CELEX: 62018CJ0605
Rinviju għal deċiżjoni preliminari
Titoli ammessi għall-kummerċ f’suq irregolat li jinsab jew li jopera fi Stat Membru
Obbligu ta’ trasparenza
Komunikazzjoni tal-‘holdings importanti’ akkwistati fil-kapital ta’ kumpanniji minn ‘persuni li jaġixxu flimkien’
Direttiva 2004/109/KE
Ir-raba’ subparagrafu tal-Article 3(1a)
Kunċett ta’ ‘rekwiżiti iktar stretti’
Direttiva 2004/25/KE
‘Sorveljanza’ minn awtorità nnominata skont l-Artikolu 4 ta’ din id-direttiva

It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-punt (iii) tar-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) tad-Direttiva 2004/109/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑15 ta’ Diċembru 2004 dwar l-armonizzazzjoni tar-rekwiżiti ta’ trasparenza f’dak li għandu x’jaqsam ma’ informazzjoni dwar emittenti li t-titoli tagħhom huma ammessi għall-kummerċ f’suq regolat u li temenda d-Direttiva 2001/34/KE (
ĠU 2004, L 390, p. 38
), kif emendata bid-Direttiva 2013/50/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑22 ta’ Ottubru 2013 (
ĠU 2013, L 294, p. 13
, rettifika fil-
ĠU 2014, L 14, p. 35
) (iktar ’il quddiem id-“Direttiva 2004/109”), u tal-Artikolu 47 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (iktar ’il quddiem il-“Karta”).
Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ tilwima bejn, minn naħa, Adler Real Estate AG (iktar ’il quddiem “Adler”), Petrus Advisers LLP (iktar ’il quddiem “Petrus”) u GM u, min-naħa l-oħra, il-Finanzmarktaufsichtsbehörde (FMA) (l-Awtorità ta’ Sorveljanza tas-Swieq Finanzjarji, l-Awstrija) (iktar ’il quddiem l-“Awtorità tas-Swieq Finanzjarji”) dwar il-legalità tas-sanzjonijiet amministrattivi li din l-awtorità imponiet fuqhom talli kisru l-obbligu ta’ komunikazzjoni ta’ holdings importanti fit-titoli ta’ emittent li l-azzjonijiet tiegħu kienu ġew ammessi għall-kummerċ f’suq irregolat li jinsab fl-Awstrija.
Il-kuntest ġuridiku
Id-dritt tal-Unjoni
Id-Direttiva 2004/25/KE
Id-Direttiva 2004/25/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑21 ta’ April 2004 fuq offerti ta’ xiri (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 17, Vol. 2, p. 20), tipprevedi, kif jirriżulta mill-Artikolu 1(1) tagħha, miżuri ta’ koordinazzjoni tal-istrumenti kollha tal-Istati Membri, dwar offerti ta’ xiri ta’ titoli ta’ kumpannija rregolata mid-dritt ta’ Stat Membru, meta dawn it-titoli kollha jew parti minnhom ikunu ġew ammessi għall-kummerċ f’suq irregolat fi Stat Membru wieħed jew iktar.
L-Artikolu 2(1)(d) ta’ din id-direttiva huwa fformulat kif ġej:
“1.   Għall-iskopijiet ta’ din id-Direttiva:
[…]
(d)
‘persuni li qed jaħdmu flimkien’ għandha tfisser persuni naturali jew legali li jikkoperaw ma’ min qed jagħmel l-offerta jew mal-kumpannija li qed tirċievi l-offerta, fuq bażi ta’ ftehim li jsir b’mod espliċitu jew taċitu, jew b’mod verbali jew miktub, li jkun immirat kemm għax-xiri tal-kontroll tal-kumpannija li qed tirċievi l-offerta u kemm għat-tfixkil mis-suċċess ta’ offerta”.
L-Artikolu 4 tal-imsemmija direttiva, intitolat “Awtorità superviżorja u l-liġi applikabbli” jipprevedi, fil-paragrafu 1 tiegħu, li:
“L-Istati Membri għandhom jaħtru l-awtorità jew l-awtoritajiet kompetenti għas-superviżjoni ta’ l-offerti għall-għanijiet tar-regoli li huma jagħmlu jew jintroduċu skond din id-Direttiva. Għalhekk l-awtoritajiet maħtura għandhom ikunu jew awtoritajiet pubbliċi, assoċjazzjonijiet jew korpi privati rikonoxxuti mil-liġi nazzjonali jew mill-awtoritajiet pubbliċi li speċifikament ikunu mogħtija l-poter għal dak l-iskop mil-liġi nazzjonali. L-Istati Membri għandhom jinfurmaw lill-Kummissjoni b’dawk il-ħatriet, u għandhom jispeċifikaw kull diviżjoni fix-xogħolijiet li tista’ ssir. Huma għandhom jassiguraw li dawk l-awtoritajiet iwettqu l-funzjonijiet tagħhom b’mod imparzjali u indipendenti mill-partijiet kollha għall-offerta.”
L-Artikolu 5 tal-istess direttiva, intitolat “Il-protezzjoni ta’ l-azzjonisti f’minoranza, l-offerta obbligatorja u l-prezz raġonevoli”, jipprevedi, fil-paragrafu 1 tiegħu, li:
“Fejn persuna naturali jew legali, bħala riżultat ta’ l-akkwist tagħha jew ta’ l-akkwist tal-persuni li qed jaħdmu magħha, iżżomm sigurtajiet tal-kumpannija kif imsemmija fl-Artikolu 1(1) li, b’żieda ma’ l-assi eżistenti ta’ dawk is-sigurtajiet tagħha u l-assi ta’ dawk is-sigurtajiet tal-persuni li qed jaħdmu magħha, b’mod dirett jew indirett, jagħtuha l-persentaġġ speċifiku tad-drittijiet tal-vot f’dik il-kumpannija, li jagħtuha l-kontroll ta’ dik il-kumpannija, l-Istati Membri għandhom jassiguraw li persuni bħal dawn ikunu meħtieġa jagħmlu offerta bħala mezz ta’ protezzjoni għall-azzjonisti f’minoranza ta’ dik il-kumpannija. Offerta bħal din għandha tiġi indirizzata fl-aktar opportunità kmieni lid-detenturi kollha ta’ dawk is-sigurtajiet għall-assi kollha tagħhom bi prezz raġonevoli kif stabbilit fil-paragrafu 4.”
