Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
2013 දි සිදුවූ මෙම නඩුවිභාග තුලදී—"උද්වේගකාරී" ලෙසින්  සහ "මෑත තුර්කි ඉතිහාසයෙහි විශාලතමයන්ගෙන් එකක් ලෙසින්" දැක්වුණු — " ඇර්ගිනිකොන්" නම් ලත් රහස් ජාලයක කොටසක් ලෙසින් එකල අග්‍රාමාත්‍යවරයාව සිටි ඇරගෝන්ට එරෙහිව    2003 සහ  2004 දී කුමන්ත්‍රණ මෙහෙයවූ බවට ජ්‍යෙෂ්ඨ හමුදා නිලධාරින්, මාධ්‍යවේදීන්, නීතිවේදීන් සහ ශාස්ත්‍රඥයින් ඇතුළු පුද්ගලයන් 275 වෙත චෝදනා එල්ලකෙරිණි
( ස්ලේජ්හැමර් නම්වූ වෙනත් ප්‍රෝක්ත සැලසුමක් හා සම්බන්ධ යැයි සමහරක් හමුදා නිලධාරින් වෙත චෝදනා එල්ල කොට තිබුණි
) මේ අතරම, ඇරගෝන්  විසින් පහළ-ශ්‍රේණි වල සිටි නිලධාරින් ආඥාපති දාමයෙහි ඉහළට උසස් කර දැමීමෙන්, හමුදා මාණ්ඩලික ප්‍රධානින් තමන්ට පක්ෂපාති බව සහතික කර ගන්නා ලද අතරම, යුද්ධ හමුදාව අධෛර්යයමත් කරන ලදි
ගුලේන්වාදී පාර්ශව සහ  ඇරගෝන්ගේ   යුක්තිය සහ සංවර්ධනය පක්ෂය (ඒකේපී) අතර සම්බන්ධතා බිඳ වැටීම හා සමගම, ඇරගෝන් තීරණය කලේ යුද්ධ හමුදාව පුනුරුත්ථාපනය කිරීම වාසිදායක වන බවයි. තුර්කියේ ඉහළම අභියාචනා අධිකරණය විසින් 2016 අප්‍රේල් මස වන විට "ඇර්ගිනිකොන්" දෝෂණ නිෂ්ප්‍රභා කල අතර ඔවුන් තීන්දු කලේ ජාලයක පැවතීම ඔප්පු නොවුනු බවයි. ජූලි 13 දිනදී, එනම් කුමන්ත්‍රණය දියත් කෙරුමට දින දෙකකට වඩා අඩු කාලයකට පෙර, තුර්කි සොල්දාදුවන් දේශීය ආරක්ෂිත මෙහෙයුම් වල යෙදීමේදී ඔවුන් වෙත චෝදනා ඉදිරිපත්වීම වෙතින් නිර්මුක්තිය ලැබීමේ  පණතකට ඇරගෝන් තම අත්සන තැබූ අතර, එය අනුව ආඥාපතීන්ට එරෙහි නඩු විභාග සඳහා අග්‍රාමාත්‍යවරයා විසින්  අනුමැතිය ලබා දිය යුතු අතර පහළ-ශ්‍රේණියන්හී සොල්දාදුවන්ට එරෙහි නඩු විභාග සඳහා සමාව ලබා දීම දිස්ත්‍රික් ආණ්ඩුකාරවරුන් විසින් කල හැකි විය
මෙම නිර්මුක්ති පණත සැලකුණේ, රජය හා සන්නද්ධ හමුදා අතර  සංහිඳියාව ගෙන දීමක කොටසක් ලෙස වන අතර, පොලීසිය සහ උපහමුදා බලකායන් විසින් කුර්දිෂ්-වාසිත ප්‍රදේශ තුල සිදු කල හමුදා මෙහෙයුම් පිළිබඳ වගකීම සන්නද්ධ හමුදා විසින් භාර ගනු ලබමින් සිටියහ
කුමන්ත්‍රණය ඇරඹුනු මොහොතෙහි, ඇරගෝන් සිටියේ වයඹ දෙස තුර්කියේ නිවාඩුවක් ගත කරමිනි
සිද්ධි මාලාව

බලය අල්ලා ගැනීමේ ප්‍රයත්නය 

2016 ජූලි 15 දිනදී, 11
00 පව EEST (UTC+3) වෙතට මොහොතකට පෙර වාර්තා වූ පරිදී, ඇන්කරා නගරය උඩින් හමුදා ජෙට් යානා පියාසර කරනු නිරික්ෂණය කරනු ලැබූ අතර, ඉස්තාන්බුල් නගරයෙහි ඇනටෝලියාව දිශාවෙන් යුරෝපය වෙත තිබුණු  ෆාටි සුල්තාන් මෙහ්මට් සහ බොස්ෆරස් පාලම් දෙකම වසා දැමුණි
තුර්කි අග්‍රාමාත්‍යවර බිනාලි යිල්ඩිරිම් පැවසුවේ හමුදා ක්‍රියාව සිදුකර ඇත්තේ "ආඥාපති දාමයෙන් පිටස්තරව බවත්" එය  "හමුදාවෙහි කොටසක්" විසින් බලය අල්ලා ගැනීමෙහි "නීතිවිරෝධි ප්‍රයත්නයක්" බවත්ය
රංගනය 
 ගාමිණී ෆොන්සේකා
 මාලිනී ෆොන්සේකා
 ජෝ අබේවික්‍රම
 මිල්ටන් ජයවර්ධන
 සෝනියා දිසානායක
 සෝමසිරි දෙහිපිටිය
 නාමෙල් වීරමුණි
 එච්. ඩී. කුලතුංග
 මානෙල් වානගුරු
 බන්දු සමරසිංහ - හඳුන්වා දෙන
 ෆරිනා ලායි
ටියුඩර් කරුණාතිලක

ගීතයන්
ගීත නිර්මාණය සහ සංගීත අධ්‍යක්ෂණය - සරත් දසනායක (ප්‍රථම චිත්‍රපට සංගීත අධ්‍යක්ෂණය)
ගීත ප්‍රබන්ධය – කරුණාරත්න අබේසේකර, සෝමපාල ලීලානන්ද
ගීත ගායනය – එච්.ආර්. ජෝතිපාල, එම්. එස්. ප්‍රනාන්දු, වික්ටර් රත්නායක, ඇන්ජලින් ගුණතිලක, ඉන්ද්‍රාණි පෙරේරා
ගීත සංඛ්‍යාව - 05
පෙම් රස වෑහෙන මංගල ගීතේ ජීවිතේ- වික්ටර් රත්නායක, ඉන්ද්‍රාණි පෙරේරා 
අමර පෙම් ලතාවේ – එච්. ආර්. ජෝතිපාල, ඇන්ජලින් ගුණතිලක
වාසනාව දොර ඇරලා බලනවා - එම්. එස්. ප්‍රනාන්දු, ජොතිපාල
දෑසේ මාගේ සැතපෙනා - එච්. ආර්. ජෝතිපාල
දෑසේ මාගේ සැතපෙනා - ඇන්ජලින් ගුණතිලක
ගීත පොත් – ආනන්ද පොත්හල, මරදාන
ගීත තැටි - සමරසිංහ ලේබලය යටතේ නිකුත් විය

නිෂ්පාදනය
අධ්‍යක්ෂණය සහ කැමරා කෝණ නිර්මාණය - මිල්ටන් ජයවර්ධන
කලා අධ්‍යක්ෂණය – ගාමිණී සමරවීර
ගීත පටිගත කිරීම – මර්වින් රුද්‍රිගු (සරසවි චිත්‍රාගාරය)
ශබ්ද පරිපාලනය – නිමල් වීරක්කොඩි
රසායනාගාර – ඒ. අයි. ජොහාර්

ප්‍රදර්ශනය
සීමාසහිත සිනමාස් සමාගම

මූලාශ්‍ර
2. https
//rateyourmusic
com/film/%E0%B7%83%E0%B6%AF%E0%B7%84%E0%B6%A7%E0%B6%B8_%E0%B6%94%E0%B6%B6_%E0%B6%B8%E0%B6%9C%E0%B7%9A/
ශ්‍රීමත් පැට්‍රික් ඇබර්ක්‍රොම්බි (Sir Leslie Patrick Abercrombie) (උපත
1879 ජූනි 6,  විපත
1957 මාර්තු 23) බ්‍රිතාන්‍ය ජාතික ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පියෙක් සහ පුරෝගාමි නගර සැලසුම්කරණ ශිල්පියෙකි
1940 දශකය අගභාගයේ දී පේරාදෙණියේ හෙක්ටයාර 1200ක භූමි භාගයක ලංකා විශ්වවිද්‍යාලය (දැන් පේරාදෙණිය විශ්වවිද්‍යාලය) සැලසුම් කළේ මොහු ය
බ්‍රිතාන්‍ය ජාතිකයෝ
නගර සැලසුම්කරණ ශිල්පියෝ
ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පියෝ
1879 උපත්
1957 මරණ
වෘත්තාකාර මුහුණත් දෙකක් සහ වක්‍රාකාර මුහුනතක් සහිත ඝණ වස්තුවකට සිලින්ඩරය යැයි කියනු ලැබේ
සිලින්ඩරයට වක්‍ර දාර 2ක් අැත
ශීර්ෂ නනොමැත
සිලින්ඩරයකට ත්‍රිකොනයක්ද නොමැත
ක්ෂේත්‍රඵලය

සිලින්ඩරයක පෘෂ්ඨීය ක්ෂේත්‍රඵලය වන්නේ
පරිමාව

සිලින්ඩරයක පරිමාව වන්නේ
ජ්‍යාමිතික හැඩතල
රාමාගේ පාලම (ඇඩම්ගේ පාලම ලෙස ද හැඳින්වේ), ශ්‍රී ලංකාවේ තලෛමන්නාරමේ සිට තමිල්නාඩුවේ රාමේශ්වරම් දක්වා දිවෙන වැලි දූපත් සමූහයකි
රාමායණ පුරාවෘත්තයට අනුව හනුමා වානර දෙවියා, රාවණා විසින් පැහැර ගෙන ආ සීතා දේවිය මුදා ගැනීමට පැමිණියේ මෙම වැලි දූපත් සමූහය ඔස්සේ ය
මේවාද බලන්න 
 තලෙයිමන්නාරම
 පෝක් සමුද්‍ර සන්ධිය
 ශ්‍රී ලංකාවට අයත් දූපත්
 සේතු සමුද්‍රම්
 විෂ්ණු දෙවි

රාමායණය
දූපත් - ශ්‍රී ලංකා
වෘත්තාකාර තල මුහුණතක් සහ වක්‍රාකාර මුහුණතක් සහිත ත්‍රිමාණ ඝණ වස්තුවකට කේතුව යැයි කියනු ලැබේ
ක්ෂේත්‍රඵලය
සෘජු කේතුවක  පෘෂ්ඨීය ක්ෂේත්‍රඵලය වන්නේ
හෝ

 වේ

පරිමාව

සෘජු කේතුවක පරිමාව වන්නේ
දියසේන අනාගතයේ පහළ වන සිංහල ජාතියේ ගැළවුම්කරුවා යයි සැලකෙන පුරාවෘත්තමය චරිතයකි
පුරාවෘත්ත
තුර්කි සන්නද්ධ හමුදා (TAF
, TSK) යනු  තුර්කි ජනරජයෙහි හමුදා බලකායන් වෙති
වයඹ පළාතේ පුත්තලම් දිස්ත්‍රික්කයේ නාත්තන්ඩිය ප්‍රාදේශීය සභා බල ප්‍රදේශයේ ඉදි වූ ප්‍රථම පුස්තකාලය ලෙසින් වර්ෂ 1975 දී පමණ ආරම්භ කරන ලද නාත්තන්ඩිය මහජන පුස්තකාලය වර්තමානය වන විට නාත්තන්ඩිය බල ප්‍රදේශයට අයත් පුස්තකාල 13කින් යුත් පුස්තකාල පද්ධතියේ ප්‍රධාන පුස්තකාලය වේ
1999 ජූලි 30 වනදා ජාතික පුස්තකාල හා ප්‍රලේඛන සේවා මණ්ඩලය මගින් තෙවන ශ්‍රේණියේ පුස්තකාලයක් ලෙසින් නම් කරනු ලැබූ නාත්තන්ඩිය මහජන පුස්තකාලය වර්තමානය වන විට දෙවන ශ්‍රේණියේ පුස්තකාලයක් බවට පරිවර්තනය වී ඇත
ආරම්භයේදී ප්‍රාදේශීය සභා ගොඩනැගිල්ලේම පවත්වාගෙන ආ මෙම පුස්තකාලය 2009 අගෝස්ත 31 වන දින නව දෙමහල් ගොඩනැගිල්ලක නව මුහුණුවරකින් සියලු පහසුකම් සමගින් ප්‍රදේශයේ ජනතාව වෙනුවෙන් විවෘත විය
වර්තමානය වන විට පොත් 13000කට අධික ප්‍රමාණයකින් යුත් නාත්තන්ඩිය මහජන පුස්තකාලයේ පාඨක සංඛ්‍යාව 3100 ඉක්මවා ඇත
පොත් බැහැදරීමේ අංශය, විමර්ශන අංශය, ළමා අංශය, පුවත්පත් කියවීම් අංශය, සගරා අංශය, අධ්‍යයන අංශය, විද්‍යුත් පුස්තකාල අංශය, පොත් බැදුම්කරණ අංශය ආදී අංශ වලින් සමන්විත නාත්තන්ඩිය මහජන පුස්තකාලට අයත් ජංගම පුස්තකාල රථයක් සහ පුවත්පත් කියවීම් ශාලා 03ක් වර්තමානය වන විට පවතී
මෙම සේවාවන්ට අමතරව පාඨක සමාජය හරහා නිරන්තව සිදු කරන පාඨක දැනුම ප්‍රවර්ධන වැඩසටහන්, ආගමික වැඩසටහන්, සමාජ සත්කාරක වැඩසටහන් ආදිය නිසා නාත්තන්ඩිය මහජන පුස්තකාලය ප්‍රදේශයේ ජනතාව අතර ප්‍රසිද්ධියට පත් වෙමින් පවතී
උත්තමාවියගේ සතුට පරිදී (සමහරවිට රැජිණගේ සතුට හෝ, සුදුසු පරිදී, උත්තමයාගේ සතුට පරිදී හෝ රජුගේ සතුට ලෙසින් කෙටි කර දැක්වෙන) යනු, සමහරක් පත් කල නිලධාරින්ගේ අනියත නිල කාලය හෝ සමහරක් සිරකරුවන්ගේ අනියත දඬුවම් කාලය දැක්වීමට භාවිතා කෙරෙන  නෛතික කලාත්මක පදයකි.
රංගනය 
විජය කුමාරණතුංග මංජු, රොහාන්, චුක්කි
මාලිනී ෆොන්සේකා අප්සරා, කන්‍යා සොයුරිය
ශ්‍රියානි අමරසේන සුමාලි
ඩොමී ජයවර්ධන පින්ටෝ
ජෝ අබේවික්‍රම අල්විස්
ඇලෙක්සැන්ඩර් ප්‍රනාන්දු ඇලෙක්ස්
පියදාස ගුණසේකර පින්ටෝගේ ගෝලයා
ඩී. ජයමාන්න
රුක්මණී දේවි
ඩී. ආර්. නානායක්කාර
ඩඩ්ලි වානගුරු
රූබි ද මෙල්
රීටා රත්නායක
ශාන්ති ලේඛා
රෙක්ස් කොඩිප්පිලි
බොනී රොබට්ස්
රොනලඩ් ෆොන්සේකා
විජය හෙට්ටිආරච්චි
වින්සන් කරුණාරත්න

