Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
මධ්‍යම කාලයේදී අහිකුන්ථික සතුන් මරන්නන් විසින් තමන්ගේ මුදල් පසුම්බි මෙම සුනඛයන්ගේ ගෙල වටා බැදීමෙන් ඒවා ආරක්ෂා කර ගැනීම සඳහා යොදා ගන්නා ලදී
කාලය ගතවීමේදී  මෙම සුනඛයන් රොට්වෙයිල(ර්) මෙට්ස්ගර්හන්ඩ් හෝ මස් මරන්නන්ගේ සුනඛයන් ලෙස හඳුන්වන ලදී
වෙලඳපොළ කරා සතුන් ප්‍රවාහනය කිරීමේ ප්‍රාථමික ක්‍රමය ලෙස දුම්රිය මාර්ග යොදාගන්නා විට මෙම විශේෂයේ අවශ්‍යතාවය නොසැලකිය හැකි තරම් වූ අතර රොට්වෙයිල(ර්) සංඛ්‍යාවද අඩු විය
මොවුන්ගේ සංඛ්‍යාව ඉතා බරපතල අන්දමින් පහත ගිය ආකාරය කෙතරම්දයත්, 1882 වර්ෂයේදී හෙයිල්බ්‍රොන්හීදී පැවැත්වූ සුනඛ ප්‍රදර්ශණයකදී මොවුන්ගේ වංශයේ සහභාගිවීම එක් ඉදිරිපත්වීමකට සීමාවිය
පළමු ලෝක යුධ සමයේ පොලිස් සුනඛයන් සඳහා ඉහල ඉල්ලුමක් ඇති වූ අතර එහිදී රොට්වෙයිල(ර්) කෙරෙහි නැවත සැලකිල්ල යොමු විය
පළමු හා දෙවන ලෝක යුධ සමයන්හීදී රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන් පණිවිඩකරුවන් ලෙස, හදිසි අනතුරු සේවාවන්හීදී හා රැකවලුන් ලෙස යොදා ගන්නා ලදී
ජර්මනියේ පළමු රොට්වෙයිල(ර්) සමාජය ලෙස ජර්මානු රොට්වෙයිල(ර්) සමාජය (Deutscher Rottweiler-Klub ,DRK)1914 වර්ෂයේ ජනවාරි 13 වන දින පිහිටුවන ලද අතර 1915 වර්ෂයේ අප්‍රේල් 27 වන දින දකුණු  ජර්මානු රොට්වෙයිලර් සමාජය ("Süddeutscher Rottweiler-Klub" ,SDRK) පිහිටුවීය
පසුකාලීනව එය අන්තර්ජාතික රොට්වෙයිල(ර්) සමාජය ( International Rottweiler Club, IRK) විය
DRK මගින් රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන් 500ක් පමණද SDRK මගින් 3000ක් පමණද ගණනය කරන ලදී
මෙම සමාජයන් දෙකෙහි අරමුණු එකිනෙකට වෙනස් විය
රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන්ගේ රූපාකාරය ඉස්මතුකිරීම නොව කාර්‍යන් ඉටු කිරීම සඳහා සුනඛයන් සෑදීම DRKහී අරමුණ විය
විවිධාකාර වූ ජර්මානු රොට්වෙයිල(ර්) සමාජයන් ඒකාබද්ධ වී Allgemeiner Deutscher Rottweiler klub (ADRK, "General German Rottweiler Club") 1921 වර්ෂයේදී පිහිටුවන ලදී
මෙය 1924 වර්ෂයේ ජනවාරි 27 වන දින ස්ටට්ගාර්ට් දිස්ත්‍රික්ක උසාවියේ සමාජ හා සමාගම් නිල ලේඛනයේ නිල මට්ටමින් සටහන් කරගන්නා ලදී
රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන්ගේ මව් සමාජය ලෙස ADRK ලෝකය පුරා පිලිගැනේ
ඇමෙරිකානු කෙනල් සමාජය මගින් 1931 වර්ෂයේදී රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන් නීත්‍යානුකූලව පිලිගන්නා ලද අතර  බ්‍රිතාන්‍යයේ ක්‍රෆ්ට්ස් හීදී එම වර්ෂයේදීම ඔවුන් ප්‍රදර්ශනය කරන ලදී
1966 වර්ෂයේදී ඔවුන් වෙනුවෙන්ම වූ නිල ලේඛනයක් විවුර්‍ත විය
1990 දශකයේ මැද භාගයේ රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන්ගේ ජනප්‍රියතාව හිනිපෙත්තටම නැගි අතර ඇමෙරිකානු කෙනල් සමාජයේ වැඩියෙන්ම ලියාපදිංචි වූ සුනඛයන් වර්ගයද විය
2013 වර්ෂයේ ඇමෙරිකාවේ ජනප්‍රියතම නොමුහුන් සුනඛ වර්ග අතරින් 9 වන ස්ථානය කෙනල් සමාජය මොවුන්ට පිරිනමන ලදී
පාරිභාෂික සටහන 
"රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන් ඇති කරන්නන් බලාපොරොත්තු වන්නේ අධික ශක්තියකින් යුතු, කාල වර්ණ පැහැයෙන් හා පැහැදිලිව පෙනෙන දුඹුරු සලකුණු වලින් යුත්, උදාරභාවයේ අඩුවක් නොවන බලවත් පෙනුමක් ඇති හා සහකාරයෙක්, සේවයක් හා ක්‍රියා කිරීමේ හැකියාවක් ඇති අසාමාන්‍ය ලෙස සුදුසු සුනඛයෙකි
"" මොවුන්ගේ පැවැත්ම සමබරතාවය, දරාගැනීමේ ශක්තිය, සමානුපාතික බව, බුද්ධිය හා ශක්තිය යන සාධක මත පදනම් වේ
රොට්වෙයිලර් සුනඛයන්ගෙ ශාරීරික පෙනුම සඳහා විවිධ සම්මත චරිතාංග පහත පරිදි වේ
හිස ( ඇස් )
 හොම්බ ( දත්, දිව )
 තැල්ල ( උගුර, බෙල්ලේ සම )
 උරහිස
 වැලමිට
 ඉදිරිපස ගාත්
 ශ්‍රෝණිය
 ගාත්
 දණිස් සන්ධිය
 පස්සා ගාත්
 මොල්ලිය
 කළවා සන්ධිය
 අත්
 වල්ගය

හිස 
හිස්කබල මධ්‍යම දිගින් යුතු අතර කණ දෙපසින් පලල්ය
පැත්තෙන් පෙනෙන ආකාරයට නළල් රේඛාව සෑහෙන තරම් වක් වී ඇති අතර පැහැදිලිව නොපෙනෙන, හොඳින් වැඩුනු අවමූර්ධ ඇටයකින් සමන්විත වේ
කලු පැහැති පළල් නාසය හොඳින් පිහිටා ඇති අතර නාස් පුඩු තරමක් විශාලය
කපාලයත් සමග සසඳන විට හොම්බ දිගටි හෝ කෙටි නොවේ
නාසාස්ථියෙහි පාදම කොටස පළල් වන අතර ක්‍රමයෙන් සිහින්ව යයි
දෙතොල් කලු පැහැති අතර දෙතොල් කොන් තදව පිහිටා ඇති බැවින් පිටතට නොපෙනේ
විදුරුමස ඉතා අඳුරු පැහැතිය
උඩු හා යටි හනු ශක්තිමත් හා පළල්ය
FCI සම්මුතීන්ට අනූව රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන් ශක්තිමත් හා පූර්ණ දන්ත වින්‍යාසයක් (දත් 42ක්) දැරිය යුතු අතර උඩු දත් පෙල යටි දත් පෙලට තරමක් ඉදිරියෙන් පිහිටිය යුතුය
යුග තෝරණිය පැහැදිිලි විය යුතුය
මධ්‍යම ප්‍රමාණයේ ඇස් ආමන්ඩ් හැඩැති අතර තද දුඹුරු පැහැතිය
ඇහිපිලි සමීපව පිහිටා ඇත
හිසේ ඉහළ එකිනෙකට දුරින් පිහිටා ඇති කණ් ත්‍රිකෝණාකාර මධ්‍යම ප්‍රමාණයේ ඒවාය
කණ්, හිසට සමීපව ඉදිරියට බරව පිහිටා ඇති නිසා හිස්කබල පළල්ව පෙනේ
හිසෙහි සම හිසට ඇලී, තදව පැතිරී ඇත
මොවුන් සුපරික්ෂාකාරීව සිටින විට නළල මදක් රැළි ගන්වයි.

බෙල්ල 
බෙල්ල ශක්තිමත්, මධ්‍යස්ථ  දිගින් යුත්, මස්පිඩු වලින් පිරුණු, තරමක් වක් වූ හා පිරිසිදු වන අතර අපැහැදිලි බවින් තොරය
සිරුර 

පසුපස සෘජු, තද හා ශක්තිමත්ය
ඉඟ කෙටි, ශක්තිමත් හා ගැඹුරුය
පළල්, මධ්‍යම උසකින් යුක්ත, තරමක් වටකුරු වන පැතලි නොවන ඊලයක් දරයි
පපු ප්‍රදේශය ඉඩ ඇති, පළල් හා ගැඹුරු ( ආසන්නව උරහිස් උසෙන් 50% පමණ ) එකක් වන අතර හොඳින් විකසනය වූ උරස්ථලයක් හා නීසිලෙස හටගත් ඉල ඇට ඇත
ඇලපත ඇතුලට නැමී නැත
වල්ගය 
වල්ගය පළමුවන හෝ දෙවන පුරුකෙන් හෝ ස්වාභාවිකව කෙටි මහත කොටසෙන් කපා දැමීම සිරිතක්ව පැවතුනි
නමුත් මේ වන විට එය රටවල් බොහෝ ගණනකින්  තහනම් කර ඇති අතර FCI සම්මුතියේ සඳහන් කර ඇත
අනෙකුත් රටවල එය නීත්‍යානුකූල වන අතර, ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය හා නවසීලන්තය එය  AKC හා  NZKC සම්මුතීන්හී සඳහන් කර ඇත
ගාත්‍රා 
ඉදිරිපසින් පෙනෙන ආකාරයට ඉදිරිපස කකුල් සෘජු හා එකිනෙකට තරමක් ඈතින් පිහිටයි
පැත්තෙන් පෙනෙන ආකාරයට යටිබාහුව සෘජු හා සිරස් ලෙස පිහිටයි
උරහිස් තලයේ කෝණය අංශක 45 ක් පමණ වේ
උරහිස් හොඳින් පසුපසට වන්නට පිහිටා ඇත
සිරුරට ආසන්නම වන්නේ උඩුබාහුවයි. යටිබාහුව ශක්තිමත්ව වර්ධනය වී ඇති අතර මස් පිඩු සහිතය
බාහුවේ පහල කොටස තරමක් ඇදෙනසුලු හා ශක්තිමත්ය
ඉදිරිපස පතුල් වටකුරු, තද හා හොඳින් වක් වී ඇති අතර පාද කොට්ටය දැඩිව, නියපොතු කෙටිව හා ශක්තිමත්ව පිහිටයි
පසුපසින් පෙනෙන ආකාරයට පසුපස ගාත්‍රා සෘජුවද එකිනෙකට තරමක් දුරින්ද පිහිටයි
නිදහසේ සිටගන්නා විට සුනඛයාගේ උඩු කලවය හා උකුලු ඇටය අතරද උඩු කලවය හා යටි කලවය අතරද යටි කලවය හා ආරාතචිපිටීය අතරද මොට කෝණ නිර්මාණය කරයි
උඩු කලවය තරමක් දිගුවද, පළල් හා ශක්තිමත් මස්පිඩු වලින් පූර්ණවද පිහිටයි
යටි කලවය දිගුවද, ශක්තිමත්ව හා පළල් මස්පිඩු වලින්ද බලනහර වලින්ද සමන්විතය
දණිස් සන්ධිය ශක්තිමත්ව, කෝණාකාරව ගොඩනැගී ඇත
පස්සා ගාත් ඉදිරි ගාත් වලට වඩා තරමක් දිගු වන අතර ඇඟිලි ශක්තිමත්ව,වක් වී පිහිටයි
ගමන් විලාසය 
රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයෙකුගේ සාම්ප්‍රදායික ගමන් විලාසය හැල්මේ යාමයි
මෙම ගමන ඔහුට ස්වාභාවිකවම උරුම වූවකි
ඇවිදින විටදී මෙම සතුන්ගේ ඉදිරි හා පසුපස පාද එක එල්ලේ ඉදිරියට හා පසුපසට චලනය වේ
මෙම චලනය සෘජු වන නිසා මොවුන්ගේ ගමනද සෘජුය
මේ වනවිටත් සතුන් බලාගන්නන් ලෙස යොදා ගන්නා නිසා සමබරතාවය හා සඑලත්වය මත මෙම ගමන රඳා පවතියි
ලෝම වැස්ම 
ලෝම වැස්ම බාහිර වැස්මකින් හා අභ්‍යන්තර වැස්මකින් සමන්විත වේ
බාහිර වැස්ම මධ්‍යස්ථ දිගකින්ද, රළු,ඝන හා පැතලි බවින්ද යුක්තය
අභ්‍යන්තර වැස්ම බෙල්ල හා කලවා ප්‍රදේශ වල දැකිය හැක
අභ්‍යන්තර වැස්ම බාහිර වැස්මෙන් පිටතට නොපෙනිය යුතුය
උෂ්ණාධික ප්‍රදේශ වල ජීවත්වන රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන්ගේ අභ්‍යන්තර වැස්ම දේශගුණයට හුරුවීම නිසා සමහරවිට නොපිහිටයි
රොට්වෙයිල(ර්) ලෝම වැස්ම අවම නඩත්තුවක් දරණ නමුත් නියමිත කාලයට පෙර(ගැහැණු සතුන්) හෝ නියමිත කාලයේදී(පිරිමි සතුන්) අධික ලොම් හැලීමක් දක්නට ලැබේ
අමෙරිකානු කෙනල් සමාජයේ ඇතිකිරීම් සම්මුතීන්ට අනූව රොට්වෙයිල(ර්) ලෝම වැස්ම කෙටි හා සෘජු වේ
දිගු හා රැලි සහිත ලෝම වැස්ම දෝෂයක් ලෙස AKC හි සලකයි
පැහැය හා සලකුණු 
රොට්වෙයිල(ර්) සතුන්ගේ පැහැය හා සලකුණු සුවිශේෂය
ඇතිකිරීමේ සමාජයන්හී සම්මුතීන්ට අනුව මොවුන් සෑමවිටම කාල වර්ණ වන අතර සිරුරේ පැහැයෙන් සියයට දහයකට නොවැඩි ප්‍රමාණයක මහෝගනී හෝ යකඩ පැහැති සලකුණු හොඳින් දැකිය හැක
AKC නිර්දේෂයන්ට අනුව මහෝගනී පැහැති තිතක් ඇසට ඉහලින් ඇහිබැම මුදුන මතද, කම්මුල් මතද, හොම්බ දෙපසින් තීරුවක්ද තිබිය යුතුය
කම්මුලෙහි සළකුණු නාස් පොල්ල හරහා ගමන් නොකළ යුතු අතර නාසය මුදුන කලු පැහැතිය
මුහුණේ ඇති සළකුණු උගුර තෙක් ගමන් කල යුතුය
රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයෙකුගේ පපු ප්‍රදේශයේ පහළට මුහුණලා පිහිටි ත්‍රිකෝණාකාර සළකුණු දෙකක් දක්නට ලැබේ
ඉදිරිපස කකුල් වල සළකුණු යටිබාහුවේ සිට ඇඟිලි කරා ඇදීයයි
පිටුපස කකුල් වල සළකුණු ඇතුළතින් පටන්ගෙන පිටත දණිස් සන්ධිය කරා ගමන් කොට ඇඟිලි කරා විහිදෙයි
පසුපස පහල පුරුක් මත කාල වර්ණය සම්පූර්ණයෙන්ම ශුන්‍ය නොවන බව AKC සම්මුතීන්හී පිලිගනී
යකඩ පැහැති හෝ මහෝගනී පැහැති ත්‍රිකෝණාකාර හැඩයක් පෙන්නුම් කරන සළකුණක් වල්ගයට පහලින් ඇත
එසේම සෑම ඇඟිල්ලක් මතම කලු පැහැති තුනී තීරුවක් තිබිය යුතුය
ප්‍රමාණය 
"මධ්‍යම/විශාල" ප්‍රමාණයේ සුනඛ වර්ගයක් වන මොවුන් FCI සම්මුතීන්ට අනුකූලව පිරිමි රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන් සෙ
61 - 69  (අඟල් 24 - 27) උසකින්ද ගැහැණු රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛ ධේනුවන් සෙ
56 -63 (අඟල් 22 - 25) උසකින්ද යුතුය
සුනඛයන්ගේ බර කිලෝග්‍රෑම් 50 - 60 ( 110 - 132 lbs) අතර විය යුතු අතර සුනඛ ධේනුවන් කිලෝග්‍රෑම් 35 - 48 ( 77 - 105 lbs) අතර විය යුතුය
උස බරට සරිලන සේ විය යුතුය
චිත්ත ස්වභාවය 

