijiet u t-tweġibiet tagħhom għall-mistoqsijiet orali tal-Qorti Ġenerali nstemgħu fis-seduta tat‑2 ta’ Mejju 2018. Fi tmiem din tal-aħħar, il-fażi orali tal-proċedura ngħalqet.
Fuq talba tal-Imħallef Relatur, il-Qorti Ġenerali, peress li kienet tqis li l-kawża kellha b’mod partikolari tiġi deċiża fuq il-bażi ta’ argument li ma kienx ġie diskuss bejn il-partijiet, iddeċidiet li terġa’ tiftaħ il-fażi orali tal-proċedura u, fil-kuntest ta’ miżura ta’ organizzazzjoni tal-proċedura, stiednet lil dawn tal-aħħar iwieġbu, bil-miktub, għal mistoqsija. Il-partijiet ikkonformaw ma’ din it-talba fit-termini imposti u, permezz ta’ deċiżjoni tal-President tal-Ewwel Awla tal-Qorti Ġenerali, il-fażi orali tal-proċedura ngħalqet mill-ġdid.
Ir-rikorrenti titlob li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:
–
tikkundanna lill-Kummissjoni tikkumpensa d-dannu materjali u morali li hija ġarrbet minħabba t-twissija relatata magħha fl-EWS u minħabba r-rifjut sussegwenti, ibbażat fuq din it-twissija, li tikkonferma l-kuntratt inkwistjoni, li huwa kkwantifikat għas-somma totali ta’ EUR 496000, li tikkorrispondi, għal ammont ta’ EUR 166000, għad-dannu materjali li jirriżulta mit-telf tal-kuntratt inkwistjoni u, għal ammont ta’ EUR 330000, għad-dannu materjali u morali li jirriżulta mit-telf ta’ opportunità li tikseb kuntratti oħrajn fil-qasam tal-impjieg u f’Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja;
–
tikkundanna lill-Kummissjoni għall-ispejjeż.
Il-Kummissjoni titlob li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:
–
tiċħad ir-rikors;
–
tikkundanna lir-rikorrenti għall-ispejjeż.
Id-dritt
Fuq il-ġurisdizzjoni tal-Qorti Ġenerali sabiex tieħu konjizzjoni tar-rikors
Minkejja li, fil-kontroreplika, il-Kummissjoni indikat li ma tikkontestax l-ammissibbiltà tar-rikors ineżami, hija osservat, fir-risposta tagħha għall-miżura ta’ organizzazzjoni tal-proċedura nnotifikata fil‑15 ta’ Ġunju 2017, li r-rikors ineżami kellu jiġi ddikjarat,
ex officio
, inammissibbli mill-Qorti Ġenerali. Mill-punt 62 tad-digriet tat‑13 ta’ Settembru 2012, Diadikasia Symvouloi Epicheiriseon vs Il‑Kummissjoni et (
T‑369/11
, mhux ippubblikat,
EU:T:2012:425
), jirriżulta li, meta l-att li kkawża d-dannu jirriżulta mill-awtorità kontraenti ta’ pajjiż terz, l-awtoritajiet ġudizzjarji ta’ dan il-pajjiż biss ikunu kompetenti sabiex jeżaminaw kumpens possibbli. Fil-fehma tagħha, l-att li kkawża d-dannu invokat mir-rikorrenti huwa att tal-awtorità kontraenti nazzjonali, jiġifieri d-deċiżjoni ta’ annullament tal-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni meħuda mill-awtorità kontraenti nazzjonali, li r-rikorrenti kienet ġiet informata dwarha permezz ta’ ittra ta’ din tal-aħħar tas‑6 ta’ Diċembru 2011.
Fir-risposta tagħha għall-miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura nnotifikati fil‑15 ta’ Ġunju 2017 u fit‑23 ta’ Marzu 2018, ir-rikorrenti titlob li r-rikors ineżami jiġi ddikjarat ammissibbli, filwaqt li toġġezzjona li, anki b’teħid inkunsiderazzjoni tad-deċiżjoni tal-awtorità kontraenti nazzjonali li ttemm il-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni mingħajr ma tikkonkludi kuntratt, l-att illegali invokat bħala li kkawża d-dannu, jiġifieri r-reġistrazzjoni tagħha fl-EWS u r-rifjut sussegwenti li jiġi kkonfermat il-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni, huwa imputabbli lill-Kummissjoni jew lid-delegazzjoni. Is-sitwazzjoni għalhekk hija differenti minn dik fil-kawża li wasslet għad-digriet imsemmi fil-punt 81 iktar ’il fuq, fejn ir-rikorrenti talbet kumpens għad-dannu li jirriżulta mid-deċiżjoni adottata mill-awtorità kontraenti tal-pajjiż terz, li hija kienet qiegħda tikkontesta l-legalità tagħha.
Fil-kuntest tal-ammissibbiltà, il-partijiet jiddiskutu, fil-każ ineżami, il-kwistjoni jekk il-Qorti Ġenerali għandhiex ġurisdizzjoni jew le sabiex tieħu konjizzjoni tar-rikors ineżami jew jekk dan tal-aħħar jaqax taħt il-ġurisdizzjoni tal-qrati ta’ Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja.
Minkejja li l-kwistjoni diskussa mill-partijiet ma hija akkumpanjata minn ebda konklużjoni formali, din tista’ tiġi eżaminata
ex officio
mill-qorti tal-Unjoni, peress li tirrigwarda l-ġurisdizzjoni stess tal-qorti tal-Unjoni sabiex tieħu konjizzjoni tal-kawża, fatt li jikkostitwixxi kwistjoni ta’ ordni pubbliku (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tat‑18 ta’ Marzu 1980, Ferriera Valsabbia vs Il‑Kummissjoni,
154/78, 205/78, 206/78, 226/78 sa 228/78, 263/78, 264/78, 31/79, 39/79, 83/79 u 85/79
,
EU:C:1980:81
, punt
, u tal‑15 ta’ Marzu 2005, GEF vs Il‑Kummissjoni,
T‑29/02
,
EU:T:2005:99
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
F’dan ir-rigward, huwa importanti li jiġi enfasizzat li l-att li ġiet allegata l-illegalità tiegħu mir-rikorrenti sabiex tibbaża d-dritt tagħha għal kumpens ma huwiex id-deċiżjoni ta’ annullament tal-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni, meħuda mill-awtorità kontraenti nazzjonali, iżda d-deċiżjoni tal-Kummissjoni li tirreġistraha fl-EWS u r-rifjut sussegwenti tad-delegazzjoni li tikkonferma l-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni. Min-naħa l-oħra, hekk kif tindika r-rikorrenti fir-risposta tagħha għall-miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura nnotifikati fil‑15 ta’ Ġunju 2017 u fit‑23 ta’ Marzu 2018, “[hija] ma tibbażax ir-rikors tagħha għad-danni fuq id-deċiżjoni tal-awtorità kontraenti nazzjonali, kompetenti fil-kuntest […] ta’ kuntratt deċentralizzat imsejjaħ
ex ante
”, iżda li “ma tistax tikkonkludi kuntratt mingħajr il-qbil minn qabel tal-Kummissjoni”, li hija għalhekk l-unika “responsabbli mill-għoti tal-qbil jew tar-rifjut ta’ dan il-qbil”.
Minn dan isegwi li, minkejja li d-deċiżjoni ta’ annullament tal-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni ttieħdet mill-awtorità kontraenti nazzjonali, l-illegalità li hija invokata insostenn tar-rikors ineżami tirriżulta effettivament minn istituzzjoni, korp jew organu tal-Unjoni u ma tistax titqies bħala imputabbli lil awtorità pubblika nazzjonali.
Mill-Artikolu 1 tad-Deċiżjoni C(2009) 7692 finali, moqri flimkien mal-Anness II ta’ din l-istess deċiżjoni, u mill-punt 2.2 tal-PRAG jirriżulta li d-delegazzjoni ma kinitx tagħti sempliċi opinjoni dwar il-konklużjoni tal-kuntratt mal-offerent magħżul, iżda kellha effettivament is-setgħa li taċċetta jew tirrifjuta tali konklużjoni meta hija kienet tqis li l-kundizzjonijiet li jippermettu din tal-aħħar ma kinux issodisfatti.
Barra minn hekk, mill-atti tal-proċess u mid-diskussjonijiet imwettqa quddiem il-Qorti Ġenerali jirriżulta li, permezz tal-ittra tagħha tad‑9 ta’ Novembru 2011, id-delegazzjoni effettivament użat is-setgħa li kienet hekk mogħtija lilha sabiex tirrifjuta li l-kuntratt jista’ jiġi konkluż mal-konsorzju mmexxi mir-rikorrenti, bil-konsegwenza li l-awtorità kontraenti nazzjonali ma kellhiex għażla oħra, peress li l-unika offerta teknikament aċċettabbli kienet dik ta’ dan il-konsorzju, ħlief li tannulla l-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni.
Minn dak li ntqal jirriżulta li l-illegalità allegata mir-rikorrenti sabiex tibbaża d-dritt tagħha għal kumpens ma hijiex imputabbli lill-awtorità kontraenti nazzjonali, li kienet marbuta tislet il-konsegwenzi tar-rifjut tad-delegazzjoni, li dan stess kien ibbażat fuq deċiżjoni minn qabel tal-Kummissjoni, iżda lid-delegazzjoni u lill-Kummissjoni nnifishom.
Din is-sitwazzjoni għalhekk hija distinta minn dik li joriġina minnha d-digriet tat‑13 ta’ Settembru 2012, Diadikasia Symvouloi Epicheiriseon vs Il‑Kummissjoni et (
T‑369/11
, mhux ippubblikat,
EU:T:2012:425
), li fiha l-uniċi atti li ġiet invokata l-illegalità tagħhom insostenn tat-talba għad-danni kienu dawk adottati mill-awtorità pubblika nazzjonali.
Mill-evalwazzjonijiet kollha preċedenti jirriżulta li l-Qorti Ġenerali għandha ġurisdizzjoni sabiex tieħu konjizzjoni tar-rikors ineżami u li l-argument imressaq f’dan ir-rigward mill-Kummissjoni għandu jiġi miċħud.
Fuq l-ammissibbiltà tal-provi prodotti fl-Annessi C.1 sa C.12 tar-replika
Skont l-Artikolu 113 tar-Regoli tal-Proċedura, il-Qorti Ġenerali tista’ teżamina
ex officio
l-kundizzjonijiet għall-ammissibbiltà tar-rikors, li huma ta’ ordni pubbliku (ara s-sentenza tat‑2 ta’ April 1998, Apostolidis vs Il‑Qorti tal‑Ġustizzja,
T‑86/97
,
EU:T:1998:71
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata). Madankollu, il-qorti tal-Unjoni ma tistax, fil-prinċipju, tibbaża d-deċiżjoni tagħha fuq motiv ta’ dritt imqajjem
ex officio
, anki ta’ ordni pubbliku, mingħajr ma qabel tistieden lill-partijiet jippreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom fuq l-imsemmi motiv (ara s-sentenza tas‑17 ta’ Diċembru 2009, Réexamen M vs EMEA,
C‑197/09 RX‑II
,
EU:C:2009:804
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Fil-każ ineżami, hemm lok li tiġi eżaminata
ex officio
l-ammissibbiltà tal-provi prodotti fl-Annessi C.1 sa C.12 tar-replika.
Bi tweġiba għal miżura ta’ organizzazzjoni tal-proċedura adottata mill-Qorti Ġenerali (ara l-punt 78 iktar ’il fuq), ir-rikorrenti affermat li l-provi kollha prodotti fl-Annessi C.1 sa C.12 tar-replika ma kinux jaqgħu taħt id-dekadenza prevista fl-Artikolu 85(1) tar-Regoli tal-Proċedura, inkwantu provi kuntrarji jew elaborazzjoni ta’ offerti ta’ provi. Min-naħa tagħha, il-Kummissjoni osservat li r-rikorrenti, sa dak iż-żmien, ma kinitx iġġustifikat il-produzzjoni tardiva tal-provi inkwistjoni u, filwaqt li toqgħod fuq l-għarfien tal-Qorti Ġenerali, qieset li l-imsemmija provi jistgħu jiġu ddikjarati ammissibbli, jew bħala informazzjoni addizzjonali, jew bħala provi kuntrarji jew elaborazzjoni ta’ offerti ta’ provi.
F’dan ir-rigward, mill-att jirriżulta li r-rikors ineżami għandu bħala suġġett talba għad-danni intiża sabiex jinkiseb kumpens għad-dannu, materjali u morali, allegatament imġarrab mir-rikorrenti wara d-deċiżjoni tal-Kummissjoni li tirreġistraha fl-EWS u wara r-rifjut sussegwenti tad-delegazzjoni li tikkonferma l-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni. Dan huwa għalhekk rikors li permezz tiegħu r-rikorrenti tfittex li tqajjem inkwistjoni r-responsabbiltà mhux kuntrattwali tal-Unjoni.
Issa, skont ġurisprudenza stabbilita sew, fil-kuntest ta’ rikors għal responsabbiltà mhux kuntrattwali, hija r-rikorrenti li għandha tipproduċi l-provi lill-qorti tal-Unjoni sabiex tistabbilixxi r-realtà u l-portata tad-dannu li hija tallega li ġarrbet (ara s-sentenza tat‑28 ta’ Jannar 2016, Zafeiropoulos vs Cedefop,
T-537/12
, mhux ippubblikata,
EU:T:2016:36
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata; is-sentenza tas‑26 ta’ April 2016, Strack vs Il‑Kummissjoni,
T‑221/08
,
EU:T:2016:242
, punt
(mhux ippubblikata)).
Ċertament, il-qorti tal-Unjoni rrikonoxxiet li, f’ċerti każijiet, b’mod partikolari meta jkun diffiċli li d-dannu allegat jiġi kkwantifikat, ma huwiex indispensabbli li l-portata eżatta tiegħu tiġi ppreċiżata fir-rikors u lanqas li jiġi kkwantifikat l-ammont tal-kumpens mitlub (ara s-sentenza tat‑28 ta’ Frar 2013, Inalca u Cremonini vs Il‑Kummissjoni,
C‑460/09 P
,
EU:C:2013:111
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Ir-rikors fil-kawża ineżami ġie ppreżentat fit‑13 ta’ Ġunju 2016. F’dan tal-aħħar, ir-rikorrenti kkwantifikat id-dannu, morali u materjali, li kienet tqis li ġarrbet billi bbażat fuq il-provi prodotti fl-annessi tal-imsemmi rikors.