නිෂ්පාදන
අධ්‍යක්‍ෂණය හා කැමරාව මෙහෙයවීම - ලෙනින් මොරායස්
කතාව, තිර නාටකය හා දෙබස් - ඔගස්ටස් විනයාගරත්නම්
සහාය අධ්‍යක්‍ෂණය – ඇන්ටන් ග්‍රෙගරි
සංස්කරණය – එම්. පී. රූපසේන
වේශ නිරූපණය - කේ. සුබ්බු
කලා අධ්‍යක්‍ෂණය හා නාමාවලිය - ජේ. ඒ. වින්සන්ට්
සටන් අධ්‍යක්‍ෂණය – ඇලෙක්සැන්ඩර් ප්‍රනාන්දු
නැටුම් අධ්‍යක්‍ෂණය - රොනල්ඩ් ප්‍රනාන්දු
සැකසුම – විජය චිත්‍රාගාරය, ලංකා චිත්‍රාගාරය
ශබ්ද පරිපාලනය - කේ. පී. කේ. බාලසිංහම්, එස්. සාරංග රාජා
රසායනාගාර පාලක – එස්. තිරනාවුකරසු
නිෂ්චල ඡායාරූප – එස්. සිවසුබ්‍රමනියම්
නිෂ්පාදන කළමනාකරු - ඩබ්ලිව්. ඇම්
කේ. වෛද්‍යාරච්චි

ගීතයන්

ගීත පොත් – ආනන්ද පොත්හල - මරදාන
ගීත තැටි - සිල්වලයින්
ප්‍රදර්ශනය – රිට්ස් ඇතුළු තුන්වන මණ්ඩලයේ සිනමා ශාලා 16 කදී ප්‍රදර්ශනය අරඹන ලදී
ඈන් අබේසේකර (උපතේ දී පෙළපත් නම්
අමරසේකර) (උපත
1925 - ) ශ්‍රී ලංකාවේ පුහුණු පවුල් උපදේශිකාවක් සහ පුරෝගාමී පත්‍ර කලාවේදිනියකි
ඇය කොළඹ කාන්‍තා විද්‍යාලයේ ආදි ශිෂ්‍යාවකි
ලේක් හවුස් පත්‍ර සමාගමේ සිලෝන් ඩේලි නිව්ස් පුවත්පතේ කාන්තා පිටුවෙහි ප්‍රථම ලාංකික සංස්කාරකවරයා ඇය විය
1947 සිට 1951 දක්වා එම සංස්කාරක ධූරය දැරූ ඇය 1951 වසරේ දී ලේක් හවුසියෙන් ඉවත් වී ස්වාධීන පත්‍ර කලාවේදියෙක් ලෙස කටයුතු කළා ය
1984 දී ආරම් භ වූ ලංකා වුමන් පුවත්පත හරහා ඇය සිදු කළ උපදේශන සේවාව හේතුවෙන් ඇය දුක් ගන්නා නැන්දා (ඇගනි ආන්ටි) යන අන්වර්ථ නාමය ලැබී ය
ශ්‍රී ලංකා කර්තෘ සංසදය මඟින් සංවිධානය කරන පුවත්පත් කලාවේදී විශිෂ්ටතා සම්මාන උලෙළේ පහළොස් වැනි සම්මාන සැසියේ දී (2014), ඇය පුවත්පත්කලා දීර්ඝ සේවා සම්මානයෙන් පුද කරනු ලැබිණි
මූලාශ්‍ර 

පුවත්පත් කලාවේදියෝ
ශ්‍රී ලාංකිකයෝ
බූඩිකා (ම
ක්‍රිව 60 හෝ 61) යනු බ්‍රිතාන්‍ය කෙල්ටික අයිසිනයි ගෝත්‍රයෙහි රැජිණක වූ අතර රෝමානු අධිරාජ්‍යයෙහි අධිවාසී හමුදාවන්ට එරෙහිව කැරැල්ලක් මෙහෙයවීය
බූඩිකාගේ ස්වාමිපුරුෂයාවූ  ප්‍රැස්සටෙගුස් විසින් රෝමයේ නාමික වශයෙන් ස්වාධීන මිත්‍රපාක්ෂිකයෙකු වශයෙන් පාලනය ගෙන ගොස් ඔහුගේ අන්තිම කැමති පත්‍රයෙහිදී ඔහුගේ රාජධානිය පවරාදුන්නේ ඔහුගේ දියණියන්ට රෝමානු අධිරාජ්‍යයාට හවුල් වශයෙන් භුක්ති විඳිය හැකි ආකාරයෙනි
ප්‍රැස්සටෙගුස් යනු,  අයිසිනයි නමින් හැඳින්වුනු බ්‍රිතාන්‍ය කෙල්ටික ගෝත්‍රයක රජු වූ අතර, ක්‍රිව පළමුවන සියවසෙහිදී දළ වශයෙන් වර්තමානයෙහි නෝෆක්  නමින් හැඳින්වෙන ප්‍රදේශයෙහි පාලනය ගෙන ගියේය
බූඩිකා රැජිණගේ ස්වාමිපුරුෂයා වශයෙන් ඔහු ප්‍රචලිතව හැඳින්වෙයි
Epoptes Server
පරිගනක විද්‍යාගාරයක පරිගනක ක්‍රියාකාරකම් කලමනාකරනය සදහා බෙහෙවින් ඉවහල්වන මෘදුකාංගයක් ඉසුරු ලිනක්ස් පරිගනකය තුල ස්තාපනය කර ඇත
මෙයින් ඔබට පහත අවශ්‍යතා සම්පුර්ණ කර ගත හැකිය
1.සිසුන්ගෙ පරිගනක ක්‍රියාකාරකම් අදීක්ශනය කිරීම
2.ගුරුවරයාට ඔහුගේ ක්‍රියාකාරකම් අන් සිසුන්ට එකවර දර්ශනය කිරීමට ඇති හැකියාව.

3.Multimedia එකක් නොමැති විට ඉගෙනම් ක්‍රියාකාරකම් වලට ප්‍රයෝජනවත් වීම
4.පරිගනක එකවර shutdown කිරීමේ හැකියාව

යනාදිය දැක්විය හැක
ඔබත් මෙය ඔබගේ ඉසුරු ලිනක්ස් පරිගණක විද්‍යාගාරයේ ස්තාපනය කර විද්‍යාගාරයේ කලමනාකරනය පහසු කර ගන්න
Epoptes Server එක ස්ථාපනය කිරීම
පහත විධානය භාවිත කර  epoptes පරිගනකයට ස්තාපනය කරගන්න
(මෙය ඔබගේ epoptes server එක ලෙස සැලකිය  යුතුයි
තවද server එක සදහා IP address එකක්ද ලබා දි තිබිය යුතුය
)  උදා
192.168.1.2/24 )   
 
1.sudo apt-get install epoptes 
 
එය පරිගණකයට ස්ථාපනය වූ පසු පහත ආකාරයට epoptes users group එකක් එකතු කර ගන්න
2.මේ සදහා පහත විධානය භාවිත කරන්න
sudo gpasswd -a username epoptes    

(මෙම  විධානය භාවියෙයන් පසු පරිගණකයෙන් log off වී logon වෙන්න)      

ඔබට terminal භාවිතය අපහසු නම් users සහ groups එකතු කිරිමට USERS AND GROUPS TOOL එක භාවිතා කළ හැකිය
ඔබ ඉසුරු ලිනක්ස්  පරිගනකමේ පිහිටුවා ඇති Software Centre එකට ගොස් USERS AND GROUPS ටූල් එක search කර ස්ථාපනය කර ගන්න
(මෙෙ tool එක ස්ථාපනයෙන්  පසු        

පරිගණකයෙන්  log off වී logon වන්න
ඉන්පසු dash එක මත  click කර users and groups තෝරා ගන්න
මෙහි දී ඔබට ඉතා පහසුවන් epoptes group එක එකතු කර ගත හැක
මෙම  group එක එකතු කිරීමෙන් පසු  පරිගණකයෙන් log off වී        

logon වන්න
විද්‍යාගාරයේ සෙසු පරිගණක වලට epoptes client ස්ථාපනය කරමු
සෙසු  පරිගණක වලටද  සුදුසු පරිදි ip adderss ලබා දී තිබිය යුතුය
192.168.1.3 /24  
        192.168.1.4/24
පහත විධානය භාවිත කර epoptes-client  විද්යාගාරයේ  සෙසු පරිගණක වලට ස්ථාපනය කර ගන්න
2. sudo apt-get install epoptes-client 
 
මෙය ස්ථාපනය වූ පසු පහත විධානය භාවිතමයන් epoptes default මගානුව සියළු client  පරිගණක වල  සංස්කරණය කරන්න
sudo gedit /etc/default/epoptes-client

epoptes-client ගොනුව පහත අකාරයට සංස්කරණය කරන්න
 
     Insert epoptes server ip 
      SERVER=192.168.1.2 (SERVER යන්න ඉදිරියෙන් # ලකුණ ඇත්නම් එය ඉවත් කරන්න
දැන් ඔබ epoptes server එකෙන්  එක් එක් clietnt පරිගණක සඳහා certificates ලබා ගත යුතුය
ඒ සදහා ඔබ සෑම  client පරිගනකයින්ම පහත විධානය ලබා දිය යුතුය
5. sudo epoptes-client -c 
 
(මෙයින් සිදු වන්නේ   OpenSSL certificate epoptes server එක මගින් ලබා ගැනීමයි)
ටීවී දෙරණ රූවාහිනිය මගින් අනුග්‍රාහකත්වය සපයන දෙරණ සිනමා සම්මාන 2011 සම්මාන උළෙල 2012 වර්ෂයේ සැප්තැම්බර් 14 වන දින කොළඹ මියුසියස් විද්‍යාලීය ශ්‍රවණාගාරයේදී පවත්වනු ලැබිණි
නිර්දේශිත නාමයන් සහ ජයග්‍රාහකයින්

ජනප්‍රිය සම්මාන
ජයග්‍රාහකයාගේ නාමය තද අකුරින් දක්වා ඇත
ජනතා සම්මාන
ජයග්‍රාහකයාගේ නාමය තද අකුරින් දක්වා ඇත
සංගීත සම්මාන
ජයග්‍රාහකයාගේ නාමය තද අකුරින් දක්වා ඇත
තාක්ෂණික සම්මාන
ජයග්‍රාහකයාගේ නාමය තද අකුරින් දක්වා ඇත
වෙනත් විශේෂ සම්මාන
හොඳම කෙටි චිත්‍රපටය - වෝටර් ලිලි 
විශේෂ ජූරි සම්මානය - ප්‍රසන්න ජයකොඩිගේ කර්ම චිත්‍රපටය 
හෙට දවසේ සිනමාව වෙනුවෙන් හොඳම චිත්‍රපට අධ්‍යක්ෂවරයා - ඉනි අවන් චිත්‍රපටය අධ්‍යක්ෂණය කල අශෝක හඳගම
බලාපොරොත්තු සපිරි සිනමාකරු සම්මානය - නිකිණි වැස්ස චිත්‍රපටය වෙනුවෙන් අරුණ ජයවර්ධන

