Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
පරිමාණයෙහි එක් එක් ප්‍රධාන කොටසක් දහයෙහි ගුණාකාරයක් වෙයි
එන්නත්කරනය 
"ශ්‍රී ලාංකිකයින් සඳහා එන්නත් කිරීමේ ව්‍යාපාරය ඉතා විශිෂ්ඨයි," යනුවෙන් පැවසූ මහාචාර්ය නීලිකා මලවිගේ සඳහන් කළේ ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතා කෙටි කාලයක් තුළ ජනගහනයෙන් 50% කට එක් මාත්‍රාවක් ලැබී ඇති අතර 13% ක් පමණක් සම්පූර්ණයෙන්ම එන්නත් කර ඇති බවයි.

"කෙසේ වෙතත්, ඩෙල්ටා වැනි ප්‍රභේද සඳහා, එක් මාත්‍රාවකට පමණක් ලබාගත් රෝගීන්ගේ රෝග ලක්ෂණ සහිතව ආසාදනය වීම හා රෝහල් ගත වීම සඳහා ඇති අඩු කාර්යක්ෂමතාව නිසා රෝගීන් අවදානමට ලක්විය හැකි අතර ඒ අය ආරක්ෂා කිරීම සඳහා ජනගහනයෙන් විශාල ප්‍රමාණයක් සම්පූර්ණයෙන්ම එන්නත් කළ යුතුයි
"

"සාමාන්‍යයෙන් පුද්ගලයින්ට ආරක්‍ෂාව වර්ධනය වන්නේ දෙවන මාත්‍රාවෙන් සති 2 කට පසුවයි."

"COVID-19 එන්නත මාත්‍රාවන් දෙකම ගැනීමෙන් පසු එන්නත් ලබා ගත් පුද්ගලයින්ට ආසාදනය විය හැකි නමුත්, එසේ වැළඳෙන රෝගය සාමාන්‍යයෙන් රෝග ලක්‍ෂණ රහිත හෝ ඉතා මෘදු නැත්නම් සංකුලතා අවම වෙයි," යනුවෙන් ඇය පැවසීය
එන්නත් වල සාර්ථකත්වය 
එන්නත් වල සාර්ථකතාව (Vaccine efficacy) පිළිබඳව පැහැදිලිකරමින් ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර විශ්ව විද්‍යාලයේ වෛද්‍ය විද්‍යා පීඨයේ ප්‍රතිශක්ති විද්‍යාව හා අණුක වෛද්‍ය විද්‍යා අංශ ප්‍රධානී හා එම විශ්ව විද්‍යාලයේ ඩෙංගු පර්යේෂණ මධ්‍යස්ථානයේ අධ්‍යක්ෂ ප්‍රතිශක්ති විද්‍යාව සහ අණුක වෛද්‍ය විද්‍යාව පිළිබඳ මහාචාර්ය නීලිකා මාලවිගේ පැවසුවේ දැනට ශ්‍රී ලංකාවේ භාවිතා කරන එන්නත් වලින් ඩෙල්ටා ප්‍රභේදයට එරෙහි එන්නත් වල සාර්ථක භාවය පිළිබඳ සායනික අත්හදා බැලීම් හෝ නිරීක්ෂණ අත්හදා බැලීම් සිදු කර ඇත්තේ ඇස්ට්‍රා සේනිකා කොවිෂිල්ඩ් (AZ/Covishield), ෆයිසර් (Prizer) සහ මොඩර්නා (Moderna) යන එන්නත් සඳහා පමණක් බවයි.

"මෙම එන්නත් මාත්‍රා දෙකක් ලබාදීමෙන් පසුව රෝහල් ගත වීම වැළැක්වීමේදී 90% කට වඩා සාර්ථක බව පෙන්නුම් කර තිබෙනවා
කෙසේ වෙතත්, රෝග ලක්‍ෂණ ඇති රෝගය වැළැක්වීමේ කාර්යක්ෂමතාව මූලික SARS-CoV-2 ප්‍රභේදවලට වඩා අඩු යි," යනුවෙන් ඇය ඇය පැවසීය
ආශ්‍රිත 

2020 වසර තුළ ශ්‍රී ලංකාව තුළ ව්‍යසන
Sodina police vidane, a well known traditional ayurvedic physician who lived in the kirindiwela “Parawatta” house, worked as the police vidane (Gammuladani) in the kirindiwela village in the siyane korale east in the gampaha district
He was born on 24.01.1894 at kirindiwela
Father- w
suwada veda he is also a talented traditional ayurvedic physician ( he is very good at curing social diseases )
Mother- Punchimali
සිංගප්පූරුවෙහි 2020 කොරෝනාවෛරස ව්‍යාප්ත වසංගතය යනු, දැනට පවතින   2019 කොරෝනාවෛරස රෝගයෙහි (කොවිඩ්-19) වෛරස ව්‍යාප්ත වසංගතයක් වන අතර, දුස්සාධ්‍ය තීව්‍ර ශ්වසන සහලක්ෂණය කොරෝනාවෛරස 2 (සාර්ස් -කොවී-2) මගින් ඇතිකරන නවතම බෝවන රෝගයකි
පළමු  කොවිඩ්-19 නිරාවරණය වාර්තා වූයේ 2020 ජනවාරි 23 දිනදීය
කැස්ස () යනු ආගන්තුක ද්‍රව්‍යයන් ඉවත් කර ශ්වසන මාර්ගය පිරිසිදු කරගැනීමේ අදහසින් සිදුවන ප්‍රතීක ක්‍රියාවකි
ආශ්‍රිත
 Cough reflex
 Sneeze

