CELEX: 62021CJ0479
Rinviju għal deċiżjoni preliminari
Proċedura b’urġenza għal deċiżjoni preliminari
Artikolu 50 TUE
Ftehim dwar il-ħruġ tar-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq mill-Unjoni Ewropea u mill-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika
Artikolu 217 TFUE
Ftehim dwar il-Kummerċ u l-Kooperazzjoni mar-Renju Unit
Protokoll (Nru 21) dwar il-pożizzjoni tar-Renju Unit u l-Irlanda fir-rigward tal-ispazju ta’ libertà, sigurtà u ġustizzja
Kooperazzjoni ġudizzjarja f’materji kriminali
Mandat ta’ arrest Ewropew
Deċiżjoni Qafas 2002/584/ĠAI
Żamma mill-Ftehim dwar il-Ħruġ, b’mod tranżitorju, tas-sistema tal-mandat ta’ arrest Ewropew fir-rigward tar-Renju Unit
Applikazzjoni għal mandat ta’ arrest Ewropew tad-dispożizzjonijiet dwar il-mekkaniżmu ta’ konsenja stabbilit mill-Ftehim dwar il-Kummerċ u l-Kooperazzjoni mar-Renju Unit
Sistemi vinkolanti għall-Irlanda

It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikolu 50 TUE, tal-Artikolu 217 TFUE, tal-Protokoll (Nru 21) dwar il-pożizzjoni tar-Renju Unit u l-Irlanda fir-rigward ta’ l-ispazju ta’ libertà, sigurtà u ġustizzja, anness mat-Trattati UE u FUE (iktar ’il quddiem il-“Protokoll (Nru 21)”), tal-Ftehim dwar il-ħruġ tar-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq mill-Unjoni Ewropea u mill-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika (
ĠU 2020, L 29, p. 7
, iktar ’il quddiem il-“Ftehim dwar il-Ħruġ”), kif ukoll tal-Ftehim dwar il-Kummerċ u l-Kooperazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika, minn naħa waħda, u r-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq, min-naħa l-oħra (
ĠU 2021, L 149, p. 10
, iktar ’il quddiem, il-“FKK”).
Din it-talba tressqet fil-kuntest tal-eżekuzzjoni, fl-Irlanda, ta’ żewġ mandati ta’ arrest Ewropej maħruġa mill-awtoritajiet ġudizzjarji tar-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq, rispettivament, kontra SD għall-finijiet tal-eżekuzzjoni ta’ sanzjoni kriminali u kontra SN għall-finijiet ta’ proċeduri kriminali.
Il-kuntest ġuridiku
Id-dritt tal-Unjoni
It-Trattati
Skont l-Artikolu 50 TUE:
“1.   Kull Stat Membru jista’ jiddeċiedi, skond il-ħtiġijiet kostituzzjonali tiegħu, li joħroġ mill-Unjoni.
2.   L-Istat Membru li jiddeċiedi li joħroġ għandu jinnotifika lill-Kunsill Ewropew bl-intenzjoni tiegħu. Fid-dawl tal-linji gwida provduti mill-Kunsill Ewropew, l-Unjoni għandha tinnegozja u tikkonkludi ma’ dak l-Istat ftehim li jistabbilixxi l-arranġamenti għall-ħruġ tiegħu, filwaqt li jittieħed kont tal-qafas tar-relazzjonijiet futuri tiegħu ma’ l-Unjoni Ewropea. Dan il-ftehim għandu jkun innegozjat skond l-Artikolu 218(3) [TFUE]. Dan għandu jiġi konkluż f’isem l-Unjoni mill-Kunsill, li jaġixxi b’maġġoranza kwalifikata, wara l-approvazzjoni tal-Parlament Ewropew.
3.   It-Trattati għandhom jieqfu milli japplikaw għall-Istat in kwistjoni mid-data tad-dħul fis-seħħ tal-ftehim dwar il-ħruġ jew, fin-nuqqas ta’ dan, sentejn wara n-notifika prevista fil-paragrafu 2, sakemm il-Kunsill Ewropew, bi ftehim ma’ l-Istat Membru in kwistjoni, ma jiddeċidix b’mod unanimu li jestendi dan il-perijodu.
4.   Għall-finijiet tal-paragrafi 2 u 3, il-membru tal-Kunsill Ewropew jew tal-Kunsill li jirrappreżenta l-Istat Membru li jkun qiegħed joħroġ m’għandux jipparteċipa fid-diskussjonijiet tal-Kunsill jew tal-Kunsill Ewropew jew f’deċiżjonijiet li jkunu jikkonċernawh.
Il-maġġoranza kwalifikata għandha tkun definita skond l-Artikolu 238(3)(b) [TFUE].
5.   Jekk l-Istat li jkun ħareġ mill-Unjoni jitlob li jaderixxi mill-ġdid, it-talba tiegħu għandha tkun suġġetta għall-proċedura prevista fl-Artikolu 49.”
L-Artikolu 82 TFUE, li jagħmel parti mit-Titolu V, dwar l-“[i]spazju ta’ libertà, sigurtà u ġustizzja” (iktar ’il quddiem l-“AFSJ”), tat-Tielet Parti ta’ dan it-trattat, jipprovdi, fil-paragrafu 1 tiegħu:
“Il-koperazzjoni ġudizzjarja f’materji kriminali fl-Unjoni għandha tkun ibbażata fuq il-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku ta’ sentenzi u deċiżjonijiet ġudizzjarji u għandha tinkludi l-approssimazzjoni tal-liġijiet u r-regolamenti ta’ l-Istati Membri fl-oqsma previsti fil-paragrafu 2 u fl-Artikolu 83.
Il-Parlament Ewropew u l-Kunsill, li jaġixxu skond il-proċedura leġislattiva ordinarja, għandhom jadottaw il-miżuri li:
[…]
d)
jiffaċilitaw il-koperazzjoni bejn l-awtoritajiet ġudizzjarji jew ekwivalenti ta’ l-Istati Membri fir-rigward ta’ proċedimenti f’materji kriminali u l-infurzar tad-deċiżjonijiet.”
Taħt it-Titolu V, dwar il-“[f]tehim internazzjonali”, tal-ħames parti tal-imsemmi trattat, li hija stess tirrigwarda l-azzjoni esterna tal-Unjoni, l-Artikolu 217 TFUE huwa fformulat kif ġej:
“L-Unjoni tista’ tikkonkludi ma’ pajjiż terz wieħed jew iktar jew organizzazzjonijiet internazzjonali ftehim li jistabbilixxu assoċjazzjoni li ġġib magħha drittijiet u obbligi reċiproċi, azzjonijiet komuni u proċeduri speċjali.”
Il-Protokoll (Nru 21)
Skont l-Artikolu 1 tal-Protokoll (Nru 21):
“Suġġett għall-Artikolu 3, ir-Renju Unit u l-Irlanda m’għandomx jieħdu parti fl-adozzjoni mill-Kunsill tal-miżuri proposti skond it-Titolu V tat-Tielet Parti, tat-[TFUE]. L-unanimità tal-membri tal-Kunsill, bl-eċċezzjoni tar-rappreżentanti tal-gvernijiet tar-Renju Unit u l-Irlanda, għandhom ikunu meħtieġa għal deċiżjonijiet tal-Kunsill li jkunu jeħtieġu li jiġu adottati unanimament.
Għall-finijiet ta’ l-Artikolu preżenti, il-maġġoranza kwalifikata għandha tkun definita skond l-Artikolu 238(3) [TFUE].”
