CELEX: 62015TJ0344
Dostęp do dokumentów
Rozporządzenie (WE) nr 1049/2001
Dokumenty przekazane w ramach procedury przewidzianej w dyrektywie 98/34/WE
Dokumenty pochodzące od państwa członkowskiego
Udzielenie dostępu
Wyjątek dotyczący ochrony postępowań sądowych
Wyjątek dotyczący ochrony celów kontroli, dochodzenia i audytu
Uprzednia zgoda państwa członkowskiego

Okoliczności powstania sporu
W dniu 21 stycznia 2014 r. władze francuskie przekazały Komisji, zgodnie z art. 8 ust. 1 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych (
Dz.U. 1998, L 204, s. 37
), projekt ustawy mającej na celu uregulowanie warunków sprzedaży na odległość książek oraz uprawniającej rząd francuski do zmiany w drodze rozporządzenia przepisów francuskiego kodeksu własności intelektualnej dotyczących umowy wydawniczej.
Pismem z dnia 15 grudnia 2014 r. na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 30 maja 2001 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji (
Dz.U. 2001, L 145, s. 43
) Komisja otrzymała wniosek o udzielenie dostępu do wszystkich dokumentów wydanych lub otrzymanych przez nią w ramach przetwarzania tej informacji.
Komisja wskazała pięć dokumentów stanowiących przedmiot wniosku o udzielenie dostępu, a mianowicie:
—
swój wniosek o udzielenie informacji uzupełniających z dnia 27 lutego 2014 r.;
—
odpowiedź rządu francuskiego na ten wniosek z dnia 11 marca 2014 r.;
—
szczegółową opinię rządu austriackiego z dnia 9 kwietnia 2014 r.;
—
swoją szczegółową opinię z dnia 15 kwietnia 2014 r.;
—
odpowiedź rządu francuskiego na owe szczegółowe opinie z dnia 17 czerwca 2014 r.
Wobec braku nowego komunikatu ze strony Komisji lub państwa członkowskiego Republika Francuska przyjęła w dniu 8 lipca 2014 r. ustawę nr 2014‑779 regulującą warunki sprzedaży na odległość książek oraz upoważniającą rząd francuski do zmiany w drodze rozporządzenia przepisów francuskiego kodeksu własności intelektualnej dotyczących umowy wydawniczej (JORF z dnia 9 lipca 2014 r., s. 11363).
W ramach procedury konsultacji przewidzianej w art. 4 ust. 4 i 5 rozporządzenia nr 1049/2001 Republika Francuska poinformowała Komisję pocztą elektroniczną z dnia 19 grudnia 2014 r. oraz z dnia 13 i 14 stycznia 2015 r., że sprzeciwia się udostępnieniu, po pierwsze, odpowiedzi rządu francuskiego z dnia 11 marca 2014 r. na wniosek Komisji o udzielenie informacji uzupełniających, i po drugie, odpowiedzi rządu francuskiego z dnia 17 czerwca 2014 r. na szczegółowe opinie rządu austriackiego i Komisji, o których mowa w tiret drugim i piątym w pkt 3 powyżej (zwane dalej „spornymi dokumentami”), na podstawie dotyczącego ochrony postępowań sądowych wyjątku przewidzianego w art. 4 ust. 2 tiret drugie rozporządzenia nr 1049/2001. Zdaniem władz francuskich to ujawnienie naruszyłoby ochronę przyszłych postępowań sądowych w ramach ewentualnego postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego objętego zakresem art. 258 TFUE, które mogłoby być prowadzone wobec Republiki Francuskiej pomimo zachowania przez to państwo procedury przewidzianej w dyrektywie 98/34. Według władz francuskich istniało bowiem ryzyko wszczęcia postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, ponieważ Komisja dostarczyła szczegółową opinię, w której wskazała potencjalne ryzyko braku zgodności projektu francuskiej ustawy z prawem Unii Europejskiej. Dlatego w trosce o to, aby nie naruszyć równości szans pomiędzy Republiką Francuską a Komisją w ewentualnym sporze, państwo to zażądało ochrony poufności wymiany korespondencji z Komisją.
W piśmie z dnia 29 stycznia 2015 r. Komisja przyznała dostęp do swojego wniosku o udzielenie informacji uzupełniających z dnia 27 lutego 2014 r., do szczegółowej opinii rządu austriackiego z dnia 9 kwietnia 2014 r. oraz do swojej szczegółowej opinii z dnia 15 kwietnia 2014 r., o których mowa w tiret pierwszym, trzecim i czwartym w pkt 3 powyżej, ale odmówiła dostępu do spornych dokumentów, informując wnioskodawcę o sprzeciwie Republiki Francuskiej oraz o przedstawionym przez to państwo uzasadnieniu sprzeciwu.
W dniu 11 lutego 2015 r. wnioskodawca złożył do Komisji wniosek potwierdzający w trybie art. 7 ust. 2 rozporządzenia nr 1049/2001.
Pismem z dnia 3 marca 2015 r. Komisja zwróciła się do Republiki Francuskiej o ponowne rozważenie jej stanowiska, przede wszystkim w oparciu o wyrok Trybunału z dnia 21 września 2010 r., Szwecja i in./API i Komisja (
C‑514/07 P, C‑528/07 P i C‑532/07 P
,
EU:C:2010:541
), oraz o wyrok Sądu z dnia 6 lipca 2006 r., Franchet i Byk/Komisja (
T‑391/03 i T‑70/04
,
EU:T:2006:190
), odnoszące się do wyjątku związanego z ochroną postępowań sądowych.
Pocztą elektroniczną z dnia 13 marca 2015 r. władze francuskie podtrzymały swoje stanowisko, że nie można udzielić dostępu do spornych dokumentów. W tym względzie, oprócz powtórzenia swojego sprzeciwu wobec ujawnienia spornych dokumentów na podstawie wyjątku przewidzianego w art. 4 ust. 2 tiret drugie rozporządzenia nr 1049/2001, władze francuskie uznały, że dostępu do omawianych dokumentów należy również odmówić w oparciu o przewidziany w art. 4 ust. 2 tiret trzecie wspomnianego rozporządzenia wyjątek dotyczący ochrony celów kontroli, dochodzenia i audytu. Zdaniem władz francuskich wszystkie dokumenty objęte wnioskiem o udzielenie dostępu wpisywały się bowiem w ramy dochodzenia dotyczącego władz francuskich oraz ewentualnego naruszenia prawa Unii przez francuską ustawę, rozpatrywaną wówczas przez parlament francuski. Ponadto władze francuskie wskazywały, że zbadały możliwość udzielenia częściowego dostępu do spornych dokumentów, jednak doszły do wniosku, iż nie można udzielić takiego dostępu, ponieważ wyjątki dotyczą całości dokumentów.
