Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
= Sylvia Hitchcock
 1997
= Brook Lee 
 2001
= Denise Quiones
 2012
= Olivia Culpo

විදේශ රටකදී කිරුළ හිමිකරගත්
විදේශ රටකදී වැඩිම වාරයක් කිරුළ හිමිකරගෙන තිබෙන්නේ වෙනිසියුලාවයි. (7 වතාවක්)

 1979
Maritza Sayalero, ඕස්ට්‍රේලියාව තුලදී
Irene Sez, එක්සත් ජනපදය තුලදී
Brbara Palacios, පැනමාව තුලදී
Alicia Machado, එක්සත් ජනපදය තුලදී
Dayana Mendoza, වියට්නාමය තුලදී
Stefania Fernandez, බහමාස් තුලදී
Mara Gabriela Isler, රුසියාව තුලදී
Marisol Malaret, එක්සත් ජනපදය තුලදී
Deborah Carthy-Deu, එක්සත් ජනපදය තුලදී
Dayanara Torres, මෙක්සිකෝව තුලදී
Zuleyka Rivera, එක්සත් ජනපදය තුලදී
Hillevi Rombin, එක්සත් ජනපදය තුලදී
Margareta Arvidsson, එක්සත් ජනපදය තුලදී
Yvonne Ryding, එක්සත් ජනපදය තුලදී
ප්‍රේක්ෂක මනාපය
2011 වසරේ සිට ප්‍රේක්ෂකයින් හට, සිය ප්‍රියතම තරඟකාරිය වෙනුවෙන් මනාපය ඉදිරිපත් කිරීමේ අවස්ථාව හිමිවිය
= Laura Gonalves
(තරඟයේ අවසන් 10 දෙනා අතරට පැමිණියාය)
 2013
= Ariella Arida
(තරඟයේ සිව්වන ස්ථානය ලැබුවාය)

වයස
 වැඩිම වයස
1997 = Brook Lee
(වයස අවුරුදු 26 යි)
 ලාබාලම වයස
1952 = Armi Kuusela
(වයස අවුරුදු 17 යි)

උස
 උසම විශ්ව රූ රැජිණ
2003 = Amelia Vega
(උස 6'1"යි)
 මිටිම විශ්ව රූ රැජිණ
1958 = Luz Marina Zuluaga
(උස 5'4"යි) 
 1965 = Apasra Hongsakula
(උස 5'4"යි)

කාල පරතරය
 එකම රටක් විසින් කිරුළ හිමි කර ගත් විශාලම කාල පරතරය
1959 - Akiko Kojima ←  → 2007 - Riyo Mori
(වසර 47 යි, දවස් 308 යි
)
 එකම රටක් විසින් කිරුළ හිමි කර ගත් කෙටිම කාල පරතරය
2008 - Dayana Mendoza ←  → 2009 - Stefana Fernndez
(වසර 1 යි, දවස් 40 යි
)

කිරුළ හිමි කාලය
 දිගම කිරුළ හිමි කාලය
2011 = Leila Lopes -වසර 1යි, මාස 3 යි, දවස් 7 යි
කෙටිම කිරුළ හිමි කාලය
2006 = Zuleyka Rivera  -මාස 10යි, දවස් 5යි
තනතුරින් පහ කල අයෙකුගේ කෙටිම කිරුළ හිමි කාලය
2002 = Oxana Fedorova මාස 3 යි, දවස් 26 යි
දෙවන ස්ථානය ලබාගත් අයෙකුගේ කෙටිම කිරුළ හිමි කාලය
2002 = Justine Pasek මාස 8 යි, දවස් 10 යි
(2002 කිරුළ ධාරිනිය වූ Oxana Fedorova, තනතුරෙන් පහ කිරීම නිසා, දෙවන ස්ථානය ලත් Justine Pasek එම වසරේ විශ්ව රූ රැජිණ වූවාය
)
 තනතුරින් ඉල්ලා අස්වූ අයෙකුගේ කෙටිම කිරුළ හිමි කාලය
1974 = Amparo Muoz -මාස 6 යි
(Muoz ගේ තනතුර එවර තරඟයේ දෙවන ස්ථානය ලබාගත් වේල්සයේ Helen Morgan ට නොලැබුනේ, ඇය 1974 ලෝක රූ රැජිණ වීම නිසාය
)

සහභාගීත්වයන්
 අවම සහභාගීත්වය
1953 දී අවම සහභාගීත්වය වාර්ථා වූ අතර සහභාගී වූ සංඛ්‍යාව 26 කි
වැඩිම සහභාගීත්වය
2011 හා 2012 වර්ෂ වලදී වැඩිම සහභාගීත්වය වාර්ථා වූ අතර සහභාගී වූ සංඛ්‍යාව 89 කි
මේවාද බලන්න
 ලෝක රූ රැජිණ
 ලෝක රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
 මිහිකත රූ රැජිණ
 මිහිකත රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
 ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ
 ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
 විශ්ව රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
 ශ්‍රී ලංකා විශ්ව රූ රැජිණ

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැදි

 නිල වෙබ් අඩවිය

රූප සෞන්දර්යය හෝ කඩවසම් බව හෝ තේරීමේ ජාත්‍යන්තර තරඟ
පහතින් දැක්වෙන්නේ එක් එක් වර්ෂ වලදී විශ්ව රූ රැජිණ කිරුළ හිමිකරගත් ජයග්‍රාහිකාවන්ගේ විස්තරයයි
විශ්ව රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
 
Notes
 විශ්ව රූ රැජිණ වන විට වයස
 මිය ගිය
 තනතුරෙන් පහ කල
 වෙනුවට පත් කල

මේවාද බලන්න
 ලෝක රූ රැජිණ
 ලෝක රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
 මිහිකත රූ රැජිණ
 මිහිකත රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
 ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ
 ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
 විශ්ව රූ රැජිණ
 ශ්‍රී ලංකා විශ්ව රූ රැජිණ

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැදි

 Miss Universe official website

Miss Universe
17 වසර (XVII) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   සිකුරාදා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
එකල ,  එය හැඳින්වුනේ,  ෆ්ලැක්කුස්ගේ සහ  රූෆුස්ගේ රාජ්‍යතාන්ත්‍රික  ධූර වර්ෂය (හෝ, එතරම් ප්‍රචලිත නොවන අයුරින්,  අබ් ඌර්බෙ කෝන්ඩිටා 770 වසර  ) ලෙසිනි
මෙම වසර සඳහා 17 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
18 වසර (XVIII) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   සෙනසුරාදා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
එකල ,  එය හැඳින්වුනේ, ඕගස්ටස්ගේ සහ  සීසර්ගේ රාජ්‍යතාන්ත්‍රික  ධූර වර්ෂය (හෝ, එතරම් ප්‍රචලිත නොවන අයුරින්,  අබ් ඌර්බෙ කෝන්ඩිටා 771 වසර  ) ලෙසිනි
මෙම වසර සඳහා 18 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
ශ්‍රී ලංකාව සහ මාල දිවයින අතර දිගු කාලයක පටන් පවතින්නේ දැඩි මිතුදමකි
දෙරටම ඉන්දියන් සාගරයේ, දූපත් රාජ්‍යයන් වන අතර, 1985 දෙසැම්බර් ඇරඹි සාර්ක් සංවිධානයේ ආරම්භක සාමාජිකයෝ දෙදෙනෙකුද වෙයි
මාල දිවයින 1965 ජුලි මසදී නිල වශයෙන් ශ්‍රී ලංකාව සමග සබඳතා ඇරඹූ අතර වර්ථමානයේ ඔවුන්ගේ මහ කොමසාරිස් කාර්යාලයක් ශ්‍රී ලංකාවේ, කොළඹ නගරය තුල පිහිටුවා තිබෙයි
ශ්‍රී ලංකාවද සිය මහකොමසාරිස් කාර්යාලයක්, මාල දිවයිනේ මාලේ හී පිහිටුවා තිබෙයි
ඉතිහාසය

මාල දිවයිනට මුලින්ම සංක්‍රමණිකයන් පැමිණියේ දකුණු ඉන්දියාවේ සිට බව පැවසෙයි
ක්‍රිස්තු පූර්ව 4-5 සියවස් වලදී ශ්‍රී ලාංකික සංක්‍රමණිකයන්ද, ක්‍රිස්තු වර්ෂ 12 වන සියවස තුලදී නැගෙනහිර අප්‍රිකානුවන් සහ අරාබි ජාතිකයින්ද මෙම දිවයිනට පා තබන්නට ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ
මාලදිවයින් පුරාවෘත්තයකට අනූව, KoiMale නම් සිංහල කුමරෙකු, ඔහුගේ බිරිඳ සමග මාල දිවයින් කලපුවක අතරමං වී තිබෙන අතර, පසුව ඔවුහු දිවයිනෙහි නැවතී රට පාලනය කිරීමට පෙළඹුනු බව පැවසේ
මාල දිවයිනේ ව්‍යවහාර කරන දිවෙහි භාෂාව, ශ්‍රී ලංකාවේ සිංහල භාෂාවට බොහෝ සෙයින් සමාන වෙයි
19 වන ශත වර්ෂයේදී මාල දිවයින, බ්‍රිතාන්‍ය ආක්‍රමණිකයන්ගේ පාලනයට නතු වූ අතර, 1965 දී ඉන් නිදහස ලැබීය
නිදහස ලැබූ එම වසරේදීම මාල දිවයින, ශ්‍රී ලංකාව සමග රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික සම්බන්ධතා ගොඩ නගා ගන්නා ලදී
සංචාර
2007 පෙබරවාරියේදී, ශ්‍රී ලංකා ජනපති මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා මාල දිවයිනෙහි තෙදින නිල සංචාරයක නිරත වූ අතර, එහිදී දෙරට අතර සබඳතා වර්ධනය කර ගැනීම, වෙළඳාම, සංචාරක, අධ්‍යාපන සහ ධීවර කර්මාන්තය යන අංශ වල නව සම්බන්ධතා ගොඩනංවා ගැනීම පිළිබඳ අවධානය යොමු කරන ලදී
2009 ජුනි මසදී, එවක මාල දිවයිනේ ජනපතිවරයා වූ මොහොමඩ් නශීඩ් මහතා ශ්‍රී ලංකාවේ දෙදින නිල සංචාරයක් සිදු කරන ලදී
ශ්‍රී ලංකාවෙන් දෙමළ කොටි ත්‍රස්ථවාදය අතු ගා දැමීම පිළිබඳව නශීඩ් මහතා එහිදී ශ්‍රී ලංකා ජනපතිට සිය ප්‍රසාදය පල කරන ලදී
ආර්ථික සබඳතා

1970 දශකය වන විට, මාලදිවයිනේ ආනයන වලින් 65% ක්ම සිදු වූවේ ශ්‍රී ලංකාවෙනි
මාල දිවයිනේ ආර්ථිකය ප්‍රධාන වශයෙන් සංචාරක කර්මාන්තය සමග බැදී පවතින අතර, ශ්‍රී ලංකාවද දකුණු ආසියාවේ ප්‍රධාන සංචාරක මධ්‍යස්ථානයක් වේ
මේ නිසා දෙරට සංචාරක ක්ෂේත්‍රය තුලදී සමීප සහයෝගීතාවයක් පවත්වා ගෙන යයි
කොළඹ සහ මාලේ අග නුවරවල් යා කරමින් මුහුදු පත්ලේ ෆයිබර්-ඔප්ටික් රැහැන් එලීමේ, අමෙරිකා ඩොලර් මිලියන 20ක් වටිනා ඒකාබද්ධ ව්‍යාපෘතියක්, 2006 වර්ෂයේදී ශ්‍රී ලංකාවේ, ශ්‍රී ලංකා ටෙලිකොම් ආයතනය, මාල දිවයිනේ රාජ්‍ය දුරකථන සමාගම වූ Dhivehi Raajjeyge Gulhun ආයතනය සහ ජපානයේ NEC සංස්ථාවේ එකතුවීම සහිතව ක්‍රියාවට නංවන ලදී
ලෝක බැංකුවේ කොටසක් වූ ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය සහයෝගීතාවය, 2005 වර්ෂයේදී ශ්‍රී ලංකාවේ සහ මාල දිවයිනේ කුඩා සහ මධ්‍ය පරිමාණ ව්‍යපාර නගා සිටුවීම වෙනුවෙන්, අමෙරිකා ඩොලර් මිලියන 10 ආධාරයක් දෙරටට ලබා දෙන ලදී
පාරිසරික අභියෝග

