သုၼ်ႇတရီႇ ပရိပ်ႉပႃႇၸၵ (ပရိပိူၵ်ႈ)
တြႃးၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ဢၼ်ႁေႃးဝႆႉၸိူဝ်းၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ်သတ်ႉၸႃႇတြႃးၵူၺ်း။ တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇတိုဝ်းၵမ်ယဝ်ႉ ဢဝ်ၽႃႇဝၼႃႇမယပၺ်ႇၺႃႇသေ ၸင်ႇႁူႉႁၼ်ထိုင်လႆႈလွင်ႈတြႃးမၢၼ်ႇမႅၼ်ႈ။ ဢမ်ႇပႂ်ႉၶိင်ႇပႂ်ႉယၢမ်းသေ ပၼ်ၽွၼ်းလီၸွမ်းၵမ်းလဵဝ်လႄႈ တြႃးၸဝ်ႈၼႆႉ ၽႄႈၸိုမ်းၸွတ်ႇၵႂႃႇၼႂ်းၵႄႈၵၢင်ၵူၼ်းမိူင်းတင်းလၢႆယဝ်ႉ။ ၽူႈၸွမ်းၽိုၵ်းသႃတိုုဝ်းၵမ်ၵေႃႈ တိူဝ်းၼမ်မ်ႃး။ လွင်ႈၼႆႉ ဢၼ်ဝႆႉၼမ်ႉၼၵ်းၵိူဝ်းယမ်သင်ႇၶႃႇ ၸိူဝ်းလုၵ်ႈၼွင်ႉၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ၼမ်တိူဝ်းမႃးတႄႉတႄႉ။<br>
<br>
ၽွင်းၼၼ် ၽူႈမႃးႁပ်ႉပဵၼ်လုၵ်ႈၼွင်ႉတိတ်ႉထိၸိူဝ်းလၢႆလၢႆၵိူင်းၶဝ်ၵေႃႈ လဵၵ်ႉၵေႇဢေႇမၢင်မႃးသေ လွင်ႈၼပ်ႉယမ်ၵိူဝ်းလီၶဝ်ၵေႃႈ ယူပ်ႈယွမ်းမႃးတိၵ်းတိၵ်း။ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၼႆႉ ၵွႆးႁေႃးၼႄတြႃးထမ်ႇမ ဢၼ်ဢိင်ၼိူဝ်သီႇလ၊ သမႃႇထိ၊ ပၺ်ႇၺႃႇၼၼ်ႉၵူၺ်း။ ပုၼ်ႈတႃႇၵူၼ်းၸိူဝ်းဢၼ်ႁၵ်ႉသႃလွင်ႈတြႃးမၢၼ်ႇမႅၼ်ႈလႄႈ သေႃႉႁႃလွင်ႈတြႃးမၢၼ်ႇမႅၼ်ႈတႄႉ ၸၼ်ၸႂ်ၶဝ်လႆႈတႄႉတႄႉ။<br>
<br>
ၵူၼ်းတင်းလၢႆတႄႉ ယွၼ်ႉလႆႈႁၼ်လုၵ်ႈၼွင်ႉ သႃႇဝၵၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၼႆႉ ၾိင်ႈယၢမ်ႈတၢင်းၵမ်လီ၊ ၸႂ်ၶႂ်ႈလႆႈဢေႇမၢင်၊ မီးလွင်ႈပဵင်းပေႃးၸႂ်ၸိူဝ်းၼႆႉလႄႈ ၸင်ႇဢွၼ်ၵၼ်ၼပ်ႉထိုဝ်ၵိူဝ်းယမ်မႃးတိၵ်းတိၵ်းယဝ်ႉ။<br>
<br>
တိတ်ႉထၶဝ်တႄႉ ဢမ်ႇလႆႈၸႂ်ပိူင်ပဵၼ်ငဝ်းလၢႆးၸိူဝ်းၼႆႉ။ တေၵႄႈလိတ်ႈပၼ်ႁႃၸိူင်ႉႁိုဝ်၊ ၵေႃႉၼိုင်ႈတႄႉ ပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင် - သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ႁဵတ်းလႆႈႁႂ်ႈလုၵ်ႈၼွင်ႉပုတ်ႉထဢၼ်ပဵၼ်သင်ႇၶႃႇၶဝ်ၼႆႉ ပဵꧣ်ၵူၼ်းၾိင်ႈယၢမ်ႈလူႉၼႆႉတႄႉ တေၵႄႈလိတ်ႈပၼ်ႁႃၼႆႉ လႆႈယူႇၼႆယဝ်ႉ။<br>
