Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
වර්තමානය වන විට ගරු සභාපති ලෙස කටයුතු කරන්නේ නිමල් ගාමිණී වීරසිංහ මැතිතුමා විසින් වන අතර අද වන විට නිත්‍ය පදිංචි ජනගහනය 23220 වන අතර වර්ග කිලෝමීටර් 16.2 ක විශාලත්වයකින් යුතු දෛනිකව නගරය ප්‍රයෝජනයට ගන්නා 35000 පමණ ජනතාවකගේ මුලික පහසුකමි සපයන ආයතනයකි
අද වන විට ස්ථීර අනුමත කාර්යය මණ්ඩලය 95 වන අතර ආදේශක 37 ක කාර්යය මණ්ඩලයකින් සමන්විත වේ
2005 වර්ෂයේ හොදම පලදායිතාව සපිරි නගර සභාව

2005 වර්ෂයේදී ජාතික පලදායිතා ලේකමි කාර්යාලය මගින් සංවිධානය කරන ලද ජාතික පලදායිතා තරගයේදී පලාත් පාලන අංශයෙන් දිවයිනේ පළමු ස්ථානය බළන්ගොඩ නගර සභාව දිනාගන්නා ලදී
වීථි රේඛා සහතික ලබා ගැනීම, ජල හා විදුලි සහතික ලබා ගැනීම, ගොඩනැගිලි සැලසුමි අනුමත කිරීම ආදි සේවා සදහා ගතවන කාලය හා ඒ සදහා අවශ්‍ය ලියකියවිලි නගර සභා කාර්යාලයේ පුවරු වල සටහන් කර ඇති අතර ජනතාවට ඉතා කඩිනමින් සේවා ලබා දීම සිදු කරයි
තවද ජනතාවගේ අදහස් ලබා ගැනීම සදහා ප්‍රජා ප්‍රතිචාර පෝර්ම භාවිතා කිරීමද සිදුකරනු ලැබේ
2016 වර්ෂයේ ශ්‍රී ලංකාවේ හොදම නගර සභාවට හිමි ස්වර්ණ පුරවර සම්මාන ප්‍රථම ස්ථානය බළන්ගොඩ නගර සභාව හිමිවිය
දකුණු ආසියාවේ සුවිශාලම පරිසර හිතකාමී කොමිපෝස් පොහොර ව්‍යාපෘතිය
'''

අප නගර සභාව මගින් එකතු කරනු ලබන සියඵම කසල දිරන හා නොදිරන ලෙස වෙන් කරන අතර නොදිරන කසල අලෙවි කරනු ලැබේ
දිරන සියඵම කසල කොමිපෝස් පොහොර සෑදීම සදහා යොදාගනී
දකුණු ආසියාවේ සුවිශාලතම කොමිපෝස්ටි අංගනය අප නගර සභාව සතු වේ
මෙම ව්‍යාපෘතිය ශ්‍රි ලංකාවේ සාර්ථකම කොම්පොස්ටි පොහොර ව්‍යාපෘති කීපය අතරින්ද ඉදිරියෙන් සිටින අතර කොමිපොස්ටි සැදීම සදහා වන පුහුණු වැඩසටහන්ද ක්‍රියාත්මක කරයි
ශ්‍රි ලංකාවේ පළමු හා එකම ස්වයංක්‍රිය විද්‍යුත් පුස්තකාලය
ශ්‍රී ලංකාවෙි පලාත් පාලන ආයතනයක් සතු එකම හා ප්‍රථම ස්වයංක්‍රිය විද්‍යුත් පුස්තකාලය බළන්ගොඩ නගර සභාව විසින් පවත්වාගෙන යනු ලැබේ
විද්‍යුත් පොත්පත්, විද්‍යුත් විශ්වකෝෂ, විද්‍යුත් සිතියමි, විද්‍යුත් සගරා හා අධ්‍යාපනික විඩියෝ සංයුක්ත තැටි ආදි බොහෝ විද්‍යුත් තොරතුරු මුලාශ්‍ර මෙය සතුව ඇත
පාසැල් සිසුන්, ගුරුභවතුන්, විශ්වවිද්‍යාල සිසුන් ඇතුඵ ප්‍රදේශයේ මහජනතාව මෙය ප්‍රයෝජනයට ගනී
මෙම විද්‍යුත් පුස්තකාලයේ තවත් සුවිශේෂත්වයක් වන්නේ මෙය ක්‍රියාත්මකව පාලනය වන්නේ ශබ්ද නගා කථා කල හැකි ස්වයංක්‍රිය පරිගණක වැඩසටහනකින් විමයි
මෙවැනි වැඩසටහනක් ශ්‍රී ලංකාව තුල පලාත් පාලන ආයතනයක පුස්තකාලයක් පාලනය සදහා භාවිත වන්නේ මෙම විද්‍යුත් පුස්තකාලයේ පමණි
ඊ–බළන්ගොඩ තොරතුරු තාක්ෂණ ප්‍රවර්ධන ව්‍යාපෘතිය
ශ්‍රී ලංකාවෙි පලාත් පාලන ආයතනයක් ප්‍රථම හා පළමු වරට ක්‍රියාත්මක කරනු ලබන තොරතුරු තාක්ෂණ ප්‍රවර්ධන වැඩසටහන ඊ–බළන්ගොඩ නමින් දැන් ක්‍රියාතමකව පවතී
තොරතුරු තාක්ෂණය ජනතාව වෙතට සමීප කරවීම මෙහි අරමුණයි
රාජ්‍ය සේවකයින් සදහා එක්දින ඉන්ටර්නෙටි වැඩමුඵ පැවැත්වීම, පාසැල් සිසුන් සදහා පරිගණක දේශන හා වැඩමුඵ, පරිගණක දැනුම මිණුම තරග පැවැත්විම ආදි බොහෝ කටයුතු මෙමගින් සිදුකරයි
බළන්ගොඩ නගර සභාවේ කෙටි පණිවුඩ සේවාව

ශ්‍රී ලංකා පළාත් පාලන ඉතිහාසයේ පළමු වරට බළන්ගොඩ නගර සභාව සිය සේවා පිළිබද ‍තොරතුරු ලබා දීම උදෙසා කෙටි පණිවිඩ සේවාවක් ආරම්භ කරන ලදී
මෙම සේවාව සම්පුර්ණයෙන්ම නොමිලේ හිමිවන අතර මොබිටෙල්, ඩයලොග්, එටිසෙලාට් දුරකථන සේවා සමගින් පමණක් දැනට ක්‍රියාත්මක වේ
බදු ගෙවන ජනතාව වෙත කෙරෙන නිවේදන, බළන්ගොඩ නගර සභාවේ සේවා හා ක්‍රියාකාරකම් පිළිබද තොරතුරු මෙම කෙටි පණිවිඩ සේවාව ඔස්සේ ගෙනඒමට බලාපොරොත්තු වේ
ටුවිටර් වෙබ් සේවාව ඔස්සේ ක්‍රියාත්මක වන බැවින් ඔබගේ දුරකථන අංකයේ රහස්‍ය භාවය හොදින්ම සුරැකේ‍
ලියාපදිංචිය හෝ ලැබෙන කෙටි පණිවිඩ සදහා කිසිදු ගාස්තුවක් අය නොවේ
සියල්ල ඔබ වෙත නොමිලේ හිමිවේ
මෙම සේවාව 2013-01-01 දින සි‍ට නිල වශයෙන් ආරම්භ කරන ලදී
මෙම සේවාව සක්‍රීය කිරීමට පහත පියවර අනුගමන කරන්න
ඔබේ දුරකථනයේ නව කෙටිපණිවිඩයක් ලබා ගෙන Follow ucbalangoda යනුවෙන් ටයිප් කර 40404 වෙත යවන්න ( මෙම පණිවිඩය යැවීමට පමණක් ඔබට සාමාන්‍ය කෙටි පණිවිඩයක් යැවීමේ ගාස්තුව අයවේ )
ඉල් මාසය යනු චන්ද්‍ර දින දසුනේ වප් සහ උඳුවප් අතර මාසයයි
ග්‍රෙගරි දින දසුනට අනුව නොවැම්බර් මාසයට තරමක් අනුරූපීවේ
බුදු සමයට අදාළ සිදුවීම් රාශියකට මෙම ඉල් පොහොය දිනය සම්බන්ධවීම නිසා එය බෞද්ධ ඉතිහාසයෙහි බලවත් තැනෙක්හි ලා සැලකිය හැකි ය
එම සිදුවීම් මෙසේය
මෛත්‍රී බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ විවරණ ලැබීම
 ප්‍රථම ධර්ම දූත මෙහෙවර ජටිල දමනය
 අගසව් සැරියුත් තෙරණුවෝ  පිරිනිවන් පෑම
 කඨින චීවරය පූජා කළ හැකි  අවසන් දිනය වීම ආදියයි
මෛත්‍රී බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ සැවැත්නුවරට නුදුරු සංකස්ස නුවර මහාසාල කුලයක සිරිවඩ්ඩන නම් වූ මහ සිටුවරයාගේ පුත්ව ඉපිද සිටියහ
සියලු ශිල්ප ශාස්ත්‍ර ප්‍රගුණ කළ ඔහු තම මවුපිය අභාවයෙන් පසු විශාල ධනස්කන්ධයකට හිමිකම් පෑ අතර, සැප සම්පත් හා පිරිවර ජනයා සමග කල් ගෙවීය
ගෞතම බුදුපියාණන්වහන්සේ තම මෑණියන් වූ මාතෘ දිව්‍යපුත්‍රයා ඇතුළු දෙවිවරුන්ට අභිධර්මය දේශනා කොට තව්තිසා දෙව්ලොව සිට ආපසු වැඩම කළේ සංකස්ස නම් නුවරයට
බුදුන් වහන්සේගේ දේවාවරෝහණ පූජාව සම්බන්ධයෙන් සැරියුත් මහ රහතන්වහන්සේ සමග පැවැති ප්‍රශ්න විසඳුම් සාකච්ඡාවට සවන් දුන් මෛත්‍රී බෝසතුන් දහසක් පමණ වූ තම පිරිවර සමග බුදුරජාණන් වහන්සේ වෙත පැමිණ ආර්ය මෛත්‍රී නමින් මහණ විය
ඉන්පසු එළඹි වස් කාලයක තම දායකයින් විසින් පූජා කළ උසස් තත්ත්වයෙන් යුත් වස්ත්‍ර යුගලක් ලද බෝධිසත්ව තෙරුන්වහන්සේ ඉන් එක් සිවුරක් බුදුන්වහන්සේ වැඩ සිටින ගඳකිළියෙහි වියනක් කොට පූජාකළ අතර, අනිත් සිවුර තීරු වශයෙන් ඉරා මහ වියන් වටකොට එයද බුදුරජාණන් වන්සේට පූජා කළ සේක
මෙම පූජාවෙන් අනතුරුව මහ සංඝයා වහන්සේ මැද සිට බුදුරජාණන්වහන්සේ මහ තෙරුන් අමතා ‘ස්ථවිරයෙනි, නුඹ මේ මහභද්‍ර කල්පයෙහි මෛත්‍රී නමින් සම්‍යක් සම්බුද්ධ වන්නෙහි’ යැයි විවරණ දී වදාළ සේක
ඊළඟට වැදගත් කරුණ වන්නේ දැවැන්ත සමාජ මෙහෙවරක් සේ සැලකිය හැකි ප්‍රථම ධර්මදූත සැට නම ධර්ම ප්‍රචාරයේ යෙදවීම ය
මෙම දූත පිරිසේ නායකත්වය දරන ලද්දේ අඤ්ඤා කොණ්ඩඤ්ඤ මහ රහතන් වහන්සේ ඇතුළු පස්වග ශ්‍රාවකයන් වහන්සේය
මෙම රහතන් වහන්සේ සැට නම අමතා බුදුපියාණෝ මෙසේ වදාළ සේක
‘මහණනි, බොහෝ දෙනාට හිත පිණිස, බොහෝ දෙනාට සැප පිණිස, ලොවට අනුකම්පා පිණිස, දෙව් මිනිසුනට වැඩ පිණිස, හිත පිණිස චාරිකාවේ හැසිරෙව්, දෙදෙනෙක් එක මඟ නොයව්
මුල, මැද, අවසන අර්ථ සහිත වූ ද, ව්‍යඤ්ජන සහිත වූ ද ධර්මය දේශනා කරව්
ධර්මය අසන්නට නොලැබුණහොත් උසස් ගුණයෙන් ඔවුහු පිරිහෙත්
ධර්මය අසා අවබෝධ කරන්නෝ ඇතිවෙත්
එබැවින් ධර්මය දෙසීමට පිටත්ව යවු
මම ද උරුවෙල් දනව්වේ සේනානි ගමට ධර්ම දේශනා පිණිස යන්නෙමි’ යනුවෙනි
‘දෙනමක් එක මග නොයන්නැ යි වදාලේ බුදු දහම ඉතා පුළුල් ලෙස ව්‍යාප්ත කිරීමේ අපේක්ෂාවෙනි
ඒ මගින් වැඩි දෙනෙකුට සැලසෙන සෙත උන් වහන්සේ අගය කළ බව පැහැදිලි වේ
ඉක්බිති හුදකලා වූ තමන් වහන්සේ ද ධර්මදූත සේවය ආරම්භ කළේ ඉල් පුර පසළොස්වක පොහෝ දාය
උරුවෙල් දනව්වේ නේරංජනා නදිය අසබඩ ආරාම තුනක විසූ උරුවේල කාශ්‍යප, නදී කාශ්‍යප හා ගයා කාශ්‍යප යන ජටිල සොහොයුරන් ඇතුළු දහසක් අනුගාමිකයන්ට බුදුදහමේ සත්‍යය වටහා දීමෙන් අනතුරුව බුදුදහම වැළඳගෙන සසුන් ගත වූයේ ද ඉල් පෝ දිනදී ය
බුදුරජාණන් වහන්සේ විසින් දේශනා කළ ආදිත්ත පරියාය සූත්‍රය අසා සියලු දෙනා රහත් වූහ
බුදුන් වහන්සේගේ දකුණත් අගසව් වන හා දහම් සෙන්පති ලෙස ප්‍රචලිත සැරියුත් මහ තෙරුන් වහන්සේ බුදුරජාණන් වහන්සේට ප්‍රථමයෙන් පිරිනිවන් පෑමට අදහස් කොට තෙරුවන් සරණ යෑමෙන් වැළකී සිටි තම දයාබර මෑණියන් සසරින් එතෙර කරවීම සඳහා බුදුදහමේ හරය දේශනා කළ අතර, බුදු හිමිගේ අනන්ත වූ ගුණ සමුදාය ද සිහිපත් කර දීමෙන් පසු ඇය සෝවාන් ඵලයට පත්වූවා ය
තම මෑණියන් සසරින් එතෙර කිරීමෙන් ඉමහත් සතුටට පත් සැරියුත් මහ තෙරණුවෝ තම පරිනිර්වාණය සඳහා තම මවුබිම වන මගධ රටේ නාලක ගමට වැඩියේද ඉල් පොහොය දිනයේදී ය
වස්සාන සෘතුවේ අවසන් දිනය ඉල් පොහෝ දිනයයි
ඉල් මාසය ‘කඨින චීවර මාසය’ ලෙසද බොහෝ දෙනා හඳුන්වති
කඨින පින්කම් මෙම ඉල් පෝ දිනෙන් අවසන් කළ යුතුව තිබේ
ගමත් පන්සලත් අතර බැඳියාව සවිබල කරන අවස්ථාවක් ලෙස සලකන මෙම කඨින පූජාව උතුම් විපාක දෙන ආමිස පූජාවකි
එක් විහාරස්ථානයක වසරකට එක් වතාවක් පමණක් සිදු කළ හැකි මෙම පින්කම වෙනුවෙන් පොළොන්නරුවේ මහ පැරකුම්බා රජතුමා සංඝයා වහන්සේලා තුන් දහස් හාරසිය තිස් දෙනෙකුට ද, කෝට්ටේ පරාක්‍රමබාහු රජතුමා අසූ මහ ශ්‍රාවක සංඝයාට මහ කඨින පූජාවක් පැවැත් වූ බව ද සඳහන් වෙයි
බුද්ධාගම 
බෞද්ධ දින දසුන
චන්ද්‍ර මාස‎