මූලාශ්‍ර

වැඩිදුර කියවීම සඳහා

භාහිර සබැඳි

කැස්ස
කරල්ලියද්ද යනු ()  ශ්‍රී ලංකාවේ මධ්‍යම පළාතේ  මහනුවර දිස්ත්‍රික්කයේ පිහිටි නගරයකි
මහනුවර සිට පදියතලාව දක්වා මහියංගනය හරහා දිවෙන මාර්ගය ආශ්‍රිතව ( A26 )  කරල්ලියද්ද නගරය පිහිටා ඇත
මහනුවර සිට කිලෝමීටර් 22 ක් දුරින් පිහිටා ඇති අතර මහියංගනය සිට දුර කිලෝමීටර් 51 කි
පාලනමය වශයෙන් මධ්‍යම පළාත් සභාව යටතේ සහ මහනුවර දිස්ත්‍රික් ලේකම් කාර්යාලය යටතේ මෙන්ම තෙල්දෙණිය ඡන්ද කොට්ඨාශයටත් මැදදුම්බර ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාශයටත්, මැදදුම්බර ප්‍රාදේශිය සභා පාලන සීමාවටත් අයත්වේ
තෙල්දෙණිය යනු ()  ශ්‍රී ලංකාවේ මධ්‍යම පළාතේ  මහනුවර දිස්ත්‍රික්කයේ පිහිටා තිබූ නගරයකි
දැනට කඩිනම් මහවැලි ව්‍යාපෘතිය යටතේ ඉදිවූ වික්ටෝරියා ජලාශයට යටවී ඇත
දුම්බර මිටියාවතේ ඉතා සශ්‍රීක භූමි භාගයක පිහිටා තිබූ විශාල නගරයකි
1982 ඇරඹි වික්ටෝරියා ව්‍යාපෘතිය නිසා නගරයේ ජනතාව ඉවත් කල අතර, ඔවුන් මහවැලි B, C ,H කලාප වල පදිංචි කර ඇත
තවත් පිරිසක් වික්ටෝරියා කලාපයේම පදිංචි වී සිටියි
මෙම නගරය වෙනුවට නව නගර තුනක් වික්ටෝරියා ව්‍යාපෘතිය යටතේ ඉදිකරනු ලැබූ අතර ඒවා දිගන, කුණ්ඩසාලේ හා කරල්ලියද්ද වේ
තෙල්දෙණියේ පෙර පැවති රාජ්‍ය ආයතන හා පාලනය සහිතව කරල්ලියද්ද නව නගරය වික්ටෝරියා ජලාශය ඉස්මත්තේ ඉදිකර ඇත
තෙල්දෙණිය යනු හුදෙක් මනක්කල්පිත නාමයක් වුවද, අද වන විට එම නම මහවැලි ජනපදයන් තුලත්, ජලාශය ඉස්මත්තේ ඇති පෙර පැවති නගරය ආශිතව තිබූ ගම්මාන හැඳිවීමටත් භාවිතා වනු දැකිය හැක
වික්ටෝරියා ජලාශයේ ජල මට්ටම පහළ බසින කාලයේ පැරණි නගරයේ භාවිතා කල වානේ පාලම, විහාරස්ථාන ඇතුලු පැරණි නටඹුන් අදටත් දැකිය හැක
කඩවත පහළ කරගහමුණ ගල්ඒදණ්ඩ රජමහා විහාරය ක්‍රි
3- 4 සියවස් වලට යන කාවන්තිස්ස රජතුමන් විසින් කරවන ලද තල් විහාරය හෙවත් තල විහාරය නමින් හඳුන්වන ස්ථානය ලෙස මෙම විහාරය සැලකෙනවා
කාවන්තිස්ස රජතුමාගේ නිර්මාණයක් ලෙස මුල් කාලයේ මෙහි තිබෙන නටඹුන් වන සඳකඩ පහන එහි විකාශයෙහි මුල් අවදිය ලෙස සැලකෙනවා
එනම් එම සඳකඩපහන ක්‍රි
3- 4 සියවස් වලට අයත් බව කාවන්තිස්ස රජතුමාගෙන් පස්සේ මේ ස්ථානය වලගම්බාහු රජතුමාගේ රාජ්‍ය කාලයේත් ඉන් පසු 6 වන පරාක්‍රමබාහු රජතුමාගේ රාජ්‍ය කාලයේත් ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ රාජ්‍ය කාලයේත් විවිධාකාර ප්‍රතිසංස්කරණ සිද්ද වූ බවට ඓතිහාසික ලිඛිත හා අලිඛිත මූලාශ්‍ර වල සඳහන් ව ඇත
ඉන් අනතුරුව 16 වන සියවස වන විට මෙය වෙහෙර විහාර පොලවට සමතලා වෙච්ච භුමියක් විධියට සැලකෙනවා
කාවන්තිස්ස රජතුමාගේ රාජ්‍ය කාලය ගැන තව දුරටත් කියවනකොට මෙම ස්ථානයේ පස් ගොඩැල්ලක් හම්බවෙලා  තියෙනවා
එම ගඩොල් සියල්ලක්ම මාදුරුඔය ජලාශයේ හම්බ වෙච්ච ගඩොල් වලට සමාන වෙනවා
මෙම විහාරය දෙමටමල් විහාරයට සමාන වෙන බව පුරාවිද්‍යාත්මක මහාචාර්යවරුන්ගේ සනාතනයට ලක් වෙනවා
වර්තමානයේ ප්‍රදේශයට විශාල ආගමික මෙහෙවරක් සිදු කරමින් ගල් ඒදණ්ඩ රජ මහ විහාරයෙහි විහාරාධිකාරී නාගර්ජුන විද්‍යාපීඨ මහා පිරිවෙනේ ආචාර්ය ශාස්ත්‍රපති යටිගල රතනවංශ ස්වාමින්වහන්සේ විශාල ශාසනික මෙහෙවරක නිරත වෙනවා
මෙහි විහාරාධිපති ධූරය දරනු ලබන්නේ සියම් මහා නිකායේ මල්වතු මහා විහාර පාර්ශවයේ ධම්මසිධ්ධි පඥාරාම ගෞරව නාමය සහිතව ගිරුවාපත්තුව ඇතුළු මාතර හම්බන්තොට දිසාවේ ප්‍රධාන සංඝ නායක උල්ලල චන්දිම ස්වාමින්වහන්සේ විසිනි
මින් පෙරාතුව උන් වහන්සේගේ ගුරු හිමියන් වන සියනෑ අළුත්කූරු දෙකෝරළයේ ප්‍රධාන සංඝනායක රාජකීය පණ්ඩිත සාහිත්‍යාචාර්ය ගෞරව ශාස්ත්‍රවේදී නාරන්දෙනියේ පඥාරාම නායක ස්වාමින්වහන්සේ ගල්ඒදණ්ඩ රජමහා විහාරාධිපතිව වැඩසිටි සේක
Nilakshi greetings 

 2005 වර්ෂයේ දී ආරම්භ කරන ලද්දෙකී
Established in 2005.

100% Sri Lankan product
High quality printing products proudly present as greeting cards printed and Handmade designs

wide range of designs
1000+ capacity productivity
fashionable designs of wrapping papers
Island 1st award winning greeting cards company in country
Join with us for soft touch of simply cheers
send something more with hopes
printed greeting cards 
use pure white Art board for printing

available card sizes are
9.5'*8'
 10'*12'
 10'*5'
 9'*7.5'

both side color printed by using 250 gsm art boards
Hand Made greeting cards 
customized designs
wide range of designs

use by shine boards
available sizes
10'*5'
 10'*8'

Musical Greeting Cards 
Cards with Happy Birthday Musical tone
Wrapping papers 
printed in large size paper

wide range of designs including shiny silver & Gold luxurious designs
cheshandu@gmail
com

+094 0715 312 719

+094 0714 699 333

 ශ්‍රී ලාංකික සුභපැතුම් මිල දී ගන්නන් හට නිලක්ශි ග්‍රීටින්ස් ආයතනයේ ස්තූතිය
විවිධ බාදක හමුවේ  මේ දක්වා මෙම ආයතනය පවත්වාගෙන එන්නේ තවමත් දේශීය නිෂ්පාදන අගය කරමින් එය දිරිමත් කරමින් අපගේ නිෂ්පාදන මිලදී  ගන්නා පාරිභෝගිකයන් සිටිනා බැවිනි
ඉතා සුළුවෙන් පවත්වාගෙන යන මෙම ආයතනය නිලක්ශි හසන්තිකා ගුණසිංහ මහත්මියගේ කැපවීම මත සිදු වේ
ආරම්භක ස්තානය
179/17, මහගෙදර වත්ත  ඉහළ බියන්විල කඩවත
2005/2006 

 244 / 1 /A ,ආසිරි මාවත, පහළ බියන්විල, කඩවත   2006/ 2010
 59 , ගජභා මාවත ගණේමුල්ල පාර, කඩවත  2010 / 2010
 75/35, ක්ලැසික් විව් ටෙරස්, රාගම පාර, කඩවත  2010 /2011
 රොක්විව් පෙදෙස, කිරිමැටියාගාර පාර, කඩවත 2011 /2012
 ස්මැක් හංදිය  කඩවත, 2012 / 2015

වර්ථමානයේ පවත්වාගෙන යන ස්ථානය 

 75/28, ක්ලැසික් විව් ටෙරස්, රාගම පාර, කඩවත

ගැණුම්කරුවන් 
ද ලවර්  ( THE LOVER ) ආයතනයට මෙන්ම ආරිකෝ ( ARPICO ) සුපර් මාර්කට් එක අපගේ ප්‍රධාන ගැණුම්කරුවන් වෙයි
මුල්ම ගැණුම්කරුවා   -  තිලකවර්ධන ආයතනය - කිරිබත්ගොඩ   ( වර්ථමානයේ මිල ගැනීමෙන් ඉවත් වී ඇත
)