2004 සුනාමි ව්‍යසනයට ශ්‍රී ලංකාව සහ මාල දිවයින, දරුණු ලෙස ගොදුරු වූ අතර, 2005 වසරේදී එක්සත් ජනපදයේ ආධාර යටතේ, දෙරටෙහි පූර්ව සුනාමි අනතුරු හැඟවීමේ පද්ධතියක් ස්ථාපනය කෙරිණි
වසර  600 (DC) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   සිකුරාදා දිනයකින් ඇරඹෙන අධික අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
මෙම වසර සඳහා 600 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
වසර  601 (DCI) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   ඉරිදා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
මෙම වසර සඳහා 601 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
වසර  602 (DCII) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   සඳුදා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
මෙම වසර සඳහා 602 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
වසර  603 (DCIII) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   අඟහරුවාදා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
මෙම වසර සඳහා 603 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
වසර  604 (DCIV) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   බදාදා දිනයකින් ඇරඹෙන අධික අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
මෙම වසර සඳහා 604 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
වසර  605 (DCV) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   සිකුරාදා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
මෙම වසර සඳහා 605 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
වසර  606 (DCVI) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   සෙනසුරාදා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
මෙම වසර සඳහා 606 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
වසර  607 (DCVII) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   ඉරිදා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
මෙම වසර සඳහා 607 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
වසර  608 (DCVIII) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   සඳුදා දිනයකින් ඇරඹෙන අධික අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
මෙම වසර සඳහා 608 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
වසර  609 (DCIX) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   බදාදා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
මෙම වසර සඳහා 609 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
වසර  610 (DCX) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   බ්‍රහස්පතින්දා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
මෙම වසර සඳහා 610 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
වසර 610 ෆිබොනොච්චි සංඛ්‍යාවකි
වසර  611 (DCXI) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   සිකුරාදා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
මෙම වසර සඳහා 611 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
වසර  612 (DCXII) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   සෙනසුරාදා දිනයකින් ඇරඹෙන අධික අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
මෙම වසර සඳහා 612 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
වසර  613 (DCXIII) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   සඳුදා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
මෙම වසර සඳහා 613 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
වසර  599 (DXCIX) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   බ්‍රහස්පතින්දා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
මෙම වසර සඳහා 599 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
වසර  598 (DXCVIII) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   බදාදා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
මෙම වසර සඳහා 598 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
ව. 572
ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ අවුරුදු
පැනමා නගරය () පැනමා ජනරජයේ අනනුවර හා විශාලතම නගරයයි
එහි ජනගහනය 880,691 ඇතුළුව මුළු පුරවැසියන් 1,272,672 සිටී. එය පැනමා පළාතෙහි, පැනමා ඇළෙහි පැසිෆික් ද්වාරයෙහි පිහිටා ඇත
මෙම නගරය රටෙහි දේශපාලන හා පරිපාලන ම්ධ්‍යස්ථානයයි
එසේම අන්තර්ජාතික බැංකුකරණ හා වාණිජ ම්ධ්‍යස්ථානයකි
මෙම නගරය නිවර්තන වැසි වනාන්තරයකින් වටවී ඇති අතර මෙහි ඉතා උස් වූ ගොඩනැගිලි තිබේ
පැනමාවේ ටොකුමෙන් ජ්‍යාත්‍යන්තර ගුවන්තොටුපළ මධ්‍යම ඇමරිකාවේ විශාලතම හා කාර්‍යබහුලම ගුවන් තොටුපළයි
පැනමාව 2003 වසරේ ඇමරිකානු සංස්කෘතික අගනුවර ලෙස තෝරාගන්නා ලදි
පැනමා නගරය 1519 අගෝස්තු 15 දින පෙඩ්‍රෝ අරිආස් ඩවිලා විසින් සොයාගන්නා ලදි
ස්පාඤ්ඤය මේ හරහා රන් හා රිදී ඇමරිකාවෙන් වැඩි වශයෙන් ගෙන ගොස් ඇත
මූලාශ්‍ර
<references>
රුබෙල්ලා 

      රුබෙල්ලා වෛරසය

 වෛරස් විශේෂ

 රුබෙල්ලා වෛරසය (RuV) යනු රුබෙල්ලා රෝගයේ ව්‍යාධිජනක කාරකය වන අතර එය මිනිසුන් අතර පමණක් ශ්වසන මාර්ගය හරහා සම්ප්‍රේෂණය වන අතර ගර්භනී සමයේ පළමු සතිවලදී ආසාදන ඇති වූ විට සංජානනීය රුබෙල්ලා සින්ඩ්‍රෝමය ඇතිවීමට ප්‍රධාන හේතුව එයයි
ඉක්මන් කරුණු
වෛරස් වර්ගීකරණය
රුබෙල්ලා වෛරසය රුබිවිරස් කුලයට අයත් සාමාජිකයෙක් වන අතර මැටොනාවිරිඩේගේ පවුලට අයත් වන අතර එහි සාමාජිකයින්ට පොදුවේ ධ්‍රැවීයතාවයේ තනි පටු ආර්එන්ඒ වල ප්‍රවේණික ධ්‍රැවීයතාවයක් ඇති අතර එය අයිසොසෙඩ්‍රල් කැප්සිඩ් මගින් වට කර ඇත
තවත් සාමාජිකයෙක් වන්නේ රුහුගු වෛරසය
1999 වන විට සංජානනීය රුබෙල්ලා සින්ඩ්‍රෝමය ඇතිවීමට අණුක පදනම තවමත් සම්පූර්ණයෙන් පැහැදිලි නැත, නමුත් සෛල රේඛා සමඟ කරන ලද අධ්‍යයනයන්ගෙන් හෙළි වූයේ රුබෙල්ලා වෛරසය ඇතැම් සෛල වර්ග කෙරෙහි ඇපොප්ටෝටික් බලපෑමක් ඇති බවයි.  P53 මත යැපෙන යාන්ත්‍රණයක් සඳහා සාක්ෂි තිබේ
වර්ගීකරණය

 කණ්ඩායම
ssRNA (+)

 ඇණවුම
හෙපලිවිරෙල්ස් පවුල
මැටෝනාවිරිඩජෙනස්
රුබිවිරස්

 රුබෙල්ලා වෛරසය

 මැටොනාවිරිඩේ පවුල

 2018 වන තෙක් රුබි වයිරස් ටෝගාවිරිඩේ පවුලේ කොටසක් ලෙස වර්ගීකරණය කරන ලද නමුත් එතැන් සිට මැටොනාවිරිඩේ පවුලේ එකම කුලය ලෙස වෙනස් කර ඇත
1814 දී පළමුවෙන්ම රුබෙල්ලා සරම්ප හා තද රතු උණ වලින් වෙන්කර හඳුනාගත් ජෝර්ජ් ද මැටන්ගේ නමින් මෙම පවුල නම් කර ඇත
වෛරස් වර්ගීකරණය සඳහා වන මධ්‍යම පාලක මණ්ඩලය වන වෛරස් වර්ගීකරණය පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර කමිටුව (ICTV) විසින් මෙම වෙනස සිදු කරන ලදී
මැටෝනාවිරිඩේ, ආර්බීඑන්ඒ ජෙනෝමය සහ ආර්එන්ඒ මත යැපෙන ආර්එන්ඒ පොලිමරේස් නිසා එය දැනටමත් රිබොවීරියා හි ටොගාවිරිඩේ ලෙස පැවතුණි
වෙනස් වීමට හේතු කිහිපයක් දක්වා ඇත
රුබිවිරස් පවුලේ අනෙකුත් සාමාජිකයන්

 2020 දී රුහුගු වෛරසය සහ රුස්ට්‍රෙලා වෛරසය රුබෙල්වා වෛරසයට සම්බන්ධ වූයේ රුබිවිරස් කුලයට අයත් සාමාජිකයින් තිදෙනාගෙන් දෙවන හා තෙවන ස්ථානයට ය
මේ දෙකම මිනිසුන්ට ආසාදනය වන බව නොදනී
රූප විද්‍යාව

 ඇල්ෆා වයිරස් වයිරියන් ගෝලාකාර වන අතර අයිසොසෙඩ්‍රල් නියුක්ලියෝ කැප්සිඩ් අඩංගු වන අතර, රූව් වයිරියන් ප්ලෙයෝමෝෆික් වන අතර අයිසොසෙඩ්‍රල් නියුක්ලියෝ කැප්සිඩ් අඩංගු නොවේ
Phylogeny

 ICTV විසින් RuV හි අනුක්‍රමය විශ්ලේෂණය කළ අතර එහි ෆයිලොජීනිය ටෝග වයිරසයට සමාන කළේය
ඔවුන් නිගමනය කළේ
ඇල්ෆා වයිරස, රුබෙල්ලා වෛරසය සහ අනෙකුත් ධනාත්මක සංවේදී ආර්එන්ඒ වෛරස් වල ආර්එන්ඒ මත යැපෙන ආර්එන්ඒ පොලිමරේස් පිළිබඳ ෆයිලොජෙනටික් විශ්ලේෂණයෙන් පෙන්නුම් කරන්නේ ටොගාවිරයිඩයේ ඇති පරම්පරා දෙක මොනොෆයිලෙටික් නොවන බවයි.  විශේෂයෙන්, රුබෙල්ලා වෛරස් කන්ඩායම් බෙනීවිරිඩේ, හෙපෙවිරිඩේ සහ ඇල්ෆෙටෙට්‍රාවිරිඩේ යන පවුල්වල සාමාජිකයින් සමඟ වර්ගීකරණය නොකළ වෛරස් කිහිපයක් සමඟ වඩා සමීපව ඇල්ෆා වයිරස් කුලයට අයත් ටොගාවිරිඩේ පවුලේ සාමාජිකයින්ට වඩා සමීප වේ
ව්‍යුහය

 Matonaviridae හි ගෝලාකාර වෛරස් අංශු (වෛරියන්) 50 සිට 70 nm දක්වා විෂ්කම්භයක් ඇති අතර ඒවා ධාරක සෛල පටලයෙන් ලබාගත් ලිපිඩ පටලයකින් (වෛරස් ලියුම් කවරයකින්) ආවරණය වී ඇත
පටලයේ කාවැදී ඇති වෛරස් ලියුම් කවර ප්‍රෝටීන E1 සහ E2 වලින් සමන්විත 6 nm ප්‍රකට “කරල්” (ප්‍රක්ෂේපණ) ඇත
ව්‍යුහාත්මක ප්‍රෝටීන වලට එරෙහිව ඇති කරන හාස්‍යජනක ප්‍රතිචාරයේ E1 ග්ලයිකොප්‍රෝටීන් ප්‍රතිශක්තීකරණ ලෙස සලකනු ලබන අතර උදාසීන හා හේමාග්ග්ලුටිනේටින් නිර්ණායක අඩංගු වේ
කුලය, ව්‍යුහය
කැප්සිඩ් ප්‍රෝටීන්

 ලිපිඩ ලියුම් කවරයේ ඇතුළත විෂ්කම්භය 40 nm ක කැප්සිඩයක් ඇත
කැප්සිඩ් ප්‍රෝටීන (සීපී) විවිධ කාර්යයන් ඇත
එහි ප්‍රධාන කර්තව්‍යයන් වන්නේ කැප්සිඩ් සෑදීම සඳහා හෝමොලිගෝමියර් සෑදීම සහ ජානමය ආර්එන්ඒ බන්ධනය කිරීමයි
කැප්සිඩයේ ආර්එන්ඒ සමුච්චය කිරීම සඳහා තවදුරටත් වගකිව යුතු අතර, එය පටල ප්‍රෝටීන වන ඊ 1 සහ ඊ 2 සමඟ අන්තර්ක්‍රියා කරන අතර ධාරකයේ වෛරසය ප්‍රතිවර්තනය කිරීම සඳහා වැදගත් වන මානව ධාරක-ප්‍රෝටීන් පී 32 බන්ධනය කරයි
ඇල්ෆා වෛරස් වලට ප්‍රතිවිරුද්ධව කැප්සිඩ් ස්වයංක්‍රීය ප්‍රෝටෝලියෝසිස් වලට භාජනය නොවේ, ඒ වෙනුවට එය සං poly ා-පෙප්ටයිඩේස් මගින් සෙසු පොලිප්‍රෝටීන වලින් කපා දමනු ලැබේ
කැප්සිඩ් නිපදවීම වෛරසයේ අංකුරයට සමගාමීව අන්තර් සෛල පටල මතුපිට සිදු වේ
ජෙනෝමය