චන්ද්‍ර මාස
ලියෝ (Leo)  යනු ජාත්‍යන්තර සිංහ සමාජ විසින් ආරම්හ කරන ලද තරුණ සංවිධානයයි
තරුණ තරුණියන්ට සමාජ සේවා කටයුතු වල නියැලීම තුලින් නායකත්ව ගුණාංග වර්ධනයට ඉඩ සැලසීම ලියෝ සමාජ මගින් සිදු කරයි
ලියෝ සමාජ සිංහ සමාජ වල අනුග්‍රාහකත්වයෙන් ක්‍රියාත්මක වෙන අතර ලියෝ සමාජ සාමාජිකයින් "ලියෝ වරුන්" ලෙස හධින්වේ
ලියෝ වරු සෞක්‍ය , වැඩිහිටියන් , ළමුන් , අබාධිත ජනතාව , අධ්‍යාපනය හා ස්ව සංවර්ධනය යන ක්ෂේත්‍ර වල ක්‍රියාකාරකම් වල නියුතු වේ
මෙමෙ වැඩසටහන් වලට තමන් විසින්ම මුදල් ඉපයීමේ ව්‍යපෘති මගින් මුදල් සපයා ගනු ලැබේ
තනිව කරන ව්‍යපෘති වලට අමතරව වෙනත් ලියෝ සමාජ, සිංහ සමාජ හා බාහිර ආයතන හා එක්ව ලියෝ වරුන් සමාජ සේවා ව්‍යපෘති වල දේ
ලියෝ වැඩසටහන සිංහල සමාජ මගින් අනුග්‍රහකත්වය දක්වන සිංහ සමාජ ජාත්‍යන්තරයේ නිල වැඩසටහනකි
හැඳින්වීම 

ලියෝ (Leo)  යනු ජාත්‍යන්තර සිංහ සමාජ විසින් ආරම්හ කරන ලද තරුණ සංවිධානයයි
මෙය සිංහ ව්‍යාපාරයේ තරුණ අංශය ලෙස සැලකිය හැක
ලියෝ යන වචනය පහත ආකාරයෙන් නිර්වචනය කර හැක
L - Leadership - නායකත්වය
 E - Experience - අත්දැකීම්
 O - Opprtunity - අවස්තාව

ඉතිහාසය 
1957 දී බේස් බෝල් පුහුණුකරුවකු වන ජිම් ග්‍රේවර් ලියෝ ව්‍යාපාරය ආරම්භ කරන ලදී
ඇබින්ග්ටන් උසස් විදුහලේ සිසුන් මුල්කරගෙන පලමු ලියෝ සමාජය ආරම්හ කරන ලදී
1964 දී ලියෝ වැඩසටහන සිංහ දිස්ත්‍රික්ක වල නිල වැඩසටහනක් බවට පත් විය
එය ඇමරිකාවෙන් ඔබ්බට පැතිරී ගිය අතර 1967 වන විට රටවල් 18 ක ලියෝ සමාජ 200 කට වැඩි ප්‍රමාණයක් තිබුණි
ශ්‍රී ලංකාවේ ලියෝ ව්‍යාපාරය 
ලංකාවේ පලමු ලියෝ සමාජය වත්තල ලියෝ සමාජය වන අතර එය 1969 දී ආරම්හ විය
කොළඹ (හොස්ට්) ලියෝ සමාජය ලංකාවේ දීර්ඝතම කාලයක් අඛණ්ඩව ක්‍රියාත්මක වන ලියෝ සමාජය සේ සැලකේ. පරිසරය සුරැකීම , ළමා අභිවුර්ධිය, වැඩිහිටි සරණ , ආගමික වැඩසටහන් හා පෞරුෂත්ව සංවර්ධන වැඩසටහන් ලංකාවේ ලියෝ සමාජ වැඩසටහන් අතර මුලික වේ
මිට අමතරව මාසිකව රැස්වීම පවත්වනු ලබන අතර සාමාජිකයන් අතර ක්‍රීඩා උත්සව පවත්වනු ලැබේ
වාර්ෂිකව පවත්වන සම්මේලනයකදී ලියෝ ව්‍යපෘති වලින් හොදම ව්‍යපෘති තෝරා ඒවාට දිස්ත්‍රික් හා සමස්ත ලංකා මට්ටමෙන් සම්මාන ප්‍රධානය කරනු ලැබේ
ලංකාව එක් ලියෝ බහු දිස්ත්‍රික්කයක් යටතේ වන ලියෝ දිස්ත්‍රික්ක 6 කට බෙදා වෙන් කර ඇත
ලංකාව http
leomd306.org ට අයත් වන අතර ඒ යටතේ 306A1,306A2,306B1,306B2,306C1,306C2 යන ලියෝ දිස්ත්‍රික්ක 6 ක් ක්‍රියාත්මක වේ
මෙම පිටුත් බලන්න 
 Leo Zone , Lions Clubs International 
 306 ඒ 2 ලියෝ බහු දිස්ත්‍රික්ක වෙබ් අඩවිය
 306 ඒ 2 ලියෝ දිස්ත්‍රික්කය වෙබ් අඩවිය

තරුණ සංවිධාන
ගුවන්යානයක් යනු ජෙට් එංජිමක් හෝ අවර පෙත්තක් මගින් ඉදිරියට ඇති කරනු ලබන තෙරපුමක් මගින් ගමන් කරන යානයකි
ගුවන්යානා විවිධ ප්‍රමාණ, හැඩ හා තටු ආකෘති වලින් නිර්මාණය කර ඇත
ක්‍රිඩා කටයුතු, භාණ්ඩ හා මින්සුන් ප්‍රවහනය, යුද කටයුතු හා පර්යෙෂණ කටයුතු සඳහා ගුවන්යනා බහුලවම භාවිතා කරයි
වාණිජමය වශයෙන් ගුවන් සේවය විශාල කර්මාණ්තයක් බවට පත්ව ඇති අතර දිනපතා දහස් ගනනින් මගීන් විවිධ ගුවන් සේවා මගින් ප්‍රවාහනය කරයි
බොහෝ ගුවන්යානා ගුවන් නියමුවෙක් හා කර්යමණ්ඩලයක් මගින් පාලනය වන අතර සමහරක් ගුවන්යනා දුරස්ථ පාලකයක් මගින් හෝ පරිගනකයක් මගින් පාලනය කරයි
රයිට් සොහොයුරන් විසින් 1903 දී ප්‍රථම ගුවන්යානය නිර්මාණය කරන ලදී
මෙය ඉන්ධන මගින් ගමන් කරන පාලනය කල හැකි ප්‍රථම ගුවන් යානය ලෙසද සැළකේ.මෙම ගුවන් යානය සඳහා 1799 දී ජෝජ් කේලී විසින් නූතන ගුවන් යානා පිළ්බඳ ඉදිරිපත් කරන ලද සංකල්පය රයිට් හොහොයුරන් විසින් යොදාගෙන ඇත
(පසු කාලීනව මඟීන් ගෙන යාහැකි එංජිමක් රහිත ගුවන් යානා නිපදවා ඇත) 1867 ත් 1896 අතර කාලය තුල ගුවන් යානා තාක්ෂණය පිළිබඳ පුරෝගාමීයෙකු වූ ජර්මන් ජාතික ඔටෝ ලිලියන්තල් විසින් පරීක්ෂණ පවත්වා ඇත
පළවන ලෝක යුද්ධයේදී ගුවන් යානා වල භාවිතය සීමා සහිත වුවද ඉන් පසුව ගුවන් යානා තාක්ෂණය සීඝ්‍රයෙන් දියුණු වන්නට විය
දෙවන ලෝක යුද්ධයේදී සියලුම ප්‍රධාන සටන් වලදී ගුවන් යානා භාවිතා විය
ප්‍රථම ජෙට් ගුවන්යානය නම් ජර්මනියේ 1939 නිෂ්පාදිත හෙයින්කල් හේ නම් ගුවන්යානයයි
ප්‍රථම ජෙට් මඟී ගුවන්යානය දී හාවිල්ලන්ඩ් කොමෙට් නම් වූ අතර එය 1952 දී හඳුන්වා දුන්නේය
1958 සිට 2013 දක්වා වසර 50 පමණ කාලයක් ක්‍රියාතමක වූ බොයින් 707 ගුවන්යානය වාණිජ වශයෙන් සාර්ථක වූ ප්‍රථම ජෙට් මඟී ගුවන්යානය වේ
ඉතිහාසය