දෙවෙනි ගැණුම්කරුවා - කීල්ස් සුපර් මාකට්
01 කඩවත
02 ජා ඇල   ( වර්ථමානයේ මිල ගැනීමෙන් ඉවත් වී ඇත
) 

තුන්වන ගැණුම්කරුවා - ද ලවර් ආයතනය
රජ මාවත නුගේගොඩ

හතරවන ගැණුම්කරුවා - ආරිකෝ ( ARPICO ) සුපර් මාර්කට්

ශ්‍රී ලාංකික සුභපැතුම් මිල දී ගන්නන් හට නිලක්ශි ග්‍රීටින්ස් ආයතනයේ ස්තූතිය
2020 මාර්තු මාසයේ රට තුළ ඇති වූ කොරෝනා වයිරසය නිසා යම් පසුබෑමකට ලක් විය
වසංගතයක් () යනු නිශ්චිත කාලයක් තුළ නිශ්චිත ප්‍රදේශයක ජන කොට්ටාශයක් තුල  අසාමාන්‍ය ලෙස බෝවන රෝගීන් වාර්තා වීමයි
ආශ්‍රිත 

 List of epidemics
 වසංගතවේදය
 Endemic (epidemiology)
 මහා වසංගත
 Syndemic
 European Centre for Disease Prevention and Control
 Center for Disease Control (USA)
 Epidemic model
 Biosecurity
 Overpopulation
 Attack rate
 Epi Info
 OpenEpi

මූලාශ්‍ර

වැඩිදුර කියවීම සඳහා

භාහිර සබැඳි 

 European Centre for Disease Prevention and Control
 International Epidemiological Association (IEA)
 A Dictionary of Epidemiology (IEA)
 People's Epidemiology Library
 Video Discussion of the Prostate Cancer Epidemic
 Monash Virtual Laboratory - Simulations of epidemic spread across a landscape
 "The Next Epidemic — Lessons from Ebola", essay by Bill Gates, New England Journal of Medicine (March 18, 2015)

 
Biological hazards
ජේඩ් යන්නෙන් අදහස් වන්නේ අලංකාරමය ඛණිජයක් වන අතර, බොහෝ පතල ලෙසින් දක්නට ලැබෙනුයේ කොළ පැහැති වර්ගයයි
වෙනස් ඛණිජ වර්ග දෙකකින් එකක් ලෙසින් එය අදහස් විය හැකිය
නෙෆ්රයිට්, කැල්සියම් සහ මැග්නීසියම් සිලිකේටයකි, හෝ ජේඩයිට්, සෝඩියම් සහ ඇලුමිනම් සිලිකේටයකි
ආසියානු කලාවෙහි ජේඩ් ඉතා කැපී පෙනෙන අයුරින් දක්නට ලැබෙන අතර, වෙනත් බොහෝ සංස්කෘතීන්හීද එයට වැදගත් තැනත් හිමිව ඇත
ස්වාභාවික ව්‍යසන () යනු පෘථිවියේ ස්වාභාවික ක්‍රියාවලීන්හි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස සිදුවන ප්‍රධාන අහිතකර සිදුවීම් වේ
ආශ්‍රිත

 Act of God
 Civil defense
 Disaster risk reduction
 Emergency management
 Emergency sanitation
 Environmental disaster
 Environmental emergency
 List of countries by natural disaster risk
 List of environmental disasters
 List of natural disasters by death toll
 World Conference on Disaster Risk Reduction
 Wild animal suffering

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි

 
 
  US news site focused on disaster-related news
Includes country profiles, disaster profiles and a disaster list
Natural hazard research from Bushfire and Natural Hazards CRC
කුරුණෑගල 
හිරියාල දොළුකන්ද අසළ පිහිටි අරහන්තකැලේ සේනාසනය දියුණුව පැවති බවට ජනප්‍රවාදයේ එයි
අරහන්ත කැලේ යනු වර්තමානයේ අරන්කැලේ වශයෙන් හදුන්වනප්‍රදේශයයි
රහතන් වහන්සේ වැඩ සිටි ප්‍රදේශ ය න්න එහි අරුතයි
අරන්කැලේ භාවනා යෝගීවවිසු භික්ෂුන් වහන්සේ වෙනුවෙන් ඉදිකරන ලද ප්‍රධානඝර වර්ගයට අයත් සංඝවාසයකි
මෙහි ඇති ගොඩනැගිලි ක්‍රි
ව.8-10සිය වසට අයත්වෙයි
මෙහි ඇති සංඝාරාම යමුලින්ම ආරම්භවී ඇත්තේ ක්‍රි
2වැනි සියවසටත්,ක්‍රි
ව.1සිය වසටත් අතර වේ
මෙහි ඇති ගල්ලෙන් වලින් ක්‍රි
2 සියවසේ සිට ක්‍රි
ව.1සියවස දක්වා කාල තිරණය කළ හැකි බ්‍රාහ්මී අක්ෂරයෙන් ලියුසෙල්ලිපි හමුවී තිබේ
පුරාවිද්‍යාඥයන්ගේ මතය වන්නේ මෙහි පිහිටා තිබෙන කළු ගලින්කළ ගොඩනැගිලි ක්‍රි
ව.8-10සියවස්වලට අයත් ඒවා බවයි. කළු ගලින් පැති බැමිම සකසා මැදට වැලි අතුරා සකස් කර ඇති උස් මාර්ගය අඩි 2000ක් පමණ දිගය
මෙය දැනට හමුවී ඇති දිගම සක්මන් මාර්ගය වේ
මෙම මාර්ගය මැද චක්‍රාකාර මණ්ඩපයක් හමුවේ
කපා ඹපමට්ටම් කළ ගල් කුට්ටි යොදා මෙය සාදා ඇත
එහි ඇතුළත කැපු ගලින් බිත්ති බැද කාමර තුනකට බෙදා වෙන්කර තිබෙයි
මෙමගල් ගුහාව ලක්දිව විසු අන්තිම මහා රහතන් වහන්සේ වශයෙන් සලකන මලි‍යදේව රහතන්වහන්සේ වාසය කළ ස්ථානය බව ජනප්‍රවාදයේ සදහන්වේ
1922වර්ෂයේ සිට මෙම සේනාසන භුමියේ පුරා විද්‍යා දෙපාර්ත මේන්තුව කැණිම් කර පාදාසංරක්ෂණය කරන ලද ගොඩනැගිලි නටඹුන් දැකිය හැකිය
සම්මුඛලෙණ ,චංකමනාගාරය , වටදියඅගල් සහිත ආරාමය,පඨානඝර ,ජන්ඨාඝර,සක්මන් ශාලා,දානශාලා ,වැසිකිළිකැසිකිළි,පොකුණු දක්නට ලැබේ
භාවනායෝගීව භික්ෂුන්ට ,සක්මන් භාවනා වැඩිම සඳහා ඉදිකරන ලද සක්මන් මළු හෙවත් චංචමනය ඉපැරණි හමුවේ
ඒ අතරින් මෙම ස්ථානයේ ඇති ඡංකමනයවැදගත්වේ
එයවහලයක් සහිතව තිබීඇත
මෙම චංකමන ය පිහිටාතිබෙන මළුව අඩි 94ක්දිගය
අඩි56ක්පළලය
මළුව වටා කළු ගලින් නිමකරන ලද ප්‍රකාරබැම්මකි
සෙනසුනේවැඩ වාසය කරන ස්වාමින් වහන්සේ නමක් මුණ ගැසිමට අවශ්‍යනාවයක් ඇත් නම්ඒසදහා වෙන් කෙරුණු ගොඩනැගිල්ලක් තිබේ
එය සම්මුඛලෙණ වශයෙන් හදුන්වයි. එමගොඩනැගිල්ල අලංකාර ගල් පුවරුවලින් නිර්මාණය කරඇත
භාවනා යෝගී භික්ෂුන්ට උණුපැන් ස්නානය කිරිම සඳහා පහසුකම් සැලසීම පිණිස ආරණ්‍ය සේනානවල ජන්ථාගාර පිහිටාතිබිණ
එය අරන්කැලේ සේනාසනයේද දක්නට තිබේ
එම ගොඩනැගිල්ල අඩි64 ක්දිගය
අඩි 47ක් පළලින් යුතු චතුරශ්‍රාකාර එකකි
එය මැඳ ගල්පුවරු යොදා නිර්මාණය කරන ලදඅඩි 22ක්දිග ,අඩි13ක් පළල බේසමකී
එහි පතුලට ගල්පුවරු අල්ලා ජලය කාන්දු නොවනලෙසට සකස් කරඇත
ජලය උණු කර ගැනීම සඳහා අවශ්‍ය ලිප් ද ගොඩනැගිල්ලේ තිබී අැත
‍ඓතිහාසික තොරතුරු අනුව අනුරාධපුරයේ රජකළ මහසෙන් රජු කිඹුල්වාන වැව බැදවීම පිණිස පැමිණි අවස්ථාවක දොළුකන්ද අසළ සුන්දර ස්ථානයක් තෝරා සංඝාරාමයක් කරවීම සුදුසු යැයි යෝජනා කිරිමෙන් පසු ඔහුගේ කනිටුපුත් ජෙට්ඨතිස්ස රජු විසින් සංඝාරාමයක් කළබව සදහන්වේ
වියළි කලාපයේ පිහිටි වනාන්තරයක් වුවද අරන්කැලේ හොදින් වර්ෂාපතනය ලබන සිසිල් ජලදහරෙන් පොහොසත් වුණු ජල පෝෂක ප්‍රදේශයකින් යුක්තය
සෙනසුනේ දැනට භාවනායෝගිව වැඩ වසන භික්ෂුන් වහන්සේලාට දානමාන පිරිනැමීම සඳහා දිනපතා විශාල පිරිසක් මෙම පින්බිමවෙත ඇදි එන බව පෙනීයයි
මෙම සේනාසනයේ සේනාසනාධිපති වශයෙන් මාවීදළුපොත උඩුබද්දාවේ ධම්මතිලෝක ස්වාමීන් වහන්සේ කටයුතු කරතී
බී.ඒ.එන්. ශාන්ත කුමාර
හුස්ම ගැනීමේ අපහසුව (), යනු අවශ්‍ය පමණට හුස්ම ගැනීමට නොහැකි යැයි දැනෙන හැඟීමයි
ආශ්‍රිත
 List of terms of lung size and activity
 Orthopnea