Decyzją z dnia 21 kwietnia 2015 r. oznaczoną jako Ares(2015) 1681819 (zwaną dalej „zaskarżoną decyzją”) Komisja postanowiła udzielić wnioskodawcy dostępu do spornych dokumentów. W tym względzie Komisja dokonała oceny podstaw odmowy przedstawionych przez władze francuskie i stwierdziła – w odniesieniu do podstawy związanej z odmową ze względu na wyjątek przewidziany w art. 4 ust. 2 tiret drugie rozporządzenia nr 1049/2001, że „dokumenty objęte wnioskiem o udzielenie dostępu nie są ściśle związane z istniejącym lub dającym się w sposób rozsądny przewidzieć na tym etapie sporem sądowym”, że „jest w związku z tym oczywiste, iż rozpatrywane dokumenty nie są objęte wyjątkiem, na który powołują się władze francuskie” i że „wspomniany wyjątek nie powinien utrudniać ich ujawnienia”. W odniesieniu do podstawy odmowy opartej na wyjątku przewidzianym w art. 4 ust. 2 tiret trzecie rozporządzenia nr 1049/2001 Komisja wskazała, że „ponieważ nie toczy się żadne dochodzenie, możliwość zastosowania wyżej wspomnianego wyjątku na tym etapie wydaje się czysto hipotetyczna, i w związku z tym powołanie się na ten wyjątek wydaje się na pierwszy rzut oka […] bezzasadne w danych okolicznościach”.
Przebieg postępowania i żądania stron
Pismem złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 1 lipca 2015 r. Republika Francuska wniosła niniejszą skargę.
W skardze Republika Francuska wniosła, na podstawie art. 28 ust. 5 regulaminu postępowania przed Sądem, aby sprawa została rozpoznana przez izbę złożoną z co najmniej pięciu sędziów.
Odrębnym pismem złożonym w sekretariacie Sądu w tym samym dniu Republika Francuska zgłosiła wniosek w przedmiocie środka tymczasowego.
Wniosek ten został uwzględniony postanowieniem prezesa Sądu z dnia 1 września 2015 r., a rozstrzygnięcie o kosztach miało nastąpić w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.
Odrębnym pismem złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 16 września 2015 r. Komisja wniosła o rozpoznanie niniejszej skargi przez Sąd w trybie przyspieszonym, na podstawie art. 152 regulaminu postępowania przed Sądem.
Decyzją z dnia 6 października 2015 r. Sąd (trzecia izba) oddalił wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie przyspieszonym.
Pismem złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 5 października 2015 r. Republika Czeska wniosła o dopuszczenie jej do niniejszej sprawy w charakterze interwenienta popierającego żądania Republiki Francuskiej.
Postanowieniem z dnia 6 listopada 2015 r. prezes trzeciej izby Sądu dopuścił tę interwencję. Republika Czeska przedstawiła swe uwagi, a strony główne ustosunkowały się do nich w wyznaczonych terminach.
W dniu 21 lipca 2016 r. sekretariat Sądu poinformował strony, że sprawa została przydzielona trzeciej izbie w składzie powiększonym.
Na wniosek sędziego sprawozdawcy Sąd (trzecia izba w składzie powiększonym) postanowił otworzyć ustny etap postępowania i w ramach środków organizacji postępowania przewidzianych w art. 89 regulaminu postępowania przed Sądem przedstawił stronom głównym pytania na piśmie. Strony główne udzieliły odpowiedzi na te pytania w wyznaczonym terminie.
Na rozprawie w dniu 14 grudnia 2016 r. wysłuchane zostały wystąpienia stron głównych i ich odpowiedzi na pytania Sądu. Republika Czeska zdecydowała się nie uczestniczyć w rozprawie.
Republika Francuska, popierana przez Republikę Czeską, wnosi do Sądu o:
—
stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji;
—
obciążenie Komisji kosztami postępowania.
Komisja wnosi do Sądu o:
—
oddalenie skargi;
—
obciążenie Republiki Francuskiej kosztami postępowania.
Co do prawa
Na poparcie skargi Republika Francuska początkowo podniosła trzy zarzuty. Po pierwsze, Republika Francuska podniosła przede wszystkim naruszenie art. 4 ust. 5 rozporządzenia nr 1049/2001, po drugie, posiłkowo, naruszenie obowiązku uzasadnienia w odniesieniu do niestosowania wyjątku przewidzianego w art. 4 ust. 2 tiret trzecie tego rozporządzenia, oraz po trzecie, w dalszej kolejności posiłkowo, naruszenie art. 4 ust. 2 tiret drugie i trzecie tego rozporządzenia.
W odpowiedzi z dnia 19 października 2016 r. na pytania Sądu zadane w ramach środków organizacji postępowania Republika Francuska wskazała, że wycofuje swój drugi zarzut.
W przedmiocie zarzutu pierwszego, dotyczącego naruszenia art. 4 ust. 5 rozporządzenia nr 1049/2001
Republika Francuska twierdzi, że Komisja dokonała błędnej oceny argumentacji władz francuskich w sprawie dostępu do spornych dokumentów i tym samym przyznała do nich dostęp pomimo sprzeciwu Republiki Francuskiej należycie uzasadnionego względami odnoszącymi się do dwóch wyjątków od dostępu do dokumentów przewidzianych w art. 4 ust. 2 tiret drugie i trzecie rozporządzenia nr 1049/2001.
Tak więc w ramach zarzutu pierwszego Republika Francuska podnosi zasadniczo, że Komisja przekroczyła zakres swoich uprawnień kontrolnych i tym samym naruszyła art. 4 ust. 5 rozporządzenia nr 1049/2001.
Komisja kwestionuje argumenty Republiki Francuskiej.
Na wstępie należy przypomnieć, że rozporządzenie nr 1049/2001 ma na celu, jak wskazano w jego motywie 4 i art. 1, zapewnienie możliwie najszerszego publicznego dostępu do dokumentów instytucji (wyroki: z dnia 1 lipca 2008 r., Szwecja i Turco/Rada,
C‑39/05 P i C‑52/05 P
,
EU:C:2008:374
, pkt
; z dnia 3 października 2012 r., Jurašinović/Rada,
T‑63/10
,
EU:T:2012:516
, pkt
). Na podstawie art. 2 ust. 3 wspomnianego rozporządzenia prawo to obejmuje nie tylko dokumenty sporządzane przez te instytucje, ale również dokumenty otrzymywane przez nie od osób trzecich, wśród których znajdują się także państwa członkowskie, o czym stanowi wprost art. 3 lit. b) tego rozporządzenia.
Prawo to podlega jednak pewnym ograniczeniom z przyczyn dotyczących względów interesu publicznego lub prywatnego (wyroki: z dnia 1 lutego 2007 r., Sison/Rada,
C‑266/05 P
,
EU:C:2007:75
, pkt
; z dnia 3 października 2012 r., Jurašinović/Rada,
T‑63/10
,
EU:T:2012:516
, pkt
). W szczególności art. 4 ust. 5 rozporządzenia nr 1049/2001 stanowi, że państwo członkowskie może zażądać od instytucji nieujawniania dokumentu pochodzącego od tego państwa członkowskiego bez jego uprzedniej zgody (wyroki: z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW Internationaler Tierschutz-Fonds/Komisja, C‑135/11 P, zwany dalej „wyrokiem IFAW/Komisja”,
EU:C:2012:376
, pkt
; z dnia 25 września 2014 r., Spirlea/Komisja,
T‑669/11
,
EU:T:2014:814
, pkt
).