B’mod preliminari, hemm lok li jitfakkar li, konformement mal-Artikolu 76(f) tar-Regoli tal-Proċedura, kull rikors għandu jinkludi l-provi u l-offerti ta’ provi jekk ikun il-każ.
Barra minn hekk, l-Artikolu 85(1) tar-Regoli tal-Proċedura jipprovdi li l-provi u l-offerti ta’ provi għandhom jiġu prodotti fil-kuntest tal-ewwel skambju ta’ noti. L-Artikolu 85(2) ta’ dawn l-istess regoli jżid li l-partijiet jistgħu jipproduċu jew jagħmlu offerti ta’ provi ġodda insostenn tal-argumenti tagħhom anki fir-replika u fil-kontroreplika, bil-kundizzjoni li jiġġustifikaw għaliex dawn il-provi ġew prodotti tard. F’dan l-aħħar każ, konformement mal-Artikolu 85(4) tar-Regoli tal-Proċedura, il-Qorti Ġenerali għandha tiddeċiedi dwar l-ammissibbiltà tal-provi prodotti jew tal-offerti ta’ provi li saru, wara li l-partijiet l-oħrajn ikunu ngħataw il-possibbiltà jieħdu pożizzjoni dwarhom.
Ir-regola ta’ dekadenza prevista fl-Artikolu 85(1) tar-Regoli tal-Proċedura ma tirrigwardax il-prova kuntrarja u l-elaborazzjoni tal-offerti ta’ provi prodotti wara li tiġi prodotta prova kuntrarja mill-kontroparti (ara s-sentenza tat‑22 ta’ Ġunju 2017, Biogena Naturprodukte vs EUIPO (ZUM wohl),
T‑236/16
,
EU:T:2017:416
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Mill-ġurisprudenza dwar l-applikazzjoni tar-regola ta’ dekadenza prevista fl-Artikolu 85(1) tar-Regoli tal-Proċedura jirriżulta li l-partijiet għandhom jimmotivaw id-dewmien fil-produzzjoni tal-provi jew tal-offerti ta’ provi ġodda tagħhom (sentenza tat‑18 ta’ Settembru 2008, Angé Serrano et vs Il‑Parlament,
T‑47/05
,
EU:T:2008:384
, punt
) u li l-qorti tal-Unjoni għandha s-setgħa tistħarreġ il-fondatezza tal-motiv għad-dewmien fil-produzzjoni ta’ dawn il-provi jew ta’ dawn l-offerti ta’ provi u, skont il-każ, il-kontenut ta’ dawn tal-aħħar kif ukoll, jekk din il-produzzjoni tardiva ma tkunx iġġustifikata b’mod suffiċjenti fid-dritt jew fondata, is-setgħa li tiċħadhom (sentenzi tal‑14 ta’ April 2005, Gaki-Kakouri vs Il‑Qorti tal‑Ġustizzja,
C‑243/04 P
, mhux ippubblikata,
EU:C:2005:238
, punt
, u tat‑18 ta’ Settembru 2008, Angé Serrano et vs Il‑Parlament,
T‑47/05
,
EU:T:2008:384
, punt
).
Diġà ġie deċiż li l-produzzjoni tardiva, minn parti, ta’ provi jew ta’ offerti ta’ provi setgħet tiġi ġġustifikata mill-fatt li din il-parti ma setax ikollha għad-dispożizzjoni tagħha l-provi inkwistjoni qabel jew jekk il-produzzjonijiet tardivi tal-kontroparti jiġġustifikaw li l-proċess ikun ikkompletat, b’mod li tiġi żgurata l-osservanza tal-prinċipju ta’ kontradittorju (sentenzi tal‑14 ta’ April 2005, Gaki-Kakouri vs Il‑Qorti tal‑Ġustizzja,
C‑243/04 P
, mhux ippubblikata,
EU:C:2005:238
, punt
, u tat‑18 ta’ Settembru 2008, Angé Serrano et vs Il‑Parlament,
T‑47/05
,
EU:T:2008:384
, punt
).
Fil-każ ineżami, ir-rikorrenti pproduċiet ċertu numru ta’ provi fl-Annessi C.1 sa C.15 tar-replika, mingħajr ma tat ġustifikazzjoni preċiża dwar id-dewmien fil-produzzjoni tagħhom.
B’mod preliminari, hemm lok li jiġi osservat li t-tabella li tispeċifika l-ispejjeż operattivi tar-rikorrenti, prodotta fl-Anness C.7 tar-replika, ma tikkostitwixxix prova, hekk kif tasserixxi r-rikorrenti. Fil-fatt, din hija sempliċi informazzjoni li tirriżulta mir-rikorrenti għall-finijiet ta’ tweġiba għal mistoqsija magħmula mill-Kummissjoni, fil-punt 52 tar-risposta, u li din tal-aħħar ħadet “nota tajba” tagħha fil-punt 34 tal-kontroreplika. Konsegwentement, din ma hijiex prova li l-ammissibbiltà tagħha għandha tiġi eżaminata fir-rigward tal-Artikolu 85(1) tar-Regoli tal-Proċedura.
Sa fejn, fit-tweġibiet għall-mistoqsijiet tal-Qorti Ġenerali (ara l-punt 78 iktar ’il fuq), ir-rikorrenti invokat li l-Annessi C.1 sa C.12 tar-replika kienu jinkludu provi neċessarji sabiex tikkontesta l-argumenti invokati mill-Kummissjoni fir-risposta, hemm lok li jiġi rrilevat li, hekk kif tosserva ġustament ir-rikorrenti u hekk kif tirrikonoxxi l-Kummissjoni, il-produzzjoni tardiva tal-provi li jinsabu fl-Annessi C.1 sa C.4 tar-replika tista’ effettivament tiġi ġġustifikata għall-finijiet li tiġi żgurata l-osservanza tal-prinċipju ta’ kontradittorju fir-rigward ta’ ċerti argumenti żviluppati fir-risposta. L-ewwel nett, l-estratt tad-digriet tar-rinviju quddiem it-tribunal correctionnel (il-Qorti Kriminali) u tad-deċiżjoni li parzjalment ma hemmx lok li tingħata deċiżjoni, tas‑16 ta’ April 2015, mogħtija fil-kuntest tal-proċeduri kriminali miftuħa fi Franza ġie prodott, fl-Anness C.1 tar-replika, għall-finijiet li tingħata prova li L. kien ibbenefika mill-fatt li ma kienx hemm lok li tingħata deċiżjoni għal raġunijiet ta’ mertu, jiġifieri l-assenza ta’ akkużi suffiċjenti, u mhux ta’ ġurisdizzjoni, hekk kif sostniet il-Kummissjoni fil-punt 12 tar-risposta. It-tieni nett, l-atti tal-proċedura quddiem l-Ombudsman ġew prodotti, fl-Annessi C.2 u C.3 tar-replika, sabiex tingħata prova li L. u ECO3 biss kienu s-suġġett ta’ twissija fl-EWS, u mhux hija nnifisha, hekk kif sostniet il-Kummissjoni fil-punt 16 tar-risposta. It-tielet nett, l-estratti tar-rapporti ta’ awditu finali li jieħdu inkunsiderazzjoni tliet proġetti li kienet ipparteċipat fihom ir-rikorrenti ġew prodotti, fl-Anness C.4 tar-replika, sabiex jiġi stabbilit li n-numru ta’ ġranet realment ipprovduti fil-kuntest ta’ proġett kien jikkorrispondi b’mod ġenerali għal dak stmat fil-baġit, fatt li kien tqajjem f’dubju mill-Kummissjoni fil-punt 50 tar-risposta.
Min-naħa l-oħra, il-provi li jinsabu fl-Annessi C.5, C.6 u C.8 sa C.12 tar-replika, jiġifieri dikjarazzjonijiet ta’ tnejn mill-esperti ewlenin imsemmija fit-tabella ta’ kwantifikazzjoni tad-dannu prodotta fl-anness għar-rikors (iktar ’il quddiem it-“tabella ta’ kwantifikazzjoni tad-dannu marbut mat-telf tal-kuntratt inkwistjoni”) u li jikkonfermaw ir-rata tagħhom ta’ kuljum, skeda ta’ ħlas ta’ amministratur ta’ proġett li r-rikorrenti impjegat fl‑2012, dikjarazzjonijiet tal-membri tal-konsorzju li jikkonfermaw l-iskala tat-tqassim li tinsab fit-tabella ta’ kwantifikazzjoni tad-dannu marbut mat-telf tal-kuntratt inkwistjoni u avviż dwar kuntratt pubbliku li kellu jiġi konkluż mal-awtoritajiet ta’ Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja u maħsub sabiex jingħatalhom appoġġ bil-għan tal-ġlieda kontra x-xogħol mhux iddikjarat, ippubblikat fit‑13 ta’ Frar 2013, kif ukoll il-lista tal-offerenti magħżula minn qabel għal dan il-kuntratt, kienu ġew prodotti mir-rikorrenti bil-għan biss li jiġu stabbiliti, konformement mal-ġurisprudenza ċċitata fil-punt 96 iktar ’il fuq, ir-realtà u l-portata tad-dannu, materjali u morali, allegat, hekk kif ikkwantifikat fir-rikors. Il-fatt li, fir-risposta, il-Kummissjoni argumentat li r-rikorrenti ma kinitx tat prova, b’mod suffiċjenti fid-dritt, tar-realtà u l-portata tad-dannu allegatament imġarrab, ma jippermettix li jitqies li l-produzzjoni tardiva tal-provi li jinsabu fl-Annessi C.5, C.6 u C.8 sa C.12 tar-replika kienet, għaldaqstant, iġġustifikata min-neċessità li tingħata tweġiba għall-argumenti tal-Kummissjoni u li tiġi żgurata l-osservanza tal-prinċipju ta’ kontradittorju.
Mill-evalwazzjonijiet kollha preċedenti jirriżulta li, fost il-provi prodotti fl-annessi tar-replika, dawk li jinsabu fl-Annessi C.5, C.6 u C.8 sa C.12 tar-replika għandhom jiġu miċħuda bħala inammissibbli u ma humiex ser jittieħdu inkunsiderazzjoni fl-istadju tal-eżami fil-mertu tar-rikors.
Fuq il-mertu
Skont it-tieni paragrafu tal-Artikolu 340 TFUE, “[f]il-każ ta’ responsabbiltà mhux kuntrattwali, l-Unjoni għandha, skond il-prinċipji ġenerali komuni għal sistemi legali ta’ l-Istati Membri, tagħmel tajjeb għal kull dannu kkaġunat mill-istituzzjonijiet tagħha jew mill-impjegati tagħha fit-twettiq ta’ dmirijiethom”. Skont ġurisprudenza stabbilita, ir-responsabbiltà mhux kuntrattwali tal-Unjoni, fis-sens tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 340 TFUE għal aġir illegali tal-korpi tagħha, hija suġġetta għall-eżistenza ta’ numru ta’ kundizzjonijiet, jiġifieri l-illegalità tal-aġir li bih huma akkużati l-istituzzjonijiet, ir-realtà tad-dannu u l-eżistenza ta’ rabta kawżali bejn l-allegat aġir u d-dannu invokat (ara s-sentenza tad‑9 ta’ Settembru 2008, FIAMM et vs Il‑Kunsill u Il‑Kummissjoni,
C‑120/06 P u C‑121/06 P
,
EU:C:2008:476
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata; is-sentenzi tal‑11 ta’ Lulju 2007, Schneider Electric vs Il‑Kummissjoni,
T‑351/03
,
EU:T:2007:212
, punt
, u tal‑25 ta’ Novembru 2014, Safa Nicu Sepahan vs Il‑Kunsill,
T‑384/11
,
EU:T:2014:986
, punt
).
Insostenn tar-rikors ineżami, ir-rikorrenti tafferma li t-tliet kundizzjonijiet imsemmija fil-punt 109 iktar ’il fuq huma ssodisfatti fil-każ ineżami.
Il-Kummissjoni titlob iċ-ċaħda tar-rikors ineżami bħala infondat, minħabba li r-rikorrenti ma tipproduċix il-prova, li hija għandha l-obbligu tipproduċi, li l-kundizzjonijiet kollha sabiex tiġi stabbilita r-responsabbiltà mhux kuntrattwali tal-Unjoni huma ssodisfatti fil-każ ineżami. Prinċipalment, hija ssostni li r-rikorrenti ma pproduċietx il-prova tal-eżistenza u tal-portata tad-dannu li hija tinvoka. Sussidjarjament, hija tikkontesta l-illegalità tal-aġir li r-rikorrenti tattribwixxiha.
Skont ġurisprudenza stabbilita, il-kundizzjonijiet għall-istabbiliment tar-responsabbiltà mhux kuntrattwali tal-Unjoni, fis-sens tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 340 TFUE, kif ġew elenkati diġà fil-punt 109 iktar ’il fuq, huma kumulattivi (sentenza tas‑7 ta’ Diċembru 2010, Fahas vs Il‑Kunsill,
T‑49/07
,
EU:T:2010:499
, punti
u
, u digriet tas‑17 ta’ Frar 2012, Dagher vs Il‑Kunsill,
T‑218/11
, mhux ippubblikat,
EU:T:2012:82
, punt
). Minn dan isegwi li, meta waħda minn dawn il-kundizzjonijiet ma tkunx issodisfatta, ir-rikors għandu jiġi miċħud kollu kemm hu (sentenza tas‑26 ta’ Ottubru 2011, Dufour vs BĊE,
T‑436/09
,
EU:T:2011:634
, punt
).
Għalhekk hemm lok li jiġi vverifikat, fil-każ ineżami, jekk ir-rikorrenti tipproduċix il-prova, li hija għandha l-obbligu tipproduċi, tal-illegalità tal-aġir li bih hija akkużata l-Kummissjoni, tar-realtà tad-dannu materjali u morali li hija tallega li ġarrbet u tal-eżistenza ta’ rabta kawżali bejn l-aġir illegali li bih hija akkużata l-Kummissjoni u d-dannu li hija tinvoka.
Fuq l-aġir illegali li bih hija akkużata l-Kummissjoni
Ir-rikorrenti ssostni, essenzjalment, li l-Kummissjoni u d-delegazzjoni wettqu żball qabel kollox billi pproċedew għar-reġistrazzjoni tat-twissija relatata magħha fl-EWS, u sussegwentement, billi rrifjutaw, minħabba din it-twissija, li jikkonfermaw il-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni wara li dan kien ingħata lill-konsorzju li kien immexxi minnha. Fil-fehma tagħha, dan l-iżball jirriżulta minn diversi illegalitajiet imputabbli lill-Kummissjoni u lid-delegazzjoni.
Minn naħa, it-twissija relatata magħha fl-EWS kienet illegali.
L-ewwel nett, din it-twissija kienet nieqsa minn bażi legali, minħabba li d-deċiżjoni li fuq il-bażi tagħha twettqet din it-twissija, jiġifieri d-Deċiżjoni EWS, allegatament kienet hija stess nieqsa minn tali bażi u, għaldaqstant, kienet ġiet adottata bi ksur tal-prinċipju tal-attribuzzjoni ta’ kompetenzi stabbilit fl-Artikolu 5 TFUE kif ukoll ta’ dak ta’ preżunzjoni ta’ innoċenza, stabbilit fl-Artikolu 48(1) tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali, hekk kif ikkonstatat diġà l-Qorti Ġenerali fis-sentenza tat‑22 ta’ April 2015, Planet vs Il‑Kummissjoni (