L-Artikolu 2 ta’ dan il-protokoll jipprevedi:
“B’konsegwenza ta’ l-Artikolu 1 u suġġett għall-Artikoli 3, 4 u 6, l-ebda waħda mid-dispożizzjonijiet tat-Titolu V tat-Tielet Parti tat-Trattat [FUE], l-ebda miżura adottata skond dak it-Titolu, l-ebda dispożizzjoni ta’ ftehim internazzjonali konklużi mill-Unjoni skond dak it-Titolu, u l-ebda deċiżjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja ta’ l-Unjoni Ewropea li tinterpreta xi dispożizzjoni jew miżuri bħal dawn m’għandhom ikunu jorbtu lir-Renju Unit u lill-Irlanda jew japplikaw għalihom; u l-ebda waħda minn dawn id-dispożizzjonijiet, miżuri jew deċiżjonijiet m’għandha b’xi mod taffettwa l-kompetenza, id-drittijiet u l-obbligi ta’ dawk l-Istati; u l-ebda waħda minn dawk id-dispożizzjonijiet, miżuri jew deċiżjonijiet m’għandha b’ xi mod taffettwa la l-acquis communautaire, u lanqas dak ta’ l-Unjoni u lanqas tifforma parti mil-liġijiet ta’ l-Unjoni kif dawn japplikaw għar-Renju Unit jew l-Irlanda.”
L-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 3(1) tal-imsemmi protokoll huwa fformulat kif ġej:
“Ir-Renju Unit jew l-Irlanda jistgħu jinnotifikaw lill-President tal-Kunsill bil-miktub, fi żmien tlett xhur wara li proposta jew inizjattiva tkun ġiet ippreżentata lill-Kunsill skond it-Titolu V tat-Tielet Parti, tat-Trattat [FUE], li huma jkunu jixtiequ li jieħdu parti fl-adozzjoni u l-applikazzjoni ta’ xi uħud minn dawk il-miżuri proposti, meta allura dak l-Istat ikun intitolat li jagħmel hekk.”
L-Artikolu 4a tal-istess protokoll jiddisponi:
“1.   Id-dispożizzjonijiet ta’ dan il-Protokoll japplikaw għar-Renju Unit u l-Irlanda anke għal miżuri proposti jew adottati skond it-Titolu V tat-Tielet Parti tat-Trattat [FUE] li jemendaw miżura eżistenti li biha jkunu marbuta.
2.   Madankollu, f’każijiet fejn il-Kunsill, li jaġixxi fuq proposta mill-Kummissjoni, jiddetermina li n-nuqqas ta’ parteċipazzjoni tar-Renju Unit jew ta’ l-Irlanda fil-verżjoni emendata ta’ miżura eżistenti tagħmel mod li l-applikazzjoni ta’ dik il-miżura tkun inpratikabbli għal Stati Membri oħra jew għall-Unjoni, huwa jista’ jħeġġiġhom jagħmlu notifika skond l-Artikolu 3 jew 4. Għall-finijiet ta’ l-Artikolu 3, perijodu ulterjuri ta’ xahrejn jibda jgħodd mid-data ta’ tali determinazzjoni mill-Kunsill.
[…]”
L-Artikolu 6 tal-Protokoll (Nru 21) jistabbilixxi:
“Meta, fil-każijiet imsemmija f’dan il-Protokoll, ir-Renju Unit jew l-Irlanda ikunu marbuta b’xi miżura adottata mill-Kunsill skond it-Titolu V tat-Tielet Parti, tat-Trattat [FUE], id-dispożizzjonijiet pertinenti tat-Trattati, għandhom japplikaw għal dak l-Istat f’dak li jirrigwarda dik il-miżura.”
Il-Ftehim dwar il-Ħruġ
L-Artikolu 62 tal-Ftehim dwar il-Ħruġ jaqa’ taħt it-Tielet Parti tiegħu, li tinkludi d-“[d]ispożizzjonijiet dwar separazzjoni”, u huwa intitolat “Proċedimenti kurrenti ta’ kooperazzjoni ġudizzjarja f’materji kriminali”. Dan l-artikolu jiddisponi, fil-paragrafu 1 tiegħu:
“Fir-Renju Unit, kif ukoll fl-Istati Membri f’sitwazzjonijiet li jinvolvu lir-Renju Unit, għandhom japplikaw l-atti li ġejjin kif ġej:
[…]
(b)
Id-Deċiżjoni Kwadru tal-Kunsill 2002/584/ĠAI [tat‑13 ta’ Ġunju 2002 fuq il-mandat ta’ arrest Ewropew u l-proċeduri ta’ ċediment bejn l-Istati Membri (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 19, Vol. 6, p. 34, rettifika fil-
ĠU 2009, L 17, p. 45
)] għandha tapplika fir-rigward tal-mandati ta’ arrest Ewropej meta l-persuna rikjesta tkun ġiet arrestata qabel tmiem il-perjodu ta’ tranżizzjoni għall-finijiet tal-eżekuzzjoni ta’ mandat ta’ arrest Ewropew, irrispettivament mid-deċiżjoni tal-awtorità ġudizzjarja ta’ eżekuzzjoni dwar jekk il-persuna rikjesta għandhiex tibqa’ detenuta jew għandhiex tingħata l-libertà provviżorja;
[…]”
Skont l-Artikolu 126 ta’ dan il-ftehim, li jinsab fir-raba’ parti tiegħu, dwar it-“[t]ranżizzjoni”, u li huwa intitolat “Perjodu ta’ tranżizzjoni”:
“Għandu jkun hemm perjodu ta’ tranżizzjoni jew ta’ implimentazzjoni, li għandu jibda mid-data tad-dħul fis-seħħ ta’ dan il-Ftehim u jintemm fil‑31 ta’ Diċembru 2020.”
L-Artikolu 127 tal-imsemmi ftehim, intitolat “Ambitu tat-tranżizzjoni” u li jinsab fir-raba’ parti ta’ dan il-ftehim, jipprovdi:
“1.   Sakemm ma jkunx stipulat mod ieħor f’dan il-Ftehim, id-dritt tal-Unjoni għandu jkun applikabbli għar-Renju Unit u fir-Renju Unit matul il-perjodu ta’ tranżizzjoni.
[…]
6.   Sakemm ma jkunx stipulat mod ieħor f’dan il-Ftehim, matul il-perjodu ta’ tranżizzjoni, kwalunkwe referenza għall-Istati Membri fid-dritt applikabbli tal-Unjoni skont il-paragrafu 1, inkluż kif implimentat u applikat mill-Istati Membri, għandha tinftiehem li tinkludi lir-Renju Unit.
[…]”
L-Artikolu 185 tal-istess ftehim, li jinsab fis-sitt parti tiegħu, li tinkludi d-“[d]ispożizzjonijiet istituzzjonali u finali”, u huwa intitolat “Dħul fis-seħħ u applikazzjoni”, jipprevedi, fir-raba’ paragrafu tiegħu:
“It-Tieni u t-Tielet Partijiet, bl-eċċezzjoni tal-Artikolu 19, l-Artikolu 34(1), l-Artikolu 44, u l-Artikolu 96(1), kif ukoll it-Titolu I tas-Sitt Parti u l-Artikoli minn 169 sa 181, għandhom japplikaw minn tmiem il-perjodu ta’ tranżizzjoni.”