L-Artikolu 10 tad-Direttiva 2004/25, intitolat “Informazzjoni fuq kumpanniji msemmija fl-Artikolu 1(1)”, jgħid, fil-paragrafu 1(ċ) tiegħu, li:
“L-Istati Membri għandhom jassiguraw li l-kumpanniji kif imsemmija fl-Artikolu 1(1) jippubblikaw informazzjoni dettaljata fuq li ġej:
[…]
(ċ)
pussess ta’ ishma diretti jew indiretti sinnifikanti (inkluż il-pussess ta’ ishma indiretti permezz ta’ strutturi piramidali u pussess ta’ ishma maqsuma) fis-sens ta’ l-Artikolu 85 tad-[Direttiva 2001/34/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑28 ta’ Mejju 2001 fuq l-ammissjoni ta’ titoli għal-listi ta’ stock exchange uffiċjali u fuq informazzjoni li għandha tkun ippubblikata fuq dawk il-titoli (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 6, Vol 4, p. 24)].”
Id-Direttiva 2004/109
Il-premessi 2 u 28 tad-Direttiva 2004/109 jgħidu li:
“(2)
[…] l-emittenti ta’ titoli għandhom jiżguraw trasparenza xierqa għall-investituri permezz ta’ l-għoti regolari ta’ informazzjoni. Għall-istess fini, l-azzjonisti, jew il-persuni fiżiċi jew ġuridiċi li għandhom id-dritt tal-vot jew l-istrumenti finanzjarji li jagħtu l-jedd li jinkisbu ishma eżistenti bi drittijiet tal-vot, għandhom jinformaw ukoll lill-emittenti bl-akkwist jew b’bidliet oħra f’
holdings
importanti f’kumpanniji sabiex dawn ta’ l-aħħar ikunu f’posizzjoni li jżommu lill-pubbliku informat.
[…]
(28)
Għandha tinħatar awtorità kompetenti waħdanija f’kull Stat Membru sabiex tassumi r-responsabbiltà finali għas-sorveljanza tal-konformità mad-disposizzjonijiet adottati skond din id-Direttiva, kif ukoll għal kooperazzjoni internazzjonali. […]”
Skont l-Artikolu 1(1) ta’ din id-direttiva, din “tistabbilixxi rekwiżiti fir-rigward ta’ l-iżvelar ta’ informazzjoni perjodika u kontinwa dwar emittenti li t-titoli tagħhom jkunu diġà ġew ammessi għall-kummerċ f’suq regolat li jkun jinsab jew li jkun jopera fi Stat Membru”.
Ir-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) tal-imsemmija direttiva huwa fformulat kif ġej:
“L-Istat Membru ta’ oriġini ma jistax jissoġġetta detentur ta’ ishma, jew persuna fiżika jew entità ġuridika msemmija fl-Artikolu 10 jew 13, għal rekwiżiti aktar strinġenti minn dawk stabbiliti f’din id-Direttiva, ħlief meta:
(i)
jistabbilixxi livelli limiti ta’ notifika addizzjonali jew aktar baxxi minn dawk stabbiliti fl-Artikolu 9(1) u li jirrikjedu notifiki ekwivalenti meta mqabbla ma’ livelli limiti bbażati fuq holdings kapitali;
(ii)
japplika rekwiżiti aktar strinġenti minn dawk imsemmija fl-Artikolu 12; jew
(iii)
japplika liġijiet, regolamenti jew dispożizzjonijiet amministrattivi adottati fir-rigward ta’ offerti ta’ xiri, transazzjonijiet ta’ merger u transazzjonijiet oħra li jaffettwaw is-sjieda jew il-kontroll ta’ kumpanniji, superviżati mill-awtoritajiet maħtura mill-Istati Membri skont l-Artikolu 4 tad-Direttiva [2004/25].”
L-Artikolu 9 tad-Direttiva 2004/109, intitolat “Notifika dwar l-akkwist jew it-trasferiment ta’
holdings
importanti”, jipprevedi, fl-ewwel subparagrafu tal-paragrafu 1 tiegħu, li:
“L-Istat Membru ta’ l-oriġini għandu jiżgura li, meta azzjonista jakkwista jew jittrasferixxi l-ishma ta’ emittent li l-ishma tiegħu jkunu ammessi għall-kummerċ f’suq regolat u li magħhom ikunu marbuta drittijiet tal-vot, dan l-azzjonista għandu jinnotifika lill-emittent dwar il-proporzjon ta’ drittijiet tal-vot ta’ l-emittent li jinsab f’idejn l-azzjonista b’konsegwenza ta’ l-akkwist jew it-trasferiment meta dak il-proporzjon jilħaq, jaqbeż jew jinżel taħt il-limiti ta’ 5 %, 10 %, 15 %, 20 %, 25 %, 30 %, 50 % u 75 %.”