FCI සම්මුතීන්ට අනුකූලව රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන් මිත්‍රශීලී, මූලික ස්වභාවය අනුව සාමකාමී, ඉතා ලැදි, කීකරු, ඉල්ලීමට යෝග්‍ය හා වැඩ කිරීමට උත්සුක සතුන් කොටසකි
ඔවුන්ගේ බාහිර පෙනුම ස්වාභාවික හා ගොරහැඬිය
හැසිරීම අභීතය
අවට පරිසරය කෙරේ ප්‍රතිචාර දැක්වීම ඉතා සුපරික්ශාකාරීය
ඇමෙරිකානු කෙනල් සමාජය මෙසේ පවසයි
රොට්වෙයිල(ර්) යනු සතුන් බලාගැනීමේ හා රැකවල් කිරීමේ ජාන හොඳින් විකසනය වූ බලවත් සුනඛ වංශයකි
වගකීම් රහිත අයිතිකරුවන්, අපචාර, නොසලකාහැරීම් හෝ සමාජශීලිත්වය හා පුහුණුවීම් අඩුවීම වැනි හේතූන් නිසා මොවුන් අනතුරුදායම හැසිරීම් පෙන්වයි. කෙසේවුවත් මොවුන්ගේ අධික ශක්තිය නොසලකා හැරිය නොහැක
එම හේතුව නිසා මොවුන් නිසි පුහුණුවක් හා පෘථුල සමාජශීලිත්වයක් ලැබීම අත්‍යවශ්‍ය බව විශේෂඥයන් පෙන්වා දෙයි
AKC ට අනූව රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන් ඔවුන්ගේ අයිතිකරුවන්ට සෙනෙහසක් දක්වන අතර තම පවුල හා මිතුරන් කෙරෙහි විහිසුළු විලාශයක් පෙන්වයි. නමුත් ඔවුන්ගේ සීමා මායිම් ආරක්ෂා කරන අතර අමුත්තන් නිසිලෙස හඳුන්වාදෙන තුරු පිළිනොගනී
කීකරුවීමේ පුහුණුවක් හා සමාජශීලිත්වයක් අත්‍යවශ්‍ය වේ
රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන් ඔවුන්ගේ අයිතිකරුවන් හා අනෙකුත් සුනඛයන් කෙරෙහි මධ්‍යම ආක්‍රමනශීලීභාවයක්ද (සපාකෑම් හා සපාකෑමට උත්සාහකිරීම්) අමුත්තන් කෙරෙහි තරමක් වැඩි ආක්‍රමනශීලීභාවයක්ද පෙන්වන බව 2008 වර්ෂයේ කල අධ්‍යයනයකින් පෙන්වා දෙන ලදී
අධික්ෂණය කිරීමේ හා සීමාමායිම් කෙරේ ඇති ඉව සමග මෙම ආක්‍රමනශීලීභාවය සහබන්දනයක් පෙන්වයි.

1979 - 1998 අතර කාලයේදී සුනඛ පහරදීම් වලට ලක්වී මියයාම් අතරින් 67% ක් පමණ අවස්ථාවලට වගකිවයුතුවූයේ රොට්වෙයිල(ර්) හා පිට්බුල් වර්ගයේ සුනඛයන් බව CDC මගින් කරන ලද අධ්‍යනයකින් පෙන්වාදී ඇත
1993 -1996 දී එම පහරදීම් අර්ධයකට වගකිවයුතු වූයේ රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන්ය
අධ්‍යනයෙන් නිගමනයට ආ කරුණ ලෙස " මනුෂ්‍යන් කෙරෙහි වූ මෙම මාරාන්තික පහරදීම් වලට හේතුව ඔවුන්ගේ වර්ගයන් මත රඳා පවතින බව  (රොට්වෙයිල(ර්) හා පිට්බුල් වර්ගයේ සුනඛයන්)" ඔවුන් සටහන් කර ඇත
"එම කාල වකවානුව තුල, එක්සත් ජනපදය ආශ්‍රිතව 60% පමණ වන සුනඛයන් ගණනය කිරීම අතිශයින්ම වියනොහැකි අතර එබැවින්, මෙය වංශයට විශේෂිත වූ මාරක ගැටළුවක්ය
""

ක්‍රියාකිරීමේ 	ශෛලීය 

ඇමෙරිකානු කෙනල් සමාජයට අනූව, රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන් රැස් කිරීමේ ස්වාභාවික හැකියාවක් මෙන්ම පාලනය කිරීමේ ආශාවක් පෙන්වයි. සාමාන්‍යයෙන් ලිහිල් භාවයක් පෙන්නුම් කලද රැළත් සමග තමන්ගේ කාර්‍යන් කිරීමේදී මහත් බලයකින් යුතුව ක්‍රියා කරයි
භය ගැන්වීමට ඔවුන්ගේ ඇති හැකියාව ඔවුන් හොඳින් පාවිච්චි කරයි
රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන් බොහෝවිට හිස හා පසුපස එකම තලයේ තබාගෙන හෝ හිස ඉහළින් සිටිනසේ ද බෙල්ල සහ උරහිස් පහතට සිටිනසේ ද ගමන් කරයි
සමහර ගැහැණු සතුන් ඇස් භාවිතා කිරීමේදී ඉදිරිපස කොටසම තරමක් පහත් කරයි
පිරිමි සතුන්ද තමන් රැක බලාගන්නා රැළෙන් ඈත්ව විවෘත පිටියක සිටිනා විට මෙසේ කරයි
සීමා වූ අවකාශයන්හී කාර්‍යන් කිරීමේදී පිරිමි සතුන්ගේ මෙම හැසිරීම දුර්ලභය
සෑහෙන තරම් ස්වාභාවික සමබරතාවය, අවශ්‍ය විටදී බලය යොදා බිරීම, හා ගවයන් සමග කටයුතු කිරීමේදී තර්ජනාත්මක ආරෝපණයක් ගැනීමේ හැකියාවක් රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන් සතු වේ
බැටළුවන් බලාගැනීමේදී බලය භාවිතාකිරීමේ ස්වාභාවික වෙනසක් මොවුන්ගේ දැකිය හැකිය
ගවයන් සමග කටයුතු කිරීමේදී තම උරහිස් හා සිරුර භාවිතා කරන අතර අං ඇති ගව රංචු බලාගැනීමේදී ප්‍රවේශම් විය යුතුය
රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන්, ගවයන් සමග කටයුතු කිරීමේදී, රැළෙහි බලවත්ම සත්වයා හඳුනාගෙන ඔහුට අභියෝග කරයි
ඔහුව අවනත කරගැනීමෙන් අනතුරුව තමාගේ කාර්‍ය සඳහා යොමුවෙයි
සමහර සතුන් ඇතිකරන්නන් හඳුනාගන්නා පරිදි, බෝ(ර්)ඩ(ර්) කොලී,කෙල්පී වැනි සුනඛයන්ට යටත් නොවන මුරණ්ඩු සතුන් කණ්ඩායම් බලාගැනීම සඳහා රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන් ඉතාම සුදුසුය
රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන්, බැටළුවන් සමග කටයුතු කිරීමේදී, රැස් කිරීමේ/ගෙන්වාගැනීමේ සුවිශේෂ ශෛලීයක් පෙන්වන අතර දිශාවන් පහසුවෙන් හඳුනාගනී
එබැවින් ඉතා පහසුවෙන් බැටළුවන් පාලනය කරයි
සමහර අවස්ථා වලදී රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන්, කිසිඳු පෙර අත්දැකීමකින් තොරව ගවයන් බලාගැනීම සඳහාද මුලපුරයි
එකම සතුන් කණ්ඩායමක් බලාගැනීම සඳහා මොවුන් යොමුකරවූවොත්  මොවුන් එම සතුන් සමග බැඳීමක් ගොඩනගා ගන්නා අතර මොවුන් පෙන්වන මාර්ගයේ ගමන් කරනතාක් කල් එම සතුන් සමග සෙනෙහෙබරව බැඳේ
රොට්වෙයිලර් සුනඛයන් Schutzhund නම් සුනඛ තරඟය සඳහා ඉතාම සුදුසු වන අතර මොවුන් ඒ සඳහා බහුලව යොදාගැනේ
සෞඛ්‍යය 