මූලාශ්‍ර

භාහිර සැබැඳි

Breathing abnormalities
මස්පිඩු වේදනාව () යනු බොහෝ රෝග තත්වයන්හිදී දැකිය හැකි රෝග ලක්ෂණයකි
ආශ්‍රිත
 Myopathy
 Myositis
 Myelitis
 Arthralgia

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි

Symptoms and signs
Nervous and musculoskeletal systems
Soft tissue disorders
Pain
Sputum යනු ශ්වසන මාර්ගයේ පහළ සිට කැස්ස මගින් ගෙන එන ලබන mucus වේ
ආශ්‍රිත 
 Phlegm

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි 

Symptoms and signs
Sore throat, එසේත් නැත්නම් throat pain, යනු උගුරේ ඇතිවන වේදනාව යි
මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි 

Symptoms and signs
Respiratory system
Pain
Multiple organ dysfunction syndrome (MODS), multiple organ failure (MOF), total organ failure (TOF) හෝ multisystem organ failure (MSOF) යනු වෛද්‍යමය මැදිහත්වීමක් අවශ්‍ය වන උග්‍ර රෝගී පුද්ගලයෙකුගේ අවයව ක්‍රියා විරහිත වීමක් වේ
මූලාශ්‍ර

වැඩිදුර කියවීම සඳහා
 The ICU Book by Marino
 Cecil Textbook of Medicine
 The Oxford Textbook of Medicine
 Harrison's Principles of Internal Medicine

භාහිර සබැඳි 

Intensive care medicine
ඉන්ද්‍රිය අකරණ
Causes of death
Medical emergencies
Sepsis
සහලක්ෂණ
වසංගතවේදයේ දී සිද්ධි මරණ අනුපාතය () — සමහර අවස්ථාවලදී case fatality risk හෝ case fatality ratio ලෙස හැඳින්වෙන — යනු නිශ්චිත කාල සීමාවක් තුළ යම් රෝගී තත්වයකින් මියයන රෝගීන් අනුපාතය යි
නිශ්චිත කාල සීමාවක් තුළ මෙම තත්වය ඇති සියල්ලන්ගෙන් විශේෂිත වෛද්‍ය තත්වයකින් මිය යන රෝගීන්ගේ අනුපාතය

ආශ්‍රිත

List of human disease case fatality rates
Mortality rate
Pandemic severity index

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි
Definitions of case fatality for coronary events in the WHO MONICA Project
Swine flu
what do CFR, virulence and mortality rate mean
වසංගතවේදය
Rates
Articles containing video clips
මරණ අනුපාතය (), යනු යම් ජනගහනයක සිදුවන මරණ ප්‍රමාණය පිළිබඳ ගණනය කිරීමයි
ආශ්‍රිත

Biodemography
Compensation law of mortality
Demography
Gompertz–Makeham law of mortality
List of causes of death by rate
List of countries by birth rate
List of countries by death rate
List of countries by life expectancy
Maximum life span
Micromort
Mortality displacement
Risk adjusted mortality rate
Vital statistics
Medical statistics
Weekend effect
World population

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි

DeathRiskRankings
Calculates risk of dying in the next year using MicroMorts and displays risk rankings for up to 66 causes of death
Data regarding death rates by age and cause in the United States (from Data360)
Complex Emergency Database (CE-DAT)
Mortality data from conflict-affected populations
Human Mortality Database
Historic mortality data from developed nations
Google – public data
Mortality in the U
Population
ජන විකාශ විද්‍යාව
වසංගතවේදය
Medical aspects of death
Actuarial science
Population ecology
Medical statistics
Temporal rates
ජෛව නාශක () යනු කුමන ආකාරයක හෝ හානිකර ජීවීන් විනාශ කිරීමට, පාලනය කිරීමට හෝ ඔවුනට බාධා කිරීමට භාවිතා කරන  ක්ෂුද්‍ර ජීවීන් (microorganism) හෝ රසායනික ද්‍රව්‍යය (chemical substance) වේ
"ජෛව නාශක" (biocides) සහ "කෘමිනාශක" (pesticides) බොහෝවිට හුවමාරු වන පද දෙකකි
ආශ්‍රිත 
 Non-pesticide management
 Ecological pesticides

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි 
 European Commission Directorate General on Environment
 US EPA Office of Pesticide Programs
 European Chemicals Agency Biocides Product Regulation website
 EFSA European Food Safety Authority
 Organisation for Economic Co-operation and Development (OECD) Biocides website
 US Food and Drug Administration