L-Artikolu 10 tad-Direttiva 2004/109, intitolat “Akkwist jew trasferiment ta’ proporzjonijiet importanti ta’ drittijiet tal-vot”, jistabbilixxi li:
“Ir-rekwiżiti ta’ notifika definiti fil-paragrafi 1 u 2 ta’ l-Artikolu 9 għandhom japplikaw ukoll għal persuna fiżika jew entità ġuridika sa fejn din ikollha l-jedd li takkwista, jew tittrasferixxi, jew teżerċita drittijiet tal-vot f’xi wieħed mill-każijiet li ġejjin jew taħlita tagħhom:
(a)
drittijiet tal-vot miżmuma minn terza persuna li magħha l-persuna hawn fuq imsemmija tkun ikkonkludiet ftehim, li jorbothom biex jadottaw, permezz ta’ l-eżerċizzju kkonċertat tad-drittijiet tal-vot li jkollhom, posizzjoni komuni dejjiema dwar il-ġestjoni ta’ l-emittent in kwistjoni;
[…]”
L-Artikolu 24 ta’ din id-direttiva, intitolat “Awtoritajiet kompetenti u s-setgħat tagħhom”, jistabbilixxi, fil-paragrafu 1 tiegħu, li:
“Kull Stat Membru għandu jinnomina l-awtorità ċentrali msemmija fl-Artikolu 21(1) tad-Direttiva 2003/71/KE [tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑4 ta’ Novembru 2003 dwar il-prospett li għandu jiġi ppubblikat meta titoli jiġu offruti lill-pubbliku jew jiġu ammessi għall-kummerċ u li temenda d-Direttiva 2001/34/KE (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 6, Vol. 6, p. 356, rettifika fil-
ĠU 2014, L 218, p. 8
)] bħala l-awtorità amministrattiva kompetenti ċentrali responsabbli għat-twettiq tar-rekwiżiti previsti f’din id-Direttiva u sabiex tiżgura li d-dispożizzjonijiet adottati skont din id-Direttiva huma applikati. […]”
Id-Direttiva 2013/50
Id-Direttiva 2013/50 inkludiet il-paragrafu 1a fl-Artikolu 3 tad-Direttiva 2004/109. Il-premessa 12 tad-Direttiva 2013/50 tgħid li:
“Reġim armonizzat għan-notifika ta’ holdings importanti ta’ drittijiet għal vot speċjalment fir-rigward tal-aggregazzjoni ta’ holdings ta’ ishma ma’ holdings ta’ strumenti finanzjarji, għandu jtejjeb iċ-ċertezza legali, iżid it-trasparenza u jnaqqas il-piż amministrattiv għall-investituri transkonfinali. […] B’mod partikolari, l-Istati Membri għandhom ukoll ikunu jistgħu jkomplu japplikaw il-liġijiet, ir-regolamenti jew id-dispożizzjonijiet amministrattivi adottati fir-rigward ta’ offerti ta’ xiri, transazzjonijiet ta’ merger u transazzjonijiet oħra li jaffettwaw is-sjieda jew il-kontroll ta’ kumpanniji superviżati mill-awtoritajiet maħtura mill-Istati Membri skont l-Artikolu 4 tad-Direttiva [2004/25] li timponi rekwiżiti ta’ żvelar aktar stretti minn dawk fid-Direttiva [2004/109].”
Id-dritt Awstrijak
L-ÜbG
Id-Direttiva 2004/25 ġiet trasposta fid-dritt Awstrijak mill-Bundesgesetz betreffend Übernahmeangebote (il-Liġi Federali dwar l-Offerti ta’ Xiri) (BGBl. I, Nru 127/1998, iktar ’il quddiem l-“ÜbG”).
L-Artikolu 1(6) ta’ din il-liġi jiddefinixxi l-kunċett ta’ “entitajiet ġuridiċi li jaġixxu flimkien” bħala l-“persuni fiżiċi jew ġuridiċi li jikkooperaw mal-offerent fuq il-bażi ta’ ftehim sabiex jakkwista jew jeżerċita kontroll fuq il-kumpannija li tirċievi l-offerta, b’mod partikolari permezz ta’ koordinazzjoni tad-drittijiet tal-vot, jew li jikkooperaw mal-kumpannija li tirċievi l-offerta fuq il-bażi ta’ ftehim sabiex jipprevjenu r-riżultat ta’ suċċess ta’ offerta ta’ xiri. Jekk entità ġuridika żżomm interess kontrollanti (l-Artikolu 22(2) u (3)) f’waħda jew iktar entitajiet legali oħra, hemm preżunzjoni li dawk l-entitajiet legali jaġixxu flimkien […].”
L-Artikolu 22(1) tal-imsemmija liġi jistabbilixxi li:
“Kwalunkwe persuna li direttament jew indirettament tikseb interess kontrollanti f’kumpannija li tirċievi l-offerta għandha tirrapporta dan il-fatt immedjatament lill-Übernahmekommission [(il-Kummissjoni dwar l-Offerti ta’ Xiri, l-Awstrija, iktar ’il quddiem il-“Kummissjoni dwar l-Offerti ta’ Xiri)] u għandha tippreżenta offerta għat-titoli tal-kumpannija li tirċievi l-offerta skont id-dispożizzjonijiet ta’ dan l-att federali fi żmien 20 jum ta’ xogħol tas-suq tal-ishma mill-kisba tal-interess kontrollanti.”
Skont l-Artikolu 22a(1) tal-istess liġi, l-“obbligu li ssir offerta ta’ xiri skont l-Artikolu 22(1) għandu japplika […] meta jinħoloq grupp ta’ partijiet li jaġixxu flimkien u li flimkien jiksbu interess kontrollanti.”
L-Artikolu 23 tal-ÜbG, intitolat “Attribuzzjoni ta’ holdings u estensjoni tal-obbligi tal-offerenti”, jipprevedi, fil-paragrafu 1 tiegħu, li l-“persuni li jaġixxu flimkien” fis-sens tal-Artikolu 1(6) għandhom ikollhom id-drittijiet tal-vot tagħhom reċiprokament attribwiti permezz tal-applikazzjoni tal-Artikoli 22 sa 22b.
