CELEX: 62019CJ0784
Rinviju għal deċiżjoni preliminari
Ħaddiema migranti
Sigurtà soċjali
Leġiżlazzjoni applikabbli
Regolament (KE) Nru 883/2004
Artikolu 12(1)
Kollokament
Ħaddiema temporanji
Regolament (KE) Nru 987/2009
Artikolu 14(2)
Ċertifikat A 1
Determinazzjoni tal-Istat Membru li fih il-persuna li timpjega normalment teżerċita l-attivitajiet tagħha
Kunċett ta’ ‘attivitajiet sostanzjali, minbarra attivitajiet purament interni ta’ ġestjoni’
Assenza ta’ tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ ħaddiema temporanji fit-territorju tal-Istat Membru li fih il-persuna li timpjega hija stabbilita

It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikolu 14(2) tar-Regolament (KE) Nru 987/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑16 ta’ Settembru 2009 li jistabbilixxi l-proċedura għall-implimentazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 883/2004 dwar il-koordinazzjoni tal-iskemi ta’ sigurtà soċjali (
ĠU 2009, L 284, p. 1
).
Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ tilwima bejn “TEAM POWER EUROPE” EOOD, (iktar ’il quddiem “Team Power Europe”), kumpannija rregolata mid-dritt Bulgaru stabbilita f’Varna (il-Bulgarija), u d-direktor na Teritorialna direktsia na Natsionalna agentsia za prihodite – Varna (id-Direttur tad-Direttorat Territorjali tal-Aġenzija Nazzjonali tad-Dħul tal-Belt ta’ Varna) (iktar ’il quddiem id-“Direttur”), dwar ir-rifjut ta’ dan tal-aħħar li joħroġ ċertifikat li juri li l-leġiżlazzjoni Bulgara fil-qasam tas-sigurtà soċjali hija applikabbli għal ħaddiem temporanju impjegat minn din il-kumpannija għall-perijodu li matulu dan il-ħaddiem jitqiegħed għad-dispożizzjoni ma’ impriża utenti stabbilita fil-Ġermanja.
Il-kuntest ġuridiku
Id-dritt tal-Unjoni
Ir-Regolament (KE) Nru 883/2004
Ir-Regolament (KE) Nru 883/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad‑29 ta’ April 2004 dwar il-kordinazzjoni ta’ sistemi ta’ sigurtà soċjali (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 5, Vol. 5, p. 72), kif emendat bir-Regolament (UE) Nru 465/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑22 ta’ Mejju 2012 (
ĠU 2012, L 149, p. 4
) (iktar ’il quddiem ir-Regolament Nru 883/2004”), ħassar, b’effett mill‑1 ta’ Mejju 2010, ir-Regolament (KEE) Nru 1408/71 tal-Kunsill tal‑14 ta’ Ġunju 1971 dwar l-applikazzjoni ta’ l-iskemi tas-siġurtà soċjali għall-persuni impjegati u l-familja tagħhom li jiċċaqilqu ġewwa l-Komunità, fil-verżjoni tiegħu emendata u aġġornata bir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 118/97 tat‑2 ta’ Diċembru 1996 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 5, Vol. 3, p. 3) (iktar ’il quddiem ir-“Regolament Nru 1408/71”).
Il-premessi 1 u 45 tar-Regolament Nru 883/2004 huma redatti kif ġej:
“(1)
Ir-regoli għall-kordinazzjoni tas-sistemi nazzjonali tas-sigurtà soċjali jaqgħu taħt il-qafas tal-moviment liberu ta’ persuni u għandhom jikkontribwixxu għat-titjib tal-livell ta’ għajxien tagħhom u tal-kondizzjonijiet ta’ l-impjieg.
[…]
(45)
Minħabba li l-objettiv ta’ l-azzjoni proposta, jiġifieri l-miżuri ta’ kordinazzjoni sabiex jiggarantixxu li d-dritt ta’ moviment liberu ta’ persuni jkun jista’ jiġi eżerċitat b’mod effettiv, ma jistax jintlaħaq kif suppost mill-Istati Membri u jista’ għaldaqstant, minħabba l-livell u l-effetti ta’ dik l-azzjoni, jintlaħaq aħjar fuq livell Komunitarju, il-Komunità tista’ tadotta miżuri skond il-prinċipju ta’sussidjarjetà kif stabbilit fl-Artikolu 5 tat-Trattat. […]”
L-Artikolu 2 ta’ dan ir-regolament, intitolat “Persuni koperti”, li jinsab fit-Titolu I tiegħu, huwa stess intitolat “Dispożizzjonijiet ġenerali”, jipprevedi, fil-paragrafu 1 tiegħu:
“Dan ir-Regolament għandhu japplika għal ċittadini ta’ Stat Membru, persuni mingħajr Stat u refuġjati li għandhom ir-residenza tagħhom fi Stat Membru li huma jew li kienu suġġetti għal-leġislazzjoni ta’ Stat Membru jew ta’ aktar minn Stat Membru wieħed, kif ukoll għall-membri tal-familji tagħhom u għas-superstiti tagħhom.”
It-Titolu II tal-imsemmi regolament, bit-titolu “Determinazzjoni ta’ liema leġislazzjoni tapplika”, jinkludi l-Artikoli 11 sa 16 tiegħu.
Bit-titolu “Regoli ġenerali”, l-Artikolu 11 tal-istess regolament jipprovdi:
“1.   Il-persuni li għalihom japplika dan ir-Regolament għandhom ikunu suġġetti għal-leġislazzjoni ta’ Stat Membru wieħed biss. Din il-leġislazzjoni għandha tkun determinata skond dan it-Titolu.
[…]
3.   Bla ħsara għall-Artikolu 12 sa 16:
(a)
persuna li twettaq attività bħala persuna impjegata jew bħala persuna li taħdem għal rasha fi Stat Membru għandha tkun suġġetta għal-leġislazzjoni ta’ dak l-Istat Membru;
[…]”
L-Artikolu 12 tar-Regolament Nru 883/2004, intitolat “Regoli speċjali”, jipprovdi, fil-paragrafu (1) tiegħu:
“Persuna li twettaq attività bħala persuna impjegata fi Stat Membru f’isem min iħaddem, li normalment twettaq l-attivitajiet tagħha hemmhekk, u li tintbagħat minn dak li jħaddem fi Stat Membru ieħor biex taħdem f’isem minn iħaddem, għandha tibqa’ soġġetta għal-leġiżlazzjoni tal- ewwel Stat Membru, sakemm ix-xogħol mhux maħsub li jdum aktar minn 24 xahar u sakemm din il-persuna ma ntbagħtitx biex tieħu post persuna stazzjonata oħra.”
Din id-dispożizzjoni ssostitwixxiet l-Artikolu 14(1)(a) tar-Regolament Nru 1408/71, li jipprovdi li “[p]ersuna impjegata fit-territorju ta’ Stat Membru minn impriża li s-soltu tkun marbuta magħha li tkun kollokata minn dik l-impriża fit-territorju ta’ Stat Membru ieħor sabiex twettaq xogħol hemmhekk għal dik l-impriża, għandha tkompli tkun soġġetta għal-leġislazzjoni ta’ l-ewwel Stat Membru, sakemm it-tul ta’ żmien mistenni ta’ dak ix-xogħol ma jaqbiżx it-12-il xahar u sakemm ma tintbagħatx biex tieħu post persuna oħra li tkun temmet it-terminu tal-kollokazzjoni tagħha”.