පළිබෝධ නාශක
Pharmaceutical microbiology
Biological pest control
Biological pest control agents
රෝග ලක්ෂණානුකූල චිකිත්සාව හෝ උපකාරක උවටැන යනු,  කිසියම් රෝගයක පාදක හේතුව වෙත නොව, එහි රෝග ලක්ෂණ වෙත පමණක් බලපෑමක් ඇති කරන ඕනෑම  වෛද්‍යමය චිකිත්සාවකි
එහි සාමාන්‍ය අපේක්ෂාව වන්නේ, රෝගියාගේ සුව පහසුව හා සුභසාධනය තකා, රෝගයෙහි ඇඟවීම් සහ රෝග ලක්ෂණ අඩුකරලීම පමණක් වන මුත්, රෝගයෙහි මෙම ඇඟවීම් සහ රෝග ලක්ෂණයන්හී  ඓන්ද්‍රිය ප්‍රතිවිපාක සහ විෂම ඵලයන් අඩුකරලීමෙහිද එය උපකාරක විය හැක
බොහෝ රෝගයන්හීදී, සමහරවිට ඒවායෙහි පාදක හේතූන් දන්නා රෝගයන්හීදී පවා (නිද,  ඉන්ෆ්ලුවෙන්සා වැනි බොහෝ වෛරසමය රෝග), මෙතෙක් අප වෙත ඇති එකම චිකිත්සක ක්‍රමය වන්නේ රෝග ලක්ෂණානුකූල චිකිත්සාව වෙයි
උදාහරණ 
උපකාරක සත්කාර සඳහා උදාහරණ
වේදනාව අඩුකිරීම සඳහා නිර්වේදනික (Analgesics) භාවිතා කිරීම

ආශ්‍රිත
 Palliative care – program of supportive care for people with serious illnesses

මූලාශ්‍ර

වෛද්‍ය ප්‍රතිකාර
Medical terminology
Reverse transcription polymerase chain reaction (RT-PCR) යනු යම් නිශ්චිත වර්ගයක RNA ප්‍රමාණය මැනගැනීම සඳහා භාවිතාවන රසායනාගාර ක්‍රමවේදයකි
මෙහිදී RNA, DNA (මෙම විෂයේ දී complementary DNA හෝ cDNA නමින් හැඳින්වේ) බවට reverse transcription කිරීම සහ අවශ්‍ය DNA ඉලක්ක පොලිමරේස් දාම ප්‍රතික්‍රියාව (PCR) භාවිතයෙන් වර්ධනය කරගැනීම යන සිදුවේ
මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි 
 RT-PCR protocols from Penn state University
 Database of validated PCR primer sets (website critique)
 Animation to illustrate RT-PCR procedure, from Cold Spring Harbor Laboratory
 The Reference in qPCR -- an Academic & Industrial Information Platform

Laboratory techniques
Molecular biology
පොලිමරේස් දාම ප්‍රතික්‍රියා
පොලිමරේස් දාම ප්‍රතික්‍රියා () යනු DNA සාම්පලයක් වර්ධනය කරගැනීම සඳහා භාවිතා කරන රසායනාගාර ක්‍රමවේදයකි
ආශ්‍රිත

DNA spiking
Loop-mediated isothermal amplification
Selector-technique

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි

 PCR Animation maxanim
com
 OpenPCR Open-source PCR thermalcycler project
 US Patent for PCR 
 OpenWetWare
 What is PCR plateau effect
YouTube tutorial video
 GeneWarrior Online PCR Primer design tool
 History of the Polymerase Chain Reaction from the Smithsonian Institution Archives
  Computer exercise
Design of PCR and PCR-RFLP experiments

