Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
මේ සමාජ ඛේදවාචක හරහා එය පිළිබිඹු කරන කලාවක් බවත්, නාගරීකරණය වගේ ම ආසියානු නූතනවාදී කලාවත්, සංකල්පීය කලාවත්, ස්ත්‍රීවාදී කලාවත්, පශ්චාත් නූතනවාදී කලාවත්, දේශපාලනික කලාවත් එය වන බවත් ඔහු ලෝකයට පුරා විද්‍යාඥයකු හා ඉතිහාසඥයකු හැටියට  අරගෙන ගිහිල්ලා තියෙනවා
මේ එක් එක් ධාරාවන්ට පුද්ගලයින් ලේබල් කරගෙන එකට ම තියාගෙන ඉන්න එක තමයි තීර්ථ ජාත්‍යන්තර කලාකරුවන්ගෙ සාමුහිකය කියන්නේ
-සුජිත් රත්නායක, ''කලාව බදා ගත්තොත් ගැලවීමක් නෑ'' තුෂාරා සෙව්වන්දි විතාරණ සමග කළ ලිඛිත සාකච්චාවක් ඇසුරින් සම්පාදිත ලීපියකිනි
මිරර් ආර්ට් වෙබ් ජර්නලය
2017 පෙබරවාරි  02

ඡායාරූප ගැලරිය

රචිත ලිපි 

 1997 නොවැම්බර් 15,  දිවයින පුවත්පත - කලාව විදිමුද - යථාර්ථය විදිමුද
2002 කාණ්ඩ අංක 02, කලාප අංක 08, දිගන්තය සගරාව - 90 දෘෂ්‍ය කලා ප්‍රවණතාව, මම, මම සමග
2002 ‘සංක්‍රාන්ති‘ ප්‍රදර්ශනය, ජාතික කලා භවන, කොළඹ, ප්‍රදර්ශන සමරු කලාපය,  ‘සංක්‍රාන්තිය හම්බන්තොට තරුණ සිත්තර කණ්ඩායමකගේ කුළුදුලු සමාජාවතීර්ණය‘
2009 ජනවාරි 04, සියත පුවත්පත - 90 දශකය ජගත්ගෙ නම් අහස අපේ
2009 ජනවාරි 11, සියත පුවත්පත - අනූවෙ රැහැනින් අප මුදවනු මැනවි
2009 ජනවාරි 18 , සියත පුවත්පත - ඔය මූණෙ මොන හැගීමද මට අයිති
 2015 ඔක්තෝම්බර් 30, ත්‍රිමාන වෙබ් අඩවිය - ස්ත්‍රී රූපය අධිමානුෂීයත්වයට නංවා වාණිජ්‍ය ස්ත්‍රී නිරූපණයට අභියෝග කිරීම

2016 නොවැම්බර් 13, රාවය පුවත්පත - Shape සහ Form ( හැඩ සහ හැඩතල ) අමරදේව ගැන සිත්තරකුගේ ඇසින්
2016 දෙසැම්බර් 30, මිරර් ආර්ට් වෙබ් ජර්නලය  - දෙමළ සමාජය ශබ්ද හා නාද අනුසාර සිම්පනියක්ද
2017 මැය් 07,  සත්හඬ පුවත්පත -චිත්‍ර - මූර්ති කලා කෙතේ රසික සංදර්ශන
2017 මැය් 14, සත්හඬ පුවත්පත - මගේ මනෝකායේ ගැලවුම්කරු මාතොට සඟරාව
2017 මැය් 21,  සත්හඬ පුවත්පත - ලබ්ධිය සමග සිනාසීමේ මුග්ධභාවය
2017 මැය් 28, සත්හඬ පුවත්පත - අමතක කරන්න එපා
මතක තියාගෙන ඉන්න හොඳේ
2017 ජූනි 04, සත්හඬ පුවත්පත - අවහෙජමොනික කිරීම
2017 ජූනි 11, සත්හඬ පුවත්පත - ලාංකේය චිත්‍ර කලාව තුළ 43 කණ්ඩායමේ නියෝජනය 
2017 ජූනි  18, සත්හඬ පුවත්පත - 90 වේ ප්‍රවනතාවෙන් බන්දුල පිටමං කිරීම
2017 ජුනි 25, සත්හඬ පුවත්පත, ,ලාංකේය චිත්‍ර කලාව තුළ
2017 ජූලි 02, සත්හඬ පුවත්පත, ආර්ට් සහ ක්‍රාෆ්ට්  ( I කොටස )
2017 ජූලි 09, සත්හඬ පුවත්පත, ආර්ට් සහ ක්‍රාෆ්ට්  ( II කොටස )
2017 ජූලි 16, සත්හඬ පුවත්පත, කම්කරුවන් ආලේඛ්‍යයට නුසුදුසු ප්‍රපංචයක් ද
( I කොටස )
2017 ජූලි 23, සත්හඬ පුවත්පත, කම්කරුවන් ආලේඛ්‍යයට නුසුදුසු ප්‍රපංචයක් ද
( II කොටස )
2017 අගෝස්තු 06, සත්හඬ පුවත්පත, දුර්වලාකාර සෞන්දර්යයේ ප්‍රතිවිරෝධය  ( I කොටස )
2017 අගෝස්තු 13, සත්හඬ පුවත්පත, දුර්වලාකාර සෞන්දර්යයේ ප්‍රතිවිරෝධය  ( II  කොටස )
2017 සැප්තැම්බර් 03, සත්හඬ පුවත්පත, අවකාශය, නිර්මාණය සහ දැක්ම
2017 ඔක්තෝම්බර් 22, සත්හඬ පුවත්පත -  දුර්වලාකාර කලා කෘති සොයා යෑම ( I කොටස )
2017 ඔක්තෝම්බර් 29, සත්හඬ පුවත්පත, දුර්වලාකාර කලා කෘති සොයා යාම  ( II  කොටස )
2017 නොවැම්බර් 12, සත්හඬ පුවත්පත - සෞන්දර්ය විලාසයක් ලෙස 
2017 දෙසැම්බර් 03, සත්හඬ පුවත්පත - කලා ඇකඩමිය හරහා එන කුහක අධිපති කලාව ( I කොටස )
2017 දෙසැම්බර් 10, සත්හඬ පුවත්පත - කලා ඇකඩමිය හරහා එන කුහක අධිපති කලාව ( II කොටස )
2018 මාර්තු 03, අනිද්දා පුවත්පත - මානව හිමිකම් කලා උළෙලට මල් මිටක්
2018 අප්‍රේල් 29, අනිද්දා පුවත්පත - කලාකරුවා ධාතු කරඬුවක් වීමේ පාපය
2018 ජුනි 10, අනිද්දා පුවත්පත - තකතීරුවන් අතේ නැටවෙන තරගයක් නැති චිත්‍ර තරග
2018 ජූලි 8, අනිද්දා පුවත්පත - ගූඩ ආර්කිටෙක්චර් තර්කනයේ වර්ණ පටිපාටීන්ට ග්‍රැෆිටි සෞන්දර්ය මොලොක් නොකළ සළකුණ
උපාලි ආනන්ද
2019 මාර්තු 10, අනිද්දා පුවත්පත - චිත්‍ර කලා විචාරයට නව මානයක් ‘ආවේශය’
2019 අප්‍රේල් 02, මිරර් ආර්ට් වෙබ් ජර්නලය - දැකලා පුරුදු කෙනෙක් හදගම දිවිත්වකරණය කිරීමක් ද
2019 අප්‍රේල් 21, අනිද්දා පුවත්පත - චිත්‍ර කලාව එදා සබ්ජෙක්ට් එකක්
අද ඔබ්ජෙක්ට් එකක්
2019 මැය් 12 අනිද්දා පුවත්පත - සිංහලයන්ගේ වර්ණ සහ නූතන චිත්‍රය
2019 මැයි
(පුවත් පත් මූලාශ්‍රය නොමැති නිසා දිනය සොයා ගත නොහැක)  අනිද්දා පුවත්පත, ජගත් වීරසිංහගේ චිත්‍රය සහ ජෙෆ්රි බාවාගේ ආර්කිටෙක්චර්

2019 ජුනි 02, අනිද්දා පුවත්පත - ධර්ම චක්‍රයේ හුටපටය
චිත්‍ර කලාවේ ඇසින්
2019 ජුලි 28, අනිද්දා පුවත්පත - ශුෂ්ක නගරයේ චිත්‍ර ශිල්පියා දෙස නැවත හැරී බැලුවෙමි
ඒ අපේ තාත්තා ය
2019 ඹක්තෝම්බර් 10, අනිද්දා පුවත්පත - සමකාලීන දෘෂ්‍ය කලාව දෘෂ්‍ය කලා සංස්කෘතියට අදාළ නිරීක්ෂණ හා ප්‍රශ්න කිහිපයක්
 2019 නොවැම්බර් 17, අනිද්දා පුවත්පත - පියෙටා සෞන්දර්ය අබියස
2019 දෙසැම්බර් 01, අනිද්දා පුවත්පත - මුද්දරයක් තරම් කුඩා කළ ද ඈතට පේන ස්කන්ධ මූලධර්මය විෂද කළ ලොව අසහාය කෘතිය
2019 දෙසැම්බර් 04, යුක්තිය නිවුස්  වෙබ් ජර්නලය, ස්ත්‍රී භෞතිකය හා ග්‍රෑෆිටි රැල්ල
2020 ජනවාරි 12, අනිද්දා පුවත්පත, මොකද්ද මේ විශ්ව විද්‍යාලය
සිංහලෙන් සෞන්දර්ය කලා විශ්ව විද්‍යාලය
ඉංග්‍රීසියෙන් University of the Visual  and Performing Arts
2020 ජනවාරි 26, අනිද්දා පුවත්පත, ජාතික කලාගාරයක් නැතුව විශ්ව විද්‍යාලයකට පැවතිය හැකිද
ප්‍රසිද්ධ දේශන 

 2016 අප්‍රේල් 07, කලාව සහ ප්‍රදර්ශන කාමය, දෘෂ්‍ය කලා පීඨ හේවුඩ් මන්දිරය, සෞන්දර්ය කලා විශ්ව විද්‍යාලය, 
 2019 ජූලි 19, චිත්‍ර -මූර්ති කලා කෙතේ අලුත් මූණු මතු නොවීමේ රහස,   සංස්කෘතික මධ්‍යස්ථානය, මාදිවෙල, මහරගම
ගුවන් විදුලි සහ රූපවාහිණී වැඩසටහන් 

 2019 දෙසැම්බර් 8, ITN FM ගුවන් විදුලිය,  පෙ.ව. 8 සිට සජීව විකාශය,  බිත්ති පින්තාරුව. අභිනවයෙන් ඇති වූ ග්‍රැෆිටි කලා ප්‍රවණතාව ගැන සංවාදමය වැඩසටහනකි
ජානක තිලකරත්න සහ ජගත් ජයසිංහ සමග
මෙහෙයවීම - මයුරි ලියනගේ
මාතෘකාව - රැල්ල සුනාමියක් කරගෙන සංස්කෘතිය සෝදාපාලු කර ගන්නවාද
අපි ආනන්දයෙන් ආනන්දයට යමුද
ආනන්දයෙන් ප්‍රඥාවට යමුද
මෙයද බලන්න 
මම චිත්‍ර ඇන්දේ නිදහස් වෙන්න
සුජිත් රත්නායක
"Words don't come easy, but strokes do" By Ruhanie Perera
‘තනි අඛණ්ඩ රේඛාවෙන්’ සැබෑ සිත්තරා හඳුනාගන්න' සිළුමිණ, පුන්කලස අතිරේඛය,2018 ජූලි 07
One Continuous Line
Explore the mesmeric world of Sujith Rathnayake's line arts
අරගලයක සටහන්, දීප්ති කුමාර ගුණරත්න, ත්‍රිමාන සඟරාව,
''වර්ණ පදාස-මානව රූප-රේඛා පිහිටුවන ජවසම්පන්න ප්‍රකාශනශීලී චිත්‍ර ශෛලියක්'' - සිසිර කුමාර මහගම, සිළුමිණ, පුන්කලස අතිරේඛය, 2016,  මාර්තු 06 
වම ගැන තිබුණ ගතානුගතික අනුරාගය X කණ්ඩායම හා පෙසපේ හරහා ඛණ්ඩනය උනා- සුජිත් රත්නායක ඕ-පියුම වෙබ් ජර්නලය, 2019 ජූලි 24
ප්‍රගතිශීලීත්වය කියන කාරණයේදී චිත්‍ර කලාව පවතින්නේ හිතා ගන්නවත් බැරි දුරස් වූ තැනක- සුජිත් රත්නායක ඕ-පියුම වෙබ් ජර්නලය, 2019 ජූලි 28
ශ්‍රී ලංකාවේ සමකාලීන දෘශ්‍ය කලාවේ ඉතිහාසය

බාහිර සබැඳි 

 "කලාව බදා ගත්තොත් ගැලවීමක් නෑ" - සුජිත් රත්නායක
මිරර් ආර්ට් වෙබ් ජර්නලය,
 On drawing the line
By Daleena Samara