Ir-Regolament Nru 987/2009
It-Titolu II tar-Regolament Nru 987/2009, bit-titolu “Determinazzjoni tal-leġislazzjoni applikabbli”, jinkludi l-Artikoli 14 sa 21 tiegħu.
L-Artikolu 14 ta’ dan ir-regolament, intitolat “Dettalji relatati mal-Artikoli 12 u 13 tar-Regolament bażiku [ir-Regolament Nru 883/2004]”, jipprevedi, fil-paragrafu 2 tiegħu:
“Għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 12(1) tar-Regolament bażiku, il-kliem “li normalment iwettaq l-attivitajiet tiegħu hemmhekk” għandhom jirriferu għal persuna li tħaddem li ordinarjament twettaq attivitajiet sostanzjali, minbarra attivitajiet purament interni ta’ ġestjoni, fit-territorju tal-Istat Membru li fih tali persuna tkun stabbilita, b’kont meħud tal-kriterji kollha li jikkaratterizzaw l-attivitajiet imwettqa mill-impriża kkonċernata. Il-kriterji relevanti għandhom ikunu adatti għall-karatteristiċi speċifiċi ta’ kull min iħaddem u għan-natura vera tal-attivitajiet imwettqa.”
L-Artikolu 19 tar-Regolament Nru 987/2009, intitolat “L-għoti ta’ informazzjoni lil persuni kkonċernati u lil min iħaddem”, jiddikjara, fil-paragrafu 2 tiegħu:
“Fuq talba tal-persuna kkonċernata jew ta’ min iħaddimha, l-istituzzjoni kompetenti tal-Istat Membru li tiegħu l-leġislazzjoni hija applikabbli taħt it-Titolu II tar-Regolament bażiku [ir-Regolament Nru 883/2004] għandha tipprovdi attestazzjoni li tali leġislazzjoni hija applikabbli u għandha tindika, fejn ikun il-każ, sa liema data u taħt liema kondizzjonijiet.”
Din l-attestazzjoni hija stabbilita b’ċertifikat magħruf bħala “Ċertifikat A1”.
Id-Direttiva 2008/104/KE
L-Artikolu 3 tad-Direttiva 2008/104/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad‑19 ta’ Novembru 2008 dwar xogħol temporanju permezz ta’ aġenzija (
ĠU 2008, L 327, p. 9
), jipprevedi, fil-paragrafu 1 tiegħu:
“Għall-finijiet ta’ din id-Direttiva:
[…]
(b)
“aġenzija ta’ xogħol temporanju” tfisser kwalunkwe persuna fiżika jew ġuridika li, f’konformità mal-liġi nazzjonali, tikkonkludi kuntratti ta’ impjieg jew relazzjonijiet ta’ impjieg ma’ ħaddiema temporanji permezz ta’ aġenzija sabiex tassenjahom lil impriżi utenti biex jaħdmu hemm temporanjament taħt is-superviżjoni u d-direzzjoni tagħhom;
(ċ)
“ħaddiem temporanju permezz ta’ aġenzija” tfisser ħaddiem b’kuntratt ta’ impjieg jew li għandu relazzjoni ta’ impjieg ma’ aġenzija ta’ xogħol temporanju bil-ħsieb li jiġi assenjat għal ma’ impriża utenti biex jaħdem temporanjament taħt is-superviżjoni u d-direzzjoni tagħha;
[…]”
Id-dritt Bulgaru
Skont l-Artikolu 107p tal-Kodeks na truda (il-Kodiċi tax-Xogħol):
“(1)   Fil-kuntratt ta’ xogħol konkluż ma’ impriżi ta’ xogħol temporanju huwa previst li l-ħaddiem jiġi kkollokat ma’ impriża ċessjonarja sabiex jaħdem magħha temporanjament, taħt il-kontroll u d-direzzjoni ta’ din l-impriża ċessjonarja.
[…]
(7)   L-impriżi ta’ xogħol temporanju għandhom jeżerċitaw l-attività tagħhom wara r-reġistrazzjoni mal-Aġenzija tal-Impjieg (Agentsia po zaetostta), skont il-kundizzjonijiet u l-modalitajiet stabbiliti miż-zakon za nasarchvane na zaetostta (il‑Liġi għall-Promozzjoni tal-Impjieg).”
Il-kawża prinċipali u d-domanda preliminari
Team Power Europe hija impriża rreġistrata fir-reġistru tal-kummerċ tar-Repubblika tal-Bulgarija mit‑22 ta’ Mejju 2017, li l-għan soċjali tagħha huwa l-eżerċizzju ta’ attività ta’ xogħol temporanju u senserija fit-tfittxija ta’ impjieg f’dan l-Istat Membru u f’pajjiżi oħra.
Din l-impriża hija rreġistrata mal-Aġenzija għall-Impjieg Bulgara bħala impriża ta’ xogħol temporanju, konformement maċ-ċertifikat maħruġ mill-Ministeru għax-Xogħol u għall-Politika Soċjali, u għandha awtorizzazzjoni uffiċjali għat-tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ persunal fil-Ġermanja, skont awtorizzazzjoni maħruġa mill-Agentur für Arbeit Düsseldorf (l-Aġenzija Lokali għall-Impjieg ta’ Düsseldorf, il-Ġermanja), li taqa’ taħt il-Bundesagentur für Arbeit (l-Aġenzija Federali għall-Impjieg, il-Ġermanja).
Fit‑8 ta’ Ottubru 2018, Team Power Europe kkonkludiet kuntratt ta’ xogħol ma’ ċittadin Bulgaru li permezz tiegħu dan tqiegħed għad-dispożizzjoni ta’ impriża utenti stabbilita fil-Ġermanja. L-ittra ta’ assenjazzjoni bid-data tal-istess jum kienet tispeċifika li l-persuna kkonċernata kienet twettaq ix-xogħol tagħha taħt id-direzzjoni u l-kontroll ta’ din l-aħħar impriża matul il-perijodu bejn il‑15 ta’ Ottubru u l‑21 ta’ Diċembru 2018.
Fid‑9 ta’ Mejju 2019, Team Power indirizzat lid-Dipartiment tad-Dħul tat-Teritorialna direktsia na Natsionalna agentsia po prihodite (id-Direttorat Territorjali għall-Belt ta’ Varna tal-Aġenzija Nazzjonali tad-Dħul Nazzjonali, il-Bulgarija) talba għall-ħruġ ta’ ċertifikat A1 li juri li l-leġiżlazzjoni Bulgara kienet applikabbli għall-ħaddiem inkwistjoni matul il-perijodu tat-tqegħid għad-dispożizzjoni tiegħu.