Molecular biology
පොලිමරේස් දාම ප්‍රතික්‍රියා
Laboratory techniques
DNA profiling techniques
Amplifiers
Hoffmann-La Roche
ජෛව තාක්ෂණය
Molecular biology techniques
ඇමෙරිකානු නව නිපැයුම්
PCR, හෝ polymerase chain reaction පොලිමරේස් දාම ප්‍රතික්‍රියාව නම්වන රසායනාගාර ක්‍රමවේදය
ස්වයං නොරෝධායනය සමාජ විද්‍යාත්මක දෘෂ්ටියකින්
ලෝකයේ ජීවත්වන මිනිසුන් කාණ්ඩ කිහිපයකට ඇතුළත් කළහැකි බව සාමාන්‍ය අදහසයි
එහෙත් එම කාණ්ඩ කිරීම් යටතේ එකිනෙකා ඇසුරු කිරීම සදහා දක්වන ලැදියාව අනුව වර්ගීකරණය කළ හැකි ද යන්න උභ‍තෝකෝටිකයක්
එසේ වුවත් මනෝ විද්‍යාත්මකව නම් පුද්ගලයාගේ පෞරුෂ ස්වභාවය අනුව ඔවුන් කෙබදු දැයි නිශ්චය කර දැක්විය හැකියි
ඒ අනුව අන්තර් වර්තිත, බහිර් වර්තිත ලෙස වර්ගීකරණයක් පවතින බව අමුතුවෙන් කිව යුත්තක් නොවේ
නමුත් සමාජ විද්‍යාඥයින් හා සමාජ මානව විද්‍යාඥයින් මිනිසුන් මේ සමාජමය ඇසුරට ඇති රංචු ලැදියාව පිළිබදව තව තවත් ගැඹුරු අධ්‍යයනයන් ට යුමු වීමට නව කොරෝනා හෙවත් චොවිඩ් 19 වෛරසය ව්‍යාප්තියේ ස්වභාවය පදනම්ව මිනිස් හැසිරීම හා සමාජමය හැසිරීම අධ්‍යනය කිරීඑන් වටහා ගත යුතු කරුණකි
එසේ වුවත් මීනිසුන් සාමාජීය සත්ත්ව කොට්ටාශයක් ලෙස සමාජ විද්‍යාඥයින් අර්ථ දක්වන්නේ සමස්ථ හැසිරීම් අධ්‍යයනය කිරීමෙන් නම් එය මෙවන් අවදානම් සුවිශේෂී අවස්ථාවන්(දවසක් දෙකක් සතියක් හමාරක් මතු නොව මාසයක් දෙකක් පමණක් නොව දිගු කළක් ගත කරන බැවින්)තුළ ප්‍රදර්ශනය වන්නේ කෙසේ ද යන්න අවධානය යොමු කළ යුතු ය
බටහිර රටවල විශේෂයෙන් ම කාර්මීකරණය ට හා යන්ත්‍රසූත්‍ර බදු ජීවිත ගත කරන මිනිස් කොට්ටාශයන් ගේ හැසිරීමත් පෙරදිග විශේෂයෙන් ම දකුණු ආසියාතික කලාපයේ මිනිසුන්ගේ සාමාජීය හැසිරීම් ස්වභාවයත් එකිනෙකට සාපේක්ෂ වෙනසක් පවතියි
ශ්‍රී ලංකාව ඉන්දියාව වැනි දකුණු ආසියානු කලාපයේ රටවල් බොහොමයක තවමත් එකට එක්වී ජීවත් වීමට සජීවීව ලං වී අදහස් හුවමාරු කර ගැනීමට දුක සැප බෙදා ගැනීමට,හාදකම් පැවැත්වීමට මිතුරු කම් පැවැත්වීමට ,නෑදෑකම් අලුත් කිරීමට විශේෂයෙන් කෑ වෙති
ඒ සදහා ක්‍රියාමාර්ග ද සමාජ සංස්කෘතික හර පද්ධතීන් විසින් නිර්මාණය කර ඇත
එබැවින් නව කොරෝනා වෛරසය දැඩි බලපෑම් එල්ල කළ ද සාමාජීය කටයුතුවලින් මිදී සිටීමේ අපහසුකම මෙම රටවල මිනිසුන් ට ඇති ප්‍රධානම ගැටලුවකි
එයම මෙවැනි වසංගත රෝග ව්‍යාප්තියට ද බලපෑම් ඇති කරයි
එහෙත් ශ්‍රී ලංකාවේ වසංගත රෝග සදහා ස්වයං නිරෝධායනය අනාදිමත් කාලයක සිට පැවත එන සමාජ සංස්කෘතික ප්‍රතිමාණයකි
විශේෂයෙන් ම බෝවන වසංගතයක් අවස්ථාවලදී ගමේ හෝ නගරයේ හෝ එවන් වසංගතයකට ගොදුරු වුවහොත් දින 14ක් නිවසට වී සිටීම ට ශ්‍රී ලාංකිකයෝ පුරුදු ව සිටිති
විශේෂයෙන් ම වසංගත තත්ත්වයක් ලෙස කලින් කලට මතු වන පැපොළ ,කම්මුල් ගාය,සරම්ප ,ඇස් ලෙඩ  ඒ සදහා උදාහරණ කිහිපයකි
මෙහි ඇතැම් රෝග දෙය්යන්ගේ ලෙඩ ලෙස සැලකෙන අතර දින 14 ක් යන තුරු නිවසේ එක් කොටසකට සීමා කර සියලු සමාජ සම්බන්ධතා අත් හැර හුදකලාව සිටීමට සලස්වයි.නිවසට පැමිණෙන්නන් දැනුම්වත් කිරීම සදහා කොහොඹ කොළ අත්තක් එල්ලා තැබීම,ගොක් කොළයක් කඩුල්ලේ එල්ලා තැබීම වැනි සංකේතාත්මක සංනිවේදන මාධ්‍යයක් යොදා ගනියි
අදාළ රෝගියාගේ අත්‍යවශ්‍ය පෞද්ගලික අවශ්‍ය තා සදහා මෙන් ම ආහාර පාන ලබා දීම සදහා එක් පුද්ගලයෙකු ස්ව කැමැත්තෙන් ම ඉදිරිපත් වී එම කාර්යය දින 14 පුරා සිදු කරනු ලබයි
දින 7ක් 8ක් ගෙවුණු තැන අදාළ රෝගියාගෙන් විෂ බීජ පැතිරෙන ඉඩ කඩ වැඩි හෙයින් වඩාත් කල්පනාකාරී වෙයි
දිය නෑම සදහා ළිද අසල නොව වෙනම වෙන් වූ ස්ථානයක් හෝ වැවේ වෙන් වූ වෙනම ස්ථානයක් සකස් කර දෙයි
විශ බීජ හරණය සදහා විවිධ දේශීය ඖෂධ පැළෑටි අතු රිකිලි ආදිය දැමීම දුමායනය,තම්බා බොන්නට දීම වැනි දෑ ද සිදු කෙරෙයි
බොහෝ විට දිය නෑමට දෙන්නේ ද නිශ්චිත කාලයක් ගත වූ පසුව ය
මෙසේ රෝගී පුද්ගලයා සමග ඇයි හොදයිකම් නොපා සිටීමට සැමා විධිවිධානයක් ම යොදන අතර එවන් අවස්ථාවල දී රෝගියාට ඇතිවන මානසික කම්පනය හා හුදෙකළාව මග හැරවීම සදා රාත්‍රියට ඔහු හෝ හැය හෝ රදවා සිටින ස්ථානයට කිසියම් නිශ්චිත දුරක සිට කව් ගී ගැයීම ජාතක කතා පොත කියවීම,කතාන්දර කීම රටේ තොටේ වංහුං කීම වැනි දෑ ද සිදු කෙරෙයි
චීනයේ වුහාන් හි වැසියන් ඔවුන්ගේ හුදකලාව මගහරවා ගැනීමට ඈතට ඇසෙන සේ ගී මිමිනීමත් මේ අපේ පාරම්පරික ඥානයෙන් බිදී ගිය එකක් විය හැකිය
කෙසේ වෙතත් ස්වයං නිරෝධායන අවස්ථාවේ දී ද ඔවුන් හුදකලා නොකර සිටීම මානව සමාජයේ යහ පැවැත්මට ඉතා වැදගත් ම වෙයි
මන් ද මිනිසා සාමාජීය සත්ව කොට්ටාශය ක් වන බැවිණි
එසේ නම් මේ අවස්ථාන්වේ ස්වයං නොරඔධායනය සදහා ද අධි තාක්ෂනික උපකරණ යොදා ගැනීම මගින් ඔවුන් හුදලලා නොකිරීම ට වග බලා ගන්නවා සේම අපේ පැරණි ස්වයං නිරෝධායන අවස්ථාවල දී අනුගමනය කළ දුර සිට සජීවී ව ඇසෙන සන්නිවේදන ක්‍රමෝපායන් අනුගමනය කිරීම වැදගත් වනු ඇත
නො එසේ නම් ඔවුන් මේ ඇතිවන මානසික කැළඹිලි සහගත තත්ත්වයන් හමුවේ දැඩි ඉච්ඡා භංගත්වයටත් මානසික අවපීඩනයකටත් ලක් වීමේ ඉඩ කඩ වැඩි වනු ඇත
එවිට කොරේ පිටට මරේ කියා වෙනත් අතුරු ප්‍රතිපළයන් ට පිළියම් සෙවීමට සිදු වනු ඇත
කථිකාචාර්ය ප්‍රියන්ත බණ්ඩාර 

පුලතිසිපුර ජාතික අධ්‍යාපන විද්‍යා පීඨය 

පොලොන්නරුව, ශ්‍රී ලංකා
නිරෝධායනය යනු රෝග හෝ පළිබෝධකයන් පැතිරීම වැළැක්වීම සඳහා අදහස් කරන පුද්ගලයින් සහ භාණ්ඩ ගමන් කිරීම සීමා කිරීමකි
ආශ්‍රිත
 Cordon sanitaire
 වසංගතවේදය (Epidemiology)
 Extra-Terrestrial Exposure Law
 Infection control
 Isolation (health care)
 Lazaretto
 Lytton Quarantine Station
 Pesthouse
 Protective sequestration
 Quaranup, a former quarantine station in Albany, Western Australia
 සමාජ දුරස්ථ කරණය (Social distancing)

සටහන්

මූලාශ්‍ර

Sources

වැඩිදුර කියවීම සඳහා

භාහිර සබැඳි

  - Hardback
paperback 
 Emerging Infectious Diseases- Contents, Volume 11, Number 2, February 2005
 Quarantine for SARS, Taiwan, February 2005, wwwnc
gov
 History of quarantine (from PBS NOVA)
 

Quarantine facilities
බෝවන රෝග
Prevention
නිරෝධායනය
Isolation යනු බෝවන රෝග රෝගියෙකුගෙන් තවත් රෝගියෙකුට, සෞඛ්‍ය සේවකයෙකුට හෝ අමුත්තෙකුට බෝවීම වැලැක්වීමට යොදන ක්‍රමවේදයකි
ආශ්‍රිත 
Seclusion
Social distancing
Barrier nursing
Body substance isolation

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි 
Chart showing recommendations for various forms of isolation

බෝවන රෝග
Prevention
Nursing
Medical hygiene
CT scan හෝ computed tomography scan (පෙරදී computerized axial tomography scan, හෝ CAT scan නමින් හැඳින්වූ) යනු X-කිරණ භාවිතයෙන් cross-sectional images ලබා ගැනීමේ Medical imaging ක්‍රමවේදයකි
ආශ්‍රිත

