Understandig trust : longitudinal studies on trust dynamics in governance interactions

Vertrouwen speelt een belangrijke rol in ons dagelijks leven. De meeste afspraken die we direct of indirect maken worden niet vastgelegd en zijn gebaseerd op vertrouwen. Maar ook in het nieuws wordt vertrouwen vaak genoemd, met name gerelateerd aan politieke ontwikkelingen. In situaties waar mensen samenwerken, samen beslissingen nemen en afhankelijk zijn van elkaar, speelt vertrouwen ook een belangrijke rol. In deze zogenaamde governance processen stelt vertrouwen mensen in staat om o.a. risico’s te nemen, onzekerheden te accepteren of zich kwetsbaar op te stellen. Deze eigenschappen van vertrouwen worden gezien als een belangrijk element bij het denken over en het gebruiken van nieuwe en alternatieve manieren om publiek beleid vorm te geven; nieuwe governance aanpakken dus. Denk hierbij aan nieuwe manieren om natuurbeleid te organiseren, of aan het maken van plannen voor een nieuwe weg. In de afgelopen decennia hebben deze aanpakken zich steeds meer gefocust op netwerksamenwerking, waarbij partijen op redelijk gelijke voet staan met elkaar. In deze vorm van samenwerking wordt vertrouwen gezien als een mechanisme dat de relaties en interacties tussen betrokkenen helpt te regelen en te controleren. Het is daarom verbazend dat studies die reflecteren op praktijkvoorbeelden vooralsnog ontbreken. Als gevolg daarvan weten we weinig van het ontstaan en de ontwikkeling van vertrouwen in interacties tussen mensen binnen governance processen. Daarom gaat dit boek in op de vraag: Hoe ontstaat en ontwikkeld vertrouwen zich binnen governance interacties? Trust is generally perceived as an important concept in governance processes where people cooperate, as it enables people to take risks and deal with uncertainties, and it facilitates cooperation. These characteristics are seen as important in new and alternative ways of implementing public policies. These governance approaches focus more and more on network governance and on organising more horizontal interactions. In these contexts, trust is seen as a means to control and manage relations. It is therefore surprising that empirical studies on trust are lacking. Consequently, little is known about how trust emerges and develops in governance processes. This thesis addresses this gap and focuses on the question: How does trust emerge and develop in governance interactions? In answering this question, I take a dynamic perspective on trust. Here, trust is seen as a positive expectation about an actor’s ways of doing. This perspective in particular takes into account the dynamics of governance interactions. In this thesis, I focus on the field of spatial planning, as one of the fields of governance. In planning processes, four aspects are important. First, planning processes consist of a series of interactions that are organised in a certain way and have specific characteristics. Second, in these interactions, various policy instruments are used to guide the process and work towards a collective objective. Third, these interactions take place between groups and their members. These groups have their own identity and related roles and rules that influence the planning process. Fourth, in these interactions, people express trust and distrust to support their ideas, collaboration, or preferred choice. In studying trust dynamics, I focus in the subsequent chapters on these four aspects and how they influence and are influenced by trust dynamics.