W tym względzie należy zaznaczyć, że Trybunał miał już sposobność określić w wyrokach z dnia 18 grudnia 2007 r., Szwecja/Komisja (
C‑64/05 P
,
EU:C:2007:802
), i z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja (
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
), zakres sprzeciwu wniesionego przez państwo członkowskie zgodnie ze wskazanym przepisem (wyrok z dnia 25 września 2014 r., Spirlea/Komisja,
T‑669/11
,
EU:T:2014:814
, pkt
).
W odniesieniu do tej kwestii Trybunał podkreślił, że art. 4 ust. 5 rozporządzenia nr 1049/2001 ma charakter proceduralny, ponieważ ogranicza się do ustanowienia wymogu uzyskania uprzedniej zgody danego państwa członkowskiego, jeśli państwo to złożyło szczególny wniosek w tym zakresie, a ponadto jest przepisem poświęconym procesowi przyjmowania decyzji Unii (wyroki: z dnia18 grudnia 2007 r., Szwecja/Komisja,
C‑64/05 P
,
EU:C:2007:802
, pkt
,
; z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja,
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
, pkt
; z dnia 25 września 2014 r., Spirlea/Komisja,
T‑669/11
,
EU:T:2014:814
, pkt
).
W odróżnieniu od art. 4 ust. 4 rozporządzenia nr 1049/2001, który przyznaje osobom trzecim w przypadku pochodzących od nich dokumentów jedynie prawo konsultacji z danymi instytucjami w przedmiocie zastosowania jednego z wyjątków przewidzianych w art. 4 ust. 1 i 2, art. 4 ust. 5 ustanawia uprzednią zgodę państwa członkowskiego jako konieczny warunek ujawnienia pochodzącego od niego dokumentu, w przypadku gdy państwo tego zażąda (wyroki: z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja,
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
, pkt
; z dnia 25 września 2014 r., Spirlea/Komisja,
T‑669/11
,
EU:T:2014:814
, pkt
).
Trybunał orzekł tym samym, że z chwilą gdy państwo członkowskie skorzystało z przyznanego mu na mocy art. 4 ust. 5 rozporządzenia nr 1049/2001 uprawnienia do żądania, aby określony dokument wydany przez to państwo nie był ujawniany bez jego uprzedniej zgody, ewentualne ujawnienie tego dokumentu przez instytucję wymaga uprzedniego uzyskania zgody tego państwa członkowskiego (wyroki: z dnia 18 grudnia 2007 r., Szwecja/Komisja,
C‑64/05 P
,
EU:C:2007:802
, pkt
; z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja,
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
, pkt
; z dnia 25 września 2014 r., Spirlea/Komisja,
T‑669/11
,
EU:T:2014:814
, pkt
).
Z powyższego wynika a contrario, że instytucja, która nie uzyskała zgody danego państwa członkowskiego, nie jest uprawniona do ujawnienia danego dokumentu (wyroki: z dnia 18 grudnia 2007 r., Szwecja/Komisja,
C‑64/05 P
,
EU:C:2007:802
, pkt
; z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja,
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
, pkt
; z dnia 25 września 2014 r., Spirlea/Komisja,
T‑669/11
,
EU:T:2014:814
, pkt
).
Jednakże art. 4 ust. 5 rozporządzenia nr 1049/2001 nie przyznaje danemu państwu członkowskiemu ogólnego i bezwarunkowego prawa weta pozwalającego na czysto dyskrecjonalny i nieobjęty obowiązkiem uzasadnienia sprzeciw wobec ujawnienia wszelkich dokumentów przechowywanych przez instytucję z tego tylko powodu, że dokument ten został wydany przez rzeczone państwo członkowskie (wyroki: z dnia 18 grudnia 2007 r., Szwecja/Komisja,
C‑64/05 P
,
EU:C:2007:802
, pkt
; z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja,
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
, pkt
; z dnia 25 września 2014 r., Spirlea/Komisja,
T‑669/11
,
EU:T:2014:814
, pkt
).
Korzystanie z uprawnienia przysługującego danemu państwu członkowskiemu na mocy art. 4 ust. 5 rozporządzenia nr 1049/2001 jest bowiem objęte ramami wyjątków przedmiotowych wyliczonych w ust. 1–3 tego artykułu, przy czym państwo członkowskie ma w tym względzie jedynie prawo uczestniczenia w podejmowaniu decyzji instytucji Unii. Uprzednia zgoda państwa członkowskiego, o której mowa w tym artykule, jest podobna nie tyle do dyskrecjonalnego prawa weta, ile do pewnego rodzaju opinii potwierdzającej brak podstaw do zastosowania wyjątków przewidzianych w art. 4 ust. 1–3. Tak ustanowiony we wspomnianym art. 4 ust. 5 proces decyzyjny wymaga więc, aby instytucja i dane państwo członkowskie przestrzegały wyjątków przedmiotowych przewidzianych w art. 4 ust. 1–3 (wyroki: z dnia 18 grudnia 2007 r., Szwecja/Komisja,
C‑64/05 P
,
EU:C:2007:802
, pkt
,
; z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja,
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
, pkt
; z dnia 25 września 2014 r., Spirlea/Komisja,
T‑669/11
,
EU:T:2014:814
, pkt
).
W konsekwencji art. 4 ust. 5 rozporządzenia nr 1049/2001 upoważnia dane państwo członkowskie do sprzeciwienia się ujawnieniu wydanych przez nie dokumentów jedynie na podstawie wyjątków przedmiotowych określonych w ust. 1–3 tego artykułu i przy odpowiednim uzasadnieniu jego stanowiska w tym względzie (wyroki: z dnia 18 września 2007 r., Szwecja/Komisja,
C‑64/05 P
,
EU:C:2007:802
, pkt
; z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja,
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
, pkt
; z dnia 25 września 2014 r., Spirlea/Komisja,
T‑669/11
,
EU:T:2014:814
, pkt
).
Jeśli chodzi w tym wypadku o zakres art. 4 ust. 5 rozporządzenia nr 1049/2001 w odniesieniu do instytucji, do której wpłynął wniosek o udzielenie dostępu do dokumentu, należy przypomnieć – jak orzekł Trybunał – że z punktu widzenia wnioskodawcy ingerencja danego państwa członkowskiego nie ma wpływu na charakter decyzji wydanej następnie przez instytucję w odpowiedzi na wniosek o udzielenie dostępu, który wnioskodawca złożył w odniesieniu do dokumentu będącego w jej posiadaniu jako aktu Unii (wyroki: z dnia 18 grudnia 2007 r., Szwecja/Komisja,
C‑64/05 P
,
EU:C:2007:802
, pkt
; z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja,
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
, pkt
; z dnia 25 września 2014 r., Spirlea/Komisja,
T‑669/11
,
EU:T:2014:814
, pkt
).