මූලාශ්‍ර
අයිසිනයි හෝ ඉසිනයි යනු,  යකඩ යුගයෙහිදී සහ මුල් රෝමානු යුගයෙහිදී නැගෙනහිර බ්‍රිතාන්‍යයෙහි විසූ බ්‍රිටනික ගෝත්‍රයකි
බ්‍රිටන්වරු යනු, යකඩ යුගයෙහි සිට රෝමානු සහ උප-රෝමානු යුගයන් දක්වා මහා බ්‍රිතාන්‍යයෙහි ජීවත්වූ පුරාතන කෙල්ටික ජන කණ්ඩායමකි
1917 වසරේ පටන් බ්‍රිතාන්‍ය රජ පවුල අයත් වන්නේ වින්ඩ්සර් රාජ වංශයටයි
බ්‍රිතාන්‍ය රජ පවුල
වින්ඩ්සර් රාජ වංශය
රෝමානුවන් විසින් බ්‍රිතාන්‍යය යටත් කර ගැනීම යනු, ක්‍රමයෙන් සිදුවූ ක්‍රියාවලියක් වන අතර,  ක්ලෝඩියස් අධිරාජ්‍යයා යටතේ ක්‍රිව 43 වසරෙහිදී, ඔහුගේ ජෙනරාල් අවුලුස් ප්ලෝටියුස් නමැත්තා රෝමානු බ්‍රිතාන්‍යයෙහි () පළමුවන ආණ්ඩුකාරවරයා ලෙස සේවය කිරීම වෙතින් ඵලදායී ලෙසින් ඇරඹී ඇත.
ගාමනි (ග්‍රාම ආරක්ෂක නිළධාරියා) යනු රියර් අද්මිරාල් සරත් වීරසේකර මහතා විසින් අධ්‍යක්ෂණය කරනු ලැබූ සත්‍ය කථාවක් පාදක කරගත් නිර්මාණයකි
මෙහි ප්‍රවීණ අංගම් පොර ශිල්පියෙකු වන සුමේධ රිටිගල විසින් සටන් අධ්‍යක්ෂණය කරනු ලැබීය
උපාලි රාජපක්ෂ මහතා නිෂ්පාදක විය
විශ්ව සම්මාන දිනාගත් ජගත් චමිල හා දිල්හානි ඒකනායක, ඩබ්ලිව් ජයසිරි, මහේන්ද්‍ර පෙරේරා වැනි ප්‍රවීණ නළු නිළියන්ද රංගනයෙහි දායකත්වය සපයයි
රංගනය
 සුමේධ රිටිගල - ගාමනි
 මහේන්ද්‍ර පෙරේරා - 1 වන ග්‍රාම ආරක්ෂක
අසේල ජයකොඩි - 2 වන ග්‍රාම ආරක්ෂක
ජගත් චමිල - 3 වන ග්‍රාම ආරක්ෂක
ජගත් බෙනරගම - 4 වන ග්‍රාම ආරක්ෂක
බිමල් ජයකොඩි - මේජර් විකුම්
දිල්හානි ඒකනායක - පාසල් ගුරුතුමිය
ඩබ්ලිව් ජයසිරි - නායක හාමුදුරුවෝ
සනත් ගුණතිලක - හමුදා ප්‍රධානී
සුමින්ද සිරිසේන - විදුල්පති
උදයකාන්ති කුලතුංග -
 වීනා ජයකොඩි -
 දර්ශන් ධර්මරාජ් - ත්‍රස්තවාදී නායක
දමිතා අබේරත්න - ග්‍රාම ආරක්ෂක නිළධාරිනිය
කුමාර තිරිමාදුර - සර්ජන්ට් රණසිංහ
 සම්පත් ජයවීර
 රංජිත් රූබසිංහ
 සුමින්ද සිරිසේන
 මුතු තරංගා
 අනුරුද්ධිකා පාදුක්කගේ
 රාජා ගනේෂන්
 ගිහාන් ප්‍රනාන්දු
 සුමේධ ලාල් දොඩංගොඩ
 දිව්‍යා දර්ශනී
 රුවන්දිකා ඉෂාදිනි
 බිම්සර හේකුලරු
 දිල්ශාන් සත්සර
 චන්ද්‍රසෝම බිංදුහේවා
 ගීතා කාන්ති ජයකොඩි
 රත්නා ලාලනී ජයකොඩි
 ජයනි සේ නානායක
 සුජානි මේනකා
 මානෙල් වානගුරු
 මානෙල් විරමුණි
 ගිරිරාජ් කෞෂල්‍ය
 දයදේව එදිරිසිංහ
 සරණපාල ජයසූරිය
 මාලි ජයවිර
 දමිතා අබේරත්න
 සරත් චන්ද්‍රසිරි
 මල්කාන්ති ජයසිංහ
 ප්‍රියන්ත සිරිකුමාර
 ලක්ෂ්මන් මෙන්ඩිස්
 නයනා හෙට්ටිආරච්චි
 එරික් මදනායක
 නෙතලි නානායක්කාර
 ප්‍රේමා පතිරණ
 ධම්මික අලුත්ගෙදර
බැද්දේගම යනු බ්‍රිතාන්‍ය ජාතික ලේනාර්ඩ් වුල්ෆ් විසින් හම්බන්තොට පරිපාලන දිස්ත්‍රික්කයේ සේවය කරන කල්හි බැද්දේගම නම් ප්‍රදේශය වටා ගෙතුන කතාවලියකි
ඔහු මෙම කෘතිය රචනා කරනු ලැබූයේ එකල්හි ආණ්ඩුකාරවරයෙක් ලෙස සේවය කර ලද අත්දැකීම් මගින් 1913 වර්ෂයේදී Village in the Jungle නම් ඉංග්‍රීසි කෘතියක් ලෙසිනි
මෙහි ඇති විශිෂ්ටත්වය හේතුවෙන් ඒ.පී.ගුණරත්නයන් විසින් සිංහලයට අනුවාදනය කිරීම සහ ලෙස්ටර් ජෙම්ස් පීරිස් මහතා විසින් මෙම කෘතිය සිනමාපටයකට හරවනුද ලැබුවා
මෙහි ඇති තවත් විශේෂත්වයක් නම මෙම සිනමාපටයට ගීත ඇතුළත් නොකිරීමයි
මෙම චිත්‍රපටියට ප්‍රධාන චරිතයන්හි පණ පොවනු ලැබූයේ, පිළිවෙලින් මාලිනී ෆොන්සේකා, ජෝ අබේවික්‍රම, විජය කුමාරතුංග විසිනි
රංගනය 
ජෝ අබේවික්‍රම - සිළිඳු
මාලිනී ෆොන්සේකා - පුංචි මැණිකා
විජය කුමාරණතුංග - බබුන්
නදීකා ගුණසේකර - හින්නි හාමී
ආතර් සී ක්ලාක් - දිසාපතිතුමා
හෙන්රි ජයසේන - ගම්මුලාදෑනියා
ට්‍රිලීෂියා ගුණවර්ධන - කර්ලිනා හාමී
ඩී.ආර් නානායක්කාර - වෙදරාළ
ටෝනී රණසිංහ - ප්‍රනාන්දු මුදලාලී
ඉන්දිරා අබේධීර
ගීතා පෙරේරා 
කේ. ඩී. විජේසේකර 
ඩේවිඩ් ධර්මකීර්ති
නවනන්දන විජේසිංහ
වින්සන්ට් වාස්
සංජීව පීරිස්
කේ. ඒ. ධර්මසේන 
අශෝක පීරිස් 
ස්ටැන්ලි ද සිල්වා
බන්දු සිල්වා
පී. ජී. පියදාස
දයානන්ද පොන්නම්පෙරුම
සන්ද්‍යා සමරවීර

නිෂ්පාදනය 
සහාය අධ්‍යක්ෂණය – වී. උපාලි පෙරේරා 
අංග රචනය – ඊබට් විජේසිංහ 
 කලා අධ්‍යක්ෂණය - ධර්මසේන හේමපාල, ලයනල් ලියනගේ (සහය)
දෙබස් පටිගත කිරීම – ලයනල් ගුණරත්න  
ශබ්ද පරිපාලනය – නිමල් වීරක්කොඩි, මයිකල් සත්‍යනාදන් 
කොණ්ඩා මෝස්තර - සෑම් පෙරේරා  
නාමාවලිය – ඒ. ඩී. රංජිත් කුමාර  
නිෂ්පාදක විධායක – රාජ් පෙරේරා  
නිෂ්පාදන කෘත්‍යාධිකාරි - රෙක්ස් පෙරේරා  
නිශ්චල ඡයාරූප -
සංගීත සංයෝජනය - සරත් ප්‍රනාන්දු  
සංගීතය පටිගත කිරීම - සෙන්ට් ජෝන් 
ප්‍රදර්ශනය කිරීම – පස්වන මණ්ඩලයේ – ආරම්භක සිනමා ශාලා 12කි,
 මංගල දර්ශනය - මැජෙස්ටික් සිනමා ශලාවේදී රාජ්‍ය ඇමැති ආනන්ද තිස්ස ද අල්විස් මහතා අතින් සිදු කෙරිණි
බැද්දේගම යනු ශ්‍රී ලංකාවේ මධ්‍යම පළාතේ පිහිටි ග්‍රාමයකි
බාහිර සබැදි
ශ්‍රී ලංකා ජන හා සංඛ්‍යාලේඛන දෙපාර්තමේන්තුව
බද්දේගම, ශ්‍රී ලංකාවේ දකුණු පළාතේ ගාල්ල දිස්ත්‍රික්කයේ ප්‍රධාන වාණිජ නගරයකි
බත් දුන් ගම බද්දේගම විය
බද්දේගම අතීතයේ "සල්ගමුව" ලෙස හඳුන්වා තිබේ
ඉතා ප්‍රියමනාපශීලී හා සමාජ ශීලි මිනිසුන් සිටියි
කෘෂි කර්මාන්තය බහුතර ජනතාව⁣ගේ ප්‍රධාන ආදායම් මාර්ගයයි
වී, තේ, පොල්, කුරුඳු, රබර්, කෝපි, ගම්මිරිස් ඇතුළු අපනයන බෝග බද්දේගම බහුලව වගා කරයි
කුමාරස්වාමි නන්දගෝපන් (1970 –14 නොවැම්බර් 2008), හෙවත් රඝු, යනු තමිල් මක්කල් විඩුතලයි පුලිකල් පක්ෂයේ (TMVP) හිටපු සභාපතිවරයා සහ සිවනේසතුරෙයි චන්ද්‍රකාන්තන්ගේ උපදේශකවරාය ලෙස කටයුතු කල පුද්ගලයා වේ
දැඩි පිල්ලෙයාන් හිතවාදියෙකු ලෙස සැළකෙන ඔහුව, ටීඑම්වීපී (TMVP)හී සභාපතිවරයා ලෙස පත්කිරීමේ තීරණයට කරුණා විසින් විරෝධය දැක්වූ බවද පැවසෙයි
2008 නොවැම්බර් 14 වන දිනදී ඔහු සැකකටයුතු එල්ටීටීඊ තුවක්කුකරුවෙකු අතින් කොළඹදී ඝාතනයට ලක් විය
මූලාශ්‍ර

2008 මරණ
රෝදය, පෙම්මල් මාලා සහ ලෙෆ් රයිට් සර් යන චිත්‍රපට අධ්‍යක්ෂණයෙන් අනතුරුව වසර අටකට පසු බන්දු සමරසිංහ අධ්‍යක්ෂණය කළ ‘පීටර් වන්’ බන්දු සහ රොඩ්නි වර්ණකුල ප්‍රථම වතාවට එකට රඟන පීටර් වන් සමඟින් බන්දුගේ දියණිය රසෝඝා සහ පුතු කුමර සිනමාවට හඳුන්වාදීම විශේෂත්වයක්
රංගනය 
බන්දු සමරසිංහ 
නිලන්ති ඩයස්
කාංචන සමරසිංහ 
ලක්ෂ්මන් මෙන්ඩිස් 
වීණා ජයකොඩි 
රසෝඝා සමරසිංහ 
මානෙල් වාණගුරු
සරත් කුලාංග
රංජිත් සිල්වා
ටිරෝන් මයිකල් 
සුසිල් පෙරේරා
විපුල වන්නිආරච්චි 
ඉන්දික ජයසිංහ
ශ්‍රී ලියනගේ 
මිල්ටන් සෙබස්තියන්
බුද්ධිමා මධුෂානී
ලක්ෂිත රක්මාල්
සුනිල් පෙරේරා (ජිප්සීස්)

අමතර රංගනය
මහින්ද කරුණාතිලක, ක්‍රිස් හෙන්රි, ප්‍රේමලාල් හැන්සේ, ගාමිණී යසනායක, ජනක කුමාර, සදුනි කුමාරි, ෂෙරින් සාරංගි, දමයන්ති රත්නායක, තාරුකා මනෝහාරි, ලක්ෂිලා කුමාරි, වරුණ සෝලංග ආරච්චි, දිමුතු ඔගස්ටස්, ශ්‍රියාණි සිල්වා
ජිවන් සේනාරත්න, නෙළුම් මධුෂානි, චතුරංග බුද්ධික, නියෝමාල් රණවීර, ප්‍රියංකා රුද්‍රිගෝ, ප්‍රසන්න ජයතිලක, සමීර විරාජ්, ශොනාල් දිසානායක, රමණී පණාගොඩ, රේණු කැන්ජින්, ශ්‍යාමා සප්නා, පුෂ්පා ජෙනට්, ගිහාන් මධුසංඛ, සුගත් නාමලී, ගීතාංජන රත්නපාල, ප්‍රසන්න ඉහලගෙදර, ජනිත් ඉරෝෂන්, අරුණ දීපාල්, නාලිනි ද සිල්වා, පුෂ්පා කුමාරි, සංජු විතානගේ, රිද්මා මෙන්ඩිස්, රූපා ශාන්ති, චාන්දනී පෙරේරා, බුද්ධික තිලාන්, ශ්‍රියාණි වසන්තා, ලක්මාල් විජේවීර, කුමාර සේනාරත්න, සුවිනා සංජනා, සුජීවා ද සිල්වා

නිෂ්පාදනය

හේමන්ත ගමගේ අංග රචනයෙන්, මංජුල අයගම කලා අධ්‍යක්ෂණයෙන් දායක වෙති
සිසිර එස්. සේනාරත්නගේ නිෂ්පාදන විධායකයකි
සහාය අධ්‍යක්ෂණය රංජිත් ජයසිංහගෙනි
නිෂ්පාදන කළමනාකරණය ස්වර්ණා සමරසිංහ (බන්දුගේ බිරිඳ) විසින් සිදු කොට ඇත
ශෂික රුවන් මාරසිංහගේ ශබ්ද පරිපාලනයකි
ටෙඩී විද්‍යාලංකාර සටන් අධ්‍යක්ෂවරයාය
හිරණ්‍යා සමරසිංහ සහ කුමර සමරසිංහ ඇඳුම් නිර්මාණය කර තිබේ
තුෂාර විධානගමගේ කොණ්ඩා සැකසුම් කොට ඇත
ජනක් මායාදුන්නගේ ගේ නිශ්චල ඡායාරූපකරණයකි
බන්දු සමරසිංහ, උරේෂා රවිහාරි, කුමරි සමරසිංහගේ ගායනාවලින් සමන්විත පීටර් වන් හි ගීත සෝමපාල ලීලානන්ද, සමන් චන්ද්‍රනාත් වීරසිංහ, චන්ද්‍රමනී මුතුගල සහ සංජය නුවන් සේනාධීර විසින් ගීත රචනා කරන ලදී