Il-FKK
Il-premessa 23 tal-FKK hija fformulata kif ġej:
“Filwaqt li JIKKUNSIDRAW li l-kooperazzjoni bejn ir-Renju Unit u l-Unjoni relatata mal-prevenzjoni, l-investigazzjoni, is-sejbien jew il-prosekuzzjoni ta’ reati kriminali u l-eżekuzzjoni ta’ pieni kriminali, inkluż is-salvagwardja kontra theddid għas-sigurtà pubblika u l-prevenzjoni tagħhom, se tippermetti t-tisħiħ tas-sigurtà tar-Renju Unit u tal-Unjoni”.
L-Artikolu 1 ta’ dan il-ftehim, intitolat “Skop”, jiddisponi:
“Dan il-Ftehim jistabbilixxi l-bażi għal relazzjoni wiesgħa bejn il-Partijiet, f’ambjent ta’ prosperità u viċinanza tajba kkaratterizzat minn relazzjonijiet mill-qrib u paċifiċi bbażati fuq il-kooperazzjoni, li jirrispettaw l-awtonomija u s-sovranità tal-Partijiet.”
L-Artikolu 2 tal-imsemmi ftehim, intitolat “Ftehimiet supplimentari”, jipprevedi:
“1.   Jekk l-Unjoni u r-Renju Unit jikkonkludu ftehimiet bilaterali oħra bejniethom, dawn il-ftehimiet għandhom jikkostitwixxu ftehimiet supplimentari għal dan il-Ftehim sakemm ma jkunx previst mod ieħor f’dawk il-ftehimiet. Dawn il-ftehimiet supplimentari għandhom ikunu parti integrali mir-relazzjonijiet bilaterali kumplessivi kif regolati minn dan il-Ftehim u għandhom jiffurmaw parti mill-qafas ġenerali.
2.   Il-paragrafu 1 japplika wkoll għal:
(a)
ftehimiet bejn l-Unjoni u l-Istati Membri tagħha, minn naħa waħda, u r-Renju Unit, min-naħa l-oħra; u
(b)
ftehimiet bejn il-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika, minn naħa waħda, u r-Renju Unit, min-naħa l-oħra.”
L-Artikolu 6 tal-FKK, intitolat “Definizzjonijiet”, jipprevedi, fil-paragrafu 1(g) tiegħu, li l-“perjodu ta’ tranżizzjoni”, għall-finijiet tal-applikazzjoni ta’ dan il-ftehim, għandu jinftiehem bħala li jkopri l-perijodu ta’ tranżizzjoni previst fl-Artikolu 126 tal-Ftehim dwar il-Ħruġ.
It-Tielet Parti tal-FKK, intitolata “Infurzar tal-liġi u kooperazzjoni ġudizzjarja f’materji kriminali”, tinkludi, b’mod partikolari, it-Titolu VII, li huwa stess huwa intitolat “Ċessjoni”, li fih jinsabu l-Artikoli 596 sa 632 ta’ dan il-ftehim.
L-Artikolu 596 tal-imsemmi ftehim, intitolat “Objettiv”, jiddisponi:
“L-għan ta’ dan it-Titolu huwa li jiżgura li s-sistema ta’ estradizzjoni bejn l-Istati Membri, minn naħa waħda, u r-Renju Unit, min-naħa l-oħra, tkun ibbażata fuq mekkaniżmu ta’ konsenja skont mandat ta’ arrest f’konformità mat-termini ta’ dan it-Titolu.”
L-Artikolu 632 tal-istess ftehim, intitolat “Applikazzjoni għal mandati ta’ arrest Ewropew eżistenti”, jipprevedi:
“Dan it-Titolu għandu japplika fir-rigward ta’ mandati ta’ arrest Ewropej maħruġa skont id-Deċiżjoni Kwadru [2002/584] minn Stat qabel tmiem il-perjodu ta’ tranżizzjoni fejn il-persuna rikjesta ma tkunx ġiet arrestata għall-fini tal-eżekuzzjoni tagħha qabel tmiem il-perjodu ta’ tranżizzjoni.”
Id-dritt Irlandiż
Il-European Arrest Warrant Act 2003 (il-Liġi tal‑2003 dwar il-Mandat ta’ Arrest Ewropew) ittrasponiet id-Deċiżjoni Qafas 2002/584 fl-ordinament ġuridiku Irlandiż. L-Artikolu 3 ta’ din il-liġi jippermetti lill-Ministru għall-Affarijiet Barranin jinnomina, permezz ta’ digriet, għall-finijiet tal-imsemmija liġi, Stat Membru rilevanti li, bis-saħħa tad-dritt nazzjonali tiegħu, ta effett lill-imsemmija deċiżjoni qafas. Il-European Arrest Warrant Act, 2003 (Designated Member States) Order 2004 (id-Digriet tal‑2004 dwar il-Mandat ta’ Arrest Ewropew (Stati Membri Nnominati)) innomina lir-Renju Unit għall-finijiet tal-Artikolu 3 tal-Liġi tal‑2003 dwar il-Mandat ta’ Arrest Ewropew.
Bis-saħħa tal-European Arrest Warrant (Application to Third Countries amendement) and Extradition (Amendment) Act 2012 (il-Liġi tal‑2012 dwar il-Mandat ta’ Arrest Ewropew (emenda f’dak li jikkonċerna l-applikazzjoni għall-pajjiżi terzi) u l-konsenja (emenda)), il-Ministru għall-Affarijiet Barranin jista’ jordna l-applikazzjoni tal-Liġi tal‑2003 dwar il-Mandat ta’ Arrest Ewropew għal pajjiż terz, sakemm, kif jippreċiża l-Artikolu 2(3) tagħha, jeżisti ftehim fis-seħħ bejn l-imsemmi pajjiż terz u l-Unjoni għall-konsenja ta’ persuni mfittxija għall-finijiet ta’ prosekuzzjonijiet jew ta’ sanzjonijiet.
Għall-finijiet ta’ implimentazzjoni, f’dak li jirrigwarda l-mandati ta’ arrest Ewropej maħruġa minn awtorità ġudizzjarja tar-Renju Unit, tad-dispożizzjonijiet tal-Ftehim dwar il-Ħruġ dwar iż-żamma tal-applikazzjoni tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584 matul il-perijodu ta’ tranżizzjoni, minn naħa, u tad-dispożizzjoni tal-FKK li tipprevedi l-applikazzjoni tal-mekkaniżmu ta’ konsenja stabbilit mit-Titolu VII tat-Tielet Parti ta’ dan il-ftehim tal-aħħar għal ċerti mandati ta’ arrest Ewropej maħruġa qabel l-iskadenza ta’ dan il-perijodu tranżitorju, min-naħa l-oħra, l-Irlanda adottat suċċessivament:
–
il-European Arrest Warrant Act, 2003 (Designated Member State) (Amendment) Order 2020) (id-Digriet tal‑2020 li Jemenda l-Liġi tal‑2003 dwar il-Mandat ta’ Arrest Ewropew (Stat Membru Nnominat)) u l-Withdrawal of the United Kingdom from the European Union (Consequential Provisions) Act, 2019 (il-Liġi tal‑2019 dwar il-Ħruġ tar-Renju Unit mill-Unjoni Ewropea (Dispożizzjonijiet Konsekuttivi)), dwar il-mandati ta’ arrest Ewropej maħruġa qabel l-iskadenza tal-perijodu ta’ tranżizzjoni u li jikkonċernaw persuni arrestati qabel l-iskadenza ta’ dan il-perijodu,
–
il-European Arrest Warrant (Application to Third Countries) (United Kingdom) Order 2020) (id-Digriet tal‑2020 dwar il-Mandat ta’ Arrest Ewropew (Applikazzjoni għall-Pajjiżi Terzi) (ir-Renju Unit)), dwar il-mandati ta’ arrest Ewropej maħruġa qabel l-iskadenza tal-perijodu ta’ tranżizzjoni u li jikkonċernaw persuni li għadhom ma ġewx arrestati fl-iskadenza tal-imsemmi perijodu.
