Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
මැඩෝනාගේ ප්‍රධාන බලපෑම් අතර ඩෙබී හැරී, ක්‍රිසී හින්ඩ්, කැරන් වඩු කාර්මිකයා, ද සුප්‍රීම්ස් සහ ලෙඩ් සෙප්පලින් මෙන්ම නර්තන ශිල්පීන් වන මාර්තා ග්‍රැහැම් සහ රුඩොල්ෆ් නුරියෙව් ද වෙති
ඇය හැදී වැඩුණේ ඩේවිඩ් බෝවීටය
ඇයගේ ප්‍රසංගය ඇය සහභාගී වූ පළමු රොක් ප්‍රසංගයයි
මැඩෝනා ඇගේ ළමා කාලය තුළ නළු නිළියන්ගෙන් ආශ්වාදයක් ලැබුවාය, පසුව "මම කැරොල් ලොම්බාර්ඩ් සහ ජූඩි හොලිඩේ සහ මර්ලින් මොන්රෝට ආදරය කළෙමි
හූස් දැට් ගර්ල් චිත්‍රපටය සඳහා සූදානම් වෙමින් ඇය 1930 ගණන්වල, විශේෂයෙන් ලොම්බාර්ඩ්ගේ ඉස්කුරුප්පු විහිළු අධ්‍යයනය කළාය
ෆ්‍රිට්ස් ලැන්ග්ගේ නිහඬ චිත්‍රපටය වන මෙට්‍රොපොලිස් (1927) විසින් "එක්ස්ප්‍රස් යුවර්ස්ෆෙල්" (1989) සඳහා වූ වීඩියෝව දේවානුභාවයෙන්
"වෝග්" සඳහා වූ වීඩියෝව හොලිවුඩ් ග්ලෝමර් ඡායාරූප වල ශෛලිය ප්‍රතිනිර්මාණය කරන ලදි, විශේෂයෙන් හෝස්ට් පී. හෝස්ට්ගේ ඡායාරූප, සහ මර්ලින් ඩීට්‍රිච්, කැරොල් ලොම්බාර්ඩ් සහ රීටා හේවර්ත්ගේ ඉරියව් අනුකරණය කළ අතර, පද රචනා කර ඇත්තේ බොහෝ තරු  මැඩෝනා පිළිමයක් ලෙස විස්තර කළ බෙට් ඩේවිස් ඇතුළු ඇය
මෙක්සිකානු චිත්‍ර ශිල්පී ෆ්‍රීඩා කැල්ලෝගේ කෘති තුළින් කලා ලෝකයෙන් ද බලපෑම් ඇති විය
"බෙඩ් ටයිම් ස්ටෝරි" ගීතයේ මියුසික් වීඩියෝවෙහි කාල්ලෝ සහ රෙමෙඩියෝස් වරෝගේ සිතුවම් වලින් ආනුභාව ලත් රූප ඇතුළත් විය
මැඩෝනා තමරා ඩි ලම්පිකාගේ ආර්ට් ඩෙකෝ සිතුවම් එකතු කරන්නෙකු වන අතර ඒවා ඇගේ සංගීත වීඩියෝ සහ චාරිකා සඳහා ඇතුළත් කර ඇත
"හොලිවුඩ්" (2003) සඳහා ඇයගේ වීඩියෝව ඡායාරූප ශිල්පී ගයි බෝර්ඩින්ගේ කෘතියට උපහාරයක් විය
බෝර්ඩින්ගේ පුතා පසුව තම පියාගේ වැඩ අනවසරයෙන් පරිහරණය කිරීම සම්බන්ධයෙන් නඩුවක් ගොනු කළේය
පොප් චිත්‍ර ශිල්පී ඇන්ඩි වෝර්හෝල් සිය භූගත චිත්‍රපටවල සාඩොමොසොස්ටික් නිරූපණය භාවිතා කිරීම "එරොටිකා" සහ "ගැඹුරු සහ ගැඹුරු" සඳහා වූ සංගීත වීඩියෝවලින් පිළිබිඹු විය
මැඩෝනාගේ කතෝලික පසුබිම ඇගේ වෘත්තිය පුරා පිළිබිඹු වී ඇත, ඇයගේ විලාසිතා රෝසරි භාවිතයේ සිට ඇගේ සංගීත නිමැවුම් දක්වා, විශේෂයෙන් ම ලයික් ද යාච්ඥාාවකින්
හූස් දට් ගර්ල් වර්ල්ඩ් ටුවර් හිදී ඇය "පැපා ඩොන්ට් දේශනා" ගීතය දෙවන ජෝන් පෝල් පාප් වහන්සේට කැප කළාය
ඇගේ එම්.ඩී.එන්.ඒ (2012) ඇල්බමය ඇගේ කතෝලික හැදී වැඩීමෙන් බොහෝ බලපෑම් ඇති කර ඇති අතර, 2011 සිට ඇය එදිනෙදා ජීවිතයේදී අධ්‍යාත්මය ධෛර්යමත් කරන කතෝලික ආයතනයක් වන ඕපස් ඩී මධ්‍යස්ථානයේ රැස්වීම් හා සේවාවන් සඳහා සහභාගී වී ඇත
ඇය කබාලා පිළිබඳ අධ්‍යයනය මැඩෝනාගේ සංගීතයේ ද විශේෂයෙන් රේ ඔෆ් ලයිට් ඇන්ඩ් මියුසික් වැනි ඇල්බමවල ද නිරීක්ෂණය විය
දින මැඩෝනා හි හැරී ස්මිත් සමඟ සම්මුඛ සාකච්ඡාවකදී ආගම ගැන කතා කරමින්, 'මා විශ්වාස කරන දෙවියන් විසින් ලෝකය මැවීය ඔහු / ඇය / ඔවුන් බිය වීමට දෙවියෙකු නොවේ, එය දෙවියෙකි  ස්තූතියි
ඇන්ඩ්ඩ්‍රෙව් සම්මුඛ සාකච්ඡාවට එක්වෙමින් ඇය මෙසේ පැවසුවාය
'ඔබ යන ඕනෑම පල්ලියක ඔබ කුරුසියක් මත මිනිසෙකු දකින අතර සෑම කෙනෙකුම ඔහුට අනුකම්පා කොට යාච්ඥා කරයි එක්තරා ආකාරයකින් එය මිථ්‍යාදෘෂ්ටිය / රූප වන්දනාවකි
සංගීත වීඩියෝ සහ කාර්ය සාදනය 

 මැඩෝනා සහකාර චරිතාපදානයේ ඇලන් මෙට්ස් සහ කැරොල් බෙන්සන් සඳහන් කළේ වෙනත් ඕනෑම මෑත කාලීන පොප් කලාකරුවකුට වඩා මැඩෝනා එම්ටීවී සහ සංගීත වීඩියෝ භාවිතා කර ඇගේ ජනප්‍රියත්වය තහවුරු කර ගැනීමටත්, පටිගත කළ වැඩ වැඩි දියුණු කිරීමටත් ය
ඔවුන් පවසන පරිදි, ඇයගේ බොහෝ ගීතවල සංගීත වීඩියෝව නිරූපණය කරන්නේ ප්‍රබල සන්දර්භයක ය
සංස්කෘතික විචාරක මාක් සී. ටේලර් සිය නොට්ස් (1993) නම් ග්‍රන්ථයේ පශ්චාත් නූතන කලා ස්වරූපයේ විශිෂ්ටත්වය වීඩියෝවක් බවත්, “වීඩියෝ රැජින” මැඩෝනා බවත් හැඟී ගියේය
ඔහු තවදුරටත් කියා සිටියේ "එම්ටීවී හි වඩාත්ම කැපී පෙනෙන නිර්මාණය මැඩෝනා ය
මැඩෝනාගේ අධික ලෙස ප්‍රකෝපකාරී වීඩියෝ සඳහා දක්වන ප්‍රතිචාර අනාවැකි ලෙස පරස්පර විරෝධී ය
""පැපා ඩොන්ට් දේශනා කරන්න" ,"යාච්ඥාාවක් මෙන්" හෝ "මගේ ආදරය සාධාරණීකරණය කරන්න" ගීතවලට වඩා ගීත සහ ඒවායේ බලපෑම ප්‍රවර්ධනය කිරීම සඳහා නිර්මාණය කරන ලද සංගීත වීඩියෝ සමඟ සම්බන්ධ විය
"කලාත්මකව, මැඩෝනාගේ ගීත රචනය බොහෝ විට ඇගේ කැපී පෙනෙන පොප් වීඩියෝවලින් යටපත් වී ඇති බව" මෝර්ටන්ට හැඟී ගියේය
2020 දී බිල්බෝඩ් විසින් මෙතෙක් ලොව විශිෂ්ටතම සංගීත වීඩියෝ කලාකරුවන් 100 දෙනා අතරට පැමිණියාය
මැඩෝනාගේ ආරම්භක සංගීත වීඩියෝවලින් පිළිබිඹු වූයේ ඇගේ ඇමරිකානු සහ හිස්පැනික් මිශ්‍ර වීදි විලාසිතාව හා විචිත්‍රවත් තේජසකි
ඇයගේ ඇවන්ගාඩ් ඩවුන්ටවුන් නිව් යෝර්ක් විලාසිතා හැඟීම ඇමරිකානු ප්‍රේක්ෂකයින් වෙත සම්ප්‍රේෂණය කිරීමට ඇයට හැකි විය
හිස්පැනික් සංස්කෘතිය හා කතෝලික සංකේතවාදය නිරූපණය කිරීම හා ඒකාබද්ධ කිරීම සත්‍ය නිල් යුගයේ සංගීත වීඩියෝ සමඟ දිගටම පැවතුනි
කතුවරයා වන ඩග්ලස් කෙල්නර් සඳහන් කළේ, "එවැනි 'බහු සංස්කෘතිකවාදය' සහ ඇයගේ සංස්කෘතිකමය වශයෙන් ආක්‍රමණශීලී පියවරයන් විශාල හා විවිධාකාර තරුණ ප්‍රේක්ෂකයින්ගේ සිත් ගත් ඉතා සාර්ථක පියවරයන් බවට පත්ව ඇති බවයි."ලා ඉස්ලා බොනීටා" හි වීඩියෝවෙහි දැක්වෙන පරිදි, රෝසරි පබළු සහ කුරුසයක් සමඟ ප්‍රවේශ වීම, බොලෙරෝස් සහ ස්ථර සායක් ලෙස
ශාස්ත්‍රයින් සඳහන් කළේ මැඩෝනා සිය වීඩියෝ සමඟ පුරුෂයාගේ සුපුරුදු භූමිකාව සියුම් ලෙස වෙනස් කරන බවයි.මෙම සංකේතවාදය සහ නිරූපණය බොහෝ විට "යාච් ඥාවක් මෙන්" සඳහා සංගීත වීඩියෝව තුළ වඩාත් ප්‍රචලිත විය
වීඩියෝවේ අප්‍රිකානු-ඇමරිකානු පල්ලියේ ගායනා කණ්ඩායම, මැඩෝනා කළු සාන්තුවරයෙකුගේ ප්‍රතිමාවකට ආකර්ෂණය වීම සහ දැවෙන කුරුස ඉදිරිපිට ගායනා කිරීම වැනි දර්ශන ඇතුළත් විය
චිත්‍රපට පිළිබඳ මැඩෝනාගේ රංගනයන් චිත්‍රපට විචාරකයින්ගේ නිෂේධාත්මක ප්‍රතිචාර බොහෝ විට ලැබුණි
ස්ටෙෆනි සැකරෙක් ටයිම් පුවත්පතේ ප්‍රකාශ කළේ, “[මැඩෝනා] නිළියක් ලෙස ලී හා අස්වාභාවික බවක් පෙනේ
එය නැරඹීම දුෂ්කර ය, මන්ද ඇය පැහැදිලිවම ඇයගේ නපුරු උත්සාහය දරයි
” චරිතාපදානය කළ  මෝර්ටන්ට අනුව, "මැඩෝනා විවේචනයට නිර්භීත මුහුණක් තබයි, නමුත් පෞද්ගලිකව ඇයට දැඩි වේදනාවක් දැනේ
"  බොක්ස් ඔෆිස් බෝම්බය ස්වීප්ට් අවේ (2002) චිත්‍රපටයෙන් පසුව, මැඩෝනා නැවත කිසි දිනෙක චිත්‍රපටයක රඟපාන්නේ නැති බවට ප්‍රතිඥාවක්දු න්නේය
2016 දී නිව් යෝර්ක්හි මෙට්‍රොග්‍රැෆ් ශාලාවේදී බොඩි ඔෆ් වර්ක් නමින් වෘත්තීය නැවත සලකා බැලීමක් ප්‍රදර්ශනය කරන ලදී
ද ගාඩියන් පුවත්පතේ නයිජල් එම්. ස්මිත්ට අනුව, මැඩෝනාගේ සිනමා දිවිය බොහෝ දුරට දුක් වින්දේ ඇයට නිසි ද්‍රව්‍ය සපයා නොතිබීම නිසා වන අතර, “[ඇයට] සියලු නිවැරදි හේතුන් මත දර්ශනයක් සොරකම් කළ හැකිය”
නිව් යෝර්ක් ටයිම්ස් පුවත්පතේ ක්‍රිස් නෙල්සන් අදහස් දක්වමින්, “මැඩෝනා සහ ජැනට් ජැක්සන් වැනි කලාකරුවන් ප්‍රදර්ශනය සඳහා නව ප්‍රමිතීන් සකස් කළ අතර ප්‍රසංග සමඟ විස්තීර්ණ ඇඳුම් හා නිරවද්‍යතාවයෙන් යුත් පයිෙරොෙටක්නික් පමණක් නොව ඉහළ මලල ක්‍රීඩා නැටුම් ද ඇතුළත් විය
”ඩලස් මෝනිං නිවුස් හි තෝර් ක්‍රිස්ටෙන්සන් අදහස් දක්වමින්, 1990 බ්ලොන්ඩ් ඇම්බිෂන් වර්ල්ඩ් ටුවර් හිදී මැඩෝනා තොල් සමමුහුර්ත කිරීම සඳහා කීර්තියක් අත්කර ගත් අතර, පසුව ඇය සිය රංගනය ප්‍රතිසංවිධානය කර ඇත්තේ“ බොහෝ විට තවමත් ඇගේ දැඩි ගායන කොටස් අතරතුර  සහ නර්තන චර්යාවන් ඇගේ උපස්ථ කණ්ඩායමට [පිටත් වේ] එකවරම කුණාටුවක් නටන්නට හා නටන්නට උත්සාහ කරනවාට වඩා
”නටමින් හා ගායනා කිරීමේදී වැඩි චලනයකට ඉඩ දීම සඳහා මැඩෝනා එක් අයෙකි  හෑන්ඩ්ස්-රේඩියෝ-සංඛ්‍යාත හෙඩ්සෙට් මයික්‍රොෆෝන භාවිතා කරන මුල්ම අය, හෙඩ්සෙට් එක කන් හෝ හිස මුදුනට සවි කර ඇති අතර මයික්‍රොෆෝනය කැප්සියුලය බූම් අතක් මත මුඛය දක්වා විහිදේ
ඇයගේ කැපී පෙනෙන භාවිතය නිසා මයික්‍රොෆෝනය "මැඩෝනා මයික්" ලෙස හැදින්විය
මැට්ස් සඳහන් කළේ මැඩෝනා විරුද්ධාභාෂයක් නිරූපණය කරන බැවින් ඇයගේ මුළු ජීවිතයම රංගනයක් ලෙස ගත කරන බවයි.  ඇයගේ විශාල තිරයේ රංගනයන් ප්‍රදර්ශනය කර ඇති අතර, ඇගේ සජීවී රංගනයන් තීරණාත්මක සාර්ථකත්වයන් වේ
ඇගේ සංගීත වීඩියෝවල ප්‍රතිනිර්මාණයක් ලෙස ප්‍රසංග චාරිකා කළ පළමු කලාකරුවා මැඩෝනා ය
කර්තෘ එලින් ඩයමන්ඩ් පැහැදිලි කළේ මැඩෝනාගේ වීඩියෝ පටවල පින්තූර සජීවී පසුබිමක ප්‍රතිනිර්මාණය කළ හැකි වීම මුල් වීඩියෝවල යථාර්ථවාදය වැඩි දියුණු කරන බවයි."ඇගේ සජීවී රංගනයන් මාධ්‍යගත නිරූපණයන් ස්වාභාවික කරවන මාධ්‍යයක් බවට පත්ව ඇති බව" ඇය විශ්වාස කළාය
ටාරබොරෙලි පැවසුවේ බහුමාධ්‍ය, නවීන තාක්‍ෂණය සහ ශබ්ද පද්ධති, මැඩෝනාගේ ප්‍රසංග සහ සජීවී ප්‍රසංග “අතිවිශිෂ්ට සංදර්ශන කෑලි, [සහ] ඇවිදීමේ කලා සංදර්ශන” බවයි. මැඩෝනා සෑම විටම ඇගේ ප්‍රසංග චාරිකා චිත්‍රපට කරමින්,  එය ඔබගේ කලා කෘති ලේඛනගත කිරීම හා සංරක්ෂණය කිරීම වැනි ය
එය මා බොහෝ දක්ෂ හා දක්ෂ පුද්ගලයින් සමඟ නිර්මාණය කළ දෙයක් පිළිබඳ වාර්තාවකි
ඔවුන් මගේ වෘත්තියේ අවධීන් වන අතර ඔවුන් කතාවක් කියති
ඒවා මගේ උරුමයේ වැදගත් අංගයකි,  ඒ නිසා මම ඒවා ලේඛනගත කරනවා, ”ඇය පැහැදිලි කළාය
"සංගීතය හා නර්තනය [පමණක් නොව කවි හා හාස්‍යය ද අඛණ්ඩව සම්බන්ධ වන" ඉවත් කරන ලද ධ්වනි එකම ප්‍රසංගයක් නිර්මාණය කිරීමට මැඩෝනා සිය කැමැත්ත ප්‍රකාශ කර තිබේ
ඇයගේ නිෂ්පාදන සඳහා ජල මූලද්‍රව්‍ය සම්බන්ධ කිරීමට ද ඇයට අවශ්‍ය වූ නමුත් සැපයුම් ගැටළු හේතුවෙන් අධෛර්යයට පත්විය
උරැමය