ගීතයන්
සංගීත අධ්‍යක්ෂණය - ජයන්ත රත්නායක 
ගීත ප්‍රබන්ධය - සෝමපාල ලීලානන්ද, සමන් චන්ද්‍රනාත් වීරසිංහ, චන්ද්‍රමණි මුතුගල, සංජය නුවන් සේනාධීර ගීත හා ගායන ශිල්පීන් -
සුළඟේ හෙමින් එන්නකෝ - කුමර සමරසිංහ, බන්දු සමරසිංහ 
ලස්සන මලකට නොවසා - උරේෂා රවිහාරි, කුමර සමරසිංහ 
සඳ සේ හිරු සේ පායා ඇවිදින් - උරේෂා රවිහාරි 
ටොමියා කළුවර - බන්දු සමරසිංහ

බාහිර ලිපි

මූලාශ්‍ර
දෙව්දහ යනු නේපාලයෙහි අළුතින් පිහිටවුණු නාගරිකයන් 72 අතරින් එකකි
ඉතිහාසය

දෙව්දහ යනු  කෝලිය රාජධානියට අයත්ව පැවති හා වර්තමානයෙහි  නේපාලයෙහි රුපන්දෙහි දිස්ත්‍රික්කයට අයත් නගර ප්‍රදේශයකි
උන්වහන්සේගේ චාරිකා වලදී  බුදුරජාණන් වහන්සේ මෙහි වැඩ සිටි අතර,  විවිධ කාරණා සම්බන්ධයෙන්  හික්ෂුන් වහන්සේලාට ධර්මය දේශනා කලහ
කථාව 
විජය සහෝදරවරුන් සය දෙනෙකුගේ වැඩිමල් සොහොයුරා වේ
තමා බාල අවධියේම අහිමි වූ අම්මාගේ අඩුව පුරවාලමින් සහෝදරයන් පණ සේ රැක බලා ගනියි
එනමුදු සහෝදරයන්ගේ එකමුතුව, නොහික්මීම, අකීකරුකම් නිසාවෙන් විජය තම සහෝදරයන් ඉදිරියේ දර දඬු චරිතයක් වෙයි
මදකට හෝ තමන්ට කීකරුව සිටිනුයේ ඔහුගේ බාලම සොහොයුරා පමණි
අයියාගෙන් බාලයාට විශේෂ සැලකිල්ලක් ලැබේ යැයි සිතා අනෙක් සහෝදර වරුන් ඔහු සමඟ ගැටුම් ඇතිකර ගැනීමට උත්සාහ කිරීය
විජය අනෙක් සහෝදරවරුන්ට එකමුතුකම හොඳින් පහදා දී ඔවුන් සමඟි කරවීය
දිනක් විජය මත්පැන් හලකට ගොඩ වැදුනි
එහි කෙලවරක තම මිතුරා වූ සරත් සිටිනවා දුටීය
තම පෙම්වතිය විරසක වූ බව ඔහු පැවසීය
ගැටලුව නිරාකරණය කිරීමට විජය සරත්ගේ පෙම්වතිය රේඛා සොයා පිට වෙයි
රේඛා හමු වී සියල්ල තේරුම් කරයි
තුෂ්නිම්භූත වූ ඈ විජයගේ කම්මුලට පහරක් එල්ල කරයි
තම මිතුරාගේ පෙම්වතිය යැයි සිතා කතා කර ඇත්තේ වෙනත් කෙල්ලකුටය
කම්මුල් පහර කාගෙන පාරට බැස්සේ ඇයව කෙසේ හෝ ලබා ගන්නවා කියා සිතාය
කිරි මුට්ටි හිසේ ගසාගෙන ඔහු ප්‍රේමයේ ජය ලැබීය
නිවෙසට කැඳවාගෙන එන පෙම්වතිය පිලිගැනීම සඳහා සොහොයුරන් හට නියෝග දුන් විජය විවාහය ලියාපදිංචි කර නිවෙස වෙත මනමලිය කැටුව පැමිණියේය
හදිසියේ වූ ගාල ගෝට්ටියකින් සියල්ල අවුල් විය
නිවෙසට ගොඩ වූ ඈ හැඩි වූ නිවෙසද, වනචාරීන් වැනි සහෝදරයින්ද පිරිසිදු කිරීමට මුලපිරීය
දිනක් සහෝදරයින් විසින් අබ්බගාත තරුණියක් අනතුරකින් බේරාගනු ලබනවා
ඇයටද මිතුරියන් සය දෙනෙකි
අක්කාගේද සහයෝගයෙන් තම පෙම්වතියන් දිනා ගැනීම සඳහා සහෝදරයින් පිලිවෙලක් විය
අබ්බගාත තරුණිය නාලිකා ය
ඇගේ මවු පියන් මියැදුනු දා සිට ඇයව බලාගන්නේ ටොබට් මාමා ය
ඒ දේපලවලට කෑදර කමිනි
කුඩා කල සිටම ආදරයෙන් බලාගත් රොබට් මාමාට තවත් කරදර කිරීමට නොසිතූ නාලිකා මිතුරියන්ද සමඟ හොර රහසේම නිවසින් පිටව තම පෙම්වතුන්ගේ නිවස බලා පිටවිය
තම පෙම්වතුන්ගේ නිවෙස් කරා ඔවුන් පිටව යාම නිසා රොබට්ගේ අරමුණට බැම්මක් ඇති විය
කෙසේ හෝ නාලිකා මරා දමා දේපල ලබා ගැනීමට ඔහු බන්ධනාගාරයෙන් නිදහස් වන දාමරිකයෙකු හමුවෙයි
ඔහු සැම්සන්‍ වූ අතර පෙනුමින් විජයම වැනි විය
රොබට් විසින් විජයව පැහැරගන්නා ලදි
විජය මෙන් වෙස් වලාගත් සැම්සන් විජයගේ නිවෙස වෙත පිය මනිනුයේ නාලිකා මරා දමන්නටයි
නාලිකා මරා දමන්නට සූදානම් වුවද ඔහුට හිත් නොදීය
නාලිකා යලි දෙපයින් ඇවිදින්නටද ඔහුම හේතුවක් වූයේය
නොදැනීම සැම්සුන් නාලිකා හට ආදරය කිරීමට පටන් ගැනීය
එනිසාවෙන් ඔහු නිවෙසට ආ කාරණය ගැන සත්‍ය පවසයි
සැම්සුන් විජය බේරාගැනීම සඳහා සහෝදරයන් සමඟ පිටවෙයි
විජයව බේරා ගත් ඔහුට ඔවුන් සමඟ ජීවත් වීමට වරම් ලැබීය
නාලිකාගේ ආදරයද හිමිවිය
රංගනය

ගීතයන්

නිෂ්පාදනය
අංග රචනය - ශේෂා පලිහක්කාර සහාය – වසන්ත විට්ටච්චි, රංජිත්
පසුතල නිර්මාණ සහ කලා අධ්‍යක්ෂණය – එරල් කෙලී සහාය - වෙලේගෙදර රණසිංහ
සටන් අධ්‍යක්ෂණය සහ මාරක පිමි - ටෙඩී විද්‍යාලංකාර
නැටුම් අධ්‍යක්ෂණය - රොනල්ඩ් ප්‍රනාන්දු, ඩෙරික් ද සිල්වා
ගීත, දෙබස් පටිගත කිරීම, ශබ්ද සංකලනය සහ ඔප්ටිකල් ආරෝපණය - ජෝර්ජ් මනතුංග
ශබ්ද සහාය ශිල්පින් - ඩී. එච්. ඒ. ජයමාන්න, උපාලි ආරම්පොල, පාලිත සිල්වා, ආර්. ඒ. ඩබ්ලිව් රණවන, ඩබ්ලිව්. ජී. පොඩිරත්න, පාලිත වානගුරු
නිශ්චල ඡායාරූප - රෝයි මහවත්තගේ නාමාවලිය – තිලක් ආට්ස්, කිරිබත්ගොඩ
නාමාවලී දෘශ්‍ය සංකලනය –දිනේෂ් ප්‍රියසාද් කොණ්ඩා මෝස්තර – ලලිත් ධර්මවර්ධන
ඇඳුම් නිර්මාණය - කුමුදු අතපත්තු වෙඩි පිපිරවීම් – කරුණාදාස අතුරුගිරිය
දළ සේයාපට ඡේදනය – උපාලි අමරතුංග
ප්‍රචාරක කළමනාකරු - තිලක් අතපත්තු
නිෂ්පාදන කළමනාකරණය – ජෝර්ජ් මනතුංග, එස්. කේ. වෝල්ටර්
ආරම්භක පිටපත් ප්‍රමාණය - 12

නිකුත් වීම 
ආරම්භක සිනමා ශාලා - රිට්ස් - බොරැල්ල, සෙයින්ස්තාන් - ග්‍රෑන්ඩ්පාස්, නිව් ඉම්පීරියල් - පානදුර, විජිත – රත්මලාන, හිමාලි - කිරිබත්ගොඩ, සරසවි – ගාල්ල, අනූෂා මහරගම, ජයන්තා ගම්පහ, ඕඩියන් – මහනුවර, මොඩර්න් – කුරුණෑගල, ටාසන් – කෑගල්ල, ශ්‍රී ලංකා - වෙන්නප්පුව
ලීසා සොබෙරානෝ (උපත හෝප් එලිසබත් සොබෙරානෝ 1998 ජනවාරි 4)පිලිපීන -ඇමරිකානු ජාතික නිළියක සහ වෘත්තීය නිරූපිකාවක වේ
She started in a range of television series and films, including Wansapanataym (2011), Kung Ako'y Iiwan Mo (2012), She's the One (2013 film)|She's the One (2013), Must Be
Love (2013), and Got to Believe (2013)
1998 උපත්

ආශ්‍රිත
ලතා මංගේෂ්කාර් (හේමා මංගේෂ්කාර් ලෙස උපත ලැබීය
28 සැප්තැම්බර් 1929 - 6 පෙබරවාරි 2022) යනු  ඉන්දියානු පසුබිම් ගායිකාවක් සහ සංගීත නිර්මාපකයෙක් විය
ඇය ඉන්දියාවේ ශ්‍රේෂ්ඨතම සහ බලවත්ම ගායිකාවක් ලෙස සැලකේ. දශක හතක් පුරා දිවෙන වෘත්තීය ජීවිතය තුළ ඉන්දියානු සංගීත ක්ෂේත්‍රයට ඇයගේ දායකත්වය නිසා ඇයට ස්වර මාධුර්යයෙහි රැජිණ, දේශයෙහි හඬ, සහස්‍රයෙහි හඬ, ඉන්දියාවෙහි කෝකිලාවිය වැනි ගෞරවනීය නම්බුනාම වලින් හැදින්විය
ඇය මූලික වශයෙන් හින්දි, බෙංගාලි, සහ මරාති වැනි භාෂා තිස් හයකට අධික සංඛ්‍යාවකින් සහ විදේශීය භාෂා කිහිපයකින් ගීත පටිගත කළාය
ඇයගේ වෘත්තීය ජීවිතය පුරාවට ඇයට සම්මාන සහ ගෞරව කිහිපයක්ම හිමි විය
1989 දී දඩාසාහේබ් ෆාල්කේ සම්මානය ඇයට ඉන්දියානු රජය විසින් පිරිනමන ලදී
2001 දී, ජාතියට ඇය කළ දායකත්වය අගයමින්, ඇයට ඉන්දියාවේ ඉහළම සිවිල් සම්මානය වන භාරත් රත්න පිරිනමන ලදී
ඇය එම්. එස්. සුබ්බුලක්ෂ්මි ට පසුව මෙම ගෞරවය හිමිකරගත් දෙවන ගායිකාවයි. ප්‍රංශය 2007 දී ඉහළම සිවිල් සම්මානය වන ලීජන් ඔෆ් ඔනර් සම්මානය ඇයට පිරිනැමීය
ඇය ජාතික චිත්‍රපට සම්මාන, බෙංගාල චිත්‍රපට මාධ්‍යවේදීන්ගේ සංගමයේ සම්මාන 15 ක්, ෆිල්ම්ෆෙයාර් හොඳම කාන්තා පසුබිම් සම්මාන හතරක්, ෆිල්ම්ෆෙයාර් විශේෂ සම්මානයක්, ෆිල්ම්ෆෙයාර් ලයිෆ්ටයිම් ඇචිව්මන්ට් සම්මානයක් සහ තවත් බොහෝ සම්මාන වලින් පිදුම් ලැබීය
1974 දී, ඇය ලන්ඩන් රෝයල් ඇල්බට් හෝල් හි ප්‍රසංගයක් පැවැත්වූ පළමු ඉන්දියානු පසුබිම් ගායිකාවන්ගෙන් කෙනෙකි
ඇයගේ අවසන් පටිගත කරන ලද ගීතය වූයේ මුකේෂ් අම්බානිගේ දියණිය ඉෂා අම්බානිගේ විවාහ මංගල්‍යයේදී ගයාත්‍රි මන්ත්‍රය ගායනා කිරීමකි
ළමා අවධිය