T‑320/09
,
EU:T:2015:223
, punti
,
u
sa
).
Barra minn hekk, id-Deċiżjoni EWS allegatament kienet ġiet adottata bi ksur tal-prinċipju ta’ ċertezza legali, sa fejn il-kundizzjoni għal twissija W3b relatata mal-fatt li l-persuna kkonċernata tkun is-suġġett ta’ “proċeduri ġudizzjarji” ma kinitx ċara u preċiża biżżejjed sabiex il-partijiet fil-kawża jkunu jistgħu jkunu jafu mingħajr ambigwità d-drittijiet u l-obbligi tagħhom, hekk kif ikkonstata l-Ombudsman fl-abbozz tiegħu ta’ rakkomandazzjoni tas‑16 ta’ Diċembru 2011 fil-Każ OI/3/2008/FOR.
It-tieni nett, it-twissija W3b fl-EWS kienet kisret l-Artikolu 41 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali, il-prinċipju ta’ amministrazzjoni tajba, il-prinċipju ta’ rispett tad-drittijiet tad-difiża, id-dritt fundamentali għal smigħ u l-obbligu ta’ motivazzjoni, sa fejn din twettqet mingħajr ma r-rikorrenti ġiet informata dwarha, mingħajr ma,
a fortiori
, instemgħet qabel u mingħajr ma ġiet ipprovduta b’motivazzjoni suffiċjenti.
It-tielet nett u sussidjarjament, it-twissija relatata magħha fl-EWS kienet kisret id-Deċiżjoni EWS u l-prinċipju ta’ proporzjonalità, sa fejn il-kundizzjoni għal twissija W3b relatata mal-eżistenza ta’ “proċeduri ġudizzjarji” la kienet ġiet issodisfatta fil-każ tagħha u lanqas f’dak ta’ L. jew ta’ ECO3, sa fejn il-fażi tal-investigazzjoni jew tal-istruttorja, f’sistema inkwiżitorja, ma hijiex koperta minn dan il-kunċett.
Min-naħa l-oħra, ir-rifjut li jiġi kkonfermat il-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni u, konsegwentement, it-tmiem tal-proċedura mingħajr ma jingħata l-kuntratt inkwistjoni, skont l-Artikolu 17(2) tad-Deċiżjoni EWS kien illegali. Il-Kummissjoni allegatament kisret l-obbligu ta’ motivazzjoni stabbilit fl-Artikolu 41 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali, id-dmir ta’ diliġenza u l-prinċipju ta’ proporzjonalità, sa fejn hija ma applikatx l-Artikolu 17(2) tad-Deċiżjoni EWS u lanqas spjegat ir-raġunijiet għaliex hija ma applikatx dawn id-dispożizzjonijiet, li jippermettu, meta l-persuna li tkun is-suġġett ta’ twissija W3b tkun tinsab fl-ewwel post fil-lista tal-kumitat ta’ evalwazzjoni, li tingħata l-kuntratt b’miżuri ta’ diliġenza msaħħa. Barra minn hekk, il-Kummissjoni allegatament kisret il-punt 15 tal-istruzzjonijiet lill-offerenti għall-kuntratt inkwistjoni, li kien stabbilixxa, b’limitazzjoni, il-każijiet fejn il-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni setgħet tiġi annullata, mingħajr ma jipprevedi l-każ ta’ twissija W3b fl-EWS.
Il-Kummissjoni tikkontesta l-fatt li wettqet illegalità ta’ natura li tistabbilixxi r-responsabbiltà mhux kuntrattwali tal-Unjoni.
Skont ġurisprudenza stabbilita sew, il-konstatazzjoni tal-illegalità ta’ att ġuridiku, tkun kemm tkun ċensurabbli din l-illegalità, ma hijiex suffiċjenti sabiex jiġi kkunsidrat li l-kundizzjoni tal-istabbiliment tar-responsabbiltà mhux kuntrattwali tal-Unjoni li tirrigwarda l-illegalità tal-aġir li bih huma akkużati l-istituzzjonijiet hija ssodisfatta (sentenza tal‑25 ta’ Novembru 2014, Safa Nicu Sepahan vs Il‑Kunsill,
T‑384/11
,
EU:T:2014:986
, punt
; ara wkoll, f’dan is-sens, is-sentenzi tas‑6 ta’ Marzu 2003, Dole Fresh Fruit International vs Il‑Kunsill u Il‑Kummissjoni,
T‑56/00
,
EU:T:2003:58
, punti
sa
, u tat‑23 ta’ Novembru 2011, Sison vs Il‑Kunsill,
T‑341/07
,
EU:T:2011:687
, punt
).
Il-kundizzjoni relatata mal-eżistenza ta’ aġir illegali tal-istituzzjonijiet tal-Unjoni teħtieġ il-ksur suffiċjentement serju ta’ dispożizzjoni legali li għandha bħala għan li tikkonferixxi drittijiet lill-individwi (ara s-sentenza tat‑30 ta’ Mejju 2017, Safa Nicu Sepahan vs Il‑Kunsill,
C‑45/15 P
,
EU:C:2017:402
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Ir-rekwiżit ta’ ksur suffiċjentement serju ta’ dispożizzjoni legali li għandha bħala għan li tikkonferixxi drittijiet lill-individwi huwa intiż, tkun liema tkun in-natura tal-att illegali inkwistjoni, sabiex jiġi evitat li r-riskju ta’ ħlas tad-danni allegati mill-persuni kkonċernati jostakola l-kapaċità tal-istituzzjoni kkonċernata li teżerċita b’mod sħiħ il-kompetenzi tagħha fl-interess ġenerali, kemm fil-kuntest tal-attività tagħha ta’ natura leġiżlattiva jew li timplika għażliet ta’ politika ekonomika kif ukoll fl-isfera tal-kompetenza amministrattiva tagħha, mingħajr madankollu ma jattribwixxi lil individwi r-responsabbiltà tal-konsegwenzi ta’ nuqqasijiet flagranti u li ma humiex skużabbli (ara s-sentenza tat‑23 ta’ Novembru 2011, Sison vs Il‑Kunsill,
T‑341/07
,
EU:T:2011:687
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata; sentenza tal‑25 ta’ Novembru 2014, Safa Nicu Sepahan vs Il‑Kunsill,
T‑384/11
,
EU:T:2014:986
, punt
).
Fil-każ ineżami, huwa b’mod korrett li r-rikorrenti ssostni li t-twissija W3b relatata magħha fl-EWS kienet illegali.
L-ewwel nett, din it-twissija kienet nieqsa minn bażi legali.
Fil-fatt, il-prinċipju ta’ attribuzzjoni ta’ kompetenzi stabbilit fl-Artikolu 5 TFUE jeżiġi li kull istituzzjoni taġixxi fil-limiti tal-attribuzzjonijiet mogħtija lilha mit-Trattat (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑22 ta’ April 2015, Planet vs Il‑Kummissjoni,
T‑320/09
,
EU:T:2015:223
, punti
u
). Barra minn hekk, il-prinċipju ta’ ċertezza legali jirrikjedi li kull att intiż li joħloq effetti ġuridiċi jislet l-effett vinkolanti tiegħu minn dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni li għandha tiġi indikata b’mod espress bħala bażi legali u li tistabbilixxi l-forma ġuridika li għandu jkollu l-att (sentenza tas‑16 ta’ Ġunju 1993, Franza vs Il‑Kummissjoni,
C‑325/91
,
EU:C:1993:245
, punt
).
Fil-każ ineżami, it-twissija W3b relatata mar-rikorrenti fl-EWS twettqet b’applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet tad-Deċiżjoni EWS li jirregolaw din it-tip ta’ twissija u l-konsegwenzi tagħha. Issa, l-ebda bażi legali eżistenti ma kienet tippermetti lill-Kummissjoni tadotta tali dispożizzjonijiet, li jista’ jkollhom konsegwenzi negattivi fuq is-sitwazzjoni legali tal-persuni kkonċernati minn din it-tip ta’ twissija (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑22 ta’ April 2015, Planet vs Il‑Kummissjoni,
T‑320/09
,
EU:T:2015:223
, punti
,
,
u
).
Barra minn hekk, sa fejn it-twissija W3b relatata mar-rikorrenti fl-EWS kellha konsegwenzi inkontestabbli fuq is-sitwazzjoni legali tagħha, il-Kummissjoni ma għandhiex raġun issostni li d-dispożizzjonijiet tad-Deċiżjoni EWS li jirregolaw din it-tip ta’ twissija u l-konsegwenzi tagħha huma biss sempliċi regoli interni ta’ eżekuzzjoni tal-baġit ġenerali tal-Unjoni.
Bl-istess mod, il-Kummissjoni ma għandhiex raġun tinvoka li n-nuqqas ta’ bażi legali tad-Deċiżjoni EWS kien għadu ma ġiex ikkonstatat formalment fil-mument meta hija rreġistrat lir-rikorrenti fl-EWS. Fil-fatt, l-assenza ta’ tali konstatazzjoni bl-ebda mod ma tostakola li, fil-kuntest tar-rikors ineżami, ir-rikorrenti tinvoka l-illegalità ta’ din id-deċiżjoni sabiex tikseb il-kumpens għad-dannu li hija tqis li ġarrbet minħabba r-reġistrazzjoni tagħha fl-EWS.
It-tieni nett, it-twissija W3b relatata mar-rikorrenti fl-EWS twettqet bi ksur tad-drittijiet tad-difiża tar-rikorrenti.
Ir-rispett tad-drittijiet tad-difiża jikkostitwixxi prinċipju ġenerali tad-dritt tal-Unjoni li huwa applikabbli meta amministrazzjoni tipprospetta li tadotta, fil-konfront ta’ persuna, att li jikkawżalha preġudizzju (sentenza tat‑18 ta’ Diċembru 2008, Sopropé,
C‑349/07
,
EU:C:2008:746
, punt
).
Skont dan il-prinċipju, id-destinatarji ta’ deċiżjonijiet li jaffettwaw l-interessi tagħhom b’mod notevoli għandhom jitqiegħdu f’pożizzjoni li jressqu l-fehmiet tagħhom b’mod effettiv f’dak li jirrigwarda l-elementi li fuqhom l-amministrazzjoni jkollha l-intenzjoni li tibbaża d-deċiżjoni tagħha. Dan l-obbligu huwa impost fuq l-amministrazzjoni meta tieħu deċiżjonijiet li jidħlu fil-kamp ta’ applikazzjoni tad-dritt tal-Unjoni, minkejja li l-leġiżlazzjoni applikabbli ma tipprovdix espressament għal tali formalità (ara s-sentenza tat‑18 ta’ Diċembru 2008, Sopropé,
C‑349/07
,
EU:C:2008:746
, punti
u
u l-ġurisprudenza ċċitata). L-Artikolu 41(2)(a) tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali jipprovdi wkoll li kull persuna għandha d-dritt li tinstema’ qabel ma tittieħed kwalunkwe miżura individwali li tolqotha negattivament.
Bħala konsegwenza oħra tal-prinċipju ta’ rispett tad-drittijiet tad-difiża, l-obbligu li tingħata motivazzjoni fir-rigward ta’ att li jikkawża preġudizzju, skont ġurisprudenza stabbilita, għandu l-għan, minn naħa, li jipprovdi lill-persuna kkonċernata indikazzjoni suffiċjenti sabiex tkun taf jekk l-att huwiex fondat jew jekk dan huwiex eventwalment ivvizzjat b’xi żball li jagħmilha possibbli li tiġi kkontestata l-validità tiegħu quddiem il-qorti tal-Unjoni u, min-naħa l-oħra, li jippermetti lil din tal-aħħar teżerċita l-istħarriġ tagħha tal-legalità ta’ dak l-att (sentenzi tat‑2 ta’ Ottubru 2003, Corus UK vs Il‑Kummissjoni,
C‑199/99 P
,
EU:C:2003:531
, punt
; tat‑28 ta’ Ġunju 2005, Dansk Rørindustri et vs Il‑Kummissjoni,
C‑189/02 P, C‑202/02 P, C‑205/02 P sa C‑208/02 P u C‑213/02 P
,
EU:C:2005:408
, punt
, u tad‑29 ta’ Settembru 2011, Elf Aquitaine vs Il‑Kummissjoni,
C‑521/09 P
,
EU:C:2011:620
, punt
). Minn dan jirriżulta li l-motivazzjoni għandha, bħala prinċipju, tiġi kkomunikata lill-persuna kkonċernata fl-istess ħin li tiġi kkomunikata d-deċiżjoni li tikkawżalha preġudizzju, u li n-nuqqas ta’ motivazzjoni ma jistax jiġi rregolarizzat mill-fatt li l-persuna kkonċernata ssir taf bil-motivi tad-deċiżjoni matul il-proċedura quddiem il-qorti tal-Unjoni (sentenza tas‑26 ta’ Novembru 1981, Michel vs Il‑Parlament,
195/80
,
EU:C:1981:284
, punt
).
Skont ġurisprudenza stabbilita, il-motivazzjoni meħtieġa mill-Artikolu 296 TFUE u mill-Artikolu 41(2)(ċ) tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali għandha tiġi adatta għan-natura tal-att ikkontestat u għall-kuntest li fih huwa ġie adottat. Għalhekk, minn naħa, att li jikkawża preġudizzju jkun immotivat b’mod suffiċjenti jekk jiġi adottat f’kuntest magħruf mill-persuna kkonċernata li permezz tiegħu tkun tista’ tifhem il-portata tal-miżura meħuda fir-rigward tagħha. Min-naħa l-oħra, il-livell ta’ preċiżjoni tal-motivazzjoni ta’ att għandu jkun proporzjonali għall-possibbiltajiet materjali u għall-kundizzjonijiet tekniċi jew ta’ żmien li fihom dan għandu jiġi adottat (ara s-sentenza tal‑14 ta’ April 2016, Ben Ali vs Il‑Kunsill,
T‑200/14
, mhux ippubblikata,
EU:T:2016:216
, punti
u
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Fil-każ ineżami, huwa biss permezz tal-ittra tal‑11 ta’ Lulju 2012 li l-Kummissjoni informat formalment lir-rikorrenti li hija kienet is-suġġett ta’ twissija W3b fl-EWS sa minn Lulju 2010. Għalhekk hija naqset milli tisma’ lir-rikorrenti qabel ma rreġistratha fl-EWS jew qabel irrifjutat li tikkonferma l-kuntratt relatat mal-kuntratt mogħti lill-konsorzju li hija kienet tmexxi minħabba din ir-reġistrazzjoni.