විවිධ සංගීත මාධ්‍යවේදීන්, විවේචනාත්මක න්‍යායවාදීන් සහ කතුවරුන් මැඩෝනාගේ උරුමය සටහන් කර ඇති අතර ඇය මෙතෙක් සිටි වඩාත්ම බලගතු කාන්තා සංගීත කලාකරුවා ලෙස සැලකුවාය
ඇය VH1 හි "සංගීතයේ ශ්‍රේෂ්ඨටම කාන්තාවන් 100" ලැයිස්තුවේ සහ ඩේලි ටෙලිග්‍රාෆ් හි "ශ්‍රේෂ්ඨතම කාන්තා කලාකරුවන් 20" ලැයිස්තුවේ ඉහළින්ම සිටියි
රොඩ්රිගෝ ෆ්‍රෙසන් පවසන පරිදි, "මැඩෝනා පොප් තාරකාවක් යැයි පැවසීම කොකාකෝලා යනු සෝඩා පමණක් යැයි පැවසීම තරම් නුසුදුසුය
මැඩෝනා යනු ඇමරිකාවේ නිෂ්පාදිත සම්භාව්‍ය සංකේත වලින් එකකි
"රෝලිං ස්ටෝන් ස්පාඥය මෙසේ ලිවීය
අන්තර්ජාලය විශාල වශයෙන් භාවිතා කිරීමට වසර ගණනාවකට පෙර ඇය ඉතිහාසයේ වෛරස් පොප් හි ප්‍රථම ස්වාමියා බවට පත්විය
මැඩෝනා සෑම තැනකම සිටියේය
සර්වබලධාරී සංගීත රූපවාහිනී නාලිකා, රේඩියෝ සූත්‍ර, සඟරා කවර සහ පොත් සාප්පු වල පවා විය
පොප් අපෝහකය  බීට්ල්ස්ගේ පාලන සමය, එමඟින් ප්‍රවණතාවයේ සහ වාණිජ්‍යයේ අද්දර සිටීමට ඇයට ඉඩ ලැබුණි
”ලෝරා බාර්සෙලා සහ ජෙසිකා වැලෙන්ටි, මැඩෝනා ඇන්ඩ් මී
කාන්තා ලේඛිකාවන් පිළිබඳ පොප් රැජින (2012) නම් පොතේ ලියා ඇත
80 දශකයේ පෙනුම ඩු ජෝර්, සහ වඩාත්ම වැදගත් දෙය නම්, ප්‍රධාන ධාරාවේ කාන්තා පොප් තාරකාවකට මහජනතාවගේ අවධානයට ලක් කළ හැකි (කළ නොහැකි) දේ කළ නොහැකි (හා කළ නොහැකි)
මැඩෝනා ලෝක සමාජ ඉතිහාසය වෙනස් කර ඇත  වෙන කිසිවෙකුටත් වඩා වෙනස් පුද්ගලයන් ලෙස සිතිය හැකිය
”ගාඩියන් ලේඛක ඇලන් මැක්ගී මැඩෝනා හැඳින්වූයේ“ පශ්චාත් නූතන කලාව, අපි නැවත කිසිදිනෙක නොදකින ”ලෙසටය
පොප් රැජින සහ පොප් රජු
එම්එස්එන්බීසී හි ටෝනි ස්ක්ලෆානි පවසන පරිදි, "මැඩෝනාට පෙර බොහෝ සංගීත මෙගා තරු ගයි රොකර්ස් වූ බව සඳහන් කිරීම වටී. ඇයගෙන් පසු සියල්ලන්ම පාහේ කාන්තා ගායිකාවන් වනු ඇත
බීට්ල්ස් ඇමරිකාවට පහර දුන් විට, ඔවුන් ඒකලයෙන් රංගන ශිල්පියාගේ ආදර්ශය වෙනස් කළහ
ගැහැනු ළමයා කෙරෙහි අවධාරණය කරමින් මැඩෝනා එය නැවත වෙනස් කළේය
අනුගමනය කළ යුතු අනෙකුත් කාන්තා පොප් ගායිකාවන් ඇය නිසැකවම ඔවුන් සියල්ලන්ගේම ප්‍රමිතීන් ඉහළ නැංවීය
කාන්තා රංගන ශිල්පීන් සඳහා වන පරාමිතීන් මොනවාදැයි ඇය නැවත අර්ථ දැක්වීය
ඇගුවිලෙරා, කයිලි මිනොග්, ස්පයිස් ගර්ල්ස්, ඩෙස්ටිනි චිල්ඩ්, ජෙනිෆර් ලෝපෙස් සහ රෝස ඇගේ දියණියන් හා සමාන විය
මැඩෝනා ද ට බලපෑම් කර ඇත  කලාකරුවන්, ඔයිසිස් හි රොක් පෙරමුණේ නායකයන් වන ලියාම් ගැලගර් සහ ලින්කින් පාර්ක්හි චෙස්ටර් බෙනින්ග්ටන් සංගීතඥයන් වීමට පෙළඹවීම
මැඩෝනා ලිංගික නිරූපණ භාවිතය ඇගේ වෘත්තියට වාසිදායක වී ඇති අතර ලිංගිකත්වය සහ ස්ත්‍රීවාදය පිළිබඳ ප්‍රසිද්ධ කතිකාව උත්ප්‍රේරණය කර ඇත
රොජර් චැප්මන් සංස්කෘතික යුද්ධ
ලේඛන, දෘෂ්ටි කෝණයන් සහ කටහඬවල් 1 (2010) හි ලේඛනගත කර ඇති පරිදි, ඇය පැහැදිලි, ලිංගික නිරූපණ සහ පද රචනා භාවිතා කිරීම සම්බන්ධයෙන් ආගමික සංවිධාන, සමාජ කොන්සර්වේටිව් සහ දෙමාපියන්ගේ මුර කණ්ඩායම් වලින් නිරන්තරයෙන් හෙළා දැක තිබේ
ආගමික සංකේතවාදය සහ වෙනත් ආකාරයකින් ඇගේ සජීවී රංගනයන්හි "අශික්ෂිත" හැසිරීම
ටයිම්ස් ලිවූයේ ඇය "සංගීතයේ කාන්තාවන් අතර විප්ලවයක් ආරම්භ කර ඇති බවයි
ලිංගිකත්වය, නිරුවත, ශෛලිය හා ලිංගිකත්වය පිළිබඳ ඇගේ ආකල්ප හා අදහස් මහජනයාට වාඩි වී අවධානයට ලක් කිරීමට බල කෙරුනි
" මහාචාර්ය ජෝන් ෆිස්කේ සඳහන් කළේ එම හැඟීම  මැඩෝනා ඉදිරිපත් කරන සවිබල ගැන්වීම ස්වයං, ලිංගිකත්වය සහ කෙනෙකුගේ සමාජ සම්බන්ධතා යන අර්ථයන් මත යම් පාලනයක් ක්‍රියාත්මක කිරීමේ සතුට සමඟ නොවෙනස්ව සම්බන්ධ වේ
මාධ්‍ය, කලාව සහ සංස්කෘතිය පිළිබඳ ඩොයිං ස්ත්‍රී පුරුෂ භාවය (2009) හි කතුවරුන් සඳහන් කළේ කාන්තා කීර්තියක්, රංගන ශිල්පිනියක් සහ පොප් නිරූපකයෙකු ලෙස මැඩෝනාට ස්ථාවර ස්ත්‍රීවාදී ප්‍රතිබිම්භ හා විවාද නිරාකරණය කර ගත හැකි බවයි.සමලිංගික ස්ත්‍රීවාදී ෂීලා ජෙෆ්රිස්ට අනුව, මැඩෝනා නිරූපණය කරන්නේ ස්ත්‍රියගේ ලිංගිකත්වය මොනික් විට්ටිග් විසින් බලගතු ලෙස හඳුන්වන අතර එය කාන්තාවන්ට ලබා දී ඇති ලිංගික සංවර්‍ධනයේ ක්‍රියාකාරිත්වය සතුටින් වැළඳ ගන්නා බවයි.මහාචාර්ය සුට් ජාලි මැඩෝනා හැඳින්වූයේ “පාහේ පූජනීය ස්ත්‍රීවාදී නිරූපිකාවක්” ලෙසයි
මැඩෝනා සිය කර්මාන්තයේ ව්‍යාපාරික කාන්තාවන්ට ආදර්ශයක් ලෙස “කර්මාන්තය තුළ කාන්තාවන් දිගු කලක් තිස්සේ සටන් කළ ආකාරයේ මූල්‍ය පාලනයක් අත්කර ගැනීම” සහ ඇයගේ වෘත්තීය ජීවිතයේ පළමු දශකය තුළ ඩොලර් බිලියන 1.2 කට වඩා වැඩි විකුණුම් ප්‍රමාණයක් උපයා ඇත
ගිනි ගොර්ලින්ස්කි පවසන පරිදි, මෙතෙක් පැවති වඩාත්ම බලගතු සංගීතඥයන් 100 (2010) නම්, විනෝදාස්වාද ක්‍ෂේත්‍රයේ කාන්තාවක් සඳහා මැඩෝනාගේ බලය සහ පාලනය “පෙර නොවූ විරූ” විය
ක්‍රැන්ෆීල්ඩ් පාසලේ කළමනාකරණ මහාචාර්ය කොලින් බැරෝ ඇයව විස්තර කළේ "ඇමරිකාවේ දක්ෂතම ව්‍යාපාරික කාන්තාව
ඇය තම කර්මාන්තයේ ඉහළට ගොස් නිරන්තරයෙන් නව සොයාගැනීම් කරමින් එහි නැවතී සිටින" බවයි. ලන්ඩන් ව්‍යාපාරික පාසල් ශාස්ත්‍රීයින් ඇයව හැඳින්වූයේ "ගතික ව්‍යවසායකයෙකු" ලෙසිනි
පිටපත් කිරීම වටී
ඇයගේ සාර්ථකත්වය පිළිබඳ දැක්ම, සංගීත කර්මාන්තය පිළිබඳ ඇගේ අවබෝධය, ඇයගේම කාර්ය සාධන සීමාවන් හඳුනා ගැනීමට ඇති හැකියාව (සහ ඒ අනුව උපකාර ගෙන ඒමට),වෙහෙස මහන්සි වී වැඩ කිරීමට ඇති කැමැත්ත සහ වාණිජමය සාර්ථකත්වයේ යතුර ලෙස අනුවර්තනය වීමට ඇති හැකියාව ඔවුන් හඳුනා ගත්හ
මෝර්ටන් මෙසේ ලිවීය
"මැඩෝනා අවස්ථාවාදී, උපාමාරු සහ නිර්දය ය
ඇයට අවශ්‍ය දේ ලැබෙන තුරු ඇය නතර නොවනු ඇත
එය ඔබගේ කිට්ටු අය අහිමි වීමේ වියදමින් ඔබට ලබා ගත හැකි දෙයකි
නමුත් එය ඇයට එතරම් වැදගත් නොවේ
"