සමකාලීන දෘශ්‍ය කලා
සිංහල සිත්තරු
1971 උපත්
90 දශකයේ දෘශ්‍ය කලාව

මූලාශ්‍ර 

සිංහලයෝ
රැන්ඩම් කලා
මොන්ටාජ් කලා
දේශපාලනික කලා
චිත්‍ර කලාව
ඊජිප්තුවේ පෞරාණික හෙවත් මුල්කාලීය රාජවංශික යුගය යනු ක්‍රි
3100දී ඉහළ සහ පහළ ඊජිප්තුව එක්සත් කිරීමෙන් වහාම පසුව එළඹෙන යුගයයි
සාමාන්‍යයෙන් මෙයට පළමු සහ දෙවන රාජවංශ ඇතුළත් කොට ඇත
මෙයට නැකාඩා III යුගයේ සිට ක්‍රි
2686 පමණ පැරණි රාජධානි සමයේ ආරම්භය දක්වා පුරවිද්‍යාත්මක කාලසීමාව අයත් යැයි සැලකේ. පළමු රාජවංශයත් සමග අගනුවර තිනිස් සිට මෙම්ෆිස් වෙත ගෙනයන ලදී
මෙකල ඒකාබද්ධ ඊජිප්තුව පාලනය කරන ලද්දේ දේව-රජකු විසිනි
දකුණෙහි ප්‍රධාන පූජනීය භූමිය ලෙස ඇබයිඩොස් පැවතිණි
පුරාතන ඊජිප්තු ශිෂ්ටාචාරයේ මූලිකාංග වූ කලාව, ගෘහනිර්මාණ ශිල්පය සහ ආගමික ක්ෂේත්‍රයේ බොහෝ සංකල්ප හැඩගැන්වීම සිදුවූයේ මුල්කාලීන රාජවංශික යුගයේ ය‍
ඊජිප්තුව ඒකාබද්ධ කිරීමට පෙර, මෙම භූමිය ජනාවාස වී තිබුණේ ස්වාධීන ගම්මානවලිනි
මුල්කාලීන රාජවංශ සමග, ඊජිප්තු ඉතිහාසයේ ඉන් අනතුරුව එළැඹි යුගයන්හි මෙම දේශය භූමි ද්විත්වය ලෙස ප්‍රකට විය
ජාතික පරිපාලනයක් ස්ථාපිත කළ පාරාවෝවරුන් විසින් රාජකීය ආණ්ඩුකාරවරුන්ව පත්කරන ලදී
මධ්‍යම රජයේ ගොඩනැගිලි සාමාන්‍යයෙන් දැවයෙන් හෝ වැලිගලින් ඉදිකළ විවෘත දේවස්ථානයන් විය
පැරණිතම ඊජිප්තු රූපාක්ෂර දක්නට ලැබෙන්නේ මෙම යුගයට මඳ කාලයකට පෙර සිට ය
නමුත් ඔවුන්ගේ කථන භාෂාව පිළිබඳ දන්නේ තොරතුරු ස්වල්පයකි
සංස්කෘතික පරිණාමය

ක්‍රි
3600 පමණ වන විට, නයිල්හි නියෝලිතික සමාජ බෝග වගාව සහ සතුන් ගෘහස්ථකරණය මගින් සිය සංස්කෘතිය මුල්බැසවීමට සමත් වූහ
3600න් පසුව ඊජිප්තු සමාජය වර්ධනය වෙමින් ශ්‍රේෂ්ඨ ශිෂ්ටාචාරයක් බවට ශීඝ්‍රයෙන් පරිනාමණය විය‍
දකුණු ලෙවැන්තයේ කුඹල් කර්මාන්තයට සම්බන්ධ නව විශේෂ මැටි බඳුන් මෙකල නිර්මාණය විය
මෙම යුගයේ තඹ භාවිතය වඩාත් සුලබ විය
අව්වේ-වියළන ලද ගඩොල් නිපදවීමේ මෙ‍සපොතේමියානු ක්‍රියාවලිය, ආරුක්කු සහ අලංකෘත ගිල්ලුම් බිත්ති වැනි ගෘහනිර්මාණ අංග මෙකල ප්‍රචලිත විය
මෙම සංස්කෘතික ප්‍රගමනයන් හා සමගාමීව, ඉහළ නයිල් ගංගාවේ හෙවත් ඉහළ ඊජිප්තුවේ සමාංයන් සහ නගර එක්සත් කිරීම මෙකල සිදු විය
එම කාලයේම නයිල් ඩෙල්ටාව හෙවත් පහළ ඊජිප්තුවේ සමාජය ද එක්සත් වන්නට විය
අනතුරුව ඉහළ සහ පහළ ඊජිප්තුව අතර නිතරම යුද්ධ පැවතිණි
ඉහළ ඊජිප්තුවේ නාමර් නැමැති රජකු සිය රාජ්‍ය සමය තුළ දී, ඩෙල්ටාවේ විසූ සතුරන් පරාජය කොට ඉහළ සහ පහළ ඊජිප්තුව තනි පාලනයකට යටත් කොට ඒකාබද්ධ කරන ලදී
ඵලක තුළ නාමර් ද්විත්ව කිරුළ පැළඳ සිටිනු නිරූපිත අතර, ඉහළ ඊජිප්තුව සංකේතවත් කෙරෙන නෙළුම් මලක් සහ පහළ ඊජිප්තුව සංකේතවත් කෙරෙන පැපිරස් පොකුරු ඊජිප්තුවේ ප්‍රදේශ දෙකෙහිම එක්සත්බවේ සංකේතයක් ලෙස දක්වා තිබේ
මෙය සියලු අනුප්‍රාප්තික පාරාවෝවරුන් විසින් ද යොදාගෙන තිබේ
පුරාණෝක්තිවේදය අනුව, ඊජිප්තුව ඒකාබද්ධ කිරීම පහළ ඊජිප්තුව සංකේතවත් කෙරෙන හොරස් නැමැති කුරුලුගොයි-දේවතාවා විසින් ඉහළ ඊජිප්තුව සංකේතවත් කෙරෙන සෙට් දෙවියන්ව පරාජය කරන අයුරින් නිරූපිත ය
දිව්‍යමය රාජ්‍යත්වය ඉදිරි සහස්‍ර ත්‍රිත්වය තුළ ඊජිප්තුව තුළ පැවතුණු අතර, මෙය ඊජිප්තු රජයේ පදනම ලෙස සැලකෙයි
නයිල්හි සමාජයන් ඒකාබද්ධ කිරීම සහරාව වියළීම හා සම්බන්ධ ය
පූර්වරාජවංශික සමයේ මෙන් ගොවීන්ගේ අවමංගල සිරිත් එලෙසම පැවති අතර, ධනවතුන් එයට වඩා තරමක් වැඩිදියුණු පිළිවෙතක් අනුගමනය කොට තිබේ
මේ නිසා ඊජිප්තුවරුන් විසින් මස්ටාබාවන් ඉදිකිරීම අරඹා තිබේ
මෙය පසුව පසුකාලීන පැරණි රාජධානි සමයේ පඩි පිරමිඩය වැනි ව්‍යූහයන්ට මූලාදර්ශය වී ඇත
ධාන්‍ය කෘෂිකර්මාන්තය සහ මධ්‍යගතකරණය හේතුවෙන් රාජ්‍යය ඉදිරි වර්ෂ 800 තුළ සමෘද්ධිමත්භාවයට හේතු විය
ඊජිප්තුවේ පළමු රජු පහළ ඊජිප්තුවේ මෙම්ෆිස් නගරයේ සිහසුනට පත්වීඹටත් බොහෝ කලකට පෙර සිට ඊජිප්තුව සංස්කෘතික සහ ආර්ථික අතින් ඒකාබද්ධව පැවති බව පෙනේ
මෙය සියවස් ගණනාවක් පුරා පැවතිණි
දේශපාලනික ඒකාබද්ධභාවය ඇතිවූයේ ක්‍රමිකව ය
ඇතැම්විට සියවසක් පමණ පුරා ප්‍රාදේශික දිස්ත්‍රික්ක වෙළඳ ජාල ස්ථාපනය කොට මහා පරිමාණයෙන් කෘෂිකාර්මික ශ්‍රමය ලබාගැනීමේ හැකියාව ඇතිකරගත් සමයේ දිව්‍යමය රාජ්‍යත්වය ද අධ්‍යාත්මිකව වර්ධනය වන්නට ඇත
මෙය හොරස්, සෙට් සහ නෙයිත් දේව වන්දනාවට සමාන වූ අතර, ජීවමාන පුද්ගලයින් ඇදහීම රට පුරා ව්‍යාප්ත විය
මෙම යුගයේම ඊජිප්තු ලේඛන ක්‍රමය වැඩිදියුණු වීම සිදු විය
මූලිකව ඊජිප්තු ලේඛන කලාව විවිධ අර්ථ සහිත සංකේත කිහිපයකින් සමන්විත ය
3වන රාජවංශයේ අවසානය වන විට, මෙය සංකේත 200කට වඩා වැඩි ප්‍රමාණයක් තෙක් වර්ධනය විය
මේ අතර ශබ්ද රූප මෙන්ම සංකල්ප රූප ද ඇතුළත් විය
පළමු පාරාවෝ
මැනතෝ අනුව ඉහළ සහ පහළ ඊජිප්තකුව එක්සත් කළ පළමු රජු වූ මෙනස් යනු නාමර්ම බව වර්තමාන පිළිගැනීමයි
සැබැවින්ම, පළමු රාජවංශයේ වාර්තාගත පැරණිතම රජු ද නාමර් වේ
ඔහු ප්‍රථමයෙන් ඩෙන් සහ කා'ආගේ රාජාවලියෙහි දක්නට ලැබේ
මෙමගින් පෙනෙන්නේ පළමු රාජවංශයේ රජුන් අතර නාමර් වැදගත් මූලාරම්භක රජකු බවයි. භූමි ද්විත්වයෙහි සංකේත සමග නිරූපණය කොට ඇති පැරණිතම රජු ද නාමර් ය
(බලන්න නාමර් ඵලකය
මෙය බාර ඔප්පු කරන ලද විශ්වීය ඵලකයකි
මෙහි නාමර් ඉහළ සහ පහළ ඊජිප්තුවේ කිරුළ පැළඳ සිටිනු නිරූපිත ය
) එසේම ඇතැම්විට ඒකාබද්ධභාවය අත් කරගත් පළමු රජු ද ඔහු විය හැක
මේ නිසා වර්තමාන පිළිගැනීම වනුයේ "මෙනස්" සහ "නාමර්" යනු එකම අයකු බවයි. විකල්ප මතයන් අනුව යෝජනා වී ඇත්තේ නාමර් යනු නැකාඩා III යුගයේ අවසන් රජු බවත්, සහ හොර්-අහා යනු "මෙනස්" විය හැකි බවත් ය
මූලාශ්‍ර

වැඩිදුර කියවීමට

බාහිර සබැඳි
නාමර් ඵලකය

පුරාතන ඊජිප්තුවේ රාජවංශ
ක්‍රි
32වන සියවස
ක්‍රි
27වන සියවස
ඊජිප්තුවේ ක්‍රි
බෙරෙනිස් I (ග්‍රීක
Βερενίκη
340 පමණ – 279 සහ 268 අතර දක්වා) යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ ග්‍රීක මැසිඩෝනියානු වංශවත් කාන්තාවකි
ඇය ඊජිප්තුවේ ටොලමයික රාජවංශයේ ටොලමි I සෝටර් සමග විවාහ වී ඔහුගේ දෙවන රැජින බවට පත්වූවා ය
ඔහුගේ පළමු රැජින වූයේ යුරිඩිස් නැමැත්තියයි‍
පවුල
බෙරෙනිස්ගේ සම්භවය ඉයෝර්ඩියාහි සිදු විය
ඇය අප්‍රකට ප්‍රාදේශික වංශවතකු වූ මේගස්ගේ සහ ඇන්ටිගනිගේ දියණියයි
ඇගේ මාතෘ පාර්ශ්වීය මුත්තණුවන් ඇලෙක්සැන්ඩර්ගේ අධිරාජ්‍යයේ අනුරාජයා වූ ඇන්ටිපේටර්ගේ සොහොයුරා වූ කැසැන්ඩර් නැමැති වංශවතෙකි
මේ නිසා මවගේ පාර්ශ්වයෙන් ඇය එම පවු‍ලේ ඥාතියකු විය
පළමු විවාහය
ක්‍රි
325දී බෙරෙනිස් අප්‍රකට ප්‍රාදේශික වංශාධිපතියකු සහ යුධ නිලධාරියකු වූ ෆිලිප් සමග විවාහ විය
පෙර විවාහකයකු වූ ෆිලිප්ට වෙනත් දරුවන් ද විය
පළමු විවාහයෙන් ඇය ෆිලිප්ට දාව සිරිනියේ මේගස් රජු, ඔහුගේ සොයුරිය වූ ඇන්ටිගනි සහ තියෝෂේනා නැමැති දියණිය ඇතුළු දරුවන් බිහිකළා ය
ඇන්ටිගනි පසුව එපිරසයේ පයිරස් රජුගේ රැජින බවට පත් විය
ඇපොලෝ පූජකවරයා වශයෙන් කටයුතු කරන සමයේ මේගස් විසින් තමන් සහ සිය පියාණන් වෙනුවෙන් ශිලාලේඛනයක් ඉදිකොට ඇත
පයිරස් විසින් ඇගේ නාමය ඇසුරෙන් බෙරෙනිකිස් ලෙස නව නරගයක් නම්කරන ලදී
318 අවට කාලයේ ෆිලිප් මරණයට පත් විය
ටොලමි සමග විවාහය