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
Fid‑9 ta’ Settembru 2020, SD ġie arrestat fl-Irlanda bis-saħħa ta’ mandat ta’ arrest Ewropew maħruġ mill-awtoritajiet ġudizzjarji tar-Renju Unit fl‑20 ta’ Marzu 2020, sabiex tiġi eżegwita piena ta’ priġunerija ta’ tmien snin. Fir-rigward ta’ SN, dan ġie arrestat fl-Irlanda fil‑25 ta’ Frar 2021 bis-saħħa ta’ mandat ta’ arrest Ewropew maħruġ mill-istess awtoritajiet fil‑5 ta’ Ottubru 2020, bl-għan li jinbdew proċeduri kriminali. Il-persuni kkonċernati tqiegħdu taħt arrest preventiv fl-Irlanda sakemm tingħata d-deċiżjoni dwar il-konsenja tagħhom lill-awtoritajiet tar-Renju Unit u attwalment jinsabu taħt arrest.
Fis‑16 ta’ Frar 2021 u fil‑5 ta’ Marzu 2021, SD u SN, rispettivament, adixxew lill-High Court (il-Qorti Għolja, l-Irlanda) b’talba għal inkjesta, intiża sabiex tiġi kkontestata, essenzjalment, il-legalità tat-tqegħid tagħhom taħt arrest, billi sostnew li l-Irlanda ma setgħetx tapplika iżjed is-sistema ta’ mandat ta’ arrest Ewropew fir-rigward tar-Renju Unit. Wara li kkonstatat li l-arrest tal-persuni kkonċernati kien regolari, din il-qorti rrifjutat li tordna l-ħelsien tagħhom. Għalhekk, il-partijiet ikkonċernati adixxew lill-qorti tar-rinviju b’żewġ appelli differenti.
Skont l-imsemmija qorti, il-Liġi tal‑2003 dwar il-Mandat ta’ Arrest Ewropew, li tittrasponi, fid-dritt Irlandiż, id-Deċiżjoni Qafas 2002/584, hija intiża li tapplika fir-rigward ta’ pajjiż terz sakemm ikun hemm ftehim fis-seħħ bejn l-imsemmi pajjiż terz u l-Unjoni għall-konsenja ta’ persuni mfittxija għall-finijiet ta’ prosekuzzjonijiet jew ta’ sanzjonijiet. Madankollu, sabiex tiġi applikata din il-leġiżlazzjoni, il-ftehim inkwistjoni għandu jkollu natura vinkolanti għall-Irlanda.
Għalhekk, fl-ipoteżi fejn id-dispożizzjonijiet tal-Ftehim dwar il-Ħruġ u tal-FKK dwar is-sistema tal-mandat ta’ arrest Ewropew ma jkunux vinkolanti għall-Irlanda, il-miżuri nazzjonali li jipprevedu ż-żamma tal-imsemmija sistema fir-rigward tar-Renju Unit ikunu invalidi u, konsegwentement, iż-żamma taħt arrest tal-persuni kkonċernati tkun illegali. Għaldaqstant, il-legalità taż-żamma ta’ dawn tal-aħħar tiddependi mill-kwistjoni dwar jekk il-Ftehim dwar il-Ħruġ u l-FKK jorbtux validament lill-Irlanda, li jista’ ma jkunx il-każ peress li dawn jinkludu miżuri li jaqgħu taħt l-AFSJ, li minnu l-Irlanda hija eżentata bis-saħħa tal-Protokoll (Nru 21).
Skont SN u SD, la l-Artikolu 50 TUE u lanqas l-Artikolu 217 TFUE, li jikkostitwixxu l-bażi legali, rispettivament, tal-Ftehim dwar il-Ħruġ u tal-FKK, ma jistgħu jiġġustifikaw l-inklużjoni, f’dawn il-ftehimiet, ta’ miżuri li jaqgħu taħt l-AFSJ. Għal kull wieħed minn dawn il-ftehimiet, kien hemm bżonn li wieħed jirrikorri wkoll għall-punt (d) tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 82(1) TFUE, peress li ż-żieda ta’ din l-aħħar dispożizzjoni fil-bażi legali tal-imsemmija ftehimiet jagħtu lok għall-applikazzjoni tal-Protokoll (Nru 21).
Madankollu l-qorti tar-rinviju tirrileva li l-Irlanda intrabtet bid-Deċiżjoni Qafas 2002/584 fi żmien meta r-Renju Unit kien jagħmel parti integrali mis-sistema stabbilita minnha. B’hekk, id-dispożizzjonijiet rispettivi tal-Ftehim dwar il-Ħruġ u tal-FKK ma jimponux obbligi ġodda fir-rigward tal-Irlanda, iżda pjuttost jipprevedu l-kontinwazzjoni tal-applikazzjoni ta’ obbligi eżistenti. Barra minn hekk, iż-żewġ ftehimiet jorbtu lir-Renju Unit u lill-Unjoni skont id-dritt internazzjonali.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, is-Supreme Court (il-Qorti Suprema, l-Irlanda) iddeċidiet li tissospendi l-proċedura quddiemha u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin:
“Billi l-Irlanda għandha l-benefiċċju taż-żamma tas-sovranità [fl-ASFJ] bla ħsara għad-dritt tal-Irlanda li tipparteċipa f’miżuri adottati mill-Unjoni f’dak il-qasam skont it-Titolu V tat-Tielet Parti tat-TFUE;
billi l-bażi legali sostantiva dikjarata tal-Ftehim dwar il-Ħruġ (u tad-Deċiżjoni għall-konklużjoni tal-istess) huwa l-Artikolu 50 TUE;
billi l-bażi legali sostantiva dikjarata tal-[FKK] (u d-Deċiżjoni għall-konklużjoni tal-istess) huwa l-Artikolu 217 TFUE, u
billi jsegwi li ma kinitx tqieset il-ħtieġa ta’ jew il-permess għall-parteċipazzjoni mill-Irlanda u, għalhekk, tali parteċipazzjoni ma kinitx eżerċitata:
1)
Id-dispożizzjonijiet tal-Ftehim dwar il-Ħruġ, li jipprevedu ż-żamma tas-sistema tal-[Mandat ta’ Arrest Ewropew (MAE)] fir-rigward tar-Renju Unit, matul il-perijodu ta’ tranżizzjoni previst f’dan il-ftehim, jistgħu jitqiesu li huma vinkolanti għall-Irlanda b’teħid inkunsiderazzjoni tal-kontenut sinjifikattiv tiegħu fil-qasam tal-AFSJ; u
2)
Id-dispożizzjonijiet tal-Ftehim dwar il-Kummerċ u l-Kooperazzjoni li jipprevedu ż-żamma tas-sistema tal-[Mandat ta’ Arrest Ewropew (MAE)] fir-rigward tar-Renju Unit wara l-perijodu rilevanti ta’ tranżizzjoni, jistgħu jitqiesu li huma vinkolanti għall-Irlanda b’teħid inkunsiderazzjoni tal-kontenut sinjifikattiv tiegħu fil-qasam tal-AFSJ?”