සම්මාන හා ජයග්‍රහණ

මැඩෝනා සංගීත ව්‍යාපාරයේ ධනවත්ම කාන්තාව වන අතර ඇස්තමේන්තුගත ශුද්ධ වටිනාකම ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන 590 සිට ඩොලර් මිලියන 800 දක්වා වේ
ඇය ලොව පුරා වාර්තා මිලියන 300 කට වඩා අලෙවි කර ඇත
ගිනස් ලෝක වාර්තාව ඇය මෙතෙක් වැඩියෙන්ම අලෙවි වූ කාන්තා සංගීත ශිල්පිනිය ලෙස පිළිගත්තේය
ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ පටිගත කිරීමේ කර්මාන්ත සංගමයට (RIAA) අනුව, ඇය 20 වන සියවසේ වැඩියෙන්ම අලෙවි වූ කාන්තා රොක් කලාකරුවා වන අතර එක්සත් ජනපදයේ මිලියන 64.5 ක සහතික කළ ඇල්බම ඒකක සහිත එක්සත් ජනපදයේ තුන්වන වැඩිම සහතිකලත් කාන්තා ඇල්බම කලාකරුවා වේ
මැඩෝනා එක්සත් රාජධානියේ මෙතෙක් සහතික කළ කලාකරුවා වන අතර 2013 අප්‍රේල් වන විට බ්‍රිතාන්‍ය ශබ්ද ශබ්ද කර්මාන්තයේ (බීපීඅයි) සම්මාන 45 ක් ලබා ගෙන ඇත
මැඩෝනා මෙතෙක් වැඩිම ආදායමක් උපයාගත් ඒකල සංචාරක කලාකරුවා වන අතර ඇයගේ වෘත්තීය කාලය පුරාම ඇමරිකානු ඩොලර් බිලියන 1.4 කට අධික ප්‍රසංග චාරිකා වලින් උපයා ඇත
2016 වන විට, බිල්බෝඩ් බොක්ස්කෝර් 1990 සිට මේ දක්වා ඩොලර් බිලියන 1.31 කට අධික ප්‍රසංග දළ ආදායමක් ලබා ගනිමින් මැඩෝනාට මෙතෙක් ලබා ඇති වැඩිම ආදායම් ඉපැයූ තුන්වන සංචාරක ක්‍රියාව ලෙස ශ්‍රේණිගත කර ඇත
100,000 ක් සහභාගී වූ ඒකල ප්‍රසංග දෙකක් ඇති ඉතිහාසයේ එකම කාන්තාව ලෙස මැඩෝනා ද සිටී.පැරීසියේ පාර්ක් ඩි ස්කෝක්ස් හි ඇයගේ හූස් දට් ගර්ල් වර්ල්ඩ් ටුවර් ප්‍රසංගය ප්‍රේක්ෂකයින් 130,000 කට අධික සංඛ්‍යාවක් ආකර්ෂණය කර ගත් අතර රියෝ ද ජැනෙයිරෝ හි මාරකානේ ක්‍රීඩාංගනයේ පැවති ඇගේ ගර්ලි ෂෝ වර්ල්ඩ් ටුවර් ප්‍රසංගය 120,000 කට අධික ප්‍රේක්ෂක සංඛ්‍යාවක් ආකර්ෂණය විය
මැඩෝනා ග්‍රැමී සම්මාන හතක් සහ එම්ටීවී වීඩියෝ සංගීත සම්මාන විස්සක් ද දිනා ඇති අතර, 1986 වීඩියෝ වැන්ගාඩ් සම්මානය ද ඇතුළුව ඇය ප්‍රථම කාන්තා සම්මානයෙන් පිදුම් ලැබුවාය
බිල්බෝඩ්ට අනුව, මැඩෝනා හොට් 100 ප්‍රස්ථාර ඉතිහාසයේ වඩාත්ම සාර්ථක ඒකල කලාකරුවා (බීට්ල්ස් පසුපසින් දෙවැනියා) සහ මෙතෙක් සිටි වඩාත්ම සාර්ථක නර්තන සමාජ කලාකරුවා වේ
නර්තන සමාජ ගීත 50 ක් ප්‍රස්ථාරයේ ඉහළින්ම සිටින මැඩෝනා, ඕනෑම තනි බිල්බෝඩ් ප්‍රස්ථාරයක වැඩිම ගීත සංඛ්‍යාවක් ලබාගත් කලාකරුවා බවට පත්වූ අතර, ජෝර්ජ් සමුද්‍ර සන්ධියට වඩා හොට් කන්ට්‍රි ගීත ප්‍රස්ථාරයේ අංක 44 ගීත සමඟින් ඉදිරියට ගියේය
ඇය ඉතිහාසයේ වෙනත් කිසිදු කලාකරුවකුට වඩා හොට් 100 හි හොඳම ගීත 10 ක් ලබාගෙන ඇත
ජාත්‍යන්තරව, ඕස්ට්‍රේලියාවේ (11),කැනඩාව (25),ඉතාලිය (23),ස්පාඥය(11),කැනඩාව(259)සහ එක්සත් රාජධානිය GfK මාධ්‍ය පාලන ප්‍රස්ථාරයේ 40 වන සංවත්සරයේදී මැඩෝනා ජර්මානු ප්‍රස්ථාර ඉතිහාසයේ වඩාත්ම සාර්ථක කේවල කලාකරුවා ලෙස ශ්‍රේණිගත විය
ඩිස්කෝග්‍රැෆි 

 Madonna (1983)
 Like a Virgin (1984)
 True Blue (1986)
 Like a Prayer (1989)
 Erotica (1992)
 Bedtime Stories (1994)
 Ray of Light (1998)
 Music (2000)
 American Life (2003)
 Confessions on a Dance Floor (2005)
 Hard Candy (2008)
 MDNA (2012)
 Rebel Heart (2015)
 Madame X (2019)

චිත්‍රපටකරණය 

Films starred

 A Certain Sacrifice (1979)
 Desperately Seeking Susan (1985)
 Shanghai Surprise (1986)
 Who's That Girl (1987)
 Bloodhounds of Broadway (1989)
 Dick Tracy (1990)
 Madonna
Truth or Dare (1991)
 Shadows and Fog (1991)
 A League of Their Own (1992)
 Body of Evidence (1993)
 Dangerous Game (1993)
 Four Rooms (1995)
 Evita (1996)
 The Next Best Thing (2000)
 Swept Away (2002)
 I'm Going to Tell You a Secret (2005)
 Arthur and the Invisibles (2006)

Films directed
 Filth and Wisdom (2008)
 W
(2011)
 secretprojectrevolution (2013)

සංචාර 

 The Virgin Tour (1985)
 Who's That Girl World Tour (1987)
 Blond Ambition World Tour (1990)
 The Girlie Show World Tour (1993)
 Drowned World Tour (2001)
 Re-Invention World Tour (2004)
 Confessions Tour (2006)
 Sticky & Sweet Tour (2008–2009)
 The MDNA Tour (2012)
 Rebel Heart Tour (2015–2016)
 Madame X Tour (2019–2020)

ව්‍යවසායන් 

 Boy Toy, Inc
 Webo Girl Publishing, Inc (1992)
 Maverick (1992–2004)
 Ray of Light Foundation (1998)
 Raising Malawi (2006)
 Hard Candy Fitness (2010)
 Truth or Dare by Madonna (2011)

මේවාද බලන්න 

 Forbes Celebrity 100
 Honorific nicknames in popular music
 List of best-selling music artists
 List of celebrities who own wineries and vineyards
 List of most expensive divorces
 List of organisms named after famous people
 List of Rock and Roll Hall of Fame inductees
කාබන් ඩයොක්සයිඩ් යනු ඔක්සිජන් පරමානු දෙකක් කාබන් පරමානුවක් සමග සහසංයුජ බන්ධනයක් මගින් බැඳීමෙන් ඇතිවන රසායනික අනුවකි
සම්මත උෂ්නත්වය හා පීඩනය යටතේ එය වායු අවස්තාවේ පවතී
මෙය වැදගත් හරිතාගාර වායුවක් වන අතර අධෝරක්ත අවශෝෂණය කරන නමුත් දෘෂ්‍ය ආලෝකය මුදා හරියි
සියලූම ශාක සතුන් දිලීර හා ක්ෂුද්‍ර ජීවීන් ශ්වසනයේදී කාබන් ඩයොක්සයිඩ් මුදාහරිති
එය ප‍්‍රභාසංස්ලේෂණය සඳහා ශාක විසින් යොදා ගනියි
එමනිසා මෙය කාබන් චක‍්‍රයේ වැදගත් අංගයකි
ෆොසිල ඉන්ධන දහනයේ අතුරුඵලයක් ලෙස කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ඇතිවේ
ගිනිකඳු හා උණුදිය උල්පත් වැනි ප‍්‍රභවයන් හරහා ද කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ස්වභාවිකව පිටවේ
සෙල්සියස් -78 දී කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ඝන තත්වයට පත් වන අතර එය වියළි අයිස් ලෙස හැඳින්වේ
කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ආම්ලික ඔක්සයිඩයකි
එය නිල් ලිට්මස් රතු පැහැ ගන්වයි.

රසායනික හා භෞතික ගුණාංග 

කාබන්ඩයොක්සයිඩ් අවර්ණ අගන්ධ වායුවකි
අධික සාන්ද්‍රණ සාමාන්‍ය නොවන වාතාවරණ යටතේ ආශ්වාස කළ විට කටට ඇඹුල් රසක් ද , උගුර හා නාසයට ඇනෙන්නාක් මෙන් සංවේදනයක් දැනිය  හැක
මෙවැනි ක්‍රියා නිසා ශ්ලේෂ්මල පටලය හා ඛේටයෙහි CO2 දියවීමෙන්  දුර්වල කාබනික අම්ල‍යක් සෑදිය හැකිය
මෙම සංවේදනයම කාබනික වන පානයක් භාවිතා කර රාමතෙල් (ගුඩුස්) හරින විට දැනේ
5000ppm  ප්‍රමාණය ඉක්මවූ විට එය ශරීරයට ඉතා අහිතකර ලෙසත් 5000ppm වැඩි ප්‍රමාණ (මුළු පරිමාවෙන් 5%  පමණ) සත්ව ජීවිත අහිතකර ලෙසත් සලකනු ලැබේ
සම්මත උෂ්ණත්ව හා පීඩන යටතේ කාබන්ඩයොක්සයිඩ් හි ඝනත්වය 1.98kg/m3 වන අතර එය සාමාන්‍ය වාතය මෙන් 1.5 පමණ වේ
කාබන්ඩයොක්සයිඩ් අණුව ද්විත්ව බන්ධන දෙකක් සහිත රේඛීය එකකි
එයට විද්‍යුත් ද්වි ධ්‍රැවයක්  නොමැති අතර සම්පූර්ණයෙන් ඔක්සිකරණය වී ඇති අතර මද පමණින් ක්‍රියාකාරීය
ගිනි ගන්නා සුළු නොවන අතර මැග්නීසියම් වැනි ලෝහ දහනයට උදව් කරයි
-78.510C  හෝ -109.30F  දී කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ඝන අවස්ථාවේ සිට වායුමය අවස්ථාවට ඌර්ධවපතනය වේ
එසේත් නැත්නම් වායුමය සිට ඝන අවස්ථාවට ද පත්විය හැක
ඝන කාබන්ඩයොක්සයිඩ් සාමාන්‍යයෙන් ‘ඩ්‍රයි අයිස් ’ යන  වෙළඳ ලකුණින් භාවිතා කරයි
එය ප්‍රථම වතාවනට ප්‍රංශ ජාතික රසායනඥ චාල්ස් තිලෝරියර් විසින් නිරීක්ෂණය කරන ලද “ඩ්‍රයි අයිස්” ශීතකාරකයක් ලෙස පොදු වශයෙන් භාවිතා කරන අතර එය සාපේක්ෂව මිලෙන් අඩුය
මෙය සතු හොඳ ස්වාභාවික ගුණාංගයක් වනුයේ වායුමය අවස්ථාවට ඌර්ධවපතනය වන විට දියරයක් ඉතිරි නොකිරීමය
එය සිල්ලර බඩු කඩවල , පරීක්ෂණාගාරවල හා නාවික කටයුතුවල දී බහුලව භාවිතා වේ
ශීතකාරක ක්‍රියාවලට නොමැතිව එය භාවිතා කරන තවත් ක්ෂේත්‍රයක් නම් blast cleaning ය‍
ද්‍රව කාබන්ඩයොක්සයිඩ් 5.1 වායුගෝල වඩා වැඩි පීඩනවල දී පමණක් සෑදෙන අතර කාබන්ඩයොක්සයිඩ් හි ත්‍රික ලක්ෂ්‍යය ආසන්න ව‍ශයෙන් 518 kPa , -56.60C  දී වෙයි
අවධි ලක්ෂ්‍යය 7.38 MPa  , 31.10C  දී වෙයි
තවත් ඝනරූපී අකාරයක් නම් අස්ඵ‍ටික වීදුරු මෙන් ආකාරයක් වන අතර එය සාමාන්‍ය වායුගෝලය පීඩනයට වඩා වෙනස් තත්වවල ද පවතී
මෙවැනි වීදුරු ‘කාබොනියා’ ලෙස හදුන්වන අතර එය තාපවත් කළ කාබන්‍ඩයොක්සයිඩ් ඉතා අධික පීඩනයක පවත්වා ගෙන ඇති (40 – 48 GPa  හෝ ආසන්න වශයෙන් 400,000  වායුගෝල) දියමන්ති කිණිහිරයක් තුළ අධිශීතනය කිරීමෙනි
කාබන්ඩයොක්සයිඩ් හි වීදුරු සොයාගත් ක්‍රමවේදයෙන් ඊට සමානව එහි මූලද්‍රව්‍ය පවුලේ උදාහරණ සිලිකන් (සිලිකන් වීදුරු) හා ජර්මේනියම් භාවිතයෙන් වීදුරු නිෂ්පාදනය කරයි
කෙසේ වෙතත් කාබොනියා වීදුරු පීඩනය නිදහස් කරත්ම වායුමය අවස්ථාවට පත්වේ
කාබන්ඩයොක්සයිඩ් වෙන්කර ගැනීම
කාබන්ඩයොක්සයිඩ් වාතය ආසවනය කිරීමෙන් ලබාගත හැකි වේ
කෙසේ නමුත් මින් ලබා දෙනුයේ ඉතා කුඩා ප්‍රමාණයක් පමණි
‍‍ෙබාහෝ අම්ල හා ‍බොහෝ ලෝහ කාබනේට අතර ප්‍රතික්‍රියා වැනි විශාල ‍විවිධත්වයකින් යුතු රසායනික ප්‍රතික්‍රියාවලින් කාබන්ඩයොක්සයිඩ් ලබා දෙයි
උදාහරණයක් ලෙස සල්ෆියුරික් අම්ලය හා කැල්සියම් කාබනේට් (හිරිගල් හෝ හුණු) අතර ප්‍රතික්‍රියාව පහත විස්තර කර ඇත
පසුව , ජලය හා  බවට වියෝජනය වෙයි
මෙවැනි ප්‍රතික්‍රියාවලදී පෙණ ඇතිවීම‍ හෝ බුබුළු නැගීම හෝ මේ දෙකම පැවතිය හැක
කාර්මිකව මෙවැනි ප්‍රතික්‍රියා පුළුල්ව පැතිරීමට හේතුව ඒවා ඉවතලන අම්ල ධාරාවන් උදාසීන කිරීමට යොදා ගත හැකි බැවිණි
විශාල ලෙස පැතිරුණු ප්‍රයෝජනවත් නිෂ්පාදනයක් වන පිළිස්සූ හුණු (CaO) රසායන ද්‍රව්‍යය  , හුණුගල් 8500C පමණ උෂ්ණත්වයකට රත් කිරීමෙන් ලබාගත හැකි අතර මෙම ක්‍රියාවලියේදී ද  නිපද වේ