රොට්වෙයිලර් සුනඛයන් සාමාන්‍යයෙන් සෞඛ්‍යයසම්පන්න හා ලෙඩ රෝග වලින් තොර සුනඛ වර්ගයකි
බොහෝ විශාල සතුන් කාණ්ඩ කෙරෙහි hip dysplasia නම් රෝගයට බලපෑම් කල හැක
මෙම හේතුව නිසා බොහෝ රොට්වෙයිලර් ඇතිකිරීමේ සමාජයන් x-කිරණ පරීක්ෂණයන් වසර ගණනක් මුළුල්ලේ ක්‍රියාත්මක කරවීය
එලෙසම මෙම විශේෂයේ සීග්‍ර වර්ධන වේගය නිසා උරහිස් සන්ධි කෙරෙහි බලපෑම් එල්ල කරන Osteochondritis dissecans ද තර්ජනයක් විය හැක
පිළිගත් සතුන් ඇතිකරන්නෙක් බොහෝවිට තමා ඇති කරන සියලුම සතුන් කොඳු හා වැලමිටි x-කිරණ පරික්ශණ කරා යොමු කර විශේෂඥයෙකු මගින් එහි නිරවද්‍යතාව ඔප්පු කරවා ගනී
එලෙසම ඔවුන් ඇතිකරනා සතුන් entropion හා ectropion රෝග තත්ව වලින් තොර මෙන්ම පූර්ණ දන්ත වින්‍යාසයකින් යුක්ත බව ඔවුන් සහතික කරයි
ඕනෑම වර්ගයක් මත ප්‍රවේණික තත්වයන් යම්තාක් දුරට බලපෑම් එල්ල කරයි
රොට්වෙයිලර් සුනඛයන්ගේ මූලික අවධියේ සිදුවන මරණ වලට සාමාන්‍ය හේතුව පිලිකා වේ
මොවුන් වෙනත් වර්ගයන් වලට වඩා parvovirus මගින් ආසාදනයට ලක් වන අතර එය ස්පර්ශයෙන් බෝ වන, සුනඛ පැටවුන් හා තරුණ සුනඛයන් කෙරෙහි මාරාන්තික වන රෝගයකි
පශු වෙද්‍යවරයාගේ උපදෙස් මත එන්නත් මාලාව නිසිලෙස පිළිපැදීමෙන් ආසාදනය වීම පහසුවෙන් වළක්වා ගත හැක
පමණට වඩා අහාර ලබාදීම හෝ ව්‍යායාම මද වීම, රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයන් ස්ථුලවීමට හේතු වේ
මෙහි ප්‍රතිඵල ඉතා බරපතල විය හැක
සන්ධි ප්‍රදාහය, හුස්ම ගැනීමේ අපහසුතා, දියවැඩියාව, හදවත අකර්මන්‍ය වීම, ප්‍රජනන ගැටලු, චර්ම රෝග, රෝග කෙරෙහි ප්‍රතිරෝධකතාව අඩුවීම සහ සමට ඇතුලතින් පිහිටි ඝන තෙල් තට්ටුව නිසා ඇතිවන අධික රත්වීම උදාහරණ ලෙස දැක්විය හැක
එක්සත් ජනපද, එක්සත් රාජධානි හා ඩෙන්මාර්ක් හී පැවැත්වූ සමීක්ෂණ හා එක්සත් රාජධානියේ පශු දත්ත වලට අනුව රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයෙකුගේ සාමාන්‍ය ආයු කාලය වසර 8 - 10 ක් පමණ වේ
මාධ්‍යය නිරූපණය 
බොහෝ කල්පිත චිත්‍රපටවල හා කතා මාලාවල, රොට්වෙයිල(ර්) සුනඛයා දුෂ්ඨ, නපුරු හා පාලනය කර ගැනීමට අපහසු සුනඛයෙක් ලෙස දක්වා ඇත
ප්‍රධාන වශයෙන් The Omen නැමැති සන්වේදන මුද්‍රණ ආවරණයේදී, මෙම සත්ත්වයා පිලිබඳව සෘණාත්මකව පෙන්වා දී ඇත
කෙසේ නමුත්  Lethal Weapon 3, Half Baked, Entourage වැනි ඇතැම් චිත්‍රපට හා රූපවාහිණී ප්‍රදර්ශන වල මෙම සත්ත්වයා පිළිබඳව ධණාත්මක චිත්‍රයක් පෙන්වා දී ඇත
එමෙන්ම ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රා ඩේ විසින් රචිත Good Dog, Carl නැමති ළමා කතා මාලාව මෙම සුනඛයා වෘත්තාන්ත කොටගෙන ඇත
ලීස් මැක්ස්ටඩ් බ්ල්ක්ස් ස්වාමියා වූ, අවුරුදු 2ක් වයසැති බ්‍රිතාන්‍ය රොට්වෙය්ලර් සුනඛයක් වූ ජේක් නැමති සුනඛයාගේ නිර්භීතත්වය පිලිබඳව, සත්ත්වයන්ට එරෙහිව සිදු කරන කෲරකම් පිටුදකීමේ රාජකීය සංවිධානය විසින් හඳුනාගන්නා ලද පසු, පුළුල් ලෙස පැවත්වූ මාධ්‍ය වාර්තාවකින් ප්‍රචාරය කර ඇත
මෙම සුනඛයා තම ස්වාමියා සමඟ ඇවිදිමින් සිටින අවස්ථාවේ ඔවුන්ට කෑගැසීමේ ශබ්දයක් ඇසී ඇත
2009 වර්ෂයේ ජූලි මස කන්‍යාරාමයකදී කාන්තාවකට හිරිහැර කරමින් සිටි පුද්ගලයෙක්ව ජේක් පන්නා ගියේය
මෙම සුනඛයා, ප්‍රහාරකයා සහ අනතුරට පත් කාන්තාව ඝණ පඳුරක් තුළ සිටිනු සොයාගෙන, ප්‍රහාරකයාව පළවාහැර, තම ස්වාමියා එම ස්ථානයට ගෙන්වා, පොලිසිය පැමිනෙන තුරු ආරක්ෂාව සපයන ලදී
පසුව මෙම ප්‍රහාරකයා බරපතල ලිංගික අතවර සිදුකිරීම පිලිබඳව අවුරුදු 4කට සිරභාරයට ගන්නා ලදී
මෙම සිදුවීමෙන් පසු ජේක්ව, පොලිසිය විසින් නිර්භීත ප්‍රදානය හා පදක්කමක් සඳහා යෝජනා කරන ලදී
ඩෙට් කොන් ක්ලයිව් ලෙෆ්ට්විච් නැමති පොලිස් නිලධාරියා ප්‍රකාශ කර සිටියේ, ඔවුන්ගේ දැක්මට අනුව ජේක් නැමති රොට්වෙයිලර් සුනඛයා, වඩාත් නරක තත්වයට පත් විය හැකිව තිබූ දරුණු ලිංගික අපරාධයක් නතර කිරීමට දායක වූ බවයි.

ගැලරිය

මූලාශ්‍ර

තවදුරටත් කියවන්න 
 Blackmore, Joan
A Dog Owners Guide to the Rottweiler
 Brace, Andrew H
(Ed), The Ultimate Rottweiler, Ringpress Books, Surrey, 2003. ISBN 1-86054-263-8
 Coren,Stanley
The Intelligence of Dogs, University of British Columbia, Vancouver
Chardets
Know your Rottweiler
 Fdration Cynologique Internationale-Standard N 147/ 19. 06. 2000 / GB The Rottweiler
Translated by – Mrs C
Seidler Country of Origin – Germany
Kaneene JB, Mostosky UV, Miller R
Update of a retrospective cohort study of changes in hip joint phenotype of dogs evaluated by the OFA in the United States, 1989–2003. Vet Surg 2009
398–405, Interscience
com , abstract
 National Dog – The Ringleader Way, Volume 12 Number 1 & 2, Jan/Feb 2009 Breed Feature "Bernese Mountain Dogs, Leonbergers & Rottweilers"
Pettengell, Jim
The Rottweiler
 Pienkoss, Adolf
The Rottweiler, 3rd revised and updated edition, Internationale Foederation der Rottweilerfreunde (IFR) Wilhelmitenstr
15a, 46354 Borken, Germany, 2008
 Price, Les
an owner's companion
Macmillan Publishing Company, New York 1991. ISBN 0-87605-297-9
 Schanzle, Manfred, Studies In The Breed History Of The Rottweiler
German edition Published by Allgemeiner Deutscher Rottweiller – Klub (ADRK) E
1967 English edition published jointly by Colonial Rottweiler Club & Medallion Rottweiler Club – Sept 1969. 1981 Printing (updated) – Published by Powderhorn Press 3320 Wonderview Plaza, Hollywood, CA90068.
 Yrjola, J
& Tikka, Elvi
Our Friend the Rottweiler
Rosmarinus officinalis , පොදුවේ රෝස්මෙරි ලෙස හඳුන්වන අතර, එය සදාහරිත , බහු වාර්ෂික,  කාෂ්ඨීය , සුවඳවත්, ඉඳිකටු වැනි පත්‍රිකා සහිත ඔසු ශාකයකි
සුදු , රෝස, දම් හෝ නිල් පාට  මල් සහිත මෙම ශාකය මඩ්යධරනී කලාපයට  ආවේණික වේ
එය තවත් බොහෝ ඖෂධ පැළෑටි ද ඇතුළත් කපුරු පවුලේ ( ලැමිඒසියේ  )  සාමාජිකයෙකි
එහි නම "රෝස්මෙරි" යන්න "පිනි" ( ros ) සහ "මුහුද" ( marinus ), හෝ "මුහුදේ පිනි " ලෙස ලතින් වචනයෙන් 
ව්යුත්පන්න වී ඇත
මෙම ශාකය පුරාණ ග්රීක වචනයක් වන ‘ἄνθο’ ගෙන්  " මල් " යන අර්ථය ඇතිව ඇතැම් විට anthos ලෙසද හඳුන්වන අතර රෝස්මෙරි වලට කෙඳි සහිත මූල පද්ධතියක් ඇත
වර්ගීකරණය 
Rosmarinus officinalis, රෝස්මරීනස් කුලයට අයත් විශේෂ 2-4 න් එකකි
බොහෝ විට පිළිගත් අනෙකුත් විශේෂ වන Rosmarinus eriocalyx  අප්රිකාවේ මාග්රෙබ් හා ඉබේරියාව යන ප්‍රදේශ වලින් හඳුනාගෙන ඇත
මෙම කුලය 18 වන සියවසේ දී  වර්ගීකරණයේ ආරම්භක  හා ප්‍රාණි විද්‍යාඥය කාර්ල් ලිණේයස් විසින් නම් කරන ලදී
විස්තරය 

 රෝස්මෙරි, හෙම්ලොක් ශාකය ඉදිකටු වැනි පත්‍ර  ඇති සුවඳවත් සදාහරිත පඳුරකි
මෙහි පත්‍ර ආහාර රසකාරක ලෙස පුරවන ද්‍රව්‍ය, බදින ලද බැටළු, ඌරු, කුකුළු මස් හා කලුකුන් වැනි මස්  සඳහා භාවිතා වේ
එය මධ්යධරණී රටවලට හා ආසියාවට ආවේණික ශාකයකි
නමුත් එය  සිසිල් දේශගුණයේ නොනැසී තිබීම අසීරුවේ
මෙම ශාකය නියඟයට ඔරොත්තු දෙන අතර දැඩි ලෙස ජලය හිඟ කාලයක පවා දීර්ඝ කාලයක් නොනැසී පවතී
මෙහි ස්වරූපය එති යන වැල් වල සිට සිරස් අතට කෙලින් පවතින ශාක දක්වා පරාසයක පවතී
සිරස් අතට කෙලින් පවතින ආකාරයේ ශාක  මීටර් 1.5 (අඩි 5) ක් පමණ උස වන අතර කලාතුරකින් මීටර් 2 (6 අඩි 7 ) ක් දක්වා ළඟා විය හැකිය
සදාහරිත පත්‍ර වලින් යුක්ත මෙය 2-4 සෙ
(අගල් 0.8-1.6) දිග හා 2-5 මි
මී පමණ පුළුල් පත්‍ර  වලින් යුක්තයි
පත්‍ර වල ඉහළ මතුපිට කොළ පාට  සහ යටි  මුහුණත  සුදු පාටය
මෙම පත්‍ර වල ඝන සහ කෙටි ලෝම කෙස් ඇත
සෞම්‍ය දේශගුණයක් පවතින විට වසන්තයේ දී හා ගිම්හානයේ දී මෙම ශාකය මල් දරන අතර  උණුසුම් දේශගුණයේ නිරන්තරයෙන් මල් හට ගනී
මෙම ශාකයේ මල් තද නිල්, සුදු, රෝස හෝ දම් පාට වේ
රෝස්මෙරි හී සමාන්‍ය මල් සමයෙහි පිටතට මල් පිපීමට  ප්‍රවණතාවක් ඇත
මෙහි සාමාන්‍යයෙන් මල් පිපෙන සමය පෙබරවාරි මුල් භාගයේ සිට දෙසැම්බරයේ මුල දක්වා පවතී
මිත්‍යා මත 
ජනප්‍රවාදයට අනුව , එය ග්‍රීක දේවතාවියක් වූ ඇෆ්රඩයිටි මුහුදේ සිට නැගී එන විට, ඇය වටා මෙම ශාකය එතී තිබී ඇත
මරියා කන්‍යවිය  විවේක ගන්නා විට සුදු පාට මල් පිපෙන රෝස්මෙරි ශාකය මත ඇයගේ නිල්වන් සළුව අතුරා තබා ඇති අතර,එවිට එම මල් නිල් පාටට හැරී ඇත බව පැවසේ
එනයින් මෙම ශාකය  " මරියා ගේ රෝස් " ලෙස ප්‍රසිද්ධියට පත්ව ඇත
භාවිත 
රෝස්මෙරි ශාකය උයන්වල අලංකාරක  ශාකයක්  ලෙස ද පළිබෝධ පාලනයට  බලපෑම් ඇති කර හැකි ශාකයක් ලෙස ද භාවිතා වේ
මෙහි පත්‍ර ‚පිරවුම් හා මස් බැදුම්  වැනි විවිධ ආහාර වර්ග රස ගැන්වීමට  භාවිතා වේ