Fir-rigward tal-motivi ta’ din it-twissija, il-Kummissjoni llimitat ruħha, fl-ittra tal‑11 ta’ Lulju 2012, tfakkar iċ-ċirkustanzi ġenerali u astratti, imsemmija fl-Artikolu 12(2) tad-Deċiżjoni EWS, li fihom l-OLAF kien jitlob l-attivazzjoni ta’ twissija W3b fl-EWS, jiġifieri meta l-investigazzjonijiet ta’ dan tal-aħħar kienu jwasslu għal proċeduri ġudizzjarji jew meta l-OLAF kien joffri l-għajnuna tiegħu jew kien isegwi dawn il-proċeduri. B’dan il-mod, il-Kummissjoni naqset milli tikkomunika lir-rikorrenti l-motivi tat-twissija W3b relatata magħha fl-EWS fil-mument stess li fih saret it-twissija u lanqas ma spjegat, fl-ittra tal‑11 ta’ Lulju 2012 jew fl-iskambji bejn id-delegazzjoni u l-awtorità kontraenti nazzjonali li ġew ikkomunikati lir-rikorrenti permezz ta’ ittra tas‑26 ta’ Ġunju 2015, ir-raġunijiet speċifiċi u konkreti għaliex hija kienet tqis li l-Artikolu 12(2) tad-Deċiżjoni EWS kien applikabbli għaliha. Issa, tali motivazzjoni kienet iktar u iktar neċessarja, fil-kuntest tal-każ ineżami, peress li, hekk kif jirriżulta mill-atti tal-proċess, ebda proċeduri ġudizzjarji ma kienu jikkonċernaw personalment lir-rikorrenti u l-proċeduri, fi Franza u fil-Belġju, li kienu jikkonċernaw lil persuni li hija kienet marbuta magħhom, jiġifieri L. u ECO3, kienu biss fil-fażi tal-istruttorja, u mhux fil-fażi tal-kawża, jiġifieri l-unika fażi tal-proċeduri li tista’, fis-sistemi inkwiżitorji Franċiżi u Belġjani, tiġi konkluża permezz ta’ sentenza li jkollha awtorità ta’
res judicata
. Issa, hekk kif jirriżulta mis-sottomissjonijiet bil-miktub tal-partijiet u mill-abbozz ta’ rakkomandazzjoni tal-Ombudsman tas‑16 ta’ Diċembru 2012 fil-Każ OI/3/2008/FOR (ara l-punt 46 iktar ’il fuq), il-portata eżatta tal-Artikolu 12 tad-Deċiżjoni EWS kienet inċerta. B’mod partikolari, ma kienx evidenti, fid-dawl tal-Artikolu 12(3) ta’ din id-deċiżjoni, li t-twissijiet W3b setgħu japplikaw, f’sistema inkwiżitorja, mill-fażi tal-istruttorja.
Konformement mal-ġurisprudenza ċċitata fil-punt 134 iktar ’il fuq, din l-assenza ta’ motivazzjoni ma tistax tiġi rregolarizzata mill-ispjegazzjonijiet mogħtija mill-Kummissjoni fis-sottomissjonijiet bil-miktub tagħha fil-kawża ineżami. Fi kwalunkwe każ, hemm lok li jiġi rrilevat li r-raġunijiet preċiżi li jiġġustifikaw it-twissija W3b relatata mar-rikorrenti fl-EWS għadhom, f’dan l-istadju, inċerti, peress li l-Kummissjoni qatt ma pprovdiet dokumenti li jikkonfermaw talbiet għal attivazzjoni ta’ twissija fl-EWS li allegatament tressqu lilha mill-OLAF fir-rigward tar-rikorrenti jew tal-persuni li kienu marbuta magħha, jiġifieri L. u ECO3.
Sa fejn il-Kummissjoni ssostni, għall-ewwel darba fl-istadju tar-risposta, li hija setgħet, fil-każ ineżami, tidderoga mill-prinċipju ta’ rispett tad-drittijiet tad-difiża fir-rigward tar-rikorrenti għall-finijiet li tipproteġi l-kunfidenzjalità tal-proċeduri ta’ investigazzjoni u tal-proċeduri ġudizzjarji miftuħa mill-OLAF u mill-awtoritajiet Franċiżi u Belġjani fir-rigward ta’ L. u ECO3, huwa biżżejjed li jiġi kkonstatat li, sa fejn it-twissija W3b relatata mar-rikorrenti fl-EWS kienet ta’ natura li taffettwa b’mod negattiv is-sitwazzjoni legali tagħha, id-drittijiet tad-difiża tagħha kellhom jiġu rrispettati, bla ħsara għal xi arranġamenti li setgħu kienu neċessarji sabiex l-imsemmija drittijiet jirrikonċiljaw ruħhom ma’ dawk ta’ terzi. Madankollu, il-Kummissjoni la sostniet u lanqas,
a fortiori
, stabbilixxiet li fittxet, fil-każ ineżami, li twettaq tali konċiljazzjoni. B’mod partikolari, il-Kummissjoni ma pprovdiet l-ebda spjegazzjoni dwar il-fatt li din il-kunfidenzjalità kellha tibqa’ tiġi protetta, f’Novembru 2011, fil-mument fejn hija kienet irrifjutat li tikkonferma l-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni minħabba li r-rikorrenti kienet is-suġġett ta’ twissija W3b fl-EWS.
It-tielet nett, it-twissija W3b relatata mar-rikorrenti fl-EWS kienet tikser il-prinċipju ta’ preżunzjoni ta’ innoċenza, stabbilit fl-Artikolu 48(1) tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali, intiż sabiex jiggarantixxi li l-ebda persuna ma tiġi indikata jew ittrattata bħala ħatja ta’ ksur qabel ma tkun ġiet stabbilita l-ħtija tagħha minn qorti. Dan il-prinċipju jimplika wkoll li, jekk il-Kummissjoni kienet tqis li kien neċessarju li tadotta miżuri ta’ prevenzjoni, fi stadju bikri, hija kellha bżonn bażi legali li tippermetti li tinħoloq tali sistema ta’ twissija u li jiġu adottati miżuri relatati magħha, liema sistema kellha tirrispetta d-drittijiet tad-difiża u tosserva l-prinċipju ta’ proporzjonalità kif ukoll il-prinċipju ta’ ċertezza legali, fatt li kien jimplika li d-dispożizzjonijiet legali kellhom ikunu ċari, preċiżi u prevedibbli fl-effetti tagħhom, b’mod partikolari meta dawn seta’ jkollhom konsegwenzi sfavorevoli fuq l-individwi (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑22 ta’ April 2015, Planet vs Il‑Kummissjoni,
T‑320/09
,
EU:T:2015:223
, punti
u
). Issa, hekk kif jirriżulta mill-punt 128 iktar ’il fuq, tali bażi, fil-każ ineżami, kienet nieqsa.
Sabiex tipproċedi għat-twissija W3b relatata mar-rikorrenti fl-EWS, il-Kummissjoni bbażat ruħha, konformement mal-formulazzjoni tal-Artikolu 9(3) u tal-Artikolu 12(2) tad-Deċiżjoni EWS u hekk kif jirriżulta min-nota ta’ trażmissjoni mehmuża mal-ittra tad-delegazzjoni tad‑9 ta’ Novembru 2011, fuq il-fatt li r-rikorrenti kienet is-suġġett ta’ proċeduri ġudizzjarji minħabba frodi jew żbalji amministrattivi serji. Madankollu, hekk kif ġie kkonstatat diġà fil-punti 128 u 137 iktar ’il fuq, l-ebda bażi legali eżistenti ma kienet tawtorizza lill-Kummissjoni tadotta d-dispożizzjonijiet li jirregolaw it-tip ta’ twissija W3b u l-konsegwenzi tagħha. Barra minn hekk, fil-mument tat-twissija W3b relatata mar-rikorrenti fl-EWS, l-ebda investigazzjoni u l-ebda proċedura ġudizzjarja ma kienet tikkonċerna lir-rikorrenti direttament u l-proċeduri ġudizzjarji li kienu jirrigwardaw persuni li kienu marbuta magħha kienu biss fil-fażi tal-istruttorja. Sa fejn din it-twissija kellha konsegwenzi negattivi għar-rikorrenti, hemm lok li jiġi kkonstatat li hija ġiet ittrattata bħala ħatja ta’ frodi jew ta’ żbalji amministrattivi serji mingħajr ma kienet ġiet stabbilita b’mod ġudizzjarju l-ħtija, diretta jew indiretta, tagħha għal tali aġir.
Fir-rigward tal-kwistjoni dwar jekk id-dispożizzjonijiet legali hekk miksura mill-Kummissjoni jagħtux drittijiet lill-individwi, għandu jitfakkar li, sabiex jiġi ggarantit l-effett utli ta’ din il-kundizzjoni, huwa neċessarju li l-protezzjoni offruta mid-dispożizzjoni invokata tkun effettiva fir-rigward tal-persuna li tinvokaha u, għalhekk, li din il-persuna tkun fost dawk li d-dispożizzjoni inkwistjoni tagħtihom drittijiet. Fil-fatt, ma tistax tiġi aċċettata bħala sors ta’ kumpens regola li ma tipproteġix lill-individwu mill-illegalità li huwa jinvoka, iżda li tipproteġi individwu ieħor (sentenza tat‑12 ta’ Settembru 2007, Nikolaou vs Il‑Kummissjoni,
T‑259/03
, mhux ippubblikata,
EU:T:2007:254
, punt
).
Diġà ġie deċiż li l-prinċipju ta’ rispett tad-drittijiet tad-difiża kien jikkostitwixxi tassew dispożizzjoni legali li għandha l-għan li tagħti drittijiet lill-individwi (sentenza tal‑11 ta’ Lulju 2007, Sison vs Il‑Kunsill,
T‑47/03
, mhux ippubblikata,
EU:T:2007:207
, punt
), l-istess bħall-prinċipju ta’ preżunzjoni ta’ innoċenza (sentenza tat‑8 ta’ Lulju 2008, Franchet u Byk vs Il‑Kummissjoni,
T‑48/05
,
EU:T:2008:257
, punt
). Ir-rikorrenti, li t-twissija W3b fl-EWS affettwat is-sitwazzjoni legali tagħha, għandha hija stess tibbenefika, fir-rigward ta’ din it-twissija, mill-protezzjoni mogħtija mill-prinċipji ta’ rispett tad-drittijiet tad-difiża u ta’ preżunzjoni ta’ innoċenza.
Fir-rigward tan-nuqqas ta’ bażi legali tat-twissija, diġà ġie deċiż li, għalkemm in-nuqqas ta’ osservanza tas-sistema ta’ tqassim tal-kompetenzi bejn id-diversi istituzzjonijiet tal-Unjoni, sistema li għandha bħala għan li tiżgura l-osservanza tal-ekwilibriju istituzzjonali previst mit-Trattati u mhux il-protezzjoni tal-individwi, ma jistax, fih nnifsu, ikun suffiċjenti sabiex tiġi stabbilita r-responsabbiltà tal-Unjoni fil-konfront tal-individwi kkonċernati, is-sitwazzjoni tkun differenti meta miżura tal-Unjoni tkun ġiet adottata bi ksur mhux biss tat-tqassim tal-kompetenzi bejn l-istituzzjonijiet, iżda wkoll, fid-dispożizzjonijiet materjali tagħha, ta’ dispożizzjoni legali li għandha l-għan li tagħti drittijiet lill-individwi (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tad‑19 ta’ April 2012, Artegodan vs Il‑Kummissjoni,
C‑221/10 P
,
EU:C:2012:216
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata). Issa, fil-każ ineżami, ġie kkonstatat, fil-punti 131 u 140 iktar ’il fuq, li t-twissija W3b relatata mar-rikorrenti fl-EWS kienet tikser il-prinċipji ta’ rispett tad-drittijiet tad-difiża u ta’ preżunzjoni ta’ innoċenza, li kienu jagħtu drittijiet lir-rikorrenti.
Fuq il-kwistjoni jekk il-ksur tad-dispożizzjonijiet legali tal-Unjoni kkonstatat jistax jitqies bħala suffiċjentement serju, il-Qorti tal-Ġustizzja diġà kellha l-okkażjoni tippreċiża li din il-kundizzjoni setgħet titqies bħala li tkun issodisfatta meta l-istituzzjoni kkonċernata tkun kisret b’mod manifest u gravi l-limiti imposti fuq is-setgħa diskrezzjonali tagħha, fejn l-elementi li għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni f’dan ir-rigward huma, b’mod partikolari, il-livell ta’ ċarezza u ta’ preċiżjoni tad-dispożizzjoni miksura kif ukoll il-portata tal-marġni ta’ diskrezzjoni li d-dispożizzjoni miksura kienet tħalli lill-awtorità tal-Unjoni (ara s-sentenza tat‑30 ta’ Mejju 2017, Safa Nicu Sepahan vs Il‑Kunsill,
C‑45/15 P
,
EU:C:2017:402
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Skont il-ġurisprudenza, meta l-awtorità tal-Unjoni jkollha biss marġni ta’ diskrezzjoni kunsiderevolment imnaqqas, jekk saħansitra ineżistenti, is-sempliċi ksur tad-dritt tal-Unjoni jista’ jkun biżżejjed sabiex tiġi stabbilita l-eżistenza ta’ ksur suffiċjentement serju (ara s-sentenzi tal‑14 ta’ Diċembru 2005, FIAMM u FIAMM Technologies vs Il‑Kunsill u Il‑Kummissjoni,
T‑69/00
,
EU:T:2005:449
, punti
u
u l-ġurisprudenza ċċitata, u tal‑11 ta’ Lulju 2007, Sison vs Il‑Kunsill,
T‑47/03
, mhux ippubblikata,
EU:T:2007:207
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Fl-aħħar nett mill-ġurisprudenza jirriżulta li ksur tad-dritt tal-Unjoni huwa, fi kwalunkwe każ, manifestament serju meta jibqa’ jeżisti minkejja li tkun ingħatat sentenza li tikkonstata n-nuqqas ikkritikat jew sentenza preliminari jew minkejja l-eżistenza ta’ ġurisprudenza stabbilita sew tal-qorti tal-Unjoni fil-qasam, li minnhom jirriżulta li l-aġir inkwistjoni jikkostitwixxi ksur (ara s-sentenza tat‑30 ta’ Mejju 2017Safa Nicu Sepahan vs Il‑Kunsill,
C‑45/15 P
,
EU:C:2017:402
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Fil-każ ineżami, peress li d-delegazzjoni rrifjutat hija stess li tikkonferma l-kuntratt relatat mal-kuntratt mogħti lill-konsorzju mmexxi mir-rikorrenti għall-uniku motiv li l-Kummissjoni kienet irreġistrat twissija W3b relatata magħha fl-EWS, il-Kummissjoni ma tistax issostni li din it-twissija la kellha l-għan li tipproduċi effetti lil hinn mill-isfera fi ħdan l-istituzzjoni u lanqas li taffettwa negattivament is-sitwazzjoni legali tar-rikorrenti.
Issa, f’Lulju 2010, ġurisprudenza stabbilita sew kif ukoll il-Karta tad-Drittijiet Fundamentali, li kienet daħlet fis-seħħ fl‑1 ta’ Diċembru 2009, kienu jippermettu lill-Kummissjoni tifhem li, jekk is-sitwazzjoni legali tar-rikorrenti setgħet tiġi affettwata b’mod negattiv permezz tat-twissija W3b relatata magħha fl-EWS, id-dritt tagħha li din it-twissija tkun ibbażata fuq bażi legali kif ukoll id-drittijiet tagħha tad-difiża kellhom jiġu rispettati u kellu jiġi osservat ukoll il-prinċipju ta’ preżunzjoni ta’ innoċenza.