 

මෙතේන් (ජීව වායුව) , පෙට්‍රෝලියම් ආස්‍රැතයන් (ගැසොලීන්,ඩීසල්, ප්‍රොපේන්, භූමිතෙල්) ‍එසේම ගල් අඟුරු හා දර වැනි සියලුම කාබන් අඩංගු ඉන්ධන දහනයේ දී ද කාබන්ඩයොක්සයිඩ් හා බොහෝ අවස්ථාවල ජලය ද ලබාදෙනු ලබන අතර , උදාහරණයක් ලෙස මෙතේන් හා ඔක්සිජන් අතර රසායනික ප්‍රතික්‍රියාව පහත දී ඇත
යකඩ, එහි ඔක්සයිඩ ගල් අඟුරු (කෝක්) සමග ධාරා ඌෂ්මකයක ඔක්සිහරණයෙන් , කාබන්ඩයොක්සයිඩ් හා අමු යකඩ නිපද වේ
වයින් බියර් හා අනෙකුත් ස්ප්‍රීතු නිපදවීමේ දී , යීස්ට් මගින් සීනි පරිවෘත්තියට ලක් කිරීමෙන්   හා මධ්‍යසාර ලෙසට හදුන්වනු ලබන එතනෝල් නිෂ්පාදනය කරයි
→ 

සියලුම ස්වායු ජීවීන්ගේ සෛලවල මයිටොකොන්ඩ්‍රියා තුළදී කාබෝහයිඩ්‍රේට , මේද අම්ල හා ප්‍රෝටීන ඔක්සිකරණය කරන විට   නිපද වේ
මේ හා සම්බන්ධ ප්‍රතික්‍රියා විශාල සංඛ්‍යාවක් ඇතත් ඒවා අධික ලෙස සංකීර්ණ හා පහසුවෙන් විස්තර කළ නොහැකි ඒවාය
යොමුව (සෛලීය ශ්වසනය,නිර්වායු ශ්වසනය, ප්‍රභාසංස්ලේෂණය) ප්‍රභාසවයංපෝෂීහු (එනම් ශාක, සයනොබැක්ටීරියා (නීල හරිත ඇල්ගී) වෙනත් ආකාරයක පෝෂණ ක්‍රමයක් භාවිතා කරති
ශාක වාතයෙන්   අවශෝෂණය කර ජලය සමග ප්‍රතික්‍රියාකර කාබෝහයිඩ්‍රේට නිපදවනු ලැබේ
හා  (කාබොනික් අම්ලය) අතර ක්ෂණිකව අන්තර් පරිවර්තනය වෙමින් කාබන්ඩයොක්සයිඩ් ජලයේ දියවේ
එහිදී නිපදවෙන  ,  හා (බයිකාබනේට්) හා  (කාබනේට්) වැනි ප්‍රභේදවල සාපේක්ෂ සාන්ද්‍රණය pH අගය මත රඳා පවතී
සුළු වශයෙන් ක්ෂාරීය හෝ උදාසීන ජලයේදී (pH > 6.5) වැඩි වශයෙන් (>50%) බයිකාබනේට් පවතින අතර එය මුහුදු ජලයේදී ඉතා සුලභ (> 95% පමණ ) වේ
නමුත් ඉතා ක්ෂාරීය (pH > 10.4)  ද්‍රාවණයකදී සුලභ වශයෙන් (>50%) පවතින්නේ කාබනේටයයි
කාබනේට හා බයිකාබනේට ප්‍රභේදයන් ජලයේ ඉතා ද්‍රාව්‍යය වේ
වාතයත් සමග සමතුලිතතාවයේ පවතින මුහුදු ජලයේ (pH = 8.2 – 8.5 පමණ සුළු වශයෙන් ක්ෂාරීය) ලීටරයකට බයිකාබනේට් 120 mg පමණ පවතියි
කාර්මික නිෂ්පාදනය 

කාබන්ඩයොක්සයිඩ් ප්‍රධාන වශයෙන් ක්‍රියාවලි 6කින් නිපදවනු ලැබේ
මෙතේන්    බවට පරිවර්තනය කරනු ලබන , ඇමෝනියා හා හයිඩ්‍රජන් කර්මාන්ත ශාලාවල අතුරු ඵලයක් ලෙස ,
 ෆොසිල ඉන්ධන හා ලී දහනයෙන්,
 බියර්, විස්කි හා අනෙක් මධ්‍යසාර ‍නිපදවීමේදී හා සීනි පැසවීමේ ක්‍රියාවලියේ අතුරුඵලයක් ලෙස,
 සෝඩියම් පොස්ෆේට් නිෂ්පාදනයේ අතුරුඵලයක් ලෙස,
 ස්වභාවික කාබන්ඩයොක්සයිඩ්, උල්පත්වලදී, ආම්ලික ජලය, හුණුගල් හෝ ඩොලමයිට් මත ක්‍රියා කිරීමේ දී ඍජුවම නිපද වේ
CaO නිපදවීමේදී සිදුකරන  තාපවියෝජනයේදී
ප්‍රයෝජන 

ආහාර , තෙල් හා රසායනික කර්මාන්තවල දී කාබන් ඩයොක්සයිඩ් භාවිතා වේ
එය මිලෙන් අඩු හා ගිනි ගන්නා සුළු නොවන නිසා සම්පීඩන වායු අවශ්‍යවන බොහෝ ද්‍රව්‍යයවල දී එය භාවිතා වේ
කාමර උෂ්ණත්වයේ දී හා ලබා ගත හැකි පීඩනයක් වන බාර් 60ක පීඩනයේ දී කාබන් ඩයොක්සයිඩ් වායු සිට ද්‍රව කලාපය දක්වා කලාප පරිවර්තනයක් සිදුවන නිසා අඩංගු භාජනය තුළ උපරිම කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ප්‍රමාණයක් අඩංගු කළ හැකිවීම ද තවත් හේතුවකි
ජීවිතාරක්ෂණ ජැකට්ටු තුළ ද සම්පීඩිත කාබන්ඩයොක්සයිඩ් පිරවූ කැනිස්ටර ඇත
තවද ඇලුමිනියම් කැප්සියුල , වායු පිස්තෝල , බයිසිකල් ටයර් හුළං ගැසීමට හා සෙලිරට්සර් නිෂ්පාදනයට අවශ්‍ය සම්පීඩිත වායු ලබාදීම සදහා විකුණනු ලබයි
ද්‍රව කාබන් ඩයොක්සයිඩ්හි ක්ෂණික වාෂ්පවීම ගල් අගුරු පතල්වල පිපිරවීම් සදහා භාවිත කෙරේ
අධි සාන්ද්‍ර කාබන් ඩයොක්සයිඩ් කාවා වැනි කෘමීන් විනාශ කිරීමට ද යොදා ගනී
කාබන්ඩයොක්සයිඩ් කාබනීකෘත සිසිල් බීම සෑදීමට හා සෝඩා වතුර සෑදීමට යොදා ගනී
බීර හා වයින්වල කාබනීකෘත භාවය ස්වාභාවික පැසවීම තුළින් ලැබුණත් සමහර නිෂ්පාදකයන් ඒවා කෘතීමව කාබනීකරණය සිදු කරයි
'පොප් රොක්ස්' නමින් හඳුන්වන රස කැවිල්ලක් තුළ 40 බාර් පමණ පීඩන‍යක් යටතේ ඇති කාබන්ඩයොක්සයිඩ් වායුව ඇති අතර මුඛය තුළ දී එය දියවී වායු බුබුළු පිට කරමින් පොප් හඬක් නගයි
පිපුම් කාරක කාබන් ඩයොක්සයිඩ් නිෂ්පාදනය කරන අතර එමගින් ඇනූ පිටි ගුලි පිපීම සිදුවේ
බේකරි යීස්ට් සීනි පැසවීම තුළින් පිටි ගුලිය තුළ දී කාබන් ඩයොක්සයිඩ් මුදා හරින අතර බේකින් පවුඩර් , බේකින් සෝඩා වැනි රසායනික පිපුම් කාරක රත් කළ විට හෝ අම්ල හමුවේ කාබන් ඩයොක්සයිඩ් පිටකරයි
ජංගම පීඩන උපකරණවල වායුමය පද්ධති සටන් රොබොවරු සඳහා වර්තමානයේ දී බහුලවම භාවිතා වන සම්පීඩිත වායුව කාබන්ඩයොක්සයිඩ්ය
කාබන් ඩයොක්සයිඩ් මගින් ගිනි නිවීම සිදු කළ හැක
විදුලි කාන්දු මගින් සිදුවන ගිනි ගැනීම් නිවීමට සම්පීඩිත ද්‍රව කාබන්ඩයොක්සයිඩ් අඩංගු ගිනි නිවීම් උපකරණ භාවිතා කරයි
වෙල්ඩින් කිරීමේ පරිසරයක් ලෙසද කාබන් ඩයොක්සයිඩ් භාවිතා කරයි
එහිදී උපකරණ මගින් එමගින් ලෝහ ඔක්සිකරණය කිරීම සිදු කරයි
මෝටර්රථ කර්මාන්තයේ දී කාබන් ඩයොක්සයිඩ් පරිසර යටතේ සිදු කරන පෑස්සුම් වෙනත් නිෂ්ක්‍රීය තත්ව යටතේ කරන පෑස්සීම්වලට වඩා භංගුරය
එම පෑස්සුම් කාබනික අම්ලය සෑදීම නිසා කාලයත් සමග නරක් වේ
එය පෑස්සුම් වායුවක් ලෙස යොදාගන්නේ ආගන් , හීලියම් වැනි නිෂ්ක්‍රීය වායු වලට වඩා මිළ අඩු නිසාය
කාබන් ඩයොක්සයිඩ් බෙහොමයක් ලිපෝෆිල්ක් කාබනික සංයෝග සදහා හොද ද්‍රාවකයක් වන අතර කෝපි වලින් කැෆේන් ඉවත් කිරීමට යොදා ගනී
පළමුව කොළ කෝපි ඇට වතුරෙන් පොගවා අඩි 70 (21m) උස කුළුණක උඩ තබා කු‍ළුණේ පහළින් 930 C පමණ වූ ද්‍රව කාබන් ඩයොක්සයිඩ් යවනු ලැබේ
කෝපිවල ඇති කැෆේන් විවිධ කාබන් ඩයොක්සයිඩ් තුළට අවශෝෂණය වේ
ඖෂධ හා රසායනික කර්මාන්තවල අවධානය කාබන් ඩයොක්සයඩ් දෙසට යොමු වීමට පටන් ගන්නේ කාබනික ක්ලෝරයිඩ් වලට අඩු විෂ සහිත ආදේශකයක් ලෙස ක්‍රියා කළ හැකි නිසාය
සමහරක් ඩ්‍රයි ක්ලීනර් කරුවන් මේ හේතුව නිසා කාබන් ඩයොක්සයිඩ් භාවිතා කරයි
(හරිත රසායනය බලන්න)