වගාව 
මෙම ශාකය ආකර්ෂණීය බැවින් සහා නියං කාල සදහා ඔරොත්තු දෙන බැවින්, රෝස්මේරි විසිතුරු ශාක ලෙස උද්යාන හා සිරස්සකේප් භූමි නිර්මාණ  සඳහා , විශේෂයෙන් මධ්යධරණීය දේශගුණයක් පවතින ප්‍රදේශ වල භාවිතා වේ
එය තව තවත් වර්ධනය සහ පළිබෝධ ප්රතිරෝධී කිරීමට පහසු ලෙස සැලකේ.රෝස්මෙරි තරමක් විශාල වර්ධනයක් පෙන්නුම් කරන අතර වසර ගණනාවක් ආකර්ෂණය රැක ගැනීමට හැකි වන ශාකයකි
විධිමත් හැඩ හා උසින් අඩු පාත්ති බවට කප්පාදු කර ගත හැකි අතර පඳුරු කොට කර කපා හැඩ ගැන්වීම සඳහා භාවිතා කර ඇත
එය පහසුවෙන් මල් පෝච්චි වල වගා කර ඇත
මෙම බිම වැස්ම වගාවන් පුළුල් වශයෙන් පැතිර යන අතර ඝන හා කල්පවත්නා වයනයන් යුක්ත වේ
රෝස්මෙරි ශාකය විවෘත ,පැහැබර තත්ත්වයන් හි හොඳින් ජලය බැස යන,පහසුවෙන් කුඩු බවට පත් කළ හැකි ලෝම පස මත වර්ධනය වේ
එය වගුරු පස සඳහා ඔරොත්තු නොදෙන අතර සමහර වර්ග හිම වලට ගොදුරු විය හැක
මෙම ශාකය උදාසීන සිට භාෂ්මික තත්වයන් (pH 7–7.8) හි , සාමාන්‍ය සරුභාවය සහිතව ඉතා හොඳින් වැඩේ
එය පවත්නා ශාකයක 10–15 cm (4–6 in) පමණ දිගැති, පහලින් පිහිටා ඇති පත්‍ර ඉවත් කර ගන්නා ලද, අංකුර පසෙහි සිටුවීම මගින් ව්‍යාප්ත කර ගත හැක
වගා වර්ග 
ගෙවතු වගාව සඳහා බොහෝ වගා වර්ග තෝරා ගෙන ඇත
පහත සඳහන් වගා වර්ග නිතර අලෙවි කර ඇත
'Albus' – සුදු මල්
'Arp' – ලා කොළ වර්ණයෙන් යුත් පත්‍ර , ලෙමන් සුවඳ
'Aureus' – කහ වර්ණ ලප සහිත පත්‍ර
'Benenden Blue' – පළල් නොවූ තද කොළ වර්ණයෙන් යුත් පත්‍ර
'Blue Boy' – කෙටි ,කුඩා පත්‍ර
'Blue Rain' – රෝස වර්ණයෙන් යුත් මල්
'Golden Rain' –  කහ වයිරම් සහිත කොළ පැහැති පත්‍ර
'Gold Dust' -  	රන්වන් පාට වයිරම් සහිත තද කොළ පැහැති පත්‍ර
'Haifa' –  සුදු පාටින් යුත් කුඩා මල්
'Irene' –  පහතින් පිහිටි තද නීල වර්ණයෙන් යුත් මල්
'Lockwood de Forest' –ටස්කන් බ්ලු හි බිමදුවන වර්ගය
'Ken Taylor' – පඳුරුවලින් ගැවසී ඇත
'Majorica Pink' – රෝස පැහැති මල්
'Miss Jessop's Upright' – පුළුල් පත්‍ර ,සුවිශේෂී උසකින් යුත් උත්ප්‍රාන්තය ආකාරයක් ගත්
'Pinkie' – රෝස පැහැති මල්
'Prostratus' – 	 පහතින් පිහිටි බිම වැස්ම
'Pyramidalis' (or 'Erectus') – උත්ප්‍රාන්තය ආකාරයක් යුත් ,අවපැහැ ගත් නිල් මල්
'Remembrance' (or 'Gallipoli') – ගැල්ලිපොලි අර්ධද්වීපයෙන් ගෙන ලත්
'Roseus' – රෝස පැහැති මල්
'Salem' – අවපැහැ ගත් නිල් මල් , 'අර්ප්' වගා වර්ගයට සමානකම් පෙන්වයි
'Severn Sea' – පැතිරී යන ,වක්‍ර හැඩ ඇති අතු සහ ජම්බූල වර්ණ මල් සහිත
'Sudbury Blue' –  නිල්  පැහැති මල්
'Tuscan Blue' – සම්ප්‍රදායික ශක්තිමත් ,ඍජු ස්වරූපය
'Wilma's Gold' – කහ පැහැති පත්‍ර

ඉවීම සඳහා භාවිතය 
ඉතාලියට අයත් සම්ප්‍රදායික ආහාර පිසීම සඳහා  මෙම ශාකයේ  නැවුම් හෝ වියළි පත්‍ර භාවිතා වේ
තිත්ත, කහට ඇති රසයක් සහිත මෙම ශාකය ආවේණික සුවඳකින් යුක්ත බැවින් පිසූ අහාර සඳහා එකතු කරන ලදි
මෙහි පත්‍ර ඖෂධ තේ සෑදීමට භාවිතා කල හැක
මස් වර්ග හෝ එළවළු සමඟ බදින විට, මෙහි පත්‍ර අබ වැනි සුවඳක් ද ඊට අමතරව දැවුණු ලී වැනි සුවඳක් ද එක්කරමින් බාර්බිකියූ ආහාර සඳහා වඩාත් උචිත වේ
ආහාර රස ගැන්වීම සඳහා  සාමාන්‍යයෙන් රෝස්මෙරි තේ හැන්දි 1ක් ( ග්‍රෑම් 1) වැනි ප්‍රමාණයක් කිසිදු  පෝෂණ ගුණයක් ලබා නොදෙයි
ඔමේගා-3 තෙල් වැනි මුඩු බවට පත් වීමට වැඩි ප්‍රවණතාවයක් දක්වන තෙල්, රෝස්මෙරි සාරය විසින් කල් තබා ගැනීමේ කාලය සහ තාප-ස්ථායීතාව වැඩි දියුණු කර ගැනීමට භාවිතා කර ඇති බව පෙන්වා ඇත
සුවඳ ද්‍රව්‍යය 
රෝස්මෙරි තෛලය සුවඳ විලවුන් හෝ කාමර තුල සුවඳ විහිදුවීම සඳහා භාවිතා කෙරෙයි
ඊට අමතරව සුවඳ දුම් , ෂැම්පු , පිරිසිදු කිරීමේ නිෂ්පාදන වල ද යොදා  ඇත
ශාකමය රසායනික ද්‍රව්‍ය සහ සාම්ප්‍රදායික  වෛද්‍යශාස්ත්‍ර   
රෝස්මෙරි ශාකයේ බොහෝ ශාකමය රසායනික ද්‍රව්‍ය අඩංගු වී ඇත
එනම් රෝස්මැරිනික් අම්ලය, කැම්ෆර් ,කැෆෙයික් අම්ලය, උර්සෝලික් අම්ලය,බෙටුලිනික් අම්ලය සහ ප්‍රතිඔක්සිකාරක වන කර්නෝසික් අම්ලය හා කාර්නොසෝල් වැනි රසායනික ද්‍රව්‍ය වේ 

සාම්ප්‍රදායික ඉන්දියානු වෛද්‍යශාස්ත්‍රයේ, විවිධාකාර රෝග සුව කිරීම සඳහා මල් සහ පත්‍ර වලින් ලබාගත් සාරයන් හා සුගන්ධ තෛල භාවිතා කර ඇත
ජනප්‍රවාද හා චාරිත්‍ර 
මධ්‍යතන  යුගයේ දී රෝස්මෙරි ශාකය විවාහ මංගල්‍ය චාරිත්‍ර හා සම්බන්ධ වී  ඇත
එම මනාලිය රෝස්මෙරි ශාකයෙන් සැදුම්ලත් හිස්පළඳනාවක් පළඳින අතර  මනාලයා සහ අනෙක් අමුත්තන් රෝස්මෙරි කිනිත්තක් පළඳිති
එබැවින් මෙය ආදර මන්ත්‍රයක් ලෙස ද  සැලකේ. 

මිත්‍යාවට අනුව රෝස්මෙරි ශාකය මතකය වැඩි දියුණු කිරීම සඳහා ප්‍රසිද්ධ ව ඇති අතර යුරෝපය හා ඕස්ටෙ‍්‍රලියාවේ යුධ අනුස්මරණෝත්සව හා අවමංගල්‍යයන් හිදී මෙම ශාකය අනුස්මරණ සංකේතයක් ලෙස භාවිතා කර ඇත
මළවූන් අනුස්මරණ කිරීමේ සංකේතයක් ලෙස ශෝකවන්නන් විසින් එය සොහොන් මැදට හෙළා ඇත
ශේක්ස්පියර්ගේ හැම්ලට් හි ඔෆීලියා විසින් මෙසේ පවසා ඇත ," රෝස්මෙරි ඇත , එය අනුස්මරණය සඳහා ය,
" ( හැම්ලට්, iv 5. )
ඕස්ටෙ‍්‍රලියාවේ දී, රෝස්මෙරි කිනිති  ANZAC දිනය සහ ඇතැම් විට අනුස්මරණ දිනය දා සිහිකිරීම  නිමිත්තෙන් පැළඳ ඇත
ගැල්ලිපොලි අර්ධද්වීපයේ මෙම ඔසුව වැඩි වශයෙන් වර්ධනය වේ
හංගේරි දියරය පලමුවෙන්ම සූදානම් කර ඇත්තේ හංගේරියානු මහරැජීන වන පෝලන්තයේ එලිසබත් රැජීන වෙත  "
පක්ෂඝාත පාදයන් ප්‍රකෘතිමත් කිරීම  සඳහා " සහ රක්තවාතය සුව කිරීමටය
මෙය පිටත ආලේපනය සඳහා යොදාගන්න අතර එය සාදා ඇත්තේ නැවුම් රෝස්මෙරි ශාක සමග වයින් ස්ප්‍රීත්තු මිශ්‍රණය කිරීමෙනි
ඩොන් ක්වීසෝට්( පළමු කොටස , XVII පරිච්ඡේදය ) තම දිව්‍යමය ආලේපය වන ෆියරබ්‍රස් ආලේපනයේ වට්ටෝරුවේ මෙය මිශ්‍රණය කර ඇත
අඩවියෙන් බැහැර පිටු 
  Media related to Rosmarinus officinalis at Wikimedia Commons
  Chisholm, Hugh, ed
"rosemary"
Rosemary List of Chemicals (Dr
Duke's) 
 History of Rosemary
 Description of characteristics, from Flora of China
ඉග්නාෂියස් තුමා
1491 - 1556 St
Ignatius
උසස් වංශවත් දෙමාපියන්ගෙන්, ස්පාඤ්ඤයෙහි 1491 දී ඉග්නසියස් උපත ලැබුවේය
දොන් බර්ට්‍රම් නමැති ඔහුගේ පිය ලොයලාහි නායක තනතුර දැරු අතර,ඔහු ඒ රටේ ඉතා පැරණි ශ්‍රේෂ්ඨපවුල් වලින් එකක මුලිකයා විය
ඔහුගේ මව ඉතා රූමත් කාන්තාවක් වුවාය
ඇයද ස්වාමි පුරුෂයා මෙන් වංශවත් පවුලකින් ආ තැනැත්තියකි
ඉග්නාසියස්ට සහෝදරියන් තිදෙනෙක් හා සහෝදරයන් දෙදෙනෙක් සිටියෝය
ඔහු පවුලේ බාලයා විය
ඔහු හොඳින් හද ගැසුණු ප්‍රියමනාප තරුණයෙක් විය
ඔහු කුඩා කාලයේදී පර්ඩ්නැන්ඩස් සහ ඉසේබෙලගේ අලංකාර මාලිගයේ කුඩා අතවැසික් ලෙස සේවය කළේය
තරුණ වියට පමුනුනු විට ඔහු ජෙරුසලමේ සිට මුස්ලිම් වැසියන් සමග යුද්ධ කරන්නට සිතුවේය
1534 දී ඔහුට අවුරුදු 33 ක් වූ විට,ඔහුගේ මිත්‍රයෝද ඔහුගේ අනුගමිකයන්වී,දිළිඳු කමටත්
දයාවටත් ශුද්ධෝත්තම පියතුමාගේ අපෝස්තලික සේවයට තම තමාව ත්‍යාජ කරමින් වෙද්භාරයට කැප කලෝය
අවුරුදු 4කට පසු ඔහු නිකාය ස්ථීර කළේය
ඔවුහු 3 වන පාවුළු පාප්තුමාගේ යටතේ කීකරුව සිටීමට පොරොන්දු වුනේය
ශුද්ධෝත්තම පියතුමා ජ්වලිත්ව විනය ගරුකව හැඩගැසුණු මේ පූජකයන්,නව තාපස නිකායක ආරම්භකයන් වශයෙන් සැලකුවේය
ස්පාඤ්ඤයේ රජතුමාගේ යුද්ධ සේනාවේ සෙබලෙකු වූ ඔහු,කීර්තිය හා ධනය අත්කර ගත හැකි යුද්ධයකට යද්දී ඔහුගේ පාදය තදබල ලෙස වෙඩිල්ලකින් තුවාල විය
ඉන්පසු වෛද්‍යවරු ශල්‍යකර්මයකින් ඔහුගේ පාදය නැවත වරක් සුව කළේය
ඔහුගේ පාදය නැවත වරක් යථා තත්වයට පත්වීමට මාස ගණනක් ගතවිය
ඉග්නාසියස්ගේ එකම ආශාව වුයේ ඉක්මනින් සුවය ලබා නැවත යුද්ධයට යාමටය
ඔහුගේ තුවාලය සනීපවන කාලයේදී ඔහු වෙනත් පොත් සොයාගත නොහැකි වූ නිසා,ශුද්ධවන්තයන්ගේ ජීවිත කථා ,ශු
සභාවේ වීරයන්ගේ කථා සහ ජේසුස් වහන්සේගේ ජීවිත කථාව ආදී පොත් කියවිය
එම පොත් කියවීමෙන් ඔහුගේ ජීවිතයේ හිස්කම අවබෝධ විය
හෘදයසාක්ෂිය ගැඹුරින් කැළඹුණේය
ක්‍රිස්තුන් වහන්සේ වෙතට මුළුමනින්ම හැරීමක් ඔහු තුල ඇතිවිය
රජ මාලිගයේ අලංකාරය සහ තේජස වෙනුවෙන් ඔහුට අවශ්‍ය වුයේ ජේසුස් ස්වාමින් වහන්සේගේ දිළිඳු,බැහැපත් සේවකයෙක් වීමය
ඔහුගේ එකම ආශාව වුයේ ක්‍රිස්තුන් වහන්සේ උදෙසා සටන් කිරීමය
දිනක් දර්ශනයකින් දේවමාතා වහන්සේ දුටු ඔහු,මොන්සෙරට්හි එතුමියගේ වන්දනා ස්ථානයට ගමන් ගත්තේය
ඔහු මැන්ඩ්රියාවෙහි අවුරුද්දක් පමණ වාසය කරමින්,සමහරවිට දොම්නිකන් සහෝදරයන් සමගද,තවත් විටෙක දිළිඳු අයගේ නිවාසවලටද,බොහෝවිට කඳුමත තිබු ගුහාවක යාච්ඤා කරමින්ද, එක්වරු ශීලය රකිමින්ද,ප්‍රසාධ නිධන ලබමින් සහ පශ්චාත්තාපි ක්‍රියා කරමින්ද ජීවත් විය
මෙයින් ඔහු මහත් සිත් සාමයක් ලබා ගත්තේය
මේ සිත් හැරීමේ අවුරුද්ද තුල එතුමා ලියාගත් සටහන් සහාය කරගෙන පසු කලෙක එතුමාගේ තාපසයන්ට "ආත්මීක අභ්‍යාස " නමැති ඉතා උතුම් ග්‍රන්ථය ලිව්වේය
එතුමා ශුද්ධවූ දේශයට ගමන් ගත්තේය
එහෙත් එහි නැවතී සිටීමට නොහැකි වුනේ සතුරන්වූ තුර්කිවරුන් නිසාය
ඊළඟ වසර 11 තුල යුරෝපයේ නොයෙක් විශ්ව විද්‍යාලවලට ගොස් කුඩා දරුවෙකු සේ බොහෝ වෙහෙස දර ලතින් භාෂාව ඉගෙන ගත්තේය
1535 දී එතුමා පැරිස් නගරයේදී උපාධිය ලබා ගත්තේය
ව අවස්ථාවේ එතුමාගේ මර්දණශීලී,දිළිඳු අධ්‍යාත්මික ජීවිත නිසා තරුණයෝ 6 දෙනෙකු ඔහු වෙත ආකර්ශනය වුවෝය
මේ උගත්,උසස් වංශයකට අයත් හයදෙනා අතර ප්‍රැන්සිස් සේවියර් තුමාද එක අයෙක් විය
මේ නිකායේ හොඳින් පුහුණුව ලැබූ උගත් සාමාජිකයෝ ඒ කාලයේ ලෞකීක ගතිය හා අඥානය පරාජය කර ශු
සභාවේ සතුරන් වැරදි ඉගැන්වීම් පහකර කාලයේ අවශ්‍යතාවන් පිරිමැසීමට සමත් විය
ජේසු නිකාය 1540 දී ශුද්ධෝත්තම පියතුමා විසින් අනුමත කෙරිණි
ඉග්නාසියස් අධ්‍යක්ෂතුමා ලෙස පත්විය
එතුමා නිකායට අවශ්‍ය ව්‍යවස්ථා සකස් කර,සාමාජිකයෝ " ජේසු නිකායික තාපසයෝ " යන නමින් හැඳින්විය
ඔවුන්ගේ මුළු කාලය කපවුයේ දේශනා කිරීමටද,පාප උච්චාරණය ඇසීමටද,ආත්මීක අභ්‍යාස ක්රීමටද,පිරිමි ළමුන්ට අධ්‍යාපනය දීමටද වේ
ඔහුන්ගේ ආදර්ශ පාඨය වන්නේ " සියල්ල දෙවියන්වන්සේගේ මහිමය සඳහාය "යන්නය
ජේසු නිකාය ගණනින් වර්ධනය වී බොහෝ වේගයෙන් පැතිරිණි
ඉග්නාසිය තුමාගේ මරණය අවස්ථාවේදී අවුරුදු 16 ක් තුල සාමාජිකයින් 1000 ක් පමනඩ්,තාපස ගෘහයන් 100 කටද අධිකව පැවතුනි
වසර 65 ක් වයස් වූ පසු ශු
ඉග්නාසියස් තුමා ජුලි 31 දිනදී දෙවි පියාණන්ගේ හස්තයට භාර විය
එතුමාගේ මංගල්‍යය ජුලි මස 31 දා සිදු කෙරේ
ආචාර්ය ඩී. බී. නිහාල්සිංහ යනු ශ්‍රී ලාංකීය සිනමා අධ්‍යක්වරයෙකි
ඔහු 1939, මැයි, 27දා උපත ලැබුවේය
එමෙන්ම, විප්ලවවාදී සිනමාරූපී බවක් ඉදිරිපත් කරමින් සිංහල සිනමාවට හස්ත ගත කැමරා කරණය' (HAND HELD CAMERA OPERATING) වෘත්තිය මට්ටමින් නිර්මාණාත්මකව - හඳුන්වා දෙනු ලබන්නේද - වැලිකතරෙනි
හෙතේම 2016-04-21 වැනි දින කොළඹ පුද්ගලික රෝහලකදී අභාවප්‍රිප්ත විය
සිනමා ගතවීම