Il-BörseG 1989
L-Artikoli 91
et seq
. tal-Bundesgesetz über die Wertpapier- und allgemeinen Warenbörsen und über die Abänderung des Börsesensale-Gesetzes 1949 und der Börsegesetz-Novelle 1903 (il-Liġi Federali dwar il-Boroż ta’ Titoli u l-Boroż Ġenerali ta’ Materja Prima u dwar l-Emenda tal-Liġi tal-1949 dwar is-Sensara Finanzjarji u tal-Liġi dwar il-Borża tal‑1903 (Börsegesetz 1989 – BörseG)), tat‑8 ta’ Novembru 1989 (BGBl. Nru 555/1989), fil-verżjoni ppubblikata fil-BGBl. Nru 558/1990 (DFB) (iktar ’il quddiem il-“BörseG 1989”), jimplimentaw l-obbligi ta’ komunikazzjoni tal-“holdings importanti”, li jirriżultaw mis-Sezzjoni I tal-Kapitolu III tad-Direttiva 2004/109, intitolata “Informazzjoni dwar holdings importanti”, u, b’mod partikolari, tal-Artikolu 9(1) ta’ din id-direttiva.
L-Artikolu 92(7) ta’ din il-liġi jestendi l-obbligu ta’ komunikazzjoni previst fl-Artikolu 91 tagħha b’mod partikolari għad-“drittijiet tal-vot li huma attribwibbli lill-persuna skont l-Artikolu 23(1) jew (2) tal-ÜbG”.
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
Permezz ta’ deċiżjonijiet tad‑29 ta’ Ġunju 2018, l-Awtorità tas-Swieq Finanzjarji, li hija l-“awtorità amministrattiva kompetenti ċentrali”, fis-sens tal-Artikolu 24 tad-Direttiva 2004/109, imponiet sanzjonijiet pekunjarji amministrattivi fuq Adler, Petrus u GM għall-ksur tal-obbligu ta’ komunikazzjoni impost mill-Artikolu 92(7) tal-BörseG 1989 fuq il-persuni fiżiċi jew ġuridiċi li, individwalment jew kollettivament, jakkwistaw sehem minimu ta’ 30 % fil-“kumpannija kkonċernata”. Skont dawn id-deċiżjonijiet, Adler, Petrus u GM kienu “aġixxew flimkien”, fis-sens tal-Artikolu 1(6) tal-ÜbG, waqt l-akkwist ta’ azzjonijiet ta’ Conwert Immobilien SE (iktar ’il quddiem “Conwert”), u d-drittijiet tal-vot marbuta mal-holdings tagħhom f’din il-kumpannija kellhom għalhekk jiġu reċiprokament attribwiti lilhom għall-ewwel darba fid‑29 ta’ Settembru 2015.
Sabiex jiġi ddeterminat jekk Adler, Petrus u GM kinux jaqgħu taħt il-kunċett ta’ “persuni li jaġixxu flimkien”, fis-sens tal-Artikolu 1(6) tal-ÜbG, l-Awtorità tas-Swieq Finanzjarji qieset li hija kienet marbuta b’deċiżjoni mogħtija, fit‑22 ta’ Novembru 2016, mill-Kummissjoni dwar l-Offerti ta’ Xiri, li hija l-awtorità nnominata skont l-Artikolu 4 tad-Direttiva 2004/25 bħala l-awtorità għall-kontroll ta’ offerta. Permezz ta’ din id-deċiżjoni, li fil-frattemp saret definittiva, il-Kummissjoni dwar l-Offerti ta’ Xiri kkonstatat li Adler, Petrus u GM kienu naqsu b’mod żbaljat milli jissottomettu offerta obbligatorja, minkejja li kienu laħqu l-limitu ta’ 30 % tad-drittijiet tal-vot ta’ Conwert Immobilien, liema fatt ta lok għall-obbligu li jissottomettu offerta bħala “entitajiet ġuridiċi li jaġixxu flimkien”.
Skont l-Awtorità tas-Swieq Finanzjarji, hija biss l-eżistenza tal-element suġġettiv tal-ksur allegatament imwettaq minn Adler, Petrus u GM li setgħet tkun is-suġġett ta’ investigazzjoni fil-kuntest tal-proċedura ta’ sanzjoni amministrattiva.
Il-qorti tar-rinviju, li quddiemha ġie ppreżentat rikors kontra d-deċiżjonijiet tad‑29 ta’ Ġunju 2018, tosserva li l-BörseG 1989, li tittrasponi d-Direttiva 2004/109 fid-dritt Awstrijak, timponi obbligi ta’ komunikazzjoni fuq il-persuni li għandhom “holdings importanti”, ta’ madwar 30 % u iktar, f’“emittent” u li dawn l-obbligi huma iktar stretti minn dawk previsti minn din id-direttiva. Din il-qorti tqis għalhekk li l-obbligu ta’ komunikazzjoni impost fuq l-“entitajiet ġuridiċi li jaġixxu flimkien”, skont l-Artikolu 92(7) tal-BörseG 1989, jaqa’ taħt il-kunċett ta’ “rekwiżiti iktar stretti minn dawk stabbiliti fid-Direttiva [2004/109]”, fis-sens tar-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) ta’ din id-direttiva.
Madankollu, il-qorti tar-rinviju tistaqsi dwar il-konformità ta’ dawn ir-rekwiżiti ta’ komunikazzjoni “iktar stretti” mal-punt (iii) tar-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) ta’ din id-direttiva, sa fejn, skont dawn id-dispożizzjonijiet, l-imsemmija rekwiżiti mhux biss għandhom ikunu previsti minn liġijiet, regolamenti jew dispożizzjonijiet amministrattivi adottati fir-rigward b’mod partikolari tal-offerti ta’ xiri, iżda għandhom ukoll jiġu “ssorveljati mill-awtoritajiet innominati mill-Istati Membri skont l-Artikolu 4 tad-Direttiva [2004/25]”. Issa, f’dan il-każ, l-obbligu “iktar strett” ta’ komunikazzjoni tal-holdings importanti inkwistjoni fil-kawża prinċipali ġie ssorveljat mill-awtorità nazzjonali nnominata konformement mal-Artikolu 24 tad-Direttiva 2004/109.