සිය පළමු සැමියාගේ මරණින් පසු, බෙරෙනිස් සිය දරුවන් සමග ඊජිප්තුව කරා සංක්‍රමණය වූවා ය
එහිදී ඇය Iවන ටොලමිගේ භාර්යාව මෙන්ම සිය මවගේ පළමු නෑනණ්ඩිය ද වූ යුරිඩිස්ගේ පරිවාර ස්ත්‍රියක ලෙස කටයුතු කළා ය
Iවන ටොලමි යනු මහා ඇලෙක්සැන්ඩර්ගේ සෙන්පතියකු වූ අතර ඔහු විසින් පුරාතන ඊජිප්තුවේ ටොලමියානු රාජවංශය පිහිටුවන ලදී
Iවන ටොලමිගේ නෙතගැටීමට ලක්වූ බෙරෙනිස්, ක්‍රි
317දී ටොලමි විසින් විවාහ කරගන්නා ලදී
බෙරෙනිස්, Iවන ටොලමිට දාව දියණියන් දෙදෙනකු සහ පුත්‍රයකු වැදුවා ය
දියණියන් දෙදෙනා IIවන ආර්සිනෝයි, ෆිලෝටේරා ලෙස නම් කෙරුණු අතර, පුත්‍රයා ටොලමි II ෆිලඩෙල්ෆස් නම් විය
හඳුනා නොගත් ඔලිම්පික් ක්‍රීඩා උළෙලක දී ඇය විසින් රථ ධාවන අංශයේ ශූරතාවය හිමි කරගෙන තිබේ
යුරිඩිස්ගේ දරුවන් සිටියදී, Iවන ටොලමි විසින් සිය අනුප්‍රාප්තිකයා ලෙස IIවන ටොලමිව නම් කරන ලදී
සිය රාජ්‍ය සමය තුළ දී, IIවන ටොලමි විසින් රතු මුහුදේ වරායයක් ඉදිකොට එය සිය මවගේ නම ඇසුරෙන් බෙරෙනිස් ලෙස නම්කරන ලදී
ඇගේ මරණින් පසු IIවන ටොලමි සහ පසුව ටොලමි IV ෆිලො‍පේටර් විසින් ඇයට දිව්‍යමය ගෞරව සහිත ආඥාවක් නිකුත් කොට තිබේ
(තියෝක්‍රිටස්, Idylls xv
සහ xvii
මූලාශ්‍ර

වැඩිදුර කියවීමට

ටොලමියානු රාජවංශයේ වල්ලභ රැජිනියන්
ක්‍රි
4වන සියවසේ ඊජිප්තු ජනයා
ක්‍රි
3වන සියවසේ ඊජිප්තු ජනයා
ක්‍රි
4වන සියවසේ කාන්තාවන්
ක්‍රි
3වන සියවසේ කාන්තාවන්
ක්ලියෝපැට්රා VI ට්‍රිෆේනා (ග්‍රීක
Κλεοπάτρα Τρύφαινα) යනුවෙන් හැඳන්වෙන්නේ ඊජිප්තු ටොලමයික රැජිනකි
ඇතැම්විට Vවන ක්ලියෝපැට්රා ලෙස හඳුන්වන්නේ ද මැයම විය හැක
අවම වශයෙන් ක්ලියෝපැට්රා ට්‍රිෆේනා යන නාමය ඇති ටොලමයික කාන්තාවන් දෙදෙනකු හෝ ඇතැම්විට තිදෙනකු සිට ඇති බව පෙනේ
ටොලමි VIII ෆිස්කන් සහ IIIවන ක්ලියෝපැට්රාගේ දියණිය
ට්‍රිෆේනා යනු ටොලමි IX ලැතිරොස්, ටොලමි X ඇලෙක්සැන්ඩර් I, IVවන ක්ලියෝපැට්රා සහ ක්ලියෝපැට්රා සෙලීන් I යන අයගේ සොයුරියයි
මෙම ට්‍රිෆේනා විසින් ක්ලියෝපැට්රා යන නාමය දැරූයේ ද යන්න සනාථ වී නොමැත
මෙම ට්‍රිෆේනා ක්‍රි
140 හෝ 141 වැනි මුල් කාලයක ජීවත්ව ඇත
ඇය ක්‍රි
124දී සිරියාවේ රජු වූ ඇන්ටියෝකස් VIII ග්‍රයිපස් සමග විවාහ වූවා ය
ඔවුනට පුත්‍රයින් පස්දෙනකු විය
සෙලියුකස් VI එපිෆේනස්, නිවුන් දරු ඇන්ටියොකස් XI එපිෆේනස් සහ ෆිලිප් I ෆිලඩෙල්ෆස්, ඩිමෙට්‍රියස් III යුකේරස්, සහ ඇන්ටියෝකස් XII ඩියෝනිසස් ඔවුන් පස්දෙනා වේ
මෙම යුවළට ලැඔඩිස් නැමැති දියණියක ද විය
ඇන්ටියෝකස් IX සිසිසෙනස් විසින් සිය භාර්යාව (IVවන ක්ලියෝපැට්රා) මරාදැමීමට අණකළ ට්‍රිෆේනාගෙන් පලිගැනීමක් ලෙස සිරියාවේ අගනුවර වූ ඇන්ටියොක් (ග්‍රීක
Αντιόχεια) හි දී ඇයව මරාදමන ලදී
ක්ලියෝපැට්රා V ට්‍රිෆේනා
ටොලමි XII ඕලීට්ස්ගේ බිරිඳ
ක්ලියෝපැට්රා V ට්‍රිෆේනා යනු ක්‍රි
69දී ඓතිහාසික වාර්තාවලින් අද්භූත ලෙස අතුරුදන් වූ ඊජිප්තු රැජිනකි
ඇතැම් විද්වතුන් විශ්වාස කරන්නේ ඇගේ අතුරුදන් වීම යනුවෙන් අදහස් වන්නේ ඇය මියයන්නට ඇති බවයි. එය ‍එසේ වී නම්, ඇයට ක්ලියෝපැට්රා ට්‍රිෆේනා යනුවෙන් දියණියක ද වූ බව පිළිගැනීමට සිදුවේ
ක්ලියෝපැට්රා ට්‍රිෆේනා
Vවන ක්ලියෝපැට්රාගේ සහ ටොලමි XII ඕලීටිස්ගේ දියණිය
ඇතැම් නූතන ඉතිහාසඥයෝ ඇයව ක්ලියෝපැට්රා VI ට්‍රිෆේනා ලෙස හඳන්වයි. ඇය සුප්‍රකට VIIවන ක්ලියෝපැට්රාගේ වැඩිමහල් ‍සොයුරියක වන්නට ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ
එය එසේ වී නම්, ඇගේ උපන් වර්ෂය නිසැකවම ක්‍රි
75 පමණ විය හැක
ඇතැම් මූලාශ්‍රවල දැක්වෙන්නේ ඇය ළමා කල මියගිය බවයි. සෙස්සන් පවසන්නේ තමන්ට විරුද්ධව ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියාවේ පිබිදීමක් ඇතිවීම වැළැක්වීමට XIIවන ටොලමි රෝමය වෙත පලාගිය අවස්ථාවේ (ක්‍රි
58), ඇය සහ ඇගේ සොයුරිය වූ IV‍වන බෙරෙනිස් විසින් ටොලමියානු ඊජිප්තුව සියතට ගත් බවයි. කෙසේනමුත්, ස්ට්‍රාබෝ පවසන්නේ ටොලමිට දියණියන් තිදෙනකු වූ බවයි. ඒ අතුරින් නීත්‍යානුකූල වූයේ වැඩිමහල්ම දියණිය (බෙරෙනිස්) පමණක් බවයි. මේ අනුව පෙනෙන්නේ පෝර්ෆයිරි විසින් යෝජනා කළ ක්ලියෝපැට්රා ට්‍රිෆේනා යනු ටොලමිගේ දියණිය නොව භාර්යාව විය හැකි බවයි. වර්තමානයේ බොහෝ විශේෂඥයින් විසින් VIවන ක්ලියෝපැට්රා යනු ටොලමිගේ භාර්යාව වූ ඊජිප්තුවේ Vවන ක්ලියෝපැට්රා යැයි විශ්වාස කරනු ලබයි
මූලාශ්‍ර

බාහිර සබැඳි
 

උපන් වර්ෂ නොදන්නා පුද්ගලයින්
ක්‍රි
57 මරණ
ක්‍රි
1වන සියවසේ රාජ්‍ය පාලිකාවන්
ඊජිප්තුවේ ක්‍රි
1වන සියවස
ටොලමියානු රාජවංශයේ පාරාවෝවරුන්
ඊජිප්තු රාජ්‍ය කරන රැජිනියන්
සෙලියුකිඩ් රාජවංශය
බහුවිධ ජනයා පිළිබඳ ලිපි
ක්ලියෝපැට්රා 6
බෙරෙනිස් IV එපිෆේනියා (ග්‍රීක
77–55) යනු ඊජිප්තුවේ ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියාවේ උපත ලැබූ සහ මරණයට පත්වූ ටොලමියානු රාජවංශයේ ග්‍රීක කුමරියකි
චරිතාපදානය
බෙරෙනිස් යනු ටොලමි XII ඕලීට්ස් සහ බොහෝවිට ක්ලියෝපැට්රා V ට්‍රිෆේනා‍ගේ දියණියයි
ඇය සුප්‍රකට VIIවන ක්ලියෝපැට්රා (රෝම සෙන්පතීන් වූ ජුලියස් සීසර් සහ මාක් ඇන්ටනිගේ පෙම්වතිය) රැජින, IVවන ආර්සිනෝයි, XIIIවන ටොලමි සහ XIVවන ටොලමි යන අයගේ සොහොයුරිය ද වේ
58දී, XIIවන ටොලමි සහ VIIවන ක්ලියෝපැට්රා රෝමය වෙත පලාගියේ අතිශයින් බලවත්ව සිටි බෙරෙනිස්ගේ වැඩිමහල් සොයුරිය වූ ක්ලියෝපැට්රා VI ට්‍රිෆේනාට එරෙහිව දේශපාලනික සහ යුධ ආධාර ලබාගනු පිණිසයි
57දී ට්‍රිෆේනා මියගිය පසු (බෙරෙනිස් විසින් වස ලබාදුන්නා විය හැක), 20වන වියේ පසුවූ බෙරෙනිස් ඊජිප්තුවේ තනි පාලකයා බවට පත්වූවා ය
ඇගේ පියා සහ ක්ලියෝපැට්රා නොසිටීම නිසා තමන් සිහසුනෙන් නෙරපනු හෝ දඬවම් පමුණුවනු ඇතැයි බියවීමට ඇයට කිසිදු හේතුවක් නොවිණි
ඊජිප්තුව පාලනය කළේ හුදකලා කාන්තාවක බැවින්, ඇය පුරුෂයකු හා විවාහ වී ඔහුව සිය සම-අනුරාජයා ලෙස පත්කරගනු ඇතැයි අන්‍යයන් අපේක්ෂා කළහ
ඇය එසේ සිදු නොකළ විට ඇගේ රාජ්‍ය තාන්ත්‍රිකයෝ ඇයට සෙලියුකස් VII කයිබියෝසැක්ටෙස් කුමරු සමග විවාහ වන ලෙස බලකළහ
නමුත් ඔහුගේ ගෙල සිරකොට මරා දැමූ ඇය ඊජිප්තුවේ අසහාය පාලිකාව ලෙස රාජ්‍ය පාලනය කළා ය
බෙරෙනිස් විවාහය ප්‍රතික්ෂේප කිරීම හේතුවෙන්‍ ටොලමියානු රාජ්‍ය සමය බිඳවැටේ යැයි ජනතාව බියවූහ
ඇය විලාසිතා සහ සැපසම්පත් කෙරෙහි වැඩි අවධානයක් යොමුකළ හෙයින් ඇගේ වියදම් ඉහළ ගිය බව ද විශ්වාස කෙරේ
පසුව ඇය ආර්චෙලෝස් සමග විවාහ වූව ද, ඔහු ‍ඇගේ සම-අනුරාජයා නොවී ය
ආර්චොලෝසිව කැපඩොෂියාවේ කොමානාහි ප්‍රධාන පූජකවරයා ලෙස පත්කළේ පොම්පේ විසිනි
ඔහු පොන්ටස්හි VIවන මිත්රිඩේටස් රජුගේ පුත්‍රයකු යැයි සැලකේ. නමුත් ස්ට්‍රාබෝ සඳහන් කරන්නේ ආර්චෙලෝස්ගේ පියා පළමු මිත්රිඩේටික යුද්ධයේ දී VIවන මිත්රිඩේටස්ගේ සෙන්පතියකු වූ ආර්චෙලෝස් නැමැත්තකු බවයි. ඔහු රෝමවරුන්ට එරෙහිව කැරැලි ගැසූ අයෙකි
55දී ඕලස් ගැබිනියස්ගේ නායකත්වයෙන් යුත් රෝමවරුන්ගේ ආධාර ඇතිව ඇගේ පියා විසින් සිහසුන යළි හිමිකරගැනීමත් සමග බෙරෙනිස්ගේ රාජ්‍ය සමය අවසන් විය
එහිදී බෙරෙනිස්ගේ හිස ගසා දමන ලදී
ස්ට්‍රාබෝ පවසන පරිදි, ගැබිනියස් සමග පෙර මිත්‍ර සබඳතා පැවැත්වූ ආර්චෙලෝස් ගැබිනියස්ගේ හමුදාවට එරෙහි සටනක දී මියගොස් ඇත
පෙළපත
ඊජිප්තුවේ IVවන බෙරෙනිස්ගේ පූර්වජයින්