සම්මාන

සරසවිය සම්මාන
1968 - හොඳම අධ්‍යක්ෂණය - සත් සමුදුර
1982 - හොඳම සංස්කරණය - සත් සමුදුර
1987 - හොඳම අධ්‍යක්ෂණය - මල්දෙණියෙ සිමියොං
1987 - හොඳම කැමරාකරණය - මල්දෙණියෙ සිමියොං 
1992 - හොඳම අධ්‍යක්ෂණය - කෙළිමඬල

සිග්නිස් සම්මාන
1987 - හොඳම කැමරාකරණය - මල්දෙණියෙ සිමියොං
ශ්‍රී  ලංකා පහතරට වැසි වනාන්තර දිවයිනේ නිරිතදිග කොටසේ උන්නතාංශය මීටර් 1000 ක් (අඩි 3,281) පහල  ශ්රී ලංකාවේ නිවර්තන වැසි වනාන්තර නියෝජනය කරයි
මෙහි  වසර පුරා උණුසුම්, තෙත් කාලගුණයක් පවතී
වසර දහස් ගණනක් සිට මහාභූමියක් වු  ඉන්දියානු  අර්ධද්වීපයෙන් හුදෙකලාව පිහිටීම හේතුවෙන් ශ්රී ලංකාවේ වැසි වනාන්තර තුළ පමණක් දැකිය හැකි බව බොහෝ ශාක සහ සත්ව විශේෂ පරිණාමය වී තිබේ
ඝන වනාන්තර උඩුවියන් සෑදි  ඇත්තේ ගස් විශේෂ  150 කට වැඩි මීටර් 45 (අඩි 148) ක් තරම් ඉහළ කරා
ළඟා වන ස්තර මගිනි
මෙම පහතරට වැසි වනාන්තරය ශ්රී ලංකාවේ මුළු භූමි ප්රමාණයෙන් සියයට 2.14 පමණ වේ
මෙම පරිසර කලාපය ලඳු කැලෑ වලට හා ශ්රී ලංකාවේ  කුඩා ආවේණික ක්ෂීරපායින්ට නිවහනකි
ලොව පුරා සිටින උභය ජීවී විශේෂ වලින් වැඩිම ඝනත්වය ඇත්තේ  ශ්රී ලංකාවේය
එයට ගස් ගෙම්බන් විශේෂ 250 ක් ඇතුලත් වන අතර  ඔවුන් මෙම වැසි වනාන්තර තුළ ජීවත්වේ
වන ආවරණය 
මෙම පහතරට වැසි වනාන්තර මෙරට
මුළු භූමි ප්රමාණයෙන් 2.14 ක් ආවරණය කරයි
එය  හෙක්ටයාර  124,340.8ක්  (480.1 වර්ග සැතපුම්) පමණවේ
තෙත් මෝසම් වනාන්තර වල  වාර්ෂික වර්ෂාපතනය 2,500-1,800 mm (98-71 දී) පමණ වන අතර ඒවා  උස මීටර් 1000 (අඩි 3,281)  පහල භූමිවල පිහිටා ඇත
කන්නෙලිය, විහාරකැලේ , නාකියදෙනිය, සහ ලෝක උරුමයක් වන සිංහරාජ, මෙම පරිසර කලාපයට නියෝජනය කරන වනාන්තර වේ
බඹරබොටුව , මොරපිටිය,  රුනාකන්ද , ගිලීමලේ හා එරත්නේ  අනෙක් රක්ෂිත වනාන්තර කිහිපයකි
[4] වසර පුරා වර්ෂාපතනය  හා නොවෙනස් උෂ්ණත්වය ජෛව විවිධත්වයෙන් ඉතා පොහොසත් වීමට උපකාරීවේ
මෙම වනාන්තර  ගංගා සඳහා වැදගත් ජල පෝෂක ප්රදේශයක් ලෙස ක්රියා කරයි
භූ විද්යාත්මක ඉතිහාසය 
ශ්රී ලංකාව නොගැඹුරු පෝක් සමුද්ර සන්ධිය මගින් ආසියානු මහාද්වීපයෙන්  වෙන් වූ මහද්වීපික දිවයිනකි
Cretaceous යුගය තෙක් වරක් ශ්රී ලංකාව Gondwanaland කොටසක් විය
පසුව එය ඉන්දීය  භූ තැටියේ කොටසක් ලෙස  වෙන්ව උතුරු දෙසට පා වී ගියේය
වසර මිලියන 55 කට පසුව ඉන්දීය භූ තැටිය ආසියානු මහාභුමීය සමග ඝට්ටනය වුණි
එම නිසා බොහෝ  Gondwana වර්ගීකරණ වර්තමානයේ  ශ්‍රී ලංකාවේ දැකිය හැකිය
මයෝසීන යුගයේ අගබාගය වන විට පළමුව ශ්රී ලංකා  ඉන්දියානු උප මහාද්වීපයෙන් වෙන් බවට පත් විය
දේශගුණික වෙනස්කම් නිසා  නිරිත දිග ශ්රී ලංකාව සහ ඉන්දියාව බටහිර ඝාට්ස් අතර  සමීපතම අනෙකුත් තෙත් වනාන්තර තුළ  වියළි කලාපයක් ඉස්මතු විය
කෙසේ නමුත් ප්‍රධානභූමියෙන් මුල් වෙන්වීමේ සිටම  දිවයින   ඉඩම් පාලම් මගින් නැවත නැවතත් , එරටට සමග සම්බන්ධ කර ඇති නමුත්, ශ්රී ලංකාවේ තෙත් වනාන්තර හා එහි තෙත් වනාන්තර-අනුවර්තනය biota පාරිසරිකව හුදෙකලා ලෙස හඳුනාගෙන ඇත
විශේෂාංග 
මෙම පරිසර පද්ධතිය අර්ධ  වශයෙන් මීටර් 2,500 (අඩි 8,202) ඉහල එකට බැදුණු වළල්ලකින් වටවී ඇති අතර දුම්බර කඳුවැටියන්  වෙන්ව පවතියි
මේ කඳු ඔවුන්ගේ ම පරිසර කලාපය, ශ්රී ලංකා කඳුකර වැසි වනාන්තර මගින් නියෝජනය කරයි
මෙම පරිසර කලාපය රතු-කහ podzolic පසට වර්යෙන් සමන්විතවේ
සැප්තැම්බර් මාසයේ සිට මැයි මස දක්වා  දීර්ඝ නිරිතදිග මෝසම් වර්ෂාව මෙම පරිසර කලාපයට මි
5000 කට අධික (දී 196.9) වර්ෂාපතනයක් ගෙන එයි
මෙහි උෂ්ණත්වය වසර පුරා 27-30  C (81-86  F) අතර නිරන්තරයෙන් පවතී
ඉන්දියන් සාගරය ආසන්නයේ පැවතීම නිසා  දිනපතා උෂ්ණත්වය සාගරයෙන්  හමන මද සුළඟින් පාලනයවේ
සාපේක්ෂ ආර්ද්‍රතාවය 75% -85% ත් අතර පරාසයක් වේ
ශාක 
 මෙම කලාපයේ වෘක්ෂලතාදියට මූලික වශයෙන්ම දේශගුණය සහ  භූ ලක්ෂණද ද්විතීයිකව භෞම කොන්දේසි දායක වේ
මල් ප්‍රජාවන් දෙකක් ශ්රී ලංකා පහතරට වැසි වනාන්තර තුළ ආධිපත්යය පතුරුවා ඇත
මේවා  Dipterocarpus  (සිංහල 'හොර ") ප්රජාව සහ  නා-දර්ශය ප්‍රජාව (සිංහල" නා-Doona ")වේ
මෙම Dipterocarpus ප්රජාව Dipterocarpus zeylanicus, Dipterocarpus hispidus, Vitex altissima, Chaetocarpus castanocarpus, Dillenia retusa, Dillenia triquetra, Myristica dactyloides, සහ Semecarpus gardneri සමන්විත වේ
මෙම නා-දර්ශය ප්රජාව, Anisophyllea cinnamamide, Cullenia rosayroana,  නා ගස (ශ්රී ලංකා ජාතික ගස) Mesua  nagassarium, Myristica dactyloides, Palaquium petiolare, දර්ශය affinis, දර්ශය congestiflora, දර්ශය disticha, දර්ශය megistophylla, දර්ශය trapezi folia, දර්ශය වෝර්තින්ටන් , Syzygium rubicundum, යනාදියෙන්ද Chaetocarpus castanocarpus, Garcinia hermonii, Syzygium neesianum, සහ Xylopia championi හි උප වියන් වලින්ද සමන්විතවේ
මෙම පරිසර කලාපයට අයත් අසේවිත වනාන්තර ස්ථර හතරකින් යුක්තය
මීටර  30-40 (98-131 අඩි) දී ප්රධාන වියන්, මීටර  15-30 (49-98 අඩි) දී උප වියන්, මීටර් 5-15 (16-49 අඩි ඇති ) යටි, සහ විරල පඳුරු ස්ථරය
ම තු වන ස්ථර යේ ශාක ප්රධාන වියනත් 
මීටර් 45 (අඩි 148) දක්වා පැතිර යයි
වෙරළ තීරයේ සමීප පිහිටා වගුරැ වනාන්තර පරිසර කලාපයට තුළ එකිනෙකට වෙනස් පුරුද්දක් ප්රදේශවේ
Avicennia-Rhizophora-Sonneratia කඩොලාන වෙරළ තීරයේ වාටිය ආධිපත්යය පතුරුවා ඇත
ජෛවවිවිධත්වය 
සියලුම  ලංකාවට ආවේණික ශාක හා සත්ව නිරිත දිග වැසි වනාන්තර පමණක්  සීමා වී  ඇත
උණුසුම් තෙත් දේශගුණිය හා  දිගු භෞතික හුදෙකලාව, සම්මත තෙත් වනාන්තර විශේෂ ඒකදේශිකතාවකය  විශේෂඥ ඉහල තලයකට උසස් කර ඇත
ශ්රී ලංකාවට  ආවේණික ශාක විශේෂ 306 අතුරින් සියයයට 60 කට වැඩි ශාක  මෙම පරිසර කලාපයට සීමා වේ
තවත් විශේෂ 61ක්  කඳුකර වැසි වනාන්තර සහ වියළි වනාන්තරවල පැතිර පවතී
ආසියානු වැසි වනාන්තර තුල ප්රමුඛ ශාක පවුල වන  Dipterocarpaceae මෙහි විශේෂ එකදේශියතාවයක්  පෙන්වයි. Dipterocarpaceae  පවුලට  අයත් ශාක විශේෂ 58 කින් ආවේණික විශේෂ දෙකක් පමණක් මෙම වැසි වනාන්තර ද සොයා ගත හැක
Anoectochilus setaceus හෝ Wanaraja ( "වනාන්තර රජු" සඳහා සිංහල) ආවේණික උඩවැඩියා මෙම පරිසර කලාපයේ පමණක්  සුරක්ෂිත වනාන්තර දක්නට ලැබේ
ශාක විශේෂ කිහිපයක් ඉතා දේශීයකරණය බෙදාහැරීමේ පෙන්වයි
පහත් බිම් හා උප කඳුකර වනාන්තර, ශ්රී ලංකාව තුළ හා දකුණු ආසියාව පුරාම ශාකමය අතින් අතිශයින් සාරවත්බවක් පෙන්වයි