Instytucja, do której wpłynął wniosek o udzielenie dostępu do dokumentu, jako autor decyzji odmawiającej dostępu do dokumentów jest zatem odpowiedzialna za zgodność owej decyzji z prawem. Trybunał orzekł już tym samym, że instytucja ta nie może uwzględnić sprzeciwu zgłoszonego przez państwo członkowskie wobec ujawnienia wydanego przez nie dokumentu, jeśli sprzeciw ten jest pozbawiony jakiegokolwiek uzasadnienia bądź jeśli uzasadnienie przedstawione przez państwo członkowskie celem odmowy dostępu do dokumentu nie zawiera odniesienia do wyjątków wyliczonych w art. 4 ust. 1–3 rozporządzenia nr 1049/2001 (wyroki: z dnia 18 grudnia 2007 r., Szwecja/Komisja,
C‑64/05 P
,
EU:C:2007:802
, pkt
; z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja,
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
, pkt
; z dnia 25 września 2014 r., Spirlea/Komisja,
T‑669/11
,
EU:T:2014:814
, pkt
).
Z powyższego wynika, że przed odmówieniem dostępu do dokumentu pochodzącego od państwa członkowskiego dana instytucja musi zbadać, czy państwo to oparło swój sprzeciw na wyjątkach przedmiotowych określonych w art. 4 ust. 1–3 rozporządzenia nr 1049/2001 i czy odpowiednio uzasadniło swe stanowisko w tym względzie. W konsekwencji w ramach procesu przyjmowania decyzji w przedmiocie odmowy dostępu wspomniana instytucja powinna upewnić się co do istnienia powyższego uzasadnienia i zawrzeć informację na ten temat w decyzji wydanej przez nią po zakończeniu procedury (wyroki: z dnia 18 grudnia 2007 r., Szwecja/Komisja,
C‑64/05 P
,
EU:C:2007:802
, pkt
; z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja,
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
, pkt
; z dnia 25 września 2014 r., Spirlea/Komisja,
T‑669/11
,
EU:T:2014:814
, pkt
).
Wreszcie, jak wynika w szczególności z art. 7 i 8 rozporządzenia nr 1049/2001, sama instytucja ma obowiązek uzasadnienia decyzji odmownej wydanej autorowi wniosku o udzielenie dostępu. Obowiązek ten oznacza, że instytucja musi poinformować w swej decyzji nie tylko o sprzeciwie zgłoszonym przez dane państwo członkowskie wobec ujawnienia żądanego dokumentu, ale również o przyczynach przywołanych przez to państwo członkowskie, prowadzących do zastosowania jednego z wyjątków od prawa dostępu do dokumentów przewidzianych w art. 4 ust. 1–3 tego rozporządzenia. Informacje te mogą bowiem umożliwić wnioskodawcy zrozumienie przyczyn i podstaw odmowy, zaś właściwemu sądowi przeprowadzenie w odpowiednim przypadku pozostającej w jego gestii kontroli (wyrok z dnia 18 grudnia 2007 r., Szwecja/Komisja,
C‑64/05 P
,
EU:C:2007:802
, pkt
; postanowienie z dnia 27 marca 2014 r., Ecologistas en Acción/Komisja,
T‑603/11
, niepublikowane,
EU:T:2014:182
, pkt
).
Zgodnie z orzecznictwem instytucja, do której wpłynął wniosek o udzielenie dostępu do dokumentu, nie ma natomiast obowiązku dokonywać wyczerpującej oceny decyzji w sprawie sprzeciwu danego państwa członkowskiego poprzez przeprowadzenie kontroli, która wykraczałaby poza weryfikację samego istnienia uzasadnienia odnoszącego się do wyjątków przewidzianych w art. 4 ust. 1–3 rozporządzenia nr 1049/2001 (wyrok z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja,
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
, pkt
; postanowienie z dnia 27 marca 2014 r., Ecologistas en Acción/Komisja,
T‑603/11
, niepublikowane,
EU:T:2014:182
, pkt
; wyrok z dnia 25 września 2014 r., Spirlea/Komisja,
T‑669/11
,
EU:T:2014:814
, pkt
).
Ustanowienie wymogu dokonywania tego rodzaju wyczerpującej oceny mogłoby bowiem prowadzić do sytuacji, w której po dokonaniu owej oceny instytucja, do której wpłynął wniosek o udzielenie dostępu do dokumentu, mogłaby błędnie przekazać dany dokument wnioskodawcy, wbrew – należycie uzasadnionemu w rozumieniu pkt 40 i 41 powyżej – sprzeciwowi państwa członkowskiego, od którego pochodzi ów dokument (wyrok z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja,
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
, pkt
; postanowienie z dnia 27 marca 2014 r., Ecologistas en Acción/Komisja,
T‑603/11
, niepublikowane,
EU:T:2014:182
, pkt
; wyrok z dnia 25 września 2014 r., Spirlea/Komisja,
T‑669/11
,
EU:T:2014:814
, pkt
).
W przypadku odmowy ujawnienia dokumentu Komisja nie ma również obowiązku dokonywać wyczerpującej oceny podstaw sprzeciwu, na które powołało się państwo członkowskie na podstawie wyjątków przewidzianych w art. 4 rozporządzenia nr 1049/2001 (wyrok z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja,
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
, pkt
; postanowienie z dnia 27 marca 2014 r., Ecologistas en Acción/Komisja,
T‑603/11
, niepublikowane,
EU:T:2014:182
, pkt
).
Wreszcie, w wyroku z dnia 14 lutego 2012 r., Niemcy/Komisja (
T‑59/09
,
EU:T:2012:75
), Sąd orzekł, że analiza dokonywana przez instytucję nie polega na ustaleniu, czy uzasadnienie powołane przez zainteresowane państwo członkowskie jest błędne ponad wszelką wątpliwość, ale na ustaleniu, czy – biorąc pod uwagę okoliczności sprawy i właściwe przepisy – podstawy powołane przez państwo członkowskie na poparcie jego sprzeciwu są tego rodzaju, iż mogą prima facie uzasadniać taką odmowę, a co za tym idzie, czy podstawy te pozwalają wskazanej instytucji na przyjęcie odpowiedzialności, jaką nakłada na nią art. 8 rozporządzenia nr 1049/2001 (zob. podobnie wyrok z dnia 14 lutego 2012 r., Niemcy/Komisja,
T‑59/09
,
EU:T:2012:75
, pkt
,
; postanowienie z dnia 27 marca 2014 r., Ecologistas en Acción/Komisja,
T‑603/11
, niepublikowane,
EU:T:2014:182
, pkt
).