Permezz ta’ deċiżjoni tat‑30 ta’ Mejju 2019, dan id-dipartiment ċaħad it-talba minħabba li s-sitwazzjoni inkwistjoni fil-kawża prinċipali ma kinitx taqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 12(1) tar-Regolament Nru 883/2004. Fil-fatt, huwa qies li, minn naħa, ir-relazzjoni diretta bejn Team Power Europe u l-ħaddiem inkwistjoni ma nżammitx u, min-naħa l-oħra, din l-impriża ma kinitx teżerċita attività sostanzjali fit-territorju Bulgaru.
Sabiex jasal għal din il-konklużjoni fuq dan l-aħħar punt, l-imsemmi dipartiment ibbaża ruħu fuq elementi differenti. L-ewwel nett, il-kuntratt bejn Team Power Europe u l-impriża utenti inkwistjoni kien ġie konkluż skont il-kundizzjonijiet u t-termini tad-dritt Ġermaniż. It-tieni, Team Power Europe ssemmiet f’dan il-kuntratt mhux abbażi tar-reġistrazzjoni tagħha mal-Aġenzija tal-Impjieg Bulgara, iżda abbażi tal-awtorizzazzjoni ta’ tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ persunal maħruġa mill-awtoritajiet Ġermaniżi kompetenti. It-tielet, hija ma timpjegax, bl-eċċezzjoni tal-persunal amministrattiv u ta’ tmexxija, ħaddiema fit-territorju Bulgaru. Ir-raba’, it-totalità tad-dħul mill-bejgħ imwettaq minn Team Power Europe jirriżulta mill-attivitajiet eżerċitati mill-ħaddiema temporanji mqiegħda għad-dispożizzjoni fil-Ġermanja. Il-ħames, Team Power Europe tiddikjara biss, għall-finijiet tat-taxxa fuq il-valur miżjud (VAT), provvisti ta’ servizzi li l-post ta’ provvista tagħhom jinsab fit-territorju ta’ Stat Membru li ma huwiex dak li fih hija stabbilita. Fl-aħħar nett, is-sitta, ma ġie ppreżentat ebda kuntratt konkluż ma’ operaturi li jeżerċitaw attività fit-territorju Bulgaru u ebda provvista ta’ servizzi ta’ xogħol temporanju ma kienet ġiet ipprovduta f’dan it-territorju.
Permezz ta’ deċiżjoni tal‑11 ta’ Ġunju 2019, id-Direttur ċaħad l-ilment amministrattiv imressaq minn Team Power Europe kontra d-deċiżjoni tat‑30 ta’ Mejju 2019 tad-Dipartiment tad-Dħul.
Team Power Europe għalhekk ressqet kawża quddiem l-Administrativen sad – Varna (il-Qorti Amministrattiva ta’ Varna, il-Bulgarija) b’rimedju ġudizzjarju intiż għall-annullament tad-deċiżjoni tad-Direttur.
Insostenn ta’ dan ir-rikors, Team Power Europe ssostni li l-ħaddiem inkwistjoni fil-kawża prinċipali kien jaqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 12(1) tar-Regolament Nru 883/2004 u kien jissodisfa l-kundizzjonijiet li għalihom din id-dispożizzjoni tissuġġetta l-ħruġ ta’ ċertifikat A1. F’dak li jirrigwarda, b’mod iktar partikolari, il-kwistjoni dwar jekk hija normalment teżerċita l-attivitajiet tagħha fit-territorju Bulgaru, Team Power Europe ssostni li hija twettaq f’dan it-territorju attivitajiet sostanzjali ta’ selezzjoni, ta’ reklutaġġ u ta’ affiljazzjoni mas-sigurtà soċjali tal-ħaddiema temporanji. Din l-attività ma tistax tiġi assimilata mat-twettiq ta’ kompiti amministrattivi purament interni. Barra minn hekk, il-fatt li d-dħul mill-bejgħ tagħha huwa ġġenerat mit-twettiq ta’ tranżazzjonijiet imwettqa ma’ impriżi utenti stabbiliti fi Stat Membru li ma huwiex dak li fih hija stabbilita ma jfissirx li hija teżerċita l-attivitajiet tagħha barra minn dan tal-aħħar.
Id-Direttur isostni, min-naħa tiegħu, li s-sitwazzjoni inkwistjoni fil-kawża prinċipali ma taqax taħt l-Artikolu 12(1) ta’ dan ir-regolament. F’dan ir-rigward, huwa jenfasizza, b’mod partikolari, li Team Power Europe timpjega esklużivament fit-territorju Bulgaru persunal amministrattiv u ta’ tmexxija, li d-dħul kollu rċevut minn din l-impriża ġej minn attivitajiet bi ħlas imwettqa fil-Ġermanja u li l-imsemmija impriża ddikjarat biss għall-VAT provvisti ta’ servizzi li għandhom bħala post ta’ eżekuzzjoni t-territorju ta’ dan l-aħħar Stat Membru.
L’Administrativen sad – Varna (il-Qorti Amministrattiva ta’ Varna), li tiddeċiedi fl-aħħar istanza fil-qasam tas-sigurtà soċjali, tikkonstata li l-partijiet fil-kawża prinċipali ma jaqblux, b’mod partikolari, fuq il-kwistjoni dwar jekk Team Power Europe teżerċitax attività sostanzjali fit-territorju Bulgaru, peress li l-osservanza ta’ dan ir-rekwiżit tikkundizzjona l-applikabbiltà għal din il-kawża tal-Artikolu 12(1) tar-Regolament Nru 883/2004. Issa, il-ġurisprudenza tagħha stess tinkludi, skont il-kulleġġi ġudikanti, deċiżjonijiet diverġenti fir-rigward tal-interpretazzjoni ta’ dan ir-rekwiżit, kif dan ġie ppreċiżat fl-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 987/2009. Din id-diverġenza kienet tikkonċerna, b’mod partikolari, il-kriterji rilevanti li għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni sabiex jiġi evalwat jekk impriża ta’ xogħol temporanju twettaqx ġeneralment “attivitajiet sostanzjali” fit-territorju tal-Istat Membru fejn hija tkun stabbilita, fis-sens ta’ din l-aħħar dispożizzjoni.
Skont l-ewwel linja ta’ ġurisprudenza, impriża li tinsab fis-sitwazzjoni ta’ Team Power Europe għandha titqies li teżerċita tali attivitajiet fil-Bulgarija. Fil-fatt, l-attivitajiet ta’ selezzjoni, ta’ reklutaġġ u ta’ tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ ħaddiema temporanji, li jikkostitwixxu l-attivitajiet prinċipali ta’ impriża ta’ xogħol temporanju, huma eżerċitati f’dan l-Istat Membru. Barra minn hekk, konformement mal-leġiżlazzjoni Bulgara, il-kuntratti ta’ xogħol bejn din l-impriża u dawn il-ħaddiema huma konklużi hemmhekk. Il-kuntratti bejn l-impriża ta’ xogħol temporanju u l-impriżi utenti li għad-dispożizzjoni tagħhom l-imsemmija ħaddiema huma pprovduti jiġu konklużi wkoll fit-territorju Bulgaru. Barra minn hekk, din l-impriża ta’ xogħol temporanju tirċievi d-dħul kollu tagħha f’dan it-territorju, minkejja d-dħul mill-bejgħ jirriżulta minn tranżazzjonijiet imwettqa ma’ impriżi utenti stabbiliti fi Stati Membri oħra. Barra minn hekk, din hija rreġistrata bħala kumpannija kummerċjali u rreġistrata għall-VAT, skont il-leġiżlazzjoni Bulgara.