සත්ත්ව සංහතිය

ක්ෂිරපායින් 
විශාල සතුන් සංඛය්යාවක් සඳහා  ශ්රී ලංකා භූමි ප්රදේශය ප්‍රමාණවත්  නොමැත
rhinoceroses, hippopotamuses, සිංහ ආදී සතුන්ගේ  පාරම්පරික ආකාරයේ පොසිල වාර්තා රැසක් සොයා ගෙන ඇත
සුළු  විශේෂ  සංඛ්යාව නොතකා, මෙම පරිසර කලාපය  අතිශය ආවේනික ශාක විශේෂ, ලඳු කැලෑ ඇතුළු ආසන්න ආවේනික ක්ෂීරපායීන්, සඳහා නිවහනක් වී ඇත
ලංකාවට ආවේණික ලඳු කැළෑ වර්ග දෙක ආසියානු ගොඩබිම ලඳු කැළෑ සහ වනාන්තර ලඳු කැළෑ වශයෙන්  පිළිවෙලින් ගොදුරු වන හා වඳ වී යන ලෙස ලැයිස්තුගත කර ඇත
ශ්රී ලංකා දිවියා දිවයිනේ විශාලතම මාංශ භක්ෂක සත්වයා වන අතර හඳුනාගත් තර්ජනයට ලක්වූ සත්වයකි
ආසියානු අලි ඇතුන් මෙම වැසි වනාන්තර තුළ සුළු වශයෙන් ජීවත් වන සහ තර්ජනයට ලක් වූ ලෙස ලැයිස්තුගත කර ඇත
ඔවුන් විශාල වශයෙන් ජීවත් වන වියළි කලාපීය වනාන්තර, මෙන් නොව  මෙම පරිසර පද්ධතියන්ගේ  අලිගහනය වාස භූමි අහිමි සහ ඛණ්ඩනයන්ට  මුහුණ දෙනු ලබයි
ඉන්දීය හාවා, ධීවර බළලා සහ කොළ-දිවියා, මෙම පරිසර කලාපයේ  වාසය කළ අනෙකුත් ක්ෂීරපායී කිහිපයකි
නුදුරු-ආවේණික හා අතිශය ආවේනික ක්ෂීරපායි විශේෂ පහත ලැයිස්තු ගත කර ඇති ප්රදේශවල ජීවත් වෙති
දැඩි ආවේණික විශේෂ තරු ලකුණ යොදා ලකුණු කර ඇත
ශ්‍රී ලංකා කදු හික් මීයා
 ශ්‍රී ලංකා කැලෑ හික් මීයා 
 පත්-නාස් වවුලා 
 ශ්‍රී ලංකා කලු වදුරා
 Golden palm civet
 Layard's palm squirrel
 Travancore flying squirrel
 ශ්‍රී ලංකා ක‍ටු හීන් මීයා 
 ශ්‍රී ලංකා ගස් මීයා

පක්ෂීන්
මෙම පරිසර කලාපයට සම්පූර්ණයෙන්ම ශ්රී ලංකාවටවට  ආවේණික පක්ෂින්  අඩංගු වේ
පක්ෂි විශේෂ දහසයක්  ආසන්න ආවේණික ලෙසද  විශේෂ දෙකක් වන බට ඇටි කුකුළා සහ   ලංකා පිලච්චා  ස්වදේශීය විශේෂ ලෙසද  වර්ගීකරණය කර ඇත
ඇටි කුකුලා සහ  ලංකා අරංගයා  තර්ජනයට  ලක් වූ පක්ෂින් ලෙස ලැයිස්තුගත කර ඇත
අළු දෙමලිච්චා, වත රතු මල් කොහා සහ පෙති ගෝමර වල් අවිව්චියා  අනෙකුත්  තර්ජනයට ලක් වී  ඇති විශේෂ වේ
නුදුරු-ආවේණික හා දැඩි ඒකදේශික කුරුල්ලන් පහත ලැයිස්තු ගත කර ඇති ප්රදේශවල ජීවත් වෙති
දැඩි ආවේණික විශේෂ තරු ලකුණ යොදා ලකුණු කර ඇත
 මයිල ගොයා
 අළු කෑදැත්තා
 වත රතු මල් කොහා
 බට ඇටි කුකුළා*
 හබන් කුකුළා
 වළි කුකුළා
 කැහිබෙල්ලා
 පුල්ලි වල්  අවිච්චියා 
 හිස සුදු සාරිකාවා 
 සේල ලිහිණියා 
 ලය දුබුරු මැසිමරා 
 පරදැල් කුරුල්ලා
 රතු දෙමලිච්චා
 ලංකා පිලච්චා  
 මූකලන් කොට්ටෝරුවා
 ලංකා ගිරාමලිත්තා
 අළු ගිරවා
 පිටතඔල වන බස්සා

උරගයින්, මාලුන් සහ උභයජීවින්
ශ්රී ලංකාවේ උරග සත්ව කාණ්ඩයට  ආවේණික විශේෂ 114 සමග විශේෂ 204 ඇතුළත් වේ
තවත් තක්සෝන 17ක් උපවිශේෂය මට්ටමින් ලංකාවට ආවේණික වෙයි
හැල කිඹුලා  spineless forest lizard සහ මිරිදිය මත්ස්ය විශේෂ අටක් අන්තරාදායක ලෙස  ලැයිස්තුගත කර ඇත
ලොව පුරා උභය ජීවී විශේෂ වැඩිම ඝනත්වය (වර්ග කිලෝ මීටර් 1,000 (386 වර්ග සැත)  විශේෂ 3.9ක් ) ශ්‍රී ලංකාව සතුව ඇත
මෙහි  Rhacophoridae පවුලට අයත් ගෙම්බන් විශේෂ 250 ක් ඇතුළත් වේ
මෙම බොහෝමයක් විශේෂ සීමාසහිත පරාසයක බෙදාහැරීම , බොහෝ විට වර්ග කිලෝමීටර 0.5 (0.19 වර්ග සැත)ක්  පමණවේ
මෙම විශේෂ  වාස භූමි අහිමි වීම සහ කැබැලි වීමට මුහුණ  දී ඇත
තර්ජන හා සංරක්ෂණය 
ශ්රී ලංකාවේ වැසි වනාන්තර බොහෝ වගාවන් සඳහා, පළමුව  කෝපි සහ සින්කෝනා වගා  හා පසුව තේ හා රබර් සඳහා එළි පෙහෙළි කරන ලදී
ඉතිරි වනාන්තර තෙත් කලාපයේ සියයට 4.6 පමණක් ආවරණය කරයි
1990-2005 අතර කාලය තුළ ශ්රී ලංකාව, ලෝකයේ ප්රාථමික වනාන්තර විනාශ අනුපාත වැඩිම වන  රටක් බවත් අනාවරණය වේ
2005 දී සිදු කළ සමීක්ෂණයකින් හෙළි ශ්රී ලංකාවේ ගෙම්බන් විශේෂ   17ක් පසුගිය දශකය තුල වඳ වී ඇති අතර  ඔවුන්ගේ වාසස්ථාන සුරක්ෂිත නොකරන්නේ  නම් තවත් ගෙම්බන්  විශේෂ  11ක්  වඳ වී යාමේ අවදානමකට ලක් මුහුණ දීමට සිදු වේ
මෙම ඉතිරි වනාන්තරද කැබලි කැඩී  පවතී
ඒවා බොහෝ දුරට වර්ග කිලෝමීටර 10 (3.86 වර්ග සැත)ට අඩු ප්‍රදේශක පැතිරී ඇත
හොර දඩයම් සහ වන නිෂ්පාදන (දැව, දර, ඖෂධීය ශාක) උදුරා ගැනීමෙන් රක්ෂිත වනාන්තර සියල්ල පාහේ ප්රශ්නයකට  මුහුණ දී  ඇත
කෙසේ නමුත්, දැනට පවතින වනාන්තර සංරක්ෂණය කරන්නේ නම් මෙම පරිසර කලාපයට අයත් ශාක විශේෂ බොහොමයක් කුඩා වාසස්ථාන අවශ්යතා ඇති ලෙස, වැඩි දියුණු කළ හැක
මෙම පරිසර කලාපයට සමඟ එකට  බැඳෙන  රක්ෂිත ප්රදේශ කිහිපයක් පවතී
වඩාත් කැපී පෙනෙන දෙක වන්නේ  ලෝක උරුමයක් සිංහරාජ වන රක්ෂිතයේ හා සමනළ අඩවිය අභය භූමියයි
සුරක්ෂිත මුළු  පරිසර කලාපය වර්ග කිලෝමීටර් 260(100.39 වර්ග සැත)ක්  පමණවේ
මෙම පරිසර කලාපයට සමඟ පැටලෙන්නේ බව රක්ෂිත ප්රදේශ
තොප්පිය හිස් ආවරණයක් වන අතර, විවිධ හේතු නිසා තොප්පි පලඳි
ඒ අතර මුලිකාංග ආරක්ෂාව, උත්සවාකාර හේතු, ආගමික හේතු, ආරක්ෂාව, හෝ විලාසිතා ආයිත්තමක් ලෙසද යොදාගනී
අතීතයේදී තොප්පි, සමාජ තත්වය පෙන්වන දර්ශකයක් විය
හමුදාවේදී තොප්පි ජාතිකත්වය, ශාඛා සේවාව, තනතුරු සහ/හෝ රෙජිමේන්තු පිලිබිඹු කිරීම වෙනුවෙන් භාවිතා කර ඇත
පොලිසිය සාමාන්‍යයෙන් සුවිශේෂී තොප්පි පලඳි
ඒවා නම්    
පීක් තොප්පි හෝ ක්වාන් තොප්පි වේ
අතීතයේදී රාජකීය කැනේඩියානු පොලිසිය මේ තොප්පි පැළඳ ඇත
සමහර තොප්පි ආරක්ෂක ක්‍රියාවන්ට උපකාරී වේ
උදාහරණයක් ලෙස තද තොප්පි ඉදිකිරීම් කම්කරුවන්ගේ හිස් මතට, වස්තූන් පතිතවීමෙන් සිදුවන තුවාල වලින් ආරක්ෂා කරන අතර, බ්‍රිතාන්‍ය පොලීස් ආරක්ෂකයාගේ හිස් ආවරණය, ඔහුගේ හිස ආරක්ෂා කරයි
හිරු තොප්පි, හිරුගෙන්  මුහුණ හා උරහිස් ආවරණය කරන අතර කව් බෝයි තොප්පි, හිරු රශ්මියෙන් හා වැස්සෙන් ආරක්ෂා කරයි
කණෙන් පහළට-ෆ්ලැප් සමග ඇති  Ushanka ලොම් තොප්පියකින් හිස හා කන් උණුසුම් කරයි
සමහර තොප්පි  චාරිත්‍රානුකූල අරමුණු සඳහා පළඳී
ප්‍රති මණ්ඩලය එවන් තොප්පියකි
එය විශ්වවිද්‍යල උපාධි උත්සව අතරතුර පැළඳ ඇත
ඇතැම් තොප්පි සමහර වෘත්තියයන් වල සාමාජිකයන් විසින් පළඳියි
සූපවේදීන් විසින් පළඳින Toque එයට උදාහරණයක් වේ
එපමණක් නොව සමහර තොප්පි ආගමික කෘත්‍යයන් ඉටුකෙරේ
පාරිදර්ශක මකූටය බිෂොප් ව්සින් පළඳින අතර සීක් ජාතිකයන් විසින් පළඳින හිස්වැස්ම තලප්පාව නම් වේ
ඉතිහාසය  