ශාකවල ප්‍රභාසංස්ලේෂණය සඳහා කාබන් ඩයොක්සයිඩ් අත්‍යවශ්‍යවේ
වර්තමානයේ වායුගෝලයේ කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ප්‍රමාණය ශාකවලට අත්‍යවශ්‍ය ප්‍රමාණයට වඩා මදක් වැඩියෙන් ඇත
එමනිසා හරිතාගාර තුළ ශාක වර්ධනය වේගවත් කිරීමට කාබන් ඩයොක්සයිඩ් වැඩි වායු ගෝලීය තත්ව භාවිතා කරයි
ප්‍රභාසංස්ලේෂණය සිදු වීමේදී හරිතාගාරය තුළ කාබන් ඩයොක්සයිඩ් සාන්ද්‍රණය අඩු වී ශාක වලට හානිදායක තත්වයක් ඇති විය හැක
කාබන් ඩයොක්සයිඩ්වල අධික සාන්ද්‍රණ සත්ව ජීවිත සඳහා විෂ දායකය
10,000 ppm (1%) සාන්ද්‍රණයක් පැය කිහිපයක් හරිතාගාරයක් තුළ පවත්වා ගැනීමෙන් එතුළින් සුදු මැස්සන් , මකුළු කීඩෑවන් වැනි කෘමීන් ඉවත් කර ගතහැකි වේ
බල ශක්ති උත්පාදනයෙන් ලැබෙන කාබන් ඩයොක්සයිඩ් පොකුණු තුළට බුබුළනය කර ඇල්ගී ඉන්පසු එම ඇල්ගී ජෛව ඉන්ධන ලෙස භාවිතා කිරීමට යෝජනා වී ඇත
වෛද්‍ය විද්‍යාවේ දී සංශුද්ධ ඔක්සිජන්වලට 5%ක් දක්වා කාබන්ඩයොක්සයිඩ් ‍එකතු කරනු ‍ලැබේ
මෙමගින් හුස්ම ගැනීම අපහසු අවස්ථාවන්හිදී ශ්වසනය උත්තේජනය කර රුධි‍රයෙහි CO2 හා O2 තුල්‍යතාව පවත්වා ගනී
සාමාන්‍ය කාර්මික ගෑස් ලේසර් වර්ගය කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ලේසරයයි
දො‍ඩම් ලෙළිවල ඇති ලිමොනීන් (limonene) ඔක්සයිඩ් හෝ වෙනත් එපොක්සයිඩ් (epoxide) සමග කාබන් ඩයොක්සයිඩ් බන්ධනය වී බහු අවයවක හෝ ප්ලාස්ටික් සාදයි
වැඩි දියුණු කළ තෙල් ප්‍රතිප්‍රාප්තියේ දී ද කාබන්ඩයොක්යිඩ් යොදා ගනී
එහිදී නිෂ්පාදනය කරන තෙල් ළිං තුළට හෝ ඒ අවටට කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ඇතුල් කෙරේ
මෙහිදී කාබන් ඩයොක්සයිඩ් පීඩන කාරකයක් ලෙස ක්‍රියා කරන අතරම පෙළොව යට ඛනිජ තෙ‍ල්වල දියවී ඒවායේ දුස්ස්‍රාවීතාවය අඩුකර පොළොව තුළින් ඉවතට ගන්නා ළිඳ කරා තෙල් වේගයෙන් ගලායාමට සලස්වයි. විශාල තෙල් බිම්වල කාබන්ඩයොක්සයිඩ් ඇතුල් කරන ස්ථානවලට ප්‍රවාහනයට ‍වෙනම පයිප්ප ජාලයක් ඇත
රසායනික කර්මාන්තවල දී යූරියා , බයිකාබනේට හා සෝඩියම් සැලිසිලේට නිෂ්පාදනයට කාබන් ඩයොක්සයිඩ් භාවිතා කෙ‍රේ
ද්‍රව හා ඝන කාබන්ඩයොක්සයිඩ් වැදගත් ශීත කාරක වේ
විශේෂයෙන් ආහාර කර්මාන්තයේදී අයිස්ක්‍රීම් හා මිදුණු කෑම ප්‍රවාහනයේදී හා ගබඩා කිරීමේදී මේවා වැදගත් වේ
ශීතකරණ උපකරණ භාවිතය ප්‍රායෝගික නොවන අවස්ථාවල දී 'ඩ්‍රයි අයිස්' ලෙස හඳුන්වන කාබන් ඩයොක්සයිඩ් භාවිතා කෙරේ
ද්‍රව කාබන්ඩයොක්සයිඩ් (කාර්මික නාමකරණය R 744 / R -744) R -12 සොයා ගැනීමට පෙර ශීතකාරකයක් ලෙස භාවිතා කළ අතර පාරිසරික බලපෑම් නිසා නැවත වරක් භාවිතයට පැමිණීමට ඉඩ ඇත
වැඩි පරිමාමිතික සිසිලන ධාරිතාවක් ඇති මෙහි භෞතික ගුණ සිසිලනයට ශීත කරණයට හා රත් කිරීමේ අවශ්‍යතාවලට යෝග්‍ය වේ
130 බාර් දක්වා වූ පීඩනවල ක්‍රියාකාරී විය හැකි නිසා කාබන් ඩයොක්සයිඩ් පද්ධතිවලට අධිප්‍රතිරෝධී උපාංග අවශ්‍ය අතර දැනටමත් බොහෝ කොටස් ඒවා නිපදවා ඇත
රථ වාහනවල සියලු ධාවනත්වවලින් 90% කදීම පාහේ එහි වායු සමීකරණය තුළ R - 134a ට වඩා R 744 කාර්යක්ෂමව ක්‍රියා කරයි
එහි පාරිසරික වාසි (GWP 1 ක් විට ඕගේන්වලට හානිදායක නොවීම , විෂ සහිත නො‍වීම , ගිනි නොගැනීම) නිසා දැනට මෝටර්රථ , සුපිරි වෙළඳසැල් , උණුවතුර පයිප්ප වැනි HFC භාවිතා කරන දෑ අනාගතයේ දී කාබන්ඩයොක්සයිඩ් වලින් ප්රතිස්ථාපනය විය හැකිය
කොකා කෝලා ආයතනය කාබන් ඩයොක්සයිඩ් මත පදනම් වූ ශීතකරණ යොදාගන්නා අතර එක්සත් ජනපද හමුදාව කාබන් ඩයොක්සයිඩ් මත පදනම් වී ඇති ශීතකරණ හා උණුසුම් කිරීමේ තාක්ෂණය ගැන උනන්දුවෙන් පසුවෙයි
2007 වසර අවසාන‍යේ දී ලෝක රථ වාහන කර්මාන්තය ඊළඟ පරම්පරාවේ රථ වාහනවල වායු සමීකරණ සඳහා නව ශීතකාරක වායුවක් තීරණයට බලාපොරොත්තුව ඇත
කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ද එහිදී සාකච්ඡාවට බඳුන් වූ විකල්පයකි
(සිසිලන යුද්ධය බලන්න)
ජීව විද්‍යාත්මක භූමිකාව 
සෛලීය ස්වසනය නම් ක්‍රියාවලිය ඔස්සේ සිය පරිවෘත්තීය ක්‍රියාකාරිත්වයේ කොටසක් ලෙස O2 යොදාගෙන සීනි / කාබොහයිඩ්‍රේට මේද හා ඇමයිනෝ අම්ල බිද හෙලීම මගින් සිය ශක්ති අවශ්‍යතා සපුරා ගන්නා ජීවීන් මගින් එම ක්‍රියාවලියේ දී නිපදවන අන්තඵලය කාබන් ඩයොක්සයිඩ් වේ
මෙම ජීවීන් අතර සියළු ශාක හා සතුන් බොහෝ දිලීර සහ සමහරක් බැක්ටීරියා අයත් වේ
වඩාත් උසස් ජීවීන් තුළ ද මෙම CO2 වායුව රුධිර ඔස්සේ පෙනහළු කරා පැමිණ ප්‍රශ්වාසය ඔස්සේ බැහැර වීම සිදු වේ
ප්‍රභාසංස්ලේෂණය සිදු කරන විටදී ශාක වායුගෝලයේ CO2 උරාගනී
ප්‍රභාසංස්ලේෂණයේ කාර්ය භාරය 
ශාක ප්‍රභාසංස්ලේෂණය මගින් වායුගෝලයෙන් CO2 ඉවත් කරන අතර එම CO2 ජලය හා එක්කර ආලෝක ශක්තිය යොදාගෙන කාබනික සංයෝග නිපදවීම සිදුකරයි
මෙහිදී ජලය ප්‍රභාවිච්ඡේදනයෙන් ලැබෙන O2 වායුගෝලයට නිදහස් වන අතර ඉතිරිවන H / හයිඩ්‍රජන් පරමාණු නැවත ප්‍රෝටෝන හා ඉලෙක්ට්‍රෝන ලෙසට වෙන්කොට ප්‍රභාපොස්පොරසිලීකරණය මගින් රසායනික ශක්තිය නිපදවීමට යොදා ගැනේ
මෙසේ ලබාගන්නා ශක්තිය කැල්වින් වක්‍රය ඔස්සේ කාබන් තිර කිරීම මගින් කාබොහයිඩ්‍රේට නිපදවීමට යොදා ගැනේ
මෙසේ නිපදවෙන ඵල නැවත ස්වසනය මගින් ශාක වර්ධනයට යොදාගත හැක
වාතාශ්‍රය ලැබෙන විට පවා හරිතාගාර තුළට CO2 ඇතුල් කිරීම ශාක වර්ධනය පවත්වා ගැනීමට අත්‍යවශ්‍ය වේ
ඊට හේතුව දිවා කාලයේ දී CO2 සාන්ද්‍රණය 200ppm දක්වා පහත වැටීමට ඉඩ තිබීමයි
මෙම අගය C3 ශාකවල ප්‍රභාසංස්ලේෂණය සදහා අවම අගය වේ
හාත්පස තත්වවලට සාපේක්ෂව 1000 ppm CO2 සාන්ද්‍රණයක් යටතේ ශාක වර්ධන සීඝ්‍රතාව 50% කින් පමණ ඉහළ යා හැක
ශාක ස්වායු ස්වසනයේ දී CO2 නිදහස් කිරීමද සිදු කරන බැවින් සමස්ත වශයෙන් CO2 අවශෝෂක ලෙස ක්‍රියා කරන්නේ වර්ධක අවධියේ දී පමණි
උදාහරණයක් ලෙස ගතහොත් වර්ධක අවධියේ පවතින වනාන්තරයක් වසරකට CO2 ටොන් විශාල ගණනක් අවශෝෂණය කරන අතර පරිණත වනාන්තරයක් එය ජෛව සංස්ලේෂණයේ දී අවශෝෂණය කරන CO2 ප්‍රමාණයට සමාන ප්‍රමාණයක් ස්වසනය හා මළ කොටස් දිරාපත් වීම ඔස්සේ ( කඩා වැටුණු අතු වැකි) නිදහස් කරයි
කෙසේ නමුත් පරිණත වනාන්තර පෘථිවි වායුගෝලයේ CO2 සමතුලිතතාව පවත්වා ගැනීම සදහා ඉතා වැදගත් වේ
මීට අමතරව ප්ලවාංග මගින් ප්‍රභාසංස්ලේෂණය ඔස්සේ ඉහළ සාගර කලාපයේ ද්‍රවිත CO2 උරා ගැනීමට ඉඩ සැලසීම පෘථිවිය මත ජීවයේ පැවැත්මට අතිශය වැදගත් වේ
විෂ සහිත ස්වභාවය 

නැටුම් වාතයේ CO2 ප්‍රමාණය / ප්‍රතිශතය ස්ථානීය ලක්ෂණ අනුව 0.03% ක් 0.06% එනම් 300ppm - 600 ppm අතර විචලනය ‍වේ
සාමාන්‍ය පුද්ගලයෙකුගේ ප්‍රශ්වාස වාතයේ පරිමාවෙන් 4.5%ක් පමණ CO2 වලින් සමන්විතය
සාමාන්‍ය පිරිමින්ට පවා වැඩි CO2 සාන්ද්‍රණවලට තරමක් දුරට අනුවර්තනය විය හැක
3% ක CO2 සාන්ද්‍රණයක් සහිත වාතය දිගින් දිගටම මාසයක කාලයක් ද 4% ක CO2 සාන්ද්‍රණයක් සහිත වාතය දිගින් දිගටම සතියකට වැඩි කාලයක් ද ආශ්වාසය කිරීම දරාගත හැකි වේ
තවද සංවෘත වායුමය අවකාශ (උදා- සබ්මැරීන) සදහා 2% ක CO2 ප්‍රතිශතයක් සහිත වාතය යොදා ගත හැකි බවට මත පලවී තිබේ
ඊට හේතුව ඉහත අනුවර්තනය තාවකාලික කායික ප්‍රතිචාරයක් වීමයි
මෙම සාන්ද්‍රණයේ දී සාමාන්‍ය කායික ක්‍රියාකාරිත්වයෙහි අඩුවීමක් සිදු නොවේ
මුළු පරිමාවෙන් 5%කට වැඩි ප්‍රතිශතයක් CO2 සහිත (50000ppm) වාතය ආශ්වාස කිරීම අනතුරුදායක වන අතර දි‍නකට පැය අටක කාලයක් රැකියාවේ යෙදෙන නිරෝගී වැඩිහිටියන් සඳහා නිර්දේශිත උපරිම ආරක්ෂාකාරී අගය වර්තමානයේ දී 0.5% ක් හෙවත් 5000 ppm වේ
හෘද රෝග ආශ්වාස ප්‍රශ්වාස අපහසුතා සහිත පුද්ගලයන් මහළු අය සහ ළමුන් සඳහා නිර්දේශිත ආරක්ෂාකාරී උපරිම අගය මීටද බොහෝ අඩු අගයකි
මෙම අගයයන් සංශුද්ධ CO2 සාන්ද්‍රණ සඳහා අදාල වේ
පිරිසිදු වායුගෝලීය වාතයට සාපේක්ෂව මිනිසුන්ගෙන් පිරුණු අභ්‍යන්තර අවකාශයන්හි CO2 සාන්ද්‍රණය ඉහත අගයන් ඉක්මවා යා හැක
1000 ppm CO2 සාන්ද්‍රණයක් යටතේ 20%ක ප්‍රතිශතයක් වූ පිරිසකට අපහසුතාවන්ට මුහුණ දිය හැකි අතර CO2 සාන්ද්‍රණය ඉහළ යන විට අපහසුතාව ද වැඩි වේ
නමුත් මෙම අපහසුතාවට හේතුව CO2 ‍නොවන අතර මෙවන් විටෙක අධිකව දහඩිය දැමීම හා ස්වසනය නිසා නිකුත්ව අනෙකුත් වායූන් මෙම අපහසුතාව ඇති කිරීමට හේතු වේ
2000ppm CO2 සාන්ද්‍රණයක් යටතේ බහුතරයක් සැලකිය යුතු අපහසුතාවයන්ට මුහුණ පාන අතර වැඩි දෙනෙක් ඕක්කාරය හා හිසරදය වැනි තත්වයන්ගෙන් පීඩාවට පත්වීම සිදු වේ
අභ්‍යන්තර අවකාශයන්හි වායු තත්ව දර්ශකයන්හිදී 300 ppm සිට 2500 ppm දක්වා වූ මට්ටම් දර්ශක අගයක් සේ භාවිතා කෙරේ
CO2 විෂවීමේ තත්ව සඳහා පතල්කරුවන් විවිධ නම් භාවිතා කරති
අධික CO2 සාන්ද්‍රණයක් නිසා හානි සිදුවීම වැළැක්වීමට පතල්කරුවන් පතල් තුළ කූඩු කළ කැනරි කුරුල්ලන් තබා තැනීම සිදු කරති
මිනිසුන්ට අහිතකර CO2 සාන්ද්‍රණයන්ට සාපේක්ෂව පක්ෂීන්ට අහිතකර සාන්ද්‍රණයක් වඩාත් අඩු බැවින් මිනිසුන්ට අහිතකර සාන්ද්‍රණයන්ට CO2 එලැඹීමට පෙර අනිවාර්යයෙන්ම කැනරි කුරුල්ලන් මියයාම සිදු වේ
1986 වර්ෂයේ කැමරූන්හි “ලේක් නයොස්” හිදී CO2 වායුව ප්‍රදේශයේ මතුපිට වායුගෝලයේ වූ සැහැල්ලු වායූන් (O2 වැනි) ඉවතට තල්ලු කිරීම නිසා ඉහත සිද්ධියෙන් ජීවිත 2000කට ආසන්න සංඛ්‍යාවක් අහිමි විය
කිසියම් අවකාශයක් තුළ CO2 වායුවේ ppm අගය (මිලියනයකට තිබෙන කොටස් ගත්කළ CDPL අගය) එම අවකාශය තුළ වාසය කරන්නන්ට හිසරදය හා නිදිබර ගතිය ඇති කරන හා ක්‍රියාකාරිත්වය අඩ කරන වායු දූෂක මැනීමට එක්තරා විකල්ප ක්‍රමයක් ලෙස භාවිතා වේ
ඉහත අහිතකර ප්‍රතිඵලවලින් මිදීම සඳහා අභ්‍යන්තර වායු ප්‍රමිතිය CO2 600 ppm ට අඩු තත්වයක පවත්වාගත යුතු වේ
මෙම CO2 අගයත් CDPL අගයක් ලෙස ප්‍රකාශ කරනු ලැබේ
NIOSH ට අනුව 1000 ඉක්මවන CDPL අගයයත් ප්‍රමාණවත් වාතාශ්‍රය නොලැබීමට පෙන්වන සාධකයකි
CDPL අගය සංවෘත අවකාශයක් තුළ 1000 නොඉක්මවිය යුතු බව ASHRAE නිර්දේශ කරයි
තවද රැකියා ස්ථානවල දිගු කාලීන නිරාවර්ණ තත්ව සඳහා සීමාව CDPL අගය 5000 නොඉක්මවිය යුතු බව OSHA මගින් තීරණය කර ඇත
මේ අතර එක්සත් ජනපදයේ රැකියාව හා බැදුණු ආරක්ෂාව යහපත් සෞඛ්‍ය පිළිබඳ රාජ්‍ය ආයතනය මගින් 30000ට වැඩි CDPL අගයක් සහිත අවකාශයන්ට සේවකයන් නිරාවරණය කළ හැකි උපරිම කාලය විනාඩි 10කට සීමා කර තිබෙන අතර 40000ට වැඩි CDPL අගයන් සෞඛ්‍ය හා ආරක්ෂාවට ක්ෂණික තර්ජන එල්ල කරන තත්ව සේ ප්‍රකාශයට පත් කර තිබේ
CDPL 50000ක අගයක් යටතේ පැය භාගයක කාලයක් ස්වසනය කිරීම ඉතා දරුණු ප්‍රතිඵල ගෙන දිය හැකි අතර 70000ත් 100000ත් අතර CDPL අගයන්ට නිරාවරණය වීමෙන් විනාඩි කිහිපයක් තුළ සිහිවිසඤ්ඥ තත්වයට පත්වීමට හේතු වේ
මේ අනුව කාබන් ඩයොක්සයිඩ් වායුමය හෝ (වියළි අයිස්) ඝන තත්ව යටතේ භාවිතා කරන්නේ නම් වාතාශ්‍රය සහිත තත්ව යටතේ සිදු කළ යුතු වේ
මුලාශ්‍ර