Skont it-tieni linja ta’ ġurisprudenza, impriża li tinsab fis-sitwazzjoni ta’ Team Power Europe ma tistax titqies bħala li teżerċita ġeneralment attività sostanzjali fil-Bulgarija. Fil-fatt, tali impriża, anki jekk ikollha s-sede u t-tmexxija tagħha fit-territorju Bulgaru, timpjega biss f’dan tal-aħħar persunal amministrattiv u ta’ tmexxija, li huwa diġà suffiċjenti sabiex jeskludi l-applikazzjoni tar-regoli tad-dritt tal-Unjoni fil-qasam tal-kollokament. Barra minn hekk, il-ħaddiema temporanji kollha kkonċernati ġew irreklutati bil-għan li jitqiegħdu għad-dispożizzjoni ma’ impriżi utenti stabbiliti fil-Ġermanja, peress li Team Power Europe ma pprovdiet ebda servizz ta’ xogħol temporanju, matul il-perijodu bejn it‑22 ta’ Mejju 2017 u d‑29 ta’ Mejju 2019, fit-territorju Bulgaru. Minn dan jirriżulta li d-dħul kollu u d-dħul mill-bejgħ magħmul minn din l-impriża matul dan il-perijodu joriġina esklużivament minn attivitajiet imwettqa fil-Ġermanja. Barra minn hekk, il-kuntratti konklużi mal-impriżi utenti huma rregolati mid-dritt Ġermaniż u eżegwiti fil-Ġermanja.
Fl-opinjoni tal-qorti tar-rinviju, il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja li tirriżulta mis-sentenzi tas‑17 ta’ Diċembru 1970, Manpower (
35/70
,
EU:C:1970:120
), u tal‑10 ta’ Frar 2000, FTS (
C‑202/97
,
EU:C:2000:75
), ma tippermettix li tintgħażel waħda jew l-oħra minn dawn l-orjentazzjonijiet ġurisprudenzjali, u, b’mod partikolari, li tingħata risposta għad-domanda ta’ jekk, fid-dawl tal-kriterji stabbiliti mill-Qorti tal-Ġustizzja fil-punti 42 sa 45 ta’ din l-aħħar sentenza, l-osservanza tar-regola prevista fl-Artikolu 12(1) tar-Regolament Nru 883/2004, u ppreċiżata fl-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 987/2009, skont liema persuna li timpjega għandha ġeneralment twettaq attivitajiet sostanzjali għajr purament attivitajiet ta’ amministrazzjoni interna, fit-territorju tal-Istat Membru li fih huwa stabbilit, tippresupponi li l-impriża ta’ impjieg temporanju twettaq parti sostanzjali mill-attivitajiet tagħha ta’ tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ ħaddiema temporanji għall-benefiċċju ta’ impriżi utenti stabbiliti u li joperaw fit-territorju tal-istess Stat Membru li fih hija stess stabbilita jew jekk huwiex biżżejjed li din l-impriża tkun irreġistrata unikament f’dak l-Istat Membru u tikkonkludi kuntratti ta’ xogħol hemmhekk bil-għan li tqiegħed ħaddiema bħal dawn għad-dispożizzjoni ta’ impriżi utenti stabbiliti fi Stati Membri oħra.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-Administrativen sad‑Varna (il-Qorti Amministrattiva ta’ Varna), iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domanda preliminari li ġejja:
“L-Artikolu 14(2) tar-Regolament (KE) Nru 987/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta’ Settembru 2009 li jistabbilixxi l-proċedura għall-implimentazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 883/2004 dwar il-koordinazzjoni tal-iskemi ta’ sigurtà soċjali għandu jiġi interpretat fis-sens li, sabiex impriża li tipprovdi xogħol għal żmien determinat tkun tista’ titqies li teżerċita normalment l-attivitjaiet tagħha fl-Istat Membru fejn hija stabbilita, huwa meħtieġ li parti sinjfikattiva mill-attività tagħha ta’ tqegħid ta’ persunal għad-dispożizzjoni tkun ipprovduta lil impriżi utenti li jkunu stabbiliti fl-istess Stat Membru?”
Fuq id-domanda preliminari
Permezz tad-domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 987/2009 għandux jiġi interpretat fis-sens li impriża ta’ xogħol temporanju stabbilita fi Stat Membru għandhiex, sabiex titqies bħala li “normalment twettaq l-attivitajiet tagħha”, fis-sens tal-Artikolu 12(1) tar-Regolament Nru 883/2004, f’dan l-Istat Membru, twettaq parti sinjifikattiva mill-attivitajiet tagħha ta’ tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ ħaddiema temporanji fis-servizz ta’ impriżi utenti stabbiliti u li jeżerċitaw l-attivitajiet tagħhom fit-territorju tal-imsemmi Stat Membru.
F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar, li d-dispożizzjonijiet tat-Titolu II tar-Regolament Nru 883/2004, li jinkludi l-Artikoli 12(1) ta’ dan ir-regolament, jikkostitwixxu, skont ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, sistema kompleta u uniformi ta’ regoli ta’ kunflitt tal-liġijiet. Fil-fatt dawn id-dispożizzjonijiet għandhom bħala għan mhux biss li tiġi evitata l-applikazzjoni simultanja ta’ diversi leġiżlazzjonijiet nazzjonali u li jiġu evitati l-kumplikazzjonijiet li jistgħu jirriżultaw minn dan, iżda wkoll li jiġi prekluż li l-persuni li jidħlu fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-imsemmi regolament jiġu mċaħħda minn protezzjoni fil-qasam tas-sigurtà soċjali, fin-nuqqas ta’ leġiżlazzjoni li tkun applikabbli għalihom (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑16 ta’ Lulju 2020, AFMB et,
C‑610/18
,
EU:C:2020:565
, punt
kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
Għalhekk, meta persuna taqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni
ratione personae
tar-Regolament Nru 883/2004, kif iddefinit fl-Artikolu 2 ta’ dan tal-aħħar, ir-regola ta’ uniċità stabbilita fl-Artikolu 11(1) ta’ dan ir-regolament bħala prinċipju hija applikabbli u l-leġiżlazzjoni nazzjonali applikabbli hija stabbilita konformement mad-dispożizzjonijiet tat-Titolu II tal-imsemmi regolament (sentenza tas‑16 ta’ Lulju 2020, AFMB et,
C‑610/18
,
EU:C:2020:565
, punt
kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
Għal dan il-għan, l-Artikolu 11(3)(a) tar-Regolament Nru 883/2004 jistabbilixxi l-prinċipju li jgħid li persuna li twettaq attività bħala persuna impjegata fit-territorju ta’ Stat Membru wieħed tkun suġġetta għal-leġiżlazzjoni ta’ dak l-Istat (sentenza tas‑16 ta’ Lulju 2020, AFMB et,
C‑610/18
,
EU:C:2020:565
, punt
).