L-applikazzjoni ta’ dawn id-drittijiet, fil-każ ineżami, ma kinitx toħloq diffikultajiet partikolari u l-Kummissjoni ma kellha l-ebda marġni ta’ diskrezzjoni fil-kuntest tagħha. B’mod partikolari, il-fatt li l-Kummissjoni kellha tiżgura l-protezzjoni tal-interessi finanzjarji u tar-reputazzjoni tal-Unjoni ma setax jiġġustifika l-fatt li hija kisret id-drittijiet tar-rikorrenti.
Barra minn hekk, minkejja d-diversi ittri u inizjattivi tar-rikorrenti intiżi sabiex tikseb ir-rispett tad-drittijiet tagħha, il-Kummissjoni ma rreaġixxietx, la sabiex temenda d-Deċiżjoni EWS u lanqas sabiex tirtira t-twissija relatata mar-rikorrenti jew mal-persuni li kienu marbuta magħha fl-EWS, qabel ma l-atti jew l-aġir tagħha tqiegħdu direttament f’dubju mill-Ombudsman.
Finalment, l-aġir tal-Kummissjoni la kien trasparenti u lanqas koerenti. L-ewwel nett, hija qatt ma pprovdiet lir-rikorrenti jew fil-kuntest tal-proċedura ineżami dokumenti li jikkonfermaw it-talbiet ta’ attivazzjoni ta’ twissija fl-EWS indirizzati lilha mill-OLAF li jikkonċernawha jew li jikkonċernaw lil L. u lil ECO3 (ara l-punt 138 iktar ’il fuq). It-tieni nett, id-delegazzjoni, permezz ta’ ittra tad‑9 ta’ Novembru 2011, indikat lill-awtorità kontraenti nazzjonali li ddeċidiet li ttemm il-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni mingħajr ma tagħti dan il-kuntratt, b’applikazzjoni tal-Artikolu 17(2)(c) tad-Deċiżjoni EWS, applikabbli għall-uffiċjali awtorizzanti u għall-uffiċjali awtorizzanti b’delega tal-Kummissjoni, filwaqt li indikat, fir-risposta tagħha għall-miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura nnotifikati fil‑15 ta’ Ġunju 2017 u fit‑23 ta’ Marzu 2018, li l-att li kkawża d-dannu mġarrab mir-rikorrenti kien jirriżulta mill-awtorità kontraenti nazzjonali, li kienet l-unika li kellha kompetenza sabiex tiddeċiedi li tannulla l-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni, konformement mal-punt 2.4.13 tal-PRAG u mal-punt 15 tal-istruzzjonijiet lill-offerenti għal dan il-kuntratt. It-tielet nett, wara l-interventi tal-Ombudsman, il-Kummissjoni pproċediet, fi Frar 2015, għall-irtirar tat-twissija relatata mar-rikorrenti u ma’ L. fl-EWS (ara l-punt 64 iktar ’il fuq), filwaqt li kompliet tosserva, fis-sottomissjonijiet bil-miktub tagħha quddiem il-Qorti Ġenerali, li l-proċeduri ġudizzjarji li jiġġustifikaw l-imsemmija reġistrazzjonijiet kienu għadhom għaddejjin fil-Belġju, fejn kienu mitluba proċeduri kriminali kontra L. Ir-raba’ nett, filwaqt li r-rikorrenti kienet għadha s-suġġett ta’ twissija W3b fl-EWS u li, għal din ir-raġuni, il-Kummissjoni kienet irrifjutat li tikkonferma l-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni, din tal-aħħar iffirmat mar-rikorrenti, fil‑15 ta’ Diċembru 2010, kuntratt ta’ valur ta’ EUR 1338225 li jirrigwarda kuntratt fl-Albanija ffinanzjat, fil-kuntest tal-IPA, minn fondi tal-Unjoni, u ma rnexxilhiex, fir-risposti tagħha għall-miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura nnotifikati fit‑23 ta’ Marzu 2018 u matul is-seduta, turi li żgurat li tapplika, f’dan il-kuntest, miżuri ta’ diliġenza msaħħa, fis-sens tal-Artikolu 17(2)(a) tad-Deċiżjoni EWS.
Fid-dawl tal-evalwazzjonijiet preċedenti u mingħajr il-ħtieġa li jiġu eżaminati l-illegalitajiet l-oħra invokati mir-rikorrenti, hemm lok li jiġi kkonstatat li, billi attivat it-twissija W3b fl-EWS u billi rrifjutat, minħabba din it-twissija, li tikkonferma l-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni, il-Kummissjoni, hija nnifisha jew permezz tad-delegazzjoni, wettqet ksur suffiċjentement serju ta’ dispożizzjoni legali ta’ natura li jistabbilixxi r-responsabbiltà tal-Unjoni.
Fuq l-eżistenza ta’ dannu u ta’ rabta kawżali bejn dan id-dannu u l-illegalità mwettqa mill-Kummissjoni
Ir-rikorrenti tallega li, minħabba l-illegalità mwettqa mill-Kummissjoni, hija ġarrbet dannu doppju kkwantifikat għas-somma totali ta’ EUR 496000 u li tikkorrispondi, għal ammont ta’ EUR 166000, għad-dannu materjali li jirriżulta mit-telf tal-kuntratt inkwistjoni u, għal ammont ta’ EUR 330000, għad-dannu materjali u morali li jirriżulta mit-telf ta’ opportunità li tikseb kuntratti pubbliċi oħrajn.
–
Fuq id-dannu li jirriżulta mit-telf tal-kuntratt inkwistjoni u r-rabta kawżali bejn dan id-dannu u l-illegalità mwettqa mill-Kummissjoni
Ir-rikorrenti tallega li ġarrbet dannu materjali li jikkorrispondi għat-telf ta’ qligħ li hija kieku kienet tagħmel bl-eżekuzzjoni tal-kuntratt inkwistjoni. Hija tikkwantifika dan in-nuqqas ta’ qligħ għas-somma ta’ EUR 166000, billi tirreferi għat-tabella ta’ kwantifikazzjoni tad-dannu marbut mat-telf tal-kuntratt inkwistjoni. Din is-somma hija ekwivalenti, fil-fehma tagħha, għall-marġni massima ta’ profitt li hija kieku kienet tagħmel fil-każ ta’ eżekuzzjoni kompleta u perfetta tal-kuntratt u tikkorrispondi, għal ammont ta’ madwar EUR 78000, għall-ħlas ta’ kummissjoni ta’ amministrazzjoni li kieku hija kienet tirċievi bħala kap tal-konsorzju, jiġifieri 10 % tal-ammont totali tal-onorarji tal-esperti previsti fl-offerta finanzjarja tal-konsorzju, u, għal ammont ta’ madwar EUR 88000, għall-kwota ta’ 45 % tal-marġni ta’ profitt nett li hija kellha tirċievi, fejn l-imsemmi marġni jirrappreżenta d-differenza bejn il-marġni ta’ profitt gross mistenni minn naħa, jiġifieri EUR 315455, u l-ispejjeż operattivi kif ukoll il-ħlas ta’ kummissjoni ta’ amministrazzjoni min-naħa l-oħra, jiġifieri EUR 41500 u EUR 78305 rispettivament. Il-marġni ta’ profitt gross kien jikkorrispondi għal perċentwali, li jvarja bejn 22 u 37 %, tal-onorarji tal-esperti previsti fl-offerta finanzjarja tal-konsorzju. Barra minn hekk, il-konklużjoni tal-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni setgħet twassal għall-konklużjoni ta’ appendiċi għall-kuntratt, li hija ġiet imċaħħda minnha, fatt li jikkostitwixxi għaliha nuqqas ta’ qligħ.
Fl-istadju tar-replika, ir-rikorrenti ssostni li l-istima massima li sservi ta’ bażi għall-kwantifikazzjoni tan-nuqqas ta’ qligħ tagħha fil-kuntest tal-kuntratt inkwistjoni hija affidabbli, peress li l-eżekuzzjoni tajba tal-kuntratti pubbliċi dejjem timplika l-użu tal-mezzi kollha jew kważi kollha indikati fl-offerta finanzjarja tal-offerent magħżul, hekk kif jixhdu l-estratti ta’ rapporti ta’ awditu finali fi tliet proġetti li ġiet inkarigata bihom, fl-Albanija, fil-Montenegro u fiċ-Ċad. Fir-rigward tat-tabella ta’ kwantifikazzjoni tad-dannu marbut mat-telf tal-kuntratt inkwistjoni, ir-rikorrenti tammetti żball materjali li jirrigwarda l-kalkolu tal-ammont tan-nuqqas ta’ qligħ tagħha, li fir-realtà jammonta għas-somma ta’ EUR 130348. Hija ssostni li l-ħlas ta’ kummissjoni ta’ amministrazzjoni indikat fit-tabella ta’ kwantifikazzjoni tad-dannu marbut mat-telf tal-kuntratt inkwistjoni jikkorrispondi għar-rimbors tal-ispiża sostnuta għall-amministrazzjoni tal-proġett, bħala kap tal-konsorzju, u huwa ekwivalenti għal dak li amministratur ta’ proġett kien jiswieha, bħala medja, matul il-perijodu ta’ 18‑il xahar li kien ikun neċessarju sabiex jitwettaq il-proġett. L-akronimu “TBC”, li jikkorrispondi, bl-Ingliż, għall-frażi “to be confirmed” (għadu jrid jiġi kkonfermat) u li jinsab f’din it-tabella fir-rigward tal-ħlas ta’ kummissjoni ta’ amministrazzjoni u tal-kwota tal-marġni ta’ profitt nett, jirriżulta mill-fatt li l-iffirmar tal-kuntratt bejn il-membri tal-konsorzju kellu jsir biss wara l-konklużjoni tal-kuntratt mal-awtorità kontraenti nazzjonali, konformement mal-prattika tas-suq.
Ir-rikorrenti tqis li t-telf ta’ qligħ li hija tinvoka fir-rigward tal-kuntratt inkwistjoni huwa konsegwenza diretta tal-illegalità mwettqa mill-Kummissjoni, peress li l-kuntratt inkwistjoni kien ingħata lill-konsorzju li hija kienet tmexxi, hekk kif jirriżulta mill-ittra tal-awtorità kontraenti nazzjonali tat‑13 ta’ Settembru 2011, u li kien ġie annullat biss, hekk kif jirriżulta mill-ittra tal-awtorità kontraenti nazzjonali tas‑6 ta’ Diċembru 2011, minħabba r-rifjut tad-delegazzjoni li tikkonferma l-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni minħabba li hija kienet is-suġġett ta’ twissija W3b fl-EWS.
Il-Kummissjoni ssostni, essenzjalment, li r-rikorrenti ma pproduċietx il-prova, li hija kellha l-obbligu tipproduċi, tad-dannu li hija tinvoka u tar-rabta kawżali bejn dan id-dannu u l-illegalità mwettqa.
F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar, fir-rigward tal-kundizzjoni relatata mal-eżistenza ta’ rabta kawżali bejn l-aġir u d-dannu invokati, li l-imsemmi dannu għandu jirriżulta b’mod suffiċjentement dirett mill-aġir ikkritikat, fejn dan tal-aħħar għandu jikkostitwixxi l-kawża determinanti tad-dannu, filwaqt li ma hemmx obbligu li tiġi kkumpensata kull konsegwenza dannuża, anki jekk remota, ta’ sitwazzjoni illegali (ara s-sentenza tal‑10 ta’ Mejju 2006, Galileo International Technology et vs Il‑Kummissjoni,
T‑279/03
,
EU:T:2006:121
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata; ara wkoll, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑4 ta’ Ottubru 1979, Dumortier et vs Il‑Kunsill,
64/76, 113/76, 167/78, 239/78, 27/79, 28/79 et 45/79
,
EU:C:1979:223
, punt
). Huwa r-rikorrent li għandu jipproduċi l-prova tal-eżistenza ta’ rabta kawżali bejn l-aġir ikkritikat u d-dannu invokat (ara s-sentenza tat‑30 ta’ Settembru 1998, Coldiretti et vs Il‑Kunsill u Il‑Kummissjoni,
T‑149/96
,
EU:T:1998:228
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Fil-każ ineżami, għalkemm il-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni qatt ma ġie ffirmat mill-awtorità kontraenti nazzjonali u għalkemm din tal-aħħar setgħet, qabel l-imsemmija firma, tiddeċiedi li tannulla l-proċedura ta’ għoti tal-imsemmi kuntratt, konformement mal-punt 2.4.13 tal-PRAG u mal-punt 15 tal-istruzzjonijiet lill-offerenti għal dan il-kuntratt, jibqa’ l-fatt li hija, fl-ittra tagħha tat‑3 ta’ Novembru 2011, kienet uriet b’mod ċar u preċiż ir-rieda tagħha li tikkonkludi malajr il-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni mal-konsorzju mmexxi mir-rikorrenti, li lilu l-kuntratt kien ingħata, fejn l-unika kundizzjoni li kien fadal sabiex tiġi ffinalizzata l-proċedura ta’ iffirmar tal-imsemmi kuntratt kienet il-konferma tal-fajl kuntrattwali mill-Kummissjoni.
Hekk kif ġie rrilevat diġà fil-punt 88 iktar ’il fuq, mill-atti tal-proċess u mid-diskussjonijiet imwettqa quddiem il-Qorti Ġenerali jirriżulta li, permezz tal-ittra tagħha tad‑9 ta’ Novembru 2011, id-delegazzjoni użat is-setgħa li kienet mogħtiha lilha mill-Artikolu 1 tad-Deċiżjoni C(2009) 7692 finali, moqri flimkien mal-Anness II ta’ din l-istess deċiżjoni u mill-punt 2.2 tal-PRAG sabiex tirrifjuta li l-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni jkun jista’ jiġi konkluż mal-konsorzju mmexxi mir-rikorrenti minħabba li din tal-aħħar kienet is-suġġett ta’ twissija W3b fl-EWS, bil-konsegwenza li l-awtorità kontraenti nazzjonali ma kellhiex għażla oħra, peress li l-unika offerta teknikament aċċettabbli kienet saret minn dan il-konsorzju, ħlief li tannulla l-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni.