මංගේෂ්කාර් උපත ලැබුවේ 1929 දී බ්‍රිතාන්‍ය ඉන්දියාවේ මධ්‍යම ඉන්දීය නියෝජිතායතනයේ කොටසක් වූ ඉන්දෝර්හි කුමාර රාජ්‍යයෙහි මහාරාෂ්ට්‍ර බ්‍රාහ්මණ පවුලක, මරාති සහ කොංකනි සංගීතවේදියෙකු වූ දීනානාත් මංගේෂ්කර් සහ ඔහුගේ බිරිඳ ෂෙවන්තිගේ වැඩිමහල් දියණිය ලෙසයි
ඇගේ පියා, දීනානාත් මංගේෂ්කාර්, සම්භාව්‍ය ගායකයෙක් සහ නාට්‍ය නළුවෙකි
වයඹ දිග මහාරාෂ්ට්‍ර තල්නර්හි ගුජරාටි කාන්තාවක් වූ ඇගේ මව, ෂෙවන්ති (පසුව ශුද්ධමතී ලෙස නම් කරන ලදී), දීනානාත්ගේ දෙවන බිරිඳ විය
මියගිය ඔහුගේ පළමු බිරිඳ නර්මදා ෂෙවන්තිගේ වැඩිමහල් සොහොයුරියයි
ඇගේ පියාගේ සීයා, ගනේෂ් භාත් නවතේ හර්දිකාර් (අභිෂේකි), ගෝවා හි ශිව ලිංගම් හි අභිෂේකාම් සිදු කළ පූජකවරයෙකි
ඇගේ පියාගේ ආච්චි, යෙසුබායි රානේ, ගෝවේ සිට ඇත
ඇගේ මව් පාර්ශ්වයේ සීයා වන සෙත් හරිදාස් රාම්දාස් ලාඩ්, ධනවත් ව්‍යාපාරිකයෙකු සහ තල්නර් හි ඉඩම් හිමියෙකු වූ ගුජරාට් හි අයෙකි
ඇය පවගාද් හි 'ගර්බාස්' වැනි ගුජරාටි ජන ගී ඉගෙන ගත්තේ ඇගේ මවගේ ආච්චිගෙනි
දීනානාත් තම පවුල ඔහුගේ උපන් නගරය වන මංගේෂි, ගෝවා හඳුනා ගැනීම සඳහා මංගේෂ්කර් යන වාසගම භාවිතා කළේය
ලතා උපතේදී "හේමා" ලෙස නම් කරන ලදී
ඇයගේ පියාගේ එක් නාට්‍යයක ලතිකා නම් කාන්තා චරිතයක් නිසා ඇගේ දෙමාපියන් පසුව ඇය ලතා ලෙස නම් කරන ලදී
ඇය පවුලේ වැඩිමහල් දරුවා විය
උපන් අනුපිළිවෙල අනුව, මීනා මංගේෂ්කාර්, ආශා බෝස්ලේ, උෂා මංගේෂ්කාර්, සහ හෘදයනාත් මංගේෂ්කාර් ඇයගේ සහෝදර සහෝදරියන් ය
සියල්ලෝම දක්ෂ ගායකයෝ සහ සංගීතඥයෝ වෙති
ඇය සිය පළමු සංගීත පාඩම ඉගෙන ගත්තේ ඇගේ පියාගෙනි
වයස අවුරුදු පහේදී ඇය තම පියාගේ සංගීත නාට්‍යවල මරාති නිළියක් ලෙස වැඩ කිරීමට පටන් ගත්තාය
ඇයගේ පළමු පාසලේ දිනයේදී ඇය පිටව ගියේ ඇගේ සොහොයුරිය වන ආශා බෝස්ලේව ඇය සමඟ ගෙන ඒමට ඔවුන් ඉඩ නොදෙන බැවිනි
ගායන දිවිය