 ජෙනෝමය නියුක්ලියෝටයිඩ 9,762 ක් ඇති අතර එහි 5′- පර්යන්තය තුනෙන් දෙකක සහ ව්‍යුහාත්මක පොලිපෙප්ටයිඩ 3 ක් (සී, ඊ 2 සහ ඊ 1) එහි 3′ පර්යන්තය තුනෙන් එකක් තුළ ව්‍යුහාත්මක නොවන පොලිපෙප්ටයිඩ 2 ක් (p150 සහ p90) සංකේතවත් කරයි
ලියුම් කවර ප්‍රෝටීන දෙකම ඊ 1 සහ ඊ 2 ග්ලයිකෝසිලේටඩ් වේ
මැටෝනා වයිරසයේ ඉතා ඉහළින් සංරක්ෂණය කර ඇති අඩවි තුනක් ඇත
ජෙනෝමයේ 5 'කෙළවරේ කඳ-හා-ලූප් ව්‍යුහය, නියුක්ලියෝටයිඩ 51 සංරක්‍ෂිත අනුක්‍රමයක් ජෙනෝමයේ 5' අවසානය හා නියුක්ලියෝටයිඩ 20 සංරක්‍ෂිත අනුක්‍රමය  subgenomic RNA ආරම්භක අඩවිය
රුබෙල්ලා ජෙනෝමය තුළ සමජාතීය අනුක්‍රම පවතී
ජෙනෝමය කේතනය නොකරන RNA ව්‍යුහ කිහිපයක් සංකේතවත් කරයි
ඒවා අතර රුබෙල්ලා වෛරස් 3 'සිස්-ඇක්ටිං මූලද්‍රව්‍යය වන අතර එහි කඳේ වළළු කිහිපයක් අඩංගු වන අතර ඉන් එකක් වෛරස් ප්‍රතිවර්තනය සඳහා අත්‍යවශ්‍ය බව සොයාගෙන ඇත
රුබෙල්ලා සහ ඇල්ෆා වයිරස අතර සමජාතීයතාවයේ එකම වැදගත් කලාපය පිහිටා ඇත්තේ ව්‍යුහාත්මක නොවන ප්‍රෝටීන වල එන්එච් 2 පර්යන්තයේ ය
3. මෙම අනුක්‍රමය තුළ හෙලිකේස් සහ ප්‍රතිවිකුණුම් ක්‍රියාකාරකම් ඇත
රුබෙල්ලා ජෙනෝමය තුළ මේවා සිදුවන්නේ ඇල්ෆා වයිරසවල දක්නට ලැබෙන ප්‍රතිවිරුද්ධ දිශානතියෙනි
එයින් පෙන්නුම් කරන්නේ ප්‍රවේණි ප්‍රතිසංවිධානයක් සිදුවී ඇති බවයි.

 දැනට දන්නා ඕනෑම තනි අතරමං වූ RNA වෛරසයක ( 70%) ඉහළම G + C අන්තර්ගතය ජෙනෝමය සතුව ඇත
මෙම ඉහළ GC අන්තර්ගතය තිබියදීත්, එහි කෝඩෝන භාවිතය එහි මානව ධාරකයට සමාන වේ
අනුරූකරණය

 වෛරස් විශේෂිත ප්‍රතිග්‍රාහක හරහා සෛල මතුපිටට සම්බන්ධ වන අතර ඒවා සෑදී ඇත්තේ එන්ඩොසෝමයක් මගින් ය
සෛලයෙන් පිටත උදාසීන pH අගයෙහි E2 ලියුම් කවරයේ ප්‍රෝටීන් E1 ප්‍රෝටීන ආවරණය කරයි
එන්ඩොසෝමය තුළ ඇති pH අගය පහත වැටීම E1 හි පිටත වසම නිදහස් කරන අතර එන්ඩොසෝමල් පටලය සමඟ වෛරස් ලියුම් කවරයේ විලයනයට හේතු වේ
මේ අනුව, කැප්සිඩ් සයිටොසෝල් වෙත ළඟා වී, දිරාපත් වී ජෙනෝමය මුදා හරියි

 (+) එස්එස්ආර්එන්ඒ (ධනාත්මක, තනි පටු ආර්එන්ඒ) මුලින් ක්‍රියා කරන්නේ ව්‍යුහාත්මක නොවන ප්‍රෝටීන පරිවර්තනය කිරීම සඳහා අච්චුවක් ලෙස වන අතර ඒවා විශාල පොලිප්‍රෝටීන ලෙස සංස්ලේෂණය කර තනි ප්‍රෝටීන වලට කපා ඇත
ව්‍යුහාත්මක ප්‍රෝටීන සඳහා අනුක්‍රමයන් පළමුවෙන්ම වෛරස් ආර්එන්ඒ පොලිමරේස් (අනුරූ) මගින් අනුපූරක (-) එස්එස්ආර්එන්ඒ හරහා අච්චුවක් ලෙස ප්‍රතිවර්තනය කර වෙනම කෙටි එම්ආර්එන්ඒ ලෙස පරිවර්තනය කරනු ලැබේ
මෙම කෙටි උපජානීය ආර්එන්ඒ අතිරේකව වයිරියන් ඇසුරුම් කර ඇත
ව්‍යුහාත්මක ප්‍රෝටීන පරිවර්තනය කිරීමෙන් විශාල පොලිපෙප්ටයිඩයක් (ඩෝල්ටන් 110) නිපදවයි.  මෙය පසුව එන්ඩොප්‍රෝටොලිටිකල් ලෙස E1, E2 සහ කැප්සිඩ් ප්‍රෝටීන වලට කපා ඇත
ඊ 1 සහ ඊ 2 යනු පළමු වර්ගයේ ට්‍රාන්ස්මෙම්බ්‍රේන් ප්‍රෝටීන වන අතර ඒවා එන්-පර්යන්ත සං signal ා අනුක්‍රමයක ආධාරයෙන් එන්ඩොප්ලාස්ටික් රෙටිකුලම් (ඊආර්) වෙත ප්‍රවාහනය කෙරේ
ඊආර් වෙතින් පරමාණුක ඊ 1  ඊ 2 සංකීර්ණය ගොල්ගී උපකරණයට ළඟා වේ, එහිදී නව වයිරියන් වල අංකුර ඇතිවේ (ඇල්ෆා වෛරස් මෙන් නොව, ප්ලාස්මා පටලයේ අංකුර ඇතිවේ
අනෙක් අතට කැප්සිඩ් ප්‍රෝටීන සයිටොප්ලැස්මයේ රැඳී සිටිමින් අන්තර්ක්‍රියා කරයි  ප්‍රවේණික ආර්එන්ඒ, එකට කැප්සිඩ් සාදයි
ජි ජින්-හී (1971 ජුනි 24) යනු දකුණු කොරියාවේ ජනප්‍රිය රංගන ශිල්පියෙකි
ඔහු රංගනයේ යෙදුනු ඉතිහාසමය ටෙලි නාට්‍ය වූ තේ චං ගම් (Jewel in the Palace), සහ දොන් යී ලොව පුරා අතිශය ජනප්‍රිය විය
රංගනයන්

රිදී තිරය

පුංචි තිරය

ඒකාංග නාට්‍ය
 Beautiful Man
 Farewell Waltz
 Big Brother is Back
 What's in Her Refrigerator
සංගීත විඩියෝ

ලැබූ සම්මාන
 2004 SBS Drama Awards
විශිෂ්ඨතම සම්මානය, Actor in a Special Production (Miss Kim's Million Dollar Quest වෙනුවෙන්)
 2009 KBS Drama Awards
විශිෂ්ඨතම සම්මානය, Actor in a Miniseries (He Who Can't Marry වෙනුවෙන්)
 2010 MBC Drama Awards
දක්ෂතම නළුවා (දොන් යී වෙනුවෙන්)
 2011 CETV Awards
Top 10 Hottest Asia Award

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැදි
 Ji Jin-hee  at HB Entertainment 
 Ji Jin-hee  at SidusHQ 
 Ji Jin-hee  at DC Inside 
 

1971 උපත්
ව. 648
ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ අවුරුදු
ව. 669
ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ අවුරුදු
හක්ගල දැඩි ස්වභාව රක්ෂිතය යනු ශ්‍රී ලංකාවේ පවතින අධි ආරක්ෂිත වනාන්තර ත්‍රිත්වය අතුරින් තෙත් කලාපය තුල පිහිටන, දැඩි ස්වභාව රක්ෂිතයකි
ශ්‍රී ලංකාවට පමණක් ආවේණික වූ සත්ව සහ ශාක විශේෂ ගණනාවක් මෙම මේඝ වනාන්තරයෙහි දැකගත හැකිය
1938 වසරේ පෙබරවාරි 25 වන දින, දැඩි ස්වභාව රක්ෂිතයක් ලෙස නම් කල මෙම වටිනා උරුමය ආසන්නයෙන්ම 1860 දී හක්ගල උද්භිද උද්‍යානයද පිහිටුවා තිබෙයි
භෞතික ලක්ෂණ
හක්ගල රක්ෂිතය වර්ග කිලෝ මීටර 11.42 ක පමණ භූමි ප්‍රමාණයක පැතිර පවතින අතර, උන්නතාංශය මීටර 1650 - 2178 ත් අතර විචලනය වෙයි
වාර්ෂිකව මිලි මීටර 2400 ක පමණ වර්ෂාපතනයක් මෙම රක්ෂිතයට පතිත වෙයි
දකුණු දිගින් සීතාඑලියට මායිම් වන මෙම රක්ෂිතයේ එකට බැඳුනු කඳු පන්ති රැසක් දැකගත හැකියි
මින් සමහර කඳු පන්තියක ස්වරූපය අලියෙකුගේ හක්කක් ලෙස දිස්වන නිසා මෙම ප්‍රදේශයට හක්ගල නම ලැබෙන්නට ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ
ජනප්‍රවාද
රාමායනය පුරාවෘත්තයට අනූව, ලංකා රාජ්‍යයෙහි රාවණා රජු ඉන්දියානු දේවියක වූ සීතාව පැහැරගෙන පැමිණ සැඟවූවා යැයි කියන්නේ මේ ප්‍රදේශයේම පවතින සීතාඑලිය තුලයි
ශාක ප්‍රජාව
කඳුකර වනාන්තර වල දැකගත හැකි සදාහරිත ශාක පවතී
ස්ථරීභවනයක් පැහැදිලිව දැකගත නොහැකි අතර බොහොමයක් ශාක එතරම් විශාල නොවේ
පර්ණාංග, අක්මා ශාක, පාසි සහ ලයිකන වැනි දර්ශක ජීව විශේෂද බහුලව දක්නට ඇත
සත්ව ප්‍රජාව
ප්‍රධාන වශයෙන් මෙම රක්ෂිතයෙහි ඒක දේශීය ජීව විශේෂ (ශ්‍රී ලංකා වළි කුකුලා), දේශීය ජීව විශේෂ, මූලස්ථාන විශේෂ(දිවියා) සහ ආවරණ ජීව විශේෂ(වලහා) දැකගත හැකියි
Sri Lankan Long-tailed Shrew, Pearson's Long-clawed Shrew,ශ්‍රී ලංකා කොටියා, වල් ඌරා, Sri Lankan Sambar Deer, Red Giant Flying Squirrel, සහ Pungent Pipistrelle වැනි ක්ෂීරපායී ජීව විශේෂ  මෙම රක්ෂිතයේ ස්වභාවිකව ජීවත් වෙයි
හක්ගල රක්ෂිතයෙහි සිටින දේශීය හා ඒක දේශීය කුරුළු විශේෂ ලෙස මවුන්ටන් හොක්-ඊගල්, වළි කුකුළා, මයිල ගොයා, ඉන්දියන් ජංගල් නයිට්ජාර්, කැහිබෙල්ලා, කහ කන් කොණ්ඩයා, රතු දෙමලිච්චා, ඩල්-බ්ලූ පිළිහුඩුවා, ශ්‍රී ලංකා වනරැවියා, අරංගයා, Spot-winged Thrush, ගෝමර තිරසිකායා, කොමන් බ්ලැක් බර්ඩ්, ශ්‍රී ලංකා සිතැසියා, ස්කාර්ලට් මිනිවට්, ස්මෝල් මිනිවට්, බ්ලැක් බුල්බුල්, Sri Lanka Scimitar-babbler, Grey-headed කැනරි-පිළිහුඩුවා, ශ්‍රී ලංකා කායුරු තිරසිකායා, අවිච්චියා, ආසියානු දුඹුරු පිළිහුඩුවා, කාෂ්මීර රත් මැසිමාරා, ඉන්දියානු නිල් අවිච්චියා සහ Large-billed Leaf-warbler හඳුනාගත හැක
ශ්‍රී ලංකාවට ආවේණික වන Adenomus kelaartii, Polypedates cruciger, Philautus microtympanum, Philautus schmarda, Ramanella palmata, Microhyla zeylanica, Fejervarya limnocharis සහ Bronzed Frog වැනි උභය ජීවීන්ද මෙහි දැකගත හැකි වෙයි
මීට අමතරව මේ රක්ෂිතයේ ජීවත් වන වැදගත් උරග විශේෂ ලෙස Uropeltis melanogaster, Rhinophis blythii, Aspidura brachyorrhos, A
trachyprocta, Hypnale nepa, Calotes nigrilabris, Cophotis ceylanica, අං කටුස්සා සහ Sphenomorphus striatopunctatum හැඳින්විය හැකිය
අවධානමට ලක්වීම
ප්‍රමාණයෙන් සාපේක්ෂව කුඩා වීම සහ වෙන්ව පිහිටීම නිසා හක්ගල රක්ෂිතය තරමක විනාශ වී යෑමේ තර්ජනයකට මුහුණ පා තිබෙයි
අනවසර ලෙස කැලෑ එලි කිරීම, අනවසර ලෙස භූමිය අත්පත් කර ගැනීම, ශාක හා සත්ව ප්‍රජාව අවලෙස භාවිත කිරීම සහ දඩයම් කිරීම වැනි මානව ක්‍රියාකාරකම් මීට ප්‍රබල ලෙස බල පා තිබේ
මෙම රක්ෂිත භූමිය තුල සමහරක් අධ්‍යයන සහ පර්යේෂණ කටයුතුද සිදු කර ඇති අතර, පසට වීශ ද්‍රව්‍ය එකතු වීම නිසා වනාන්තරයට හානි සිදුවිය හැකි බව, සිදු කල එක් පරික්ෂණයකදී හෙලි විය
කුරුළු විශේෂ