Fuq il-proċedura b’urġenza
Il-qorti tar-rinviju talbet l-applikazzjoni tal-proċedura b’urġenza għal deċiżjoni preliminari, prevista fl-Artikolu 107 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja u, sussidjarjament, l-applikazzjoni tal-proċedura mħaffa, prevista fl-Artikolu 105 tal-imsemmija regoli. Insostenn tat-talba tagħha, hija invokat b’mod partikolari l-fatt li SN u SD huma attwalment imċaħħda mil-libertà tagħhom sakemm tingħata d-deċiżjoni dwar il-konsenja rispettiva tagħhom lill-awtoritajiet tar-Renju Unit.
Għandu jiġi rrilevat, fl-ewwel lok, li dan ir-rinviju għal deċiżjoni preliminari jirrigwarda, essenzjalment, il-punt dwar jekk għandhomx jiġu eżegwiti mill-Irlanda mandati ta’ arrest Ewropej maħruġa bis-saħħa tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584, li jaqgħu fl-oqsma msemmija fit-Titolu V tat-Tielet Parti tat-Trattat FUE, dwar l-AFSJ. Konsegwentement, dan ir-rinviju jista’ jiġi ssuġġettat għall-proċedura b’urġenza għal deċiżjoni preliminari.
Fit-tieni lok, skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, għandu jittieħed inkunsiderazzjoni l-fatt li l-persuna kkonċernata mill-kawża inkwistjoni tinsab attwalment imċaħħda mil-libertà tagħha u li ż-żamma tagħha taħt arrest tiddependi mis-soluzzjoni tat-tilwima fil-kawża prinċipali (sentenzi tas‑17 ta’ Diċembru 2020, Openbaar Ministerie (Indipendenza tal-awtorità ġudizzjarja emittenti),
C‑354/20 PPU u C‑412/20 PPU
,
EU:C:2020:1033
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata, kif ukoll tas‑26 ta’ Ottubru 2021, Openbaar Ministerie (Dritt għal smigħ mill-awtorità ġudizzjarja ta’ eżekuzzjoni),
C‑428/21 PPU u C‑429/21 PPU
,
EU:C:2021:876
, punt
).
Issa, mid-deċiżjoni tar-rinviju jirriżulta li SN u SD jinsabu attwalment taħt arrest. Barra minn hekk, fid-dawl tal-ispjegazzjonijiet ipprovduti mill-qorti tar-rinviju miġbura fil-qosor fil-punt 28 ta’ din is-sentenza, iż-żamma tagħhom taħt arrest fl-Irlanda tiddependi mid-deċiżjoni li l-Qorti tal-Ġustizzja ser tagħti f’din il-kawża, sa fejn, skont ir-risposta mogħtija minnha, SN u SD ikunu jistgħu jinħelsu jew jiġu kkonsenjati lill-awtoritajiet tar-Renju Unit.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, fis‑17 ta’ Awwissu 2021, l-Ewwel Awla tal-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet, fuq proposta tal-Imħallef Relatur u wara li nstemgħet l-Avukata Ġenerali, li tilqa’ t-talba tal-qorti tar-rinviju sabiex dan ir-rinviju għal deċiżjoni preliminari jiġi ssuġġettat għall-proċedura b’urġenza għal deċiżjoni preliminari.
Barra minn hekk, ġie deċiż li l-kawża tintbagħat lura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja sabiex tiġi assenjata lill-Awla Manja.
Fuq id-domandi preliminari
Permezz tad-domandi tagħha, li għandhom jiġu eżaminati flimkien, il-qorti tar-rinviju tixtieq tkun taf, essenzjalment, jekk humiex vinkolanti għall-Irlanda, minn naħa, id-dispożizzjonijiet tal-Ftehim dwar il-Ħruġ li jipprevedu ż-żamma tas-sistema tal-mandat ta’ arrest Ewropew fir-rigward tar-Renju Unit matul il-perijodu ta’ tranżizzjoni, u, min-naħa l-oħra, id-dispożizzjoni tal-FKK li tipprevedi l-applikazzjoni tas-sistema ta’ konsenja stabbilita mit-Titolu VII tat-Tielet Parti ta’ dan l-aħħar ftehim għal mandati ta’ arrest Ewropej maħruġa qabel l-iskadenza ta’ dan il-perijodu ta’ tranżizzjoni u li jikkonċernaw persuni li għadhom ma ġewx arrestati għall-finijiet tal-eżekuzzjoni ta’ tali mandati qabel it-tmiem tal-imsemmi perijodu.
Preliminarjament, għandu jiġi rrilevat li l-qorti tar-rinviju ma tidentifikax id-dispożizzjonijiet speċifiċi ta’ dawn il-ftehimiet li permezz tagħhom għandhom jiġu eżegwiti l-mandati ta’ arrest Ewropej inkwistjoni fil-kawża prinċipali. Madankollu, dan il-fatt ma jipprekludix lill-Qorti tal-Ġustizzja milli tipprovdilha l-elementi kollha ta’ interpretazzjoni li jistgħu jkunu utli għad-deċiżjoni tal-kawża li għandha quddiemha, irrispettivament minn jekk hija rreferietx għalihom jew le meta għamlet id-domandi tagħha. F’dan ir-rigward, hija l-Qorti tal-Ġustizzja li għandha tislet, mill-elementi kollha pprovduti mill-qorti nazzjonali, u b’mod partikolari mill-motivazzjoni tad-deċiżjoni tar-rinviju, il-punti ta’ dritt tal-Unjoni li jeħtieġu interpretazzjoni fid-dawl tas-suġġett tat-tilwima (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tas‑7 ta’ Marzu 2017, X u X,
C‑638/16 PPU
,
EU:C:2017:173
, punt
, kif ukoll tas‑17 ta’ Ġunju 2021, Simonsen & Weel,
C‑23/20
,
EU:C:2021:490
, punt
).
F’dan il-każ, mill-proċess li għandha quddiemha l-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li d-domandi magħmula jirrigwardaw, minn naħa, l-Artikolu 62(1)(b) tal-Ftehim dwar il-Ħruġ, moqri flimkien mar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 185 tiegħu, kif ukoll, min-naħa l-oħra, l-Artikolu 632 tal-FKK.
Fil-fatt, l-Artikolu 62(1)(b) u r-raba’ paragrafu tal-Artikolu 185 tal-Ftehim dwar il-Ħruġ jipprevedu ż-żamma tal-obbligu li jiġu eżegwiti, wara tmiem il-perijodu ta’ tranżizzjoni, il-mandati ta’ arrest Ewropej maħruġa konformement mad-Deċiżjoni Qafas 2002/584 meta l-persuna mfittxija tkun ġiet arrestata qabel tmiem dan il-perijodu, stabbilit, mill-Artikolu 126 ta’ dan il-ftehim, għall‑31 ta’ Diċembru 2020.
Fir-rigward tal-Artikolu 632 tal-FKK, dan jissuġġetta l-eżekuzzjoni tal-mandati ta’ arrest Ewropej maħruġa konformement ma’ din id-deċiżjoni qafas qabel tmiem il-perijodu ta’ tranżizzjoni għas-sistema ta’ konsenja prevista mit-Titolu VII tat-Tielet Parti ta’ dan il-ftehim meta l-persuna mfittxija ma tkunx ġiet arrestata għall-finijiet tal-eżekuzzjoni tal-mandat ta’ arrest Ewropew qabel tmiem l-istess perijodu.