Dan il-prinċipju huwa madankollu fformulat “suġġett għall-Artikoli 12 sa 16” tar-Regolament Nru 883/2004. Fil-fatt, f’ċerti sitwazzjonijiet partikolari, l-applikazzjoni pura u sempliċi tar-regola ġenerali stabbilita fl-Artikolu 11(3)(a) ta’ dan ir-regolament tissogra mhux li tevita, iżda, b’mod kuntrarju, li toħloq, kemm għall-ħaddiem kif ukoll għall-persuna li timpjega u għall-organi ta’ sigurtà soċjali, kumplikazzjonijiet amministrattivi li l-effett tagħhom jista’ jkun li jostakolaw l-eżerċizzju tal-moviment liberu tal-persuni koperti mill-imsemmi regolament (sentenza tas‑16 ta’ Lulju 2020, AFMB et,
C‑610/18
,
EU:C:2020:565
, punt
kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
Fost dawn is-sitwazzjonijiet partikolari hemm, b’mod partikolari, dik imsemmija fl-Artikolu 12 tar-Regolament Nru 883/2004. Skont il-paragrafu 1 ta’ dan l-artikolu, il-persuna li twettaq attività bħala persuna impjegata fi Stat Membru f’isem persuna li timpjega, “twettaq l-attivitajiet tagħha hemmhekk”, u li tiġi kkollokata minn din il-persuna li timpjega sabiex fi Stat Membru ieħor taħdem f’ismu, għandha tibqa’ suġġetta għal-leġiżlazzjoni tal-ewwel Stat Membru, sakemm ix-xogħol ma jkunx maħsub li jdum iktar minn 24 xahar u sakemm din il-persuna ma tintbagħatx biex tieħu post persuna kkollokata oħra.
Għalhekk, jista’ jaqa’ taħt din id-dispożizzjoni l-ħaddiem ikkollokat li l-persuna li timpjegah għandha rabta partikolari mal-Istat Membru li fih hija stabbilita, sa fejn din il-persuna li timpjega “normalment twettaq l-attivitajiet tagħha” f’dan l-Istat Membru.
L-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 987/2009 jippreċiża li dawn l-aħħar termini għandhom jinftiehmu bħala li jirreferu għal persuna li timpjega li “ordinarjament twettaq attivitajiet sostanzjali, minbarra attivitajiet purament interni ta’ ġestjoni, fit-territorju tal-Istat Membru li fih tali persuna tkun stabbilita”, u dan “b’kont meħud tal-kriterji kollha li jikkaratterizzaw l-attivitajiet imwettqa mill-impriża kkonċernata”, li “għandhom ikunu adatti għall-karatteristiċi speċifiċi ta’ kull min iħaddem u għan-natura vera tal-attivitajiet imwettqa”.
Fil-punti 42 u 43 tas-sentenza tal‑10 ta’ Frar 2000, FTS (
C‑202/97
,
EU:C:2000:75
), il-Qorti tal-Ġustizzja, filwaqt li interpretat l-Artikolu 14(1)(a) tar-Regolament Nru 1408/71, li ġie ssostitwit bl-Artikolu 12(1) tar-Regolament Nru 883/2004, iddeċidiet li hija biss impriża ta’ xogħol temporanju li normalment teżerċita attivitajiet sinjifikattivi fl-Istat Membru li fih hija stabbilita li tista’ tibbenefika mir-regola partikolari li tirriżulta mill-imsemmi Artikolu 14(1)(a) u li, sabiex jiġi ddeterminat jekk dan huwiex il-każ, l-istituzzjoni kompetenti ta’ dan l-Istat Membru għandha teżamina l-kriterji kollha li jikkaratterizzaw l-attivitajiet imwettqa minn dik l-impriża. Hija ppreċiżat li, fost dawn il-kriterji, hemm, b’mod partikolari, il-post tas-sede tal-impriża u tal-amministrazzjoni tagħha, in-numru ta’ persunal amministrattiv li jaħdem rispettivament fl-Istat Membru ta’ stabbiliment u fl-Istat Membru l-ieħor, il-post fejn il-ħaddiema kkollokati jiġu rreklutati u dak fejn jiġu konklużi l-parti l-kbira tal-kuntratti mal-klijenti, il-liġi applikabbli għall-kuntratti ta’ xogħol konklużi mill-impriża mal-ħaddiema tagħha, minn naħa, u mal-klijenti tagħha, min-naħa l-oħra, kif ukoll id-dħul mill-bejgħ imwettaq matul perijodu suffiċjentement karatteristiku f’kull Stat Membru kkonċernat, billi jkun mifhum li din il-lista ma hijiex eżawrjenti, peress li l-għażla tal-kriterji għandha tkun adattata għal kull każ speċifiku.
Madankollu, kif irrileva l-Avukat Ġenerali, essenzjalment, fil-punti 54 u 55 tal-konklużjonijiet tiegħu, dawn il-kriterji ma jippermettux li tingħata risposta preċiża għad-domanda magħmula mill-qorti tar-rinviju f’din il-kawża.
Fil-fatt, l-imsemmija kriterji ġew ipprovduti mill-Qorti tal-Ġustizzja, kif jirriżulta, b’mod partikolari, mill-punti 11 u 15 tas-sentenza tal‑10 ta’ Frar 2000, FTS (
C‑202/97
,
EU:C:2000:75
), f’kuntest differenti minn dak tal-kawża prinċipali, peress li l-kawża li tat lok għall-imsemmija sentenza kienet tikkonċerna impriża ta’ xogħol temporanju li fir-rigward tagħha kien paċifiku li kienet teżerċita attivitajiet ta’ tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ ħaddiema temporanji kemm fl-Istat Membru li fih kienet stabbilita kif ukoll fi Stat Membru ieħor. F’din il-perspettiva, il-kriterji mfakkra fil-punt 39 ta’ din is-sentenza kienu intiżi sabiex jidentifikaw, għall-finijiet tad-determinazzjoni tal-leġiżlazzjoni applikabbli fil-qasam tas-sigurtà soċjali, l-Istat Membru li miegħu din l-impriża kellha l-eqreb rabtiet.
Min-naħa l-oħra, mill-proċess li għandha l-Qorti tal-Ġustizzja f’din il-kawża jirriżulta li Team Power Europe tipproċedi għat-tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ ħaddiema temporanji biss ma’ impriżi utenti stabbiliti fi Stat Membru li ma huwiex dak li fih hija stabbilita. Huwa f’dan il-kuntest li tqum din id-domanda preliminari, li hija intiża sabiex tiddetermina liema tip ta’ attivitajiet impriża ta’ xogħol temporanju għandha twettaq b’mod sinjifikattiv fl-Istat Membru li fih hija stabbilita sabiex tiġi kkunsidrata bħala li teżerċita b’mod ġenerali, f’dan l-Istat Membru, “attivitajiet sostanzjali, minbarra attivitajiet purament interni ta’ ġestjoni”, fis-sens tal-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 987/2009, u, għaldaqstant, sabiex taqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 12(1) tar-Regolament Nru 883/2004.