ආශ්‍රිත ලිපි
 හක්ගල උද්භිද උද්‍යානය
 ශ්‍රී ලංකාවේ රක්ෂිත භූමි

මූලාශ්‍ර

ස්වාභාවික දැඩි රක්‍ෂිත - ශ්‍රී ලංකා
ග්‍රහලෝක හෝ වල්ගාතරු නොවන හිරු වටා පරිභ්‍රමණයවන වස්තු   කුඩා ග්‍රහලෝක නම්වේ
වස්තු වර්ග
 වාමන ග්‍රහලෝක
 ග්‍රාහක
 ට්‍රෝජන් අභ්‍යවකාශ වස්තු
 සෙන්ටෝ අභ්‍යවකාශ වස්තු
 කයිප' පටියේ වස්තු ඇතුළු උපරි නෙප්චූන් වස්තු

නාමකරණය

කුඩා ග්‍රහලෝක
වසර   () යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,    දිනයකින් ඇරඹෙන  අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
මෙම වසර සඳහා  යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය
වසර 800 (DCCC) යනු,  ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර බදාදා දිනයකින් ඇරඹෙන අධික අවුරුද්දක්  (බැඳිය විසින් සම්පූර්ණ දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹුනේ මෙම කාලයේදී වන අතර, මෙම කාලයේදී පටන්, වසර හැඳින්වීම සඳහා නාමකරණය වසර 800 ආදී වශයෙන්  ඇරඹුනි
1931 වසරේ සර්වජන ජන්ද බලය හිමි වු පළමු අවස්ථාවේ දීම කුරුණෑගල මන්ත්‍රිවරයා ලෙස මෙතුමා තේරී පත් විය
1939 මැතිවරණයෙන් පසු මං මාවත් හා ප්‍රසිද්ධ කර්මාන්ත ඇමතිවරයා ලෙස කටයුතු කළේ ය
ණය දෙන සමූපකාර සමිති ඇරඹීම, ඉඩම් ලබා දීම, දුෂ්කර ප්‍රදේශවලට මාර්ග ලබා දීම, පේරාදෙණිය විශ්ව විද්‍යාලයය ඇරඹිම යන කටයුතුවල දී මෙතුමා පුරෝගාමි මෙහෙවරක් ඉටු කළේ ය
1953 ඩබ්ලිව්. සේනානායක මහතා අගමැති තනතුරින් ඉල්ලා අස්විමෙන් පසු 1953 ඔක්තෝබර් 12 දා සිට 1956 දක්වා එම නතතුරේ කටයුතු කරමින් විශාල මෙහෙවරක් ඉටු කළේ ය
ජෝන් කොතලාවල මැතිතුමා අභාවප්‍රාප්ත  වූයේ 1980 සැප්තැම්බර් 03 වැනිදා ය
1895 උපත්
1980 මරණ
චරිත කතා
ශ්‍රී ලාංකිකයෝ
ලාංකික සිංහලයෝ
ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ
ලංකික දේශපාලනඥයෝ
එක්සත් ජාතික පක්ෂයෙහි දේශපාලනඥයන්
ව. 810
ලෝක රූ රැජිණ යනු ලෝක රූ රැජිණ සංවිධානය (Miss World Organisation) විසින් වාර්ෂිකව පවත්වනු ලබන, එක් එක් වසර වලදී ජාත්‍යන්තර මට්ටමෙන් රූප සුන්දරියක් තෝරා ගන්නා තරඟයකි
ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ, මහා ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ, මිහිකත රූ රැජිණ සහ විශ්ව රූ රැජිණ තරඟ හැරුණු විට, ලෝකයේ පවත්වන අනෙක් දැවැන්තම රූ රැජිණ තරඟය වන්නේ ලෝක රූ රැජිණ තරඟයයි
1951 වර්ෂයේදී Eric Morley ගේ ප්‍රධානත්වයෙන් ඇරඹූ මෙම තරඟය, ලොව පැරණිතම රූ රැජිණ තරඟයද වෙයි
සාම්ප්‍රදානුකූලව, ලෝක රූ රැජිණක් තම ධූර කාලය තුලදී රැඳී සිටින්නේ, එංගලන්තයේ ලන්ඩන් අගනුවර තුලයි
ලොව ප්‍රකට රූ රැජිණ තේරීමේ තරඟ 5 න් එකක් ලෙසද ලෝක රූ රැජිණ තරඟය නම් දරයි
ඉතිහාසය

1951 වසරේදී Eric Morley විසින් ප්‍රථමයෙන්ම මෙම තරඟය හඳුන්වා දෙනු ලැබුවේ, නාන ඇඳුම් තරඟයක් ලෙසයි (Bikini Contest)
නමුත් මාධ්‍යයන් හී එය ප්‍රචාරය වූවේ "Miss World" යන නාමයෙනුයි
මෙම තරඟය එක් වාරයකට පමණක් සීමා කොට නවත්වා දැමීමට එරික් මුලදී සැලසුම් කොට සිටියත්, ඊළඟ වසරේ, එනම් 1952 වසරේ සිට වාර්ෂිකව විශ්ව රූ රැජිණ නමින් තරඟයක් ආරම්භ වීමට යන බව දැනගත් පසු, එම අදහස අත්හැරදමා මෙම තරඟයද වාර්ෂිකව ඉදිරියට පවත්වා ගෙන යාමට ඔහු තීරණය කරන ලදී
1951 වසරේ පළමු තරඟය තුල පමණක් ජයග්‍රාහිකාව නාන ඇඳුමක් සහිතව කිරුළ පැළඳි අතර, ඉන්පසු එළඹි සෑම තරඟයකදීම ජයග්‍රාහිකාව දිගු ඇඳුමකින් සැරසී, කිරුළ පළඳින ලදී
ලෝක රූ රැජිණ සංවිධානය

ලෝක රූ රැජිණ තරඟය සංවිධානය සහ ඉදිරියට පවත්වාගෙන යනු ලබන්නේ, ලෝක රූ රැජිණ සංවිධානය (Miss World Organisation) විසිනි
මෑත කාලීන ජයග්‍රාහිකාවන්

ගැලරිය

එක් එක් රටවල ජයග්‍රාහිකාවන් සංඛ්‍යාව

හොඳම තරඟකාරී රටවල් 20

එක් එක් කලාප වල ජයග්‍රාහිකාවන් සංඛ්‍යාව

එක් එක් කලාප අනූව මෑත කාලීන රූමතියන්

එක් එක් රටවල කලාප අනූව රූමතියන් සංඛ්‍යාව

විශේෂ කරුණු

කිරුළ හිමි කාලය
 දිගම කිරුළ හිමි කාලය
1951 = Kerstin Hkansson -වසර 1 යි, මාස 3 යි, දවස් 16 යි
2011 = Ivian Sarcos -මාස 9 යි, දවස් 12 යි
1974  Helen Morgan -දවස් 4 යි
තනතුරින් ඉල්ලා අස්වූ අයෙකුගේ කෙටිම කිරුළ හිමි කාලය
1980 = Gabriella Brum -පැය 18 යි
කාල පරතරය 
 එකම රටක් විසින් කිරුළ හිමි කර ගත් විශාලම කාල පරතරය
1967 - Madeline Hartog-Bel ←  → 2004 - Mara Julia Mantilla
(වසර 37, දවස් 18 යි
)

 එකම රටක් විසින් කිරුළ හිමි කර ගත් කෙටිම කාල පරතරය
1999 - Yukta Mookhey ←  → 2000 - ප්‍රියංකා චොප්රා
(දවස් 362 යි
)

වයස
 වැඩිම වයස
1989 = Aneta Kręglicka
(වයස අවුරුදු 24 යි)
 1997 =  ඩයනා හේඩන්
(වයස අවුරුදු 24 යි)

 ලාබාලම වයස
1975 = Wilnelia Merced
(වයස අවුරුදු 18 යි)
 1993 = Lisa Hanna
(වයස අවුරුදු 18 යි)
 1954 = Antigone Costanda
(වයස අවුරුදු 18 යි)
 1969 = Eva Rueber-Staier
(වයස අවුරුදු 18 යි)

සහභාගීත්වයන්
 අවම සහභාගීත්වය
1952 දී අවම සහභාගීත්වය වාර්ථා වූ අතර සහභාගී වූ සංඛ්‍යාව 11 කි
2013 දී වැඩිම සහභාගීත්වය වාර්ථා වූ අතර සහභාගී වූ සංඛ්‍යාව 127 කි
අනෙකුත් 
 ලෝක රූ රැජිණියන් අට දෙනෙකු පෙර පැවති විශ්ව රූ රැජිණ තරඟ වල අවසන් ස්ථාන වලට පැමිණ තිබේ
Susana Duijm, අවසන් වටයට
Penelope Anne Coelen, අවසන් වටයට
Rosemarie Frankland, දෙවන ස්ථානය
Madeleine Hartog Bell, අවසන් වටයට
Eva Rueber-Staier, අවසන් වටයට
Helen Morgan, දෙවන ස්ථානය
(1974 ලෝක රූ රැජිණ තනතුරින් නෙරපන ලදී
)
 1979
බර්මියුඩා Gina Swainson, දෙවන ස්ථානය
Agbani Darego, අවසන් වටයට
ලෝක රූ රැජිණියන් දෙදෙනකු පෙර පැවති ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ තරඟ වල අවසන් ස්ථාන වලට පැමිණ තිබේ
Catharina Johanna Lodders, හතරවන ස්ථානය (1962 ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ තරඟය)
  Aneta Kręglicka, දෙවන ස්ථානය (1989 ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ තරඟය)