පුරාවෘත්ත  
බොහෝ ඉතිහාස කතා මගින් ගුවන්යානා පිළිබද සංකල්පයේ පැරණි බව පෙන්වයි. ග්‍රීක පුරවෘත වල එන ඉරාකස් සහ ඩේඩලස් ගේ අහසින් ගමන් කළ හැකි යානා හා ඉන්දියානු හා ශ්‍රී ලාංකීය පුරවෘත වල එන රාවණා රජුගේ ගේ දඬුමොණරය හෙවත් පුෂ්පක යානය ඒ සඳහා උදාහරණයන්ය
පූ 400 දී පමණ ග්‍රීසියේ ආර්කිතස් ලොව පළමු පියැඹිය හැකි යානය නිපදවා ඇත
මෙය කුරුල්ලෙකුගේ හැඩය ගත් යානයක් වූ අතර මීටර් 200 (අඩි 660) පමණ පියඹා ඇත
සැහැල්ලු ගුවන්යානා නිපදවිමට ගත් උත්සහයන් පිළිබඳ පැරණිම වාර්තා සැලකිමේදි 9 වන සියවසේ කවියෙකු වු අබ්බාස් ඉබ්න් ෆර්නස් හා 11 වන සියවසේ පුජකයෙකු වු මාල්මෙස්මෙරි හී එලිමර් යන අය ප්‍රමුඛ වේ
මොවුන් දෙදෙනගෙම පර්යෙෂණයන් ගුවන් නියමුවන්ට අනතුරු කිරිමෙන් පසු නිමා විය
ලියනාඩෝ ඩාවින්චි විසින් මිනිසෙකු සමගින් ය හැකි කුරුල්ලෙකු ආකරයේ තටු සහිත උපාංගයක සැලසුමක් තම පොතක් වු Codex on the Flight of Birds  (1502) හී දක්වා ඇත
1799 දී ශ්‍රිමත් ජෝජ් කේලී විසින් නූතන ගුවන්යානා පිළිබද සංකල්පය ලෝකයට ඉදිරිපත් කරන ලදි
ඔහුට අනුව ගුවන්යානය එසවීමට, ඉදිරියට යාමට හා පාලනය කිරීමට වෙන වෙනම පධතීන්ගෙන් සමන්විත තටු සවිකරන ලද යානවකි
කේලී විසින් 1803 පමණ සිට ගුවන්යානා අකෘති නිර්මාණය කළ අතර 1853 දී සර්ථක මඟීන් ගෙන යා හැකි එන්ජිමක් රහිත ගුවන්යානයක් නිපදවන ලදි
1856 දී ප්‍රංශ ජාතික ජින්-මාරී ලේ බ්‍රිස් විසින්  "L'Albatros artificiel" නැමැති පළමු බලගන්වන ලද එන්ජිමක් රහිත ගුවන්යානය නිපදවු අතර එහි බල ප්‍රභවය වූයේ වෙරළ් යානය ඇඳගෙන  ගිය අශ්වයෙකි
ඇලෙක්සැන්ඩර් මෝසැසිකි විසින් පසුව ආකර්ශණීය ගුවන්යානා සැළැසුම් නිර්මාණය කර ඇති අතර 1883 දී ඇමෙරිකානූ ජාතික ජෝන් මොන්ට්ගොමෙරි පළමු එන්ජිමක් රහිත පාලනය කළ හැකි ගුවන්යානය නිපදවීමට සමත් විය
එහෙම සමකාළීන ගුවන් තාක්ෂණවේදීන් වූ ඔටෝ ලිලියන්තල්, පර්සි පිල්චර් හා ඔක්ටේව් චානුටේ ද සමාන තාක්ෂණයන් ගෙන් යූත් ගුවන්යානා නිපදවීමට සමත් වීය
ශ්‍රීමත් හීරාම් මැක්සිම් බර ටොන් 3.5 හා තටු සමග පළල අඩි 110 (මීටර් 34) වූ අශ්ව බල 360 (කිලෝ වොට් 270) ක එන්ජින් දෙකක් මගින් හා ඒ දෙක මගින් බල ගැන්වෙන අවර පෙති දෙකක් සහිත ගුවන්යනයක් නිපදවීය
1894 දී මෙය පළමු වරට රේල් පීලී මත තබා අත්හදා බලා ඇත
ඒ යානය ඉහළට එසවීම වැළැක්වීමටයී
මෙම පර්යෙෂණය මගින් ගුවන්යානයට ගුවන් ගත වීමට අවශ්‍ය බලය ඇති බව තහවුරු විය
නමුත් මෙම යානය පාලනය කල නොහැකි බව තේරුම් ගත් මැක්සිම් මේ පිළිබඳ ඔහුගේ පර්යෙෂණ අත්හැර දැමුවේය
1890 දශකයේ දී ලෝරන්ස් හාග්‍රෙව් තටු ආකෘති පිළිබඳ අධ්‍යනය කර පෙට්ටියක හැඩය ගත් සරුන්ගලයක් නිර්මාණය කලේය
මෙයට මිනිසෙකු එසවීමට හැකිවිය
ඔහුගේ මෙම ආකෘතිය බොහෝ දෙනෙක් භාවිතා කර ඇත
මොහු භ්‍රමණ ගුවන් යානා එන්ජිමක් නිපදවා ඇති වුවත් තටු සහ එන්ජිමක් සහිත ගුවන්යානා නිපදවා නැත
1867 ත් 1896 අතර ගුවන් තාක්ශණයේ පුරෝගාමීයෙකු වූ ජර්මන් ජාතික ඔටෝ ලිලියන්තල් එන්ජිමක් රහිත ගුවන්යානා දියුණු කර ඇති අතර සාර්ථකම එන්ජිමක් රහිත ගුවන් යානා ගුවන්ගත කිරීම් හා වාර්තා කිරීම් කර ඇත්තේ මොහු විසිනි
මුල් කාලීන ගුවන්යානා 
ක්ලෙමන්ට් ඒඩර් ඔහුගේ ගුවන්යානා ත්‍රිත්වයෙන් පළමු යානය වන The ole 1886 දී අත්හදා බැලුවේය
එය වවුලෙකුගේ හැඩය ගත් අතර ඒඩර් විසින්ම නිර්මිත වාශ්ප එන්ජිමක් මඟින් බලගන්වන ලදී
මෙම එන්ජිම සිලින්ඩර් 4ක් මඟින් අශ්වබල 20ක් (15kW) ජනනය කරන අතර අවරපෙති 4කින් සමන්විත විය
මෙම එන්ජිම 4kg/kW කට (7 අශ්වබල රාත්තලකට) වඩා වැඩි නොවීය
මෙහි පියාපත් මීටර් 14ක(අඩි 46) පරාසයක විහිඳුන අතර ස්කන්ධය කිලෝග්‍රෑම් 300 (රාත්තල් 650) ක් විය
1890 ඔක්තෝම්බර් 9 වන දින ඒඩර් මෙය පියාසර කිරිමට තැත් කරන ලදී
ගුවන්යානා තාක්ශණවේදී ඉතිහාසඥයන් මෙම උත්සහය අගය කර ඇති අතර මෙහිදී මෙම යානය මීටර් 50 (අඩි 164) ක පාලනයකින් තොර ඉපීලීමක් සිදුවී ඇත
තවද සෙන්ටිමීටර් 50ක (අඟල් 8) දළ උන්නතාංශයක් පවත්වාගැනීමට සමත් වී ඇත
ඒඩර් ගේ අනෙක් ගුවන්යානා දෙක සාර්ථක වී නැත
ගුවන්යානා පිළිබද සම්මතයන් හා ප්‍රමීතින් පවත්වා ගෙන් යන අන්තර්ජාතික ගුවන්තාක්ශණ සම්මේලනයට (Fdration Aronautique Internationale,FAI)  අනුව රයිට් සහෝදරයන් 1903 දී ඉදිරිපත් කරන ලද රයිට් ෆ්ලයර් යානය පළමූ තිරසර පාලනය කරන ලද ගුවන්යානය ලෙස ඉතිහාසගත වෙයි
1905 වන විට යානයට ස්ථාවර සම්පූර්නයෙන්ම පාලනයක් සහිත ගුවන් වාර කිහිපයක් යෑමේ හැකියාව පැවතුනි
රයිට් සහෝදරයින් තමන්ට මිනිසෙකු රැගෙන යා හැකි ගුවන්යානයක් නිර්මාණයට අවශ්‍ය දිරිමත් වීම ලැබුනේ ඔටෝ ලිලියන්තල් ගේ නිර්මාණ හරහා බව පසුව ප්‍රකාශ කලෝය
ගුවන්යානා
සිංහල රාජ්‍යයේ රාජ සභාවෙහි නිලයක්වූ  දියවඩන නිලමේ  වසර දෙදහසකට වඩා පැරණි ඉතිහාසයක පෝෂණය ලබමින් හා බුදුන්වහන්සේගේ දන්ත ධාතුන් වහන්සේලා හට පුරාතනයෙහි සිට පැවතෙන තේවාවන් ඉටු කරමින් පැවති තනතුරකි
1815 දී සිංහල රාජ්‍යය යටත් විජිතයක් කරගත් බ්‍රිතාන්‍ය ජාතිකයන් ඉන් කලක‍ට පසු මහනුවර පිහිටි  ශ්‍රී දළදා මාලිගාව ප්‍රධාන කො‍ටගත් මාලිගා අංගයන්ගේ ප්‍රධාන ගිහි භාරකාර ධූරය, දියවඩන නිලමේ වෙත පැවරීය
වර්තමානයේදී ශ්‍රී දළදා මාලිගාවෙහි සමස්ත කටයුතු සම්භාරය පිළිබඳ පූර්ණ අධීක්‍ෂණය දියවඩන නිලමේ සතු වගකීමක් වෙයි
දළදා මාලිගාවේ වාර්ෂික දළදා පෙරහැර මංගල්‍යය සංවිධානය කිරීම ඔහු වෙත පැවරෙන සම්ප්‍රදායික වගකීමකි
වත්මන් දියවඩන නිලමේ ප්‍රදීප නිලංග දෑලේ බණ්ඩාර වෙයි
1815 ට පෙර, උඩරට රාජාණ්ඩු සමයෙහිදී, දියවඩන නිලමේ තනතුර ධාරියා, රජුට ජලය සැපයූ හා කලට වැසි ගෙන ඒම සඳහා පුරාතණ වතාවත් සිදු කල රාජ සභාවේ අමාත්‍ය ධූරයක් දැරූ තැනැත්තෙක් විය
බුදුන්වහන්සේගේ අති පූජනීය දන්ත ධාතූන් වහන්සේ වෙනුවෙන් වත්මනෙහිද මෙම චාරිත්‍රය, ඇසල පෙරහැරෙහි අවසන් දිනෙහිදී සිදුකෙරෙන  දිය කැපීමේ මංගල්‍යය මගින්, දියවඩන නිලමේ විසින් සිදු කෙරෙයි
දියවඩන නිලමේ පත්කරගැනීමේ ක්‍රියාවලියේ  ඉතිහාසය 
දියවඩන නිළමේ තෝරාගැනීම ට ගෞරවනිය මල්වතු සහ අස්ගිරි පාර්ශව වල මාහානායක තෙරුන් වහනසේලා, මහා භාරකාර මණ්ඩලයේ ලියාපදිංචි වාර්ෂික ආදායම  රු.1,000/- වැඩි බෞද්ධ විහාර භාරකරුවන් සහ මහනුවර ප්‍රදේශයේ ප්‍රාදේශිය ආදායම් නිලධාරින් (නුතනයේ ශ්‍රී ලංකාවේ පරිපාලයේම නිලධාරින්) විසින් සිදු කරනු ලැබේ
මෙම නිලධාරින් බෞද්ධ විය යුතුය
තෝරාගත් දියවඩන නිළමේගේ සේවා  කාලය අවු 10 වන අතර දෙවන වාරය සඳහා ද ඉදිරිපත් විය හැක
1832 වන තුරු  මහනුවර පළාත පරිපාලනය කරනු ලැබුයේ කොමිෂන් සභාවක් මගිනි
රටෙහි පරිපාලනය එක්සත් කිරීම සම්බන්ධව කෝල්බෲක් සහ කැමරන් මෙසේ සඳහන් කරයි
කොමිසන් සභාවේ නියෝගයට අනුව බුදුන් වහන්සේගේ ධාතු ප්‍රදර්ශනය කිරීම සහ පෙරහර පැවැත්වීම නුවර පළාතේ ස්වදේශිකයන් සඳහා නුවර රජුගේ වරප්‍රසාදයක් ලෙස සලකන ලදි
ධාතුන් ප්‍රදර්ශනය ආරම්භ කළ විට සියලුම දුෂ්කර පළාත්වල, පන්තිවල මිනිසුන් එය නැරඹිමට අගනුවරට පැමිණේ
ව1828 AD දී අග්‍රාණ්ඩුකාර හා අනිකුත් බලධාරින් විසින් ධාතු ප්‍රදර්ශනය කරන ලදි
මෙම සිදුවීම මහත් උත්සවශ්‍රියකින් පවත්වනු ලැබු අතර තේරීම සහ පත් කිරිම පන්සලේ ප්‍රධානින් සහ පූජකයන් විසින් රජුගෙන් ලද වරප්‍රසාදය අනුව සිදු කරන ලදහ
මෙම ක්‍රියාකාරකම් දැනට රජය මගින් සිදු කරනු ලබන අතර, පූජකයන් නම් කිරිමට නිර්දේශය කරනු ලබයි
දළදාව, අස්ගිරිය, මල්වත්ත, දේවාලය, නිලමේ ආදින් සම්බන්ධ කරණු පිලිබදව ක්‍රි
ව 1853 බ්‍රිතාන්‍ය කෑබිනට් මණ්ඩලය මගින් සවිස්තරව සාකච්ඡා කරන ලදි
යටත් විජිත රජයන් සඳහා ලේකම්වරයා වු නිව්කාස්වල අධිපාදවරයා (Duke of Newcastle) ලංකාවේ ආරණ්ඩුකාරව වු “සර් ජෝජ් ඇන්ඩර්සන්” වෙත 1853 අගෝස්තු 18 දින දළදාවේ ඉදිරි චාරිත්‍ර සහ දියවඩන නිළමේ පත්කිරීම සම්බන්ධය මෙසේ ප්‍රකාශ කරයි
“මම දළදාව හෙවත් ශුද්ධවු දන්ත ධාතුව සම්බන්ධයෙන් ඔබ කළ යුතු කරුණු, එසේම අනුමත කරන අතර කාටවත් 1847 මෙන් හැරදමන දේ නැවත ඇති කිරිම ගැන සතුටු වෙමි
මගේ විශ්වාසය අනුව ඔබ ධාතු ප්‍රදර්ශනය අභිමත  ලෙස පවැත්වු අතර එය භාර නිළධාරියා ලෙස අවධානයෙන් කටයුතු කිරිම ගැන සැකයක් නොමැත
ඔබ විසින් බස්නායක නිළමේ හා දේව නිලමේ (දියවඩන නිළමේ) යන ඓහික පාලන තනතුරු (secular superintendents) පත්කිරීම සම්බන්ධයෙන් ආගමකට සම්බන්ධ තැනි අධිකාරිවරුන් රජය මගින් පත්කරන ලද අතර ඒ සඳහා අවශ්‍ය කාර්ය කිරිමට කටයුතු සම්පාදනය කරනු ලබයි
බස්නායක නිලමේ හා ආදාළ දිස්ත්‍රික්ක වල ප්‍රදේශ වාසින්ගේ නායකයන් මෙන්ම, දියවඩන නිලමේ පත් කිරිම ඡන්දයකින් සිදුවේ
සමහර අවස්ථාවලිදි ‍බස්නායක නිලමේ යන තනතුරද ඡන්දයකින් පත් කරන අතර, එවිට ප්‍රධාන පූජකයාට ලබා දෙන ආකාරයේ  සහතිකයක්  ඡන්ද කොට්ඨාශය මගින් ලබා දෙයි
”

තවද දියවඩන නිළමේ සහ බස්නායක නිළමේ යන දුර තෝරාගැනීමද සිදුවේ
හඳුන්වා දුන් මැතිවරණ යාන්ත්‍රණය  ඇතැම්විට විරෝධතාවයට විවෘත වන නමුත් ඒ සඳහා කිසිවිට සුදානමක්  යෝජනා වී නැත
1948 පෙබරවාරි 4 දි ලංකාවට බ්‍රිතාන්‍යයන් වෙතින් නිදහස ලැබීමෙන් මෙන් පසු ශ්‍රී දළදා මාලිගාව විශාල කාලයෙක් විජයරත්න පවුල මගින් පාලනය කල අතර දළදා මාලිගාවේ දියවඩන නිලමේ ලෙස දශක තුනක් සේවය කරන ලදහ
1814 සිට දියවඩන නිලමේ වරුන්

1814 සිට වැඩබලන දියවඩන නිලමේවරුන්
මල්වතු හා අස්ගිරි දේ පාර්ශවයයන්හි මහා නායක ස්වාමීන් වහන්සේලා නිර්දේශය මත බෞද්ධ කටයුතු කොමසාරිස්වරයා විසින් වැඩබලන දියවඩන නිලමේ පත්විම කරනු ලබයි
ජෙනරාල් අනුරුද්ධ රත්වත්තේ
 අනුරාධ දූල්ලෑව විජයරත්න 
 රෝහාන් සාලින්ද පරණගම