Konformement ma’ ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, sabiex tiġi interpretata dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni, hemm lok li ma jittiħdux inkunsiderazzjoni biss kliemha iżda wkoll il-kuntest tagħha u l-għanijiet li għandhom jintlaħqu mil-leġiżlazzjoni li minnha hija tagħmel parti (ara, b’mod partikolari, is-sentenza tas‑6 ta’ Ottubru 2020, Jobcenter Krefeld,
C‑181/19
,
EU:C:2020:794
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
F’dak li jirrigwarda, fl-ewwel lok, il-kliem tal-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 987/2009, minn dan jirriżulta li, sabiex jiġi ddeterminat jekk impriża teżerċitax ġeneralment “attivitajiet sostanzjali, minbarra attivitajiet purament interni ta’ ġestjoni”, fl-Istat Membru li fih tali persuna tkun stabbilita, għandhom, hekk kif ġie rrilevat fil-punt 38 ta’ din is-sentenza, jittieħdu inkunsiderazzjoni l-fatturi kollha li jikkaratterizzaw l-attivitajiet eżerċitati minn din l-impriża, peress li dawn il-fatturi għandhom jiġu adattati għall-karatteristiċi partikolari ta’ kull persuna li timpjega u għan-natura reali tal-attivitajiet eżerċitati.
F’dan ir-rigward, fir-rigward ta’ impriża ta’ xogħol temporanju, bħal dik inkwistjoni fil-kawża prinċipali, huwa stabbilit bejn il-partijiet ikkonċernati kollha li pparteċipaw fil-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja li tali impriża hija kkaratterizzata mill-fatt li hija teżerċita sensiela ta’ attivitajiet li jikkonsistu fis-selezzjoni, fir-reklutaġġ u fit-tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ ħaddiema temporanji ma’ impriżi utenti.
Għandu jiġi speċifikat li dawn l-attivitajiet, b’mod partikolari dawk relatati mas-selezzjoni u mar-reklutaġġ ta’ ħaddiema temporanji, ma jistgħux jiġu kkunsidrati bħala “attivitajiet purament interni ta’ ġestjoni”, fis-sens tal-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 987/2009. Fil-fatt, dan il-kunċett ikopri biss attivitajiet ta’ natura esklużivament amministrattiva li huma intiżi sabiex jiżguraw il-funzjonament intern tal-impriża.
Issa li saret din il-preċiżazzjoni, għandu jiġi ddeterminat jekk huwiex biżżejjed, sabiex impriża ta’ xogħol temporanju taqa’ taħt il-kamp ta’ applikazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni, li din l-impriża twettaq b’mod sinjifikattiv, fl-Istat Membru li fih hija stabbilita, attivitajiet ta’ selezzjoni u ta’ reklutaġġ ta’ ħaddiema temporanji jew jekk għandhiex ukoll teżerċita b’mod sinjifikattiv attivitajiet ta’ tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ tali ħaddiema f’dan l-Istat Membru.
F’dan ir-rigward, għandu jiġi rrilevat li, għalkemm l-attivitajiet ta’ selezzjoni u ta’ reklutaġġ ta’ ħaddiema temporanji għandhom importanza ċerta għall-impriżi ta’ xogħol temporanju, l-uniku għan tagħhom huwa t-tqegħid għad-dispożizzjoni sussegwenti minnhom ta’ tali ħaddiema ma’ impriżi utenti.
B’mod partikolari, għandu jiġi rrilevat li, għalkemm is-selezzjoni u r-reklutaġġ ta’ ħaddiema temporanji jikkontribwixxu sabiex jiġġeneraw id-dħul mill-bejgħ imwettaq minn impriża ta’ xogħol temporanju, peress li dawn l-attivitajiet jikkostitwixxu prerekwiżit indispensabbli għat-tqegħid għad-dispożizzjoni sussegwenti ta’ tali ħaddiema, huwa biss it-tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ dawn il-ħaddiema ma’ impriżi utenti fl-eżekuzzjoni tal-kuntratti konklużi għal dan il-għan ma’ dawn tal-aħħar li effettivament jiġġenera dan id-dħul mill-bejgħ. Fil-fatt, kif Team Power Europe indikat fl-osservazzjonijiet bil-miktub tagħha u waqt is-seduta, id-dħul ta’ tali impriża jiddependi mill-ammont tar-remunerazzjoni mħallsa lill-ħaddiema temporanji li jkunu tqiegħdu għad-dispożizzjoni ta’ impriżi utenti.
Minn dan jirriżulta li impriża ta’ xogħol temporanju li, bħal Team Power Europe, teżerċita l-attivitajiet tagħha ta’ selezzjoni u ta’ reklutaġġ ta’ ħaddiema temporanji fl-Istat Membru li fih hija stabbilita, tista’ titqies li teżerċita f’dan l-Istat Membru “attivitajiet sostanzjali”, fis-sens tal-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 987/2009, moqri flimkien mal-Artikolu 12(1) tar-Regolament Nru 883/2004, biss jekk twettaq hemmhekk ukoll b’mod sinjifikattiv attivitajiet ta’ tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ dawn il-ħaddiema fis-servizz ta’ impriżi utenti stabbiliti u li jeżerċitaw l-attivitajiet tagħhom fl-istess Stat Membru.
Fit-tieni lok, din l-interpretazzjoni hija kkorroborata mill-kuntest li minnu jifforma parti l-Artikolu 14(2) tad-Direttiva 987/2009.
Fil-fatt, għandu jitfakkar li din id-dispożizzjoni, sa fejn hija intiża sabiex tippreċiża l-portata tal-Artikolu 12(1) tar-Regolament Nru 883/2004, li jikkostitwixxi deroga mir-regola ġenerali prevista fl-Artikolu 11(3)(a) tar-Regolament Nru 883/2004, għandha tiġi interpretata b’mod strett (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑6 ta’ Settembru 2018, Alpenrind et,
C‑527/16
,
EU:C:2018:669
, punt
).
F’dawn iċ-ċirkustanzi, din ir-regola derogatorja ma tistax tapplika għal impriża ta’ xogħol temporanju li, għalkemm teżerċita, fl-Istat Membru li fih hija stabbilita, attivitajiet ta’ selezzjoni u ta’ reklutaġġ ta’ ħaddiema temporanji, bl-ebda mod ma tipproċedi f’dan l-Istat, jew, l-iktar l-iktar, biss b’mod negliġibbli, għat-tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ tali ħaddiema fi ħdan impriżi utenti li huma stabbiliti hemmhekk ukoll. Fil-fatt, l-applikazzjoni tal-imsemmija regola derogatorja lil tali impriża ta’ xogħol temporanju twassal sabiex biex tissuġġetta għall-kamp ta’ applikazzjoni tagħha lill-ħaddiema magħżula u rreklutati minn din l-impriża li jeżerċitaw l-attivitajiet tagħhom prinċipalment, jew anki esklużivament, fi Stat Membru differenti minn dak li fih hija stabbilita l-imsemmija impriża, u dan, filwaqt li din l-istess regola hija intiża li tapplika biss għas-sitwazzjonijiet li fihom ħaddiem jeżerċita, għal perijodu limitat, l-attivitajiet tiegħu fi Stat Membru differenti minn dak li fih il-persuna li timpjegah normalment teżerċita l-attivitajiet tagħha.