Għalhekk, b’mod iktar speċifiku, fir-rigward, minn naħa, tal-Artikolu 62(1)(b) tal-Ftehim dwar il-Ħruġ, moqri flimkien mar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 185 tiegħu, u, min-naħa l-oħra, tal-Artikolu 632 tal-FKK, għandu jiġi vverifikat jekk l-inklużjoni tagħhom rispettivament fiż-żewġ ftehimiet korrispondenti kellhiex tagħti lok għall-applikabbiltà tal-Protokoll (Nru 21), li b’hekk jimplika inapplikabbiltà tal-prinċipju ta’ dawn l-istess dispożizzjonijiet għall-Irlanda bla ħsara għall-possibbiltà offruta mill-imsemmi protokoll lil dan l-Istat Membru li jipparteċipa f’miżuri li jaqgħu taħt it-Titolu V tat-Tielet Parti tat-Trattat FUE.
F’dawn iċ-ċirkustanzi u fid-dawl tal-ispjegazzjonijiet ipprovduti mill-qorti tar-rinviju fit-talba tagħha għal deċiżjoni preliminari, għandu jiġi kkonstatat li, permezz tad-domandi tagħha, dik il-qorti tistieden lill-Qorti tal-Ġustizzja tiddetermina jekk l-Artikolu 50 TUE, l-Artikolu 217 TFUE u l-Protokoll (Nru 21) għandhomx jiġu interpretati fis-sens li l-Artikolu 62(1)(b) tal-Ftehim dwar il-Ħruġ, moqri flimkien mar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 185 tiegħu, kif ukoll l-Artikolu 632 tal-FKK, huma vinkolanti għall-Irlanda.
F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li l-Protokoll (Nru 21) jipprevedi li l-Irlanda ma tipparteċipax fl-adozzjoni mill-Kunsill tal-miżuri proposti li jaqgħu taħt it-Titolu V tat-Tielet Parti u li ebda miżura adottata skont dan it-titolu kif ukoll ebda dispożizzjoni ta’ kwalunkwe ftehim internazzjonali konkluż mill-Unjoni skont l-imsemmi titolu ma torbot lill-Irlanda jew ma hija applikabbli fir-rigward tagħha, ħlief jekk din tiddeċiedi li tipparteċipa fl-adozzjoni ta’ tali miżuri jew li taċċettahom.
Madankollu, il-Ftehim dwar il-Ħruġ u l-FKK ma ġewx konklużi abbażi tal-imsemmi titolu, iżda, rispettivament, abbażi tal-Artikolu 50(2) TUE u tal-Artikolu 217 TFUE. Għaldaqstant, għandu jiġi ddeterminat jekk dawn il-bażijiet legali kinux fihom infushom xierqa sabiex fuqhom tkun ibbażata, minn naħa, l-inklużjoni fil-Ftehim dwar il-Ħruġ ta’ dispożizzjonijiet dwar iż-żamma tal-applikazzjoni tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584 dwar mandati ta’ arrest Ewropej maħruġa mir-Renju Unit, u, min-naħa l-oħra, l-inklużjoni fil-FKK ta’ dispożizzjoni li tipprevedi l-applikazzjoni tas-sistema ta’ konsenja stabbilita mit-Titolu VII tat-Tielet Parti ta’ dan l-aħħar ftehim għal mandati ta’ arrest Ewropej maħruġa qabel l-iskadenza tal-perijodu ta’ tranżizzjoni u li jikkonċernaw persuni li għadhom ma ġewx arrestati għall-finijiet tal-eżekuzzjoni ta’ tali mandati qabel it-tmiem tal-imsemmi perijodu, jew jekk, bħalma jsostnu SD u SN, kellux jiġi inkluż ukoll il-punt (d) tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 82(1) TFUE fil-bażi legali sostantiva għall-konklużjoni ta’ dawn il-ftehimiet, li b’hekk iwassal għall-applikazzjoni tal-Protokoll (Nru 21).
Fil-fatt, hija l-bażi legali ta’ att, li n-natura xierqa tagħha tiġi evalwata abbażi ta’ elementi oġġettivi bħall-iskop u l-kontenut tiegħu, li tistabbilixxi l-protokolli li jkunu eventwalment applikabbli, u mhux bil-kontra (sentenza tat‑22 ta’ Ottubru 2013, Il‑Kummissjoni vs Il‑Kunsill,
C‑137/12
,
EU:C:2013:675
, punt
).
Fl-ewwel lok, fir-rigward tal-Artikolu 50 TUE, adottat bħala bażi legali għall-Ftehim dwar il-Ħruġ, mill-paragrafi 2 u 3 tiegħu jirriżulta li dan jipprevedi proċedura ta’ ħruġ li tinvolvi, l-ewwel, in-notifika lill-Kunsill Ewropew tal-intenzjoni ta’ ħruġ, it-tieni, in-negozjati u l-konklużjoni ta’ ftehim li jiffissa l-modalitajiet tal-ħruġ billi jittieħdu inkunsiderazzjoni r-relazzjonijiet futuri bejn l-Istat ikkonċernat u l-Unjoni u, it-tielet, il-ħruġ fil-veru sens tal-kelma mill-Unjoni fid-data tad-dħul fis-seħħ ta’ dak il-ftehim jew, fl-assenza ta’ tali ftehim, sentejn wara n-notifika mogħtija lill-Kunsill Ewropew, sakemm dan tal-aħħar, bi qbil mal-Istat Membru kkonċernat, ma jiddeċidix b’vot unanimu li jestendi dan it-terminu (sentenza tal‑10 ta’ Diċembru 2018, Wightman et,
C‑621/18
,
EU:C:2018:999
, punt
kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
Minn dan isegwi li l-Artikolu 50 TUE għandu l-intenzjoni li jilħaq għan doppju, jiġifieri, minn naħa, li jirrikonoxxi d-dritt sovran ta’ Stat Membru li joħroġ mill-Unjoni u, min-naħa l-oħra, li jistabbilixxi proċedura maħsuba biex tali ħruġ ikun jista’ jseħħ b’mod organizzat (sentenza tal‑10 ta’ Diċembru 2018, Wightman et,
C‑621/18
,
EU:C:2018:999
, punt
).
Huwa sabiex dan l-aħħar għan ikun jista’ jintlaħaq b’mod effettiv li l-Artikolu 50(2) TUE jagħti lill-Unjoni waħedha l-kompetenza biex tinnegozja u tikkonkludi ftehim li jistabbilixxi l-modalitajiet tal-ħruġ, fejn dan il-ftehim ikun intiż li jirregola, fl-oqsma kollha li jaqgħu taħt it-Trattati, il-kwistjonijiet kollha dwar is-separazzjoni bejn l-Unjoni u l-Istat li joħroġ minnha.
Huwa għalhekk b’applikazzjoni ta’ din il-kompetenza li l-Unjoni setgħet tinnegozja u tikkonkludi l-Ftehim dwar il-Ħruġ, li jipprevedi,
inter alia
, fir-relazzjonijiet mar-Renju Unit, it-tkomplija tal-applikazzjoni ta’ parti sinjifikattiva tal-acquis tal-Unjoni, sabiex jitnaqqsu l-inċertezzi u, sa fejn huwa possibbli, li jiġi limitat kemm jista’ jkun it-tfixkil ipprovokat mill-fatt li, fid-data tal-ħruġ, it-Trattati jieqfu japplikaw għall-Istat li joħroġ, kif jirriżulta mill-punt 4 tal-linji gwida adottati mill-Kunsill Ewropew waqt il-laqgħa straordinarja tiegħu tad‑29 ta’ April 2017 wara n-notifika li għamel ir-Renju Unit skont l-Artikolu 50 TUE.