ආශ්‍රිත
දියවඩන නිලමේ

මේ අඩවිත් බලන්න
ශ්‍රී දළදා මාලිගාව

බාහිර සබැඳියන්
  ශ්‍රී ලංකා
ඔඩිසි ඔෆ් ද  'ටූත් රිලික් ඔෆ් ද බුද්ධා', පර්මනන්ට් මිෂන් ඔෆ් ශ්‍රී ලංකා - ජිනීවා- ස්විට්සර්ලන්ඩ් 
ඩිපාර්ට්මන්ට් ඔෆ් බුඩිස්ට් එෆෙයාර්ස්, මිනිස්ටර් ඔෆ් රිලිජස් අෆෙයාර්ස් ඇන්ඩ් මොරල් අප්ලිෆ්ට්මන්ට් 
සෙක්‍රඩ් ටූත් රිලික් ඉන් සෙංකඩගල  (කැන්ඩි) 
ඇසල පෙරහර
දි අන්ෆොගෙටබල් හීන් බන්ඩා උඩුරාවණ දියවඩන නිලමේ
හීන්බණ්ඩා උඩුරාවන නිළමේතුමා

ශ්‍රී ලංකාවේ බුද්ධාගම
ශ්‍රී ලාංකික  සංස්කෘතිය
උඩරට රාජධානිය
දියවඩන නිලමේවරු
නෙරංජන් ප්‍රියදර්ශන දූල්ලෑව විජයරත්න  (ඉංග්‍රීසි
Neranjan Priyadarshana Dullewe Wijeyeratne) (උපත 9 අගෝස්තු 1956)
මහනුවර ශ්‍රී දළදා මාලිගාවේ හිටපු දියවඩන නිලමේ වරයෙකි
එම තනතුරු පුරා වසර 20 කාලයක් හෙබවූ පසුව දේශපාලනයට එක්විය
මහනුවර මහනගර සභාවේ විපක්‍ෂ නායක ධුරය තනතුර දැරූ ඔහු දැනට එක්සත් ජාතික පක්ෂයේ මහනුවර දිස්ත්‍රික් සංවිධායකවරයකු ලෙස කටයුතු කරයි
මුල් දිවිය
නිශ්ශංක විජයරත්න හා නීටා දූල්ලෑව විජයරත්න ට දාව උපන් හේ, සොහොයුරන් තිදෙනෙකුට හා එක් සොහොයුරියකට වැඩිමහල් විය
ඔහුගේ පියා මෙන්ම අත්තා, ශ්‍රීමත් එඩ්වින් විජයරත්න යන්ද කැබිනට් අමාත්‍ය තනතුරු හෙබවූ කෘතහස්ත දේශපාලනඥයන් වු අතර  ඔහුගේ සොහොයුරු මනෝ   වැවිලි සේවා අමාත්‍ය හා ව්‍යවසාය සංවර්ධන අමාත්‍ය ධූර‍ය තනතුර දැරී ය
ඔහුගේ තුන්වෙනි සොහොයුරු අනුරාධ සබරගමු පළාත් සභාවේ මන්ත්‍රීවරයකු වශයෙන් 1988 දි පත් වු අතර මහනුවර ශ්‍රී දළඳා මාළිගයේ වැඩබලන දියවඩන නිලමේ තනතුර 1975 සිට 2005 තෙක් කිහිප වරක් හොබවා ඇත
ලංකේෂ් සොහොයුරු හා එකම සහෝදරි නිශාංගනි ද වේ
නෙරංජන් විජයරත්න කොළඹ රාජකීය විද්‍යාලයෙන් ප්‍රාථමික හා ද්විතීය අධ්‍යාපනය ලැබීය
දියවඩන නිලමේ
තම පියාගේ අඩිපාරේ යමින් හේ, මහනුවර, ශ්‍රී දළදා මාලිගාවෙහි දියවඩන නිලමේ (ප්‍රධාන ගිහි භාරකරු) ධූරන්දරව එය පුරා වසර 20 කාලයක් හෙබවීය
දෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටි විසින් 1998 බෝම්බ ප්‍රහාරයකට ලක් කිරීමෙන් පසුව මාලිගාවෙහි ප්‍රතිසංස්කරණය කටයුතු මෙහෙයවූ ප්‍රශංසනීය ආකාරය හේතුවෙන් ඔහුගේ කිතු ගොස් පැතිරිණි
දනන් තුඩග රැඳුනු 'රන් වැට',  ශ්‍රී දළදා මාලිගාව වටා ඉදිකිරීම පිළිබඳවද ඔහුගේ දායකත්වය ඉමහත් විය
දළදා කෞතුගාරයක් තනවා,  ශ්‍රී දළදා මාලිගාව සහ ශ්‍රී ලංකාවෙහි  බුද්ධාගම ට අදාලවූ ඓතිහාසික මානවකෘතීන්ගේ එනතුවක්  එහි තැන්පත් කිරීමෙහිලාද ඔහු පුරෝගාමී විය
ශ්‍රී දළදා මාලිගාව විශේෂ සංවර්ධන අරමුදල',  ඔහු විසින් පිහිටවූවක් වෙයි
මේ අතර, අමුත්තන් 1000 කට අසුන් පැනැවිය හැකි නවීන සම්මන්ත්‍රණ ශාලාවකින් හෙබි,  පල්ලෙකැලේ තායිලන්තය ශ්‍රී ලංකා ජාත්‍යන්තර බෞද්ධ ආයතනය  නෙරංජන් විජයරත්න විසින් පිහිටවූයේ ඔහු දියවඩන නිලමේ ධූර‍ය හොබවමින් සිටි අවදියෙහිය
ඔහුගේ ධූර කාලයෙහිදී ඔහු,  ජපන්, තායි සහ මියන්මාර ආගමික පූජ්‍යපදප්‍රාප්තීන් හා සමග කිට්ටු සබඳතා පැවැත්වූ අතර, ශ්‍රී ලංකාවෙහි බෞද්ධ උරුමය වැඩිදියුණු කිරීමෙහි මහත් කාර්යභාරයකට උර දුනි
දියවඩන නිලමේ ධූරය සඳහා තරග වැදීමට පෙර, නෙරංජන් විජයරත්න, ලංකාතිලක මහා විෂ්ණු දේවාලයෙහි බස්නායක නිලමේ (ගිහි භාරකරු) ලෙස සේවය කලේය
දේශපාලනය
දෙවන වාරයටත් දියවඩන නිලමේ ධූරය හෙබවීමෙන් අනතුරුව එම ධූරයෙන් නික්මුනු ඔහු ක්‍රියාකාරී දේශපාලනයට එළඹිණි
පවුල් දිවිය
ආචාර්ය ලක්ෂ්මිනාත් හා චින්තා මැදිවකගේ දියණිය වන දේවිකා මැදිවක මෙනවිය සහ නෙරංජන් වර්ෂ 1984 දී විවාහ වූහ
ඔවුන් දෙපලගේ දියණිය මෝක්ෂනා නේරන්දිකා විජයරත්න (ලෝක බැංකුවේ ශ්‍රී ලංකා කාර්යාලයේ පාරිසරික විශේෂඥවරියක ලෙස සේවයේ නියතු) හා ආචාර්ය නවින්ද්‍ර විජයරත්න (ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදයේ ෆ්ලොරිඩා පොලිටෙක්නික් විශ්ව විද්යාලයේ සහකාර මහාචාර්ය වරයකු  ලෙස සේවයේ නියතු) නමින් පුතුකු ද වේ
මෙයද බලන්න
 ශ්‍රී ලංකාවේ දේශපාලන පවුල්

ආශ්‍රිත

බාහිර සබැඳි
     නෙරංජන් විජයරත්න - විසි වසරක මතකාවර්ජනය  1
     නෙරංජන් විජයරත්න - විසි වසරක මතකාවර්ජනය  2
     නෙරංජන් විජයරත්න - විසි වසරක මතකාවර්ජනය  3
  විජයරත්න පරපුර 
  රත්වත්තේ පරපුර
   ගොපල්ලව පරපුර
   සත්‍ය සායි බබා ආශිර්වාද
  විජයරත්න පරපුර ගැන ඉංග්‍රීසියෙන් රචිත ලිපියක්
 විසි වසරකට පෙර රටම කම්පනය කළ මොහොත
  ප්‍රංශයේ ඩැනියල් ලෙසාරෝ දළඳා මැදුර යළි හැදුවේ මෙහෙමයි 

චරිත කතා
1956 උපත්

දියවඩන නිලමේවරු
ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ
ලාංකික සිංහලයෝ
ලංකික දේශපාලනඥයෝ
එක්සත් ජාතික පක්ෂයෙහි දේශපාලනඥයන්
‍සාර්ක් ර‍ටවල්

ශ්‍රී ලංකාව
එහි සම්පූර්ණ ප්‍රමාණය වර්ග කිලෝ මීටර 65610
පුවත්පතක් () යනු ලිඛිත ප්‍රකාශනයකි
එහි ඇතුළත් වන්නේ ප්‍රවෘත්ති, තොරතුරු, වෙළඳ දැන්වීම් ආදියයි
වියදම අඩු කිරීම උදෙසා නිව්ස්ප්‍රින්ට් නම් බාල කාඩදාසියේ මුද්‍රණය කරනු ලැබේ
සාමාන්‍ය පුවත් පතක් බොහෝ විට දේශපාලනික තොරතුරු, අපරාධ, ව්‍යාපාරික තොරතුරු, කලාව, විනෝදාශ්වාදය, සමාජය සහ ක්‍රීඩා පිළිබඳ තොරතුරු පල කරයි
බොහෝ සාම්ප්‍රදායික පුවත් පත් වල තීරු අඩංගු කාර්යය මණ්ඩල පිටු තිබේ
මෙහි ලේඛකයාගේ පෞද්ගලික මතය ප්‍රදර්ශනය වෙයි
අතිරේඛ කොටස්හි සමහර විට දැන්වීම්, විහිලු කාටුන් සහ වෙනත් මුද්‍රිත මාධ්‍ය අඩංගු විය හැකිය
පුවත් පත් බොහෝ විට ප්‍රකාශ කරනු ලබන්නේ දෛනික නැතහොත් සතිපතා පදනමෙනි
ඔවුන් ඉලක්ක කරන්නේ එක්තරා ප්‍රදේශයකි
එම ප්‍රදේශ තුළ ඔවුන්ගේ කියවන්නන් බොහෝ දෙනෙකු සිටිති
මෑත කාලයේ දී බෙදා හැරීමේ සහ ලාභ වලට වඩා පැමිණියා වූවද ප්‍රවෘති සහ වෙනත් ආකාරයෙන් මුද්‍රිත පුවත්පත් කලාව සඳහා ප්‍රධාන මාර්ගය වී ඇත්තේ ප්‍රවත්පත්ය
පුවත්පත් පත් කියවීම - බ්රෝක්ග්රීන් උද්‍යානය එක්සත් ජනපදයේ දකුණු කැරොලිනාවේ පොව්ලේස් දූපත
පුවත්පත් විද්‍යුත් පත්‍රය
ඇන්ට්වර්ප් ෆීල්ඩ් හි, වර්ෂ 2006 දී ද ෆ්ලෙමිෂ් ඩේලි ඩේ ටිජ්ඩ් නමැත්තා විද්‍යුත් පත්‍රයක් භාවිතා කරමින් ප්‍රකාශනයක සුවිශේෂ සංස්කරණයක් පරීක්ෂණයට ලක් කරන ලදී
එහි අඩංගු දේ වෙනස් කළ හැකි අතර එය පරිගණකයක මාර්ග ගත පිහිටීමක් වැනි නමුත් එය තැනින් තැනට ඔසවා ගෙන යා හැකි අතර යටින් තබන ලද කඩදාසියක් මත එය පෙන්විය හැකි විය
එය පෙන්වූයේ තෝරාගත් දායකයන් සිය දෙනෙකු අතර පමණි
එහි දැක්වෙන්නේ යුද්ධය අවසන් කරන ලද වගට දක්වන පුවතයි
එක්තරා රැස්වීමක දී දැක්වුණු වාර්තාවකට අනුව එම පුවත් පත් අලෙවිය 2.2% පමණ ප්‍රතිශතයකින් රටවල් 13 ක එනම් රටවල් 15කින් සමන්විත යුරෝපා සංගමයේ රටවල් අතර පහත බැස තිබිණි
නමුත් වැඩි දියුණුවක් පෙන් වූ නොමි‍ලයේ නිකුත් වූ දිනපතා පුවත්පත් සම්බන්ධයෙන් ඉහත දත්තවලට අයත් වූයේ නැත
එය පවත්වාගෙන යන ලද්දේ Metro chain  newspapers මඟින් වන අතර එය 16% පමණ ඉහල යාමක් 2003 වසරේ දී දක්නට ලැබිණි
පුවත්පත් සඳහා වැඩි තරඟයක් දීමට අන්තර්ජාලයේ ඇති Craigslist නම් වෙබ් අඩවි ක්‍රියාත්මක වී ඇති අතර එමඟින් ලුහුඬු දැන්වීම් විශේෂයෙන් රැකියා, ඉඩම් හා දේපල වාහන අලෙවිය සම්බන්ධ දැන්වීම් පළ විය
ඒවා මෙතෙක් පුවත් පත් හා අන්තර්ජාලය හරහා පමණක් නැරඹිය හැකි පුවත්පත්වලට සීමා වී තිබිණි
දැනටමත් එක්සත් රාජධානියේ Southport Reporter නම් වසර 2000  දී ආරම්භ වූ අන්තර් ජාලය හරහා පමණක් නැරඹිය හැකි පුවත්පත ප්‍රධාන තැනක් උසුලයි
එහෙත් දැනට ලොව පුරා අන්තර්ජාලය ඔස්සේ පමණක් කියවිය හැකි පුවත්පත් රැසක් පවතී
එමඟින් පුවත්පතක අඩංගු විය යුතු කරුණු පිළිබඳ විවාදයන් ද ගොඩ නැඟී ඇත
මාර්ගගත පුවත්පත්