Barra minn hekk, għandu jiġi rrilevat li d-Direttiva 2008/104, li tirrigwarda speċifikament ix-xogħol temporanju, tiddefinixxi, fl-Artikolu 3(1)(b) tagħha, l-“aġenzija ta’ xogħol temporanju” bħala kull persuna fiżika jew ġuridika li, konformement mad-dritt nazzjonali, tikkonkludi kuntratti ta’ xogħol jew tistabbilixxi relazzjonijiet ta’ xogħol ma’ ħaddiema temporanji “sabiex” tqegħidhom għad-dispożizzjoni ta’ impriżi utenti sabiex jaħdmu temporanjament hemmhekk taħt is-superviżjoni u d-direzzjoni tal-imsemmija impriżi.
Fir-rigward tal-Artikolu 3(1)(ċ) ta’ din id-direttiva, dan jiddefinixxi “ħaddiem temporanju (...)” bħala ħaddiem b’kuntratt ta’ impjieg jew li għandu relazzjoni ta’ impjieg ma’ aġenzija ta’ xogħol temporanju “bil-ħsieb” li jiġi assenjat għal ma’ impriża utenti biex jaħdem temporanjament taħt is-superviżjoni u d-direzzjoni tal-imsemmija impriża.
Dawn id-definizzjonijiet, sa fejn juru l-iskop tal-attività ta’ impriża ta’ xogħol temporanju, li jikkonsisti fit-tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ ħaddiema temporanji ma’ impriżi utenti, isostnu wkoll l-interpretazzjoni li tali impriża tista’ titqies li teżerċita, fl-Istat Membru li fih hija stabbilita, “attivitajiet sostanzjali”, fis-sens tal-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 987/2009, biss jekk hija twettaq hemmhekk b’mod sinjifikattiv attivitajiet ta’ tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ dawn il-ħaddiema fis-servizz ta’ impriżi utenti stabbiliti u li jeżerċitaw l-attivitajiet tagħhom fl-istess Stat Membru.
L-interpretazzjoni preċedenti hija sostnuta, fit-tielet lok, mill-għan li għandu jintlaħaq kemm mill-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 987/2009 kif ukoll mil-leġiżlazzjoni tal-Unjoni li din id-dispożizzjoni tagħmel parti minnha.
F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li r-Regolament Nru 883/2004, li r-Regolament Nru 987/2009 jipprevedi l-modalitajiet ta’ applikazzjoni tiegħu, huwa intiż, kif jirriżulta mill-premessi 1 u 45 tiegħu kif ukoll mill-Artikolu 42 KE, li sar l-Artikolu 48 TFUE, li abbażi tiegħu ġie adottat, b’mod partikolari, li jiżgura l-moviment liberu tal-ħaddiema fl-Unjoni Ewropea, filwaqt li jiġu osservati l-karatteristiċi proprji tal-leġiżlazzjonijiet nazzjonali tas-sigurtà soċjali, u sabiex jikkoordina l-iskemi nazzjonali tas-sigurtà soċjali tal-Istati Membri sabiex jiġi ggarantit l-eżerċizzju effettiv tal-moviment liberu tal-persuni u, għaldaqstant, li jikkontribwixxi għat-titjib tal-livell ta’ għajxien u tal-kundizzjonijiet tal-impjieg tal-persuni li jiċċaqilqu ġewwa l-Unjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑16 ta’ Lulju 2020, AFMB et,
C‑610/18
,
EU:C:2020:565
, punt
kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
L-Artikolu 12(1) tar-Regolament Nru 883/2004, li l-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 987/2009 jippreċiża l-portata tiegħu, għalkemm għandu, b’mod partikolari, l-għan li jippromwovi l-libertà li jiġu pprovduti servizzi, iggarantit fl-Artikoli 56 sa 62 TFUE, għall-benefiċċju tal-impriżi li jużawh billi jibagħtu ħaddiema fi Stati Membri għajr dak li fih huma stabbiliti, jaqa’ wkoll, kif jirriżulta mill-punti 34 sa 36 ta’ din is-sentenza, taħt l-għan imsemmi fil-punt preċedenti, sa fejn jipprevedi regola li tidderoga mir-regola tal-Istat Membru tal-impjieg, prevista fl-Artikolu 11(3)(a) tar-Regolament Nru 883/2004, sabiex jiġu evitati l-kumplikazzjonijiet li jistgħu jirriżultaw mill-applikazzjoni ta’ din l-aħħar regola u, għaldaqstant, sabiex jingħelbu l-ostakoli li jistgħu jxekklu l-moviment liberu tal-ħaddiema (ara, f’dan ir-rigward, is-sentenza tal‑25 ta’ Ottubru 2018, Walltopia,
C‑451/17
,
EU:C:2018:861
, punti
u
kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
B’mod partikolari, sabiex jiġi evitat li impriża stabbilita fit-territorju ta’ Stat Membru tkun obbligata li taffilja lill-ħaddiema tagħha, normalment suġġetti għal-leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali ta’ dan l-Istat Membru, mal-iskema ta’ sigurtà soċjali ta’ Stat Membru ieħor fejn huma jintbagħtu sabiex iwettqu xogħlijiet għal perijodu limitat ta’ żmien, l-Artikolu 12(1) tar-Regolament Nru 883/2004 jippermetti lill-impriża li żżomm l-affiljazzjoni tal-ħaddiema tagħha fl-iskema ta’ sigurtà soċjali tal-ewwel Stat Membru (ara s-sentenza tal‑25 ta’ Ottubru 2018, Walltopia,
C‑451/17
,
EU:C:2018:861
, punt
u l-ġurisprudenza ċċitata).
Billi ppreveda tali deroga, il-leġiżlatur tal-Unjoni offra lill-impriżi li jeżerċitaw il-libertà li jiġu pprovduti servizzi ggarantita mit-Trattat FUE vantaġġ fil-qasam tas-sigurtà soċjali li ma jirriżultax mis-sempliċi eżerċizzju ta’ din il-libertà.
Issa, il-fatt li l-impriżi ta’ xogħol temporanju permezz tal-libertà li jiġu pprovduti servizzi jkunu jistgħu jibbenefikaw minn dan il-vantaġġ meta jiggwidaw l-attivitajiet tagħhom ta’ tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ ħaddiema temporanji esklużivament jew prinċipalment lejn Stat Membru wieħed jew iktar minbarra dak li fih huma stabbiliti jista’ jħeġġeġ lil dawn l-impriżi jagħżlu l-Istat Membru li fih huma jixtiequ jistabbilixxu ruħhom skont il-leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali ta’ dan tal-aħħar bil-għan biss li jibbenefikaw mil-leġiżlazzjoni li hija l-iktar favorevoli għalihom f’dan il-qasam u li b’hekk ikun jista’ jsir il-“forum shopping”.