1940 ගණන්වල මුල් වෘත්තීය ජීවිතය
1942 දී, මංගේෂ්කාර්ට වයස අවුරුදු 13 දී, ඇගේ පියා හෘද රෝග හේතුවෙන් මිය ගියේය
ඔවුන් රැක බලා ගත්තේ "නවයුග් චිත්‍රපට්" චිත්‍රපට සමාගමේ හිමිකරු සහ මංගේෂ්කාර් පවුලේ සමීප මිතුරෙකු වන විනායක දමෝදර් කර්නාටකී විසිනි
ගායිකාවක් සහ නිළියක් ලෙස වෘත්තියක් ආරම්භ කිරීමට ඔහු ඇයට උදව් කළේය
වසන්ත ජෝග්ලේකාර්ගේ මරාති චිත්‍රපටය වන "කිටි හසාල්" (1942) සඳහා සදාෂිව්රාඕ නෙව්රේකාර් විසින් රචනා කරන ලද "නාචු යා ගදේ, ඛේලු සාරි මනි හවුස් භාරරි" ගීතය ඇය ගායනා කළ නමුත් එම ගීතය අවසන් කප්පාදුවෙන් ඉවත් විය
විනායක් ඇයට මරාති චිත්‍රපටයක් වන පහිලි මංගලා-ගෞර් (1942) හි කුඩා චරිතයක් ලබා දුන්නේය
එහිදී ඇය ගායනා කළේ ඩාඩා චන්දේකර් විසින් රචනා කරන ලද "නටාලි චෛත්‍රාචි නාවලයි" ගීතයයි
ඇගේ පළමු හින්දි ගීතය වූයේ මරාති චිත්‍රපටයක් වන ගජබාවු (1943) සඳහා වූ "මාතා එක් සපූට් කි දුනියා බඩල් දේ ටු" ගීතයයි
1945 දී මාස්ටර් විනායකගේ සමාගම එහි මූලස්ථානය මුම්බායි ගෙන ගිය විට ඇයද මුම්බායි ගියාය
ඇය බින්ඩි බසාර් ඝරානා හි උස්තාද් අමන් අලි ඛාන් වෙතින් හින්දුස්ථානි ශාස්ත්‍රීය සංගීතය පිළිබඳ පාඩම් ඉගෙන ගැනීමට පටන් ගත්තාය
හින්දි භාෂා චිත්‍රපටයක් වන වසන්ත ජොග්ලෙකාර් ගේ "ආප් කි සේවා මේනෙ" (1946) සඳහා ඇය දත්තා ඩව්ජේකාර් විසින් රචනා කරන ලද "පා ලගූන් කා ජෝරී" ගායනා කළාය
චිත්‍රපටයේ නර්තනය ඉදිරිපත් කළ රෝහිනී භාටේ, පසුව ප්‍රසිද්ධ ශාස්ත්‍රීය නර්තන ශිල්පිනියක් බවට පත්විය
ලතා සහ ඇගේ සොහොයුරිය ආශා විනායකගේ පළමු හින්දි භාෂිත චිත්‍රපටය වන ‘‘බඩි මා’’ (1945) හි සුළු චරිත නිරූපණය කළහ
එම චිත්‍රපටයේ ලතා ද භජන්, "මාතා තේරේ චර්නොන් මේ" ගීතය ගායනා කළාය
ඇය සංගීත අධ්‍යක්ෂක වසන්ත් දේසායි හට හඳුන්වා දෙනු ලැබුවේ විනායකගේ දෙවන හින්දි භාෂා චිත්‍රපටය වන ‘‘සුභද්‍රා’’ (1946) පටිගත කිරීමේදීය
1948 දී විනායකගේ අභාවයෙන් පසු සංගීත අධ්‍යක්ෂක ගුලාම් හයිඩර් ඇයට ගායිකාවක් ලෙස ගුරුහරුකම් දුන්නේය
ඔහු "ෂහීඩ්" (1948) චිත්‍රපටයේ එවකට වැඩ කරමින් සිටි නිෂ්පාදක සෂධර් මුඛර්ජි හට ලතා හඳුන්වා දුන්නේය, නමුත් මුඛර්ජි විසින් ලතාගේ කටහඬ "ඉතා සිහින්" ලෙස නම් කර බැහැර කළේය
කෝපයට පත් හයිඩර් ප්‍රතිචාර දැක්වූයේ ඉදිරි වසර කිහිපය තුළ නිෂ්පාදකයින් සහ අධ්‍යක්ෂවරුන් "ලතාගේ පාමුල වැටී" ඔවුන්ගේ චිත්‍රපටවල ගායනා කරන ලෙස "ඇයට කන්නලව් කරන" බවට සපථ කරමිනි
හයිඩර් ලතාට ඇගේ පළමු ප්‍රධාන ගීතය ලබා දුන්නේ "මජ්බූර්" (1948) චිත්‍රපටයේ "දිල් මේරා තෝදා, මුජේ කාහින් කා නා චෝරා" ගීතය සමඟිනි
2013 සැප්තැම්බරයේ ඇගේ 84 වැනි උපන්දිනයේදී සම්මුඛ සාකච්ඡාවකදී ලතා විසින්ම ප්‍රකාශ කළේ, "ගුලාම් හයිඩර් සැබවින්ම මගේ ගෝඩ් ෆාදර් ය
මගේ දක්ෂතාවය කෙරෙහි පූර්ණ විශ්වාසය තැබූ පළමු සංගීත අධ්‍යක්ෂවරයා ඔහුය" යනුවෙනි
මුලදී, ඇය පිළිගත් ගායකයා නූර් ජෙහාන් අනුකරණය කළ බව කියනු ලැබේ, නමුත් පසුව ඇය ඇයටම ආවේණික වූ ගායන ශෛලියක් වර්ධනය කර ගත්තාය
ඇය 'නූතන' සහ 'සාම්ප්‍රදායික' කාන්තා ප්‍රධාන චරිත දෙකටම ගැළපෙන පරිදි මේ‍ෆිල් පන්නයේ ප්‍රසංගවලින් ඈත් වෙමින් ඉන්දියානු චිත්‍රපට සංගීතයට නව ගායන ශෛලියක් ගෙන ආවාය
අඩු ශබ්දයක් හෝ විස්තාරයක් සහිත සොප්‍රානෝ පරාසයක කටහඬක්, ඉන්දියානු චිත්‍රපට ගීතවල තනුවට නිශ්චිත හැඩයක් ලබා දීමට ඇයගේ කටහඬේ ප්‍රමාණවත් බරක් තිබුණි
ඇයගේ මුල් කාලීන වෘත්තීය ජීවිතයේදී ඇයට සීමිත කොලරතූරා කුසලතා තිබුණද, ඇයගේ රංගන දිවියේ ප්‍රගතියත් සමඟ ඇය වඩා හොඳ ස්වරය සහ තාරතාව වර්ධනය කළාය
හින්දි චිත්‍රපටවල ගීතවල පද රචනය මූලික වශයෙන් උර්දු කවියන් විසින් රචනා කර ඇති අතර දෙබස් ඇතුළුව උර්දු වචන වැඩි ප්‍රමාණයක් අඩංගු වේ
දිලිප් කුමාර් වරක් හින්දි/උර්දු ගීත ගායනා කරන අතරතුර ඇගේ උච්චාරණය මෘදු ලෙස ප්‍රතික්ෂේප කරන ලදී
ඒ නිසා ඇය ෂාෆි නම් උර්දු ගුරුවරයෙකුගෙන් උර්දු භාෂාවෙන් පාඩම් ඉගෙන ගත්තාය
පසුව සම්මුඛ සාකච්ඡා වලදී ඇය කියා සිටියේ නූර් ජෙහාන් කුඩා කාලයේ තමාව අසා ඇති බවත්, බොහෝ දේ පුහුණු වන ලෙස තමාට පැවසූ බවත්ය
ඔවුන් දෙදෙනා වසර ගණනාවක් එකිනෙකා සමඟ සම්බන්ධකම් පැවැත්වූහ
ඇයගේ පළමු ප්‍රධාන ජනප්‍රිය ගීත වලින් එකක් වූයේ "මහල්" (1949) චිත්‍රපටයේ ගීතයක් වන "ආයේගා ආනේවාලා", සංගීත අධ්‍යක්ෂක කේම්චන්ද් ප්‍රකාශ් විසින් රචනා කරන ලද සහ නිළිය මධුබාලා විසින් තිරය මත තොල් සමමුහුර්ත කරන ලදී
1950 ගණන්වල වෘත්තීය ජීවිතය
1950 ගණන්වලදී, මංගේෂ්කාර්, අනිල් බිස්වාස් (තාරණ (1951) සහ හීර් (1956) වැනි චිත්‍රපටවල), ශංකර් ජායිකිෂන්, නවුෂාඩ් අලි, එස්.ඩී. බර්මන්, සර්දුල් සිං ක්වාත්‍රා, හස්නලාල් භගට්‍රම් (බරි බෙහෙන් (1949), මීනා බසාර් (1950), ආධි රාත් (1950), චෝටි බබී (1950), අෆ්සානා (1951), ආන්සූ (1953), සහ අද්ල් ජෙහන්ගීර් (1955) වැනි චිත්‍රපට වල), සී.රාම්චන්ද්‍ර, හේමන්ත් කුමාර්, සලිල් චෞද්රි, දත්තා නායික්, මොහොමඩ් සහුර් ඛයියාම්, රවි, සජාඩ් හුසේන්, රොෂාන්, කල්‍යාන්ජි-ආනන්දජි, වසන්ත් දේසායි , සුධීර් ෆාඩ්කේ, හන්ස්රාජ් බෙල්, මදන් මෝහන්, සහ ඌෂා ඛන්නා ඇතුළු විවිධ සංගීත අධ්‍යක්ෂවරුන් විසින් රචනා කරන ලද ගීත ගායනා කළේය
ඇය 1955 දී ශ්‍රී ලාංකේය චිත්‍රපටියක් වන සැඩ සුළං සඳහා "ශ්‍රී ලංකා, මා ප්‍රියදරා ජය භූමිලා", නම් සිංහල ගීතය ගායනා කළාය
ඇය 1956 දී "වනරාධම්" සමඟින් දමිළ පසුබිම් ගායනයට පිවිසියේ නවුෂාඩ් විසින් රචනා කරන ලද නිම්මි සඳහා වූ "එන්තන් කන්නලන්" යන දෙමළ ගීතය සමඟිනි
ඇය "දීදාර්" (1951), "බයිජු බව්රා" (1952), "අමර්" (1954), "උරන් ඛටෝලා" (1955) සහ මදර් ඉන්දියා (1957) වැනි චිත්‍රපටවල නවුෂාඩ් අලි වෙනුවෙන් රාග පදනම් වූ ගීත රාශියක් ගායනා කළාය
ජී. එම්. ඩුරානි සමඟ ගායනා කරන ලද ඒ චෝරෙ කි ජාත් බඩී බේවෆා යුගල ගීතය, නිර්මාපකයෙකු වන නවුෂාඩ් අලි සඳහා ඇයගේ පළමු ගීතය විය
ඉන්පසු ශංකර්–ජයිකිෂන් විසින් බර්සාත් (1949), ආහ් (1953), ශ්‍රී 420 (1955) සහ චෝරි චෝරි (1956) සඳහා ලතා තෝරා ගත්තේය
1957 ට පෙර, නිර්මාපක එස්. ඩී. බර්මන් ඇයව ප්‍රමුඛ ගායිකාව ලෙස තෝරා ගත්තේ ඔහුගේ සාසා (1951), හෝම් නම්බර් 44 (1955), සහ දේව්දාස් (1955) හි ඔහුගේ සංගීතය සඳහා ය
කෙසේ වෙතත් 1957 දී ඇය සහ බර්මන් අතර විරසකයක් ඇති වූ අතර, ඇය 1962 වන තෙක් ඔහුගේ ගීත නැවත ගායනා කළේ නැත
ඇය මධුමතී (1958) හි සලලිල් චෞද්‍රිගේ "ආජා රේ පර්දේසි" සඳහා හොඳම කාන්තා පසුබිම් ගායිකාව සඳහා ෆිල්ම්ෆෙයාර් සම්මානය දිනා ගත්තාය
සී. රාම්චන්ද්‍ර සමඟ ඇයගේ ඇසුරින් ඇල්බෙලා (1951), ෂින් ෂින්කායි බුබ්ලා බූ (1952), අනර්කලී (1953), ‘‘පැහැලි ඡ්‍ලාක්’’ (1954), අසාද් (1955), ආෂා (1957), සහ අමර්දීප් (1958)’’ වැනි චිත්‍රපටවල ගීත නිෂ්පාදනය කරන ලදී
මදන් මෝහන් වෙනුවෙන් ඇය බාගී (1953), රේල්වේ ප්ලැට්ෆෝම් (1955), පොකට්මාර් (1956), මිස්ටර් ලම්බු (1956), දේක්හ් කබීරා රෝයා (1957), අදාලත් (1958), ජේලර් (1958), මොහාර් (1959), සහ චචා සින්දාබාද් (1959) වැනි චිත්‍රපට සඳහා ගීත ගායනා කළාය
1960 ගණන්වල වෘත්තීය ජීවිතය
නවුෂාඩ් විසින් රචනා කරන ලද සහ මධුබාලා විසින් තොල් සමමුහුර්ත කරන ලද මුගල්-ඊ-අසාම් (1960) හි මංගේෂ්කාර්ගේ "ප්යාර් කියා තෝ ඩාර්නා ක්යා" ගීතය තවමත් ප්‍රසිද්ධය
දිල් අප්නා ඕර් ප්‍රීත් පරායි' (1960) චිත්‍රපටයේ හවායි තේමාවෙන් යුත් "අජීබ් දස්තාන් හේ යේ" ගීතය රචනා කරන ලද්දේ ශංකර්-ජයිකිෂන් විසිනි
1961 දී, ඇය "අල්ලා ටෙරෝ නාම්" සහ "ප්‍රභූ ටෙරෝ නාම්" නම් ජනප්‍රිය භජන් ගී පටිගත කළේ බර්මන්ගේ සහායකයා ජයිදේව් සඳහාය
1962 දී, හේමන්ත් කුමාර් විසින් රචනා කරන ලද බීස් සාල් බාද් හි "කාහින් දීප් ජලේ කාහින් දිල්" ගීතය සඳහා ඇයගේ දෙවන ෆිල්ම්ෆෙයාර් සම්මානය ඇයට හිමි විය
1963 ජනවාරි 27 වන දින, චීන-ඉන්දියානු යුද්ධය පසුබිමට එරෙහිව, ඇය ජවහර්ලාල් නේරු ඉදිරියේ "ආයේ මේරේ වතන් කෙ ලෝගො" දේශප්‍රේමී ගීතය ගායනා කළාය
පසුව අග්‍රාමාත්‍යවරයා කඳුළු සලන්නට හේතු වූ බව පැවසේ
1963 දී, ඇය එස්. ඩී. බර්මන් සමග නැවත සහයෝගයෙන් කටයුතු කළාය
ඇය ආර්. ඩී. බර්මන්ගේ ගේ පළමු චිත්‍රපටය වන චෝටේ නවාබ් (1961), පසුව ඔහුගේ භූට් බංග්ලා (1965), පති පත්නි (1966), බහරොන් කේ සප්නේ (1967), සහ අභිලාෂා (1969) වැනි චිත්‍රපටවල ගීත ගායනා කර ඇත
ඇය "ගයිඩ් (1965) චිත්‍රපටයෙහි "ආජ් ෆිර් ජීනේ කි ටමන්නා හේ", "ගතා රහේ මේරා දිල්" (කිෂෝර් කුමාර් සමග) සහ "පියා තෝසේ", ජුවල් තීෆ් (1967) හි "හෝ‍තෝන් පේ එයිසි බාත්" සහ තලාෂ් හි "කිත්නි අකේලි කිත්නි තන්හා" ඇතුළු ජනප්‍රිය ගීත කිහිපයක් ද එස්. ඩී. බර්මන් වෙනුවෙන් පටිගත කළාය
1960 ගණන් වලදී, ඇය මදන් මෝහන් සමඟ ඇයගේ සම්බන්ධය දිගටම කරගෙන ගිය අතර, එයට අන්පාද් (1962) චිත්‍රපටයේ "ආප්කී නසරොන් නේ සම්ජේ" ගීතය සහ වෝ කෝන් තී
(1964) හි "ලග ජා ගලේ සහ නේනා බරසේ ගීතත්, 'ජහාන් ආරා (1964) හි "වෝ චුප් රහෙන් තෝ" ගීතය, මෙරා සායා (1966) හි "තු ජහාන් ජහාන් චලේගා" සහ චිරාග් (1969) හි "තේරි ආන්ඛෝ කේ සිවා" ගීත ඇතුළත් විය
ඇය 1960 ගණන්වල විවිධ ප්‍රභේදවල ගායනයට යොමු කළ ශංකර් ජායිකිෂන් සමඟ අඛණ්ඩ ඇසුරක් ද පැවැත්වූවාය
1960 දශකයේ ඇය සිය වෘත්තීය ජීවිතයේ වඩාත්ම ජනප්‍රිය ගීත ගායනා කළ සංගීත අධ්‍යක්ෂවරුන් වන "ලක්ෂ්මිකාන්ත්-ප්‍යාරේලාල්" සමඟ ඇයගේ ඇසුරේ ආරම්භය ද දුටුවේය
1963 දී පටන්, ලක්ෂ්මිකාන්ත්-ප්යාරේලාල් ලතා මංගේෂ්කාර් සමඟ ඇති සම්බන්ධය වසර ගණනාවක් පුරා ශක්තිමත් විය
ඇය වසර 35ක් පුරා ලක්ෂ්මිකාන්ත්-ප්‍යාරේලාල් ගීත රචක යුගලය වෙනුවෙන් ගීත 700කට අධික ප්‍රමාණයක් ගායනා කළ අතර ඒවායින් බොහොමයක් අතිවිශාල ජනප්‍රිය ගීත බවට පත් විය
ඇය පරස්මනි (1963), මිස්ටර් එක්ස් ඉන් බොම්බේ (1964), ආයේ දින් බහර් කේ (1966), මිලාන් (1967), අනීතා ( 1967), ෂගිර්ඩ් (1968), මේරේ හම්දම් මේරේ දොස්ත් (1968), ඉන්ටක්වාම් (1969), දෝ රාස්තේ (1969) සහ ජීනේ කී රාහ්, ඒ සඳහා ඇයට ඇගේ තුන්වන ෆිල්ම්ෆෙයාර් සම්මානය හිමි විය
ඇය හෘදයානාත් මංගේෂ්කාර්, වසන්ත් ප්‍රභූ, ශ්‍රිනිවාස් ඛාලේ, සුධීර් ෆාඩ්කේ සහ 'ආනන්දඝන්' නමින් ඇය විසින්ම ඇතුළු මරාති සංගීත අධ්‍යක්ෂවරුන් විසින් රචනා කරන ලද මරාති චිත්‍රපට සඳහා පසුබිම් ගීත කිහිපයක් ද ගායනා කළාය
1960 සහ 1970 ගණන් වලදී ඇය සලිල් චෞද්රි සහ හේමන්ත් කුමාර් වැනි සංගීත අධ්‍යක්ෂවරුන් විසින් රචනා කරන ලද බෙංගාලි ගීත කිහිපයක්ද ගායනා කළාය
ඇය 1967 දී "ක්‍රාන්තිවීර සංගෝලී රයන්නා" කන්නඩ චිත්‍රපටය සඳහා සංගීත අධ්‍යක්ෂක ලක්ෂ්මන් බර්ලේකාර් වෙනුවෙන් ගීත දෙකක් පටිගත කිරීම මගින් ප්‍රථම වරට කන්නඩ ගායනයට පිවිසියාය
"බෙල්ලනේ බෙලගයිතු" ගීතයට හොඳ ප්‍රතිචාරයක් සහ ඇගයීමක් ලැබුණි
1960 ගණන්වලදී ඇය කිෂෝර් කුමාර්, මුකේෂ්, මන්නා ඩේ, මහේන්ද්‍ර කපූර් සහ මොහොමඩ් රාෆි සමඟ යුගල ගීත පටිගත කළාය
1960 දශකයේ කෙටි කාලයක් ඇය ගායක ගායිකාවන්ට කර්තෘ භාගය ගෙවීම සම්බන්ධයෙන් මොහොමඩ් රාෆි සමඟ හොඳ සබඳතාවක් පවත්වා ගෙන ගියේ නැත
ඇයට අවශ්‍ය වූයේ චිත්‍රපටයේ නිෂ්පාදකයා තෝරාගත් තනු නිර්මාපකයන්ට ලබා දුන් සියයට පහක ගීත කර්තව්‍යයෙන් අඩක් ඉල්ලා සිටීමට රාෆිට සහාය වීමය
නමුත් රාෆි සම්පූර්ණයෙන්ම ප්‍රතිවිරුද්ධ මතයක් ගත් අතර, චිත්‍රපට නිෂ්පාදකයාට පසුබිම් ගායකයෙකුගේ ප්‍රකාශය ගීතය සඳහා එකඟ වූ ගාස්තුව ගෙවීමෙන් අවසන් වූ බව විශ්වාස කළ අතර එය දෙදෙනා අතර උණුසුම වාද වලට තුඩු දුන්නේය
මායා (1961) චිත්‍රපටයේ තස්වීර් තේරි දිල් මේ ගීතය පටිගත කිරීමේදී ඇති වූ ආරවුලකින් පසුව, දෙදෙනා එකිනෙකා සමඟ ගායනා කිරීම ප්‍රතික්ෂේප කළහ
සංගීත අධ්‍යක්ෂක ශංකර් ජායිකිෂන් පසුව ඔවුන් දෙදෙනා අතර සංහිඳියාවක් ඇති කිරීමට සාකච්ඡා කළේය
1970 ගණන්වල වෘත්තීය ජීවිතය
1972 දී, මීනා කුමාරිගේ අවසන් චිත්‍රපටය වන පකීසා තිරගත විය
මංගේෂ්කාර් විසින් ගායනා කරන ලද සහ ගුලාම් මොහොමඩ් විසින් රචනා කරන ලද "චල්තේ චල්තේ" සහ "ඉන්හි ලොගොන් නේ" ඇතුළු ජනප්‍රිය ගීත එහි ඇතුළත් විය
ඇය "ප්‍රේම් පුජාරි" (1970) හි "රංගීලා රේ", ෂර්මිලී (1971) හි "කිල්තේ හෛ ගුල් යහාන්" සහ අභිමාන් (1973) හි "පිය බිනා" ඇතුළුව එස්.ඩී. බර්මන්ගේ අවසාන අවසන් කාලයේ චිත්‍රපට සඳහා ජනප්‍රිය ගීත රාශියක් පටිගත කළාය
ඉන්පසු ඇය මදන් මෝහන් ගේ අවසන් චිත්‍රපට සඳහා ගීත පටිගත කළාය, එනම් දස්තක් (1970), හීර් රන්ජා (1970), දිල් කි රහෙන් ( 1973), හින්දුස්ථාන් කි කසම් (1973), හන්ස්ටේ සක්ම් (1973), මවුසම් (1975) සහ ලයිලා මජ්නු (1976) ඒ අතරට අයත් වේ
1970 ගණන්වල ඇයගේ කැපී පෙනෙන ගීත බොහොමයක් ලක්ෂ්මිකාන්ත්-ප්යාරේලාල්, ආනන්ද බක්ෂි සහ රාහුල් දේව් බර්මන් විසින් රචනා කරන ලදී
ඇය රාහුල් දේව් බර්මන් සමඟ අමර් ප්‍රේම් (1972), කැරවාන් (1971), කැටි පතං (1971), සහ ආන්ධි (1975) යන චිත්‍රපටවල බොහෝ ජනප්‍රිය ගීත පටිගත කළාය
ඔවුන් දෙදෙනා මජ්රූහ් සුල්තාන්පුරි, ආනන්ද් බක්ෂි, සහ ගුල්සාර් යන පද රචකයන් සමඟ ඔවුන්ගේ ගීත සඳහා ප්‍රසිද්ධියට පත්ව සිටිති
1973 දී, ආර්. ඩී. බර්මන්ගේ තනුවට සහ ගුල්සාර් විසින් රචනා කරන ලද පරිචය චිත්‍රපටයේ "බීටි නා බිටයි" ගීතය සඳහා ඇය හොඳම පසුබිම් ගායිකාව සඳහා වන ජාතික චිත්‍රපට සම්මානය දිනා ගත්තාය
1974 දී, සලිල් චෞද්රි විසින් යෙදූ තනුවට වයලර් රාමවර්මා විසින් රචනා කරන ලද  නෙල්ලු චිත්‍රපටය සඳහා ඇය ඇගේ එකම මලයාලම් ගීතය වන "කදලි චෙන්කදලි" ගායනා කළාය
1975 දී ඇය කල්‍යාන්ජි ආනන්ද්ජි විසින් රචනා කරන ලද  කෝරා කගස් චිත්‍රපටයේ "රූටේ රූටේ පියා" ගීතය සඳහා ජාතික සම්මානය දිනා ගත්තාය
1970 දශකයේ සිට ඇය පුණ්‍ය ප්‍රසංග කිහිපයක් ඇතුළුව ඉන්දියාවේ සහ විදේශයන්හි ප්‍රසංග රාශියක් වේදිකා ගත කළාය
ඇය ඉන්දියානු සංගීත ප්‍රසංග බටහිර රටවල දකින ආකාරය පරිවර්තනය කළාය
ඇයගේ පළමු විදේශ ප්‍රසංගය 1974 දී ලන්ඩන් නුවර රෝයල් ඇල්බට් ශාලාව හිදී පැවැත්විණි
එතෙක් චිත්‍රපට සංගීත ප්‍රසංග යනු ප්‍රජා ශාලා සහ විද්‍යාලවල පවත්වනු ලබන ගීත හා නැටුම් කටයුතු වූ අතර ඒවා බැරෑරුම් ලෙස සැලකුවේ කලාතුරකිනි
මංගේෂ්කාර් ප්‍රධාන ධාරාවේ ශාලාවල පමණක් ගායනා කිරීමට ඉල්ලා සිටි අතර එය එතෙක් සම්භාව්‍ය සංගීතඥයින්ට පමණක් හිමි වූ ගෞරවයක් විය
ඇය ඇගේ සොහොයුරා වන හෘදයානාත් මංගේෂ්කාර් විසින් රචනා කරන ලද මීරාබායි ගේ "වාහි දෙස්" නම් භජන් ඇල්බමයක් ද නිකුත් කළාය
ඇල්බමයේ ඇති ජනප්‍රිය භජන් වන්නේ "සාන්වෙයා රං රංචි" සහ "උද් ජා රේ කාගා" ය
1970 දශකයේ මුල් භාගයේදී, ඇය ගලිබ් ගසල් එකතුව, මරාති ජන ගී ඇල්බමයක්, ගනේෂ් ආටිස් ගේ ඇල්බමයක් (සියල්ල ඇගේ සහෝදරයා හෘදයානාත් විසින් රචනා කරන ලද්දකි) සහ සන්ට්ගේ "අභන්ග්ස්" ඇල්බමයක් වැනි වෙනත් චිත්‍රපට නොවන ඇල්බම නිකුත් කළාය
1978 රාජ් කපූර්-අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද සත්‍යම් ශිවම් සුන්දරම් හි, ඇය වසරේ ජනප්‍රියතම ප්‍රධාන තේමා ගීතය "සත්‍යම් ශිවම් සුන්දරම්" ගායනා කළාය
1970 ගණන්වල අගභාගයේ සහ 1980 ගණන්වල මුල් භාගයේදී ඇය ආර්. ඩී. බර්මන්, රාජේෂ් රොෂාන්, අනු මලික්, සහ ආනන්ද් - මිලින්ද් සමඟ වැඩ කළාය
ඇය ඇසෑමීස් භාෂාවෙන් බොහෝ ගීත ගායනා කළ අතර ඇසෑමි සංගීතඥ භූපෙන් හසාරිකා සමඟ ඉතා හොඳ සබඳතාවක් ගොඩනඟා ගත්තාය
ඇය ඔහුගේ මඟ පෙන්වීම යටතේ ගැයූ රුදාලි (1993) හි "දිල් හූම් හූම් කරේ" ගීතය එම වසරේ වැඩිම වාර්තාගත අලෙවියක් විය
1980 ගණන්වල වෘත්තීය ජීවිතය
1980 ගණන්වල සිට මංගේෂ්කාර් ශිව්-හරි යටතේ සිල්සිලා (1981),  ෆාස්ලේ  (1985),  විජේ  (1988), සහ  චන්ද්නි (1989) වැනි චිත්‍රපට වලත් රාම් ලක්ෂ්මන් යටතේ  උස්තාදි උස්තාද් සේ (1981),  බෙසුබාන් ( 1982),  වෝ ජෝ හසීනා  (1983), යේ කේසා ෆර්ස් (1985), සහ මේන් ප්යාර් කියා (1989) වැනි චිත්‍රපට වලත් ගීත ගායනා කළාය
මීට අමතරව ඇය කර්ස් (1980), එක් දූජේ කෙ ලියේ (1981),  ප්‍රේම් රොග් (1982), වීරයා (1983), ප්යාර් ජුක්තා නෙහි (1985), රාම් තේරි ගංගා මයිලි (1985), නාගිනා (1986), සහ රාම් ලකාන් (1989) වැනි වෙනත් චිත්‍රපටවල ගායනා කළාය
ඇයගේ  සන්ජෝග් (1985) හි "සු සු සු යශොදා" ගීතය ජනප්‍රිය ජනප්‍රිය විය
1980 දශකයේ අගභාගයේදී, ඇය ඉලයරාජා ගේ ආනන්ද (1987) සහ  සත්‍යා (1988) යන චිත්‍රපටවල පිළිවෙලින් "ආරාරෝ ආරාරෝ" සහ "වලායි ඕසායි" යන ගීත දෙකක් සමඟින් දෙමළ චිත්‍රපට වෙත නැවත පැමිණියාය
1985 ජූනි මාසයේදී, යුනයිටඩ් වේ ඔෆ් ග්‍රේටර් ටොරොන්ටෝ ඇයට මේපල් ලීෆ් ගාර්ඩන්ස් හි රඟ දැක්වීමට ආරාධනා කළේය
ඈන් මරේ ගේ ඉල්ලීම පරිදි ලතා ඇයගේ "ඔබට මාව අවශ්‍යයි" ගීතය ගායනා කළාය
ප්‍රසංගයට 12,000ක් සහභාගී වූ අතර, එය පුණ්‍යායතනය සඳහා ඩොලර් 150,000ක් රැස් කළේය
1990 ගණන්වල වෘත්තීය ජීවිතය
1990 ගණන්වලදී මංගේෂ්කාර් ආනන්ද - මිලින්ද, නදීම්-ශ්‍රාවන්, ජටින්-ලලිත්, දිලිප් සෙන්-සමීර් සෙන්, උත්තම් සිං, අනු මලික්, ආදේශ් ශ්‍රීවාස්තවා සහ ඒ. ආර්. රහමාන් ඇතුළු සංගීත අධ්‍යක්ෂවරුන් සමඟ චිත්‍රපට නොවන ගීත කිහිපයක් පටිගත කළාය
මේ අවදියේදී ඇය කුමාර් සානු, අමිත් කුමාර, එස්.පී. බාලසුබ්‍රමනියම්, උදිත් නාරායන්, හරිහරන්, සුරේෂ් වඩ්කාර්, මොහොමඩ් අසීස්, අභිජීත් භට්ටාචාර්ය, රූප් කුමාර් රතෝඩ්, විනෝද් රතෝඩ්, ගුර්දාස් මෑන් සහ සෝනු නිගම් සමඟ ද ගායනා කර ඇත
1990 දී ඇය හින්දි චිත්‍රපට සඳහා ඇයගේම නිෂ්පාදන ආයතනයක් දියත් කළාය
ඇයගේ සොහොයුරා හදවත්නාත් විසින් රචනා කරන ලද චිත්‍රපටයේ "යාර සිලි සිලි" ගීතය ගායනා කිරීම වෙනුවෙන් ඇය හොඳම කාන්තා පසුබිම් ගායිකාව සඳහා ඇයගේ තුන්වන ජාතික චිත්‍රපට සම්මානය දිනා ගත්තාය
ඇය චන්ද්නි (1989), ලම්හේ (1991), ඩර් (1993), යේ දිල්ලගී (1994), දිල්වාලේ දුල්හනියා ලේ ජායින්ගේ (1995) , දිල් තො පාගල් හේ (1997), මොහබ්බතේන් (2000), මුජ්සේ දෝස්තී කරෝගේ
(2002) සහ වීර්-සාරා (2004) ඇතුළුව එකල යෂ් රාජ් ෆිල්ම්ස් නිෂ්පාදන ආයතනයේ සියලුම යෂ් චොප්රා චිත්‍රපට සඳහා ජනප්‍රිය ගීත ‍රැසක් ගායනා කර ඇත
1990 දී ඇය රාම්ලක්ෂ්මන් සමඟ  පත්තර් කේ ෆූල් (1991),  100 ඩේස්  (1991), මෙහ්බූබ් මෙරෙ මෙහ්බූබ් (1992), සාත්වාන් අස්මන් (1992), අයි ලව් යූ (1992), දිල් කි බාසි (1993), අන්තිම් නායි (1993), ද මෙලඩි ඔෆ් ලව් (1993), ද ලෝ (1994), හම් ආප්කේ හේ කෝන්
]] ( 1994), මේඝා (1996), ලව් කුශ් (1997), මංචලා (1999), සහ දුල්හාන් බානු මේන් තේරි (1999) චිත්‍රපට සඳහා ගීත ගායනා කර ඇත
ඇය 2000 වසරේ  පුකාර් චිත්‍රපටයේ "එක් තු හී භාරෝසා" ගායනා කරමින් තිරයේ පෙනී සිටියාය
1994 දී ඇය "ශ්‍රද්දාංජලී - අමරණීයයන්ට මගේ උපහාරය" නිකුත් කළාය
එම ගීත ඇල්බමයේ විශේෂත්වය වන්නේ ලතා එකල අමරණීය ගායක ගායිකාවන්ගේ ගීත කිහිපයක් ඇගේම හඬින් ඉදිරිපත් කරමින් ඔවුන්ට උපහාර පිරිනැමීමයි
1999 දී "ලතා ඕර් ඩි පාෆුම්" නමින් සුවඳ විලවුන් සන්නාමය දියත් කරන ලදී
ඇය එම වසරේම සී සිනෙ යාව ජීව සම්මානයෙන්ද පිදුම් ලැබුවාය
1999 දී ඇය රාජ්‍ය සභා මන්ත්‍රීවරියක් ලෙස නම් කරන ලදී
කෙසේ වෙතත්, ඇය නියෝජ්‍ය සභාපති නජ්මා හෙප්තුල්ලා, ප්‍රනාබ් මුඛර්ජි සහ ෂබානා අස්මි ඇතුළු මන්ත්‍රීවරුන් කිහිප දෙනෙකුගෙන් විවේචනයට ලක්වූ නිසා රාජ්‍ය සභා සැසිවාරවලට නිතිපතා සහභාගි නොවීය
ඇය නොපැමිණීමට හේතුව අසනීප බව ප්‍රකාශ කළාය
ඇය පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරියක් වීම සඳහා දිල්ලියේ වැටුපක්, දීමනාවක් හෝ නිවසක් ගෙන නොමැති බවද වාර්තා විය
2000 ගණන්වල වෘත්තීය ජීවිතය
2001 දී, ඉන්දියාවේ ඉහළම සිවිල් ගෞරවය වන භාරත් රත්න සම්මානය ඇයට පිරිනමන ලදී
එම වසරේම, ඇය ලතා මංගේෂ්කාර් වෛද්‍ය පදනම විසින් කළමනාකරණය කරනු ලබන පූනේ හි මාස්ටර් දීනානාත් මංගේෂ්කාර් රෝහල පිහිටුවන ලදී
2005 දී ඇය ස්වරංජලී නම් ස්වර්ණාභරණ එකතුවක් නිර්මාණය කරන ලද අතර එය ඉන්දියානු දියමන්ති අපනයන සමාගමක් වන ඇඩෝරා විසින් නිර්මාණය කරන ලදී
එකතුවෙන් කොටස් පහක් ක්‍රිස්ටීගේ වෙන්දේසියකදී පවුම් 105,000ක් රැස් කළ අතර, එම මුදලින් කොටසක් 2005 කාශ්මීර භූමිකම්පාව සහන සඳහා පරිත්‍යාග කරන ලදී
එසේම 2001 දී ඇය "ලජ්ජා" චිත්‍රපටය සඳහා සංගීත නිර්මාපකයෙකු වන ඉලයරාජා සමඟ ඇගේ පළමු හින්දි ගීතය පටිගත කළාය
ඇයගේ "වඩා නා ටෝඩ්" ගීතය එටර්නල් සන්ෂයින් ඔෆ් ද මයින්ඩ් (2004) චිත්‍රපටයේ ඇතුළත් විය
2007 ජූනි 21 දින, ඇය ජාවෙඩ් අක්තාර් විසින් රචනා කරන ලද සහ මයුරේෂ් පායි විසින් රචනා කරන ලද ගසල් වැනි ගීත අටක් ඇතුළත් සාද්ගි ඇල්බමය නිකුත් කළාය
2010 ගණන්වල වෘත්තීය ජීවිතය
2011 අප්‍රේල් 12 දින, මංගේෂ්කාර් විසින් ඇය සහ මෙහෙදි හසන් විසින් රචිත "ටෙරා මිල්නා බහුත් අචා ලාගේ" යුගලය අඩංගු සර්හදීන්
මියුසික් බියෝන්ඩ් බවුන්ඩ්‍රීස් ඇල්බමය නිකුත් කරන ලදී
වසර 14කට පසු, ඇය 2005 බෙවාෆා චිත්‍රපටයේ නදීම්-ශ්‍රාවන් සඳහා  "කයිසේ පියා සේ" ගීතය පටිගත කළාය
විරාමයකින් පසු ඇය නැවත ගායනයට පැමිණි අතර ලයිෆ් ඊස් අ මොමන්ට් (2015) සඳහා "ජීනා ක්‍යා හේ, ජානා මේනේ" ගීතය ඇගේම චිත්‍රාගාරයේදී පටිගත කළාය
2012 නොවැම්බර් 28 වන දින, ඇය "එල්.එම්. මියුසික්" නමින් ඇයගේම සංගීත ලේබලයක් දියත් කරන ලද අතර, පළමුවෙන් "ස්වාමි සමර්ත් මහා මන්ත්‍ර" නම් භජන් ගීත ඇල්බමයක් පටිගත කළේය
ඇය ඇල්බමයේ ඇගේ බාල සොහොයුරිය වන ඌෂා සමඟ ගායනා කළාය
2014 දී, ඇය සලිල් චෞද්රිගේ කවි ද ඇතුළුව බෙංගාලි ඇල්බමයක් වන  ශුරෝධ්වානි  පටිගත කළාය
2019 මාර්තු 30 වන දින, ඉන්දීය හමුදාවට සහ ජාතියට උපහාරයක් වශයෙන් මයුරේෂ් පායි විසින් රචනා කරන ලද "සෞගන්ද් මුජේ ඉස් මිට්ටි කි" ගීතය මංගේෂ්කාර් විසින් නිකුත් කරන ලදී
ගායනයෙන් ඔබ්බට වෘත්තිය
සංගීත අධ්‍යක්ෂණය
ලතා ප්‍රථම වරට සංගීතය නිර්මාණය කළේ 1955 දී මරාති චිත්‍රපටයක් වන ‘‘රාම් රාම් පව්හානේ’’ සඳහාය
පසුව 1960 ගණන්වල ඇය "ආනන්ද් ගන්" යන අන්වර්ථ නාමයෙන් මරාති චිත්‍රපට සඳහා සංගීතය රචනා කළාය
1960 - රාම් රාම් පවානා 1963 - මරත ටිටුක මැල්වාව 1963 - මොහිත්‍යාංචි මංජුලා  1965 - සාධි මනසේ 1969 - තම්බඩි මටිඇය "සාධි මනසේ" චිත්‍රපටය වෙනුවෙන් මහාරාෂ්ට්‍ර ප්‍රාන්ත රජයේ හොඳම සංගීත අධ්‍යක්ෂ සම්මානය දිනා ගත්තාය
එම චිත්‍රපටයේම "අයිරනිච්‍ය දේවා තුලා" ගීතය හොඳම ගීතයට හිමි සම්මානය හිමිවිය
චිත්‍රපට නිෂ්පාදනය
ලතා චිත්‍රපට හතරක් නිෂ්පාදනය කර ඇත
1953 - වාදල්  (මරාති)
 1953 - ජන්ජාර් (හින්දි), සී. රාම්චන්ද්‍ර සමග සම-නිෂ්පාදනය
 1955 - කාංචන් ගංගා (හින්දි)
 1990 -  ලෙකින්
'' (හින්දි)