පරිගණක තාක්ෂණයේ දියුණුවත් සමඟ බිහිවූ  අන්තර් ජාලය හරහා පමණක් සම්බන්ධ විය හැකි පුවත්පත් බිහිවී ඇත
උදා- Southport Reporter අන්තර්ජාල හරහා පමණක් කියවිය හැක
පුවත්පත් කිසිදු ආකාරයක මුද්‍රණය වීමක් සිදු නොවේ
අන්තර් ජාලය හරහා පමණක් සම්බන්ධ විය හැකි පුවත් පතක ලක්ෂණ වශයෙන් නිතරම අලුත් වන පුවත් එමෙන්ම කාලය අනුව සහ  එක්තරා පැහැදිලි ක්‍රමයකට නිර්මාණය වීම වැදගත් වේ
එමගින් එය සාමාන්‍ය පුවත් පතක හැඩය පෙන්විය යුතුය
ඒවා පල විය යුත්තේ වෘත්තීය මාධ්‍ය සමාගම් එනම් ජාතික/ අන්තර් ජාතික මුද්‍රණ නීති රීතිවලට අනුකූලව ඒවා   Blog හෝ අනිකුත් ප්‍රවෘත්ති අන්තර්ජාල සම්බන්ධතාවලින් වෙනස් විය යුතුය
එය සාමාන්‍ය පුවත්පත් ලෙසම පළවිය යුතු අතර එය අනික් මහා බ්‍රිතාන්‍ය මාධ්‍ය ජාල අතර  සාමාජිකයකු   බවට පත්විය යුතුය
උදා-  NUJ සහ හෝ IFJ එමෙන්ම ඒවා මහාබ්‍රිතාන්‍ය මුද්‍රණ නීතිරීති හා රෙගුලාසි (PCC) වලට යටත් විය යුතුය
පුවත් පතෙහි ඉතිහාසය

මෙතෙක් පළ වූ පුවත් පත් අතරින් පළමු පුවත්පත් කුමක්දැයි යන්න විවාදයට ලක් වී ඇති අතර පුවත් පතෙහි මූලික අදහස වෙනස් වන සුළු විය
රෝම ඉතිහාසයේ Acta Diurna  නැතහොත් රාජ්‍ය නිවේදන අඩංගු පත්‍රිකා මහජනයාට ජුලියස් සීසර් කාලයේ නිකුත් කරන ලදී
මින් සමහරක් ගල්වල ‍හෝ යකඩ තහඩුවලට කොටා මහජන ප්‍රදර්ශනය සහා තබන ලදී
චීනයේ පුරාතන රජයන් විසින් පුවත් පත්‍රිකා වශයෙන් එනම් tipao, උසාවි නිලධාරීන් අතර භාවිතා වූයේ පසු කාලීන හන් රාජවංශය (2වන හා තෙවන ශත වර්ෂ AD වල දී) වර්ෂ 713 සහ 734 යන කාල අතරතුර Kai Yuan Za Bao  නම් චීන ජාතික ටැං රාජවංශය නමින් රජයේ නිවේදන නිකුත් කරන ලදී
ඒවා සේද රෙදිවල අතින් ලියන ලද අතර ඒවා රාජ්‍ය නිලධාරීන් විසින් කියවන ලදී
වර්ෂ 582 දී මුලින්ම පෞද්ගලිකව නිකුත් කෙරුණු පුවත් පත්‍රිකා පිළිබඳ අවධානය යොමු වූයේ  බෙයිජිං නඟරයෙහි එනම් පසු කාලීන මිං රාජවංශය 1638 වන විට බීජිං නඟරයේ ගැසට් නිවේදන ලී රාමු මුද්‍රණයෙන් චලනය වන නවීන මූද්‍රණ යන්ත්‍රයට මාරු විය
කෙසේ නමුත් ලෝක පුවත් පත් සම්මේලනය මඟින් Johann Carolus ගේ Relation aller Fürnemmen und gedenckwürdigen Historien  නම් 1605 දී නිකුත් වූ පුවත් පත ලෝකයේ ප්‍රථම පුවත් පත වශයෙන් හඳුනා ගන්නා ලදී
එමෙන්ම ලන්දේසි ජාතික Courante uyt Italien, Duytslandt, &c
1618  දී නිකුත් වූ පුවත්පත  ද සමහරෙක් නූතන යුගයේ ප්‍රථම පුවත්පත ලෙස නම් කළ ද එය පුවත්පතට වඩා ස්වරූපයෙන් වෙනස් විය
Opregte Haarlemsche Courant නම් වූ Haarlem පුවත්පත මුලින් ම 1656 මුල්වරට නිකුත් කෙ‍රුණු අතර එය දිගින් දිගටම පළවූ ලෝකයේ පැරණිතම පුවත්පත වූ අතර 1942 වර්ෂයේ ජර්මානු ජාතිකයෙකු විසින් Haarlems Dagblad  නම් වූ පුවත් පත සමඟ සම්බන්ධ කරන ලදී
එදා පටන් Haarlems Dagblad , Oprechte Haerlemse Courant 1656  හි නිකුත් වූ පුවත්පතෙහි උප ශීර්ෂ පුවත් පත ලෙස පල වූ අතර දැනටත් පළ වන පැරණිතම පුවත්පත වශයෙන් හැඳින්වේ
ඉංග්‍රීසි භාෂාව බහුලව භාවිතා වන ලෝකයේ Nathaniel Butter 1622 දී මුලින්ම පුවත්පත් සඟරාව හඳුන්වා දුන් තැනැත්තා වශයෙන් ප්‍රසිද්ධියට පත් වී ඇත
එක්සත් රාජධානියේ පළ වූ මුල්ම පුවත්පත දේශපාලනය හා රජයේ නිවේදන සඳහා වෙන් වී තිබිණි
172 වර්ෂයේ මුල්ම දිනපතා පළවන පුවත් පත වශයෙන් The Daily Courant පළ විය
බොස්ටන් නඟරයේ 1690 වර්ෂයේ Benjamin Harris නැමැත්තා මහජන සිදුවීම් දේශීය මෙන්ම වශයෙන් නිකුත් විය
මෙය ඇමරිකානු කොලනියක පළ වු මුල්ම පුවත්පත වූ අතර එය එකම නිකුත් වූ පුවත්පත වූයේ ඉන් පසුව රජය මඟින් පුවත්පත් තහනම් කරන ලදී
1704 වර්ෂයේ නැවතත් පුවත් පත් නිකුත් කිරීමට රජය විසින් අවසර දෙන ලදින් Boston News-Letter නම් පුවත්පත ජනපදවල ආරම්භ වූ දිගින් දිගටම මුද්‍රණය වූ ප්‍රථම හා ආදිතම පුවත් පත බවට පත් විය
ඉන් ටික කලකට පසු New York හා Philadelphia නම් නඟරවල සතිපතා පුවත් පත් පළ වන්නට පටන් ගැනුණි
මෙම පළමුව පළ වූ පුවත් පත් බ්‍රිතාන්‍ය ආරක් ගන්නා ලද අතර ඒවා පිටු හතරක පමණ දිගින් යුතු විය
ඒවා බහුල ලෙස බ්‍රිතාන්‍ය පුවත්වලින් සමන්විත වූ අතර මූලික වශයෙන් එහි අඩංගු වූයේ කර්තෘගේ වුවමනා එපා කම් මතයි
1783 වර්ෂයේ Pennsylvania Evening Post පුවත්පත මුල්ම දිනපතා අලෙවි වන මුල්ම ඇමරිකානු පුවත්පත බවට පත් විය
1751 දී , John Bushell ගේ Halifax Gazette නම් පුවත් පත මුල්ම කැනේඩියානු පුවත්පත බවට පත් විය
19 වන ශත වර්ෂයේ මුල් භාගයේ දී බටහිර හා නැ‍ඟෙනහිර යුරෝපයේ මෙන්ම උතුරු හා දකුණු ඇමරිකාවේ බොහෝ නඟරවල පුවත්පත් වැනි මුද්‍රණයන් නිකුත් වූ අතර ඒවා සියල්ලක්ම පුවත් පත් බවට පත් නොවූ අතර ඒවා බොහෝ ලෙස ප්‍රාදේශීය මෙන්ම සංස්කෘතික රුචිකත්වයන් මත වෙනස් වීම්වලට භාජනය විය
අඩංගු විය හැකි විශේෂාංග
	කාලගුණ ප්‍රවෘත්ති හා නිවේදන

	උපදෙස් තීරු

	චිත්‍රපටි, නාට්‍ය හා අවන්හල් ගැන විවර්ණතාව

	කර්තෘගේ අදහස්

	ඕපාදූප කෝලම

	විහිලු තීරය හා වෙනත් විනෝදාත්මක අංග උදා - ප්‍රද්ගලික සහ ජෝතිෂ්‍ය

	ක්‍රීඩාවට වෙන්වු කොටස

	විහිලු කතා වලට වෙන් වු කොටස

	ආහාර වර්ග සඳහා තීරුව

	දේශිය සහ කුඩා පුවත් පත් වල ලුහුඬු දැන්වීම් සාමාන්‍යයෙන් දක්නට ලැබේ
පුවත්පත් වර්ග
දිනපතා පුවත්පත් සෑම දිනකම නිකුත් කෙරේ
( සමහර විට ඉරිදා සහ රජයේ නිවාඩු දින හැර ) ශනිදා සහ ඉරිදා පළවන පුවත්පත් සාමාන්‍යයෙන් වඩා විශාල වන අතර විශේෂාංග හා වෙළෙද දැන්වීම් රැසක් ඇතුළත් වේ
මේ සදහා වැඩි වියදමක් ද වැයවේ
බොහෝ විට මෙම පුවත්පත්වල කාර්ය මණ්ඩල සඳුදා සහ සිකුරාදා දක්වා රැකියාවේ නිරත වන බැවින් ඉරිදාට හෝ සදුදාට පළවන පුවත්පත් බොහෝ විට කලින් ගොණු කරගත් අන්තර්ගතයකින් යුතුය
බොහෝ දිනපතා පුවත්පත් උදෑසන පළකෙරේ
සවස පුවත්පත් බොහෝ විට ඉලක්ක කරන්නේ කාර්යාල සේවකයන්ය
සතිපතා පුවත්පත් වඩාත් සුලබය
එසේම දිනපතා පුවත්පත් වලට වඩා කුඩාය
සමහර පුවත්පත් සතියකට දෙවරක් හෝ තෙවරක් පල කෙරේ
එක්සත් ජනපදය තුළ මෙවන් පුවත්පත් හඳුන්වන්නේ ද සතිපතා පුවත්පත් වශයෙනි
බොහෝ රටවල, රට පුරා බෙදා හැරෙන පුවත් පත් අවම වශයෙන් එකක් හෝ ඇත
එවැනි පුවත්පත් ජාතික පුවත්පත් ලෙස හැදින්වේ
එක්සත් රාජධානිය තුළ ජාතික පුවත්පත් ගණනාවක් පවතී
උදාහරණ ( ද ඉන්ඩිපෙන්ඩන්ට් ) ( ද ටයිම්ස් ) ( ද ටෙලග්‍රාෆ් ) ( ද ගාඩියන් ) ( ද ඔක්සවර් ) ( ද ඩේලිමේල් ) ( ද සන් ) ( ද ඩේල එස්ප්‍රස්) (ද ඩේලිමිරල් ) එක්සත් ජනපදයේ හා කැනඩාවේ ජාතික පුවත්පත ඇත්තේ අල්පයකි
එක්සත්ජනපදයේ ( ද වෝල් ස්ත්‍රීට් ජර්නල් ) ( උස ටුඩේ ) සහ කැනඩාවේ ( ද ග්ලෝප් ඇන් මෙල් (ද නැශෙනල් පෝස්ට් ) ආදිය ඒ සඳහා උදාහරණ වේ
( ද නවියෝක් ටයම්ස් ) ( ද වොශින්ටන් පෝස්ට් ) ආදී විශාල ව්‍යාප්තියක් ඇති පුවත් ජාතික පුවත්පත් නොමැති අඩුව පුරවයි.