Din il-qorti tistaqsi, barra minn hekk, dwar il-kompatibbiltà mal-Artikolu 47 tal-Karta ta’ prassi nazzjonali, li abbażi tagħha deċiżjoni li saret definittiva, bħal dik tat‑22 ta’ Novembru 2016, għandha effett vinkolanti fi proċedura ta’ sanzjoni amministrattiva ulterjuri, bħal dik li tmexxiet fit-tilwima pendenti quddiemha mill-Awtorità tas-Swieq Finanzjarji.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Bundesverwaltungsgericht (il-Qorti Amministrattiva Federali, l-Awstrija) iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin:
“1)
Il-punt (iii) tar-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) tad-[Direttiva 2004/109] għandu jiġi interpretat fis-sens li jikkostitwixxi kundizzjoni għall-ammissibbiltà ta’ ‘rekwiżiti aktar strinġenti’ għal ‘detentur ta’ ishma, jew persuna fiżika jew entità ġuridika’, il-fatt li l-‘liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi’ li jipprovdu rekwiżiti iktar stretti għan-notifika ta’ holdings [importanti], ikunu ‘superviżati’ minn awtorità maħtura mill-Istat Membru skont l-Artikolu 4 tad-[Direttiva 2004/25] u li tali superviżjoni tkun tkopri wkoll l-osservanza ta’ rekwiżiti iktar stretti fil-qasam ta’ notifika ta’ holdings [importanti] fis-sens tad-[Direttiva 2004/109]?
2)
L-Artikolu 47 tal-[Karta] jipprekludi prassi nazzjonali fejn deċiżjoni li għandha saħħa ta’
res judicata
tal-awtorità superviżorja prevista fl-Artikolu 4 tad-[Direttiva 2004/25], li tkun ikkonstatat ksur minn persuna tad-dispożizzjonijiet nazzjonali adottati għall-finijiet ta’ traspożizzjoni tad-[Direttiva 2004/25], tiġi attribwita natura vinkolanti wkoll fil-kuntest ta’ proċeduri kriminali kontra l-istess persuna, għal ksur tad-dispożizzjonijiet nazzjonali adottati għall-finijiet ta’ traspożizzjoni tad-[Direttiva 2004/109] li jirreferu għall-imsemmija dispożizzjonijiet ta’ traspożizzjoni tad-[Direttiva 2004/25], bil-konsegwenza li l-persuna tkun prekluża milli tikkontesta legalment u fattwalment il-ksur diġà kkonstatat b’saħħa ta’
res judicata
?”
Fuq id-domandi preliminari
Fuq l-ewwel domanda
Permezz tal-ewwel domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk il-punt (iii) tar-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) tad-Direttiva 2004/109 għandux jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li tissuġġetta lid-detenturi ta’ azzjonijiet jew lill-persuni fiżiċi jew ġuridiċi msemmija fl-Artikolu 10 jew 13 ta’ din id-direttiva, għal rekwiżiti iktar stretti, fis-sens ta’ dan ir-raba’ subparagrafu, fil-qasam tal-komunikazzjoni ta’ holdings importanti, minn dawk previsti mill-imsemmija direttiva u li jirriżultaw minn liġijiet, regolamenti u dispożizzjonijiet amministrattivi adottati għal dak li jikkonċerna, b’mod partikolari, l-offerti ta’ xiri, mingħajr madankollu ma tagħti s-setgħa li tiġi ggarantita l-osservanza ta’ tali rekwiżiti lil awtorità ta’ dak l-Istat Membru, innominata skont l-Artikolu 4 tad-Direttiva 2004/25.
Kif jirriżulta mill-formulazzjoni stess tar-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) tad-Direttiva 2004/109, l-Istat Membru ta’ oriġini ma jistax jissuġġetta lil detentur ta’ azzjonijiet, jew lil persuna fiżika jew ġuridika msemmija fl-Artikolu 10 jew 13 ta’ din id-direttiva, għal rekwiżiti iktar stretti minn dawk stabbiliti fl-imsemmija direttiva, fejn madankollu din il-projbizzjoni hija suġġetta għal tliet eċċezzjonijiet, stabbiliti fil-punti (i) sa (iii) ta’ dan ir-raba’ subparagrafu.
L-inklużjoni, permezz tad-Direttiva 2013/50, tal-paragrafu 1a fl-Artikolu 3 tad-Direttiva 2004/109 kienet intiża, kif osserva l-Avukat Ġenerali fil-punti 29 sa 31 tal-konklużjonijiet tiegħu, li tirrimedja għal-livell inugwali ta’ armonizzazzjoni tal-obbligi ta’ komunikazzjoni applikabbli għall-persuni fiżiċi u ġuridiċi li jakkwistaw jew li jamministraw b’xi mod ieħor holdings fil-kapital ta’ emittenti attivi fis-suq irregolat ta’ Stat Membru, minħabba l-possibbiltà li d-Direttiva 2004/109, qabel ma ġiet emendata bid-Direttiva 2013/50, kienet tħalli lill-Istat Membru ta’ oriġini sabiex jissuġġetta lid-detenturi ta’ azzjonijiet jew ta’ strumenti finanzjarji oħra għal rekwiżiti ta’ komunikazzjoni iktar stretti minn dawk previsti minnha. Id-Direttiva 2013/50 li, kif tesponi l-premessa 12 tagħha, kellha l-għan li tistabbilixxi sistema armonizzata għall-komunikazzjoni taż-żamma ta’ perċentwali importanti ta’ drittijiet tal-vot, ħassret din il-possibbiltà għall-Istati Membri, bla ħsara għall-eċċezzjonijiet previsti fil-punti (i) sa (iii) tar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 3(1a) tad-Direttiva 2004/109.