F’dawn il-kundizzjonijiet, hemm lok li jiġi kkonstatat li t-twissija W3b relatata mar-rikorrenti fl-EWS kienet il-kawża determinanti tar-rifjut tad-delegazzjoni li tikkonferma l-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni, li kien ingħata lill-konsorzju mmexxi mir-rikorrenti, rifjut li huwa stess kien il-kawża determinanti tal-annullament, mill-awtorità kontraenti nazzjonali, tal-proċedura ta’ għoti ta’ dan l-istess kuntratt. Għalhekk, fiċ-ċirkustanzi tal-każ ineżami, it-telf tal-qligħ li r-rikorrenti kienet tagħmel bl-eżekuzzjoni tal-kuntratt inkwistjoni jirriżulta b’mod suffiċjentement dirett mill-aġir ikkritikat sabiex tkun tista’ tiġi kkonstatata l-eżistenza ta’ rabta kawżali bejn dan l-aġir u d-dannu invokat.
Barra minn hekk, għandu jitfakkar, fir-rigward tal-kundizzjoni tar-realtà tad-dannu, li, skont il-ġurisprudenza (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tas‑27 ta’ Jannar 1982, De Franceschi vs Il‑Kunsill u Il‑Kummissjoni,
51/81
,
EU:C:1982:20
, punt
; tat‑13 ta’ Novembru 1984, Birra Wührer et vs Il‑Kunsill u Il‑Kummissjoni,
256/80, 257/80, 265/80, 267/80, 5/81, 51/81 u 282/82
,
EU:C:1984:341
, punt
, u tas‑16 ta’ Jannar 1996, Candiotte vs Il‑Kunsill,
T‑108/94
,
EU:T:1996:5
, punt
), ir-responsabbiltà mhux kuntrattwali tal-Unjoni tista’ tiġi stabbilita biss jekk ir-rikorrent effettivament ġarrab dannu reali u ċert. Huwa r-rikorrent li għandu jagħti prova li din il-kundizzjoni hija ssodisfatta (ara s-sentenza tad‑9 ta’ Novembru 2006, Agraz et vs Il‑Kummissjoni,
C‑243/05 P
,
EU:C:2006:708
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata) u, b’mod iktar partikolari, li jipproduċi provi konklużivi kemm tal-eżistenza kif ukoll tal-portata tad-dannu (ara s-sentenza tas‑16 ta’ Settembru 1997Blackspur DIY et vs Il‑Kunsill u Il‑Kummissjoni,
C‑362/95 P
,
EU:C:1997:401
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
B’mod iktar speċifiku, kull talba għal kumpens għal dannu, irrispettivament minn jekk dan ikunx dannu materjali jew morali, imressqa b’mod simboliku jew sabiex jinkiseb kumpens veru, għandha tippreċiża n-natura tad-dannu allegat fir-rigward tal-aġir ikkritikat u, anki b’mod approssimattiv, tikkwantifika dan id-dannu kollu kemm hu (ara s-sentenza tas‑26 ta’ Frar 2015, Sabbagh vs Il‑Kunsill,
T‑652/11
, mhux ippubblikata,
EU:T:2015:112
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Fil-każ ineżami, hemm lok li jiġi rrilevat li r-rikorrenti ma kkwantifikatx, lanqas b’mod approssimattiv, id-dannu li jikkorrispondi, essenzjalment, għal telf ta’ opportunità li tikkonkludi appendiċi għall-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni. Għaldaqstant, it-talba tagħha għal kumpens relatata ma’ dan il-kap ta’ dannu ma tistax tittieħed inkunsiderazzjoni mill-Qorti Ġenerali, konformement mal-ġurisprudenza ċċitata fil-punt 163 iktar ’il fuq.
Fir-rigward tal-qligħ li r-rikorrenti setgħet tagħmel fil-kuntest tal-kuntratt inkwistjoni, hemm lok li jiġi rrilevat li l-konsorzju mmexxi mir-rikorrenti ma kellux dritt inkundizzjonat sabiex jirċievi s-somom li kienu bbaġitjati fil-kuntratt, għal ammont totali ta’ EUR 893050, b’teħid inkunsiderazzjoni tal-offerta finanzjarja tal-konsorzju. Fil-fatt, id-dritt li jitħallsu dawn is-somom kien suġġett għall-eżekuzzjoni kompleta u perfetta, mill-konsorzju, tal-kuntratt inkwistjoni kif ukoll għall-użu, sabiex tagħmel dan, tal-mezzi kollha indikati fl-offerta tal-konsorzju. Issa, l-osservanza ta’ dawn il-kundizzjonijiet kienet suġġetta għal ċertu riskju, b’tali mod li r-rikorrenti tista’ tinvoka biss, fil-kuntest tar-rikors ineżami, telf ta’ opportunità li tagħmel il-qligħ li hija setgħet tagħmel kieku l-konsorzju kien eżegwixxa b’mod komplet u perfett il-kuntratt inkwistjoni, bil-mezzi kollha indikati fl-offerta tiegħu.
Fil-każ ineżami, minkejja li r-rikorrenti, kap tal-proġett, tindika li hija ma kellhiex esperjenza minn qabel fil-qasam tal-impjieg, hija madankollu rnexxielha turi lill-awtorità kontraenti nazzjonali li l-konsorzju li kien immexxi minnha kellu l-kapaċità finanzjarja, ekonomika, teknika u professjonali neċessarja sabiex jeżegwixxi l-kuntratt inkwistjoni, b’mod partikolari peress li l-esperti prinċipali li hija kienet għażlet kellhom kompetenza u esperjenza suffiċjenti fil-qasam kopert mill-imsemmi kuntratt. Għalhekk, hemm lok li jitqies li l-konsorzju kellu possibbiltajiet kbar li jwettaq b’suċċess il-kuntratt inkwistjoni bl-appoġġ tal-imsemmija esperti.
Fir-rigward tal-ħlas ta’ kummissjoni ta’ amministrazzjoni li r-rikorrenti kienet tirċievi bħala kap, hekk kif issostni l-Kummissjoni u hekk kif irrikonoxxiet ir-rikorrenti nnifisha, dan jikkorrispondi għar-rimbors ta’ spiża li r-rikorrenti kellha ġġarrab bħala kap tal-proġett u għalhekk huwa marbuta mat-“tul tal-proġett u [mal-]ammont ta’ xogħol assoċjat [miegħu, jiġifieri l-]appoġġ lill-esperti, [iż-]żjarat fuq il-post, [ir-]reviżjoni ta’ rapporti, [il-]verifiki ta’ folji ta’ preżenza, [it-]tħejjija tal-fatturi, [l-]immaniġġjar tat-tim, [is-]soluzzjoni tal-problemi, [iż-]żamma fid-direzzjoni t-tajba tal-esperti,
etc
.” Minn dan isegwi li dan il-ħlas ta’ kummissjoni ma jikkorrispondix għal nuqqas ta’ qligħ, iżda essenzjalment għall-ispejjeż tal-persunal, li r-rikorrenti kienet iġġarrab, bħala kap, kieku l-kuntratt inkwistjoni kien ġie eżegwit mill-konsorzju mmexxi minnha. Fl-assenza ta’ tali eżekuzzjoni, ir-rikorrenti ma tistax tistenna li tikseb ir-rimbors tal-imsemmija spejjeż, li hija ma tistabbilixxix li ġarrbet. Minn dan isegwi li r-rikorrenti ma hijiex iġġustifikata titlob ir-rimbors ta’ somma, mogħtija għad-dritt, ta’ EUR 78000, fir-rigward tal-ħlas ta’ kummissjoni ta’ amministrazzjoni li hija kienet tirċievi bħala kap.
Fir-rigward tal-kwota tal-marġni ta’ profitt nett li kellha tirċievi r-rikorrenti, hemm lok li jiġi rrilevat, fir-rigward tal-affidabbiltà tal-ammont tal-onorarji tal-esperti, li, hekk kif tirrikonoxxi l-Kummissjoni, ir-rata ta’ kuljum ta’ dawn l-onorarji kif ukoll in-numru ta’ ġranet ta’ xogħol użati fit-tabella ta’ kwantifikazzjoni tad-dannu marbut mat-telf tal-kuntratt inkwistjoni jikkorrispondu għal dawk indikati fl-offerta finanzjarja tal-konsorzju.
Fir-rigward tal-oġġezzjoni tal-Kummissjoni li r-rikorrenti ma wrietx li l-ġranet kollha ta’ xogħol ibbaġitjati fl-offerta tal-konsorzju kienu ntużaw effettivament fil-kuntest tal-eżekuzzjoni tal-kuntratt inkwistjoni, hemm lok li jiġi rrilevat li tali prova kienet impossibbli li tiġi prodotta, peress li l-konsorzju ma kellux il-possibbiltà jeżegwixxi effettivament il-kuntratt inkwistjoni. Madankollu, hemm lok li jittieħed inkunsiderazzjoni l-fatt li, filwaqt li l-baġit massimu previst għall-eżekuzzjoni tal-kuntratt kien ta’ EUR 1000000, hekk kif jirriżulta mill-avviż tal-kuntratt u mill-punt 4.2 tal-istruzzjonijiet lill-offerenti, l-offerta finanzjarja tal-konsorzju kienet tammonta globalment għal EUR 893050, fejn somma ta’ EUR 783050 kienet tikkorrispondi għar-remunerazzjoni tal-esperti. Minn dan isegwi li l-konsorzju kien adatta u llimita l-offerta finanzjarja tiegħu sabiex ikun iktar kompetittiv fil-kuntest tal-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni, billi kkonforma ruħu eżattament, għal kull kategorija ta’ esperti, mar-rekwiżiti minimi ta’ ġranet ta’ xogħol imposti fil-punt 6 tal-istruzzjonijiet lill-offerenti, jiġifieri mill-inqas 275 ġurnata ta’ xogħol għall-espert prinċipali Nru 1, mill-inqas 193 ġurnata ta’ xogħol għall-espert prinċipali Nru 2, mill-inqas 80 ġurnata ta’ xogħol għall-espert prinċipali Nru 3 u mill-inqas 539 ġurnata ta’ xogħol għall-esperti l-oħrajn, li minnhom 184 għall-esperti għolja u 355 għall-esperti subalterni. F’dawn il-kundizzjonijiet, ma hemm l-ebda raġuni sabiex jiġi preżunt li l-konsorzju, li l-offerta finanzjarja tiegħu kienet intgħażlet mill-awtorità kontraenti nazzjonali, kien, fl-eżekuzzjoni tal-kuntratt pubbliku inkwistjoni, irrinunzja li juża l-mezzi kollha bbaġitjati, essenzjalment fil-forma ta’ onorarji tal-esperti, bi ksur għalhekk tar-rekwiżiti minimi ta’ użu tal-persunal imposti mill-istruzzjonijiet lill-offerenti.
Fir-rigward tal-oġġezzjoni tal-Kummissjoni li r-rikorrenti ma wrietx ir-realtà tal-onorarji li kienu jkunu dovuti lill-esperti, hemm lok li jiġi rrilevat li, konformement mal-punti 4.1 u 4.2 tal-istruzzjonijiet lill-offerenti, il-konsorzju kellu jinkludi, fl-offerta teknika tiegħu, impenn ta’ esklużività u ta’ disponibbiltà min-naħa tat-tliet esperti prinċipali kif ukoll, fl-offerta finanzjarja tiegħu, ir-rata tal-onorarji għal kull kategorija ta’ esperti. L-offerta finanzjarja tal-konsorzju kienet tindika għalhekk rati ta’ kuljum ta’ EUR 900 għat-tliet esperti prinċipali u l-esperti għolja u ta’ EUR 350 għall-esperti subalterni, li kienu jinkludu l-onorarji mħallsa lill-esperti, spejjeż ġenerali u l-marġni ta’ profitt miżmum mill-konsorzju, kif mogħti fid-dettall, għal kull kategorija ta’ esperti, fit-tabella ta’ kwantifikazzjoni tad-dannu marbut mat-telf tal-kuntratt inkwistjoni. Dawn ir-rati ta’ kuljum kienu dawk li kienu maħsuba li jiġu applikati mill-konsorzju fil-kuntest tal-eżekuzzjoni tal-kuntratt inkwistjoni u li ġew ivvalidati mill-awtorità kontraenti nazzjonali meta għażlet l-offerta finanzjarja ta’ dan tal-aħħar. F’dawn il-kundizzjonijiet, il-Kummissjoni ma tistax issostni li r-rati ta’ kuljum li l-konsorzju kellu japplika fil-kuntest ta’ tali eżekuzzjoni kienu għadhom iridu jintwerew.
Il-marġnijiet ta’ profitti miżmuma mill-konsorzju fuq l-onorarji ta’ kull kategorija ta’ esperti, l-istess bħall-ammont tal-ispejjeż imputabbli lil kull waħda minnhom, ma ġewx ikkontestati mill-Kummissjoni fil-kuntest tar-rikors ineżami u l-ebda prova tal-proċess ma twassal għal dubju dwar l-affidabbiltà tagħhom. Min-naħa l-oħra, hekk kif osservat ġustament il-Kummissjoni u hekk kif irrikonoxxiet ir-rikorrenti nnifisha, ħarbu xi żbalji fl-għadd ta’ dawn l-ispejjeż u ta’ dawn il-marġnijiet ta’ profitti fit-tabella ta’ kwantifikazzjoni tad-dannu marbut mat-telf tal-kuntratt inkwistjoni. Minn dan jirriżulta li l-marġni ta’ profitt gross mistenni mill-eżekuzzjoni tal-kuntratt inkwistjoni mill-konsorzju ma kienx ta’ EUR 315455, hekk kif issostni r-rikorrenti insostenn tat-talbiet għal kumpens tagħha, iżda ta’ EUR 235455.
Fir-rigward tal-ispejjeż operattivi u tal-ħlas ta’ kummissjoni ta’ amministrazzjoni li, fit-tabella ta’ kwantifikazzjoni tad-dannu marbut mat-telf tal-kuntratt inkwistjoni, tnaqqsu mill-marġni ta’ profitt gross mistenni mill-eżekuzzjoni tal-kuntratt inkwistjoni mill-konsorzju, għal ammont, rispettivament, ta’ EUR 41500 u ta’ EUR 78305, il-Kummissjoni indikat, fil-kontroreplika, li hija ħadet nota tajba tat-tabella, li fiha r-rikorrenti kienet tipprovdi sintesi ddettaljata tal-ispejjeż operattivi tagħha. F’dan il-kuntest u fl-assenza ta’ provi fil-proċess li jwasslu għal dubju dwar l-affidabbiltà tagħhom, ma hemmx lok li jitqiegħdu f’dubju l-ammonti li tnaqqsu, fit-tabella ta’ kwantifikazzjoni tad-dannu marbut mat-telf tal-kuntratt inkwistjoni, għall-finijiet li jiġi kkalkolat il-marġni ta’ profitt nett mistenni mill-eżekuzzjoni tal-kuntratt inkwistjoni mill-konsorzju, li, wara l-korrezzjoni li saret fil-punt 172 iktar ’il fuq, huwa stabbilit għas-somma ta’ EUR 115650.