              
ජාත්‍යන්තර භාෂාව බවට ඉංග්‍රීසි භාෂාව පත් වීම නිසා , සමහර ඉංග්‍රීසි නොවන පුවත්පත්ද ඉංග්‍රීසි වෙලුම් ප්‍රකාශනය අරඹා ඇත
ජෙරුසෙලම, බොම්බෙ ආදී නගරවල ඉංග්‍රීසි බස කතා කරන මහජනයා සදහා පුවත්පත් පල කෙරේ
මෙම අවශ්‍යතාවය තවත් උග්‍රවී ඇත්තේ අන්තර්ජාලයේ දියුණුව නිසා සිය පුවත ජාත්‍යන්තරීකරණය කිරීම අත්‍යවශ්‍ය බැවිනි
ජාත්‍යන්තර පුවත්පත් යැයි හැදින්වෙන කුඩා පුවත්පත් වර්ගයක් ද ඇත
“ ක්‍රිස්ටියන් සයස්ස් මොනර් ” සහ “ ඉන්ටනැෂනල් හෙරල්ඩ් ත්‍රිබියුන් ” වැනි පුවත්පත් සැමවිටම ජාත්‍යන්තරකරණය  වීමට උත්සාහ දරා ඇත
එසේම ජාතික පුවත්පත්වල ජාත්‍යන්තර වෙලුම්ද මේ යටතට ගැනේ
මහජනයාගේ පුළුල් අවදානයට එතරම් ලක් නොවන පුවත් හැර මේවා ප්‍රමාණයෙන් කුඩා පුවත්පත් වශයෙන් පල කෙරේ
පුවත්පත් කර්මාන්තය ආශ්‍රිතව රැකියා නාම එක් එක් රටවලට අනුගතව වෙනස් වේ
එක්සත් ජනපදයේ පුවත්පත් කළමනාකරු හෝ අයිතිකරු , (ප්‍රකාශකයා )ලෙස හැදින්වුවද එක්සත් ජනපදය හා ඉංග්‍රීසි භාෂාව කථා කරන රටවල එය හැදින්වෙන්නේ 'සංස්කාරක වෘත්තීය' වශයෙනි
මෙම යෙදුම ද “ ප්‍රධාන සංස්කාරක , විධායක සංස්කාරක ” ලෙස වෙනස් විය හැක
බොහෝ පුවත්පත් භූගෝලීය කලාපයක පුළුල් පාඨක කොටසක් ඉලක්ක කර ගනී
(උදාහරණ දිනපතා සහ සතිපතා, ව්‍යාපාරික, ක්‍රීඩා පුවත්පත්) සමහර පුවත්පත් විවිධ ප්‍රජාවන් අමතයි
(උදාහරණ සංක්‍රමණිකයන්, දේශිය ජනතාව)
කලාපයෙන් කලාපයට වෙළෙද දැන්වීම් පල කිරීම ද පුවත්තෙන් පුවත්පතට වෙනස් වේ
සංස්කරණයේදීද පුවත්පතේ ඉඩ අනුව වෙළෙද දැන්වීම් ප්‍රමාණය වෙනස් වේ
එකම පුවත් පතේ විවිධ වෙලුම් වල පුවත් සංශෝදනය තිබිය හැක
එහෙත් සාමාන්‍යයෙන් සෑම වෙලුමකම වෙළෙද දැන්වීම් එක සමානය
සෑම වෙලුමක් ම එම වෙලාවේ පවතින නවතම පුවත්පත් වලින් සකස් කෙරේ
එම නිසා මෙම වෙලුම් රේඛීයව පිළියෙල කෙරෙන අතර එක් සම්පූර්ණ වෙලුමක් සංශෝධනය කර අනෙක් වෙලුම සංශෝධනය කෙරේ
සෑම වෙලුමකම වාර්තා තබා ගන්නේ හදිසි වෙනස් කිරීමක දී භාවිතා කිරීමකටය
උදාහරණ “ නිව්යෝක් ටයිම්ස් සහ ” “ වෝල් ස්ත්‍රීට් ජර්නල් ” යන පුවත්පත් දෙකම ප්‍රාදේශීය වෙලුමක් ප්‍රකාශයට පත් කරයි
පුවත් පත් සැලැස්ම

නවීනතම පුවත් පත් ප්‍රධාන වශයෙන් ප්‍රමාණ 3කින් නිකුත් වේ
පුළුල් පිටි - මි
600 x මි
380 (එනම් අඟල් 23 1/2 x 15) ප්‍රමානයෙන් නිකුත් වූ අතර ඒවා ප්‍රධාන ලෙස බොහෝ කරුණු අඩංගු වු නිසා එය වඩාත් හකුලාගත් විස්තර සහිත පුවත් පත් ආරය මඟින් වෙනස් වීමට ලක් විය
Tabloids  - පුළුල් පිටු පුවත් පතින් හරි භාගයක් පමණ විය
එනම් 380 mm x 300 mm (අඟල් 15 x 11 3/4)  ප්‍රමානය වූ අතර ඒවා බොහෝ විට රසාස්වාදය වැඩි දියුණු කරන කරුණුවලින් සමත් වූ අතර ඒ නිසා පුළුල් පිටු පුවත් පත්වලින් වෙනස් විය
උදාහරණ The Sun, The National Enquirer, The National Ledger, The Star Magazine, New York Post, The Globe
Berliner හෝ  Midi
470 mm x 315 mm (අඟල් 18 x 12) ප්‍රමාණය යුරෝපීය පුවත් පත් සඳහා යොදා ගන්නා ලද අතර Le Monde නම් ප්‍රංශ පුවත් පත, La Stampa නම් ඉතාලි ජාතික පුවත් පත හා, El Pais නම් ස්පාඤ්ඤ ජාතික පුවත් පත් මෙන්ම 2005 සැප්තැම්බර් 12 වන දා සිට මහා බ්‍රිතන්‍යයේ , The Guardian නම් පුවත් පත ද එක් විය
පුවත් පත් මුද්‍රණය කෙරුනේ සාමාන්‍ය අව සුදු පැහැති අඩු මිළ පුවත් පත් මුද්‍රණ පත්‍රිකාවලයි
1980 වර්ෂයේ සිට පුවත් පත් කර්මාන්තය මිළෙන් අඩු බාල වර්ගයේ අකුරු මුද්‍රණ යන්ත්‍රවලින් බැහැරව ඉතා උසස් ප්‍රමිතියෙන් යුත් වර්ණ 4කින් සමන්විත (four-color process), උසස් ගණයේ පත්‍රිකාවල මුද්‍රණය කරන ලදී
ඊට අමතරව විවිධ වර්ගයේ පරිගණක යන්ත්‍ර හා ඒවායේ විවිධ දත්ත සැකසුම් උපාංග හා අලුත්ම කැමරා තාක්ෂණය හා මුද්‍රණ ක්‍රම මෙන්ම එම මුද්‍රණ යන්ත්‍රවල අලුත් තාක්ෂණය මඟින් පුවත්පත් කර්මාන්තයේ විප්ලවයකට භාජනය විය
මෙම නව තාක්ෂණය මඟින් පුවත් පත්වලට වර්ණ ඡායාරූප වර්ණ ගැන්වූ වෙනත් රූප මෝස්තර මෙන්ම නවීන පන්නයේ විලාසිතා යෙදීමෙන් පුවත් පත් විවිධ ලෙස අලුත් මුහුණුවරවලින් යුක්ත වී ඇත
වඩාත් අවධානය යොමු කර ගැනීම සඳහා විවිධ වර්ණ භාවිතා කර පුවත් පත් ශීර්ෂ පාඨ මෙන්ම ඇතුල් පිටු ද සකස් කර ඇත
උදාහරණ ලෙස Financial Times  නම් පුවත් පත ඇස් ඇද ගන්නා සුළු තද රෝස පැහැයකින් හැඩගැන්වී ඇති අතර ඉතාලි ජාතික La Gazzetta dello Sport නම් පුවත් පත මුද්‍රණය කර ඇත්තේ රෝස පැහැති පිටු වලයි
Sheffield හි පළවන සතිපතා ක්‍රීඩා පුවත් පත එහි කොළ පැහැය නිසා “Green ’Un” ලෙස ද නම් කර ඇත
එමෙන්ම L'quipe (මුලින් L’Auto) නම් පුවත් පත කහ පැහැති පිටුවල මුද්‍රණය කර ඇත
ඉහත අවසානයේ සඳහන් පුවත් පත් දෙකම මඟින් විශාල ප්‍රචාරණයක් ප්‍රධාන බයිසිකල් තරඟ සඳහා ලබා දෙන අතර ඒවායේ අකුරු  මුද්‍රණය වන්නේ එම තරඟය ජය ගන්නා තරඟකරුවන් ඇඳ සිටින කබායේ පැහැයෙනි
ඉතාලියේ Giro d'Italia නම් තරඟයේ නියමුවා භාවිතා කරනුයේ රෝස පැහැති කබායක් නිසා ඒවා රෝස පැහැයෙන් මුද්‍රණය වේ
පුවත් පත් සංසරණය සහ කියවන්නෝ 

පුවත්පත් බෙදා හැරීමෙහි ප්‍රමාණාත්මක මාපකය වන්නේ සාමාන්‍යයෙන් දිනට (ඉරුදින වැනි) බෙදා හැරෙන පිටපත් සංඛ්‍යාව වන අතර එය වෙළඳ දැන්වීම් සඳහා මිළ අනුපාතයන් සැකසීමේ ප්‍රධාන සාධකය ද වේ
සමහර ප්‍රකාශනවල හෝ පුවත්පත්වල පිටපත් පිරිවැය හෝ ලබා නොගෙන බෙදා හැරෙන බැවින් සංසරණය මැනීම සඳහා වි‍කිණෙන පිටපත් සංඛ්‍යාව අත්‍යාවශ්‍යම නොවේ
බොහෝ පිටපත් එක් අයෙකුට වඩා කියවන බැවින් කියවන්නන් සංසරණය වන සංඛ්‍යාවට වඩා බොහෝ වැඩි විය හැකි නමුත් එය බෙදා හැරෙන නමුත් නොකියවන පිටපත් සංඛ්‍යාවට හිලව් කළ හැක
(විශේෂයෙන්ම නොමිලේ කරන ලද බෙදා හැරීම්)
පුවත් පත් වෙළෙන්දා, හැඩින්ග්ටන්, ලන්ඩන්, පෙබරවාරි 2005

ගිනස් වාර්තා පොතට අනුව, දිනකට සංසරණය වන සෝවියට් පුවත්පතක් වන Trud පත්‍රය 1990 හි 21,500,000 වූ අතර සෝවියට් සතිපතා පුවත්පතක් වන Argumenty i fakty 1991 දී 335000,000 පමණ සංසරණයක් තිබූ බවට පුරසාරම් කියයි
එක්සත් ජාතීන්ගේ දත්තයන්ට අනුව 1995 දී ජපානයේ දී දිනපතා පුවත් පත් 3 වන අතර ඒවා නම් Asahi Shimbun, Mainichi Shimbun සහ Yomiuri Shimbun වේ
ඒවායේ දිනපතා සංසරණය මිලියන 4කට වඩා වැඩිය
මෙම කාණ්ඩයට වැටෙන අනිත් එකම පුවත්පත වන්නේ ජර්මනි බ්ල්ඩ් නම් පුවත් පත වන අතර එහි එක් දිනෙක සංසරණය මිලියන 4.5කි
එක්සත් රාජධානියේ ද සන් නම් පුවත්පත ඉහලින්ම විකිණෙන පත්‍රය වන අතර දිනපතා මිලියන 3.2 පිටපත් ප්‍රමාණයක් විකිණේ
ඉන්දියාවේ විශාලතම පුවත්පත වන්නේ “ටයිම්ස් ඔෆ් ඉන්ඩියා” වේ
එහි මිලියන 2.14 පමණ පිටපත් සංඛ්‍යාවක් දිනපතා විකිණේ
2006 ජාතික කියවන්නන් (පාඨකත්ව) පිළිබඳ අධ්‍යයනයේ දී ඩේනික් ජාගන් නම් හින්දි ස්වදේශීය භාෂා පුවත්පත්  වැඩිම පාඨක සංඛ්‍යාවක් ඇති පුවත් පත ලෙස තේරුණ අතර එයට 21.2 මිලියන පාඨක සංඛ්‍යාවක් විය
එක්සත් ජනපදයේ USA ටුඩේ නම් පුවත්පත දිනපතා මිලියන 2 පමණ දෙනා අතර සංසරණය වන අතර එය එම රටේ වඩාත්ම පෘථුල ලෙස බෙදා හැරෙන පුවත් පතයි
පුවත් පතක සැබෑ තත්වය මැන බැලිය හැකි පොදු මිනුම් දණ්ඩ වන්නේ එහි වෙළඳ පොළට ප්‍රවේශයකි
(ඇතුළු වීමයි) එය, පුවත්පතෙහි විකුණන ප්‍රදේශයේ නිවැසියන්ගේ මුළු එකතුවක් පුවත්පතක් ලබා ගන්නා නිවැසියන්ගේ සංඛ්‍යාවන් අතර සියයට ගණනක් ලෙසද හුවා දැක්වේ
1920 ගණන්වල දී එක්සත් ජනපදයේ ජාතික පදනමට අනුව එම වෙළඳ‍පොළට ඇතුළු වී ලබා ගත් සංඛ්‍යාව 130% කි
එක්සත් ජනපදයේ නිවැසියකු ලබා ගන්නා පුවත්පත්ව සාමාන්‍යය අගය 1.3 වේ
අනෙකුත් මාධ්‍යයන් පුවත් පත් සමඟ තරඟ කිරීමට පටන් ගැනීම ආරම්භ වීමෙන් සහ මුද්‍රණ කටයුතු සඳහා ඉතා අඩු වියදම් දී බොහෝ පහසුකම් ද සහිත වීමෙන් පුවත්පත්වල වෙළඳ පොළට ප්‍රවේශ වීමට ඇති හැකියාව අවපාතනය වීමට පටන් ගනී
ඒ 1970 දශ‍කයේ ආරම්භ වනතුරු සිදු නොවීය
කෙසේ වෙතත් එම වෙළඳ පො‍ළට ඇතුළු වීමේ අගය සියයට සියයක්ම පහත වැටිණි
2000 වන විට එය 53%කි
බොහෝ අය පුවත්පත් මඟින්ම ලබා දෙන විවිධ සාමාජික මුදල් හෝ දායක මුදල් ගෙවීමේ ක්‍රම මඟින් මුදල් ගෙවයි. උදා
ලෙස සමහර අයට ඉරිදා පුවත්පත පමණක් ගැනීමට හැකි අතර තවත් අයෙකු ඉරිදා සහ සෙනසුරාදා දිනවල මෙසේ පුවත්පත් ලබා ගනී
තවත් සමහරු වැඩ කරන සතියට දායක මුදල් ගෙවන අතර සමහර විට දිනපතා පුවත් පත් කියවීමට ද දායක මුදල් ගෙවා තබයි
සමහර පුවත්පත් ඔවුනගේ පත්‍රවල අඩංගු දෑ සමහරක් හෝ සම්පූර්ණයෙන්ම අන්තර්ජාලයට ද එක් කරයි
එය පිරිවැය ඇතිව හෝ නැතිව විය හැක
යම් කිසි විශේෂ යමක් ඇති දිනක හෝ සතියක දී පමණක් නොමිලේ ලබා දෙන ප්‍රවේශ වීමක් ද තිබිය හැකි අතර කියවන්නන් පාඨකයා ලියා පදිංචි විය යුතු අතර පෞද්ගලික දත්තයන් ද සැපයීමට අවශ්‍ය වේ
වෙනත් අවස්ථාවල නොමිලේ ලබා දෙන වාර්තා එකතුවක් ද සැපයේ
ලොව විශාල වශයෙන් සංසරණයවන පුවත් පත්  

විශාල සංසරණයවන  පුවත් පත් ලැයිස්තුවක් ලෝක පුවත් පත් සංගමය විසින් ප්‍රකාශයට පත් කරනු ලැබේ
2005 වර්ෂයේදී මුල් තැන ලැබුණේ දිනකට පුවත් පත් මිලියන 93.5 සංසරණයවූ චීනයටය
මිලියන 78.8 ක් සහිතව ඉන්දියාව දෙවන ස්ථානයටත්, මිලියන 70.4 ක් සහිතව ජපානනය තෙවන ස්ථානයටත් පත් විය
මිලියන 48.3 කි
ජර්මනිය මිලියන 22.1 කි
ලොව වැඩියෙන්ම අළෙවි වන පුවත්පත් සියයෙන් 75 ක් ආසියාතික පුවත්පත්ය
වැඩියෙන්ම අලෙවිවන මුල් දහයෙන් හතක්ම ජපාන පුවත්පත්ය
ජපානයේ යොම්යුරි ෂිම්බන්,අසාහි ෂිම්බන්, සිකෝ ෂිම්බන්, මයිනිෂි ෂිම්බන් තවමත් ලොව වැඩිම අළෙවියක් ඇති පුවත්පත්වේ
ආසියාවෙන් පිටත ප්‍රථම දහයට ඇතුළු වූ එකම පුවත්පත ජර්මනියේ “ බිල්ඩ් ” ය
චීනයේ ජනප්‍රිය පුවත්පත “ රිෆරන්ස් නිව්ස් ” ය
එක්සත් ජනපදයේ වැඩියෙන්ම අළෙවි වන පුවත්පත වන “ USA මුඩේ ” ලොව දහතුන්වන ස්ථානයේ සිටී.