රසායන විද්‍යාව
රසායන ද්‍රව්‍ය
ඉතිහාසය
සාම්ප‍්‍රදායික අර්ථයෙන් බංග්රා යනු ජන නැටුම් විශේෂයක් විනා සංගීත ශෛලියක් නොවේ
නමුත් වර්තමානයයේ එය සංගීත හා නර්තන අංග දෙකටම පොදුවේ භාවිතා කරනු ලබයි
බංග්රා සංගීතය විශාල ලෙස අවනද්ධ භාණ්ඩ මත පදනම් වූවකි
බංග්රා යනු සික් ජාතිකයන් ගේ ගොයම් කැපීමේ හා වෛශාක්‍ය උළෙලේ අංගයක් වූ අතර 1947 පංජාබ් ප‍්‍රාන්තයේ වෙන් වීමත් සමග ප‍්‍රසංග වේදිකාවට අවතීර්ණ විය
එකල ඩෝල නාදයත් සමග මුසුවූ පන්ජාබ නර්තනය බංග්රා ලෙස හැඳින්වේ
මෙම සම්ප‍්‍රදාය ක‍්‍රමයෙන් ප‍්‍රදේශයේ අනෙකුත් කලාපයන්ට පැතිරුණු අතර සුවිශේෂී ජන නැටුම් ශෛලියක් බවට අනුවර්තනය විය
කාලයත් සමග වර්තමානය වන විට බංග්රා සෑම ප‍්‍රධාන උත්සවයකම හා සමාජ ශාලාවකම  අංගයක් වී ඇත
සාම්ප‍්‍රදායික බංග්රා යනු ගායනය වාදනය හා නර්තනය මුසුවූ සංගීත සංකලනයකි
වාදනය සඳහා ඩෝල බෙරයත් ඉක්තාර් (ඒක් තාරා) නම් වූ තනි තන්තුවේ සංගීත භාණ්ඩයත් තූම්බි හා චිම්තාවත් භාවිතා වේ
ගැයෙන ගීත බෝලි ලෙස හැඳින්වෙන පන්ජාබ් භාෂාවෙන් ලියැවුනු දෙපද සැහැලි ය
ඒවා ගොයම් කැපීම, ආදරය, දේශ මාමකත්වය හෝ කාලීන සමාජ අර්බුද ආදිය පාදක කරගෙන ලියැවී ඇත
පන්ජාබ් සාම්ප‍්‍රදායික ජන සංගීතයේ ඩෝලයේ කුඩා මස්සිනා වන ඩෝල්කිය ද ප‍්‍රධාන තාලය සැපයීම සඳහා සෑම විටම පාහේ භාවිතා වී ඇත
වර්තමානයේ දී ඩෝලය ඩෝල්කිය ත් සමග හෝ එසේ නොමැතිව වැඩි වශයෙන් භාවිතා වේ
බංග්රා සංගීතයේ ඩෝල්කි බෙර නාද රටා රෙගේ සංගීතයේ නාද රටා වලට සමීප සමානත්වයක් දක්වයි. මෙම පොදු ස්වභාවය එක්සත් රාජධානියේ අපාචි ඉන්ඩියන් වැනි කලාකරුවන් හට මෙම සංගීත රටා දෙක පහසුවෙන් එක්කර නිරමාණකරණයට මග පාදා ඇත
බොහෝ බංග්රා පද රචනා දීර්ඝවූත් කැළඹිලි සහිත වූත් පන්ජාබ ඉතිහාසය ගෙනහැර පාන බැවින් පන්ජාබ ඉතිහාසය පිළිබඳ දැනුම මෙම සංගීතයේ ඇතුලාන්තය දැකීම සඳහා වැදගත් වේ
ගෙවී ගිය වසර තිහක පමණ කාලයේ දී බංග්රා සංගීතයේ සාම්ප‍්‍රදායික ක‍්‍රම වේදයත් හිප් හොප්, හවුස්, හා රෙගේ වැනි සංගීත සමග මිශ‍්‍ර වූ ක‍්‍රම වේදයත් යන දෙකම ජනප‍්‍රිය රැල්ලක් සේ ලොව පුරා ව්‍යාප්ත විය
1970 දශකය
1960 දශකයේ අග භාගයේ හා 1970 දශකයේ සික් ගායකයෝ කිහිප දෙනෙකු බංග්රා සංගීතය දැවැන්ත රැල්ලක් බවට පත් කිරීමට වේදිකාව සූදානම් කළෝය
කුද්ලිප් මනක්, අමර් සිං, චම්ලිකා සහ ඒ එස් කාන්ග් මොවුන් අතර සිටි අතර මොවුනගෙන් සමහරෙක් අදටත් ක්ෂේත්‍රයේ රැඳී සිටිති
බංග්‍රා 1980 දී