L-eċċezzjoni li tinsab fil-punt (iii) tar-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) tippermetti lill-Istat Membru ta’ oriġini li japplika għad-detenturi ta’ azzjonijiet jew għal persuni fiżiċi jew ġuridiċi msemmija fl-Artikolu 10 jew 13 tad-Direttiva 2004/109 il-“liġijiet, regolamenti jew dispożizzjonijiet amministrattivi adottati fir-rigward ta’ offerti ta’ xiri, transazzjonijiet ta’ merger u transazzjonijiet oħra li jaffettwaw is-sjieda jew il-kontroll ta’ kumpanniji, superviżati mill-awtoritajiet maħtura mill-Istati Membri skont l-Artikolu 4 tad-[Direttiva 2004/25]”.
L-ewwel kundizzjoni prevista f’dan il-punt (iii), li għaliha hija suġġetta l-applikazzjoni ta’ rekwiżiti iktar stretti minn dawk stabbiliti fid-Direttiva 2004/109, tikkonsisti fil-fatt li tali rekwiżiti, inklużi dawk fil-qasam tal-komunikazzjoni ta’ holdings importanti, ikunu previsti minn liġijiet, regolamenti jew dispożizzjonijiet amministrattivi li jirrigwardaw it-tranżazzjonijiet elenkati fil-punt preċedenti ta’ din is-sentenza.
F’dan ir-rigward, għandu jiġi osservat li d-dispożizzjonijiet tad-Direttiva 2004/25 jirregolaw il-kalkolu tal-limitu ta’ holding importanti f’kumpannija, miżmum minn persuna fiżika jew ġuridika, li lil hinn minnu din il-persuna hija obbligata tniedi offerta ta’ xiri sabiex tipproteġi lill-azzjonisti minoritarji ta’ din il-kumpannija. Dawn id-dispożizzjonijiet jipprevedu, għal dak li jirrigwarda l-aggregazzjoni tal-holdings indiretti, rekwiżiti iktar stretti minn dawk li jirregolaw il-kalkolu tal-limiti ta’ holdings importanti li jagħtu lok għall-obbligu ta’ komunikazzjoni tal-akkwist jew tat-trasferiment ta’ holdings importanti skont id-Direttiva 2004/109. Fil-fatt, skont l-Artikolu 5(1) tad-Direttiva 2004/25, għall-finijiet ta’ dan il-kalkolu, għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni l-holdings miżmuma minn “persuni li jaġixxu flimkien”, fis-sens tal-Artikolu 2(1)(d) ta’ din id-direttiva. Dan il-kunċett ikopri l-“persuni naturali jew legali li jikkoperaw ma’ min qed jagħmel l-offerta jew mal-kumpannija li qed tirċievi l-offerta, fuq bażi ta’ ftehim li jsir b’mod espliċitu jew taċitu, jew b’mod verbali jew miktub, li jkun immirat kemm għax-xiri tal-kontroll tal-kumpannija li qed tirċievi l-offerta u kemm għat-tfixkil mis-suċċess ta’ offerta”.
Min-naħa l-oħra, id-Direttiva 2004/109 ma tużax il-kunċett ta’ “persuni li jaġixxu flimkien” u tieħu inkunsiderazzjoni, fl-Artikolu 10(a) tagħha, għall-finijiet tal-kalkolu tal-limiti tal-holdings li jagħtu lok għall-obbligu ta’ komunikazzjoni ta’ holdings importanti, il-ftehimiet konklużi bejn il-persuni kkonċernati li jobbligawhom “jadottaw, permezz ta’ l-eżerċizzju kkonċertat tad-drittijiet tal-vot li [huma] jkollhom, posizzjoni komuni dejjiema”. Hekk kif l-Avukat Ġenerali ppreċiża fil-punt 57 tal-konklużjonijiet tiegħu, din id-dispożizzjoni tirrikjedi livell iktar għoli ta’ impenn fuq ċertu perijodu ta’ żmien, li ma tistax tkun frivola jew intermittenti, u li għandha tkun uniformi u tindirizza l-ġestjoni tal-kumpannija kkonċernata.
Għaldaqstant, id-dispożizzjonijiet ta’ Stat Membru adottati fil-kuntest tad-Direttiva 2004/25, li huma bbażati fuq il-kunċett ta’ “persuni li jaġixxu flimkien”, li jinsab fl-Artikolu 2(1)(d) tagħha, għall-finijiet tal-kalkolu tal-limitu ta’ holding importanti li jagħti lok, minbarra għall-obbligu li titniedi offerta ta’ xiri, għall-obbligi ta’ reklamar relatati magħhom, jinkludu “rekwiżit iktar strett”, fis-sens tar-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) tad-Direttiva 2004/109, minn dawk previsti minn din id-direttiva u jikkostitwixxu “dispożizzjonijiet […] adottati fir-rigward ta’ offerti ta’ xiri”, fis-sens ta’ din l-aħħar dispożizzjoni. Konsegwentement, dawn id-dispożizzjonijiet nazzjonali jissodisfaw l-ewwel kundizzjoni prevista fil-punt (iii) tar-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) tad-Direttiva 2004/109 sabiex ikunu jistgħu jiġu applikati għad-detenturi ta’ azzjonijiet jew għall-persuni fiżiċi jew ġuridiċi msemmija fl-Artikolu 10 jew 13 ta’ din id-direttiva.
It-tieni kundizzjoni prevista fil-punt (iii) tar-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) tad-Direttiva 2004/109, li għaliha hija suġġetta l-applikazzjoni, għad-detenturi ta’ azzjonijiet jew għall-persuni fiżiċi jew ġuridiċi msemmija fl-Artikolu 10 jew 13 tad-Direttiva 2004/109, ta’ rekwiżiti iktar stretti minn dawk stabbiliti f’din id-direttiva fil-qasam tal-komunikazzjoni tal-holdings importanti tagħhom f’kumpannija msemmija fl-Artikolu 1(1) tal-imsemmija direttiva, tikkonsisti fis-sorveljanza ta’ dawn ir-rekwiżiti iktar stretti mill-awtoritajiet innominati mill-Istati Membri skont l-Artikolu 4 tad-Direttiva 2004/25.