ක්රි
පූ 3000 පෙර තොප්පි පිලිබඳ බොහෝ නිල වාර්තා නොමැති වුනත් ,ඔවුන්  සමහරවිට මීට පෙර සිටම බොහෝ ප්‍රකට වී තිබෙන්නට ඇත
[citation needed] පුරාවිද්යාඥයන්[which
] සිතන අන්දමට වසර 26,000  පමණ පැරණි Venus of Brassempouy  යෙන්  විස්තර වන්නේ තොප්පියකි
මුලින්ම හඳුනා ගත් තොප්පි අතරින්,ලෝකඩ යුගයේ  මිනිසා ඒවා  පැළඳි  බව තහවුරු කරගෙන  ඇත
(විකට නම  tzi) ඔහුගේ මිදුන සිරුර (තොප්පිය ද ඇතුළුව)ඔස්ට්රියාව හා ඉතාලිය අතර තිබී  හමුවී ඇත
ඔහු ක්රි
3,300 ක් පමණ කාලයේ  වෙසෙන්න ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ
[citation needed] ඔහු හමුවී ඇත්තේ නිකට පටිය සමඟ වලස් හමෙන් සැදු  කැප් එකක් සමගයි
එය හම්  කීපයක් එකට මසා නිමවා ඇති අතර එය එල්ලා නොවැටෙන රුසියානු ලොම් තොප්පියක් මතකයට නංවයි.
[citation needed]

තොප්පියක් පළමු වරට  චිත්රාත්මකව නිරූපණය කල ඇත්තේ සොහොන් සිතුවමකයි
එය Thebes, Egypt නම් වේ
එහි ක්රිස්තුපූර්ව 3200 ක් පමණ දක්වා පුරාණ කේතුකාකාර පිදුරු තොප්පිය හැඳ සිටි මිනිසෙක් පෙන්නුම් කරයි
පොදුවේ පැරණි ඊජිප්තුවන්  තොප්පි පලඳා ඇත
බොහෝ ඉහළ පන්තියේ මිසරයෝ  ඔවුන්ගේ හිස මුඩු කර හිස් පළඳනාවෙන් එය ආවරණය කලහ
මෙහි අරමුන වී ඇත්තේ ඔවුන්ගේ සිසිලස පවත්වා ගැනීමයි
පුරාණ මෙසපොතේමියන්වරු බොහෝ විට කේතුකාකාර තොප්පි හෝ තරමක් යටිකුරු බඳුනක හැඩයට සමාන හැඩ ඇති තොප්පි පැලන්දෝහ
අනෙක් ආදීකාල  තොප්පි අතරින්  Pileus තොප්පිය හිස් කබලක් වැනි සරල තොප්පියකි
Phrygian කැප්, ග්රීසිය හා රෝමය නිදහස් වහලුන් විසින් පැළඳි අත‍ර (ඇමරිකාවේ  විප්ලවවාදී යුද්ධය හා ප්රංශ විප්ලවය අතරතුරේදී කැපී පෙනුන අංගයක් බවට පත් විය, රාජාණ්ඩුවට  එරෙහිව නිදහස සඳහා අරගලයේ සංකේතයක් ලෙස භාවිතා කළහ )
ග්රීක petasos, ගැටියක් සහිත පළමු තොප්පිය ලෙස ප්‍රකටය
කාන්තාවන් හිස්වැස්ම, හුඩ්, කැප්, හා මධ්යය කාලයේ හිස්වැසුම් අඳිනු ලැබුනි
Otzi මෙන්, Tollund මිනිසාද තොප්පියත් සමග අද දක්වා සංරක්ෂණය කර ඇත
බොහෝ විට ක්රි
පූ 400 ක් පමණ කාලයේදී ඩෙන්මාර්ක් හෙලේ  ඔහු මිය ගොස් ඇති අතර එම සිරුරත් බෙහෙත් ගලවා සංරක්ෂණය කොට තිබේ
ඔහු බැටළු ලොම් හා ලොම් වලින්  නිමවූ උල් තොප්පි ඇඳ සිටින අතර එය  හම්  පටියකින් නිකටට බැඳ  ඇත
[citation needed]

St
Clement,ලොම් වලින් තොප්පි නිෂ්පාදනය කරන්නන්ගේ අනුශාසක දෙව්දත්,තහඩු ලෝම භාවිතය මුල්වරට යොදාගත් අතර ඔහු පාද ආරක්ෂාකර ගැනීමට හන තන්තු, පාවහන් සැදීමේදී යොදාගත්හ
(ක්රි
ව800 )
මධ්යකාලීන යුගයේදී, තොප්පි, සමාජ තත්වය පිළිබඳ මිනුමක් වූ අතර යම් යම් නිශ්චිත කණ්ඩායම් වෙන් වෙන්ව තෝරා ගැනීමට භාවිතා කළේය
1215 හතරවන ලැටරන් සභාව  සියලු යුදෙව්වන්  තමන්ම හඳුනා ගැනීම‍ට Judenhat පැළඳීය
(“යුදෙව් තොප්පිය”), ඒ මගින් ඔවුන්ව යුදෙව් විරෝධය සඳහා ඉලක්ක ලෙස සනිටුහන් කරගැනීමට හැකිවිය
මෙම තොප්පි සාමාන්යයෙන් කහ පාට වු  අතර උල් හෝ  සමහතරැස් හෝ විය
මධ්යතන යුගයේ දී, කාන්තාවන් සඳහා තොප්පි සරල ස්කාෆ් එකේ සිට කේතු හැඩති හිස  පළඳනාවක්   දක්වා පරාසයක විහිදුනි
එපමණක් නොව මෙය සමාජ තත්ත්වය නිරූපණය කිරීමට යොදා ගැනුනි
පිරිමි රාජ සභිකයන්ගේ තොප්පි වලට සමාන වූ තොප්පි  වර්ගයක් වන ව්යුහගත තොප්පි ,16 වන සියවසේ අග භාගයේ දී කාන්තාවන් ව්සින්  පැළදීය
'කාන්තා ඇඳුම් සාදන්නා(milliner)' යන වචනය ඉතාලියේ  නගරයක් වන මිලාන් වලින් පැවත එන්නකි
18 වන සියවසේදී හොඳම තත්ත්වයේ තොප්පි දී නිපදවූ ස්ථානය මෙය වේ
සම්ප්රදායික කාන්තාවකගේ වෘත්තිය තොප්පි නිර්මාණය හා විකිණීමයි
මෙහිදී තොප්පි හා නිකට ආවරණය නිර්මාණයට අමතරව තොප්පිය සම්පුර්ණ කිරීමට ලේස් තේරීම,හැඩ ඇල්ලීම සහ උපාංග තේරීමත්  අයත් වේ
එය සම්පුරණ කට්ටලයි 

 19 වන සියවසේ මුල් භාගයේ දී, කාන්තාවන්ගේ තොප්පි නිකට ආවරණය ක්‍රමයෙන් විශාල වන ලෙස නිර්මාණය කල අතර ඒවා රිබන්, මල්, පිහාටු හා දැල් රෙදි වලින් සරසා තිබුනි
මේ සියවසේ අවසන් වන විට, තවත් බොහෝ විලාසිතා හඳුන්වා දෙන ලදී    , ඒ අතර පුළුල් වාටිය ඇති තොප්පි හා පැතලි මුදුන,මල් බඳුන සහ 	කාන්තාවන්ගේ හිස් වැසුම ප්‍රදාන වේ
1920 මැද භාගය වන විට, කාන්තාවන් කොණ්ඩය කෙටි කිරීම නිසා තොප්පිය, ඔවුන්  ආදේශක කරගැනුනේ  හිස් ආවරණයටයි
තුරඟ තරඟ වලදී තොප්පි පැළඳීමේ  සම්ප්රදාය බ්රිතාන්යයේ රාජකීය ඇස්කොට් තුරඟ තරඟ  උත්සවයෙන් ආරම්භ වී ඇත
නියමිත ඇඳුම එහිදී  පලඳිය යුතු අතර වන ඒ සඳහා දැඩි අවධානායක යොමු කරයි
රාජකීය කුටිය තුල සිටින සියලුම අමුත්තන් පැළඳිය  යුතුයි තොප්පි
මෙම සම්ප්රදාය අනෙකුත් තුරඟ තරඟ වලදීද සම්මත කර ගන්නා ලදී
උදාහරණයක් වන්නේ කෙන්ටකි ඩර්බි එක්සත් ජනපදයයි
1980 දී ප්‍රමානයෙන් ඉතා විශාල තොප්පි  ජනප්රිය වූ අතර, 21 වන සියවසේ මුල් භාගයේ දී, චිත්තාකර්ෂණීය තොප්පි නැවත ප්‍රචලිත විය
තරඟකාරී තරුණ තොප්පි නිරමාණකරුවන්ගේ  නව රැල්ලත් සමග, ඇස්බැන්ඳුම්  ඇති ලෝම් තොප්පිද  මිනිස් කෙස් වලින් කල උසැති ශිරස්ත්‍රාණ තොප්පිද ප්‍රධාන විය
සමහර අලුත් තොප්පි එකතූන්  පැළඳිය  හැකි මූර්ති ලෙස විස්තර කර ඇත
බොහෝ පොප් තරු ලේඩි ගගා ,ප්‍රසිද්දවීමට තොප්පි සූත්තරයක් ලෙස යොදාගෙන ඇත
ප්රසිද්ධ තොප්පි සාදන්නනනෝ   
වඩාත් ප්රසිද්ධ ලන්ඩනයේ තොප්පි සාදන්නන්  වන්නේ ශාන්ත ජේම්ස් වීදිය ජේම්ස් ලොක් සහ සමාගම වේ
මෙම වෙළෙඳ සැල් ලොව පැරණිම තොප්පියක් සාප්පුවයි. ෂාප් සහ ඩේවිස් 6 ෆිෂ් ස්ට්‍රීට් හිල්  20 වන සියවසේ අග භාගයේ දී, ලන්ඩනයේ  සිටි ඩේවිඩ් සිලිං,තොප්පි ලොව පුරා නැවත හඳුන්වා දීම නිසා කෞතුකාගාර කීර්තියට පත් වුනා
ප්‍රසිද්ධ බෙල්ජියානු තොප්පි නිර්මාණකරුවන් වන එල්විස් පොම්පිලෝ හා ෆබිඑන්  ඩෙල්ව්ගන්  ( රාජකීය වරෙන්තුවක් ඇති පත් වීමකි ) යුරෝපීය රාජකීයන්ගේ තොප්පි නිර්මාණය කලහ
Philip Treacy OBE යනු සම්මානලාභී අයර්ලන්ත ජාතික  තොප්පි නිර්මාණකරුවෙක්  වන අතර ඔහුගේ නිර්මාණ නිල වශයෙන්  පිළිගැනීමට ලක්විය
ඒවා  රාජකීය විවාහ උත්සව සදහාද පැළඳය
උතුරු ඇමරිකාවේ සුප්රසිද්ධ කව්බෝයි - තොප්පි නිෂ්පාදකයන් වන  Stetson රාජකීය කැනේඩියානු පොලිසිය සහ ටෙක්සාස් රේන්ජර්ස් සඳහා හිස් ආවරණ නිපදවිය
John Cavanagh යනු ඇමරිකාවේ පිළිගැනීමට ලක්වූ තොප්පි නිරමනකරුවෙකි එකක් විය
ඉතාලි තොප්පියක් නිෂ්පාදක Borsalino විසින්  හොලිවුඩ් තරු සහ ලෝකයේ ධනවත් හා ප්රසිද්ධ පුද්ගලයන් වෙනුවෙන් හිස් ආවරණය නිර්මාණය  කර ඇත
තොප්පි එකතුවන් 
පිලිප්පි එකතුව  යනු අගමනුකුල හිස් ආවරණ එකතුවකි, මෙම එකතුව ජර්මානු ව්යවසායකයෙකු වන Dieter Philippi විසින් Kirkel ප්‍රදේශයේ පිහිටවා ඇත
මෙම එකතුවට තොප්පි 500 කට අධික සංකයවක් අඩංගු අතර මෙය දැනට ලෝකයේ පවතින විශාලතම ලියාපදිංචි පැවිදි හා ආගමික හිස ආවරණ එකතුයි
Styles 

තොප්පි පිලිබඳ  පොදු සහ රූපමය කෙටි ලැයිස්තුවක්  උදාහරණ සමග  පහත දැක්වේ
මෙහි දීර්ඝ පිටපතක් තොප්පි විලාසිතා ලැයිස්තුවේ දක්වා ඇත
තොප්පියේ ප්‍රමාණය 
තොප්පියේ ප්‍රමාණය ගැනීමට  පුද්ගලයාගේ  කණට 1 සෙන්ටිමීටර්(1/2 අඟල් ) ඉහලින් ඔහුගේ හිසේ වට ප්‍රමාණය මැනිය යුතුයි
නිෂ්පාදකයා අනුව අඟල් හෝ සෙන්ටිමීටර භාවිතා කල හැක
තහඩු ලෝම අභිරුචි  ලෙස මසා ගත හැකසමහර ඝන තොප්පි හා බේස්බෝල් කැප් සීරුමාරු කළ හැකි අතර මිල අඩු තොප්පි "සම්මත ප්රමාණ" වලින්  එයි
උදාහරනයක් ලෙස  කුඩා, මධ්යම, විශාල, මහා පරිමාණ දැක්විය හැක
මුනුම් ගත්  ප්‍රමාණය  සිට විවිධ සම්මත ප්රමාණ සිතියම් කිරීමේදී එය සාදන්නගෙන් සාදන්නාටත් ත ,විලාසිතාවෙන් විලසිතාවටත් අනුව වෙනස් වේ
පහත නාමාවලිය අධ්‍යනයෙන් එය  පසක් වේ Hammacher-Schlemmer
සම්ප්රදායික තොප්පියක ප්‍රමාණය ගන්නේ  ඉදිරි ,පිටුපස හා පැත්තෙන් මිනුම්  අඟල් වලින් ගෙන දෙකෙන් බෙදීමෙනි
එක්සත් රාජධානියේ දී, තොප්පියක ප්රමාණය එක්සත් ජනපදයේ ඊට සමාන තොප්පියකින්  අඟලකින් අටෙන් එකක් පමණ කුඩා වේ
References