මේවාත් බලන්න

 සිරියානු පාලකයින් ලැයිස්තුව
 සිරියානු ඉතිහාසයේ කාලරේඛාව

මූලාශ්‍ර

ප්‍රභව
 ඩියෝ කැෂියස් 39.12 - 39.14, 39.55 - 39.58

ක්‍රි
77 උපත්
ක්‍රි
55 මරණ
ටොලමියානු රාජවංශයේ පාරාවෝවරුන්
ඊජිප්තු රාජ්‍ය කරන රැජිනියන්
ක්‍රි
ටොලමි VI ෆිලොමේටර් (ග්‍රීක
Πτολεμαῖος Φιλομήτωρ, Ptolemaĩos Philomḗtōr, ක්‍රි
186–145 පමණ) යනුවෙන් හැඳන්වෙන්නේ ටොලමියානු යුගයේ ඊජිප්තු රජෙකි
180 සිට 145 දක්වා රාජ්‍ය පාලනය මෙහෙයවී ය
Ring with engraved portrait of Ptolemy VI Philometor (3rd–2nd century BCE) - 2009.jpg|thumb|125px|ටොලමි VI ෆිලොමේටර් ඊජිප්තු පාරාවෝවරයකු ලෙස නිරූපිත මුදුවක් (ලූවර්)]]
ක්‍රි
180දී සිහසුනට පත්වන විට ටොලමිගේ වයස අවුරුදු 6ක් පමණ වූ හෙයින්, ඔහුගේ මව වූ Iවන ක්ලියෝපැට්රා සමග ඔහු හවුල් පාලනයක් ගෙනයන ලදී
176දී ඇය මියගිය අතර, "සිය මවට සෙනෙහස දක්වන තැනැත්තා" යන අරුතැති ඔහුගේ 'ෆිලොමේටර්' යන නාමය යෙදුණේ මේ නිසා ය
මෙය φίλος (සෙනෙහස දක්වන, මිතුරු) + μήτηρ (මව) යන පද සන්ධි වී තැනුනකි
ඊළඟ වර්ෂයේ ඔහු විසින් සිය සොයුරිය වූ IIවන ක්ලියෝපැට්රාව විවාහ කරගන්නා ලදී
මෙය පාරාවෝවරුන්ගේ සම්ප්‍රදායයක් වූ අතර, ටොලමයික ග්‍රීක රජවරුන් පාරාවෝවරුන්ගේ බොහෝ පිළිවෙත් අනුගමනය කොට ඇත
ඇයට දාව අවම වශයෙන් ඔහුට දරුවන් සිව්දෙනකුවත් සිටින්නට ඇත
මේ අතර
ටොලමි යුපේටර්, ටොලමි නියොස්, ක්ලියෝපැට්රා තියා සහ IIIවන ක්ලියෝපැට්රා සහ ඇතැම්විට බෙරෙනිස් ද සිටින්නට ඇත
170දී IVවන ඇන්ටියෝකස් නැමැති සෙලියුකිඩ් රජු හයවන සිරියානු යුද්ධය ආරම්භ කළ අතර, ඔහු දෙවරක් ඊජිප්තුව ආක්‍රමණය කළේ ය
168දී ඔහු එහි රජු‍ ලෙස අභිෂේක විය
ලිවීගේ රෝමයේ ඉතිහාසය සහ එහි පදනම (XLV
12) තුළ සඳහන් වන්නේ රෝම සෙනට් සභාව,විසින් සිදුකළ නියෝගයක් අනුව ඔහු එම ප්‍රකාශය ඉල්ලා අස්කරගත් බවයි.

ක්‍රි
169–164 කාලය තුළ, ඊජිප්තුව තුළ ටොලමි, ඔහුගේ සහෝදරි-රැජින සහ ටොලමිගේ ලාබාල සොයුරු ටොලමි VIII ෆිස්කන් යන තිදෙනාගෙන් සැදුම්ලත් ත්‍රිත්ව ආධිපත්‍යයක් පැවතිණි
164දී ඔහුගේ සොහොයුරා විසින් ඔහුව සිහසුනෙන් නෙරපන ලදී
අනතුරුව ඔහු ආධාර පතා රෝමය වෙත පලාගියේ ය
එහිදී ඔහුට කැටෝගේ ආධාර හිමි විය
ඊළඟ වර්ෂයේ දී, ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියානුවන්ගේ මැදිහත්වීම මත ඔහුගේ තනතුරු යළි ප්‍රතිෂ්ඨාපනය කෙරිණි
නමුත් ඔහුට පාලනය ගෙනයාම තරමක් අපහසු වූ අතර, කැරැලි කිහිපයක් දරුණු ලෙස මර්දනය කිරීමට ද සිදු විය
152දී ඔහු සිය පුත්‍රයකු වූ ටොලමි යුපේටර් සමග කෙටිකාලීන හවුල් පාලනයක් ගෙනගියේ ය
නමුත් එම වර්ෂයේම ටොලමි යුපේටර් මියගිය බව සැලකේ.

ක්‍රි
150 අවට ඔහු සිය දියණිය වූ ක්ලියෝපැට්රා තියාව ටොලමේයිස් අ‍කෝහි උත්සවයක දී ඇලෙක්සැන්ඩර් බැලස් හට විවාහ කර දී ඔහුව සෙලියුකිඩ් රජු ලෙස පිළිගත්තේ ය
145දී කෙසේනමුත්, ඇලෙක්සැන්ඩර් සිලිෂියාවේ කැරැල්ලක් මර්දනය කරමින් සිටින අතරතුර, VIවන ටොලමි සිරියාව ආක්‍රමණය කළේ ය
මෙය සිදුකළේ ජුදියාවේ ආරක්ෂිත මාර්ගයක් ඔස්සේ ඇලෙක්සැන්ඩර්ගේ යටත් රාජ්‍යයක් වූ ජොනතන් මැකාබී සිට ය
ඔහු සෙලියුෂියා නුවර අල්ලා ගැනීමට සමත් විය
ඔහු සිය දියණියව නැවත ඇලෙක්සැන්ඩර්ගේ සතුරකු වූ IIවන ඩිමෙට්‍රියස්හට විවාහ කරදුන්නේ ය
ඇන්ටියොක් වෙත ගිය ඔහු එහිදී ආසියාවේ රජු ලෙස කිරුළු පැළඳියේ ය
සිලිෂියාවේ සිට යළි පැමිණි ඇලෙක්සැන්ඩර්ව ටොලමි විසින් පරාජය කරන ලදී
ඇලෙක්සැන්ඩර් සිය හමුදාව සමග අරාබිය වෙත පලාගියේ ය
එහිදී ඔහුව මරාදැමිණි
මෙලෙසින් මහා ඇලෙක්සැන්ඩර්ගේ මරණින් පසු, ප්‍රථම වරට ඊජිප්තුව සහ සිරියාව යළි එක්සත් විය
කෙසේනමුත්, නොදන්නා හේතූන් මත ඉන් දින තුනකට පසු ටොලමි මියගියේ ය
පෙළපත

</center>

මූලාශ්‍ර

බාහිර සබැඳි
 [http
//penelope
uchicago
edu/Thayer/E/Gazetteer/Places/Africa/Egypt/_Texts/BEVHOP/9*
html
ලැකස්කර්ටියස් හි ටොලමි ෆිලොමේටර්] — (ඊ. ආර්. බෙවන්ගේ House of Ptolemy''හි පරිච්ඡේදය IX, 1923)
 ටොලමි VI  — (ඊජිප්තු රාජකීය පෙළපත)
 ටොලමි VI ෆිලොමේටර් මාහ්ලන් එච්. ස්මිත්ගේ ඓතිහාසික ප්‍රභව ග්‍රන්ථයේ සටහන

ටොලමියානු රාජවංශයේ පාරාවෝවරුන්
පුරාතන ළමා පාලකයෝ
ක්‍රි
145 මරණ
ටොලමි XIII තියොස් ෆිලොපේටර් (ග්‍රීක
Πτολεμαῖος Θεός Φιλοπάτωρ, Ptolemaĩos Theós Philoptōr, දිවිය ක්‍රි
62/61 – ක්‍රි
47 ජනවාරි 13
, ක්‍රි
51 සිට රාජ්‍ය පාලනය කොට ඇත) යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ ඊජිප්තුවේ ටොලමියානු රාජවංශයේ (ක්‍රි
305–30) අවසන් සාමාජිකයන් අතුරින් අයෙකි
ඊජිප්තුවේ සම-අනුරාජයා සහ අභ්‍යන්තර අරගල 
ඊජිප්තුවේ XIIවන ටොලමි පාරාවෝවරයාගේ (ක්‍රි
80–58 සහ ක්‍රි
55–51) පුත්‍රයා වූ මොහු ක්‍රි
51 වසන්ත ඍතු‍වේ දී සිය වැඩිමහල් සොයුරිය වූ ඊජිප්තුවේ VIIවන ක්ලියෝපැට්රා (ක්‍රි
69–30) සමග විවාහ වී සම-අනුරාජයා ලෙස සිහසුනට පත් විය
50 ඔක්තෝබර් මස XIIIවන ටොලමි සිය සොයුරියගේ ජ්‍යෙෂ්ඨ පාලකයා ලෙස පත්කෙරිණි
පණ්ඩක පොතිනියස් ඔහුගේ අනුරාජයා ලෙස කටයුතුකළේ ය
48 වසන්ත ඍතුවේ දී, XIIIවන ටොලමි සහ පොතිනියස් එක්ව VIIවන ක්ලියෝපැට්රාව සිහසුනෙන් නෙරපීඹට උත්සාහ කළහ
එයට හේතුව රැජිනක ලෙස ඇගේ තත්ත්වය ඉහළ යමින් පැවතීමයි
උදාහරණ ලෙස XIIIවන ටොලමිගේ නාමය නිල ලේඛනවල සටහන් නොවූව ද, ඇගේ රුව කාසිවල පවා සටහන් විණි
ටොලමි ප්‍රධාන පාලකයා ලෙස පත්වීඹට අදහස් කළේ ය
නමුත් සිහසුන පිටුපස සිටි බලවේගය පොතිනියස් ය
සිවිල් යුද්ධය
XIIIවන ටොලමි සහ පොතිනියස් එක්ව ක්ලියෝපැට්රාව සිරියාව වෙත පලවා හැරියහ
නමුත් එහිදී ඇගේම සේනාවක් සංවිධානය කළ ක්ලියෝපැට්රා ඊජිප්තුව තුළ සිවිල් යුද්ධයක් ඇරඹූවා ය
මෙම තත්ත්වය වඩාත් තීව්‍ර කරමින් මඳ කලෙකින්ම ඔවුන්ගේ අනෙක් සොයුරිය වූ ඊජිප්තුවේ IVවන ආර්සිනෝයි (රාජ්‍ය
48-47) ඊජිප්තුවේ රැජින ලෙස සිහසුනට හිමිකම් පාන්නට වූවා ය
මේ අවස්ථාවේ පරාජිත රෝම සෙන්පතියකු වූ මහා පොම්පේ තමන් පසුපස ලුහුබැඳි සිය සතුරා වූ ජුලියස් සීසර් ගෙන් බේරීමට සරණ පතා ඊජිප්තුව වෙත පැමිණියේ ය
මුලින් එම ආයාචනය XIIIවන ටොලමි විසින් පිළිගත් නමුදු, ක්‍රි
48 සැප්තැම්බර් 29 දින සීසර්ගේ ප්‍රසාදය ලබාගැනීමේ අරමුණින් ඔහු පොම්පේව මරා දැමීමට අණකළේ ය
සීසර් පැමිණි පසු ඔහු වෙත ඔහුට ඔහුගේ පැරණි මිතුරකු වූ මියගිය සතුරු පොම්පේගේ හිස පිළිගැන්විණි
නමුත් වාර්තා අනුව, ප්‍රීතියට පත්වනු වෙනුවට අප්‍රසාදය පලකළ සීසර්, පොම්පේගේ දේහයට නිසි රෝම භූමදානයක් ලබා දීමට කටයුතු කළේ ය
මේ අතර VIIවන ක්ලියෝපැට්රා සීසර්ගේ ප්‍රදානය දිනා ඔහුගේ පෙම්වතිය බවට පත්වූවා ය
සීසර් විසින් පොතිනියස්ට දඬුවම් පමුණුවා VIIවන ක්ලියෝපැට්රාට නිල වශයෙන් සිහසුන හිමිකරදුන්නේ ය
නමුත් ඔහු කිසිදින නිල වශයෙන් XIIIවන ටොලමි සමග ඇගේ විවාහය කටුගා දැමූයේ නැත
VIIවන ක්ලියෝපැට්රාව යළි සිහසුනෙන් නෙරපීමේ අරමුණින් යුතුව, XIIIවන ටොලමි IVවන ආර්සිනෝයි සමග සම්බන්ධ විය
VIIවන ක්ලියෝපැට්රාට පක්ෂපාතී හමුදාවට එරෙහිව ඔවුහු හවුලේ සේනා සංවිධානය කළහ
මෙම පාර්ශ්වයන් දෙක අතර යුද්ධය ක්‍රි
48 දෙසැම්බර් මැද කාලයේ ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියාව තුළ සිදු විය
(ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියාව වටලෑම (ක්‍රි
47)) මෙමගින් දැවැන්ත හානියක් සිදුවූ අතර, (ඇතැම් මූලාශ්‍ර අනුව) එහිදී ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියාවේ පුස්තකාලයට අයත් ඇතැම් ගොඩනැගිලි ගිනිබත් විය
‍රෝම ආධාර පැමිණීමත් සමග නයිල්හි සටන (ක්‍රි
47) ක්ලියෝපැට්රා සහ සීසර්ගේ පාර්ශ්වයට සුවිසල් ජයග්‍රහණයක් හිමිකළේ ය
මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස XIIIවන ටොලමි නගරයෙන් පලාගියේ යත ක්‍රි
පූ, 47 ජනවාරි 13 දින නයිල් ගංගාව තරණයට උත්සාහ දැරී‍මේ දී XIIIවන ටොලමි දියේ ගිලී මරණයට පත්වූ බව වාර්තා වේ
ඔහු පලායන්නට උත්සාහ දැරුවේ ද, නැතහොත් ගිවිසුමකට උත්සාහ දැරූයේ ද යන්න පිළිබඳ මූලාශ්‍රවල තොරතුරු අවිනිශ්චිත ය
VIIවන ක්ලියෝපැට්රා ඊජිප්තුවේ අසහාය පාලකයා බවට පත්වූවා ය
නමුත් ඇය ඇගේ ලාබාල සොයුරා වූ ඊජිප්තුවේ XIVවන ටොලමි (ක්‍රි
40) සිය නව සම-අනුරාජයා ලෙස නම්කළා ය
ජනප්‍රිය සංස්කෘතිය තුළ
චලන චිත්‍රපටයක් වන ක්ලියෝපැට්රා (1963) තුළ ටොලමිගේ චරිතය නිරූපණය කරන්නේ රිචඩ් ඕ'සුලිවාන් විසිනි
පෙළපත
ඊජිප්තුවේ XIIIවන ටොලමිගේ පූර්වජයින්

