Synthesis of Na-LSX type zeolite from Polish fly ash

The paper presents the results of hydrothermal zeolitization of fly ash from hard coal combustion in one of the Polish power plants. The synthesis was carried out using various NaOH fly ash mass ratio (3.0, 4.0 and 6.0) and the effect of NaOH concentration in the activating solution on composition of synthesized sample was tested. The process was carried out under the following permanent conditions temperature: 90°c, time – 16 hours, water solution of NaOH (L)/fly ash (g) ratio – 0.025. in the studied fly ash the dominant chemical components were siO2 and Al2O3, while the main phase components were mullite, quartz and hematite, and a significant share of amorphous substance (glass and unburnt organic substance). after hydrothermal synthesis, the presence of unreacted fly ash phases was found in the products, as well as new phases, the quality and quantity of which depend on the NaOH to fly ash mass ratio used for synthesis:   for ratio 3.0 – na-lSX type zeolite and hielscherite,   for ratio 4.0 – na-lSX type zeolite, hielscherite and hydrosodalite,   for ratio 6.0 – hydrosodalite and hielscherite. The grains in all products of synthesis are poly-mineral. However, it was found that the new phases, overgrowing the unreacted phase components of fly ash, crystallize in a certain order. Hielscherite is the first crystallizing phase, on which the Na-LsX type zeolite crystallizes then, and the whole is covered by hydrosodalite. In the products of synthesis, the share of sodium-containing phases (the na-lSX type zeolite and hydrosodalite) increases with the increasing concentration of naOH in the solution used for the process. 166 Adamczyk et all 2020 / Gospodarka Surowcami Mineralnymi – Mineral Resources Management 36(3), 145–166 SyNteza zeoLitu Na-LSX Na bazie PoLSkiego PoPiołu LotNego s ł o w a k l u c z o w e popiół lotny, Na-LsX zeolit, hydrosodalit, hielscherit S t r e s z c z e n i e w pracy przedstawiono wyniki badań hydrotermalnej zeolityzacji popiołu lotnego pochodzącego ze spalania węgla kamiennego w jednej z polskich elektrowni. syntezę przeprowadzono przy różnych stosunkach wagowych NaOH/popiół lotny (3,0, 4,0 i 6,0) i badano wpływ stężenia NaOH w roztworze aktywującym na skład zsyntetyzowanej próbki. Proces był prowadzony w następujących warunkach: temperatura syntezy – 90°c, czas syntezy – 16 godzin, stosunek roztworu NaOH (L)/popiół lotny (g) – 0,025. w badanym popiele lotnym dominującymi składnikami chemicznymi były siO2 i Al2O3, natomiast głównymi składnikami fazowymi były mullit, kwarc, hematyt oraz stwierdzono znaczny udział substancji amorficznej (szkliwo i nieprzepalona substancja organiczna). w produktach po hydrotermalnej syntezie stwierdzono obecność nieprzereagowanych faz popiołu lotnego, a także nowe fazy, których jakość i ilość uzależnione są od stosunku masowego NaOH do popiołu lotnego:   dla stosunku 3.0 – zeolit typu na-lSX i hielscherite,   dla stosunku 4.0 – zeolit typu na-lSX, hielscherite i hydrosodalit,   dla stosunku 6.0 – hydrosodalit i hielscherite. Ziarna we wszystkich produktach syntezy są polimineralne. stwierdzono jednak, że nowe fazy, obrastające nieprzereagowane składniki fazowe popiołu lotnego, krystalizują w określonej kolejności. Hielscherite jest pierwszą krystalizującą fazą, na którym krystalizuje zeolit typu Na-LsX i całość oblepia hydrosodalit. w produktach syntezy udział faz zawierających sód (zeolit typu Na-LsX i hydrosodalit) wzrasta wraz ze wzrostem stężenia NaOH w roztworze użytym w procesie.