<br>
ၼင်ႇႁိုဝ်တေႁဵတ်းႁႂ်ႈ သိၵ်ႈၶႃႇၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈလႄႈ လုၵ်ႈၼွင်ႉမၼ်းၸဝ်ႈတူၵ်းယေႃႈၼၼ်ႉ ၶဝ်ၸင်ႇၽိုၵ်းပၼ်ဢၼ်ပဵၼ် ၼၢင်းယိင်းသုၼ်ႇတရီႇပရိပိူၵ်ႈၵေႃႉၼိုင်ႈ။ ႁႂ်ႈၵူၼ်းထွမ်ႇတြႃးၶဝ် ဢၼ်ၵႂႃႇၵႂႃႇမႃးမႃးယူႇၵူႈဝၼ်းတေလႆႈႁၼ်ၼၼ်ႉ ၸင်ႇၸႂ်ႉမၼ်းၵႂႃႇတီႈၵျွင်းၸေႇတဝၼ်ႇ၊ ၶဝ်ဢမ်ႇၶႂ်ႈႁႂ်ႈမၼ်း ႁဵတ်းၽိတ်းၼင်ႇ ၸိၼ်ႇၸမႃႇၼ။ ၵွပ်ႈၼၼ်လႄႈ တိတ်ႉထိၶဝ်ၼႆႉ ၸႂ်ႉၵူၼ်းႁၢႆႉၶဝ်ၶႃႈႁႅမ်တၢႆ သုတ်ႇတရီႇပရိပိူၵ်ႈ တီႈၽႂ်ဢမ်ႇႁၼ်ၼၼ်ႉသေ ဢဝ်ဝႆႉယူႇၼႂ်းလုၵ်းႁိမ်းၵျွင်းၸေႇတဝၼ်ႇၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။ ၶဝ်ၽႅၼ်ၵၢၼ်ႁႂ်ႈၽႂ်ပေႃးဢမ်ႇၵႅမ်းႁူႉလႆႈ ငဝ်ႈငိူၼ်ႈမၼ်းၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။<br>
<br>
ဝၢႆးသေၶဝ်ၶႃႈႁႅမ်ယဝ်ႉဝၼ်းၼိုင်ႈ ၶဝ်ဢွၼ်ၵၼ်ၵႂႃႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၼႂ်းဝဵင်းဝႃႈ သုၼ်ႇတရီႇပရိပိူၵ်ႈႁၢႆလၢႆဝႆႉ ၼႆယူႇယဝ်ႉ။ ဝၢႆးၼၼ်ႉ ဢွၼ်ၵၼ်ၵႂႃႇတိူင်ႇထိုင် ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းပသေႇၼတီႇယူႇယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈၶုၼ်ႁေႃၶမ်းထၢမ်ၶဝ်ၼၼ်ႉ ၶဝ်ၸင်ႇဝႃႈ ၶဝ်ၶႂ်ႈထၢင်ႇထိူမ်ၼိူဝ်ၵျွင်းၸေႇတဝၼ်ႇၼႆလႄႈ ၸင်ႇၸႂ်ႉႁႂ်ႈၵူၼ်းၵႂႃႇသွၵ်ႈႁႃတူၺ်းတီႈ ၵျွင်းၸေႇတဝၼ်ႇယူႇယဝ်ႉ။<br>
<br>
တိတ်ႉထိၶဝ်ၵေႃႈ တင်းၵူၼ်းၶဝ်သေ ႁဵတ်းၵႅင်ႈသွၵ်ႈႁႃယဝ်ႉ ဢဝ်ဢွၵ်ႇမႃးႁႂ်ႈၵူၼ်းတင်းၼမ်ပေႃးလႆႈႁၼ်တူဝ်တၢႆမၼ်းၼၢင်းယူႇယဝ်ႉ။ ၸင်ႇႁၢမ်ဢဝ်တူဝ်တၢႆမၼ်းၼၢင်းသေ "ဢွၼ်ၵၼ်တူၺ်းလူး လွင်ႈမိူၵ်ႈမႂ်ႈလုၵ်ႈၼွင်ႉသႃႇဝၵ ၵေႃးတမၼႆႉ ႁၢႆႉၸႃႉၵႃႈႁိုဝ်၊ ၶဝ်ဢၼ်ၵၼ်လူလၢႆၼၢင်းယိင်းၼႆႉသေ ဢဝ်ထိုမ်ႈပႅတ်ႈဝႆႉၼႂ်းလုၵ်းဢိူဝ်ႈ" ဢွၼ်ၵၼ်ႁွင်ႉပၢဝ်ႇဝႃႈၼႆယဝ်ႉ လဵပ်ႈပၼ်ႇၼႂ်းဝဵင်း။ ၶဝ်ဢွၼ်ၵၼ်သႄႉသွမ်းဝႃႈ - လုၵ်ႈၼွင်ႉၽြႃးၵေႃးတမၼႆႉ ပဵꧣ်ၵူၼ်းပႅတ်ႉလႅၼ်၊ ပဵၼ်ၵူၼ်းဢမ်ႇမီးတၢင်းဢၢႆ၊ ပဵၼ်ၵူၼ်းၾိင်ႈယၢမ်ႈလူႉ၊ ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူၵ်ႈမႂ်ႈၼႆယူႇယဝ်ႉ။<br>
<br>
"လူလၢႆၼၢင်းယိင်းသေ ဢဝ်တၢႆပႅတ်ႈၸိူင်ႉၼႆၼႆႉ ပဵꧣ်ၾိင်ႈယၢမ်ႈတၢင်းၵျၢင်ႉၵမ်ဢီႈသင်" ဝႃႈၼႆသေ ဢွၼ်ၵၼ်သႄႇယူင်းပိုၼ်ၽၢဝ်ႇလႄႈ ၽႅၼ်ၵၢၼ်ၶဝ်ပဵၼ်ဢၼ်တိူဝ်ႉယမ်တႄႉ။ ၵူၼ်းၼႂ်းဝဵင်းၵေႃႈ ပေႃးလႆႈႁၼ်ရႁၢၼ်းၶဝ်ၼႆ ဢွၼ်ၵၼ်ပွင်ႉထႃႉႁိုတ်းလႃႇသႄႉသွမ်း၊ ရႁၢၼ်းၶဝ်ၸင်ႇဢွၼ်ၵၼ်ၵႂႃႇလဝ်ႈလၢတ်ႈတမ်ႈတီႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ၊ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၸင်ႇသင်ႇသွၼ်ဝႃႈ ႁႂ်ႈမီးၸႂ်ၵၼ်ႈၶၢမ်ႇ၊ ႁႂ်ႈမီးၸႂ်ၼိမ်ယဵၼ်၊ ႁႂ်ႈမီးၸႂ်ဢူတ်းယိူၼ်ႉလွင်ႈလႃႇပွင်ႉႁိုတ်းထႃႉ၊ ၵႂၢမ်းပႅတ်ႉလႅၼ်မၢပ်ႇမႂ်ၼႆႉ ဢမ်ႇၶၢဝ်းယၢမ်း၊ ပေႃးၵူၼ်းၼမ်သႄႉၼႄးၼႆ ယႃႇပေၸႂ်လမ်တေႃးသ ၼႆယူႇယဝ်ႉ။ လွင်ႈပႅတ်ႉလႅၼ်မၢပ်ႇမႂ်တိတ်ႉထိၶဝ်ၼႆႉ ဢမ်ႇႁိုင်တေႁႉ.လွင်ႈတၢင်းမၼ်းယူႇ - ၸင်ႇသင်သွၼ်ၼင်ႇၼႆ။ ႁဵတ်းၼၼ်သေ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းၸဵတ်းဝၼ်းၵွႆး လႆႈႁူႉၶိုၼ်းလွင်ႈပဵၼ်တႄႉမီးတႄႉမၼ်း တီႈၵူၼ်းႁၢႆႉ ၸိူဝ်းမဝ်းလဝ်ႈ ဢၼ်တိတ်ႉထိၶဝ်ၸႂ်ႉ ၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။ တိတ်ႉထိၶဝ်ၵေႃႈ လႆႈတၢင်းဢုၵ်းတၢင်းဢၢႆၵႂႃႇတႄႉတႄႉယဝ်ႉ။ ပေႃးမီးလွင်ႈၵၼ်ႈၶၢမ်ႇ၊ ဢူတ်းယိူၼ်ႉ၊ ဝႆႉၸႂ်တြႃႈဢုပႅၵ်ႉၶႃႇၸိုင် ၵမ်းလိုၼ်းတႄႉ မီးၽွၼ်းလီၼႆ ထၢင်ႇၸႅင်ႈလီတႄႉယဝ်ႉ။ လွင်ႈတြႃးမၢၼ်ႇမႅၼ်ႈၼႆႉ တိုၼ်းဢွင်ႇပႄႉတႃႇသေႇသေ လွင်ႈၽၢမ်းပႅတ်ႉလႅၼ်ၼႆႉ တိုၼ်းသုမ်းၵၢၼ်ႉတႃႇသေႇယူႇယဝ်ႉ။