සටහන්

මූලාශ්‍ර

බාහිර සබැඳි
ටොලමි XIII තියොස් ෆිලොපේටර් මාහ්ලන් එච්. ස්මිත්ගේ ඓතිහාසික ප්‍රභව ග්‍රන්ථයේ සටහන

ක්‍රි
60 දශකයේ උපත්
ක්‍රි
40 දශකයේ මරණ
ටොලමියානු රාජවංශයේ පාරාවෝවරුන්
ක්ලියෝපැට්රා
දියේ ගිලී සිදුවූ මරණ
ළමා වියේ මියගිය පාලකයින්
පුරාතන ළමා පාලකයෝ
ක්‍රි
ආර්සිනෝයි IV (ග්‍රීක
Ἀρσινόη, ක්‍රි
65 සහ 58 අතර – ක්‍රි
41 දක්වා) යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ ටොලමි XII ඕලීට්ස් රජුගේත් එම රැජිනියගේත් ලාබාලතම දියණියයි
48-47 අතර කාලයේ ඊජිප්තුවේ සම-අනුරාජයා වශයෙන් කටයුතු කළා ය
ඇය පුරාතන ඊජිප්තුවේ ටොලමියානු රාජවංශයේ අවසන් සාමාජිකයන් අතුරින් අයෙකු යැයි සැලකේ. IVවන ආර්සිනෝයි යනු VIIවන ක්ලියෝපැට්රාගේ අර්ධ සොහොයුරියයි
එසේම XIIIවන ටොලමිගේ ද සොහොයුරියකි
51දී XIIවන ටොලමි මියයන විට, ඔහු විසින් සිය දරුවන් වූ ටොලමි සහ ක්ලියෝපැට්රා ඊජිප්තුවේ හවුල් පාලකයින් ලෙස පත්කොට තිබිණි
නමුත් මඳ කලෙකින්ම සොහොයුරා විසින් ක්ලියෝපැට්රාව සිහසුනෙන් නෙරපා ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියාවෙන් පලායාමට බලකළේ ය
48දී ජුලියස් සීසර් ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියාවට පැමිණ ක්ලියෝපැට්රාගේ පාර්ශ්වයට සහාය දැක්වීමත් සමග, ආර්සිනෝයි සිය උපදේශකයා වූ පණ්ඩක ගැනිමීඩිස් සමග අගනුවරින් පලාගියා ය
ඇය ඇකිලාස් යටතේ ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියාව වැටලූ ඊජිප්තු හමුදාව සමග එක්වූවා ය
අනතුරුව ඇකිලාස් විසින් පාරාවෝ යන පදවිය ආරූඪ කරගන්නා ලදී
ඇකිලාස් සහ ගැනිමීඩිස් අතර ගැටුම් ඇතිවූ අවස්ථාවේ, ආර්සිනෝයි විසින් ඇකිලාස්ට දඬුවම් පමුණුවා ගැනිමීඩිස්ව හමුදාවේ ප්‍රධානියා ලෙස පත්කරන ලදී
ආරම්භයේ දී ගැනිමීඩිස් රෝමවරුන්ට එරෙහිව යම් සාර්ථකත්වයක් අත්කරගත්ත ද, ප්‍රධාන ඊජිප්තු නිලධාරීන් ඔහුට එතරම් ප්‍රිය කළේ නැත
සාමය ඇතිකරගැනීමේ ව්‍යාජ රැවටිල්ලක් මත ඔවුහු XIIIවන ටොලමි සමග ආර්සිනෝයිව හවුමාරු කරගන්නට සීසර් සමග කතිකා කරගත්හ
පසුව ටොලමි නිදහස් කෙරිණි
කෙසේනමුත් රෝමවරුන් විසින් ඊජිප්තුවරුන්ට එරෙහිව තීරණාත්මක ජයක් ලබාගන්නා තෙක්ම ටොලමි යුද්ධය ගෙනගියේ ය
ප්‍රාණඇපකරුවකු වශයෙන් ආර්සිනෝයිව රෝමය වෙත ගෙනගිය අතර, ක්‍රි
46දී ඇයට සීසර්ගේ විජයග්‍රහණයේ සංකේතයක් ලෙස පෙනීසිටීමට බලකෙරිණි
විජයග්‍රාහී උත්සව අවසානයේ ප්‍රමුඛ සිරකරුවන්ගේ ගෙල සිරකොට මරණයට පත්කිරීම එකල සම්ප්‍රදාය වුවත්, සීසර්ගේ බලපෑම මත ආර්සිනෝයි මුදාහැර ඇයට එෆීසස්හි ආර්ටෙමිස් දෙවොලේ දේවස්ථානයක් ප්‍රදානය කෙරිණි
වසර කිහිපයක් එහි වාසය කළ ආර්සිනෝයි සිය සොහොයුරිය වූ ක්ලියෝපැට්රා කෙරෙහි විමසිල්ලෙන් පසුවූවා ය
ක්ලියෝපැට්රා විසින් ආර්සිනෝයි සිය බලයට තර්ජනයක් ලෙස සැලකීම එයට හේතුවයි. ක්‍රි
41දී ක්ලියෝපැට්රාගේ පෙළඹවීම මත මාක් ඇන්ටනි විසින් ආර්සිනෝයිහට දෙවොලේ පියගැට මත දී මරණ දඬුවම ලබාදෙන ලෙස නියෝග කරන ලදී
මෙම සැහැසි ක්‍රියාව රෝමය තැත්ගැන්වී ය
දෙවොලට පැමිණි ආර්සිනෝයිව රැජිනක ලෙස පිළිගත් පණ්ඩක පූජකවරයා (මෙගාබයිසස්) හට පමණක් ක්ලියෝපැට්රා වෙත යැවුණු එෆීසස් තානාපති පෙත්සමක් මගින් සමාව හිමිවිණි
එෆීසස්හි ඇගේ සොහොන්ගැබ

1990 දශකයේ එෆීසස් මධ්‍යයේ පිහිටි අෂ්ටාස්‍රාකාර ස්මාරකයක් ආර්සිනෝයිගේ සොහොන්ගැබ විය හැකි බවට ඔස්ට්‍රියානු විද්‍යා ඇකඩමියේ හිල්ක් තූර් විසින් යෝජනා කරන ලදී
මෙම සොහොන්ගැබේ කිසිදු ශිලාලේඛනයක් නොපැවතිණි
50 සහ 20 අතර කාලයට කාලනිර්ණය කළ හැකි විය
1926දී එහි භූමදාන කුටීරයේ තිබී වයස අවුරුදු 15–20 පමණ යැයි සිතිය හැකි කාන්තා ඇටසැකිල්ලක් හමු විය
තූර් විසින් මෙම ඇටසැකිල්ල හඳුනා ගැනීම පිණිස භාවිතා කළ නිර්ණායක වූයේ සොහොන්ගැබේ හැඩය (ඇලේසැන්ඩ්‍රියානු ප්‍රදීපාගාරය මෙන් අෂ්ටාස්‍රාකාර), අස්ථිවල කාබන් කාලනිර්ණය (ක්‍රි
200- 20 අතර), සැකිල්ලේ ලිංගය, සහ කාන්තාව මියයන විට ඇගේ වයස වැනි සාධකයි
එම සොහොන්ගැබෙහි "පැපිරස්-කළඹ" කුළුණු වැනි ඊජිප්තු මෝස්තර පැවති බව ද සඳහන් වේ
සෙස්සන් මෙම අනන්‍යතාව පිළිබඳදරන්නේ අවිනිශ්චිත මතයකි
උදාහරණයක් ලෙස ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියාවට සීසර් පැමිණි සමයේ ඇගේ වයස අවුරුදු 8ත් 14ත් අතර යැයි සැලකීමෙන් ඇය රෝමය එරෙහිව නැගී සිටීමට තරම් ලාබාල වැඩි බව පෙනී යයි
ඉන් පසුව ඇති වූ කෙටිකාලීන යුධ සමයේ ඇගේ ක්‍රියාමාර්ග හේතුවෙන් ඇය ඊට වඩා වැඩිමහල් විය හැකි බව යෝජනා වී ඇත
ඇය සිතුවාට වඩා වැඩිමහල් ය යන මුල්කාලීන අදහස අනුව ඇගේ උපන්දිනය ක්‍රි
68 සහ 62 අතර කාලයට අයත් යැයි සිතිය හැක
එවිට අෂ්ටාස්‍රාකාර සොහොන්ගැබෙහි භූමදානය කළ ස්ත්‍රිය ඇය විය නොහැකි යැයි යෝජනා වී ඇත
ආර්සිනෝයිගේ උපත සිදුවූ වර්ෂය නොදන්නා හෙයින්, කෙසේනමුත්, ඇය පෙර යෝජනා කළාට වඩා ලාබාල බව සැලකීමේ දී, ඇය යුද්ධයේ දී සක්‍රීයව දායක වූවකු නොව, ඇයව කිසිවකු විසින් මෙහෙයවන ලද බව සිතිය හැක
ද ටයිම්ස්හි කතුවරයෙක් මෙම ඇටසැකිල්ල‍ පිළිබඳ විස්තර කරන්නේ "නිශ්චිතභාවයට වඩා අනුමාන විජයග්‍රහණයක්" ලෙසයි
IIවන ලෝක යුධ සමයේ ජර්මනියේ දී මෙහි හිස්කබල අතුරුදන් විය
කෙසේනමුත්, වර්තමානයේ දක්නට නොමැති හිස්කබලේ පැරණි වාර්තා සහ ඡායාරූප අධ්‍යයනය කළ හිල්ක් තූර් නිගමනය කළේ එහි අප්‍රිකානු සහ ඊජිප්තු පෙළපත සමග සම්භාව්‍ය ග්‍රීක ලක්ෂණ සම්මිශ්‍රණයක් දක්නට ලැබෙන බවයි. නමුත් බොවස්, ග්‍රේව්ලී, බර්නාඩ් සහ ලෙනාඩ් ඇතුළු සෙස්සන් විසින් හිස්කබලේ මිනුම් අධ්‍යයනය ජාතිය හඳුනාගැනීමේ විශ්වසනීය දර්ශකයක් නොවන බව පවසා ඇත
මෙම ස්මාරකය සැබැවින්ම ආර්සිනෝයිගේ සොහොන්ගැබ නම්, මෘතශරීරය අනාවරණය කරගත් එකම ටොලමියානු රාජවංශ සාමාජිකයා ඇය වනු ඇත
ඇටසැකිල්ලේ සම්භවය සහ සොහොන්ගැබ පිළිබඳ වෝහාරික විද්‍යා/පුරාවිද්‍යාත්මක විශ්ලේෂණ තවදුරටත් සිදුවෙමින් පවතියි
මූලාශ්‍ර සහ ප්‍රභව
මූලාශ්‍ර

ප්‍රභව
බ්‍රිටනිකා විශ්වකෝෂය, 2003 සංස්කරණය

බාහිර සබැඳි

 www
livius
ආර්සිනෝයි IV 
 ක්‍රිස්ටෝෆර් බෙනට් විසින් සිදුකළ චරිතාපදානය
ආර්සිනෝයි IV 
 පොක්ලී
2012 නොවැම්බර් මස IVවන ආර්සිනෝයිගේ උඩුකය රුවක් පිටපත් කරන අයුරු පිළිබඳ වීඩියෝව ආර්සිනෝයි IV