 විශ්ව රූ රැජිණ සහ ලෝක රූ රැජිණ තරඟ වලට සහභාගී වී පසුව ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ බවට පත්වූ තරඟකාරියන්
= Sophie Perin - විශ්ව රූ රැජිණ සහ ලෝක රූ රැජිණ තරඟකාරිය
= Anne Lena Hansen - ලෝක රූ රැජිණ තරඟකාරිය
= Christina Sawaya - ලෝක රූ රැජිණ තරඟකාරිය
තම මව් රට තුලදීම කිරුළ හිමිකරගත්
 1961
= Rosemarie Frankland
 1964
= Ann Sidney
 1965
= Lesley Langley
 1974
= Helen Morgan (තනතුරින් ඉවත් කරන ලදී
)
 1983
= Sarah-Jane Hutt
 2007
= Zhang Zilin
 2012
= Yu Wenxia

මේවාද බලන්න
ලෝක රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
මිහිකත රූ රැජිණ
මිහිකත රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
විශ්ව රූ රැජිණ
විශ්ව රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ
ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
ශ්‍රී ලංකා විශ්ව රූ රැජිණ

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැදි 

 මිස් වර්ල්ඩ් නිල වෙබ් අඩවිය

රූප සෞන්දර්යය හෝ කඩවසම් බව හෝ තේරීමේ ජාත්‍යන්තර තරඟ
පහතින් දැක්වෙන්නේ එක් එක් වර්ෂ වලදී ලෝක රූ රැජිණ කිරුළ හිමිකරගත් ජයග්‍රාහිකාවන්ගේ විස්තරයයි
ලෝක රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්

Note
මිය ගිය
1973 ලෝක රූ රැජිණ වූ Marjorie Wallace ට සිය ධූරයේ වැඩ කටයුතු නිසි ලෙස සිදු කර ගැනීමට නොහැකි වීම නිසා, තනතුරින් නෙරපන ලදී
ලෝක රූ රැජිණ පදවිය වෙනස් නොකොට, එම ධූරයේ වැඩ කටයුතු ඉදිරියට කරගෙන යාමේ අවස්ථාව, එම වසරේ දෙවන ස්ථානය ලත් Evangeline Pascual ට පැවරුවත් ඇයද එය ප්‍රතික්ෂේප කරන ලදී
තරඟයේ තෙවන ස්ථානය ලත්, ජැමෙයිකාවේ Patsy Yuen එම තනතුර පිළි ගන්නා ලදී
මේවාද බලන්න
ලෝක රූ රැජිණ
මිහිකත රූ රැජිණ
මිහිකත රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
විශ්ව රූ රැජිණ
විශ්ව රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ
ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
ශ්‍රී ලංකා විශ්ව රූ රැජිණ

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැදි
 Miss World official website

Miss World
මිහිකත රූ රැජිණ යනු පාරිසරික දැනුවත්භාවය ඇතිකිරීම අරමුණු කර ගනිමින් වාර්ෂිකව පවත්වනු ලබන, එක් එක් වසර වලදී ජාත්‍යන්තර මට්ටමෙන් රූප සුන්දරියක් තෝරා ගන්නා තරඟයකි
විශ්ව රූ රැජිණ, ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ සහ ලෝක රූ රැජිණ තරඟ හැරුණු විට, ලෝකයේ පවත්වන අනෙක් දැවැන්තම රූ රැජිණ තරඟය වන්නේ මිහිකත රූ රැජිණ තරඟයයි
මිහිකත රූ රැජිණ ධූරය හිමි කර ගන්නා යුවතිය වසරක කාලයක්, පාරිසරික සහ අනෙකුත් ගෝලීය කරුණු කෙරේ අවධානය යොමු කරමින් විවිධ ව්‍යාපෘති සඳහා දායක විය යුතු වෙයි
මිස් එර්ත් පදනමේ සහ එක්සත් ජාතීන්ගේ පරිසර වැඩසටහනේ (UNEP) කථානායක ධූරය හිමිවන්නේද එම වසරේ මිහිකත රූ රැජිණ හටයි
ලොව ප්‍රකට රූ රැජිණ තේරීමේ තරඟ 5 න් එකක් ලෙසද මිහිකත රූ රැජිණ තරඟය නම් දරයි
ඉතිහාසය

පරිසරය සංරක්ෂණය අවධාරණය කිරීමේ අරමුණින් 2001 වසරේදී, Carousel Productions ආයතනය මිහිකත රූ රැජිණ නමින් තරඟය සංවිධානය කරන ලදී
මිහිකත රූ රැජිණ ප්‍රකාශනය
පොදු පාරිසරික අරමුණු ක්‍රියාවට නැංවීම පදනම් කර ගනිමින්, 2011 වර්ෂයේදී මිහිකත රූ රැජිණ ප්‍රකාශනය නමින් ප්‍රතිපත්ති ප්‍රකාශනයක් එලි දැක්විනි
තනතුරු
තරඟයේ ජයග්‍රාහිකාවට මිහිකත රූ රැජිණ ධූරය හිමිවන අතර, සිව්වන ස්ථානයට Miss Fire තනතුරත්, තෙවන ස්ථානයට Miss Water තනතුරත්, දෙවන ස්ථානයට Miss Air තනතුරත් හිමිවේ
ජයග්‍රාහිකාව හැරුණු විට අනු ස්ථාන ලබාගත් කුමරියන්ටද තනතුරු නාමයන් පිරිනමන්නේ මිහිකත රූ රැජිණ තරඟයේ පමණි
මෑත කාලීන ජයග්‍රාහිකාවන්

ගැලරිය

එක් එක් රටවල ජයග්‍රාහිකාවන් සංඛ්‍යාව

හොඳම තරඟකාරී රටවල් 10

එක් එක් කලාප වල ජයග්‍රාහිකාවන් සංඛ්‍යාව

* *2002 දී, මිහිකත රූ රැජිණ වූ බොස්නියා සහ හර්සෙගොවිනාවේ Džejla Glavović ව තනතුරින් පහකල අතර එම ධූරය, තරඟයේ දෙවන ස්ථානය ලත් කෙන්යාවේ Winfred Adah Omwakwe ට හිමිවිය
විශේෂ කරුණු

 = නාන ඇඳුම් තරඟයේ වැඩිම ජයග්‍රහණ
Marianne Puglia
Silvana Santaella
= දිගම ගවුම් තරඟයේ වැඩිම ජයග්‍රහණ
Daniela Torrelba
= ඡායාකාන්ත (Photogenic) තරඟයේ වැඩිම ජයග්‍රහණ
April Rose Perez
Jeanne Angeles Harn
දේශීය විලාසිතාව තරඟයේ වැඩිම ජයග්‍රහණ
2002 Jin-Ah Lee
2005 Hye Mi Yoo
2003 Jessica Segui
2008 Shassia Ubillus
2010 Marina Kishira
2011 Tomoko Maeda
= දක්ෂතම කුමරිය තරඟයේ වැඩිම ජයග්‍රහණ
Džejla Glavović
Mirela Bulbulija
මිහිකත රූ රැජිණන් දෙදෙනෙක් දක්ෂතම කුමරිය බවට පත්ව තිබේ
2002 = Džejla Glavović
2010 = Nicole Faria
මිහිකත රූ රැජිණන් දෙදෙනෙක් ඡායාකාන්ත (Photogenic) තරඟයේ ජයග්‍රහණය ලබා තිබේ
2004 = Priscilla Meirelles
2008 = Karla Paula Henry
මේවාද බලන්න
ලෝක රූ රැජිණ
ලෝක රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
මිහිකත රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
විශ්ව රූ රැජිණ
විශ්ව රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ
ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
ශ්‍රී ලංකා විශ්ව රූ රැජිණ

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැදි 

මිහිකත රූ රැජිණ නිල වෙබ් අඩවිය
Miss Earth Foundation website
Miss Earth 2010 Vietnam Official Website 
Tereza Fajksova - Miss Earth 2012 info 

රූප සෞන්දර්යය හෝ කඩවසම් බව හෝ තේරීමේ ජාත්‍යන්තර තරඟ
පහතින් දැක්වෙන්නේ එක් එක් වර්ෂ වලදී මිහිකත රූ රැජිණ කිරුළ හිමිකරගත් ජයග්‍රාහිකාවන්ගේ විස්තරයයි
මිහිකත රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්

අනු ස්ථාන

කරුණු

A
කිරුළ පලඳින විට වයස
චිලී හි පැවැත්වීමට තීරණය කොට තිබුනත් පිලිපීනයට ගෙන යන ලදී
මේවාද බලන්න
ලෝක රූ රැජිණ
ලෝක රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
මිහිකත රූ රැජිණ
විශ්ව රූ රැජිණ
විශ්ව රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ
ජාත්‍යන්තර රූ රැජිණ ජයග්‍රාහිකාවන්
ශ්‍රී ලංකා විශ්ව රූ රැජිණ

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැදි
Official Miss Earth website
Miss Earth Foundation website