 Barium sulfate suspension
 Biological effects of ionizing radiation
 Dosimetry
 MRI versus CT
 Tomosynthesis
 Virtopsy
 X-ray microtomography
 Xenon-enhanced CT scanning

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි

 Development of CT imaging
 CT Artefacts—PPT by David Platten
 CT scanning of historic violins
 

 
1972 introductions
Medical tests
Multidimensional signal processing
nasopharyngeal swab සහ සමාන ක්‍රමවේදයක් වන nasopharyngeal aspirate යනු නාසය සහ උගුර පිටුපසින් සාම්පල (sample) ලබා ගැනීමේ ක්‍රමවේදයකි
මූලාශ්‍ර

Microbiology equipment
Respiratory therapy
Articles containing video clips
සමාජ දුරස්ථ කරණය () යනු බෝවන රෝග පාලනයට යොදාගන්නා ආසාදන පාලන ක්‍රියාමාර්ග සමූහයකි
මෙහිදී වෛරසයක් වැනි රෝග කාරකයක් පැතිරීම පාලනය කල හැක
සමාජය තුල බෝවෙන රෝග පැතිරීම ගාතීය ස්‍රිතයකට සිදු වන නිසා ආසාදිත එක් පුද්ගලයෙක් නිසා තවත් පුද්ගලයින් දස දහස් ගණනකට මෙය ව්‍යාප්ත වේ
එම නිසා රටක සෞඛ්‍ය පද්ධතියේ ධාරිතාවයට යටත්ව ආසාදිත රෝගීන් මට්ටම තබා ගැනීමෙන් මරණ අනුපාතය අඩු කරගත හැකි නිසා මෙය වෛරසයක් වැනි වසංගත තත්වයක දී රටක පුරවැසියක් වශයෙන් අනුගමනය කල යුතුම ක්‍රමවේදයකි
ආශ්‍රිත
 Cordon sanitaire
 සබන් යොදා අත් සේදීම
 Isolation (health care)
 Pest house
 Protective sequestration
 නිරෝධායනය

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි

 Harry Stevens, Why outbreaks like coronavirus spread exponentially, and how to 'flatten the curve', The Washington Post, 14 March 2020
What is social distancing
BBC, Laura Foster, 20 March 2020

නිරෝධායනය
Medical hygiene
බෝවන රෝග
නිරෝධායනය
වසංගත
වසංගතවේදය
ජාත්‍යන්තර අවධානය යොමුවිය යුතු මහජන සෞඛ්‍ය පිළිබඳ හදිසි තත්ත්වයක් () යනු ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය (World Health Organization, WHO) විසින් ප්‍රකාශයට පත්කරන හදිසි තත්ත්වයකි
අශ්‍රිත
Disease X
Notifiable disease
Public health emergency (United States)

මූලාශ්‍ර

වැඩිදුර කියවීම සඳහා
Statement of the Twenty-Third IHR Emergency Committee Regarding the International Spread of Poliovirus
WHO 7 January 2020

භාහිර සබැඳි

International Health Regulations and Emergency Committees
int 

 
Global health
Health law
ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය
Emergency management
ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය (World Health Organization, WHO) විසින් වාර්ථා කිරීම, විශලේෂණය කිරීම සහ පරිපාලනය කිරීම සඳහා ලොව WHO regions හයකට (6) බෙදා දක්වයි.

African Region AFRO 
Algeria, Angola, Benin, Botswana, Burkina Faso, Burundi, Cameroon, Cape Verde, Central African Republic, Chad, Comoros, Ivory Coast, Democratic Republic of the Congo, Equatorial Guinea, Eritrea, Ethiopia, Gabon, Gambia, Ghana, Guinea, Guinea-Bissau, Kenya, Lesotho, Liberia, Madagascar, Malawi, Mali, Mauritania, Mauritius, Mozambique, Namibia, Niger, Nigeria, Republic of the Congo, Rwanda, São Tom and Prncipe, Senegal, Seychelles, Sierra Leone, South Africa, Swaziland, Togo, Uganda, Tanzania, Zambia, Zimbabwe
Region of the Americas PAHO
Antigua and Barbuda, Argentina, Bahamas, Barbados, Belize, Bolivia, Brazil, Canada, Chile, Colombia, Costa Rica, Cuba, Dominica, Dominican Republic, Ecuador, El Salvador, Grenada, Guatemala, Guyana, Haiti, Honduras, Jamaica, Mexico, Nicaragua, Panama, Paraguay, Peru, Saint Kitts and Nevis, Saint Lucia, Saint Vincent and the Grenadines, Suriname, Trinidad and Tobago, United States, Uruguay, Venezuela
South-East Asia Region SEARO
Bangladesh, Bhutan, North Korea, India, Indonesia, Maldives, Myanmar, Nepal, Sri Lanka, Thailand, Timor-Leste, Pakistan
European Region EURO 
Albania, Andorra, Armenia, Austria, Azerbaijan, Belarus, Belgium, Bosnia and Herzegovina, Bulgaria, Croatia, Cyprus, Czech Republic, Denmark, Estonia, Finland, France, Georgia, Germany, Greece, Hungary, Iceland, Ireland, Israel, Italy, Kazakhstan, Kyrgyzstan, Latvia, Lithuania, Luxembourg, Malta, Monaco, Montenegro, Netherlands, North Macedonia, Norway, Poland, Portugal, Moldova, Romania, Russia, San Marino, Serbia, Slovakia, Slovenia, Spain, Sweden, Switzerland, Tajikistan, Turkey, Turkmenistan, Ukraine, United Kingdom, Uzbekistan
Eastern Mediterranean Region EMRO 
Afghanistan, Bahrain, Djibouti, Egypt, Iran, Iraq, Jordan, Kuwait, Lebanon, Libya, Morocco, Oman, Palestine, Qatar, Saudi Arabia, Somalia, Sudan, Syria, Tunisia, United Arab Emirates, Yemen
Western Pacific Region WPRO 
Australia, Brunei, Cambodia, China, Cook Islands, Fiji, Japan, Kiribati, Laos, Malaysia, Marshall Islands, Micronesia, Mongolia, Nauru, New Zealand, Niue, Palau, Papua New Guinea, Philippines, South Korea, Samoa, Singapore, Solomon Islands, Taiwan, Tonga, Tuvalu, Vanuatu, Vietnam
මූලාශ්‍ර

ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය
සෙම්ප්‍රතිශ්‍යා උණ වැනි රෝග ලක්ශණ () යනු 
ඉන්ෆ්ලුවෙන්සාව හෝ එවැනිම රෝග ලක්ෂණ පෙන්නුම් කරන රෝගී තත්ත්වයක් පිළිබඳ වන 
රෝග විනිශ්චය කි
රෝග ලක්ෂණ බොහෝ දුරට උණ (fever), වෙව්ලීම (shivering), chills, malaise, වියළි කැස්ස (dry cough), අහාර අරුචිය (loss of appetite), ඇඟපත වේදනා (body aches), සහ ඔක්කාරය වේ
ආශ්‍රිත
Attack rate
Disease surveillance

මූලාශ්‍ර

Influenza
Symptoms
Medical signs
සහලක්ෂණ
රෝග ලක්ෂණ නොපෙන්වන වාහකයෙක් () යනු කිසිම රෝග ලක්ෂණයක් නොපෙන්වන මුත් යම් රෝග කාරකයක් ආසාදනය වී ඇති පුද්ගලයෙකි
මූලාශ්‍ර 