අසනීපය සහ මරණය 
2022 ජනවාරි 8 වන දින, ලතා මෘදු රෝග ලක්ෂණ සහිතව කොවිඩ්-19 ආසාදිත වූ අතර මුම්බායි හි බ්‍රීච් කැන්ඩි රෝහල හි දැඩි සත්කාර ඒකකයට ඇතුළත් කරන ලදී
ඇය දැඩි සත්කාර ඒකකයේ රැඳී සිටියේ ඇයගේ සෞඛ්‍ය තත්වයේ "ආන්තික දියුණුවක්" පෙන්නුම් කරමිනි
ඇයට ප්‍රතිකාර කරන වෛද්‍යවරුන් ඇයව ජනවාරි 28 වන දින කෘතිම ස්වසන ආධාරකය ඉවත් කර ඇත්තේ ඇයගේ සෞඛ්‍යය "ආන්තික ලෙස වැඩිදියුණු වීමෙන්" පසුවය
කෙසේ වෙතත්, ඇයගේ සෞඛ්‍ය තත්වය නරක අතට හැරීමෙන් පසු ඇය පෙබරවාරි 5 වන දින නැවත වාතාශ්‍රය ලබා ගත් අතර "ආක්‍රමණශීලී ප්‍රතිකාර" වලට භාජනය වෙමින් සිටියාය
මංගේෂ්කාර් බහු ඉන්ද්‍රිය අකර්මන්‍ය හේතුවෙන් 2022 පෙබරවාරි 6 වන දින වයස අවුරුදු 92 දී මිය ගියාය
ඇය නියුමෝනියාව සහ කොවිඩ්-19 සඳහා දින 28ක් නිරන්තර ප්‍රතිකාර ලබා ඇත
ඉන්දියා රජය දින දෙකක ජාතික ශෝක කාලයක් ප්‍රකාශයට පත් කරන ලද අතර ඇයට ගෞරවයක් වශයෙන් ජාතික ධජය පෙබරවාරි 6 සිට 7 දක්වා ඉන්දියාව පුරා අඩ කුඹු ලෙළදෙන බව නිවේදනය කළේය
ඉන්දියානු ක්‍රිකට් කණ්ඩායමේ ක්‍රීඩකයන් බටහිර ඉන්දීය කොදෙව් සමග පළමු එක්දින ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් තරගෙයේදී මංගේෂ්කාර්ගේ වියෝව ගැන ශෝකය පළ කිරීම සඳහා කළු අත් පටියක් පැළඳ සිටියහ
මංගේෂ්කාර්ගේ අවසන් කටයුතු ඇයගේ බෑණනුවන් වන ආදිනාත් මංගේෂ්කාර් විසින් සිදු කරන ලද අතර ආදාහනය සම්පූර්ණ රාජ්‍ය ගෞරව සහිතව එදිනම මුම්බායි හි ශිවාජි පාර්ක් හිදී පැවැත්විණි
References