පෙළපත
ඊජිප්තුවේ IVවන ආර්සිනෝයිගේ පූර්වජයන්

ක්‍රි
1වන සියවසේ උපත්
ක්‍රි
41 මරණ
ක්ලියෝපැට්රා
ඊජිප්තු රාජ්‍ය කරන රැජිනියන්
ටොලමියානු රාජවංශයේ පාරාවෝවරුන්
ටොලමියානු කුමරියන්
ක්‍රි
1වන සියවසේ රාජ්‍ය පාලිකාවන්
ක්‍රි
1වන සියවසේ ග්‍රීක ජනයා
ඊජිප්තුවේ ක්‍රි
ශ්‍රී ලංකා රූපවාහිනී සංස්ථාව මගින් පාලනය වන රූපවාහිනී නාලිකාවකි
භාහිර සබැඳි 
 Channel Eye

ආශ්‍රිත 
 නේත්‍රා TV
භාහිර සබැඳි 
 නේත්‍රා TV

ආශ්‍රිත 
 අයි නාලිකාව
A landline telephone (also known as land line, land-line, main line, home phone, landline, fixed-line, and wireline) refers to a phone that uses a metal wire or fibre optic telephone line  for transmission as distinguished from a mobile cellular line, which uses radio waves for transmission
In 2003, the CIA reported approximately 1.263 billion main telephone lines worldwide
China had more than any other country at 350 million and the United States was second with 268 million
The United Kingdom has 23.7 million residential fixed homephones
The 2013 statistics show that the total number of fixed-telephone subscribers in the world was about 1.16 billion
The number of landline subscribers continuously decreases due to upgrades in digital technology and the conveniences that come with switching to wireless (cellular) or Internet-based alternatives
Fixed phone 

A fixed phone line (a line that is not a mobile phone line) can be hard-wired or cordless and typically refers to the operation of wireless devices or systems in fixed locations such as homes
Fixed wireless devices usually derive their electrical power from the utility mains electricity, unlike mobile wireless or portable wireless, which tend to be battery-powered
Although mobile and portable systems can be used in fixed locations, efficiency and bandwidth are compromised compared with fixed systems
Mobile or portable, battery-powered wireless systems can be used as emergency backups for fixed systems in case of a power blackout or natural disaster
Dedicated lines 
The term landline is also used to describe a connection between two or more points that consists of a dedicated physical cable, as opposed to an always-available private link that is actually implemented as a circuit in a wired switched system (usually the public switched telephone network)
So-called leased lines are invariably of the latter type
the implications of a land line in this context are security and survivability
For example, a military headquarters might be linked to front-line units "by landline" to ensure that communication remains possible even if the conventional telephone network is damaged or destroyed
Another example of this is in airports
All air traffic control towers have dedicated lines connected to the police, fire department, hospitals, army, etc
Deployed as a precaution in case of emergency, these can be used at any time
Landlines in developing countries 
In many countries the landline has not been readily available to most people
In some countries in Africa, the rise in cell phones has outpaced any rise in landline telephones
Between 1998 and 2008, Africa added only 2.4 million landlines
However, during this same time the number of mobile phone lines that have been subscribed to has skyrocketed
Between 2000 and 2008, cell phone use has risen from less than 2 in 100 people to 33 out of 100. In developing countries it is more difficult to install landline copper that is accessible to everyone than it is to install mobile wireless towers that people can connect to from anywhere
There has also been substantial decline of landline phones in Indian SubContinent due to emerging mobile phone industry which along with urban areas has also reached rural areas better than the landline telephone
Future of the landline 
In the early 21st century, the landline telephone has declined due to the advancement of mobile network technology and the obsolescence of the old copper wire networking
Eventually these networks will be deemed completely out of date and replaced by more efficient broadband and fiber optic connections extending to rural areas and places where telecommunication was much more sparse
Some see this happening as soon as the year 2025.

In 2004, only about 45% of people in the United States between the ages of 12 and 17 owned cell phones
At that time, they had to rely on landline telephones
In just 4 years' time, that percentage climbed to about 71%
That same year, 2008, about 77% of adults owned a mobile phone
In the year 2013, 91% of adults in the United States owned a mobile phone
Almost 60% of those with a mobile had a smartphone
In Canada, more than one in five of households use cell phones as their only source for telephone service
In 2013, statistics showed that 21% of households claimed to only use cellular phones
Households that are owned by members under the age of 35 have a considerably higher percentage of exclusive cell phone use
In 2013,  60% of young household owners claimed to only use cell phones
Many of the consumer protections which regulators apply to incumbent landline providers, such as restrictions against cutting off subscribers without notice, do not apply to competing communication services such as cable modems and voice over IP
See also 
 Plain old telephone service (POTS) 
 Local loop
 Last mile
 Telephone
 Field telephone

References
අපේ ජන කවි අතර ටීකා සීපද නම් විශේෂයක් වේ
ගද්‍ය ලෙස වූ හෑල්ලක් වැනි කොටසකින්ද ඉන් ඉක්බිතිව සිවු පද රීතියට අනුව වූ කොටසකින්ද සැදුනු ටීකා සීපද වලින් බොහෝ විට ඉස්මතු වන්නේ හාස්‍ය රසයයි
ගැමි කර්මාන්ත වන පොල් අතු විවීම, කුරහන් ඇඹරීම, ලණු ඇඹරීම ආදියෙහි යෙදෙන කාන්තාවන් විඩාවෙන්, කර්කෂ බවින් මිදීමට ටීකා සීපද ගැයුවා යයි සිතිය හැක
හුදෙක් හාස්‍ය රසය ඉස්මතුවන මේ ගායනා වලට පිරිමින් ද එකතු වූහ
ශබ්ද නගා කරණ ගායනය හා යොදා ගන්නා පද වල ස්වරූපය නිසා ටීකා සීපද ගායනයෙන් විනෝදය නොඅඩුව ජනිත වූවාට සැක නැත
පෙර සඳහන් කරණ ලද කර්මාන්ත වලින් සමහරක් අදත් පැවතුනත්, ජන සංගීතය හදාරන්නන් පමණක් විෂය අනුබද්ධ ක්‍රියාකාරකමක් ලෙස ගයතොත් විනා, අද කාලයේ නම් ගැයෙන ටීකා සීපදයක් නැtha

pathum nissanka 18

kusal medis 13

dananjayada silva 75
හිමාචල් ප්‍රදේශ්, ජම්මු සහ කාශ්මීරය, ජංජාබය, හර්යානා, රාජස්තානය, සහ උත්තර් ප්‍රදේශ් ඇතුළු උතුරු ඉන්දියානු ප්‍රාන්ත, කිහිපයකට බලපාමින් 2017 ජනවාරි මස ඇතිවූ ශීත තරංගයක් විසින් උතුරු ඉන්දියාව දැඩි ග්‍රහණයකට හසුකරගන්නා ලදි
ශීත තරංගය නිසාවෙන්වූ අවම උෂ්ණත්වය ගුල්මර්ග්හී වාර්තා වූයේ −12.4 C (9.7 F) ලෙසිනි
ආණමඩුව අධ්‍යාපන කොට්ඨාසය 
ආණමඩුව මධ්‍ය මහා විද්‍යාලය

දිවුල්වැව කණිෂ්ඨ විද්‍යාලය

ආණමඩුව කන්නන්ගර ආදර්ශ කණිෂ්ඨ විද්‍යාලය

ධර්මපාලය ජනාධිපති විද්‍යාලය

ආත්තිකුලම කණිෂ්ඨ විද්‍යාලය
පස්සර යනු ශ්‍රී ලංකාවේ, ඌව පළාතේ බදුල්ල දිස්ත්‍රික්කය තුල පිහිටා ඇති සුළු නගරයකි
නගරය පේරාදෙණිය-බදුල්ල-චෙන්කලඩි මාර්ගයේ, බදුල්ල සිට  පමණ දුරින් පිහිටා තිබේ
මූලාශ්‍ර 

බදුල්ල දිස්ත්‍රික්කය
ශ්රී ලංකාව තුළ ගංජා '' 'එය පොදුවේ  ආයුර්වේද භාවිතා වේ නමුත්, නීති විරෝධී වන සාම්ප්රදායික ඖෂධ
ප්රතිසංස්කරණ 
2008 දී දේශීය වෛද්ය අමාත්ය ෛවද අරමුණු සඳහා ගංජා සීමිත නීතිගත උත්සාහ කලේ ය
2013 දී මෙම නව officeholder එසේම ආයුර්වේද පනත ගංජා වටිනාකම හඳුනා ගැනීමට සංශෝධනය කිරීමට යෝජනා කරන ලදී
මූලාශ්‍ර 

ද්‍රව්‍ය අපයෝජනය
ශ්‍රී ලංකාව
,,,,,

නම-සුසන්ත දන්දෙනිය ගමගේ

පදිංචිය-මාකන්දන

ප්රාථමික අධ්යාපනය ලැබුවෙ මාකන්දන ශ්රී සුදර්ශණ විද්යාලයෙන්

ඉන්පසු පිළියන්දල මධ්ය මහා විද්යාලයේ 

පාසැල් අවදියේදී වේදිකා නාට්ය පිටපත් රචනය හා රංගනයේ යෙදුනා

මුල්ම රැකියාව සනත් රෝහණ සිම්පෝෂියම් ප්රචාරක ආයතනයේ ඉන්පසු අවු 23 දි ග්රාම නිළධාරී වරයෙකු ලෙස රාජකාරියට බැදී 

වසර 10 පමණ සේවය කර 2003 සිට ඉතාලියට පැමිණ මිලානෝ නගරයේ ජීවත් වෙනව මෙහිදී චිත්ර ප්රදර්ශණ පැවැත්වීම ඒ වගේම කවි සහ ගීත රචනයේ යෙදෙනව.

කවිය වෙනුවෙන් 2013 දෙසැ 22 මහවැලි කේන්ද්රයේ පැවති සමස්ථ ලංකා ජාතික කවි සම්මේලනයේ සම්මාන උළෙලේදී 

"කාව්යාභිමානී දේශබන්ඳු" සම්මානයෙන් පිදුම් ලැබුවා
මගේ පද රචනයක් මුලින්ම ගීතයක් බවට පත්කළේ සෝමලතා ජයසූරිය ගායනශිල්පිනිය ඒවගේම ආචාර්ය වික්ටර් රත්නායකයන් සමඟ එක්ව ප්‍රේමකීර්ති ද අල්විස් නම්වූ සොඳුරු කලාකරුවා වෙනුවෙන් උපහාර ගීතය නිර්මාණය කිරීමට ලැබීම මට ගීත රචකයෙකු ලෙස යන ගමනට විශාල ශක්තියක් උනා මේවනවිට උපහාරගීත රාශියක් මා නිර්මාණය කර තිබෙනවා ඒ අතරින් 

මොහිදින් බෙග් ,

ගුණදාස කපුගේ ,

මහගම සේකර 

එච් ආර් ජෝතිපාල 

පන්ඬිත් අමරදේවයන්

මාදුළුවාවේ සෝභිත හිමි

රැජිණි සෙල්වනායගම්

වෙනුවෙන් කළ ගීත විශේෂයි

දැනට ප්‍රවීන ආධුනික සෑම මට්ටමකම ගායක ගායිකාවන්ට ලියා දුන් ගීත රාශියකි එමෙන්ම ගීත බවට පත් නොවූ පද රචනා විශාල ප්‍රමාණයක් මා ළඟ තිබෙනව.

මේවන විට ගීත බවට පත්වූ පද රචනා ගණන 75 ක්  පමණ වෙනව   සනත් නන්දසිරි නම්වූ ප්‍රවීන සංගීතවේදියාණන් සමඟ එක්ව තවත් ගීතයක්ද දැනට රූපගතවන චිත්‍ර පටයක් සඳහා මහින්ද බණ්ඩාරයන් සංගීතවත් කොට ගීතයක්ද වැඩ අවසන් කළා

තවද මේවනවිට "පන්දුව" සහ "සංක්‍රාමණ" කියල කෙටි චිත්‍රපට දෙකක් අධ්‍යක්ෂණය කරල අන්තර් ජාලයට එක්කරල තියෙනව
දෙමළ මහා සෑය, මහා පරාක්‍රමභාහු රජු විසින් කරන ලද දාගැබකි
මූලාශ්‍ර