Dawn l-awtoritajiet huma, kif jirriżulta minn dan l-Artikolu 4, “kompetenti għas-superviżjoni ta’ l-offerti għall-għanijiet tar-regoli li huma jagħmlu jew jintroduċu skond [id-Direttiva 2004/25]”. Għaldaqstant, ir-rekwiżiti li huma jiżguraw l-osservanza tagħhom għandhom ikunu previsti minn liġijiet, regolamenti jew dispożizzjonijiet amministrattivi li jikkonċernaw, speċifikament, l-offerti ta’ xiri u jistgħu jaqgħu biss fil-kamp ta’ applikazzjoni tad-Direttiva 2004/25 u mhux taħt dak tad-Direttiva 2004/109.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-punt (iii) tar-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) tad-Direttiva 2004/109 ma jistax jiġi interpretat fis-sens li, kif issostni l-Awtorità tas-Swieq Finanzjarji fl-osservazzjonijiet bil-miktub tagħha, l-awtorità nnominata skont l-Artikolu 24(1) tad-Direttiva 2004/109, inkarigata mis-sorveljanza tal-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet tad-dritt nazzjonali li jittrasponu din id-direttiva, hija materjalment kompetenti sabiex tissorvelja l-osservanza tar-rekwiżiti iktar stretti inkwistjoni, filwaqt li dawn jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tad-Direttiva 2004/25.
Kif osserva l-Avukat Ġenerali fil-punt 37 tal-konklużjonijiet tiegħu, l-armonizzazzjoni mwettqa mid-Direttiva 2004/109 tista’ ssir biss fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ din id-direttiva. Awtorità kompetenti, skont l-Artikolu 24(1) tal-imsemmija direttiva, inkarigata li tiżgura li d-dispożizzjonijiet adottati konformement magħha jiġu applikati, ma tistax, konsegwentement, ikollha kompetenza li teċċedi dik li hija għandha taħt din id-dispożizzjoni u li tirrigwarda qasam li ma jaqax taħt din l-armonizzazzjoni, jiġifieri dak tal-offerti ta’ xiri, tat-tranżazzjonijiet ta’ amalgamazzjoni u tranżazzjonijiet oħra li għandhom effett fuq il-proprjetà u l-kontroll tal-impriżi.
Barra minn hekk, l-interpretazzjoni tal-punt (iii) tar-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) tad-Direttiva 2004/109 mogħtija mill-Awtorità tas-Swieq Finanzjarji u msemmija fil-punt 39 ta’ din is-sentenza tirriżulta minn interpretazzjoni wiesgħa tal-eċċezzjoni prevista fir-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) tad-Direttiva 2004/109, filwaqt li, fid-dawl tal-għan ta’ dan l-Artikolu 3(1a) – li jikkonsisti fl-istabbiliment ta’ sistema armonizzata għall-komunikazzjoni taż-żamma ta’ perċentwali importanti ta’ drittijiet tal-vot –, l-eċċezzjonijiet għall-projbizzjoni għall-Istat Membru ta’ oriġini li jissuġġetta lid-detenturi ta’ azzjonijiet jew ta’ strumenti finanzjarji oħra għal rekwiżiti ta’ komunikazzjoni iktar stretti għandhom ikunu s-suġġett ta’ interpretazzjoni stretta.
Barra minn hekk, kif osserva, essenzjalment, l-Avukat Ġenerali fil-punti 42 sa 46 tal-konklużjonijiet tiegħu, sabiex tiġi ddelimitata l-kompetenza li għandhom, skont il-punt (iii) tar-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) tad-Direttiva 2004/109, l-awtoritajiet innominati mill-Istati Membri skont l-Artikolu 4 tad-Direttiva 2004/25, tqum il-kwistjoni dwar jekk it-terminu “sorveljanza” jimplikax ukoll il-“garanzija tal-osservanza” tar-rekwiżiti ta’ komunikazzjoni “iktar stretti”. Interpretazzjoni tal-punt (iii) tar-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) li tgħid li dawn l-awtoritajiet, li huma kompetenti sabiex jissorveljaw l-operazzjonijiet elenkati fih, jistgħu, għal dan il-għan, ma jkollhomx is-setgħa li jiggarantixxu l-osservanza ta’ “rekwiżiti iktar stretti” fil-qasam tal-komunikazzjoni ta’ holdings importanti, previsti mil-liġijiet, mir-regolamenti jew mid-dispożizzjonijiet amministrattivi li jirrigwardaw dawn it-tranżazzjonijiet, ma hijiex konformi mas-sens normali fil-lingwa kurrenti tal-kelma “sorveljanza”, li tirreferi għall-“kontroll” u, għaldaqstant, għall-azzjoni li “tiġi ggarantita l-osservanza” ta’ ċerti regoli jew rekwiżiti.
F’dan il-każ, id-dubji tal-qorti tar-rinviju jirrigwardaw essenzjalment il-punt dwar jekk ir-rekwiżit iktar strett fil-qasam tal-komunikazzjoni ta’ holdings importanti minn dawk stabbiliti fid-Direttiva 2004/109, previst fl-Artikolu 92(7) tal-BörseG 1989 għall-“entitajiet legali li jaġixxu flimkien”, jissodisfax il-kundizzjoni msemmija fil-punt 37 ta’ din is-sentenza marbuta mal-“sorveljanza” u għalhekk mal-kontroll ta’ dan ir-rekwiżit minn awtorità nnominata skont l-Artikolu 4 tad-Direttiva 2004/25.