Miss Earth
වර්ෂ 1948 පෙබරවාරි 04 වන දින නිදහස ලැබුනි
ශ්‍රී ලංකාවට නිදහස ලැබුනේ එකසිය තිස් තුන් වසරක් (1815-1948) බ්‍රිතාන්‍ය අධිරාජ්‍යයට යටත් විජිතයක්ව පැවතීමෙන් පසුවයි. 1948 පෙබරවාරි 04 වෙනිදා පෙ.ව.07
30 ට එළැඹෙන සුබ මොහොතීන් නිදහස් ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රථම ආණ්ඩුකාරවරයා වශයෙන් සර් මොක්ස් මේසන් මුවර්තුමා ,සර් ජෝන් හොවාර්ස් අගවිනිසුරු වරයා ඉදිරියේ දිවුරුම් දුන්නේය
මේ දිවුරුම් දීම සිදු වූනේ කොළඹ රජ වාසලේදී වන අතර එදින රතිඤඤා හඩින් මුළු රටම ගිගුරුම් දී සැම පන්සලකම ඝන්ටා නාද විය
නිදහස නිමිති කරගෙන පෙබරවාරි 04 වෙනිදා සිට 14 වෙනිදා දක්වා රජයෙන් උත්සව මාලාවක් සංවිධාන කෙරිණ
නිදහස් උත්සවය නිමිති කරගෙන සිරකරුවන් 1 883 දෙනෙකුට නිදහස හිමි වූ අතර මරණිය දණ්ඩනයට නියමව සිටි සිරකරුවන් 09 දෙනෙකුද එදින නිදහස ලැබීය
මෙම 4, 5 දෙදින තුල සත්ව ඝාතන ස්ථාන වසා දැමීය
පෙබරවාරි 4, 10, 11, 12, යන දින රජයේ නිවාඩු දින ලෙස නම් කෙරිණ
වාරායේ නැව්,රජයේ ගොඩනැගිලි,ආගමික ස්ථාන,නිවෙස් ආදී ස්ථාන සියල්ලකම සිංහ කොඩි ලෙල දුන් අතර කොලඹ පැවති නිදහස් උත්සවය නැරඹීමට පැමිණෙන ජනතාව වෙනුවෙන් විශේෂ දුම්රිය සේවාවන්ද ක්‍රියාත්මක විය
එදින නිදහස් උත්සව මලාවේ ප්‍රධාන ආරාධිතයා වූයේ ග්ලොස්ටර්හි ආදිපාදවරයාය
ඔහු 06 වෙනි ජෝර්ජ් රජුගේ බාල සොහොයුරෙකු විය
එතුමා කලක් බ්‍රිතාන්‍යට අයත් රට වල ළමා සංගම් පිළිබද ජාතික සංගමයේ සභාපති වරයා ලෙසද කටයුතු කලේය
1945 සිට 1947 දක්වා ඕස්ට්‍රේලියාවේ අග්‍රාණ්ඩුකර ධූරයද හෙබවූ එතුමා අල්ටර් හි අර්ල් පදවියද දරා තිබේ
බ්‍රිතානයන්ට යටත් වීමෙන් පසුව බ්‍රිතානයට ගෙන යන ලද රාජසිංහ රජුගේ සිංහාසනය ,ඔටුන්න ඇතුළු කෞතුක භාන්ඩ 1934 දී නැවත ශ්‍රී ලංකාවට බාරදෙනු ලැබුවේද ග්ලොස්ටර්හි ආදිපාදවරයාගේ මැදිහත් වීමෙනුයි
කෙසේ වෙතත් බ්‍රිතාන්‍ය යටත් විජිත යුගයෙන් මිදී වසර 75 ක් ගියද නිදහසක් තිබේද යන්න ඔබට සිතීමට බාරයි
ස්වාධීන රටක් ලෙස තවදුරටත් කටයුතු කරන්නේ ද යන්න විමසා බැලීම සියළු පුරවැසියන්ගේ යුතුකමක් සහ වගකීමකි
1000 වසර (M) යනු,  ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,  සඳුදා දිනයකින් ඇරඹෙන අධික අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් සම්පූර්ණ දින දසුන දක්වනු ඇත) විය
එය, 10වන සියවසෙහි අවසන් වසර මෙන්ම  දෙසැම්බර් 31 දින අවසන්වූ ඩයනීසියානු යුගයෙහි 1 වන සහශ්‍රවර්ෂයෙහි  අවසන් වසර වූ මුත්, 1000ගණන් දශකයෙහි පළමු වසර විය
පුරාණ ලෝක ඉතිහාසයේ  මධ්‍යතන යුග ලෙසින් හැඳින්වෙන යුගයට මෙම වසර අයත් වෙයි
යුරෝපයේදී එය, සමහර විට සහ සම්මතානුකූලව සැලකෙන්නේ  මුල්  මධ්‍යතන යුග සහ  ඉහළ මධ්‍යතන යුග අතර මායිම් දිනය ලෙසින්ය
ඒ වන විට,  මුස්ලිම් ලෝකය පැවතියේ එහි ""ස්වර්ණමය යුගයෙහිය "
චීනය ඒ වන විට සොං යුගයෙහි තුල පැවති අතර, ජපානය පැවතියේ එහි "සම්භාව්‍ය" හෙයියන් යුගයෙහිය
රාෂ්ට්‍රකූඨ රාජ වංශය, පාල අධිරාජ්‍යය (කාම්බෝජ පාල රාජ වංශය
මහීපාල), චෝල රාජ වංශය (පළමුවන රාජ රාජ චෝල), යාදාව රාජ වංශය, ආදී වශයෙන්, සුළුතර අධිරාජ්‍යයන් ගණනාවකට,  ඉන්දියාව බෙදා තිබුණි
එය, 11වන සියවසෙහි  සහ 2 වන සහශ්‍රවර්ෂයෙහි පළමු වසර වෙයි
හක්ගල උද්භිද උද්‍යානය යනු ශ්‍රී ලංකාවේ නිර්මාණය කර තිබෙන උද්භිද උද්‍යාන පහ අතුරින් දෙවැනියටම විශාල, නුවරඑළිය පිහිටා තිබෙන උද්‍යානයකි
අනෙක් උද්භිද උද්‍යාන හතර වන්නේ පේරාදෙණිය උද්භිද උද්‍යානය, හෙනරත්ගොඩ උද්භිද උද්‍යානය, මිරිජ්ජවිල උද්භිද උද්‍යානය, ගනේවත්ත ඖෂධ උද්‍යානය සහ සීතාවක උද්භිද උද්‍යානයයි
උද්‍යානය ආසන්නයෙන්ම හක්ගල දැඩි ස්වභාව රක්ෂිතයද පිහිටා තිබේ
පිහිටීම
මිඩ්ඩෙනියෙ
 , [නුවරඑළිය]]-බදුල්ල ප්‍රධාන පාරේ, කිලෝ මීටර 16 ක් පමණ දුරින් උද්‍යානය පිහිටුවාසිට[ තිබෙයි
උද්‍යානය සහිත භූමි ප්‍රදේශය මුහුදු මට්ටෙම් සිට අඩි 5,400 ක් පමණ ඉහලින් පිහිටා තිබීම නිසා සිසිල් දේශගුණයක් සහිත වෙයි
වාර්ෂික උෂ්ණත්වය සෙල්සියස් අංශක 16 - 30 පමණ අතර අගයකින් විචලනය වෙයි
දෙසැම්බර් සිට පෙබරවාරි අතර කාල සීමාව සිසිල් දේශගුණයක් සහිත වන අතර, අප්‍රියෙල් හා අගෝස්තු අතර කාලය සාපේක්ෂව උනුසුම් වෙයි
අඩුම වර්ෂාපතනය ජනවාරි සිට මාර්තු දක්වා වන අතර එය මිලිමීටර් 70 සිට 100 දක්වා විය හැකියි
වර්ෂා කාළය අප්‍රේල් මාසය අවසන්වන විට පැමිණෙන අතර වැඩිම වර්ෂාපතනය ඔක්තෝම්බර් සිට දෙසැම්බර් දක්වා ලැබේ
එය මිලිමීටර් 190 සිට 225 තරම්වේ
ඉතිහාසය
1861 වසරේ දී ප්‍රථමයෙන්ම මෙම භූමිය තුල සින්කෝනා වගා කිරීම අත්හදා බැලූ අතර, සින්කෝනා වගා කිරීමට වඩා තේ වගා කිරීම සුදුසු වීම නිසා, මේ භූමිය තුල තේ වගාකිරීම අත්හදා බලන ලදී
රාජකීය උද්භිද උද්‍යානයේ අධ්‍යක්ෂක ආචාර්ය ත්වේයිට්ස් සිංකෝනා අත්හදා බලන්න හක්ගල තෝරගෙන තියෙන්නේ එහි සමශ්‍රීතෝෂ්ණ දේශගුණය සිංකෝනා ගසේ නිජබිම වෙන පීරූ රාජ්‍යයේ ඇන්ඩීස් කඳුවැටිය ප්‍රදේශයේ දේශගුණයට බොහෝ සමානවුනු නිසා බව සටහන් වෙනවා
සිංකෝනා අතීතයේදී විශාල ලෙස වගාකෙරුනු වාණිජ භෝගයක් වූ අතර එයින් ලබාගත් ප්‍රධානම ඖෂධය වූයේ මැලේරියාව සඳහා ප්‍රතිකාරයක් ලෙස දෙන ක්විනීන් (quinine) නම් ඖෂධයයි
මේ සඳහා ලන්දේසි හා බ්‍රිතාන්‍ය යටත් විජිත පාලකයින් ආසියාතික රටවල අක්කර දහස්ගණනක සිංකෝනා වගාකොට තිබුණා
හක්ගල ආරම්භවූ සමයේ ලංකාවේ ප්‍රධාන අපනයන භෝගයවූ කෝපි වගාවට ආදේශක භෝග පිලිබඳව පර්යේෂණ පවත්වමින් සිටි යටත් විජිත ආණ්ඩුව විසින් සිංකෝනා වගාවට ලංකාව සුදුසුදැයි සොයා බලන්න හක්ගල ප්‍රදේශය තෝරා ගෙන අත්හදාබැලීමේ වගාවන් ආරම්භකලා
කෝපි කොළ රෝගය නිසා ලංකාවේ කෝපි කර්මාණ්තය විනාශවී යනවිට හක්ගල උද්‍යානයෙන් සිංකෝනා පැල ලක්ෂ ගණනක් ලංකාවේ සිටි බ්‍රිතාන්‍ය වැවිලිකරුවන් හට ලබාදීමට ආචාර්ය ත්වේයිට්ස් හා හක්ගල උද්‍යාන පාලකවරුන්ට හැකිවුන බව බ්‍රිතාන්‍ය යටත්-විජිත වාර්තා පවසනවා
පසුව 1884 වර්ෂයේදී මෙම භූමිය සංවර්ධනය කරමින් උද්භිද උද්‍යානයක් ලෙස ප්‍රකාශයට පත් කරන අතර  මූලික වෙලා තියෙන්නෙත් එවක පේරාදෙණිය රාජකීය උද්භිද උද්‍යානයේ අධ්‍යක්ෂක  ආචාර්ය ඩී.එච්.කේ ත්වේයිට්ස් මහතා
සිංකෝනා වැවීම සඳහා හක්ගල උද්‍යානයේ පලමුවෙනි භාරකාරයා විධියට  එම්.ආර්.ඩබ්ලිව් මැක්නිකෝල් (1861 - 1866) මහතා පත්කර තිබෙනවා
මැක්නිකෝල්ගෙන් පසුව පේරාදෙණිය රාජකීය උද්භිද උද්‍යානයේ ආචාර්ය ඩී.එච්.කේ ත්වේයිට්ස් (1868 - 1881) මෙහි භාරකරු බවට පත්වෙනවා
හක්ගල හා නොක් පවුල  