Fir-rigward tal-kwota ta’ 45 % ta’ dan il-marġni ta’ profitt nett li kellha tirċievi r-rikorrenti, il-Kummissjoni toġġezzjona li r-rikorrenti ma pproduċiet l-ebda ftehim konkluż f’dan is-sens mal-membri tal-konsorzju, li din il-kwota hija akkumpanjata, fit-tabella ta’ kwantifikazzjoni tad-dannu marbut mat-telf tal-kuntratt inkwistjoni, mill-akronimu “TBC” u li din tidher sproporzjonata, peress li, flimkien mal-ħlas ta’ kummissjoni ta’ amministrazzjoni, din wasslet sabiex jiġi rriżervat lir-rikorrenti 67 % tal-marġni ta’ profitt nett mistenni mill-eżekuzzjoni tal-kuntratt inkwistjoni, filwaqt li għall-erba’ membri l-oħrajn tal-konsorzju jitħallew biss it-33 % li jifdal minn dan il-marġni sabiex jaqsmuhom bejniethom. F’dan ir-rigward, hemm lok li jiġi nnotat li l-uniċi provi ammissibbli li pproduċiet ir-rikorrenti ma jikkonfermawx l-iskala tat-tqassim tal-marġni ta’ profitt nett li qablu dwarha l-membri tal-konsorzju fil-każ li l-kuntratt inkwistjoni jingħatalhom. Barra minn hekk, ir-rikorrenti ma tikkontestax li l-akronimu “TBC”, indikat fit-tabella ta’ kwantifikazzjoni tad-dannu marbut mat-telf tal-kuntratt inkwistjoni, kien jindika li l-iskala tat-tqassim li kienet imsemmija fiha kienet “għadha trid tiġi kkonfermata” ladarba jiġi ffirmat formalment il-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni. Peress li r-rikorrenti kienet neċessarjament intitolata, bħall-membri l-oħrajn tal-konsorzju, għal kwota mill-marġni ta’ profitt nett mistenni mill-eżekuzzjoni tal-kuntratt inkwistjoni, iżda hija ma rnexxilhiex, fil-każ ineżami, tistabbilixxi li l-kwota tagħha kellha tkun ogħla minn dik tal-membri l-oħrajn tal-konsorzju u, b’mod iktar partikolari, li din kellha tkun ekwivalenti għal 45 % ta’ dan il-marġni, il-Qorti Ġenerali tqis li tkun saret evalwazzjoni ġusta tad-drittijiet għal kumpens tar-rikorrenti jekk l-imsemmija kwota tiġi stabbilita għal 20 %, li tikkorrispondi għal tqassim fi kwoti ugwali tal-marġni nett mistenni bejn il-ħames membri tal-konsorzju.
Konsegwentement, il-kwota tal-marġni ta’ profitt nett mistenni mill-eżekuzzjoni tal-kuntratt inkwistjoni mill-konsorzju li r-rikorrenti kellha tirċievi hija stmata għas-somma ta’ EUR 23130, li tikkorrispondi għal 20 % tal-imsemmi marġni, li hija stess ikkwantifikat għal EUR 115650 (ara l-punt 173 iktar ’il fuq). Għall-finijiet li jittieħed inkunsiderazzjoni r-riskju li jirrigwarda l-eżekuzzjoni perfetta u kompleta tal-kuntratt inkwistjoni mill-konsorzju, imsemmi fil-punt 167 iktar ’il fuq, huwa, barra minn hekk, xieraq li l-imsemmija somma titnaqqas għal ammont ta’ EUR 20000.
Skont l-evalwazzjonijiet preċedenti, hemm lok li tiġi milqugħa t-talba tar-rikorrenti li tirrigwarda l-kumpens għad-dannu materjali li jikkorrispondi għat-telf ta’ opportunità li tagħmel il-qligħ li hija kienet tistenna mill-eżekuzzjoni tal-kuntratt inkwistjoni għas-somma ta’ EUR 20000 u li tiġi miċħuda, għall-kumplament, it-talba għal kumpens relatata mat-telf tal-kuntratt inkwistjoni.
–
Fuq id-dannu li jirriżulta mit-telf ta’ opportunità li jinkisbu kuntratti pubbliċi oħrajn u r-rabta kawżali bejn dan id-dannu u l-illegalità mwettqa mill-Kummissjoni
Ir-rikorrenti tallega li ġarrbet dannu, materjali u morali, li jirriżulta mit-telf ta’ opportunità li tikseb kuntratti pubbliċi oħrajn. Hija ssostni, f’dan ir-rigward, li l-annullament tal-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni minħabba t-twissija W3b relatata magħha fl-EWS, magħmul pubbliku mill-avviż ippubblikat f’Novembru 2010, ippreġudika l-immaġni tagħha u, għaldaqstant, ir-reputazzjoni kummerċjali tagħha, b’mod partikolari fil-konfront tal-ex membri tal-konsorzju, u ċaħħadha mir-riferiment importanti li kien jikkostitwixxi l-kuntratt inkwistjoni, li hija kieku setgħet tinvoka biex tipparteċipa fi proċeduri oħrajn ta’ sejħa għal offerti fl-istess settur jew f’Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja. Konsegwentement, hija tqis li tilfet il-possibbiltà li tapparteċipa fi ħmistax‑il proċedura ta’ għoti ta’ kuntratt. Issa, sa fejn hija, f’dak iż-żmien, kienet rebħet fuq medja kuntratt għal kull ħames parteċipazzjonijiet f’sejħiet għal offerti, hija tqis li tilfet il-possibbiltà li tikkonkludi tliet kuntratti ekwivalenti għall-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni. Għalhekk, hija evalwat l-ammont li jikkorrispondi għal dan it-telf għal tliet darbiet daqs l-ammont tal-qligħ mitluf fil-kuntest tal-kuntratt inkwistjoni, jiġifieri EUR 480000, filwaqt li tistabbilixxi, b’mod provviżorju, id-dannu tagħha għal ammont iżgħar, jiġifieri EUR 330000.
Ir-rikorrenti tqis li t-telf ta’ opportunità li hija tinvoka huwa konsegwenza diretta tal-illegalità mwettqa mill-Kummissjoni, għall-istess raġunijiet bħal dawk indikati fil-punt 157 iktar ’il fuq.
Il-Kummissjoni tikkontesta l-fatt, essenzjalment, li r-rikorrenti pproduċiet il-prova, li huwa l-kompitu tagħha, tad-dannu li hija tinvoka u tar-rabta kawżali bejn dan id-dannu u l-illegalità mwettqa.
Fil-każ ineżami, hemm lok li jiġi rrilevat li r-rikorrenti ma evalwatx, lanqas b’mod approssimattiv, id-dannu morali li jikkorrispondi għat-telf ta’ opportunità li tikseb kuntratti pubbliċi oħrajn. Għaldaqstant, it-talba tagħha li tingħata kumpens għal dan il-kap ta’ dannu ma tistax tittieħed inkunsiderazzjoni mill-Qorti Ġenerali, konformement mal-ġurisprudenza ċċitata fil-punt 163 iktar ’il fuq.
Fir-rigward tad-dannu materjali li jikkorrispondi għat-telf ta’ opportunità li jinkisbu kuntratti pubbliċi oħrajn, evalwat mir-rikorrenti għal ammont ta’ EUR 330000, hemm lok li jiġi rrilevat li l-annullament tal-proċedura ta’ għoti tal-kuntratt inkwistjoni minħabba t-twissija W3b relatata mar-rikorrenti fl-EWS bla dubju ppreġudika l-immaġni tagħha u, għaldaqstant, ir-reputazzjoni kummerċjali tagħha, kemm fil-konfront tal-awtoritajiet pubbliċi ta’ Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja kif ukoll tal-ex membri tal-konsorzju, li saru jafu b’dan. Barra minn hekk, dan l-annullament ċertament ċaħħad lir-rikorrenti mill-possibbiltà li tkun tista’ tinvoka l-kuntratt inkwistjoni, bħala riferiment, sabiex tistabbilixxi l-kapaċità teknika tagħha sabiex tintervjeni fil-qasam kopert minn dan il-kuntratt fil-kuntest ta’ proċeduri oħrajn ta’ għoti ta’ kuntratt li hija pparteċipat fihom jew riedet tipparteċipa fihom.
Madankollu, mill-konstatazzjonijiet magħmula fil-punt 181 iktar ’il fuq ma jirriżultax direttament, b’rabta ta’ kawża u effett, li r-rikorrenti tilfet possibbiltà li tikkonkludi tliet kuntratti ekwivalenti għall-kuntratt relatat mal-kuntratt inkwistjoni u, għaldaqstant, li tagħmel qligħ li jikkorrispondi għal tliet darbiet daqs dak li hija kienet tistenna mill-eżekuzzjoni ta’ dan l-aħħar kuntratt, jiġifieri ammont ta’ EUR 480000, imnaqqas, fit-talbiet tagħha, għas-somma ta’ EUR 330000.
Preliminarjament, hemm lok li jiġi rrilevat li, hekk kif tosserva l-Kummissjoni u hekk kif tirrikonoxxi r-rikorrenti, il-fatt li din tal-aħħar kienet is-suġġett ta’ twissija W3b fl-EWS bejn Ġunju 2010 u Frar 2015, ma ostakolax il-fatt li hija tiffirma, waħedha jew fil-kuntest ta’ konsorzji, ħames kuntratti mal-Kummissjoni, bejn il‑15 ta’ Diċembru 2010 u t‑3 ta’ Awwissu 2015, relatati ma’ kuntratti pubbliċi ffinanzjati mill-fondi tal-Unjoni, b’mod partikolari fil-kuntest tal-IPA, f’oqsma minbarra l-impjieg, fi Stati ġirien ta’ Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja (il-Bosnja-Ħerzegovina, il-Montenegro, l-Albanija) u fl-Afrika, għal valur kumulattiv ta’ EUR 3503955.
Sa fejn ir-rikorrenti ssostni li r-riferiment marbut mal-kuntratt inkwistjoni kien determinanti għall-kapaċità tagħha li tkun tista’ tippreżenta offerta għal kuntratti oħrajn inkwistjoni, hemm lok li jiġi kkonstatat li l-affermazzjonijiet dwar in-nuqqas ta’ esperjenza tagħha fil-qasam tal-impjieg huma kontradetti mill-informazzjoni li tinsab fil-paġni tas-sit internet tagħha, inklużi fil-proċess mill-Kummissjoni, li fihom hija tindika, fost l-oqsma ta’ riferiment tagħha, l-“impjieg u [s-]suq tax-xogħol”. Anki bis-suppożizzjoni li r-rikorrenti, hekk kif issostni hija, kellha nuqqas ta’ riferimenti f’dan il-qasam, dan ma kienx ixekkilha, billi tifforma konsorzju ma’ impriżi oħra li kellhom tali perizja, milli tirbaħ kuntratti pubbliċi bħall-kuntratt inkwistjoni, hekk kif ġie osservat diġà fil-punt 167 iktar ’il fuq.
Sa fejn ir-rikorrenti tallega li, wara l-annullament tal-kuntratt inkwistjoni, kien sar impossibbli għaliha li tassoċja ruħha ma’ impriżi oħrajn, b’mod partikolari mal-ex membri tal-konsorzju, hija, hekk kif tosserva ġustament il-Kummissjoni, ma pproduċiet l-ebda prova li tikkonferma li, għall-finijiet li tkun tista’ tipparteċipa fi proċeduri ta’ għoti ta’ kuntratt, fil-qasam tal-impjieg jew f’Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja, hija kienet ikkuntattjat impriżi oħrajn għall-finijiet li tifforma konsorzju, li kienu rrifjutawha. Barra minn hekk, ir-rikorrenti tammetti hija nnifisha li kisbet, bħala kap ta’ konsorzju, kuntratti li jirrigwardaw oqsma oħrajn minbarra l-impjieg jew ’il barra minn Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja. Għalhekk l-affermazzjonijiet tar-rikorrenti f’dan ir-rigward ma humiex issostanzjati biżżejjed.
Bl-istess mod, sa fejn ir-rikorrenti tallega li hija kienet tilfet l-opportunità li tikseb kuntratti pubbliċi oħrajn f’Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja minħabba li kienet tħammġet l-immaġni tagħha quddiem l-awtoritajiet ta’ din tal-aħħar, hemm lok li jiġi kkonstatat li, hekk kif tirrileva ġustament il-Kummissjoni, hija la indikat u lanqas,
a fortiori
, uriet, li hija kienet kandidata għall-għoti ta’ kuntratti pubbliċi li fihom l-awtoritajiet ta’ Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja kienu l-awtorità kontraenti. F’dawn il-kundizzjonijiet, ir-rikorrenti ma tistax tallega li tilfet opportunità reali li tikseb dawn il-kuntratti minħabba l-fatt li l-immaġni tagħha quddiem l-imsemmija awtoritajiet kienet tħammġet.
Fl-aħħar nett, hemm lok li jiġi rrilevat li t-tabella ta’ kwantifikazzjoni tad-dannu marbut mat-telf tal-kuntratt inkwistjoni li tinsab fir-rikors fiha data purament ipotetika. Fil-fatt, ir-rikorrenti ma semmietx proċeduri ta’ għoti ta’ kuntratt konkreti li hija kienet ipparteċipat fihom jew li setgħet tipparteċipa fihom, iżda llimitat ruħha tiddeduċi n-numru ta’ proċeduri ta’ għoti ta’ kuntratt li hija kienet tqis li setgħet tipparteċipa fihom mid-data misluta mill-esperjenza tagħha fil-passat, mingħajr ma pprovdiet l-ebda prova li tippermetti li tiġi vverifikata l-veraċità u r-rilevanza ta’ dan.
Mill-evalwazzjonijiet preċedenti jirriżulta li r-rikorrenti la wriet in-natura reali u ċerta tad-dannu materjali li jikkorrispondi għat-telf ta’ opportunità li tikseb kuntratti pubbliċi oħrajn, u lanqas li dan id-dannu rriżulta b’mod dirett biżżejjed mill-illegalità kkonstatata fil-punt 153 iktar ’il fuq, fis-sens li l-imsemmija illegalità kkostitwixxiet il-kawża determinanti ta’ dan id-dannu.
Għalhekk hemm lok li tiġi miċħuda kollha kemm hi t-talba għal kumpens ibbażata fuq it-telf, mir-rikorrenti, ta’ opportunità li tikseb kuntratti pubbliċi oħrajn.
Fid-dawl tal-evalwazzjonijiet kollha preċedenti, il-Kummissjoni għandha tiġi kkundannata tħallas lir-rikorrenti s-somma ta’ EUR 20000, b’kumpens għad-dannu mġarrab minn din tal-aħħar, u l-kumplament tar-rikors għandu jiġi miċħud.
Fuq l-ispejjeż
Skont l-Artikolu 134(2) tar-Regoli tal-Proċedura, jekk ikun hemm iktar minn parti waħda li titlef il-kawża, il-Qorti Ġenerali għandha tiddeċiedi dwar kif għandhom jinqasmu l-ispejjeż. Fil-każ ineżami, peress li l-partijiet tilfu parzjalment fit-talbiet tagħhom, hemm lok li jiġi deċiż li kull waħda minnhom għandha tbati l-ispejjeż rispettivi tagħha.