Mill-osservazzjonijiet tal-partijiet fil-kawża prinċipali u mit-tweġibiet għal mistoqsija bil-miktub magħmula mill-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li, skont l-ÜbG – li tittrasponi d-Direttiva 2004/25 fid-dritt Awstrijak –, il-Kummissjoni dwar l-Offerti ta’ Xiri hija l-unika awtorità nnominata bħala awtorità kompetenti skont l-Artikolu 4 ta’ din id-direttiva. Issa, fil-kawża prinċipali, is-“sorveljanza” tal-osservanza tar-“rekwiżit iktar strett” ta’ komunikazzjoni ta’ holdings importanti, formalment previst fl-Artikolu 92(7) tal-BörseG 1989 – li madankollu jirreferi għall-Artikolu 23(1) jew (2) tal-ÜbG –, twettqet mill-Awtorità tas-Swieq Finanzjarji. Għalhekk jidher, bla ħsara għall-verifiki li għandha twettaq il-qorti tar-rinviju, li l-“garanzija tal-osservanza” tar-“rekwiżiti iktar stretti” msemmija iktar ’il fuq hija fdata lil awtorità li ma hijiex innominata skont l-Artikolu 4 tad-Direttiva 2004/25.
Mill-kunsiderazzjonijiet preċedenti jirriżulta li l-punt (iii) tar-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) tad-Direttiva 2004/109 għandu jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li tissuġġetta lid-detenturi ta’ azzjonijiet, jew lill-persuni fiżiċi jew ġuridiċi msemmija fl-Artikolu 10 jew 13 ta’ din id-direttiva, għal rekwiżiti iktar stretti, fis-sens ta’ dan ir-raba’ subparagrafu, fil-qasam tal-komunikazzjoni ta’ holdings importanti, minn dawk previsti mill-imsemmija direttiva u li jirriżultaw minn liġijiet, regolamenti u dispożizzjonijiet amministrattivi adottati għal dak li jikkonċerna, b’mod partikolari, l-offerti ta’ xiri, mingħajr madankollu ma tagħti s-setgħa li tiġi ggarantita l-osservanza ta’ tali rekwiżiti lil awtorità ta’ dak l-Istat Membru, innominata skont l-Artikolu 4 tad-Direttiva 2004/25.
It-tieni mistoqsija
Permezz tat-tieni domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l-Artikolu 47 tal-Karta għandux jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi prattika ta’ Stat Membru, li abbażi tagħha l-awtorità amministrattiva ċentrali, fis-sens tal-Artikolu 24(1) tad-Direttiva 2004/109, adita bi proċedura ta’ sanzjoni amministrattiva, hija marbuta bid-deċiżjonijiet amministrattivi li saru definittivi, li jikkonstataw il-ksur tad-dispożizzjonijiet nazzjonali ta’ traspożizzjoni tad-Direttiva 2004/25, meħuda mill-awtorità ta’ dan l-Istat Membru nnominata skont l-Artikolu 4 ta’ din id-direttiva, u li b’hekk iċaħħdu lill-persuna li tkun suġġetta għal din il-proċedura ta’ sanzjoni amministrattiva mid-dritt li tikkontesta fil-fatt u fid-dritt il-ksur ikkonstatat preċedentement.
Mill-eżami tal-ewwel domanda jirriżulta li l-punt (iii) tar-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) tad-Direttiva 2004/109 għandu jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru, li tipprovdi li l-garanzija tal-osservanza ta’ rekwiżiti iktar stretti, fis-sens ta’ dan ir-raba’ subparagrafu, fil-qasam tal-komunikazzjoni ta’ holdings importanti, minn dawk previsti minn din id-direttiva u li jirriżultaw minn liġijiet, regolamenti jew dispożizzjonijiet amministrattivi adottati fir-rigward, b’mod partikolari, tal-offerti ta’ xiri, taqa’ fuq awtorità li ma hijiex innominata skont l-Artikolu 4 tad-Direttiva 2004/25.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, ma huwiex neċessarju li l-Artikolu 47 tal-Karta jiġi interpretat sabiex jiġi ddeterminat jekk id-drittijiet fundamentali stabbiliti fih jipprekludux prassi nazzjonali bħal dik li hija s-suġġett ta’ din id-domanda.
Fuq l-ispejjeż
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija dik il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas‑sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.

Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (Ir-Raba’ Awla) taqta’ u tiddeċiedi:

Il-punt (iii) tar-raba’ subparagrafu tal-Artikolu 3(1a) tad-Direttiva 2004/109/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑15 ta’ Diċembru 2004 dwar l-armonizzazzjoni tar-rekwiżiti ta’ trasparenza f’dak li għandu x’jaqsam ma’ informazzjoni dwar emittenti li t-titoli tagħhom huma ammessi għall-kummerċ f’suq regolat u li temenda d-Direttiva 2001/34/KE, kif emendata bid-Direttiva 2013/50/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑22 ta’ Ottubru 2013, għandu jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li tissuġġetta lid-detenturi ta’ azzjonijiet jew lill-persuni fiżiċi jew ġuridiċi msemmija fl-Artikolu 10 jew 13 tad-Direttiva 2004/109, kif emendata bid-Direttiva 2013/50, għal rekwiżiti iktar stretti, fis-sens ta’ dan ir-raba’ subparagrafu, fil-qasam tal-komunikazzjoni ta’ holdings importanti, minn dawk previsti mid-Direttiva 2004/109, kif emendata bid-Direttiva 2013/50, u li jirriżultaw minn liġijiet, regolamenti u dispożizzjonijiet amministrattivi adottati għal dak li jikkonċerna, b’mod partikolari, l-offerti ta’ xiri, mingħajr madankollu ma tagħti s-setgħa li tiġi ggarantita l-osservanza ta’ tali rekwiżiti lil awtorità ta’ dak l-Istat Membru, innominata skont l-Artikolu 4 tad-Direttiva 2004/25/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑21 ta’ April 2004 fuq offerti ta’ xiri.

Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: il-Ġermaniż.