Sąd wyjaśnił ponadto, że nie chodzi tu, w odniesieniu do instytucji, o narzucanie swego zdania albo o zastąpienie oceny państwa członkowskiego własną oceną, ale o uniknięcie wydania decyzji, której sama instytucja nie uważa za możliwą do obrony. Instytucja bowiem, jako autor decyzji o udostępnieniu albo o odmowie udostępnienia, odpowiada za jej legalność. Przed odmówieniem udostępnienia dokumentu pochodzącego od państwa członkowskiego powinna ona zatem zbadać, czy to ostatnie oparło swój sprzeciw na wyjątkach przedmiotowych określonych w art. 4 ust. 1–3 rozporządzenia nr 1049/2001 oraz czy należycie umotywowało swe stanowisko pod kątem tych wyjątków (wyrok z dnia 14 lutego 2012 r., Niemcy/Komisja,
T‑59/09
,
EU:T:2012:75
, pkt
; zob. także podobnie postanowienie z dnia 27 marca 2014 r., Ecologistas en Acción/Komisja,
T‑603/11
, niepublikowane,
EU:T:2014:182
, pkt
).
Trzeba podkreślić, że analiza ta powinna zostać przeprowadzona w ramach lojalnego dialogu, który charakteryzuje proces decyzyjny ustanowiony na mocy art. 4 ust. 5 rozporządzenia nr 1049/2001, przy czym instytucja jest obowiązana pozwolić państwu członkowskiemu na dokładniejsze wyjaśnienie przedstawionych przez nie podstaw sprzeciwu lub na ich ponowną ocenę, tak by można było je uznać za prima facie nadające się do obrony (wyrok z dnia 14 lutego 2012 r., Niemcy/Komisja,
T‑59/09
,
EU:T:2012:75
, pkt
).
Analiza ta powinna być także prowadzona z należytym uwzględnieniem zasady, wedle której określone w art. 4 rozporządzenia nr 1049/2001 wyjątki od prawa do dostępu do dokumentów instytucji powinny być interpretowane i stosowane ściśle, z uwzględnieniem celów tego rozporządzenia, a w szczególności faktu, o którym przypomniano w jego motywie 2, że prawo dostępu jest powiązane z demokratycznym charakterem instytucji Unii, a także okoliczności, że rozporządzenie ma na celu udzielenie publiczności najszerszego możliwego dostępu do dokumentów, o czym wspominają motyw 4 i art. 1 tego rozporządzenia (wyrok z dnia 14 lutego 2012 r., Niemcy/Komisja,
T‑59/09
,
EU:T:2012:75
, pkt
).
W niniejszej sprawie Republika Francuska twierdzi, że rozumowanie zawarte w wyroku z dnia 14 lutego 2012 r., Niemcy/Komisja (
T‑59/09
,
EU:T:2012:75
), zostało podważone w wyroku z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja (
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
), oraz w wyroku z dnia 25 września 2014 r., Spirlea/Komisja (
T‑669/11
,
EU:T:2014:814
). Republika Francuska utrzymuje, że z wyroku z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja (
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
), wyraźnie wynika, że weryfikacja istnienia uzasadnienia stanowi maksymalny zakres kontroli, którą może przeprowadzić instytucja rozpatrująca sprawę. Zastosowanie przez Trybunał w pkt 63 wspomnianego wyroku przymiotnika „samo” przed „istnienie uzasadnienia” wskazuje zresztą jednoznacznie na ograniczony zakres tej kontroli.
W tym względzie z pkt 59, 62 i 63 wyroku z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja (
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
), przywołanych w pkt 38, 41 i 43 powyżej, wynika w szczególności, że o ile Trybunał wskazał, iż kontrola instytucji nie może wykraczać poza weryfikację samego istnienia uzasadnienia odnoszącego się do wyjątków przewidzianych w art. 4 ust. 1–3 rozporządzenia nr 1049/2001, o tyle nie zmienia to faktu, że obowiązkiem instytucji jest przy tym weryfikacja, czy sprzeciw państwa członkowskiego jest należycie uzasadniony.
Otóż należy zauważyć, że w wyroku z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja (
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
), Trybunał zbadał odwołanie wniesione przez spółkę IFAW Internationaler Tierschutz-Fonds od wyroku z dnia 13 stycznia 2011 r., IFAW Internationaler Tierschutz-Fonds/Komisja (
T‑362/08
,
EU:T:2011:6
), w którym Sąd nie rozstrzygnął kwestii tego, czy Komisja powinna była dokonać kontroli prima facie lub pełnej kontroli uzasadnienia sprzeciwu wskazanego przez państwo członkowskie (wyrok z dnia 13 stycznia 2011 r., IFAW Internationaler Tierschutz-Fonds/Komisja,
T‑362/08
,
EU:T:2011:6
, pkt
). W tej kwestii skarżąca w tamtej sprawie w ramach zarzutu pierwszego podnosiła jedynie, że Sąd nie uznał, iż w przypadku odmowy ujawnienia dokumentu Komisja powinna była dokonać wyczerpującej oceny uzasadnienia sprzeciwu, na które powołało się państwo na podstawie wyjątków przewidzianych w art. 4 rozporządzenia nr 1049/2001. Natomiast Trybunał stwierdził, że w tym zakresie Sąd nie dopuścił się błędu co do prawa (wyrok z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja,
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
, pkt
).
Dlatego też Trybunał ograniczył się do odrzucenia możliwości dokonania przez instytucję wyczerpującej oceny, nie sprzeciwiając się jednak kontroli prima facie uzasadnienia sprzeciwu państwa członkowskiego.
Ponadto z łącznej lektury pkt 69, 81 i 83–85 wyroku z dnia 25 września 2014 r., Spirlea/Komisja (
T‑669/11
,
EU:T:2014:814
), wynika, że o ile instytucja nie jest zobowiązana do przeprowadzenia konkretnego i indywidualnego badania dokumentów, o których udostępnienie wnioskowano, w odniesieniu do wyjątków określonych w art. 4 ust. 1–3 rozporządzenia nr 1049/2001, wymaganego przez utrwalone orzecznictwo w tej dziedzinie (wyroki: z dnia 29 czerwca 2010 r., Komisja/Technische Glaswerke Ilmenau,
C‑139/07 P
,
EU:C:2010:376
, pkt
; z dnia 21 września 2010 r., Szwecja i in./API i Komisja,
C‑514/07 P, C‑528/07 P i C‑532/07 P
,
EU:C:2010:541
, pkt
; z dnia 14 listopada 2013 r., LPN i Finlandia/Komisja,
C‑514/11 P i C‑605/11 P
,
EU:C:2013:738
, pkt
), i o ile instytucja nie ma obowiązku przeprowadzania wyczerpującej oceny uzasadnienia przedstawionego przez państwo członkowskie sprzeciwu wobec ujawnienia żądanych dokumentów, o tyle ciążący na tej instytucji obowiązek przeprowadzenia sumiennego badania powinien ją jednak doprowadzić do sprawdzenia, czy wyjaśnienia przedstawione przez państwo członkowskie wydają się prima facie zasadne.