1882දී (සමහර මූලාශ්‍රවලට අනුව 1884දී) හක්ගල උද්භිද උද්‍යානයක් බවට පර්වර්තනය කිරීමේ මූලික පියවර තැබුණු අතර මේ මහා කර්තව්‍යයේ පුරෝගාමීන්වූයේ නොක් පවුලයි
හක්ගල උද්‍යානයක් බවට පරිවර්තනය කිරීම සඳහා එහි පලමු භාරකරු ලෙස පත්කරන ලද්දේ විලියම් නොක් (1882 - 1904) නැමති බ්‍රිතාන්‍ය ජාතිකයෙක්
ඔහුගේ ඇවෑමෙන් ඔහුගේ පුතුන් දෙදෙනා වන ජේ.කේ නොක් (1904 - 1909) හා ජේ.ජේ නොක් (1911 - 1940) හක්ගල භාරකරුවන් ලෙස ක්‍රියාකලා
හක්ගල උද්‍යානයේ අප අද දකින සුන්දරත්වයට අඩිතාලම දැමුවේ මේ නොක් පවුලේ පියා හා පුතුන් දෙදෙනායි
හක්ගල උද්භිද උද්‍යානය 1882-1940 දක්වාම නොක් පවුලේ පරම්පරා තුනක් වසර 58 ක්ම පාලනය කරමින් එය ඉමහත් දියුණුවට පත්කලා
1882 දී මුලින්ම විලියම් නොක්ස් මහතා සින්කෝනා වගා පාලනයට පැමිණ 1882-1903 උද්‍යාන අධිකාරිවරයා ලෙසට කටයුතු කර උද්‍යානයේ අද ඇති සුන්දරත්වයට අඩිතාලම දැමුවා
1903 දී ඔහු විශ්‍රාම ගනු ලැබුවේ සිය පුතු වූ ඡේ
කේ. නොක් වෙත එම කටයුතු භාර කරමින්
ජේ.කේ නොක් 1903 සිට 1909 දක්වා වසර 6ක් මේ උයනේ භාරකරු ලෙස ක්‍රියාකොට නත්තල් නිවාඩුව සඳහා බ්‍රිතාන්‍යයට යන අතරතුරේදී නෞකාව මුහුදුබත්වී මියගියේ 1909 දෙසැම්බර් 13වැනිදායි
වසර 6ක් සේවයකරමින්, බොහෝ දෙනාගේ ගෞරවයට පාත්‍රවූ ජේ.කේ නොක්ගේ කණගාටුදායක මරණයෙන් ශෝකයට පත් හක්ගල ඔහු සමග සේවයකල ඔහුගේ සහෝදර සේවකයින්, ජේ.කේ නොක් සිහිවීමට මෙන්ම ඔහුගේ පියාද හක්ගල උද්‍යානයට කල සේවය සිහිකරමින් නොක් නාමය හක්ගල උද්‍යානයේ සදාකල් නොනැසී පවත්වාගෙන යාම සඳහා කුඩා ග්‍රීෂ්ම නිවහනක් සිහිවටනයක් ලෙස නිර්මාණය කලා
අදටත් මේ නොක් අනුස්මරන ග්‍රීෂ්ම නිවහන හක්ගල උයනේදී ඔබට දැකගත හැකියි
ඉන්පසු ඔහුගේ සොයුරු ජේ.ජේ නොක් මෙහි උද්‍යාන පාලක තනතුර භාරගත් බව පැවසෙනවා
ජේ.ජේ නොක් 1909 සිට 1940 දක්වා වසර 31ක කාළයක් හක්ගල රමණීය උයනක් බවට පරිවර්තනය කරන්නට කැපවුනා
සුදුජාතික යටත් විජිත පාලක පැලැන්තියේ වුවත් නොක් පවුල වැන්නවුන් මේ රටට කල සේවය අමතක නොකල යුතුයි
නොක් අණුස්මරණ ග්‍රීෂ්ම නිවහන ලෙස හඳුන්වන කුඩා ගොඩනැගිල්ලක් උද්‍යානය තුල දකින්නට ලැබෙනවා
මේ ග්‍රීෂ්ම නිවහන තනා තිබෙන උස්භූමියේ සිට බැලූ විට නමුණුකුල කඳුපන්තියද, ඊට එපිටින් ඌව ද්‍රෝණියද, දකුණු පසින් හපුතලේ කපොල්ලද, වම්පසින් මදුල්සිමා කඳුවැටියද දකින්නට පුලුවන්
එම පුරාවෘත්තය සිහිකරමින් ඉදිකෙරුණු සීතා අම්මාන් කෝවිලද, උද්‍යානය ආසන්නයෙන්ම වාගේ පිහිටා තිබෙයි
තවත් අප්‍රකට ජනප්‍රවාදයකට අනුව රාවණා රජු දක්ෂ වෛද්‍යවරයකු ලෙසටද ප්‍රසිද්ධ වී සිටි බැවින් රාජකීය ඔසු උයන හක්ගල පිහිටා තිබුණා
රාමා - සීතා කතා පුවත්වල සඳහන් වන අන්දමට සීතා දේවිය ඌවපරණගම ලුණුවත්තේ ස්ත්‍රී පුර ගල්ලෙනේ සඟවා සිටියදී වැඩි කාලයක් ගත කිරීමට සිදුව තිබුණේ ඝනඳුර මධ්‍යයේ ලු
එනිසාම දෝ සීතා දේවියට ආලෝකය ලැබීම මදවීමෙන් ඇස් රෝගයක් සෑදී තිබෙනවාලු
එනිසා සීතා දේවිය රහසිගතවම මෙම හක්ගල ඔසු වන උයනේ ස්ථානයක සඟවාගෙන එම ඇස් රෝගයට ප්‍රතිකාර කර තිබෙනවා
එම ඇස් රෝගය සුව වී සීතා දේවියට යළි පෙනීම ලබාදුන් ස්ථානය "සීතා එළිය" නම්වීලු
අදත් හක්ගල උයනට ඉතා නොදුරු ස්ථානයක සීතා කෝවිල පිහිටා ඇති අතර ඉන් පහල ඇති ගඟෙහි සීතා දේවිය ස්නානය කොට තිබෙන බව හින්දූන් විශ්වාස කරනවා
එම සීතාදේවී කෝවිල ද්‍රවිඩ ජාතිකයින් මෙන්ම ලංකාවේ සංචාරය කරන ඉන්දියානුවන් නොවරදවාම එන තැනක් බවට දැන් පත්වෙලා
සංචාරක ආකර්ෂණය 
විවිධ ශාක විශේෂ 10,000 කට අධික ප්‍රමාණයක් මෙම උද්‍යානය තුල රෝපණය කොට තිබෙන අතර, උද්‍යානය නැරඹීම සඳහා වාර්ෂිකව 500,000 ක පමණ සංචාරකයන් පිරිසක් පැමිණෙයි
හක්ගල දැඩි ස්වභාවික රක්ෂිතය 
සත්ව සහ ශාක විශේෂයන් අවම බලපෑමක් යටතේ බෝවීම මඟින් එම විශේෂිතයන් මිහිපිටින් වඳවී යාම වැලක්වීම සදහා ස්වභාවික පරිසරයක් සපයන විද්‍යාත්මක පර්යේෂණ සදහා යෝග්‍ය පහසුකම් ඇති භූමි දැඩි ස්වභාවික රක්ෂිත ලෙස ප්‍රකාශ කොට ආරක්ෂා කරනවා
ලංකාවේ දැඩි ස්වභාවික රක්ෂිත තුනක් ඇති අතර හක්ගල දැඩි ස්වභාවික රක්ෂිතයට අමතරව, රිටිගල දැඩි ස්වභාවික රක්ෂිතය හා යාල ස්වභාවික රක්ෂිතයද වනවා
දැඩි ස්වභාවික රක්ෂිත පූර්ණ ස්වභාවික පද්ධති ලෙස ආරක්ෂා කෙරේ
එබැවින් දැඩි ස්වභාවික රක්ෂිත තුළ මිනිස් ක්‍රියාකාරකම් වලට අවසර ලබා නොදේ
එනමුත් වනජීවී සංරක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුවේ පූර්ණ අධීක්ෂණය යටතේ පර්යේෂණ ක්‍රියාකාරකම් කිරීමට හැක
හක්ගල දැඩි ස්වභාවික රක්ෂිතයක් 1938දී ප්‍රකාශයට පත්කල අතර එය හෙක්ටාර 1142ක වපරිසයකින් යුතු වනවා
හක්ගල දැඩි රක්ෂිතය ලංකාවේ දුර්ලභ කඳුකර වළාකුළු වනාන්තර (montane cloud forests) වලින් සමන්විත වනවා
නිතරම වළාකුළු වලින් වැසී පවතින, මීටර් 1000ට වඩා උසින් තිබෙන වනාන්තර කඳුකර වළාකුළු වනාන්තර ලෙස හඳුන්වනවා
කරුණු

මේවාද බලන්න
හක්ගල දැඩි ස්වභාව රක්ෂිතය

මූලාශ්‍ර

  

ශ්‍රී ලංකාවේ උද්භිද උද්‍යාන
මෙම වසර ඉංග්‍රීසි ඉතිහාසයේ පෙරළියක් ඇති කල වසරක් වූයේ හේස්ටිංස් සටන සහ ඒ නිසා සිදුවූ නෝර්මන්වරුන් විසින් එංගලන්තය ආක්‍රමණය කිරීම නිසාය
පළමුවන සහශ්‍රවර්ෂය යනු,  ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර, ක්‍රිව 1, ජනවාරි 1 දිනයෙන් ඇරඹී, ක්‍රිව 1000, දෙසැම්බර් 31 දිනයෙන් නිමවූ කාල පරිච්ඡේදයයි
ව. 1වන සහශ්‍රවර්ෂය
පළමුවන සහස්‍රවර්ෂය යනු,  ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර, ක්‍රිව 1, ජනවාරි 1 දිනයෙන් ඇරඹී, ක්‍රිව 1000, දෙසැම්බර් 31 දිනයෙන් නිමවූ කාල පරිච්ඡේදයයි
1 වන සහස්‍රවර්ෂය
ව. 1083
ව. 1100
ශ්‍රී ලංකාව සහ ඉන්දියාව අතර දිගු කාලයක පටන් පවතින්නේ මිත්‍රශීලී සම්බන්ධතාවයකි
නමුත් ශ්‍රී ලංකාවේ ඇති වූ සිවිල් යුද්ධයේ සමහර කාරණා පිළිබඳ දෙරට අතර මතභේද පවතියි
ශ්‍රී ලංකාවේ ආසන්නතම අසල්වැසියා ඉන්දියාව වන අතර දෙරට එකිනෙක වෙන්වන්නේ පෝක් සමුද්‍ර සන්ධිය හරහායි
දෙරටම භූ ගෝලීයව දකුණු ආසියාව තුල උපක්‍රමශීලීව වැදගත් ස්ථාන වල පිහිටා තිබීම නිසා, ඉන්දියන් සාගරයේ පොදු ආරක්ෂක ඡත්‍රයක් (common security umbrella) නිර්මාණය කිරීමට දෙරටේම අවධානය යොමුව තිබෙයි
ඉතිහාසමය සහ සංස්කෘතිකමය වශයෙන්, ඉන්දියාව හා ශ්‍රී ලංකාව අතර වැදගත් සම්බන්ධතා පවතී
වර්ථමාන ශ්‍රී ලාංකිකයින්ගේන් 70% පමණ දෙනා ථේරවාදී බෞද්ධයෝ වෙති
මුල් යුගය

ශ්‍රී ලංකාවේ පැරණි මූලාශ්‍ර වලට අනූව (දීපවංශය වැනි), ක්‍රිස්තු පූර්ව 4 වන සියවසේ දේවානම්පිය තිස්ස රජු සමයේදී ශ්‍රී ලංකාවට, ඉන්දියානු අශෝක අධිරාජයාගේ ගිහි කල පුත්‍රයෙකු වූ මිහිදු මහ රහතන් වහන්සේ විසින් බුදු ධහම රැගෙන ආ බව පැවසෙයි
මේ කාලයේදීම, සංඝමිත්තා මහ රහත් තෙරණිය විසින් ඉන්දියාවේ ශ්‍රී මහා බෝධියේ අංකුරයක් ශ්‍රී ලංකාවට වැඩම කරවීමත්, ලංකා රාජ්‍යය තුල බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන ඉදිකිරීම ආරම්භ වූ බවත් සඳහන් වෙයි
ඒවා අතරින්, ඉසුරුමුණි විහාරය සහ වෙස්සගිරිය විහාරය අදටත් වැදගත් වන්දනාමාන ස්ථාන වෙයි
ලෝකයේ අනෙකුත් සියළුම බෞද්ධ ජාතීන්ට වඩා, සංඝයා වහන්සේලා විසින් අඛණ්ඩව පවත්වා ගෙන ආ දීර්ඝ බෞද්ධ ඉතිහාසයක්, ශ්‍රී ලංකාව සතුව පවතියි
ලංකා රාජ්‍යය තුල බුදු ධහම දුර්වල වූ අවස්ථාවේදී, සංඝයා වහන්සේලා මියන්මාරය සහ තායිලන්තය යන රටවල සහයෙන් නැවතත් ථේරවාද බුදු ධහම ගොඩනංවා ගත් බව ඉතිහාසයේ දැක්වෙයි
ශ්‍රී ලංකාව තුල ථේරවාදී බුදු ධහම පිරිහීමට ලක්වූ අවස්ථා ලෙස, ශ්‍රී ලංකාව බටහිර ජාතීන්ගේ යටත් විජිතයක්ව පැවති යුගය සහ ශ්‍රී ලංකාවට මහායාන බලපෑම් එල්ල වූ යුගයන් හැඳින්විය හැක
19 වන සියවසෙන් අනතුරුව ශ්‍රී ලංකාව තුල නැවතත් ථේරවාද බුදු දහම තහවුරු වීම සිදුවූ අතර, වර්ථමානය වන විටත්, එනම් වසර 2,600 කට වඩා වැඩි කාලයක් ථේරවාද බුදු දහම ශ්‍රී ලංකාව තුල අඛණ්ඩව සහ ජීවමානව පවතියි
ශ්‍රී ලංකා සිවිල් යුද්ධයේ අසාර්ථක ඉන්දියානු මැදිහත් වීම
1970-1980 දශක කාලය තුලදී, ඉන්දියානු තමිල්නාඩුවේ වූ සමහර දේශීය සංවිධානයන්, ශ්‍රී ලංකාවේ දෙමළ කොටි ත්‍රස්ථවාදී සංවිධානය වෙත ආධාර සිදු කරන බවට විවිධ මූලාශ්‍ර ඔස්සේ තොරතුරු හෙලිවිය
1987 කාලය තුලදී, වඩමාරච්චි ප්‍රහාර නිසා ශ්‍රී ලංකාවේ යුද්ධයට මැදි වූ දෙමළ වැසියන් හා කොටි ත්‍රස්ථ සාමාජිකයින් විශාල වශයෙන් ඉන්දියාවට පලා යාමත් සහ, ශ්‍රී ලංකා හමුදාව උතුරේ යාපනය හි බලය අත්පත් කර ගැනීමත් සමග, ඉන්දියාවද මෙම ගැටළුව කෙරේ සිය අවධානය සෘජුවම යොමු කිරීමට පියවර ගන්නා ලදී
මේ වන විට ශ්‍රී ලංකා හමුදාව යාපනයේ බලය තහවුරු කොට ගෙන තුබූ නිසා ඉන්දියාව විසින් එවන ලද සහනාධාර යාත්‍රාවක් ප්‍රතික්ෂේප කොට ආපසු හරවා යවන ලදී
මීට ප්‍රතිචාර දක්වමින් ඉන්දියානු රජය, ස්වෛරී රාජ්‍යයක් වූ ශ්‍රී ලංකාවේ ගුවන් සීමාව අනවසර ලෙස උල්ලංඝණය කරමින් ආහාර මළු ගුවනින් හෙළූ අතර එවැනි ක්‍රියාවක් සිදු කිරීම සම්බන්ධයෙන් ඉන්දියාව, ජාත්‍යන්තරය තුලදී දැඩි අප්‍රසාදයට පත්විය
පසුව 1987 දී ශ්‍රී ලංකාව සහ ඉන්දියාව අතර සිදුවූ සාකච්ඡා වලින් අනතුරුව, සිවිල් ගැටුම් නිමා කරනු වස් පලාත් සභා වලට බලය බෙදන ඉන්දු ලංකා ගිවිසුමේ 13වන සංශෝධනය ක්‍රියාත්මක කිරීමට දෙරට අවධානය යොමු කල අතර, එයට එකඟ වී අවි බිම හෙළන ලෙස දෙමළ කොටි සංවිධානයටද දැනුම් දුනි
1987 ජුලි 27 ඉන්දු-ලංකා ගිවිසුම ක්‍රියාත්මක කල අතර 1988 නොවැම්බර් 17දී උතුරු නැගෙනහිර පලාත් සභාව පිහිටුවුණි
තවදුරටත් ක්‍රියාත්මක වෙමින් ඉන්දියානු රජය, ත්‍රස්ථවාදීන් නිරායුධ කිරීමට සහ ගිවිසුම් කටයුතු නිරික්ෂණය කිරීමට ඉන්දියානු සාම සාධක හමුදාව ශ්‍රී ලංකාවට එවන ලදී
අළුතින් බිහි කල උතුරු නැගෙනහිර පලාත් සභාව වෙත Eelam Peoples Revolutionary Liberation Front විසින් ඉදිරිපත් කල අපේක්ෂකයාව ප්‍රතික්ෂේප කරමින්, දෙමළ එල්ටීටීඊ සංවිධානය, එම තනතුර වෙනුවෙන් වෙනත් තිදෙනෙකුගේ නම් යෝජනා කරන ලදී
නමුත් එල්ටීටීඊ සංවිධානය විසින් ඉදිරිපත් කල එම නාමයෝජනා ඉන්දියාව විසින් ප්‍රතික්ෂේප කරන ලදී
මේ නිසා ගිවිසුම නොසළකා හරිමින් එල්ටීටීඊ සංවිධානය සිය ආයුධ ඉන්දියානු සාම සාධක හමුදා වෙත භාරදීම ප්‍රතික්ෂේප කරන ලදී
මෙහි ප්‍රතිපලයක් ලෙස දෙමළ කොටි සංවිධානය, ඉන්දියානු හමුදාව සමග ගැටුමක් නිර්මාණය කර ගනිමින්, ඔක්තෝම්බර් 8 වන දින ඉන්දියානු සාම සාධක හමුදාව වෙත මාරාන්තික ප්‍රහාරයක් එල්ල කරන ලදී
මේ මාරාන්තික ප්‍රහාරයෙන් පසුව ඉන්දියානු රජය එල්ටීටීඊ සංවිධානය නිරායුධ කරනු වස්, ඔවුන් වෙත දිගින් දිගටම දරුණු ප්‍රහාර එල්ල කරන ලදී
මෙම ඉන්දියානු මෙහෙයුම ඔපරේෂන් පවන් ලෙස හඳුන්වන ලදී
ජේ.  ආර්. ජයවර්ධන  මහතාගෙන් පසුව ජනපතිධූරයට පැමිණි රණසිංහ ප්‍රේමදාස මහතාගේ රජය, එල්ටීටීඊ සංවිධානය සමග රහස් සාකච්ඡා සිදුකර, ඉන්දියානු හමුදාව පලවා හරිනු වස් කොටි සංවිධානයට ආයුධ සහ මුදල් ආධාර දෙන ලදී
යුධ අපරාද චෝදනා එල්ල වීම
එල්ටීටීඊ සංවිධානය වෙත ප්‍රහාර දියත් කල ඉන්දියානු සාම සාධක හමුදාවන්ට, අහිංසක සිවිල් වැසියන් ඝාතනය කිරීම සම්බන්ධයෙන් යුධ අපරාධ චෝදනා එලල විය
වෛද්‍යවරු, හෙදියන් සහ රෝගීන් ඇතුළුව අහිංසක සිවිල් වැසියන් 70 කට වඩා පිරිසක් මරුමුවට පත් කල යාපනය ශික්‍ෂණ රෝහලේ සමූලඝාතනය ඉන් ප්‍රධාන තැනක් ගනියි
එල්ල වූ යුධ අපරාධ චෝදනා