Huwa minnu li r-Regolament Nru 883/2004 jistabbilixxi biss sistema ta’ koordinazzjoni tal-leġiżlazzjonijiet tal-Istati Membri fil-qasam tas-sigurtà soċjali, mingħajr ma jarmonizza dawn il-leġiżlazzjonijiet, u li huwa inerenti għal tali sistema li jibqgħu differenzi bejn l-iskemi tas-sigurtà soċjali ta’ dawn tal-aħħar, b’mod partikolari f’dak li jirrigwarda l-livell tal-kontribuzzjonijiet soċjali li għandhom jitħallsu fir-rigward tal-eżerċizzju ta’ attività partikolari (sentenza tas‑16 ta’ Lulju 2020, AFMB et,
C‑610/18
,
EU:C:2020:565
, punt
kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
Madankollu, l-għan li għandu jintlaħaq minn dan ir-regolament, li jikkonsisti fil-promozzjoni tal-moviment liberu tal-ħaddiema kif ukoll, fil-każ ta’ kollokament tal-ħaddiema, tal-libertà li jiġu pprovduti servizzi, billi jingħata vantaġġ fil-qasam tas-sigurtà soċjali lill-impriżi li jeżerċitaw din il-libertà, jista’ jiġi kompromess jekk l-interpretazzjoni tal-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 987/2009 tiffaċilita l-possibbiltà għal dawn l-impriżi li jużaw il-leġiżlazzjoni tal-Unjoni f’dan il-qasam bl-uniku għan li jieħdu vantaġġ mid-differenzi eżistenti bejn l-iskemi nazzjonali tas-sigurtà soċjali. B’mod partikolari, tali użu ta’ din il-leġiżlazzjoni jissogra li tiġi eżerċitata pressjoni ’l isfel fuq l-iskemi tas-sigurtà soċjali tal-Istati Membri jew anki li jwassal għal tnaqqis tal-livell ta’ protezzjoni offrut minnhom.
Barra minn hekk, billi tippermetti lill-impriżi ta’ xogħol temporanju li jisfruttaw id-differenzi li jeżistu bejn l-iskemi ta’ sigurtà soċjali tal-Istati Membri, interpretazzjoni tal-Artikolu 12(1) tar-Regolament Nru 883/2004 u tal-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 987/2009, li tipprovdi li l-ħaddiema temporanji rreklutati minn dawn l-impriżi jibqgħu affiljati mal-iskema ta’ sigurtà soċjali tal-Istat Membru li fih dawn tal-aħħar huma stabbiliti, minkejja li ma jwettqu ebda attività sinjifikattiva ta’ tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ dawn il-ħaddiema fis-servizz ta’ impriżi utenti li huma wkoll stabbiliti hemmhekk, ikollha l-effett li toħloq, bejn il-metodi differenti ta’ impjieg possibbli, distorsjoni tal-kompetizzjoni favur l-użu ta’ xogħol temporanju meta mqabbel ma’ kumpaniji li jirreklutaw direttament il-ħaddiema tagħhom, li jkunu affiljati mal-iskema ta’ sigurtà soċjali tal-Istat Membru li jaħdmu fih.
Minn dan jirriżulta li, għalkemm impriża ta’ xogħol temporanju li teżerċita l-attivitajiet tagħha ta’ tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ ħaddiema temporanji esklużivament jew prinċipalment ma’ impriżi utenti stabbiliti fi Stat Membru li ma huwiex dak li fih hija stabbilita għandha d-dritt li tinvoka l-libertà li jiġu pprovduti servizzi ggarantita mit-Trattat FUE, tali impriża ma tistax, min-naħa l-oħra, tibbenefika mill-vantaġġ offrut, fil-qasam tas-sigurtà soċjali, mill-Artikolu 12(1) tar-Regolament Nru 883/2004, li jikkonsisti fiż-żamma tal-affiljazzjoni ta’ dawn il-ħaddiema mal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru li fih hija stabbilita, peress li dan il-vantaġġ ikun suġġett għall-eżerċizzju, minn din l-impriża, ta’ parti sinjifikattiva tal-attivitajiet tagħha li tqiegħed għad-dispożizzjoni ta’ ħaddiema għas-servizz ta’ impriżi utenti stabbiliti u li jeżerċitaw l-attivitajiet tagħhom fit-territorju tal-Istat Membru li fih hija nnifisha stabbilita.
Konsegwentement, l-eżerċizzju minn impriża ta’ xogħol temporanju ta’ attivitajiet, anki jekk sinjifikattivi, ta’ selezzjoni u ta’ reklutaġġ ta’ ħaddiema temporanji fl-Istat Membru li fih hija stabbilita, huwa insuffiċjenti, fih innifsu, sabiex ikun jista’ jiġi kkunsidrat li tali impriża “normalment twettaq l-attivitajiet tagħha” f’dan l-Istat Membru, fis-sens tal-Artikolu 12(1) tar-Regolament Nru 883/2004, kif ippreċiżat fl-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 987/2009, u sabiex tkun tista’, għaldaqstant, tinvoka r-regola derogatorja prevista fl-ewwel waħda minn dawn id-dispożizzjonijiet.
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet kollha preċedenti, ir-risposta għad-domanda magħmula għandha tkun li l-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 987/2009 għandu jiġi interpretat fis-sens li impriża ta’ xogħol temporanju stabbilita fi Stat Membru għandha, sabiex titqies li “normalment twettaq l-attivitajiet tagħha”, fis-sens tal-Artikolu 12(1) tar-Regolament Nru 883/2004, f’dan l-Istat Membru, twettaq parti sinjifikattiva mill-attivitajiet tagħha ta’ tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ ħaddiema temporanji fis-servizz ta’ impriżi utenti stabbiliti u li jeżerċitaw l-attivitajiet tagħhom fit-territorju tal-imsemmi Stat Membru.
Fuq l-ispejjeż
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija dik il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.

Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (Awla Manja) taqta’ u tiddeċiedi:

L-Artikolu 14(2) tar-Regolament (KE) Nru 987/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta’ Settembru 2009 li jistabbilixxi l-proċedura għall-implimentazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 883/2004 dwar il-koordinazzjoni tal-iskemi ta’ sigurtà soċjali, għandu jiġi interpretat fis-sens li impriża ta’ xogħol temporanju stabbilita fi Stat Membru għandha, sabiex titqies li “normalment twettaq l-attivitajiet tagħha”, fis-sens tal-Artikolu 12(1) tar-Regolament (KE) Nru 883/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad‑29 ta’ April 2004 dwar il-kordinazzjoni ta’ sistemi ta’ sigurtà soċjali, kif emendat bir-Regolament (UE) Nru 465/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑22 ta’ Mejju 2012, f’dan l-Istat Membru, twettaq parti sinjifikattiva mill-attivitajiet tagħha ta’ tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ ħaddiema temporanji fis-servizz ta’ impriżi utenti stabbiliti u li jeżerċitaw l-attivitajiet tagħhom fit-territorju tal-imsemmi Stat Membru.

Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: il-Bulgaru.