Tak więc w wyroku Spirlea/Komisja Komisja uznała, że sprzeciw Republiki Federalnej Niemiec, oparty na wyjątku dotyczącym ochrony celów dochodzenia, na pierwszy rzut oka wydawał się zasadny, ponieważ trwało jeszcze postępowanie EU Pilot 2070/11/SNCO – poprzedzające ewentualne wszczęcie formalnego postępowania w sprawie stwierdzenia uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego – w ramach którego żądany dokument, to jest odpowiedź władz niemieckich na wniosek Komisji o udzielenie informacji, został sporządzony. Komisja w dalszym ciągu zajmowała się bowiem odpowiedzią Republiki Federalnej Niemiec oraz planowanych w związku z tą odpowiedzią działań (wyrok z dnia 25 września 2014 r., Spirlea/Komisja,
T‑669/11
,
EU:T:2014:814
, pkt
,
,
).
Komisja stwierdziła zatem, że na pierwszy rzut oka Republika Federalna Niemiec mogła skutecznie powołać się na wyjątek dotyczący ochrony celów kontroli, dochodzenia i audytu, ponieważ postępowanie było w toku, przy czym stwierdzenie wymagało ze strony Komisji weryfikacji, czy okoliczności faktyczne przedstawione przez Republikę Federalną Niemiec są oczywiście prawdziwe.
Tym samym – wbrew twierdzeniom Republiki Francuskiej – nie można uznać, że w wyroku z dnia 25 września 2014 r., Spirlea/Komisja (
T‑669/11
,
EU:T:2014:814
), Sąd zrezygnował ze swojego dotychczasowego podejścia przedstawionego w wyroku z dnia 14 lutego 2012 r., Niemcy/Komisja (
T‑59/09
,
EU:T:2012:75
), nie można też zresztą przeciwstawiać tego ostatniego wyroku wyrokowi z dnia 21 czerwca 2012 r., IFAW/Komisja (
C‑135/11 P
,
EU:C:2012:376
).
Z powyższego wynika, że instytucja musi przeprowadzić kontrolę prima facie zasadności podstaw odmowy ujawnienia dokumentów przedstawionych przez zainteresowane państwo członkowskie.
Wreszcie, należy odrzucić argument Republiki Francuskiej, zgodnie z którym Komisja naruszyła prawo, dokonując wyczerpującej oceny uzasadnienia sprzeciwu przedstawionego przez Republikę Francuską, wbrew ograniczeniom zakresu sprawowanej przez Komisję kontroli. W niniejszym przypadku bowiem, jak przypomniano w pkt 10 powyżej, Komisja dokonała oceny podstaw odmowy podniesionych przez władze francuskie i stwierdziła, w odniesieniu do podstawy odmowy związanej z wyjątkiem przewidzianym w art. 4 ust. 2 tiret drugie rozporządzenia nr 1049/2001, że „dokumenty objęte wnioskiem o udzielenie dostępu nie są ściśle związane z istniejącym lub dającym się racjonalnie przewidzieć na tym etapie sporem sądowym”, że „jest w związku z tym oczywiste, iż rozpatrywane dokumenty nie są objęte wyjątkiem, na który powołują się władze francuskie” i że „wspomniany wyjątek nie powinien utrudniać ich ujawnienia”. W odniesieniu do podstawy odmowy opartej na wyjątku przewidzianym w art. 4 ust. 2 tiret trzecie rozporządzenia nr 1049/2001 Komisja wskazała, że „ponieważ nie toczy się żadne dochodzenie, możliwość zastosowania wyżej wspomnianego wyjątku na tym etapie wydaje się czysto hipotetyczna, i w związku z tym powołanie się na ten wyjątek wydaje się na pierwszy rzut oka […] bezzasadne w danych okolicznościach”.
Tymczasem, po pierwsze, zwięzłość tej oceny, jak również użycie terminów i wyrażeń-kluczy takich jak „oczywiste” lub „na pierwszy rzut oka” prowadzi do wniosku, że chodzi tu nie o wyczerpującą kontrolę uzasadnienia przedstawionego przez Republikę Francuską, lecz właściwie o kontrolę prima facie.
Po drugie, do ciążącego na Komisji obowiązku staranności należało sprawdzenie prima facie, czy toczy się spór sądowy lub dochodzenie, w ramach których zostały sporządzone sporne dokumenty, ponieważ to właśnie istnienie takiego sporu sądowego lub takiego dochodzenia może uzasadnić zastosowanie wyjątków przewidzianych w art. 4 ust. 2 tiret drugie i trzecie rozporządzenia nr 1049/2001.
W związku z tym Komisja nie przekroczyła zakresu przysługującej jej kontroli określonego w art. 4 ust. 5 rozporządzenia nr 1049/2001. Zarzut pierwszy należy zatem oddalić.
W przedmiocie zarzutu trzeciego, dotyczącego naruszenia art. 4 ust. 2 tiret drugie i trzecie rozporządzenia nr 1049/2001
W ramach zarzutu trzeciego Republika Francuska utrzymuje, że Komisja błędnie stwierdziła, iż państwo to w celu sprzeciwienia się udzieleniu dostępu do spornych dokumentów nie może oprzeć się na wyjątku dotyczącym ochrony postępowania sądowego lub wyjątku dotyczącym ochrony celów dochodzenia.
A zatem należy ustalić, czy Komisja mogła stwierdzić, że podstawy sprzeciwu przedstawione przez Republikę Francuską na poparcie jej sprzeciwu wobec ujawnienia spornych dokumentów są prima facie nieuzasadnione.
W tym względzie zarzut trzeci dzieli się na dwie części: pierwsza część dotyczy naruszenia art. 4 ust. 2 tiret drugie rozporządzenia nr 1049/2001, a druga część dotyczy naruszenia art. 4 ust. 2 tiret trzecie tego rozporządzenia.
W przedmiocie części pierwszej, dotyczącej naruszenia art. 4 ust. 2 tiret drugie rozporządzenia nr 1049/2001
Republika Francuska, popierana przez Republikę Czeską, podnosi zasadniczo, że procedura przewidziana w dyrektywie 98/34 wykazuje, z uwagi na jej cel i przebieg, wiele podobieństw z etapem poprzedzającym wniesienie skargi w postępowaniu w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, oraz przypomina, że w przypadku utrzymującego się sporu pomiędzy Komisją a zainteresowanym państwem członkowskim procedura przewidziana w dyrektywie 98/34 może doprowadzić do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego.
Otóż w przypadku gdyby zostało wszczęte postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego dotyczące normy technicznej będącej przedmiotem procedury przewidzianej w dyrektywie 98/34, wezwanie do usunięcia uchybienia i uzasadniona opinia będą stanowić dokumenty procesowe niepodlegające udostępnieniu w szczególności w ramach ochrony czynności sądowych.
Komisja kwestionuje argumenty Republiki Francuskiej.