ආශ්‍රිත
 පළමුවන පරාක්‍රමබාහු රජ
මහානාහිමිවරු

මූලාශ්‍ර

ආශ්‍රිත
අස්ගිරි රජ මහා විහාරය, ගම්පහ
සියම් මහ නිකාය

ශ්‍රී ලංකාවේ බෞද්ධ නිකායන් සහ පාර්ශව
පොදු ව්‍යාපාර පිළිබඳ කාරක සභාව (කෝප්/COPE - The Committee on Public Enterprises)  යනු පාර්ලිමේන්තු සැසිවාරයක් ආරම්භයේදී තේරීම් කාරක සභාව විසින් පත් කරනු ලබන,  නිශ්චිත සාමාජිකයන් සංඛ්‍යාවකින් සමන්විත වන්නා වූ පාර්ලිමේන්තුවේ අනෙක් මුදල් කාරක සභාව වේ
රාජ්‍ය සහ අර්ධ රාජ්‍ය ආයතන්හී මූල්‍ය විනය පවත්වාගෙන යාම සහතික කරනු වස් රාජ්‍ය සංස්ථාවල සහ රජයට යම් ලිඛිත නීතියක් යටතේ පැවරී ඇති වෙනත් ව්‍යාපාරවල ගිණුම් හා ඊට සම්බන්ධ විගණකාධිපති වාර්තා පරීක්ෂා කිරීම මෙම කාරක සභාව මගින් සිදුකෙරේ
කමිටුව ආණ්ඩු පක්‍ෂයේ සහ විපක්‍ෂයේ මන්ත්‍රීවරු විසින් පොදුවේ නියෝජනය කරනු ලබයි
1979 වර්ෂයේ ජූනි 21 වන දින ස්ථාපනය කරන ලද පොදු ව්‍යාපාර පිළිබද කාරක සභාව හෙවත් කෝප් කමිටුව, ශ්‍රී ලංකා පාර්ලිමේන්තුව තුළ ක්‍රියාත්මක වන ප්‍රධාන කාරක සභා වර්ග ද්විත්වය අතුරින් විශේෂ කාර්යයන් සඳහා වන කාරක සභා ගණයට අයත් වේ
එය පාර්ලිමේන්තුවේ ස්ථාවර නියෝග අංක 126 හි සඳහන් වන ආකාරයෙන් එක් එක් පාර්ලිමේන්තු සැසිවාරයක් ආරම්භයේදී පත් කරනු ලබයි
පාර්ලිමේන්තුවේ පක්ෂ සංයුතිය පිළිබිඹු වන ආකාරයට එහි සාමාජිකයින් පත් කිරීම සිදුවන අතර කාරක සභාවේ පළමු සැසිවාරයේදීම එහි සාමාජිකයින් විසින් සභාපතිවරයෙකු පත් කර ගැනීම සිදුකරයි
කාරක සභාවේ ගණ පූර්ණය 4 කි
කාරක සභාව විසින් රාජ්‍ය සංස්ථා හා අනෙකුත් රජයේ ව්‍යාපාර ආයතනවල පරික්ෂාවට බදුන් කරනු ලැබූ ගිණුම්, අයවැය හා වාර්ෂික ඇස්තමේන්තු, මුදල් තත්ත්වය, මුදල් කටයුතු පිළිබඳ කාර්ය පටිපාටි හා කළමනාකරණය පිළිබඳව තොරතුරු පරික්ෂා කොට පාර්ලිමේන්තුවට වාර්තා කිරීම සිදුකරන අතර ඔවුනට සාක්ෂි ලබාගැනීම පිණිස ඕනෑම පුද්ගලයෙකු කමිටුව ඉදිරියට කැඳවීමටත්, ඕනෑම ආකාරයේ ලේඛනයක්, වාර්තාවක් ගෙන්වා පරීක්ෂා කිරීමටත්, ගබඩා සහ ඊට අදාල දේපළ වෙත ප්‍රවේශ වීමටත් බලය හිමිවී තිබේ
කාරක සභාවේ විෂය පථයට, අමාත්‍යාංශ හා රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තු හැරුණු විට රාජ්‍ය ආයතන 244 ක් අයත් වන අතර සමාගම් නීතිය යටතේ ලියාපදිංචි වී තිබෙන රජය සතු සමාගම්ද කාරක සභාවේ සුපරීක්‍ෂාවට යටත්ය
කෙසේ නමුදු සියලු රාජ්‍ය ආයතන එකවර පරික්ෂා කිරීමේ හැකියාව කෝප් කමිටුව සතු නොවන අතර ඔවුනට වුවමනා පරිදි තෝරා ගන්නා ආයතන සංඛ්‍යාවක් පිළිබඳ විමර්ෂණ කටයුතු සිදු කරනු ලැබේ
කාරක සභාව විසින් පාර්ලිමේන්තුවට ඉදිරිපත් කරන වාර්තාවන්හී ඇතුළත් වන නිර්දේශ අදාළ සංස්ථා හා ව්‍යවස්ථාපිත මණ්ඩලයන් විසින් අනුගමනය කළ යුතු නියමයන් ලෙස සළකනු ලබයි
කෝප් කමිටු සභාපතිවරු
කාරක සභාවේ ආරම්භයේ පටන් පහතින් දැක්වෙන මන්ත්‍රීවරු, පොදු ව්‍යාපාර පිළිබඳ කාරක සභාවෙහි සභාපතිත්වය දරා ඇත
ශ්‍රී ලංකා ස්වේජින් නිකාය, යනු එක්සත් අමරපුර මහා සංඝ සභාවට අයත් නිකායකි
බුරුමයේ ශ්වේජින් ග්‍රාමයේ උපන් ජාගර නම් භික්‍ෂූන් වහන්සේගේ මූලිකත්වයේන් බිහිවූ නිකායකි
මූලාශ්‍ර

අඩවියෙන් බැහැර පිටු 
 පොකුණුවිට ශ්‍රී විනයාලංකාරාරාමය

ආශ්‍රිත
 අමරපුර මහා සංඝ සභාව

බුදු දහම
අමරපුර මහා සංඝ සභාව
මැල්සිරිපුර තලංගමුව වළගම්බා රජමහා විහාරය, ශ්‍රී ලංකාවේ පිහිටි බෞද්ධ විහාරයකි
ඉපැරණි විහාරයක් වන මෙය දිනපතා වන්දනාමානයට පාත්‍ර වන පුදබිමකි
අමරපුර ශ්‍රී සද්ධමිමවංස නිකාය, අමරපුර මහා සංඝ සභාවට අයත් නිකායකි
මූලාශ්‍ර

ආශ්‍රිත
 අමරපුර මහා සංඝ සභාව

බුදු දහම
අමරපුර මහා සංඝ සභාව
සුනිල් හඳුන්නෙත්ති (1971 ඔක්තෝම්බර් 19) යනු යනු ශ්‍රී ලාංකික දේශපාලඥවරයෙකු සහ ශ්‍රී ලංකා පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරයෙකු වේ
මූලාශ්‍ර
 

1971 උපත්
පුරාතන ඊජිප්තියානුවන්ට විස්තීරණ අවමංගල්‍යමය සිරිත් ගොන්නක් පැවතුනේ ඔවුන්ගේ මරණින් මතු  (ඊළඟ උපතෙහි) අමරණීය බවට එය අවශ්‍ය බව ඔවුන් විශ්වාස කල බැවිනි
මෙම පූජාවිධි සහ චාරිත්‍රවිධි අතර සිරුරට බෙහෙත් කවා මමිකරණය (ඊජිප්තුවේ පුරාණ මමීකරණය) මායා මන්ත්‍ර ජප කිරීම, සහ විශේෂිත සොහොන් භාණ්ඩ හා සමගින්  මිහිදන්කෙරුම වූයේ ඊජිප්තියානු ඊළඟ උපත සඳහා අවශ්‍ය බව සිතන ලද නිසාය
කාලය ගතවත්ම, පුරාතන ඊජිප්තියානුවන් විසින් භාවිතා කෙරුණු මිහිදන් කිරීමේ ක්‍රියාවලිය පරිණාමයට ලක්වූ අතර, පැරණි චාරිත්‍ර බැහැරවෙමින් නව චාරිත්‍ර යොදාගත් මුත්, වැදගත් කරුණු කිහිපයක් දිගටම පැවතිණි
විශේෂිත සවිස්තර සැලසුම් කාලය සමග වෙනස් වුවද, දේහය සූදානම් කිරීම, අදාල වූ මායා මන්ත්‍ර ජපකිරීමේ චාරිත්‍ර සහ, යොදා ගැනුණු සොහොන් භාණ්ඩ යන දේවල් යථා යෝග්‍ය ඊජිප්තියානු අවමංගල්‍යයක ආවශ්‍යික කොටස් විය
ඉතිහාසය

පුර්ව-රාජවංශික ඊජිප්තුවෙහි සිට පැවතෙන ලිඛිත සාක්ෂි නොමැති වුවද, ප්‍රාඥයන් විශ්වාස කරනුයේ භෞතික දේහයෙහි සහ එහි සංරක්ෂණයෙහි වැදගත් කම පිළිබඳ සංකල්පයන් එම කාලසීමාවෙහිදී ඇරඹුනු බවය
මෙම කාලසීමාවෙහි ජීවත්වූ ජනයා ආදාහනය කිරීමේ පසිඳු චාරිත්‍රය භාවිතා නොකොට එය වෙනුවට මළවුන් මිහිදන් කල හේතුව මෙය විසින් පැහැදිලි කරයි
මරණයෙන් පසුව දේහයන්ට  සුදුසු සැලකීම් නොදැක්වුවහොත් එම දේහයන් යළි මළවුන්ගෙන් නැගිටින බවට භීතියක් ඔවුන් තුල පැවති බවද සමහරුන් විශ්වාස කරති
ආදි කාලසීමාවෙහිදී දේහයන් මිහිදන් කරන ලද්දේ සරල, නොගැඹුරු අණ්ඩාකාර වළවල් තුල වන අතර, මිහිදන් භාණ්ඩ කිහිපයක් පමණක් භාවිතා කෙරිණි
සමහරවිට, එකම සෙහොනෙහි පුද්ගලයින් සහ සතුන් එකෙකුට වැඩි ගණනක් බහා ලන ලදි
කාලය ගතවත්ම, සෙහොන් වඩාත් සංකීර්ණවූ අතර, දේහයන් බහාලීමට වේවැල් පැසක් භාවිතා කරන ලද අතර, පසුව දේහය බහාලීමට ලී වලින් හෝ   ටෙරකෝටා වලින් තැනූ මිනීපෙට්ටි භාවිතා කෙරිණි
ඊජිප්තියානුවන් අවසනට සැදූ සොහොන් ගෙවල්, ගලින් තැනූ දෙණ විය
මෙම සොහොන් තුල, ස්වර්ණාභරණ, ආහාර, ක්‍රීඩා භාණ්ඩ සහ උල් කල පතුරු වැනි මිහිදන් භාණ්ඩ තැන්පත් කෙරිණි
මෙයින් විදහා දැක්වෙන්නේ, සාමාන්‍ය පුද්ගලයෙකු හට එවන් තත්ත්වයකට පැමිණීම උගහට බව පුරාවිද්‍යාත්මක සාක්ෂි තුලින් දැක්වෙතත්,  පුරාතන යුගයෙහිදී මරණින් මතු ජීවිතය පිළිබඳව කිසියම් ආකාරයක හැඟීමක් පැවති බවයි. එය මෙසේ වන්නේ මරණයට පත් තැනැත්තේ විසින් එම ලොව කිසියම් කාර්යයක් කිරීමට හැකියාව තිබීම තුලින් පමණක් මරණින් මතු ලොවට ඇතුළත් වීමට සුදුසුකම් ලබන බැවිනි
පාරාවෝවරුන් සඳහා මෙම වරප්‍රසාදය ලැබුනේ ජීවිතයෙහි ඔහුගේ භූමිකාව නිසා වන අතර, අනෙකුන් සඳහාද  මරණින් මතු ලොව  එවන් භූමිකාවක් තිබිය යුතු විය
මුල් කාලීන රාජකීය සොහොන් ගෙවල් වල දක්නට ලැබුණු මිනිස් බිලිපූජාවන් වෙතින් මෙම මතය සනාථ වෙයි
බොහෝවිට මෙම පුද්ගලයන්ගේ භූමිකාව ලෙසින් අදහස් කෙරෙන්නට ඇත්තේ පාරාවෝවරයාගේ සදාකාලික ජීවිතයෙහිදී ඔහුට සේවය කිරීමය
අත්‍යන්තයෙහිදී, මිනිස් බිලි වෙනුවට කුඩාප්‍රතිමා සහ බිතු සිතුවම්  ආදේශ කිරීම ඇරඹුණි
මෙම කුඩා ප්‍රතිමාවන්ගෙන් සමහරක් තනන ලද්දේ කිසියම් පුද්ගලයන්ගේ රුව හා සමාන වන පරිදී විය හැකි අතර, එබැවින් ඔවුන්ගේ ජීවිත කෙළවර වූ විට පාරාවෝවරයා අනුගමනය කිරීමට ඔවුන්ට හැකි වන බවක් සිතන්නට ඇත
පහළ පංතීන් වල ජනයා පමණක් නොව, වංශවත් පංති වල ජනයා පවා පාරෝවෝවරයාගේ සිත දිනා ගනිමින් කටයුතු කල යුතුව සිටි  බව සටහන් කර ගත යුතුයි
ඔවුන් විශ්වාස කලේ, පාරෝවෝවරයා මිය ගිය විට, ඔහු කිසියම් වර්ගයක දෙවි කෙනෙක් වී, කිසියම් පුද්ගලයන් වෙත මරණින් මතු ජීවිතය ලැබීමේ හැකියාව දානය කරන බවය
මෙම විශ්වාසය පූර්ව-රාජවංශික යුගයෙහි සිට පැරණි රාජධානිය කාලසීමාව දක්වාම පැවතිණි
කලින් භාවිතා කල පාඨ ජප කිරීමද සිදු කෙරුණද, නව මිනිපෙට්ටිය සඳහා භාවිතා කල පාඨ වලට නව ජපකිරීම් ඇතුලත් කෙරුණු අතර, වංශවතාට වඩාත් සබැඳෙන අයුරින් මෙම නව අවමංගල්‍යමය පෙළට සුළු වෙනස් කම් සිදු කෙරිණි
කෙසේවෙතත් පළමුවන අතරමැදි යුගයෙහිදී පාරාවෝවරයාගේ වැදගත්කම පහත වැටුනේය
පෙරදී රාජකීයන්ගේ භාවිතයට පමණක් සීමාවී තිබුණු අවමංගල්‍යමය පෙළ, වඩාත් පුළුල් භාවිතයට ගැනීමට හැකිව තිබුණි
මෙලොවදී ඔහුගේ භූමිකාව නිසා මරණින් මතු ජීවිතය ඔහුට පමණක් හිමිවූ දෙවි-රජකෙනෙකු ලෙසින් පාරාවෝවරයා තවදුරටත් නොසැලකුණු අතර, දැන් ඔහු සැලකුණේ ඔහුගේ මරණින් පසුව මැරෙනසුළු මනුෂ්‍යයෙකු ලෙසින් පමණක් සැලකුණු ජනගහණයෙහි පාලකයා ලෙසින් පමණක් විය
ප්‍රාග්ඉතිහාසය, ආදිතම මිහිදන්කිරීම් 
උතුරෙහි ඔමාරි සහ මහායඩී යන ගම්මාන වල ඊජිප්තුවෙහි පළමු ගොවියෝ ජීවත්ව සිට ඇත
මෙම ගම්මාන වල වැසියෝ ඔවුන්ගේ මළවුන් වැලලුයේ සරල, වටකුරු සොහොන් තුල වන අතර එක් මුට්ටියක් එය තුල තැබූහ
පසුකාලීනව ඓතිහාසික කාලසීමාවෙහිදී සිදු කල අයුරින් දේහය පිළියම් කිරීම හෝ ක්‍රමානුකූල අයුරින් සැකසීම හෝ  සිදු නොකෙරිණි
ලිඛිත සාක්ෂි නොමැති තන්හී, සොහොනෙහි නිත්‍ය ලෙසින් මුට්ටියක් බහා ලීම හැරුණු විට, ඊළඟ උපත පිළිබඳ සමකාලීන ඇදහිලි පැවති බවට දැක්වෙන තොරතුරු සුළු ප්‍රමාණයක් පවතියි
පසුකාලීන චාරිත්‍ර හා සීහීමට තැත් දැරීමේදී, මෙලෙස මුටටියක් බහා ලීම මියගිය තැනැත්තාට අවශ්‍ය යැයි සැලකුණු ආහාර තැන්පත් කිරීමට භාවිතා කල බවක් සිතිය හැකිය
ප්‍රාග්-රාජවංශික යුගය, චාරිත්‍රවල ප්‍රවර්ධනය 