 1987 ඔක්තෝම්බර් 12 – යාපනය විශ්ව විද්‍යාල ප්‍රහාරයෙන් සිය හමුදා භටයින් 29 දෙනෙකු ඝාතනය වීමේ සිදුවීමට පලිගැනීමක් වශයෙන්, කොකුවිල් (Kokuvil) ගම්මානයේ අහිංසක සිවිල් වැසියන් 40 දෙනෙකු ඝාතනය කිරීම
1987 ඔක්තෝම්බර් 21 – දීපාවලී සමයේ, වෛද්‍යවරුන්, හෙදියන්, රෝගීන් ඇතුළු දෙමළ ජාතික කාර්ය මණ්ඩලයේ 68 දෙනෙකු යාපනය රෝහල තුලදී ඝාතනය කිරීම
පසු දිනයේ රෝහලට ඇතුළු වූ වෛද්‍ය සිවපදසුන්දරම් (Dr
Sivapathasuntharan) මහතාව ඝාතනය කිරීම
1987 නොවැම්බර් 21 – ත්‍රිකුණාමලයේදී, සිවිල් වැසියන් 7 දෙනෙකු ඝාතනය සහ 4 දෙනෙකුට තුවාල සිදුකිරීම
1989 අගෝස්තු – වැල්වටිතුරේදී (Velvettiturai), ශ්‍රී ලාංකික දෙමළ වැසියන් 64 දෙනෙකු ඝාතනය කිරීම
100 කට වැඩි දෙමළ සිවිල් වැසියන්ගේ මළ සිරුරු ප්‍රමාණයක් චුන්නාකම් (Chunnakam), මලකම් (Mallakam), උදුවිල් (Uduvil), මනිපෙයි (Manipay), මරුදන්මඩම් (Maruthanamadam) සහ ඉනුවිල් (Inuvil) ප්‍රදේශවලදී සොයා ගැනීම
– එම ඝාතන ඉන්දියානු සාම සාධක හමුදා (IPKF) විසින් සිදු කල බව කියැවෙයි
1988 ජාත්‍යන්තර ක්ෂමා සංවිධානයේ වාර්ථාවක(1987 ජනවාරි-දෙසැම්බර් කාලය), ඉන්දියානු සාම සාධක හමුදා (IPKF) විසින් සිදුකල දූෂණ අපචාර සිදුවීම් 7 ක් ගෙනහැර දක්වා තිබෙයි
යුධ අපරාධ චෝදනා සම්බන්ධ වාර්තාවන්
Memorial for IPKF - Innocent People Killing Force By Dr
Somasekaram Retd
Surveyor General 
Those Who Cannot Remember the Past are Condemned to Repeat It 

ඉන්දියානු හමුදාවේ මෙම කුරීරු ඝාතන රැල්ලත් සමග, ශ්‍රී ලංකා දෙමළ ජනයා අතර ඔවුහූ දැඩි පිළිකුලට ලක් වූහ
එල්ටීටීඊ සංවිධානය සමග සිදුවූ මෙම ගැටුම් වලින් ඉන්දියානු හමුදාවට 1,000 කට වැඩි ජීවිත හානි ප්‍රමාණයක් සිදුවිය
ඉන්දියානු සාම සාධක හමුදාව ශ්‍රී ලංකාවෙන් ඉවත් වීම
ඉන්දු-ලංකා ගිවිසුම, ශ්‍රී ලාංකිකයින් අතර දැඩි දෝෂ දර්ෂණයට ලක්වීම නිසා, අලුතින් පත්වූ ශ්‍රී ලංකා ජනපති රණසිංහ ප්‍රේමදාස මහතා, ඉන්දියානු සාම සාධක හමුදා 1990 මාර්තු වන විට ශ්‍රී ලංකාවෙන් ඉවත් කිරීමට පියවර ගන්නා ලදී
1991 මැයි 21 වන දින, එල්ටීටීඊ සංවිධානය, ඉන්දියාවේ තමිල්නාඩුවේදී එරට අගමැතිවරයා වූ රජිව් ගාන්ධි මහතාව මරාගෙන මැරෙන බෝම්බ ප්‍රහාරයකින් ඝාතනය කරන ලදී
එහි ප්‍රතිපලයක් ලෙස ඉන්දියාව 1992 දී එල්ටීටීඊ සංවිධානය, ත්‍රස්ථ සංවිධානයක් ලෙස ප්‍රකාශයට පත්කරන ලදී
ශ්‍රී ලංකා සිවිල් යුද්ධයේදී පාකිස්ථානය ශ්‍රී ලංකා රජයට සහය පල කරමින් අවි ආයුධ ලබා දීම සම්බන්ධයෙන් නොසතුටට පත් ඉන්දියාව කියා සිටියේ, මෙලෙස මිලිටරි ආධාර ලබා දීම ශ්‍රී ලංකාවේ සාම වැඩපිලිවෙලට බාධාවක් විය හැකි බවයි.

වාණිජ සබඳතා‎
ශ්‍රී ලංකාව සහ ඉන්දියාව සාර්ක් සංවිධානය, දකුණු ආසියා පාරිසරික සහයෝගීතා වැඩසටහන, දකුණු ආසියා වාණිජ එකමුතුව සහ බිම්ස්ටෙක් (BIMSTEC) යන සංවිධාන වල සාමාජිකයෝ වෙති
2000 වසරේදී දෙරට නිදහස් වෙළඳ ගිවිසුමකට එළඹි අතර, එනිසා 2004 වන විට ඉන්දු-ලංකා වෙළඳ ගණුදෙණු ප්‍රමාණය 128% කින් වර්ධනය විය
2006 වන විට එය සිව් ගුණයකින් වැඩිවූ අතර, දෙරට වෙළඳ ගණුදෙණු අගය අමෙරිකා ඩොලර් බිලියන 2.6 ක් පමණ විය
වර්ෂ 2000-2004 කාලය තුලදී, ඉන්දියාව ශ්‍රී ලංකාව වෙත සිදු කල අපනයන ප්‍රමාණය අමෙරිකා ඩොලර් මිලියන 618 සිට අමෙරිකා ඩොලර් බිලියන 1.319 දක්වා 113% ක ප්‍රමාණයකින් වැඩිවූ අතර, ශ්‍රී ලංකාව ඉන්දියාව වෙත සිදු කල අපනයන ප්‍රමාණය අමෙරිකා ඩොලර් මිලියන 44 සිට අමෙරිකා ඩොලර් මිලියන 194ක් දක්වා 342% පමණ ප්‍රමාණයකින් වැඩිවිය
ශ්‍රී ලංකාවේ ආනයන වලින් 14% ප්‍රමාණයක් ඉන්දියාවෙන් සිදුවන අතර ශ්‍රී ලංකාවේ අපනයන වලින් 3.6% ක් ඉන්දියාවට සිදු කෙරේ
රටවල් ද්විත්වයම දකුණු ආසියානු නිදහස් වෙළඳ ගිවිසුමේ (SAFTA) හවුල්කාරයෝද වෙති
ඉන්දියාවේ ජාතික තාප බලශක්ති සංස්ථාව (NTPC), ශ්‍රී ලංකාවේ සාම්පූර් හි මෙගාවොට් 500 ක ධාරිතාවයක් සහිත තාප විදුලි බලාගාරයක් ඉදිකිරීමට නියමිතය
ධීවර ගැටළුව

ශ්‍රී ලංකාව සහ ඉන්දියාව නාවික සැතපුම් 12 ක පමණ දුරකින් පෝක් සමුද්‍ර සංධිය හරහා වෙන්වී තිබෙයි
ශ්‍රී ලංකා හමුදාව විසින්, ශ්‍රී ලංකා මුහුදු තීරයේ නීති විරෝධීව මසුන් අල්ලමින් සිටි ඉන්දීය ධීවරයින් රාශියක් දිගින් දිගටම පසුගිය සමය තුලදී අත්අඩංගුවට ගනු ලැබූ අතර, ඉන්දියානු නාවික හමුදාවද ශ්‍රී ලංකා ධීවරයින් අත්අඩංගුවට ගෙන තිබෙයි