Zgodnie z brzmieniem art. 4 ust. 2 tiret drugie rozporządzenia nr 1049/2001 instytucje odmawiają dostępu do dokumentu, jeśli jego ujawnienie naruszyłoby ochronę postępowania sądowego lub opinii prawnej, chyba że za ujawnieniem przemawia nadrzędny interes publiczny.
Należy przypomnieć, iż orzeczono, że wyrażenie „postępowania sądowe” należy interpretować w ten sposób, że ujawnienie zawartości dokumentów sporządzonych wyłącznie na potrzeby konkretnego postępowania sądowego jest sprzeczne z ochroną interesu publicznego (zob. wyrok z dnia 3 października 2012 r., Jurašinović/Rada,
T‑63/10
,
EU:T:2012:516
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
Podobnie w ramach jednej ze spraw wytoczonych Komisji orzeczono, że pojęcie „dokumenty sporządzone wyłącznie na potrzeby konkretnego postępowania sądowego” należy rozumieć jako złożone pisma lub dokumenty oraz dokumenty wewnętrzne dotyczące przebiegu prowadzonej sprawy, korespondencję dotyczącą sprawy pomiędzy daną dyrekcją generalną a służbą prawną lub kancelarią adwokacką, przy czym to rozgraniczenie zakresu stosowania wyjątku w tamtej sprawie miało na celu zagwarantowanie, po pierwsze, ochrony wewnętrznych prac Komisji, a po drugie, poufności i poszanowania zasady tajemnicy adwokackiej (zob. wyrok z dnia 3 października 2012 r., Jurašinović/Rada,
T‑63/10
,
EU:T:2012:516
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
Tymczasem w niniejszej sprawie sporne dokumenty nie są pismami lub dokumentami złożonymi w ramach postępowania sądowego i ogólnie rzecz ujmując, nie zostały sporządzone na potrzeby konkretnego postępowania sądowego.
Odnośnie do argumentu Republiki Francuskiej, popieranej przez Republikę Czeską, że państwo członkowskie powinno uznać, iż przez pewien czas istnieje ryzyko skargi o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego dotyczącej tekstu przyjętego po przeprowadzeniu postępowania przewidzianego w dyrektywie 98/34, i to tym bardziej, że Komisja nie przyjęła formalnej decyzji o zakończeniu procedury, należy przypomnieć, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem ryzyko naruszenia chronionego interesu powinno dać się w rozsądny sposób przewidzieć, a nie być czysto hipotetyczne (zob. wyrok z dnia 3 lipca 2014 r., Rada/in ’t Veld,
C‑350/12 P
,
EU:C:2014:2039
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
W tym względzie, o ile Komisja może sama ocenić, gdy uzna, że państwo członkowskie uchybiło ciążącym na nim zobowiązaniom, czy stosowne jest wszczęcie postępowania przeciwko temu państwu, i wybrać chwilę wszczęcia przeciwko niemu postępowania w sprawie stwierdzenia uchybienia przez nie zobowiązaniom (zob. podobnie wyrok z dnia 14 listopada 2013 r., LPN i Finlandia/Komisja,
C‑514/11 P i C‑605/11 P
,
EU:C:2013:738
, pkt
), nie zmienia to faktu, że sporne dokumenty, a w szczególności odpowiedź rządu francuskiego z dnia 17 czerwca 2014 r. na szczegółowe opinie rządu austriackiego i Komisji, o których mowa w pkt 3 tiret piąte powyżej, nie doprowadziły w dniu przyjęcia zaskarżonej decyzji, to jest ponad dziewięć miesięcy po przyjęciu ustawy nr 2014‑779, do wysłania przez Komisję wezwania do usunięcia uchybienia na mocy art. 258 akapit pierwszy TFUE.
Z tego powodu, nawet gdyby – jak twierdzi Republika Francuska – Komisja miała zamiar wszcząć postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego przeciwko Republice Francuskiej i w tym celu powtórzyłaby informacje ze swojej szczegółowej opinii w wezwaniu do usunięcia uchybienia, a wręcz w ewentualnym piśmie procesowym złożonym w Trybunale, którego ujawnienie naruszyłoby ochronę postępowań sądowych (zob. podobnie wyrok z dnia 11 grudnia 2001 r., Petrie i in./Komisja,
T‑191/99
,
EU:T:2001:284
, pkt
,
), ryzyka wszczęcia etapu poprzedzającego wniesienie skargi w postępowaniu w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego przeciwko Republice Francuskiej w niniejszym przypadku nie dało się w rozsądny sposób przewidzieć, a zatem było ono czysto hipotetyczne.
W tym względzie w niniejszej sprawie znaczące jest, że władze francuskie wspomniały jedynie o „przyszłych” postępowaniach sądowych w ramach „ewentualnego” postępowania w sprawie stwierdzenia uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego. Oznacza to, że nawet w opinii władz francuskich uruchomienia takich postępowań nie dało się w rozsądny sposób przewidzieć oraz że władze francuskie chciały się zabezpieczyć, na wypadek gdyby Komisja zamierzała wszcząć takie postępowanie w sprawie stwierdzenia uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego.
Wreszcie, ponieważ sporne dokumenty rzeczywiście nie zostały sporządzone w ramach postępowania sądowego, ale w ramach procedury przewidzianej w dyrektywie 98/34, a ponadto wszczęcie etapu poprzedzającego wniesienie skargi w postępowaniu w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego przeciwko Republice Francuskiej nie dało się w rozsądny sposób przewidzieć i pozostawało czysto hipotetyczne, Komisja słusznie uznała, że odmowa udzielenia dostępu do spornych dokumentów przez władze francuskie, oparta na art. 4 ust. 2 tiret drugie rozporządzenia nr 1049/2001, nie wydaje się prima facie zasadna.
W konsekwencji należy oddalić część pierwszą zarzutu trzeciego.
W przedmiocie drugiej części zarzutu trzeciego, dotyczącej naruszenia art. 4 ust. 2 tiret trzecie rozporządzenia nr 1049/2001
Republika Francuska twierdzi, że Komisja powinna była uznać, iż w odniesieniu do dokumentów przedstawionych przez rząd francuski w ramach procedury przewidzianej w dyrektywie 98/34 miało zastosowanie ogólne domniemanie naruszenia celów dochodzenia i że w związku z tym instytucja ta mogła odmówić do nich dostępu. Względy, które skłoniły Trybunał do uznania, że istnieje ogólne domniemanie naruszenia celów dochodzenia w odniesieniu do etapu poprzedzającego wniesienie skargi w postępowaniu w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego (wyrok z dnia 14 listopada 2013 r., LPN i Finlandia/Komisja,
C‑514/11 P i C‑605/11 P
,
EU:C:2013:738
, pkt
), mają bowiem również zastosowanie do procedury przewidzianej w dyrektywie 98/34.
Komisja kwestionuje argumenty Republiki Francuskiej.