සික් වරුන්ගේ සංක්‍රමණයත් සමඟම එක්සත් රාජධානිය පුරාවටම බංග්‍රා සංගීතිය ව්‍යාප්ත වීමට ආරම්භ විය
මෙම බංග්‍රා කණ්ඩායම් හේතුවෙන් විවිධ ජාතීන් හා භාෂාවන්, සංස්කෘතීන් එක්වීමේ ප්‍රවණතාවයක් ඇති විය
මුල් කාලයේ දී බංග්‍රා නැටුම් හා සංගීතය පුරුෂයන්ට පමණක් සීමා වූ අතර ඒවා ඉතා ශක්තිමත් හා දැඩි චලනයන්ගෙන් යුක්ත වූ නිසා කාන්තාවන් බංග්‍රා පිළිබඳ රුචිකත්වයක් නොදැක්වීය
1980 දී බංග්‍රා ශිල්පීන් සතියකට කැසට් පට 30,000කට වඩා ප්‍රමාණයක් විකිණීමට සමත් වුවද කිසිදු බංග්‍රා ගීතයක් එරට ඉහලම ගීත 40 අතරට එක් නොවීය
පසුගිය දශකය තුළ දී බංග්‍රා ශිල්පීන් අතරින් ප්‍රමුඛතාවය ලැබුණේ, “පංජාබයේ ස්වර්ණමය හඬ” යන විරුදාවලිය ලත් මල්කිත් සිංග් සහ ඔහුගේ කණ්ඩායම වන ගෝල්ඩන් ස්ටාර් කණ්ඩායමයි
1963, පංජාබයේ හුස්සේන්පූර්හි උපත ලැබූ මල්කිත්, 1980 වසරේදී කළා අංශයෙන් වැඩිදුර අධ්‍යාපනය සදහා ප්ලන්ඩර්හි පිහිටි චාල්සා විදුහලට සම්න්ධ විය
මොහුගේ පංජාබ් ජන ගායනා හා බංග්‍රා නැටුම් උපදේශකයා ලෙස කටයුතු කළේ මහාචාර්ය ඉන්ද්‍රජිත් සිංග් නැමැත්තෙකි
සිංග්ගේ ගුරුහරුකම් යටතේ මල්කත් බොහෝ ගායනා තරඟවලින් ජය ගත් අතර 1983 දී ගුරු නානාක් විශ්ව විද්‍යාලයේ දී පැවැත්වුණු තරඟයේ දී “ගුරු නාලෝ ඉෂ්ක් මිතා” යන ගීතය සදහා රන් පදක්කම දිනා ගත්තේය
මෙම ගීතය ඔහුගේ ප්‍රථම ගීත ඇල්බමය වන “Nach Gidhe Wich” හි  පල විය
මෙම ගිත ඇල්බමය මුළු ආසියාව පුරාම ව්‍යාප්ත වූ අතර ඉන්පසු ඔවුහු එක්සත් රාජධානියට සංක්‍රමණය වූහ
මේ වන විට මල්කිත් හා ඔහුගේ කණ්ඩායම ගීත ඇල්බම් 16ක් පමණ පිට කර ඇති අතර රටවල් 27ක පමණ සංචාරයෙහි යෙදී ඇත
මල්කිත්හට එංගලන්තයේ මහ රැජින විසින් “MBE” කීර්ති නාමය ඔහුගේ උත්සාහය හා කැපවීම වෙනුවෙන් පිරිනමා ඇත
ගර්ඩාස් නම් වූ සික් ගායකයෙකු බංග්‍රා සංගීතය සඳහා විශේෂ ලැදි කමක් දැක්වීය
1980 දී ‍චරන්ජිත් අහුජාගේ සංගීත අධ්‍යක්ෂණයෙන් යුක්ත වූ “දිල් දා මාම්ලා” (Dil Da Mamla) නම් වූ පළමු ඇල්බමයෙන් තම ගමන ආරම්භ කළ මොහු, නව නිර්මාණ තුළින් ඉදිරියටම ගියේය
එල්ලා නැමැති අති විශිෂ්ට නිර්මාණය ඇතුළත් වූ “ලෝන්ග් දා ලිෂ්කාරා” නම් වු චිත්‍රපටයෙන් මොහු තවත් ප්‍රසිද්ධියට පත් විය
1982 වසරේ සිට ගර්ඩාස් මාන් බොහෝ ප්‍රසිද්ධ වූ ගීත ඇල්බම් කීපයක්ම පළ කර ඇති අතර ඒවා අතර “අප්නා පංජාබ්” නම් වූ ඉතා ප්‍රචලිත වූ නිර්මාණයන් ද ඇතුළත් වේ
චන්නි සිංග්ගේ ප්‍රමුඛත්වයෙන් ආලාප් කණ්ඩායම විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද “තේරී චුන්නි දෙ සිතාරේ” ඇල්බමය එක්සත් ‍රාජධානියේ දී ප්‍රසිද්ධියට පත් වූයේ බංග්‍රාහි ප්‍රාථමික යුගයේ දීය
මෙම ඇල්බමය බ්‍රිතාන්‍යයේ වෙසෙන ආසියානු විශ්ව විද්‍යාල සිසුන් අතර බංග්‍රා ප්‍රචලිත කිරීමෙහි ලා ප්‍රධාන විය
ආලාප් කණ්ඩායම ප්‍රාසාංගික වේදිකාවේ සජීවී ප්‍රසංග පැවැත්වීමේ ලා උරුමය හිමිකර ගන්නා අතර මෙම කණ්ඩායම සඳහා සංගීත අධ්‍යක්ෂණය කරනුයේ දීපක් Khazanchi (කසන්චි) විසිනි
1980 දශකයේ දී ඉතා ප්‍රචලිත වූ තවත් කණ්ඩායමක් ලෙස කුමාර් සහ දමී ප්‍රමුඛ භුවින්දර් බින්දි විසින් ආරම්භ කළ හීරා කණ්ඩායම නම් කළ හැක
කුල්ජිත් භම්රා විසින් නිෂ්පාදිත “ජග් වාලා මේලා” සහ දීපක් කසන්චි විසින් නිෂ්පාදිත “ඩයමන්ඩ්ස්” ඇල්බම් 2හි බටහිර සංගීතය හා සාම්ප්‍රදායික පංජාබ් සංගීතයේ සම්මිශ්‍රණය මේවායේ සාර්ථකත්වයට ප්‍රධානම හේතුව විය
ආලාෂ් හා හීරා කණ්ඩායම විසින් ඩිස්කෝ රිද්මය බංග්‍රා සංගීතය සමඟ මිශ්‍ර කිරීමෙන් ආසියානු තාරුණ්‍යයට නව පණක් ලැබිණි
සමහරක් ජනතාවයේ මතය නම්, ඉන්දියානු සංස්කෘතිය හා තවත් සංස්කෘතීන් මිශ්‍ර වී නව සංස්කෘතියක් බිහිවන බවයි. මෙසේ නිවහනින් දුරස් වූ ද නව නිවහනක් හා අලුත් ප්‍රජාවක් ප්‍රතිස්ථාපනය විය
සාතීස්, භූජුන්ගි කණ්ඩායම, අසාද් සහ අප්නා සංගීත යන කණ්ඩායම් ද මේ සමකාලීනයෝ වූහ
අප්නා සංගීත් කණ්ඩායම ‍“මේරා යාර් වජවෙයි ඩෝල්” යන ගීතයට පසුව ඉතා ප්‍රසිද්ධියට පත් වූ අතර ඔවුන් තවමත් සජීවී වේදිකාවේ ප්‍රමුඛයෝ අතර සිටී.
බංග්‍රා සංගීතය හා ගද්‍ය, ආසියානු බ්‍රිතාන්‍ය කළාකරුවන් විසින් නවීකරණයට භාජනය කර ඇත
බැලී සාගෝ, මැල්වින් සිංග්, බද්මාප්, බ්ලැක් ස්ටාර් ලයිනර් සහ ස්ටේට් ඔෆ් බැංගෝල් යන ආසියානු කළාකරුවන් ඔවුන්ගේම බ්‍රිතාන්‍ය හිප්පොප් නිර්මාණකරණයෙහි ලා යෙදේ
තවද කෝනර් ෂොප්, ෆන්-ඩ-මෙන්ටල් සහ ඒෂියන් ඩබ් ෆවුන්ඩේෂන් යන කණ්ඩායම් නවතම වූත් ඔවුන්ටම ආවේනික වූත් සංගීත පට නිර්මාණය කරනුයේ මෙතෙක් කිසිම කළාකරුවෙකු නොකළ ආකාරයටය
බංග්‍රා සංගීතය, හිප්පොප් සහ ආර් ඇන්ඩ් බී සංගීතය සමඟ මුසු කිරීමෙන් ආසියානුවන් ආසියානු සංස්කාතිය රැකගනිමින්, වෙනස් වන ලෝකය සමඟ පොරබදිමින් ඉදිරියට ඇදේ
බංග්‍රා 1990 වන විට
බංග්‍රා 1990 වන විට බංග්‍රාහි ව්‍යාප්තිය තරුණයන් අතර ප්‍රශංසනීය ලෙස වර්ධනය විය
මුල් කාලයේදී කලාකරුවන් නැවතත් ජන සංගීතය ප්‍රථම බංග්‍රා රිද්මය හා මුසු කරන්නට තැත් දැරීය
මෙම වකවානුවේදී ජනප්‍රිය වූ කණ්ඩායමක් ලෙස “Sahotas” කණ්ඩායම නම් කළ හැක
එක්සත් රාජධානියේ, වොල්වර් හැම්ප්ටන් හි වෙසෙන පංච සහෝදරයින්ගෙන් මෙම කණ්ඩායම සමන්විත වේ
ඔවුන්ගේම අනන්‍යතාවයකින් යුත් රැගේ, රොක් හා වේග රිද්ම සංගීතයන් ඔවුන්හට වීය
මෙම නව රැල්ලේ සංගීතයට  අතරින් ජැසී(z) බේන්ස් විසින් නිර්මාණිත “කැනේඩියන් ෆෝක්ස්ටර්” ඉතා ප්‍රචලිත විය
පංජාබයේදී ජැසී(z) බී නමින් ප්‍රචලිතව සිටි මොහු, 1992 දී ඔහුගේ ප්‍රථම දර්ශනයට පසුව බංග්‍රා කලාකරුවන් අතර ප්‍රකට හා විශිෂ්ටයෙකු වීය
මොහුගේ දෙවන ඇල්බමය වන “ෆෝක් ඇන්ඩ් ෆන්කි” හි පිටපත් 55,000 ක් විකිණීමෙන් පසු, වැඩිම ජනප්‍රියත්වයක් උසුලන බංග්‍රා ශිල්පියා බවට පක් විය
ජැසී(z)ගේ කටහඬ කුල්දිප් මානක්ගේ හඬට සමාන විය
ඔහුගේ සංගීතය තරමක් සාම්ප්‍රධායික වුවද, හිප් හොප් රිද්මයට හා සමාන ගීත රිද්මවලට මොහු ප්‍රචලිත වී සිටියේය
ජැසී(z) බේන්ස් තමාගේ ප්‍රසිද්ධිය උදෙසා නවීන හිප් හොප් ප්‍රතිරූපයක් මවාගත් බවට ද සැලවේ
තවත් ප්‍රචලිත වී සිටි තරුණ ශිල්පියෙකු ලෙස භීන්දා ජාත්, ජත් සිත් හැඳින්විය හැකිය
මොවුන් ප්‍රචලිත වී සිටියේ “ද ෆෝක් වොරියර් ඔෆ් කැලිෆෝනියා” ලෙසය
මොහුගේ ශෛලියට සමාන වූ අතර, ඔහුගේ සහෝදරයාවන කේසර් නම් වූ ඩෝල් වාදකයා සමග තම ගමනාරම්භ පටන් ගත්තේය
හස්ට්ලර්ස් එච්.සී නම් වූ කණ්ඩායම ගිටාර් නාදය හා හිප් හොප් රිද්මය මුසු කරමින් බංග්‍රා සංගීතය භාවිතා කරයි
මෙම කණ්ඩායම දේශපාලනය, ජාතික ගැටළු, ආසියානු සංස්කෘතිය හා බ්‍රිතාන්‍යයේ දේශපාලන ස්ථාවරත්වය පිලිබිඹු කරන රැප් ගීත ඉදිරිපත් කරයි
ඔවුන්ගේ සෑම ගීතයකම ආසියාවේ කිනම් හෝ ගැටළුවක් පිළිබඳ  සඳහන් වේ
“බිග් ට්‍රබල් ඉන් ලිට්ල් ඒෂියා” යන ගීතය ඉතා ප්‍රසිද්ධියට පත්වූ අතර එයින් පිලිබිඹූවන්නේ  බ්‍රිතාන්‍යයේ වෙසෙන ආසියානුවන් ‍ගේ ජීවීකාව පිළිබඳවයි. තවද, ආසියානු සංස්කෘතියේ පරිපූර්ණ භාවය පිළිබඳව ද  ආසියානු සමාජයේ ඇති විෂමතා පිළිබඳව ද ඔවුන්ගේ නර්තනවල ඇතුළත් වේ
තවත් මෙවන් බංග්‍රා ශිල්පියෙකු ලෙස පංජාබ් එම්.සී හඳුන්වා දිය හැක
සංජය ශර්මාගේ මතයට අනුව අවශ්‍යතාවය සහ අවස්ධාව අනුව මෙම බංග්‍රා සංගීතය පදනම් වේ
මෙම බංග්‍රා සංගීතය අතීතයෙන් මිදී හිප් හොප්, එක්සත් රාජධානිය හා බංග්‍රා යන සංස්කෘතීන් ත්‍රිත්වයෙහිම මුසුවීමක් වේ
ඉතා සරල වූ හා සංකීර්ණ වූ නාද රටාවන් මුසු වූ මෙම බංග්‍රා සංගීතය, කලාකරුවන් තමාට උචිත ආකාරයට ස්වර රටාවන් නිර්මාණය කර ගනී
“බංග්‍රාස් ඇම්බැ(ස්)සඩර්, කීපින්ග් ද පාටි ස්පීනින්ග්” ලෙස නිව්යෝර්ක් ටයිම්ස් හි පලවූ ලිපියේ DJ රේඛා නම් වූ ශිල්පිනිය, තමාගේ සංගීතය, සංස්කෘතිය  විනාශ නොකරන බවත්, ඇයට තම සංස්කෘතික රාමු තුළ සිට නව රැල්ලේ සංගීතය නිර්මාණයන් තුළින් මනා උපදේශයන් ලබා දිය හැකි බවත් පවසා සිටියි
අනෙකුත් බංග්‍රා ශිල්පීන් ලෙස සුරින්දර් ශින්දා, හර්බජාන් මාන්, මන්මෝහන් ටාරිස්, මෙෂී එෂ්රා හා සර්බ්ජිත් චීමා නම්කළ හැක
තවද, හන්ස් රාජ් හන්ස්, සර්දුල් සිකන්දර්, සහෝතාස්, ගීත් ද මෙගා බෑන්ඩ්, අනාකි, සැට් රැංග්, එක්ස්.එල්.එන්.ඩී, බී. ටq වෙන්ටි වන් (B21), ශක්ති, ඉන්ටර් මික්ස්, සහරා, පාරාස්, පී ඩී එම් (PDM) , අමර් ගෲප්, සංගීත් ගෲප් සහ බොම්බේ ටෝකි යන අයද බංග්‍රා ශිල්පීන් ලෙස ප්‍රචලිත වී සිටී.
බංග්‍රාහි භාවිතාවන සාම්ප්‍රදායික ඉන්දියානු වාද්‍ය භාණ්ඩ හේතුවෙන් බ්‍රිතාන්‍යයේ වෙසෙන ඉන්දියානුවන්ටද තම සංස්කෘතිය වැළඳ ගැනීමේ අවස්ථාවක් එළඹේ
ටුම්බි, සාරංගි, සපෙරා, සප්, සහ චිම්ටා යන තත් භාණ්ඩ ද ධද්, ඩැෆ්ලි, ඩෝල්කි සහ දම්රු යන ‍බෙරද මෙම වාද්‍ය භාණ්ඩ අතරට එක්වේ
බංග්‍රා සංගීතය අනුගාමිකයන් සිතන ආකාරයට ඔවුන්ගේ අනන්‍යතාවය විදහා පෑමට ඔවුන්ට මෙම සංගීතය කදිම අවස්ථාවකි
නවීන ලෝකයේ හිප් පොප්, රැගේ, ආර් ඇන්ඩ් බී යන සංගීතයන්ට පමණක් නොව ආසියාතික සංගීතයන්ට ද අවස්ථාවක් ලැබෙන බවට බංග්‍රා කදිම නිදසුනකි
පංජාබ් ප්‍රාන්තයේ පවතින බංග්‍රා නැටුම්

බංග්‍රා නැටුම්

පංජාබ් ප්‍රාන්තයේ පවතින විවිධ නර්තන ශෛලීන්ගේ සංකලනයක් ලෙස බංග්‍රා නැටුම් හැඳින් වේ
බංග්‍රා නැටුමේ ‘බංග්‍රා’ යන පදය ජුමර්, ලුඩ්ඩි, ගිඩ්ඩා,ජුල්ලි, දාන්කර, දමල් , සාමි,කික්ලි හා ගක්ත යන කලා ශිල්ප හැඳින්වීමට යොදයි
සංදල්බර් ප්‍රදේශයේ මූලාරම්භය වූ ජුමර් නැටුම ඈත අතීතයේ සිටම පංඡාබ්හි වැදගත් තැනක් හිමි කර ගනී
ජුමර් රිද්මයට අනුව රඟදෙන මෙම නැටුම්, ඉතා විචිත්‍රවත් ලෙස බෙරව‍ාදකයා මැදි කොට ගනිමින් හා ගායනා කරමින් වෘත්තාකාර හැඩයට රංග ගත වේ
ලුඩ්ඩි නර්තන ශිල්පීන් එක් අතක් තම හිස පිටුපසද අනෙක තම මුහුණ ඉදිරියෙන්ද තබා ගෙන, හිස හා බාහු වනමින්, නයෙකු ලෙස ඇදෙමින් රංගනයෙහි යෙදේ
චාම් වූත් දිගින් යුත් ලිහිල් කමීසයක් රංග වස්ත්‍රාභරණ ලෙස භාවිතා කරයි
ජුමර් කලාවෙහි මෙන්ම මෙහිදීද ඩෝලා වාදකයා මැදිකොට ගනිමින් රංගනයෙහි යෙදෙති
ගිඩ්ඩා නර්තන සම්ප්‍රධාය කාන්තාවන්ට විශේෂ වූ ශෛලියකි
මෙහිදී සියළුම නැටුම් ශිල්පීන් තම පවුල්වල නෑනාවරුන්ගේ සිට දේශපාලනඥයන් දක්වාම ඇතිවන විවාදයන් නිරූපණය කරයි
මෙහි රිද්මය බෙර නාදය මෙන්ම නැ‍ට්ටුවන්ගේ අත්පොලසන් නාදය මත රඳා පවතී‍
ජුල්ලි නැටුම් ශුද්ධත්වයට පාත්‍ර වූ මුස්ලිම්වරුන් ඔවුන්ගේ ආරාම / වාසස්ථානවල ඉදිරිපත්කරන නැටුමකි
කාල වර්ණ දිගු ලෝගුවලින් සැරසී සිටින මොවුහු වාඩි වී සිට මෙම රංගනයන් දක්වති
තවද, ස්ව කැමැත්තට අනුව මෙම නැටුම් ඒක පුද්ගල ප්‍රසංග ලෙසද රඟ දක්වති
දාන්තර් යනු විවාහ ප්‍රීති උත්සවවලදී යෙදෙන නැටුමකි
පුරුෂයන් දෙදෙනෙකු විචිත්‍ර වූ ලී පතුරු අතින්ගෙන එකිනෙකා වටේ යමින් නර්තනයෙහි යෙදේ
වෘත්තාකාර ලෙස වටේ යමින් නැටුමෙහි යෙදෙන මොවුහු , අත් ඔසවා දෙවුර සහ හිස සොලවමින් උස්හඬින් ඝෝෂා කරති
පංජාබයේ හදවත ලෙස දමල් නැටුම් හැඳින්විය හැක
මෙය අව්‍යාජ වූ පංජාබ් ජන නැටුම් ගණයට අයත් වේ
සංදල්බාර්හි කාන්තාවෝ පාරම්පරික සාමි නර්තන ශිල්පීන් වන අතර වර්ණවත් කුර්තා සහ ලිහිල් වී විහිදෙන “ ලෙහෙන්ගා” නම් වූ සායකින් සැරසී සිටී.