ගිනස් ලෝක වාර්තා පොතට අනුව “ ටෘඩ් ” නම් සෝවියට් පුවත්පතේ දෛනික සංසරණය වර්ෂ 1990 දී 21 ,500,000 ඉක්මවීය
“ ආගියුමට් ෆැක්ස්" නම් සතිපතා සෝවියට් පුවත්පතෙන් 1991 දී සංස්කරණයන් 33500000 ක් වාර්තා කෙරිණි
පුවත්පත් දැන්වීම්

බොහෝ ප්‍රවෘත්ති පත්‍ර  සිය ආදාය‍ෙමන් වැඩි කොටස දැන්වීම් පල කිරීම මගින් ලබා ගනී
පත්‍ර අලෙවි කරන ස්ථානයේ දී පාරිභෝගිකයන්ගෙන් උපයාගන්නා‍ ආදායම සංසන්දනාත්මකව කුඩාය
පුවත් පත සහ එහි ආරාධිත ලේඛනයන් ඔවුන්ගේ අදහස් ප්‍රකාශ කරන ලිපි කෙරෙහි විශේෂයෙන් සඳහන් කිරීමට අවසාන භාෂිතය පාවිච්චි කළ ද වෙළඳ දැන්වීම් නොවන ප්‍රවෘත්ති පත්‍රයේ පංගුව කර්තෘ ධාරිතාව, කර්තෘ කාර්ය හෝ සරලව ගත් විට කර්තෘ වාක්‍යය ලෙස හැඳින්වේ
බොහෝ සාම්ප්‍රදායික දැන්වීම් කරුවන්ගේ ඇද වැටීම මගින් ප්‍රවෘත්ති පත්‍රවලට පහර වැදී ඇත
දෙපාර්තමේන්තු ගබඩා හා සුපිරි වෙළෙඳ සැල් ප්‍රවෘත්ති පත්‍රයේ දැන්වීම් පිටු මිලට ගනු ඇතැයි අතීතයේ දී බලාපෙරොත්තු තැබිය හැකි විය
නමුත් කර්මාන්ත ඒකාබද්ධ වීමට අනුව එය අද සිදු වීමට පුළුවන් වන්නේ ඉතා අඩු වශයෙනි
මෑත වර්ෂවල ලිපියක ස්වරූපයෙන් පලකරන පුවත්පත් දැන්වීම් මතු විය
පුවත් පතට ඇතුල් කිරීම සඳහා තුන්වන පාර්ෂවයන් විසින් ගාස්තුවක් ගෙවනු ලබන ප්‍රතිවිරුද්ධ වාක්‍යයක් ලෙස ඉතා සුලභ, මෙම ලිපියක ස්වරූපයේ පුවත්පත් දැන්වීම් සංවිධානය කෙරේ
ලිපියක ස්වරූපයේ පුවත්පත් දැන්වීම්, නව නිපැයුම් හා තාක්ෂණය පොදුවේ ප්‍රසිද්ධ කෙරේ
ගොල්ෆ් උපකරණවල නව සැලසුමක් , ලේසර් ශල්‍ය ක්‍රමයේ නව ස්වරූපයක් හෝ බර අඩු කිරීමේ ‍ඖෂධ උදාහරණ වේ
මේ ආකෘතිය වඩාත් ආසන්න වන්නේ විෂය මූලික පුවත් කථාවකට වඩා මාධ්‍ය ප්‍රකාශනයකටය
පුවත්පත් වාර්තාකරණය
පුවත්පත්වල ආරම්භය වාර්තාවක් එනම් එදිනෙදා සිදුවන වාර්තාවල එකතුවක් වුවද එය වෘත්තීය මට්ටමින් දියුණු වීමත් සමගම පුවත්පත් වාර්තාකරණය බිහිවිය
19 වන ශතවර්ෂයේ එනම් yellow journalism යුගයේ ඇමරිකා එකසත් ජනපදයේ බොහෝ පුවත්පත් සංවේදී තානාන්තර එනම්, එමගින් මිනිසුන්ගේ කෝපය ඇවිස්සීමට හා පුදුම එලවන සුළු පුවත්පත් හැඩගැන්වුණු අතර ඒවායින් මිනිසුන් දැනුවත් වීමක් සිදු වූයේ නැත
පුවත්පත් කලාව බොහෝ විට විවිධ ආකාරයෙන් මෙන්ම බොහෝ දරුණු ලෙස විවේචනයට ලක් විය
ඒවායේ වැදගත්කම ගැටළුකාරී විය
එයට හේතුව වූයේ ඒවායේ අඩංගු කරුණු බොහෝ විට නිර්ණාමික එමෙන්ම වැරදි සහගත අකුරු ව්‍යාකරණ සහිත විය
නිවැරදි දත්ත වුවද ඒවා කෙනෙකුගේ අභිමතාර්ථය පරිදි වෙනස් වී පල වූ අතර වංචාකාරයින් ගේ රැවටිලි හා කුමන්ත්‍රණ අන්තර්ගත වී තිබිණි
ඈත අතීතයේ දී බොහෝවිට එම පුවත්පත්වල අයිතිය උසුලන ලද්දේ මුද්‍රණ හිමිකරුවන් විසිනි
එවුන් ඒවා තම විනෝද භාණ්ඩ ලෙස හෝ දේශපාලන අවියක් ලෙස භාවිතා කලහ
මෑත කාලයේ ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ බොහොමයක් සුවිශාල පුවත්පත් (එනම් ප්‍රසිද්ධ) පවත්වා ගෙන ගියේ සුවිශාල මාධ්‍ය සංගම් එනම් Gannett, The McClatchy ,Hearst Corporation, Cox Land, Morris Corporation, The Tribune Company, Hollinger International, News Corporation
ආදී තවත්
නුතන යුගයේ පුවත්පත් මගින් නිදහස් අදහස් ප්‍රකාශ කිරීමේ මාධ්‍යයක් ලෙස වැදගත් මෙහෙයක් ඉටු කරයි
Whistle- blowers  සහ දේශපාලනයේ සිදුවන වංචා හා දූෂණ පිළිබඳ කණින් කොණින් වාර්තා සපයන්නන් මුලින්ම පුවත්පත් මාධ්‍ය කරුවන් දැනුවත් කරන අතර එමගින් ඒවා නොසඟවා මහජනයාට ලබා දීමට එම පුවත්පත් කර්තෘන් උනන්දුවෙන් සැදී පැහැදී සිටිති
නමුත් පුවත්පත්වල දේශපාලන ස්විධීනත්වයට බාධා පැමිණුන අවස්ථාද තිබේ
අනෙකුත් ලේඛකයන්ගේ හා පාඨකයන්ගේ අදහස් පල කිරීම සඳහා op-ed (කර්තෘ සටහන ඉදිරියෙන්) සහ කර්තෘන් වෙත යොමු කරන ලිපි සඳහා වෙන් වූ තීරු පුවත්පත්වලට එක් විය
තවද පුවත්පත් තම ප්‍රසිද්ධිය වැඩි දියුණුකරගැනීමට ombudsmen කෙනකු වෘත්තීය පුහුණුව,සදාචාරාත්මක දියුණුව, පැහැදිලි නිවැරදි කිරීම් ,සන්නිවේදනය සහ පාඨකයින් සමඟ ඇතිකර ගන්නා සහජීවනය මෙන්ම වගකිවයුතු පුද්ගලයින් මගින් පසු ප්‍රතිචාර වැදගත්වී ඇත
වාර්තාකරණය සහ කතෘ වාක්‍යකරණය
සාමාන්‍යයෙන් තොරතුරු වාර්තාකරණය සහ අදහස් ප්‍රකාශ කිරීම අතර වෙනසක් පවතී
අදහස් ප්‍රකාශය කතු වැකියකට හෝ ඒ ආසන්න තීරුවලට සීමාවේ
කතුවැකිය යනු පත්‍රයේ කතෘ මණ්ඩලයේ නිල අදහසය
කතුවැකියට ඉදිරිපසින් ඇති
අදහස් ප්‍රකාශන තීරුවේ සමාජ හා දේශපාලන ස්ථරය තුළ තුළනයක් ඇති කිරීම සදහා විවිධ කොට්ඨාශවල අදහස් දක්වයි.

 
එස කෙසේවෙතත් වාර්තාකරණය සහ කතෘවාක්‍යකරණය අතර වෙනස්කම් ඇතැම්විට බිදවැටිය හැක
සමහර සංකීර්ණ සිද්ධි වාර්තා කිරීමේ දී කාලය හෝ ඉඩකඩ සීමා නිසා සංෂිප්ත කොට අර්ථ දැක්වීම සිදුවේ
විශාල අර්ථ දැක්වීම් සහිත සිද්ධීන්, “ ප්‍රවෘත්ති විශ්ලේෂණය ” වශයෙන් හැදින්වුව ද ප්‍රවෘත්ති තීරුවලම පලවේ
ප්‍රවෘත්ති විකාශනයට පවතින සීමිත කාලපරාසය නිසා මෙම වෙනස දක්නට නොලැබේ
ආශ්‍රිත

පුවත්පත්
යාපනය (Jaffna, )  යනු ශ්‍රී ලංකාවේ, උතුරු පළාතේ ප්‍රධාන නග‍රයයි
දිවයිනේ උතුරු කෙළවරෙහි පිහිටි යාපන අර්ධද්වීපයෙහි නිරිතදිග වෙරළබඩට වන්නට පිහිටා ඇති මෙම නග‍රය, 100,000කට වැඩි ජනසංඛ්‍යාවක් විසූ නුව‍රක් වූවද, දෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටි සංවිධානය නම් ත්‍රස්තවාදී සංවිධානයේ කටයුතු හේතුවෙන් වඩා අඩු ජන සංඛ්‍යාවක් සිටින නුව‍රක් වී තිබේ
නිරුක්තිය

ඉතිහාසය

මුල් කාලීන යුගය

යාපනය අර්ධද්වීපය

ක්‍රිස්තු වර්ෂ 11වන සියවස තෙක් ප්‍රධාන වශයෙන් සිංහලයින් සහ දකුණු ඉන්දීය වෙළන්දුන් ගැවැසි නුව‍රක් වූ මෙම නුව‍ර 11 සිට 15වන සියවස දක්වා දෙමළ ජාතික ප්‍රාදේශීය රජ ප‍රපුරක අගනුව‍ර විය
ඉන්පසුව පිළිවෙළින් පෘතුගීසි, ලන්දේසි හා ඉංග්‍රීසි ජාතික පාලනයට යටත්ව, ඔවුන්ගේ පාලන මධ්‍යස්ථානයක්ව පැවතුණි
ත්‍රස්තවාදී යුගය 

ක්‍රි
ව. 1948න් පසුව කෙටි සෞභාග්‍යයක් දුටුවද ක්‍රි
ව. 1983න් පසුව ඇරඹි, දෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටි සංවිධානය නම් ත්‍රස්තවාදී සංවිධානයේ කටයුතු හේතුවෙන් විශාල පිරිහීමක් සිදුව තිබේ
1981දී එවකට පැවති රජයට සම්බන්ධ කල්ලියක් විසින් ගිනි තබා විනාශ ක‍රන තුරු, යාපනයේ පැවති පුස්තකාලය දකුණු ආසියාවේ පිහිටි විශාලතම වූත් වටිනාම පොත් රැසක් තිබූ පුස්තකාලය විය
මෙය මෑතදී පිළිසක‍ර ක‍ර නැවත විවෘත ක‍ර ඇත්තේ යාපනයට නැවත සාමයේ අරුණළු ගෙනෙමිනි
පරිපාලනය

භූගෝලය සහ කාලගුණය

ජනගහනය 

යාපනයේ ජනගහනය 1880 සිට 2010 දක්වා

යාපනයේ උප නගර 

 අරියාලෙයි
 චුන්දිකුලි
 චුන්නාකම්
 කොලොම්තර
 ගුරුනගර
 කයිතඩි
 කොක්කුවිල්
 කොන්ඩාවිල්
 කෝපායි
 නල්ලූර්
 නාවක්කුලි
 පාසායුර් 
 උරුම්පිරෙයි
 වන්නාර්පන්නෙයි