Zgodnie z brzmieniem art. 4 ust. 2 tiret trzecie rozporządzenia nr 1049/2001 instytucje odmawiają dostępu do dokumentu, jeśli ujawnienie go naruszyłoby ochronę celów kontroli, dochodzenia i audytu, chyba że za ujawnieniem tego dokumentu przemawia nadrzędny interes publiczny.
Po pierwsze, należy wskazać, że – zgodnie ze stwierdzeniem Republiki Francuskiej w odpowiedzi na środki organizacji postępowania – Komisja nie zaprzeczyła, iż procedura przewidziana w dyrektywie 98/34 mogłaby zostać uznana za czynności dochodzeniowe. W zaskarżonej decyzji Komisja stwierdziła bowiem, że wyjątek przewidziany w art. 4 ust. 2 tiret trzecie rozporządzenia nr 1049/2001 nie miał zastosowania, ponieważ i tak postępowanie zostało zakończone przed przyjęciem wspomnianej decyzji, a w związku z nią nie zostały przewidziane żadne dalsze działania.
Po drugie, wyjątek określony w tym przepisie nie obejmuje czynności dochodzeniowych jako takich, ale cel takich czynności (zob. podobnie wyroki: z dnia 6 lipca 2006 r., Franchet i Byk/Komisja,
T‑391/03 i T‑70/04
,
EU:T:2006:190
, pkt
,
; z dnia 14 lutego 2012 r., Niemcy/Komisja,
T‑59/09
,
EU:T:2012:75
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
Ponieważ w niniejszej sprawie procedura określona w dyrektywie 98/34 była zakończona w chwili przyjęcia zaskarżonej decyzji przez Komisję, ujawnienie dokumentów sporządzonych w ramach tej procedury nie może naruszać celu realizowanego przez tę procedurę.
W tym względzie należy odrzucić argument Republiki Francuskiej, popieranej w tym zakresie przez Republikę Czeską, zgodnie z którym sporne dokumenty nie powinny zostać ujawnione przez określony czas po zakończeniu czynności dochodzeniowych, to znaczy dopóki istnieje dające się w sposób rozsądny przewidzieć ryzyko, że państwo członkowskie i Komisja będą potrzebować wolnej przestrzeni do swobodnej dyskusji w celu rozwiązania sporu dotyczącego zgodności przepisu krajowego z prawem Unii.
Zgodnie z orzecznictwem art. 4 ust. 2 tiret trzecie rozporządzenia nr 1049/2001 należy bowiem interpretować w ten sposób, że przepis ten, służący ochronie „celów dochodzenia, kontroli i audytu”, ma zastosowanie tylko wtedy, gdy ujawnienie danych dokumentów może zagrażać ukończeniu tego dochodzenia, kontroli lub audytu (wyrok z dnia 6 lipca 2006 r., Franchet i Byk/Komisja,
T‑391/03 i T‑70/04
,
EU:T:2006:190
, pkt
).
Co prawda różne czynności dochodzenia lub kontroli mogą mieścić się w wyjątku dotyczącym ochrony dochodzenia, kontroli i audytu podczas trwania dochodzenia lub kontroli, nawet jeśli konkretne dochodzenie lub kontrola, w których sporządzony został raport, o udostępnienie którego złożony został wniosek, zostały zakończone (wyrok z dnia 6 lipca 2006 r., Franchet i Byk/Komisja,
T‑391/03 i T‑70/04
,
EU:T:2006:190
, pkt
i przytoczone tam orzecznictwo).
Jednakże przyjęcie, iż poszczególne dokumenty mające związek z kontrolą, dochodzeniem i audytem mieszczą się w wyjątku z art. 4 ust. 2 tiret trzecie rozporządzenia nr 1049/2001 tak długo, aż nie zostanie określone, jakie powinny być następstwa tych postępowań, prowadziłoby do uzależnienia dostępu do tych dokumentów od zdarzenia niepewnego, przyszłego i ewentualnie odległego, w zależności od sprawności i staranności różnych organów (wyrok z dnia 6 lipca 2006 r., Franchet i Byk/Komisja,
T‑391/03 i T‑70/04
,
EU:T:2006:190
, pkt
).
Takie rozwiązanie byłoby sprzeczne z celem, jakim jest zapewnienie publicznego dostępu do dokumentów pochodzących od instytucji w celu umożliwienia obywatelom sprawowania skuteczniejszej kontroli legalności wykonywania władzy publicznej (zob. podobnie wyrok z dnia 6 lipca 2006 r., Franchet i Byk/Komisja,
T‑391/03 i T‑70/04
,
EU:T:2006:190
, pkt
).
W niniejszym przypadku nie tylko procedura określona w dyrektywie 98/34 była zakończona, ale – jak przypomniano w pkt 78 powyżej – wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego nie dało się w sposób rozsądny przewidzieć i pozostawało ono czysto hipotetyczne. W związku z tym w celu odmówienia dostępu do spornych dokumentów nie można było powołać się na wyjątek określony w art. 4 ust. 2 tiret trzecie rozporządzenia nr 1049/2001.
A zatem Komisja słusznie uznała, że na pierwszy rzut oka uzasadnienie dotyczące ochrony celów dochodzenia jest bezzasadne.
W związku z powyższym należy oddalić drugą część zarzutu trzeciego i w konsekwencji zarzut trzeci w całości, bez konieczności rozstrzygania kwestii dopuszczalności podniesionej przez Komisję, według której zasadniczo wspomniany zarzut Republiki Francuskiej dotyczył zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wydanej w stosunku do wnioskodawcy, a nie naruszenia art. 4 ust. 5 rozporządzenia nr 1049/2001, definiującego jedyny prawnie uzasadniony przedmiot niniejszego sporu (zob. podobnie wyrok z dnia 26 lutego 2002 r., Rada/Boehringer,
C‑23/00 P
,
EU:C:2002:118
, pkt
).
Dlatego też skargę należy oddalić w całości.
W przedmiocie kosztów
Zgodnie z art. 134 § 1 regulaminu postępowania kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. Ponieważ Republika Francuska przegrała sprawę, zgodnie z żądaniami Komisji należy obciążyć ją kosztami postępowania, w tym kosztami związanymi z postępowaniem w przedmiocie zastosowania środka tymczasowego.
Ponadto art. 138 § 1 regulaminu postępowania przewiduje, że państwa członkowskie i instytucje, które przystąpiły do sprawy w charakterze interwenienta, pokrywają własne koszty. Republika Czeska pokrywa zatem własne koszty.

Z powyższych względów
SĄD (trzecia izba w składzie powiększonym)
orzeka, co następuje:

1)
Skarga zostaje oddalona.

2)
Republika Francuska zostaje obciążona kosztami postępowania, w tym kosztami związanymi z postępowaniem w przedmiocie środka tymczasowego.

3)
Republika Czeska pokrywa własne koszty.

Papasavvas
Labucka
Bieliūnas
Forrester
Iliopoulos
Wyrok ogłoszono na posiedzeniu jawnym w Luksemburgu w dniu 5 kwietnia 2017 r.
Podpisy
(
*1
)	Język postępowania: francuski.