කිත්ලි නැටුම්හි, කාන්තාවන් දෙදෙනෙකු දෙඅත් මාරු කොට එකිනෙකාගේ අත් අල්ලාගනිමින් හා කරකැවෙමින්ද, ජන ගී ගායනා කරමින්ද රංගනයෙහි යෙදේ
විශේෂ අවස්ථාවලදී කාන්තාවන් හතර දෙනෙකු පවා සහභාගී වේ
සීක්වරුන්ගේ සටන් කලාවක් නිරූපණය කරමින් කඩු, ලී කෝටු හා කිණිසි භාවිතා කරමින් ඉදිරිපත් කරන නැටුමක් ලෙස ගක්ත නැටුම් කලාව හැඳින්විය හැකිය
ඉතිහාසඥයන්ගේ මතයට අනුව, පස්වන ගුරු “ගුරු අර්ජන් දේව්” ගේ අභාවයට පසු හයවන සීක්ගුරු මෙම නැටුම් කලාව ආරම්භ කරන ලදී
පංජාබ්වරුන්ගේ නිවාඩු දිනයන්හිදී මෙම නැටුම් ඉදිරිපත් කරන අතර බොහෝ පිරිස් රැස්වන ස්ථානවලදී මෙම නැටුම් ශිල්පීන් දැක ගත හැකිය
මීට අමතරව බංග්‍රා නැටුම් තවත් බොහෝ සංකීර්ණ අංගවලින් යුක්ත වේ
ඒවා අතරින් “මෝර” (මොණරා) නැටුම් ඉතා ප්‍රසිද්ධියක් උසුලයි
එක් ශිල්පියෙකු තව ශිල්පියෙකුගේ උරහිස මත හිඳ ගනිමින්ද, තවත් ශිල්පියෙකු පාදයන්ගෙන් මුල් ශිල්පියාගේ බ‍ඳෙහිද එල්ලී සිටී. ශිල්පීන් දෙදෙනෙකු ඉදිරිපත් කරන පිරමීඩ, කුළුණු ආදී වස්තු නිරූපණය ද බෙහෙවින් නිරූපණය වී ඇත
පද රචනය

බංග්‍රා පද්‍ය සෑම එකක්ම ගැයෙනුයේ පංජාබ් විසිනි
සාමාන්‍යයෙන් ප්‍රේමය, සබඳතා, නර්තනය සහ විවාහය යන සමාජීය පසුතලයන් පදනම් කොට මෙම පද්‍ය රචනා වී ඇත
මීට අමතරව පංජාබ් අභිමානය හ‍ා පංජාබ් වීරයන් වෙනුවෙන් කැපවූ බොහෝ බංග්‍රා ගීත වේ
තවද මෙම ගීත රචනා පංජාබ් සංස්කෘතියට අනුව සැකසී ඇත
තවද බොහෝ බංග්‍රා ගීත උධම් සිංග් හා භගත් සිංග් ආශ්‍රයෙන් ලියවී ඇත
මීට අමතරව දුපට්ටා පැලඳි සුරූපී කාන්තාවන්ගේ රැඟුම් පිළිබඳවද බංග්‍රා ගීතච රචනා වී ඇත
බංග්‍රා ගායකයන් දකුණු ආසියාතික ගායකයන්ගේ පිලිවෙලින් ඔබ්බට ගොස් ඔවුන්ටම ආවේනික වූ ගැඹුරු කටහඬකින් මෙම ගී ගායනා කරයි
කිසිඳු තැතිගැන්මකින් තොරව අභිමානයෙන් යුතුව ඔවුන් මෙම ගීත ගයති
තවද ඔවුහු ශබ්ද ඝෝෂා නගමින් හා රඟදෙමින්ද, “හෙයි හෙයි හෙයි” “බල්ලේ ,බල්ලේ”, හෝ “ච්,ච්” ලෙසද ශබ්ද පිටකරමින් මෙම බංග්‍රා ගී ගයති
ආශ්‍රිත 

 බංග්‍රා නැටුම්

පන්ජාබ් ස්ංස්කෘතිය
බොහෝ දකුනු ඉන්දීය ඞී ජේ ශිල්පීන්, විශේෂයෙන් ම අමෙරිකාවේ වාසය කරන්නන් බංග්රා සංගීතය හවුස් රෙගේ සහ හිප් සමග මිශ‍්‍ර කර බංග්රා වලට නවතාවයක් ලබා දුනි
අනූව දශකය අග භාගයේදී මෙම රී මික්ස් ගීත ජනප‍්‍රිය වීම ඇරඹුණි
මෙම රී මික්ස් ශිල්පීන් අතර විශේෂ තැනක් බලි සාගෝ ට හිමිවේ
පන්ජාබ් සික් ඇංග්ලෝ ඉන්දියානුවෙක් වන ඔහු හැදී වැඩුනේ එංගලන්තයේ බර්මිංහැම් වල ය
බලී සාගෝ 1997 දී ටයිම් සඟරාවට සිය සංගීතය විස්තර කළේ "තබ්ලාවෙන් පොඞ්ඩක් ඉන්දියානු නාද පොඞ්ඩක් දාන්න ඒත් බේස් නාද  ගේන්න ෆන්කි ඩ‍්‍රම් නාද  ගේන්න ජේම්ස් බ‍්‍රව්න් ගේ කොටස් ගේන්න"  ලෙසිනි
ඔහු මෑතකදී සෝනි සමාගම සමග ධජයධාරී කලාකරුවෙකු ලෙස ගිවිසුම් තැබීය මොවුන් අතරින් වඩාත් ම ජනප‍්‍රිය ඉන්දියානු පන්ජාබ ගායකයෙකු වන්නේ ඩිලර් මෙහ්න්ඩි ය
ඔහුගේ සංගීතය බංග්රා පොප් ලෙස හඳුන්වනු ලැබේ
මෙහ්න්දි  සිය "බොලො තරා රා රා" හා "හෝ ජායේංගි බල්ලේ බල්ලේ" වැනි ගීත හරහා පංජාබයේ පමණක් නොව මුළු ඉන්දියාවම පුරා ජනප‍්‍රිය ගායකයෙක් බවට පත් විය
පන්ජාබ් නොවන ඉන්දියානුවන් අතර බංග්රා පොප් උමතුවක් ඇතිකළ ඔහුගේ ඇල්බම මිලියන ගනනින් අලෙවි විය
ඇතැම් විට මෙහි වඩාත් ම වැදගත් සන්ධිස්ථානය ලෙස පංජාබ භාෂාව කතා නොකරන කේරළ ප‍්‍රාන්තයේ ඇල්බම 250 000 අලෙවි වීම සැළකිය හැක
දශකයේ අවසාන භාගය වන විට බලි සාගෝ සහ අපාචි ඉන්දියන්, සෝනි සහ අයිලන්ඞ් වැනි ජාත්‍යන්තර සංගීත සමාගම් සමග ගිවිසුම් ගත වීමත් සමග බංග්රා ප‍්‍රධාන ධාරාවට ඇතුලූවීම තව දුරටත් සිදු විය
මීට අමතරව අසූව සහ අනූව දශක වල බි‍්‍රතාන්‍යයේ බංග්රා සංගීතය හා සම්බන්ධ වූ ප‍්‍රධාන සංගීත සමාගමක් වන මල්ටිටෝන් සමාගම බී එම් ජී විසින් මිලයට ගැණුනි
ආසන්නතම සිදුවීම ලෙස මෑතකදී සිදුකෙරුනු පෙප්සි දැන්වීමක් දකුනු ඉන්දීය නිලියක් සහ බංග්රා සංගීතය යොදා සිදුකෙරුණි
මෙය අන් කිසිවකටත් වඩා ජනප‍්‍රිය සංස්කෘතියේ බංග්රා නැගී සිටීම පිළිබඳ පැහැදිලි සළකුනකි
මෙම පශ්චාත් බංග්රා සංගීතය එක්සත් රාජධානියේ සහ අමෙරිකා එක්සත් ජනපදයේ දිගින් දිගටම ජනප‍්‍රියත්වයට පත් විය
බලි සාගෝ වැනි සංගීතඥයෝ "බොලිවුඞ් රී මික්ස්" නම් වූ සංගීතයක් ලබා දුනි
මෙය සාම්ප‍්‍රදායික බංග්රා නාද දකුනු ආසියානු භාණ්ඩ හා වෙනත් කාලීන සංගීත ක‍්‍රම සමග මිශ‍්‍රණයේ එක් ප‍්‍රථිපලයක් පමණි
එතරම් ජනප‍්‍රිය නොවුනු වෙනත් සංගීත රටා අතර "බන්ග්රාමෆින්" සහ "ඇසිඞ් බංග්රා" ආදිය විය
බංග්රාමෆින් සාම්ප‍්‍රදායික බංග්රා පසුතල රෙගේ සමග මිශ‍්‍ර කරයි
මෙම සංගීත ක‍්‍රමයේ එක් ජනප‍්‍රිය සංගීත කණ්ඩායමක් වන්නේ අපාචි ඉන්ඩියන් ය
ඇසිඞ් බංග්රා හි නාමයෙන් පැවසෙන පරිදි ම ඇසිඞ් බංග්රා යනු ඇසිඞ් සංගීතය බංග්රා සංගීතය සමග මිශ‍්‍ර කිරීමෙන් සෑදුනකි
මෙහි ජනප‍්‍රියත්වයේ සිත්ගන්නා ප‍්‍රතිඵලයක් වූයේ මෙම පශ්චාත් බංග්රා සංගීතය සමාජ ශාලා වලට නව රැල්ලක් එක් කිරීමය
මෙහි ජනප‍්‍රියත්වය දකුණු ඉන්දීය දායකත්වය කේන්ද්‍රකරගත්තක් වූව ද පශ්චාත් බංග්රා යනු ඍජු සංගීත හා නර්තන එකතුවකින් ඔබ්බට පැතිරුණු සංගීතමය සංස්කෘතිකමය සමායෝජනයක් ලෙස අරුත් ගන්වා ඇත
org/wiki/Bhangra#Remixes
ඉන්දියාව අපට ශරාn  ස්තරීa  ය ඉන්දීය නර්තන කරයි ම කිහිපයක් ම ලබා දෙයි
ඒ එක එකක ආරම්භ ඉන්දියාවේ විවිධ පරාe  න්ත කරා දිවෙයි
සෑම නර්තන කර්ත මයක් ම කිසියම් සුවිශේෂී පරන් දේශයක් හෝ සංස්කෘතියක් හෝ ඉන්දීය ජජන කොට්ඨාසයක් නියෝජනය කරයි
මින් පර0ෙ ධානතම කරදී ම අට නම් භරතනාට්ය ම් , කතක් , ඔඩිස්න සි කුචිපූඩි , මෝහිනීඅත්තම් , මනිපූරි , සාතිර්ය හා කතකලි වේ
මීට අමතරව බංග්රා වැනි මෙහි පරpe ධාන රංග නැටුම් වර්ග ගණනාවක් ද පරාත  දේශීය උත්සව වලදී භාවිතා වන විශේෂ නර්තන විධි ගණනාවක් ද වේ
බොහෝ ඉන්දියානු නර්තනාංග රංගනය පදනම් කරගෙන ලියැවුණු භරතමුණි ගේ නාට්යතශාස්තරීවේ කෘතිය පදනම් කරගෙන බිහිවී ඇත
නාට්යර යන්න නර්තනය හා රඟපෑම යන දෙකම ඇතුලත් පෘථුල සංකල්පය කි
භරත නාට්යයම්
ඉන්දියානු ශාස්තරී/  ය නර්තනය යන්න ඇත්ත වශයෙන් ම ව්යේවහාර වනුයේ පූජනීය හින්දු සංගීතමය නාට්යි කර්ද මවේද උදෙසාය
මෙහි සිද්ධාන්ත කරිත   පූ 400 භරත මුණි ගේ නාට්යු ශාස්තරය   කෘතිය දක්වා දිවෙයි
සංගීත් නාටක් ඇකඩමිය වර්තමානයේ නර්තන කරගන ම අටක් හඳුන්වා දෙයි

http
org/wiki/Dance_in_India#Classical_Indian_dance
ඉන්දියාව
ඇඳීම වූ කලි ද්‍රෘෂ්‍යමය ප‍්‍රකාශන ආකාරයක් වන අතර එය ද්‍රෘෂ්‍ය කලාවන් තුල එක් ප‍්‍රධාන ප‍්‍රවර්ගයකි
ඇඳීම තුල උප වර්ගීකරණයන් රැසක් පවතී
කාටූන් ඇඳීමද ඉන් එකකි
‘කුරුටුගෑම’ සහ අනෙකුත් අවිධිමත් ඇඳීම් ක‍්‍රම වන නානකාමර කන්ණාඩියේ බැඳී ඇති ජල වාෂ්පවල ඇඳීම හෝ ‘අන්තෝනෛති‍්‍රක ලේඛනෝන්මාදය’ වැනි අධිතාත්විකවාදී ක‍්‍රමවේදයන් ‘ඇඳීමේ’‘ලලිත කලාවේ’ අංගයක් ලෙස සලකනු නොලැබිය හැක
නානකාමර කන්ණාඩියක බැඳි ඇති ජල වාෂ්පවල ඇඳීම

ඇඳීම යන වචනය නාමපදයක් ලෙස මෙන්ම කි‍්‍රයාපදයක් ලෙසින්ද යොදාගනු ලබයි
ඇඳීම (කි‍්‍රයාව) යනු කිසියම් අනුරූපයක් හැඩයක් හෝ හැඩතලයක් නිර්මාණය වන සේ යම් මතුපිටක් තුල සලකුණු තැබීමේ කි‍්‍රයාවයි.
නිර්මාණය කරන ලද රූපය ඇඳීම (නාම පදය) ලෙසින් හඳුන්වනු ලබයි
ක්‍ෂණික සම්පූර්ණ නොකරන ලද ඇඳීම කටුසටහන ලෙසින් හඳුන්වනු ලැබිය හැක
අතිසරළ ආකාරයෙන් දැක්වුවොත් ඇඳීම සිතුවම් කිරීමෙන් වෙනස්වූවකි
බටහිර දෘෂ්ඨියෙන් මෙය වඩාත් නිවැරදි වෙයි