External links 
 Different Sizing Schemes
ඇපාචේ කොර්ඩොවා (කලින් ෆොන්ගැප් (PhoneGap)) ජංගම මෘදුකාංගය සෑදීමට යොදාගන්නා ඡනප්‍රිය ආකෘතියකි
මෙය මුලින්ම නිපදවන ලද්දේ නිටෝබි සමාගම මගිනි
2011 වර්ෂයේදී ඇඩෝබි සමාගම නිටෝබි මිලදීගෙන එය ෆොන්ගැප් ලෙස නම්කර පසුව ඇපාචේ කොර්ඩොවා ලෙස ඕපන්-ස්ඕස් (open source) සංස්කරණයක් නිකුත් කරන ලදී
ඇපාචේ කොර්ඩොවා සීඑස්එස්3(CSS3) එච්ටීඑම්එල්5(HTML5) සහ ඡාවාස්ක්‍රිප්ට්(Java Script) යොදාගෙන, මෘදුකාංග සම්පාදකයන්ට ජංගම උපාංග සදහා මෘදුකාංග සම්පාදනයට ඉඩ ලබාදෙයි
මෙහිදී ඇන්ඩ්රොයිඩ්, අයිඕඑස්, වින්ඩොස් දුරකථන සදහා වේදිකාවන්(platform) මත යැපෙන වැඩසටහන් ක්‍රමලේඛණය කරීමේ අතුරැමුහුණත්(APIs) යොදාගැනීමකින් තොරව වැඩසටහන් ක්‍රමලේඛණය කල හැක
මෙහිදී උපාංග සමග වැඩකිරීම සදහා එච්ටීඑම්එල්, ඡාවාස්ක්‍රිප්ට් වල ගුණාංගයන් වැඩිදියුණු කර ඇත
මෙහිදී දෙමුහුම්(hybrid) වැඩසටහන් ලැබෙයි
එනම් මේවා සත්‍යය වශයෙන්ම සාමාන්‍යය ජංගම වැඩසටහන් හෝ  සම්පූර්ණයෙන්ම වෙබ් පදනම් වු ඒවාද නොවෙයි
මේවා 1.9 සංස්කරණයේ සිට දක්නට ලැබෙයි
මෙම වැඩසටහන් කලින් ෆොන්ගැප් ලෙසත් පසුව කොර්ඩොවා ලෙසත් හදුන්වන ලදී
ෆොන්ගැප් යනු කොර්ඩොවා මත පදනම්ව ඇඩෝබි නිශ්පාදනය කල සංස්කරණයයි
මෙලෙස කොර්ඩොවා මත පදනම් වු තවත් බොහෝ මෙවලම් හා ආකෘතීන් පවතී
උදාහරණයක් ලෙස අයනික්(Ionic), මොනාකා(Monaca), ටැකො(TACO), ඉන්ටෙල් එක්ස්ඩීකේ (Intel XDK) සහ ටෙලෙරික් වේදිකාව(Telerik Platform) දැක්විය හැක
මෙම මෙවලම් ඒවායේ මූලික මෙවලම ලෙස යොදාගනු ලබන්නේ ෆොන්ගැප් නොව කොර්ඩොවායි
ඇඩෝබි, බ්ලැක්බෙරි, ගූගල්, අයිබීඑම්, ඉන්ටෙල්, මයික්‍රොසොෆ්ට්, මොසිල්ලා සහ තවත් අය ඇපාචේ කොර්ඩොවා ව්‍යාපෘතියට දායක වී ඇත
ඉතිහාසය 
සැන්ෆ්‍රැන්සිස්කො වල පැවතුන අයිෆොන්ඩෙව්කෑම්ප්(iPhoneDevCamp) ඉසව්වෙහිදි මුලින්ම නිර්මාණය කරන ලදී
2009 වසරේ පැවති  ඕ’රෙයිලි මීඩියාස්(O'Reilly Media's)  වෙබ් 2.0 සමුළුවෙදි ජනතාවගේ තේරීමේ සම්මාණය දිනාගන්නා ලදි
මෙය මෘදුකාංග විශාල ප්‍රමාණයක් සංවර්ධනය කිරීමට යොදාගෙන තිබේ
ඇපල් සමාගම මේ ආකෘතිය සදහා ඔවුන්ගේ අනුමැතිය පවතින බවට සහතික කර ඇත
මොනාකා(Monaca), ඇප්මොබි(appMobi), කොන්වර්ටිගෝ(Convertigo), විසිඇප්ස්(ViziApps) සහ වර්ක්ලයිට්(Worklight) වැනි ජංගම මෘදුකාංග වේදිකාවන් ගණනාවක්ම ප්‍රධාන වශයෙන් ඔවුන්ගේ සංවර්ධන කටයුතු සදහා මෙය යොදාගනි
2011 ඔක්තෝම්බර් 4 වනදා නිටෝබි සොෆ්ට්වෙයාර් අත්පත්කරගත් බව ඇඩෝබි සමාගම නිළ වශයෙන් නිවේදනය කරන ලදි
ඒ සමගම  ඇපාචේ කොර්ඩොවා ලෙස අළුත් ව්‍යාපෘතියක් ආරම්භ කිරීමට ‍ ෆොන්ගැප් කේතය ඇපාචේ මෘදුකාංග පදනම වෙත දායක කරන ලදී
මෙම ව්‍යාපෘතිය ඇපාචේ කොල්බැක්, ඇඩෝබි ෆොන්ගැප් හා ඇඩෝබි ෆොන්ගැප් බිල්ඩ් යන නම් වලින් ද පෙනි සිටී.

ෆොන්ගැප් වල මුල් සංස්කරණ වලදී අයිඕඑස් මෘදුකාංග  සංවර්ධනය කිරීම සදහා ඇපල් පරිගණකයක්ද, වින්ඩෝස් ජංගම මෘදුකාංග  සංවර්ධනය කිරීම සදහා වින්ඩෝස් පරිගණකයක්ද අවශ්‍යය විය
නමුත් 2012 සැප්තැම්බර් වලින් පසුව මූල කේතය ක්ලවුඩ් කම්පයිලර්(cloud compiler) එකකට උඩුගත කර සහය දක්වන ඕනෑම වේදිකාවක් සදහා මෘදුකාංග උත්පාදනය කරගැනීමට ඇඩෝබි ෆොන්ගැප් ඉඩ ලබාදී ඇත
නිර්මාණය හා තාර්කිකත්වය 
ඇපාචේ කොර්ඩොවා මෘදුකාංගය සෑදීමට සීඑස්එස්3 සහ එච්ටීඑම්එල්5 යොදාගන්නා අතර ඒවායේ තර්කණය සදහා ඡාවාස්ක්‍රිප්ට් බාවිතා කරයි
එච්ටීඑම්එල්5 ත්වරණමානය,කැමරාව, සහ ජී.පී.එස් උපකරණය වැනි දෘඩාංග වලට  ප්රවේශවීමට ඉඩ ලබාදෙයි
කෙසේ වුවද පැරණි ඇන්ඩ්‍රොයිඩ් සංස්කරණ වලදි ජංගම බ්රවුසර මගින් එච්ටීඑම්එල්5 හරහා දෘඩාංග වලට  ප්රවේශවීමට ඉඩ ලබා නොදෙයි
මෙම සීමාවන් ජය ගැනීමට, ඇපාචේ කොර්ඩොවා එච්ටීඑම්එල්5 කේතයන් උපාංගයේ වෙබ්වීව්(WebView) එක මත ඔබ්බවා ඇත
ඇපාචේ කොර්ඩොවා ප්ලගින සමග සම්බන්ධ කර ස්ථර(layer) හා එච්ටීඑම්එල්5 පිටු අතර සෘජු සංනිවේදනයට ඉඩ ලබාදෙයි
මෙහිදී  මෘදුකාංග සම්පාදකයන් ඡාවාස්ක්‍රිප්ට් බාවිතයෙන් වැඩි අංගයන් එකතුකිරීම සිදුකරයි
මේ ප්ලගින උපාංගයේ ත්වරණමානය,කැමරාව, මාලිමාව, ගොනු පද්ධතිය(file system), මයික්රෆෝනය සහ වෙනත් දේවල් වලට ප්රවේශවීමට ඉඩ ලබා දෙයි
කෙසේ  උවද වෙබ් අඩවි පදනම් කරගත් තාක්ෂණය සහිත සමහර ඇපාචේ කොර්ඩොවා මෘදුකාංග සමාන ක්‍රියාකාරීත්වයෙන් යුත් සාමාන්‍යය මෘදුකාංග වලට වඩා අඩු වේගයකින් ක්‍රියාත්මක වෙයි
ඉතා මන්දගාමී ලෙස ක්‍රියාත්මකවීම නිසා ඇපල් මගින් මෘදුකාංග ප්‍රතික්ශේප විය හැකි බවට අනතුරැ ඇගවීමක් ඇඩෝබි සමාගම මගින් සිදුකරයි
මෙය සමහර ඇපාචේ කොර්ඩොවා මෘදුකාංග වල පවතින ගැටළුවකි
සහාය දක්වන වේදිකාවන් 
ඇපාචේ කොර්ඩොවා දැනට ඇපල් අයිඕඑස්(Apple iOS), බාඩා(Bada), බ්ලැක්බෙරි(BlackBerry), ෆයර්ෆොක්ස් ඕඑස්(Firefox OS), ගූගල් ඇන්ඩ්‍රොයිඩ්(Google Android), එල්ජී වෙබ්ඕඑස්(LG webOS), මයික්‍රෝසොෆ්ට් වින්ඩොස් දුරකථන((Microsoft Windows Phone (7 and 8)), නොකියා සිම්බියන් ඕඑස්(Nokia Symbian OS), ටයිසන් (Tizen(SDK 2.x)),  සහ උබුන්ටු ටච්(Ubuntu Touch) යන  මෙහෙයුම් පද්ධති සදහා මෘදුකාංගය සෑදීමට සහාය දක්වයි. එක් එක් මෙහෙයුම් පද්ධති සදහා සහාය දක්වන ගුණාංග පහත වගුවේ දක්වා ඇත
නිර්දේශයන්
රෑප‍ විද්‍යාවේදී, රෑප‍ සැකසුම යනු ආදානය රෑප‍යක් වන විට ඹ්නෑම ආකාරයක තරංග සැකසුම් භාවිතා කර ගණිතමය ක්‍රියාවන් භාවිත කරමින් රෑප‍යන්ගේ සැකසීම සිදු කිරිමයි
රෑප‍ ශ්‍රේණියක් හෝ වීඞියෝවක් එවැනිම ඡායා රෑපයක් හෝ වීඞියෝ රාමුවක - රෑප‍ සැකසුම මගින් ලබා දෙන ප්‍රතිදානය රෑප‍යක් ‍හෝ ගති ලක්ෂණ වල එකතුවක් හෝ රෑප‍යට සම්භන්ධ පරාමිතින් වේ
බොහෝ පෙර සැකසුම් ශිල්ප ක්‍රමවලදී ප්‍රතිබිම්බ ද්විමාන තරංග ලෙස සලකා ඒවාට තනි සැකසුම් ශිල්ප ක්‍රම ආදේශ කරනු ලබන අතර ඇතැම් විට රෑප‍ ත්‍රිමාණ තරංග ලෙසත් සලකනු ලබයි
මෙහිදි තුන්වන මානය කාලය හෝ ඉසෙඞ් අක්ෂය බවට පත් වේ
රෑප‍ සැකසුම සාමාන්‍යයෙන් ඞිජිටල් රෑප‍ සැකසුම ලෙස හදුන්වයි. නමුත් දෘශ්ය හා ඇනලොග් යන රෑප‍ සැකසුම් ආකාරත් සිදු කල හැකියි
මෙම ලිපිය සියළුම ඒවාට යොදා ගත හැකි සාමාන්‍යය ශිල්ප ක්‍රම සම්භන්ධවයි. රෑප‍යන්ගේ අතපත් කරගැනීම රෑප ලෙස හදුන්වයි.

රෑප‍ සැකසුම හා වඞාත් සමීප වන්නේ පරිගණක රූප නිර්මාණයන් හා පරිගණක දෘෂ්ටිය යන අංශයන් වේ
පරිගණක රූප නිර්මාණයේදී වස්තූන්ගේ භෞතික ආකෳති, පරිසරය සහ ආලෝකකරණය යොදා ගනිමින් රෑප‍ නිර්මාණය කරයි
පරිගණක දෘෂ්ටියේදී සෑම විටම උසස් තත්වයේ රෑප‍ සැකසුම පිළිබදව සැලකිල්ලක් දක්වන අතර  රෑප‍ හෝ රෑප‍ ශ්‍රේණියක භෞතික අන්තර්ගතය ලබා ගැනීම සදහා යන්ත්‍ර/ පරිඝනක/ මෘදුකාංග භාවිතා කරයි
- වීඩියෝ දර්ශන හෝ ත්‍රිමාණ පූර්ණ ශරීර චුම්භක අනුනාද ස්කෑන්)

නූතන විද්‍යාව හා තාකෂණය තුල විද්‍යාත්මක දෘෂ්ටියේ වර්ධනය වීම නිසා වැදගත්කම (මහා පරිමාණ සංකීර්ණ විද්යාත්මක / පර්යේෂණාත්මක දත්ත)  රෑප‍ වලටත් වඞා පුළුල් විෂය පථයන් ලබා ගැනීමට හැකි වී තිබෙනවා
මේවාද බලන්න 
 රූප තියුනු කිරීම
 රූප සුමටනය
 බහුමාන පද්ධති
 කට්ටල අසල
 ඡායා රූප හැසිරවීම

යොමු
රග්බි පන්දුව ආරම්බයේදී quanco යන  නමින් හැදින්විය, මෙය දිගටි ඉලිප්සාභ පන්දුවක් වන අතර රග්බි ක්‍රීඩාව සදහා යොදා ගනී