B’mod partikolari, l-Artikolu 127 tal-Ftehim dwar il-Ħruġ jipprevedi li, bla ħsara għal dispożizzjoni kuntrarja ta’ dan il-ftehim, id-dritt tal-Unjoni, li minnu d-Deċiżjoni Qafas 2002/584 tifforma parti, huwa applikabbli għar-Renju Unit u fit-territorju tiegħu matul il-perijodu ta’ tranżizzjoni. Barra minn hekk, skont ir-raba’ paragrafu tal-Artikolu 185 tal-imsemmi ftehim, din id-deċiżjoni qafas tapplika, fir-relazzjonijiet mar-Renju Unit, fis-sitwazzjonijiet imsemmija fl-Artikolu 62(1)(b) tal-istess ftehim.
Barra minn hekk, kif esponiet l-Avukata Ġenerali fil-punti 52 u 53 tal-konklużjonijiet tagħha, il-proċedura għall-konklużjoni ta’ ftehimiet internazzjonali prevista fl-Artikolu 218 TFUE tista’ tirriżulta li hija inkompatibbli ma’ dik prevista fl-Artikolu 50(2) u (4) TUE, pereżempju minħabba l-fatt li, skont l-Artikolu 218 TFUE, il-Kunsill għandu jikkonkludi l-ftehim b’unanimità u mhux, bħalma huwa l-każ fir-rigward tal-konklużjoni ta’ ftehim dwar il-ħruġ, b’maġġoranza kkwalifikata, u mingħajr il-parteċipazzjoni tar-rappreżentant tal-Istat Membru li ħiereġ.
Issa, sa fejn il-Ftehim dwar il-Ħruġ huwa intiż li jkopri l-oqsma u l-kwistjonijiet kollha msemmija fil-punt 50 ta’ din is-sentenza u peress li ma huwiex possibbli li jkun hemm żieda fl-Artikolu 50(2) TUE ta’ bażijiet legali li jipprevedu proċeduri inkompatibbli mal-proċedura prevista fil-paragrafi 2 u 4 tal-imsemmi artikolu (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑2 ta’ Settembru 2021, Il‑Kummissjoni vs Il‑Kunsill (Ftehim mal-Armenja),
C‑180/20
,
EU:C:2021:658
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata), minn dan għandu jiġi dedott li huwa biss l-Artikolu 50 TUE, bħala bażi legali awtonoma u indipendenti minn kull bażi legali oħra prevista fit-Trattati, li jista’ jiggarantixxi, fil-Ftehim dwar il-Ħruġ, trattament koerenti tal-oqsma kollha li jaqgħu taħt l-imsemmija trattati, li jippermetti li jiġi żgurat li l-ħruġ isir b’mod ordnat.
Għandu jiġi ppreċiżat ulterjorment li l-Artikolu 62(1)(b) tal-Ftehim dwar il-Ħruġ ikopri miżuri li kienu vinkolanti fit-territorju tal-Irlanda qabel id-data tad-dħul fis-seħħ ta’ dan il-ftehim. Issa, żieda tal-punt (d) tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 82(1) TFUE mal-bażi legali sostantiva għall-Ftehim dwar il-Ħruġ tista’ toħloq inċertezzi, peress li, minħabba l-applikabbiltà tal-Protokoll (Nru 21) li tirriżulta minn dan, l-Irlanda, li kienet għażlet li tintrabat mis-sistema tal-mandat ta’ arrest Ewropew, inkluż fir-rigward tar-Renju Unit, tiġi ttrattata daqslikieku hija qatt ma kienet ipparteċipat fih. Tali sitwazzjoni diffiċli tkun kompatibbli mal-għan li jitnaqqsu l-inċertezzi u li jiġi limitat it-tfixkil għall-finijiet ta’ ħruġ ordnat, espost fil-punt 51 ta’ din is-sentenza.
Għalhekk, peress li l-Artikolu 50(2) TUE jikkostitwixxi l-unika bażi legali xierqa għall-konklużjoni tal-Ftehim dwar il-Ħruġ, id-dispożizzjonijiet tal-Protokoll (Nru 21) ma setgħux japplikaw f’dan il-kuntest.
Fit-tieni lok, fir-rigward tal-Artikolu 217 TFUE, adottat bħala bażi legali għall-FKK, il-Qorti tal-Ġustizzja diġà ppreċiżat li dan jagħti kompetenza lill-Unjoni biex tiżgura impenji meħuda fir-rigward ta’ Stati terzi fl-oqsma kollha koperti mit-Trattat FUE (sentenza tat‑18 ta’ Diċembru 2014, Ir‑Renju Unit vs Il‑Kunsill,
C‑81/13
,
EU:C:2014:2449
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Il-ftehimiet konklużi abbażi ta’ din id-dispożizzjoni jistgħu għalhekk jinkludu regoli li jikkonċernaw l-oqsma kollha li jaqgħu taħt il-kompetenza tal-Unjoni. Issa, peress li l-Unjoni għandha, bis-saħħa tal-Artikolu 4(2)(j) TFUE, kompetenza kondiviża fir-rigward tat-Titolu V tat-Tielet Parti tat-Trattat FUE, miżuri li jaqgħu taħt dan il-qasam ta’ kompetenza jistgħu jiġu inklużi fi Ftehim ta’ Assoċjazzjoni bbażat fuq l-Artikolu 217 TFUE, bħall-FKK.
Peress li huwa paċifiku li l-mekkaniżmu ta’ konsenja stabbilit mit-Titolu VII tat-Tielet Parti tal-FKK u li japplika għall-mandati ta’ arrest Ewropej imsemmija fl-Artikolu 632 ta’ dan il-ftehim tassew jaqa’ taħt dan il-qasam ta’ kompetenza, għandu jiġi eżaminat jekk l-inklużjoni ta’ tali mekkaniżmu fi Ftehim ta’ Assoċjazzjoni teħtieġx barra minn hekk iż-żieda ta’ bażi legali speċifika bħall-punt (d) tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 82(1) TFUE.
F’dan ir-rigward, huwa veru li l-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-Kunsill jista’, abbażi tal-Artikolu 217 TFUE, jadotta att fil-kuntest ta’ Ftehim ta’ Assoċjazzjoni biss bil-kundizzjoni li dan l-att ikun marbut ma’ qasam ta’ kompetenza speċifika tal-Unjoni u jkun ukoll ibbażat fuq il-bażi legali korrispondenti għal dan il-qasam (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑18 ta’ Diċembru 2014, Ir‑Renju Unit vs Il‑Kunsill,
C‑81/13
,
EU:C:2014:2449
, punt
).
Madankollu, dan ir-rekwiżit ġie fformulat f’kawża fejn ma kinitx inkwistjoni l-konklużjoni ta’ Ftehim ta’ Assoċjazzjoni iżda l-adozzjoni ta’ deċiżjoni dwar il-pożizzjoni li għandha tittieħed, f’isem l-Unjoni, fi ħdan korp maħluq minn tali ftehim. Issa, kif irrilevat l-Avukata Ġenerali fil-punt 70 tal-konklużjonijiet tagħha, huwa f’dan il-kuntest partikolari, jiġifieri dak ta’ deċiżjoni adottata, konformement mal-Artikolu 218(8) u (9) TFUE, b’maġġoranza kkwalifikata mingħajr il-parteċipazzjoni tal-Parlament Ewropew, li ż-żieda ta’ bażi legali speċifika kienet meħtieġa sabiex jiġi ggarantit li ma jiġux evitati eventwali rekwiżiti proċedurali iktar stretti speċifiċi għall-qasam ikkonċernat.