ආගම්

ආර්ථිකය සහ ප්‍රවාහනය 

 වී වගාවේ යම් සාධනිය මට්ටමක්ද දැක ගැනිමට පුලුවනි

අධ්‍යාපනය

සංස්කෘතිය

සැලකිය යුතු ගොඩනැගිලි

සහෝදර නගර

මූලාශ්‍ර

යාපනය දිස්ත්‍රික්කය
ක්‍රිස්තු වර්ෂ (ක්‍රි
ව.) සහ ක්‍රිස්තු පූර්ව (ක්‍රි
පූ),  () (තේරුම
ස්වාමින්වහන්සේගේ වර්ෂයෙන්), බ්ලැක්බර්න් ඇන්ඩ් හොල්ෆර්ඩ්-ස්ටීවන්ස් පිටු
782 යනු, ජූලියන් සහ ග්‍රෙගෝරියන් දිනදර්ශනයන්හි වසර අංකයට පූර්වයෙන්  භාවිතා කරන විස්තර කිරීමේ යෙදුමයි
අන්නෝ දොමිනි නොස්ට්‍රී එයිසූ (ජේසු) ක්‍රිස්ටි ("අප ‍ජේසු ක්‍රිස්තු ස්වාමින්වහන්සේගේ වර්ෂයෙන් ") යනුවෙන්, සර්ව සම්පූර්ණ වශයෙන් වර්ෂයන් දැක්වීමද , සිදු කල  හැක
ක්‍රිස්තු වර්ෂ ක්‍රමයේ යුගාරම්භය පදනම් වී ඇත්තේ ජේසුස් වහන්සේගේ උපත හෝ පිළිසිඳීම සිදුවූවා යැයි සාම්ප්‍රදායිකව පිළිගැනෙන වසර මතය
මෙම වසර ක්‍රි
ව. 1 ලෙස සලකන අතර ඊට පෙර වසර ක්‍රි
1 ලෙස සැලකේ. එබැවින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ ක්‍රමයේදී 0 වන වසරක් නැත
වසර 525 දී  ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින වකවානු ක්‍රමය සකස් කෙරුනද, මෙම කුමය බටහිර යුරෝපයෙහි ප්‍රචලිත ලෙස භාවිත වීම සිදුවූයේ 8වන සියවසෙහිදීය
කතෝලික විශ්වකෝෂයට අනුව, පාප්වහන්සේ තුමන් පවා  ලිපි ලේඛන මත දින යෙදුවේ  රාජ්‍යත්ව වර්ෂයන් අනුව වන අතර, ක්‍රිව භාවිතය ක්‍රමයෙන් යුරෝපය තුල සාමාන්‍ය භාවිතයක් බවට පත් වූයේ  11වන සිට  14වන සියවස අතරතුර කාල වකවානුවේදීය
වසර 1422 දී,   ක්‍රිස්තු වර්ෂ'' ක්‍රමය අනුගමනය කිරීමට එකඟ වූ අවසාන  බටහිර යුරෝපීය රට බවට  පෘතුගාලය පත්විය
සටහන් සහ ආශ්‍රිතසටහන්'''
ආශ්‍රිත ලිපි
 බුද්ධ වර්ෂ ක්‍රමය

කාලය මැනීම
රෝම දිනදසුන්
පරිගණකය පිළිබඳ හැඳින්වීම
පරිගණකය අද අප සැමටම නැතිවම බැරි උපකරණයක් බවට පත්වේ
මක් නිසාද යත් මිනිසා‍ගේ සියළු කටයුතු වලට පරිගණකය සැබෑ මිතුරෙකු වී හමාරය
පරිගණකය යනු අප විසින් ලබාදෙන කිසියම් උපදෙස් සමූහයකට අනුව ඒවා කිසියම් සැකසීමකට ලක් කළ හැකි, අවශ්‍ය වූ විටෙක අප හට ඒවා නැවත  ලබා ගත හැකි, ඒවා තම මතකය තුළ තැන්පත් කර ගත හැකි
නැවත මතකය ආවර්ජනය කරමින් දත්ත ලබා දිය හැකි, මිනිසා විසින් සාදන ලද කෘතිම බුද්ධියක් සහිත විද්‍යුත් උප කරණයකි
එය කිසිවිටෙකත් ස්වකීය ශක්ති‍‍ය ‍මගින් ක්‍රියාත්මක විය ‍‍‍නොහැක
කුමන ‍‍‍හෝ මාධ්‍යයකින් පරිගණකය ‍ ‍‍වෙත  ලබා දෙන තොරතුරැ ආදාන නම් වේ
එය input  නමින් හඳුන්වනු ලබයි
ආදාන කරනු ලබන දෙයක් ආකාර දෙකකින් යුක්තය
එනම්, දත්ත(Data) සහ උපදෙස් (Instructions) යනුවෙනි
දත්ත ලෙස හඳුන්වන්නේ කිසියම් පිළීවෙලකට සකස් කරන ලද තොරතුරැ සමූහයක් වන අතර එය පරිගණකය විසින් සකස් විය යුතු ආකාරය විස්තර කරනු ලබන්නේ උපදෙස් මගිනි
බොහෝ විට අප පරිගණකය හඳුනාගන්නේ එහි සරළ උපකරණ කිහිපයක් දෙස බැලීමෙනි
එනම් මොනිටරය, යතුරු පුවරුව, මවුසය, මධ්‍යම දත්ත සැකසුම් ඒකකය ලෙසය
පරිගණක වල ගතිලක්‍ෂණ 
 
පරිගණකයක් සතුව එහි  විශේෂයෙන් හඳුනාගත හැකි ගති ලක්‍ෂණ කිහිපයක් පවතී
වේගය
පරිගණකය විශේෂිත වන්නේ එය සතුව පවත්නා ඉතා වේගයෙන් වැඩ කටයුතු කිරීමේ හැකියාවයි. මිනි‍ෙසකු විසින් වසර ගණනක් තුළදී කරනු ලබන කටයුතු පරිගණකයකට විනාඩි කිහිපයකින් හෝ පැය කිහිපයකින් කළ හැකිය
නිවැරදි බව
පරිගණකයට ඉතා නිවැරදිව කටයුතු කිරීමේ හැකියාව ඇත
එය පෙර සකසන ලද උපදෙස් සමූහයකට අනුව ක්‍රියාත්මක වන නිසා, අප විසින් ලබා දෙන තොරතුරු වල නිවැරදි කතාව මත ඉතා හොඳින් හා නිවැරදිව දත්ත සැකසීම් කරනු ලබයි
කාර්යක්‍ෂමතාව
පරිගණකයක් හොඳින් ක්‍රියාත්මක වන්නේ නම් ඔනෑම කාලයක් විඩාවකින් තොරව වැඩ කිරීමේ හැකියාව පරිගණකය සතුය
එය කිසි විටෙකත් විඩාවෙන් යුක්තව අඩ පණ නොවේ
මතකය'
පරිගණකය තුළ යම් පරිශීලකයකු තැන්පත් කරන සෑම දත්තයක්ම අප ට ඕනෑම කාලයක් තැන්පත් කරතැබිය හැක
එය තීරණයවන්නේ එහි දෘඩ තැටියෙහි ධාරිතාවය මතය
පරිගණකයේ බුද්ධිමය හැකියාව
පරිගණකය සතුව ඇත්තේ කෘතීම බුද්ධියකි
එය කිසිවිටෙකත් තනිව තීරණය කරමින් කටයුතු සිදු කරනු නොලබයි
(විද්‍යා ප්‍රබන්ධයන්හි එවන් ස්වයං තීරණය කිරීමේ හැකියාවන් ඇති බුද්ධිමය පරිගණක පිළිබඳව කතා කළත් තවමත් එම සංකල්පය ඇත්තේ පරික්‍ෂණ මට්මේය
එය කාර්යකෂමව, නිවැරදිව ක්‍රියාත්මක වන්නේ පරිශීලකයා විසින් ලබාදෙන තොරතුරු වල නිවැරදි තාව මතය
'බහුකාර්ය බව'
විවිධ වූ කාර්යන් සඳහා පරිගණකය භාවිතා කළ හැකි වීම එහි ඇති විශේෂ ලක්ෂණයකි
ආශ්‍රිත ලිපි 
ශ්‍රී ලංකාවේ නාවික හමුදාපතිවරු

හමුදා - ශ්‍රී ලංකාව

ශ්‍රීලංකා නාවික හමුදා විශේෂ බළකායන්
(Y
=======================================

1.ශ්‍රීලංකා නාවික හමුදා විශේෂ යාත්‍රා බළඝණය-වි
යා
බ-Sri Lankan Navy Special Boat Squadron-SBS
=============================================================================

විශේෂ යාත්‍රා බළඝණය යනු කුමක්ද
===============================

 *විශේෂ යාත්‍රා බලඝණය (SBS)[Special Boat Squadron] ශ්‍රීලංකා නාවික හමුදාවේ විශිෂ්ඨතම විශේෂ බලකා ඒකකය වේ
බ්‍රිතාන්‍ය විශේෂ යාත්‍රා සේවය අනුව යමින් 1993 වසරේ මෙම විශේෂ ප්‍රහාරක බලඝණය ශ්‍රීලංකා නාවික හමුදාවේ ස්ථාපනය කරන ලදි
ශ්‍රිලංකා හමුදාවට අයත් විශේෂ බලකා යටතේ වර්ගීකරණය වන මෙය කොමාන්ඩෝ රෙජිමේන්තුව (CR), විශේෂ බලකාය (SF), රෙජිමේන්තු විශේෂ බලකාය (ශ්‍රීලංකා ගුවන් හමුදාව ) යන විශේෂ බලකා බලඝණ හා එක්ව ක්‍රියා කරන එකම නාවික හමුදා විශේෂ බලකා බලඝණය වේ
කාර්යභාරය
===========

විශේෂ යාත්‍රා බලඝණය , එක්සත් රාජධානියේ නාවුක විශේෂ ඒකකය වන විශේෂ යාත්‍රා සේවාව(Special Boat Service - SBS) ආදර්ශයට ගෙන නිර්මාණය කොට ඇත
මෙහි කාර්යභාරය වන්නේ නාවුක විශේෂ බලකායක් ලෙස,

"මුහුද හා ජලාශ්‍රිතව සිදුවන මෙහෙයුම් , සමුදුරේදී ඇතිවන ත්‍රස්තවාදී ප්‍රහාර වලට එදිරිව සිදු කරන මෙහෙයුම් , ත්‍රස්තවාදීන් හා ඉලක්ක පිරික්සීම් හා හඳුනාගැනීම් , කිමිදුම් සටන්කරුවන් හා කුඩා වේග ප්‍රහාරක යාත්‍රා මගින් සිදු කරන මෙහෙයුම්" වැනි විශේෂ නාවුක මෙහෙයුම් සඳහා දායකත්වය ලබා දීමයි
විශේෂ බලකා ඒකකයක් ලෙස, එහි කාර්යභාරයන් මුහුදේ සිදුකරන ක්‍රියාන්විත සඳහා පමණක් සීමා නොවේ
බොහෝ අවස්ථා වලදී ශ්‍රීලංකා කොමාන්ඩෝ රෙජිමේන්තුව, යුධ හමුදා විශේෂ බලකාය හා එක්ව ගොඩබිම ඒකාබද්ධ සටන් සඳහා ද මෙම බලඝණය තම දායකත්වය නිතැතින්ම දක්වා ඇත
විශේෂ යාත්‍රා බලඝණයේ කර්තව්‍යයන්
=============================
වෙරලබඩ ව සිදුකරන හමුදා මෙහෙයුම් සඳහා කුඩා වේග ප්‍රහාරක බෝට්ටු මගින් සහාය සැපයීම
මුහුදු සීමා වල සිදුවන සටන් සඳහා කල්තියා රහසිගතව සූදානම් වීමට සිදු කරන විශේෂිත නිරීක්ෂණ හා ගවේෂණ මෙහෙයුම් හා මිනුම් කටයුතු සිදු කිරීම (මුහුදු පතුලේ ස්වභාවය ආදිය)
මුහුදේදී ත්‍රස්තවාදීන්ට එරෙහිව ප්‍රහාර දියත් කිරීම
කලින් සැලසුම් කරන ක්‍රියාන්විත සඳහා පැමිනෙන කණ්ඩායම්වලට මාර්ග සැකසීම හා ආරක්ෂාව සැපයීම
ත්‍රස්තවාදී ප්‍රහාර හමුවේ මුහුදු යාත්‍රා හා නැව් වලට ආරක්ෂාව සැපයීම හා ත්‍රස්තවාදී ග්‍රහණයේ ඇති යාත්‍රා මුදා ගැනීම
(VBSS operation)[ Visit Board Search & Seizure]
ගැඹුරු මුහුදු සීමාවේ ඇති ඉලක්ක හඳුනා ගැනීම හා නිරීක්ෂණ සිදුකොට ප්‍රහාර එල්ලකිරීම
හඳුනාගත් ඉලක්ක වලට ප්‍රහාර එල්ල කිරීම
ප්‍රභූවරුන්ට ආරක්ෂාව සැපයිම
ඉතිහාසය
==========

ශ්‍රී ලංකා නාවික හමුදා විශේෂ යාත්‍රා බලඝණය 1993 ජනවාරි 13 දින, ලුතිනන් කමාන්ඩර් රවීන්ද්‍ර විජේගුණරත්න ගේ නායකත්වයෙන් යුතු ව අධිකාරිලත් නිලධාරින් 2ක් හා සෙසු නිලයන් 76 කගෙන් සමන්විතව යාපනය කරෙයිනගර් වල පිහිටි ශ්‍රි ලං
නා
නෞ
එළාර හිදී ආරම්භ කරන ලදි
විශේෂ පුහුණුවකින් පසුව 25 දෙනෙකුගෙන් යුතු ප්‍රථම විශේෂ යාත්‍රා බලඝණය පිහිටුවන ලදි
මෙම ඒකකයේ පළමු මෙහෙයුම වූයේ 1993 නොවැම්බර් මසදී ත්‍රස්තවාදීන් විසින් අත්පත් කරගත් පූනරීන් නාවික කඳවුර නැවත අත්පත් කර ගැනීමයි
බ විසින් ශ්‍රී ලංකාවේ පැවති රිවිරැස, දිරිතර , අග්නිඛීල වැනි ප්‍රධාන මෙහෙයුම් රැසකදී තම දායකත්වය මාතෘභූමිය වෙනුවෙන් සපයා ඇත
තවද අවසන් මානුෂීය මෙහෙයුමේදී ක්‍රියාකාරීව තම දායකත්වය වි