ප්‍රාග්ඓතිහාසික යුගයන්හී පැවැති අවමංගල්‍යමය සිරිත් වෙතින් ඇරඹී ඒවා කිසියම් ප්‍රවර්ධනයකට ප්‍රාග්-රාජවංශික යුගයෙහිදී ලක්වූ බවක් පෙනෙයි
මෙම කාලසීමාවෙහි ජීවත්වූ ජනයා පළමුව  ඔමාරි සහ මහායඩී සම්ප්‍රදායයන් දිගටම අනුගමනය කරමින් වටකුරු සොහොන් සාරමින් එක් මුට්ටියක් පමණක් භාවිතා කල බවක් බඩාරියානු යුගය (ක්‍රිපූයු 4400-3800) තුලින් පෙනී යයි
ප්‍රාග්-රාජවංශික යුගය නිමාවත්ම, චතුරස්‍රාකාර සොහොනක් තුල තැන්පත් කෙරුණු වස්තූන් සංඛ්‍යාවෙහි වර්ධනයක් පෙන්නුම් කෙරුණු අතර,  දෙවන නාක්වාඩා යුගය (ක්‍රිපූයු 3650-3300) තුලදී ඊජිප්තියානුවන් විසින් අවමංගල්‍යමය සිරිත්විරිත් ව්‍යවහාර කෙරුණු බවට වඩ වඩාත් සාක්ෂි පෙන්නුම් කෙරිණි
මෙම කාලසීමාව වන විට, දේහයන් බොහෝවිට සකස් කරන ලද්දේ වකුටුවී සිටින හෝ ගැබෙහි දරුවන් සිටින ඉරියව්ව පරිදී හෝ වූ අතර මුහුණ හරවා තිබුණේ හිරු නගින නැගෙනහිර දිශාවට හෝ  (මෙම ඓතිහාසික කාලයෙහිදී මළවුන්ගේ දේශය ලෙසින් සැලකුණු) බටහිර දිශාවට හෝ විය
අවමංගල්‍යමය පෙරහැර සහ සමහරවිට චාරිත්‍රානුකූල නැටුම් දක්වන චිත්‍ර සිත්තරුවන් විසින් බරණි මත සිත්තම් කෙරිණි
කුරුල්ලන්ගේ වැනි මුහුණු සහිත සහ දෙපා සායකින් වැසුණු උඩුකය නිරුවත් කාන්තා රූප සමහරක් සොහොන් තුල දක්නට ලැබුණි
තැන්පත් කර තිබූ භාණ්ඩ සැලකූ විට සමහරක් සොහොන් ගෙවල් අනෙක්වාට වඩා සරු බවක් පෙන්වීමෙන් දැක්වුණේ සමාජමය ස්තරකරණයේ ඇරඹුමය
මිහිදන් කිරීමේදී ස්ත්‍රී-පුරුෂ බව අනුව වෙනස්කම් ඉස්මතුවීම පෙන්නුම්කරනුයේ පුරුෂයන්ගේ සොහොන් වල ආයුධද ස්ත්‍රීන්ගේ සොහොන්වල විලවුන් ඵලකද තැන්පත් කල බවට ලැබ ඇති සාධක තුලිනි
මුල් රාජවංශික යුගය, සොහොන් ගෙවල් සහ මිනීපෙට්ටි 
පළමුවන රාජවංශය පැමිණෙත්ම, වැල්ලෙහි සාරන ලද සරල සොහොන් තුල ඔවුන්ගේ දේහයන් තැන්පත් කෙරෙනු වෙනුවට සොහොන් ගෙවල් තැනීමට තරම් සමහරක් ඊජිප්තියානුවෝ ධනවත් වූහ
පැරණි රාජධානිය, පිරමිඩ සහ මමීකරණය 
පැරණි රාජධානිය තුලදී, රජවරුන් විසින් ඔවුන්ගේ සොහොන් ගෙවල් සඳහා පළමුවවෙන් පිරමිඩ තැනවූ අතර, ඔවුන්ගේ උසස් නිලධාරින් සඳහා  ගලින් නිමැවුනු මාස්ටාබා සොහොන් ගෙවල්  එය වටා පිහිටුවනු ලදි
බොහෝ උසස් නිලධාරින් වූයේ රාජකීය ඥාතීන්ම වීම, එවන් පිහිටුවීමකට තවද අභිප්‍රායනයක් විය
මෙවැනි සංකීර්ණයන් පවුල් සුසානයන් බවටද පත්වී තිබුණි
පළමුවන අතරමැදි යුගය, ප්‍රාදේශීය ප්‍රභේදනය
බලාධිකාරී කේන්ද්‍රයන් බොහෝ ගණනක් සහිතව පළමුවන අතරමැදි යුගයෙහි පැවැති දේශපාලනමය තත්ත්වය, කලාවන් සහ මිහිදන් කිරීම අරභයා එකල පැවැති බොහෝ ප්‍රාදේශීය ශෛලීයන් වෙතින් මොනවට විදහා දැක්වෙයි
මධ්‍ය රාජධානිය, නව සොහොන්ගැබ් අන්තර්ගත 

මධ්‍ය රාජධානියෙහි මිහිදන් කිරීමේ චාරිත්‍ර වෙතින් මෙම යුගයෙහි දේශපාලන නැඹුරුතාවයන් සමහරක් පෙන්නුම් කරයි
ආශ්‍රිත

 ඇලන්, ජේම්ස් පී. (2000)
මිඩ්ල් ඉජිප්ෂියන්
ඇන් ඉන්ට්‍රඩක්ෂන් ටු ද ලැන්වේජ් ඇන්ඩ් කල්චර් ඔෆ් හයිරග්ලිප්ස්
කේම්බ්‍රිජ් විශ්වවිද්‍යාලයීය මුද්‍රණාලය
315. ISBN 0521774837.
ඩේවිඩ්, රොසලී (2002)
රිලිජන් ඇන්ඩ් මැජික් ඉව් ඒන්ෂන්ට් ඊජිප්ට්
93. ISBN 0140262520.
සීනෙට් (හෝ සීනට්) යනු  පුරාතන ඊජිප්තුවෙහි ඵලක ක්‍රීඩාවකි
සෙනෙට් ක්‍රීඩාව වැන්නක් දක්වන පැරණිතම චිත්‍රලේඛය  දින දක්වන්නේ ක්‍රිපූ 3100 පමණ කාල සීමාවකටය
ඊජිප්තියානු භාෂාවෙන් ක්‍රීඩාවෙහි සම්පූර්ණ නම  zn
t ḥˁb යැයි විශ්වාස කෙරෙන අතර එහි අර්ථය වන්නේ "ඇදීමේ ක්‍රීඩාව" යන්නයි
ප්‍රයිවට් ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් 

ප්‍රයිවට් හෙවත් පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් එකක් යනු ටොරෙන්ට් වෙබ් අඩවියක් වන අතර, එහි පොදු ටොරෙන්ට් අඩවියක මෙන් ටොරෙන්ට් ඩවුන්ලෝඩ් කිරීමට හැකි නමුත්, ඒසඳහා ලියාපදිංචි විය යුතුය
මෙය නීති රීතී වෙබ් අඩවියෙන් අඩවියට වෙනස් වේ
කොටු විස්සෙහි ක්‍රීඩාව ලෙසින්ද හැඳින්වෙන, 'උඅර් රාජකීය ක්‍රීඩාව යන්නෙන් අදහස් වන්නේ ඉරාකයෙහි  උඅර් රාජකීය සොහොන් ගැබ් තුල තිබී  ශ්‍රීමත් ලෙනාඩ් වුලී විසින්  1920 ගණන් වලදී සොයාගත් ක්‍රීඩාඵලක දෙකකින් නිරූපණය කෙරෙන පුරාතන ක්‍රීඩාවකි.
රා (, රේ) යනු පුරාතන ඊජිප්තු හිරු දෙවියා වෙයි
25වන සහ 24වන සියවස්වල පස්වන රාජවංශය වන විට, ඔහු  පුරාතන ඊජිප්තියානු ආගමෙහි ප්‍රධාන දෙවිවරයෙක් වූ අතර, ප්‍රාථමික වශයෙන් මධ්‍යහ්න සූර්යයා වෙතින් හඳුනාගැනුණි
රා යනු, තල්, රටඉඳි, සහ පොල්, කිතුල් වැනි විවිධ තාල වර්ගයෙහි ගස් වල  යුෂය වෙතින් තැනෙන මද්‍යසාරයමය පානයකි
මෙහි සුක්‍රොස් ඇත
රා මැදීම
දියුණු යැයි සැළකෙන මහා-බ්‍රිතාන්‍යය, ප්‍රංශය,  ජපානය, කොරියාව, රුසියාව, චීනය, ඇමරිකාව, ඉතාලිය, සෞදි අරාබිය ආදි රටවල් එම දියුණුවට ලගා වී ඇත්තේ අධ්‍යාපනය, පරිපාලනය, නිෂ්පාදන හා නෛතික කටයුතු තම මව් භාෂාවන්ගෙන් සිදුකර ගැනීමෙන් බව නො රහසකි
එමෙන්ම එකී දියුණු රටවල් තම රටේ ජනතාව වෙනත් රටවල නෛතික බලපෑම්වලින් ආරක්ෂා කර දී ඇත්තේ නීතියේ ස්වාධීනත්වය, නීතියේ සෛවරීත්වය සහ නීතියේ නිවහල් බව මගිනි
කැනේඩියානු ලේඛකයකු හා  නායකත්වය පිළිබඳ කථිකයකු වන රොබින් ශර්මා ඔහුගේ කෘති මාලාවක් වන The Monk Who Sold His Ferrari තුලින් ඉමහත් ප‍්‍රසිද්ධියකට පත්විය
වෘත්තීය
ශ්‍රී ලංකාවේ ග්‍රාම නිලධාරි වසම් 14,022 ක් ඇත
මූලාශ්‍ර

ස්වදේශ කටයුතු අමාත්‍යාංශයීය ග්‍රාම නිලධාරි පාලන අංශය, රාජ්‍ය ප්‍රතිපත්ති වලට අනුකූලව ග්‍රාමීය මට්ටමේ පරිපාලන ක්‍රමයක් සහතික කරනු වස්, දිවයින පුරා ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාශ 331 ට අදාල ග්‍රාම නිලධාරි වසම් 14,022 තුල රාජකාරි ඉටුකරන ග්‍රාම නිලධාරීන් සම්බන්ධ සමස්ථ පරිපාලන කටයුතු මෙහෙයවනු ලබයි
ග්‍රාම නිලධාරි යනු ශ්‍රී ලංකාව් ග්‍රාමීය මට්ටමේ රජයේ නියෝජිතයා වේ එය අතීතයේ සිටම වීකාශනය වු තනතුරකි වර්තමානයේ ස්වදේශ කටයුතු අමාත්‍යාංශය යටතේ පවතී
කරගම්පිටිය විහාරය (හෝ සුබෝධාරාම විහාරය) යනු ශ්‍රී ලංකාවේ බස්නාහිර පළාතේ දෙහිවල පිහිටි එෙතිහාසික බෞද්ධ විහාරස්ථානයක් වේ