1929 උපත්
ජීවමාන ජනයා
පරිනිර්වාණ ස්තූපය යනු,  ඉන්දියාවේ කුෂිනගර් හී පිහිටි බෞද්ධ සිද්ධස්ථානයක් වන අතර ,  ගෞතම බුදුරජාණන් වහන්සේගේ  පිරිනිවන් පෑ ස්ථානය ලෙසින් සැලකෙයි
ඉසුරු ලිනක්ස් (English
ISURU Linux) මෙහෙයුම් පද්ධතිය ශ්‍රී ලංකා අධ්‍යාපන අමාත්‍යංශය මගින් සංවර්ධනය කර ශ්‍රී ලංකීය පාසල් පද්ධතිය සදහා සුදුසු පරිදි මෘදුකාංග ඔබ්බවා සකසා ඇත
ඉසුරු ලිනක්ස්, උබුන්ටු ලිනක්ස් (English
Ubuntu) මෙහෙයුම් පද්ධතිය පාදක කරගෙන නිමවා ඇත
එහෙයින් මෙය "මෙහෙයුම් පද්ධතිය හා යෙදුම් මෘදුකාංග එකතුව" වශයෙන් හැඳින් වේ
ඉතිහාසය
ඉසුරු ලිනක්ස් මෙහෙයුම් පද්ධතිය ශ්‍රී ලංකා අධ්‍යාපන අමාත්‍යංශය මගින් 2012 ජුනි 30 වන දින ශ්‍රී ලංකීය පාසල් පද්ධතිය සදහා හදුන්වා දෙන ලදී
ඒ සඳහා අධ්‍යාපන අමාත්‍යංශයේ තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණ ශාඛාව, ගුරුවරුන් මෙන් ම විවෘත මෘදුකාංග සඳහා ඇලුම් කරන ප්‍රජාවගේ දායකත්වය ලබා ගැණිනි
මුල්වරට ISURU Linux 12.04 සංස්කරණය නිකුත් කරනු ලැබූ අතර දෙවන සංස්කරණය වුයේ ISURU Linux 14.04 සංසකරණයයි
මෙම ප්‍රධාන සංස්කරණය තුලින් ලබා ගත් අත්දැකීම් පාදක කර ගනිමින් 2016 අප්‍රේල් 30 වන දින ISURU Linux 16.04 "වෙනසකට" ("For a Difference") ලෙස නව සංස්කරණයක් නිකුත් කරණ ලදී
ශ්‍රී ලංකාවේ අ
උසස් පෙළ හා අ
සාමාන්‍ය පෙළ "තොරතුරු සංනිවේදන තාක්ෂණය" විෂය ඉගැන්වීම සඳහා භාවිතා කරණු ලැබේ
භාගත කර ගැනීම
මෙම මෙහයෙුම් පද්ධතිය ඉසුරු ලිනක්ස් නිළ වෙබ් අඩඩිය හරහා භාගත කර ගැනීමට හැකිය
එසේ නෙමැති නම් (ISURU Linux 20.04) බාගත කරගැනීමේ මෙම සබැඳිය භාවිතා කල හැකිය
ඉසුරු ලිනක්ස් ස්ථාපනය කිරීම

ස්ථාපිත ආකාර
මෙම මෙහෙයුම් පද්ධතිය පරිගණකය තුල ස්ථාපිත කිරීමට භාවිතා කල හැකි ක්‍රම 3ක් පවතී
Virtual Machine (VM) එකක් භාවිතා කිරීම මගින්
 Dual Boot ක්‍රමය භාවිතා කිරීම මඟින් (ද්විත්ව මෙහෙයුම් පද්ධති)

 මෙම මෙහෙයුම් පද්ධතිය පමණක්

ලෙස ස්ථාපිත කළ හැකි අතර පහත පද්ධති අවශ්‍යතා සැලකිය යුතුය
පද්ධති අවශ්‍යතා

ඉසුරු ලිනක්ස් 14.04 සඳහා මතු දැක්වෙන අවම පද්ධති අවශ්‍යතා නිර්දේශ කර ඇත
IA-32
 Processor
1 GHz Pentium 4 processor
 RAM
1 GB 
 Hard Disk Space
15 GB (30 GB නිර්දේශ කරනවා)
 Resolution
1024 X 768

ඉසුරු ලිනක්ස් 16.04 සඳහා මතු දැක්වෙන අවම පද්ධති අවශ්‍යතා නිර්දේශ කර ඇත
IA-32, AMD64
 Processor
2 GHz Dual Core processor
 RAM
2 GB 
 Hard Disk Space
25 GB (30 GB නිර්දේශ කරනවා)
 Resolution
1024 X 768

ඉසුරු ලිනක්ස් නවතම සංස්කරණයන්,  උබුන්ටු ලිනක්ස් මෙහෙයුම් පද්ධතිය පාදක කරගෙන නිමවා ඇති බැවින් උබුන්ටු ලිනක්ස් හී අවම පද්ධති අවශ්‍යතා හා සමපාත වේ
ඉසුරු ලිනක්ස් නිකුත් කිරීම්

ඉසුරු ලිනක්ස් මෙහෙයුම් පද්ධතියේ සංස්කරණ කීපයක් හදුන්වා දී ඇත
මේ දක්වා නිකුත් කල, අනාගතයේ නිකුත් කිරීමට ඇති ඉසුරු ලිනක්ස් මෙහෙයුම් පද්ධතියේ සංස්කරණ පිළිබඳ විස්තර පහත පරිදි දැක්විය හැක
උදව් සහ තාක්ෂණික සහාය 
මේ සඳහා ශ්‍රී ලංකා අධ්‍යාපන අමාත්‍යංශය විසින් පුහුණු කරන ලද විශේෂිත ඉසුරු ලිනක්ස් කණ්ඩායමක් පිහිටුවා ඇත
ජාතික මට්ටමින් මෙන්ම පළාත් මට්ටමින් පුහුණු කරමින් ගොඩනගන මෙම කණ්ඩායම ඔස්සේ කලාප සහ පළාත් මට්ටමින් මෙම මෙහෙයුම් පද්ධතිය භාවිත කිරීමේ දී ඇති වන ප්‍රායෝගික ගැටළු නිරාකරණය කිරීමට මෙන් ම මඟ පෙන්වීම සිදු කරනු ලබයි
මෙම ගුරුවරුන් පුහුණු කිරීම් සඳහා මෙන් ම දෝෂ නිරාකරණය සඳහා විවෘත මෘදුකාංග භාවිත කරන ප්‍රජාවගෙන් ලැබෙන සුවිශේෂ සහය අති විශාල වන අතර ඔවුන්ගේ සහය සඳහා ෆෝරමය  හෝ සමාජ ජාල වෙබ් අඩවි (පිටුව) භාවිතා කල හැකිය
මීට අමතරව ශ්‍රී ලංකීය පාසල් පද්ධතිය තුල සිටින ගුරුවරුන්ගේ නිදහස් හා විවෘත පරිගණක මෘදුකාංග පිළිබද දැනුම වර්ධනය කිරීමට "ඉසුරු ලිනක්ස් පුහුණු අත්පොත" නමින් ගුරු පුහුණු පොතක් ද ශ්‍රී ලංකා අධ්‍යාපන අමාත්‍යංශය විසින් සකසා, මුද්‍රණය කර ශ්‍රී ලංකීය පාසල් පද්ධතිය තුල බෙදා හැර ඇත
යෙදුම් මෘදුකාංග එකතුව

ඉසුරු ලිනකස් මෙහෙයුම් පද්ධතිය හා යෙදුම් මෘදුකාංග එකතුව ඔස්සේ විවිධ අංශ යටතේ පෙර නිමියෙන් ම එක් කර ඇති යෙදුම් මෘදුකාංග විශාල සංඛ්‍යාවකි
මේසේ විශාල යෙදුම් මෘදුකාංග ප්‍රමාණය එක් කිරීම තුළින් අධ්‍යාපන අමාත්‍යංශය පාසල් පද්ධතියේ දෛනික ක්‍රියාකාරීත්වයට අවශ්‍ය සියළුම මෘදුකාංග මේ තුල ඒකරාශී කර පද්ධතියට ලබා දීමට බලාපොරොත්තු වෙයි
මෙම මෘදුකාංග කාණ්ඩ ගණනාවකි
කාර්යාල මෘදුකාංග 
 චිත්‍රක මෘදුකාංග
 ක්‍රමලේඛන භාෂා මෘදුකාංග
 සජීවීකරණ මෘදුකාංග
 බහුමාධ්‍ය මෘදුකාංග
 සර්වර් මෘදුකාංග
 අධ්‍යාපන මෘදුකාංග
 අධ්‍යාපනික ක්‍රීඩා මෘදුකාංග

ඉසුරු ලිනක්ස් පුහුණු අත්පොත
ඉසුරු ලිනක්ස් සමඟින් ලැබෙන යෙදුම් මෘදුකාංග භාවිතය පිළිබඳවත් ඒවා පංතිකාමරයේ භාවිත කරන ආකාරය පිළිබඳවත් ප්‍රායෝගිකව අත්දැකීම් ලබා දීම අරමුණු කර ගනිමින් පැවැත්වෙන ඉසුරු ලිනක්ස් පුහුණු වැඩසටහන් සඳහා සකස් කළ ලේඛනය "ඉසුරු ලිනක්ස් පුහුණු අත්පොත" වශයෙන් හැඳින්වේ
Screenshots

අඩවියෙන් බැහැර පිටු
 ISURU Linux Official website 
 Ministry of Education, Sri Lanka Official website 
 ISURU Linux Official Facebook Fan Page
 ISURU Linux  Official Facebook Help Group
 ISURU Linux English Wikipedia Page
 Ministry of Education, Sri Lanka Wikipedia Page
ඉසුරු ලිනක්ස් සමග Squid භාවිතය
(What is squid3) 
ප්‍රොක්ෂි ගැන සරලවම කියුවොත් ගමේ කඩේ වගේ
ගමේ ඉන්න අයට ලේසියට ටවුමට නොයා ගමේ කඩෙන් බඩු ගන්නට පුළුවන්
කඩේ මුදලාලිට ටවුමට යන්න වෙනවා
ටවුමේ කෙනා ලොකු නගරටකය යනවා ඔය ඔය වගේ අදාල රිසෝස් එකට යන්නේ කොහොමත් ප්‍රොක්ෂි ගොඩකින්
ඉතින් එතනදී අපේ ගමේ කඩේ තිබුනොත් ඉක්මනින්ම බඩු ගන්න පුළුවන්