Mill-banda l-oħra, peress li l-konklużjoni ta’ ftehim bħall-FKK ma tirrigwardax qasam speċifiku wieħed biss ta’ azzjoni, iżda, għall-kuntrarju, firxa wiesgħa ta’ oqsma ta’ kompetenza tal-Unjoni sabiex titwettaq assoċjazzjoni bejn l-Unjoni u Stat terz, u peress li din il-konklużjoni teżiġi, fi kwalunkwe każ, konformement mal-inċiż (i) tal-punt (a) tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 218(6) TFUE u mal-ewwel sentenza tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 218(8) TFUE, vot unanimu kif ukoll l-approvazzjoni tal-Parlament Ewropew, fir-rigward ta’ tali konklużjoni ma jeżisti ebda riskju ta’ evitar ta’ rekwiżiti proċedurali iktar stretti.
Għandu jingħad ukoll li l-ħtieġa li tiżdied bażi legali speċifika li taqa’ taħt it-Titolu V tat-Tielet Parti tat-Trattat FUE ma’ dawk tad-dispożizzjonijiet ta’ Ftehim ta’ Assoċjazzjoni li jaqgħu fil-qasam ta’ kompetenza tal-Unjoni kopert minn dan it-titolu lanqas ma tista’ tiġi dedotta mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, li skontha, b’mod eċċezzjonali, l-atti li għandhom diversi għanijiet jew li għandhom diversi komponenti, li jkunu marbuta b’mod indissoċjabbli, mingħajr ma wieħed ikun anċillari għall-ieħor, għandhom ikunu bbażati fuq id-diversi bażijiet legali korrispondenti (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑2 ta’ Settembru 2021, Il‑Kummissjoni vs Il‑Kunsill (Ftehim mal-Armenja),
C‑180/20
,
EU:C:2021:658
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
F’dan ir-rigward, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet, fil-qasam tal-ftehimiet ta’ kooperazzjoni għall-iżvilupp, li l-fatt li huwa meħtieġ li tali ftehim ikun ibbażat ukoll fuq dispożizzjoni differenti mill-bażi legali ġenerika tiegħu kull darba li dan ikun jirrigwarda qasam speċifiku huwa, fil-prattika, ta’ natura li jxejjen is-sustanza tal-kompetenza u tal-proċedura previsti minn din il-bażi legali (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑2 ta’ Settembru 2021, Il‑Kummissjoni vs Il‑Kunsill (Ftehim mal-Armenja),
C‑180/20
,
EU:C:2021:658
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Dawn il-kunsiderazzjonijiet japplikaw ukoll
mutatis mutandis
fir-rigward tal-Ftehimiet ta’ Assoċjazzjoni, li l-għanijiet tagħhom huma maħsuba b’mod wiesa’ fis-sens li l-miżuri neċessarji sabiex jintlaħqu jikkonċernaw firxa wiesgħa ta’ oqsma ta’ kompetenza tal-Unjoni.
Dan huwa preċiżament il-każ tal-FKK, peress li, kif irrileva l-Kunsill fl-osservazzjonijiet tiegħu, sabiex jiġi ggarantit, bejn il-partijiet fil-ftehim, bilanċ ġust bejn id-drittijiet u l-obbligi kif ukoll l-unità tas‑27 Stat Membru, il-FKK kellu jkollu portata suffiċjentement wiesgħa.
Għaldaqstant, fid-dawl tal-portata wiesgħa tal-FKK, tal-kuntest tal-adozzjoni tagħha u tad-dikjarazzjonijiet univoki li jirriżultaw mill-istituzzjonijiet u mill-Istati Membri kollha involuti matul in-negozjati dwar il-ħruġ tar-Renju Unit mill-Unjoni, l-inklużjoni f’dan il-ftehim, biswit regoli u miżuri li jaqgħu taħt diversi oqsma oħra tad-dritt tal-Unjoni, ta’ dispożizzjonijiet li jaqgħu taħt it-Titolu V tat-Tielet Parti tat-Trattat FUE tagħmel parti mill-għan ġenerali tal-imsemmi ftehim, li huwa li jitqiegħdu l-pedamenti għal relazzjoni wiesgħa bejn il-Partijiet, f’żona ta’ prosperità u ta’ relazzjonijiet tajbin bejn il-ġirien ikkaratterizzata minn relazzjonijiet paċifiċi u mill-qrib li jserrħu fuq il-kooperazzjoni, b’osservanza tal-awtonomija u tas-sovranità tal-Partijiet.
Il-mekkaniżmu ta’ konsenja stabbilit mill-FKK jikkontribwixxi sabiex jintlaħaq dan l-għan, peress li l-Partijiet indikaw, fil-premessa 23 tiegħu, li l-kooperazzjoni tagħhom fil-qasam, b’mod partikolari, ta’ identifikazzjoni ta’ reati kriminali, ta’ inkjesti u ta’ prosekuzzjonijiet fil-qasam, kif ukoll ta’ eżekuzzjoni ta’ sanzjonijiet kriminali, tippermetti li tissaħħaħ is-sigurtà tar-Renju Unit u tal-Unjoni. Minn dan isegwi li l-FKK ma jistax jinftiehem bħala li għandu diversi għanijiet jew bħala li għandu diversi komponenti, fis-sens tal-ġurisprudenza msemmija fil-punt 63 ta’ din is-sentenza.
Konsegwentement, ir-regoli dwar il-konsenja ta’ persuni abbażi ta’ mandat ta’ arrest li jinsabu fil-FKK, b’mod partikolari fl-Artikolu 632 tiegħu dwar l-applikazzjoni ta’ dawn ir-regoli għall-mandati ta’ arrest Ewropej eżistenti, setgħu jiġu inklużi f’dan il-ftehim abbażi tal-Artikolu 217 TFUE biss, mingħajr ma japplikaw id-dispożizzjonijiet tal-Protokoll (Nru 21).
Fid-dawl ta’ dak kollu li ntqal, ir-risposta għad-domanda preliminari għandha tkun li l-Artikolu 50 TUE, l-Artikolu 217 TFUE u l-Protokoll (Nru 21) għandhom jiġu interpretati fis-sens li l-Artikolu 62(1)(b) tal-Ftehim dwar il-Ħruġ, moqri flimkien mar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 185 tiegħu, kif ukoll l-Artikolu 632 tal-FKK, huma vinkolanti għall-Irlanda.
Fuq l-ispejjeż
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija dik il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, minbarra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.

Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (Awla Manja) taqta’ u tiddeċiedi:

L-Artikolu 50 TUE, l-Artikolu 217 TFUE u l-Protokoll (Nru 21) dwar il-pożizzjoni tar-Renju Unit u l-Irlanda fir-rigward ta’ l-ispazju ta’ libertà, sigurtà u ġustizzja, anness mat-Trattati UE u FUE għandhom jiġu interpretati fis-sens li l-Artikolu 62(1)(b) tal-Ftehim dwar il-ħruġ tar-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq mill-Unjoni Ewropea u mill-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika, moqri flimkien mar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 185 tiegħu, kif ukoll l-Artikolu 632 tal-Ftehim dwar il-Kummerċ u l-Kooperazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika, minn naħa waħda, u r-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq, min-naħa l-oħra, huma vinkolanti għall-Irlanda.

Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: l-Ingliż.