Għal dawn il-motivi,
IL-QORTI ĠENERALI (L-Ewwel Awla)
taqta’ u tiddeċiedi:

1)
Il-Kummissjoni Ewropea hija kkundannata tħallas lil East West Consulting SPRL is-somma ta’ EUR 20000.

2)
Il-kumplament tar-rikors huwa miċħud.

3)
Kull parti għandha tbati l-ispejjeż rispettivi tagħha.

Pelikánová
Valančius
Öberg
Mogħtija f’qorti bil-miftuħ fil-Lussemburgu, fl‑14 ta’ Diċembru 2018.
Firem
Werrej

Il-fatti li wasslu għall-kawża

Fuq il-fatti li seħħew qabel il-preżentata tar-rikors

Fuq il-fatti li seħħew wara l-preżentata tar-rikors

Il-proċedura u t-talbiet tal-partijiet

Id-dritt

Fuq il-ġurisdizzjoni tal-Qorti Ġenerali sabiex tieħu konjizzjoni tar-rikors

Fuq l-ammissibbiltà tal-provi prodotti fl-Annessi C.1 sa C.12 tar-replika

Fuq il-mertu

Fuq l-aġir illegali li bih hija akkużata l-Kummissjoni

Fuq l-eżistenza ta’ dannu u ta’ rabta kawżali bejn dan id-dannu u l-illegalità mwettqa mill-Kummissjoni

– Fuq id-dannu li jirriżulta mit-telf tal-kuntratt inkwistjoni u r-rabta kawżali bejn dan id-dannu u l-illegalità mwettqa mill-Kummissjoni

– Fuq id-dannu li jirriżulta mit-telf ta’ opportunità li jinkisbu kuntratti pubbliċi oħrajn u r-rabta kawżali bejn dan id-dannu u l-illegalità mwettqa mill-Kummissjoni

Fuq l-ispejjeż
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: il-Franċiż.