බෝවන රෝග
රෝග නිදානය එසේත් නැත්නම් රෝග මූලය () යනු යම් රෝගයක් ඇතිවීමට බලපාන හේතුව ය
ආශ්‍රිත 
Bradford Hill criteria
Causal inference
වසංගතවේදය
Molecular pathological epidemiology
Molecular pathology
Pathogenesis
Pathology

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි
 

Pathology
Etiology
වසංගතවේදය
2020 මාර්තු මාසය තුලදී සාර්ස්-කොවී-2 හී කාලානුරූපය සහ වසංගත විද්‍යාත්මක කරුනු මෙම ලිපිය විසින් ප්‍රලේඛනය කෙරෙයි
2019 දෙසැම්බර් මාසයෙහිදී වූහාන්, චීනය තුලදී  සම්භූත වූ මෙම වෛරසය, 2019–20 කොරෝනා වෛරස ව්‍යාප්ත වසංගතය සඳහා හේතුකාරක විය
සමහරක් විකාශනයන් දැනගැනීමට ලැබෙනුයේ හෝ සම්පූර්ණයෙන් අවබෝධ කර ගත හැකිවනුයේ ඒ පිළිබඳ ප්‍රත්‍යාවලෝකනය කිරීමෙන් පමණි
මෙම රෝග ප්‍රචාරණය පිළිබඳ වාර්තා කිරීම ඇරඹුනේ  2019 දෙසැම්බර මාසය තුලදීය
චීන ප්‍රධාන භූමි ප්‍රදේශයෙන් පිටත ප්‍රතිචාර සහ ක්‍රියාමාර්ග

27 මාර්තු
කොවිඩ්-19 ව්‍යාප්ත වසංගතයෙහි බලපෑම් වල දැඩිබව සමනය කරනු වස්, මහජනතාව, ව්‍යාපාර සහ ආර්ථිකය ඉලක්ක කර ගත්  ප්‍රිහැටින් යනුවෙන් නම් ලත් උත්තේජක පැකේජයක් ලෙසින්  මැරිං 250 බිලියන මුදලක්  ලබා දෙන බවට මලයාසියානු අග්‍රාමාත්‍යවර මුහියිඩින් යසින් ප්‍රකාශයට පත් කලේය
මෙම ප්‍රිහැටින් උත්තේජක පැකේජය සමන්විත වන්නේ  සුබසාධන උපකාර සඳහා මැරිං128 බිලියන මුදලක්, කුඩා සහ මධ්‍යම පරිමාණ ව්‍යාපාර වලට සහය වීමට මැරිං100 බිලියන මුදලක්, රටෙහි ආර්ථිකය ශක්තිමත් කිරීමට මැරිං2 බිලියන මුදලක් සහ, පෙරදී ප්‍රකාශයට පත් කෙරුණු මැරිං20 බිලියන මුදලක උත්තේජක පැකේජයක් ආදි වශයෙනි
බී.ලීග් නමැති ජපානයෙහි වෘත්තිමය පැසිපන්දු ලීගය විසින් තරග කාලවාරයෙහි ඉතිරි තරග අවලංගු කලේ කොරෝනාවෛරස ව්‍යාප්ත වසංගතයට ප්‍රතිචාරයක් ලෙසිනි
බ්‍රිතාන්‍ය අග්‍රාමාත්‍යවර බොරිස් ජොන්සන් වෙත කොවිඩ්-19 ආසාදනය වී ඇති බවට තහවුරු වෙයි
ආශ්‍රිත 

2020-බැඳි කාලානුරූපයන්
කොරෝනාවෛරසය
කෙරෝනාවෛරසය
2020-03
කොරෝනාවෛරස ව්‍යාප්ත වසංගතය
2007-08 මූල්‍ය අර්බුදය ( ගෝලීය මූල්‍ය අර්බුදය )  

2007-08 මූල්‍ය අර්බුදය ( ගෝලීය මූල්‍ය අර්බුදය ) ලෙස හැඳින්වෙන්නේ එම වසරවල  ලොව පුරා සිදුවු  දැඩි ආර්ථික අර්බුදයකි
1930 දශකයේ සිදූවූ මහා අවපාතයෙන් පසු ඇති වූ බරපතලම මූල්‍ය අර්බුදය ලෙස බොහෝ ආර්ථික විද්‍යා  විසින්   සැලකේ. [1] [2] [3] [4]      

මෙම අර්බුදය 2007 දී ආරම්භ වූයේ එක්සත් ජනපදයේ ප්‍රථමික සුරැකුම්  වෙළඳපොලේ අවප්‍රමාණය වීමත් සමඟ ය
එය 2008 සැප්තැම්බර් 15 වන දින ලේමන් බ්‍රදර්ස්  ආයෝජන බැංකුවේ බිඳවැටීමත් සමඟ ජාත්‍යන්තර බැංකු අර්බුදයක් දක්වා වර්ධනය විය
ලෙමන් බ්‍රදර්ස් වැනි බැංකු විසින් අසීමාන්තික අවදානම් දැරීම නිසා ගෝලීය වශයෙන් මූල්‍යමය බලපෑම  ත්‍රව්ර  කිරීමට හේතු පාදක විය
ලෝක මූල්‍ය පද්ධතියේ බිඳවැටීමක් වැළැක්වීම සඳහා මූල්‍ය ආයතනවල දැවැන්ත ඇපදීම් සහ වෙනත් සහනදායී මූල්‍ය හා මූල්‍ය ප්‍රතිපත්ති යොදා ගන්නා ලදී
කෙසේවෙතත්, අර්බුදය ගෝලීය ආර්ථික පසුබෑමක් වූ මහා පසුබෑමෙන් පසුව විය
ආසියානු වෙලඳපොලවල් (චීනය, හොංකොං, ජපානය, ඉන්දියාව යනාදිය) එක්සත් ජනපදයේ උප ප්‍රමුඛ අර්බුදයෙන් පසු වහාම බලපෑමට ලක් වූ අතර අස්ථාවර විය
යුරෝව භාවිතා කරන යුරෝපීය රටවල බැංකු පද්ධතියේ අර්බුදයක් වූ යුරෝපීය ණය අර්බුදය පසුව අනුගමනය විය
"එක්සත් ජනපදයේ මූල්‍ය ස්ථායිතාව ප්‍රවර්ධනය කිරීම" සඳහා වූ අර්බුදයෙන් පසුව 2010 දී එක්සත් ජනපදයේ ඩොඩ්-ෆ්‍රෑන්ක් වෝල් වීදියේ ප්‍රතිසංස්කරණ හා පාරිභෝගික ආරක්ෂණ පනත බලාත්මක කරන ලදී
බාසල් III ප්‍රාග්ධනය සහ ද්‍රවශීලතා ප්‍රමිතීන් ලොව පුරා රටවල් විසින් සම්මත කරන ලදී
චීනයේ වූහාන් නුවරින් ආරම්භ වී 2019–20 coronavirus pandemic බවට වර්ධනය වූ SARS-CoV-2, වෛරසයේ chronology සහ epidemiology පිළිබඳ වන ලිපි ලැයිස්තුවක් මෙහි දැක්වේ
මාසය අනුව කාලානුරූපය
 Timeline of the 2019–20 coronavirus pandemic in November 2019 – January 2020
 Timeline of the 2019–20 coronavirus pandemic in February 2020
 2020 මාර්තු මාසය තුලදී 2019–20 කොරෝනාවෛරස ව්‍යාප්ත වසංගතයෙහි කාලානුරූපය

සංඛ්‍යාලේඛන

චීනය 
2019–20 coronavirus pandemic data/China medical cases
2019–20 coronavirus pandemic data/China medical cases by province

ජාත්‍යන්තර
International medical cases

මූලාශ්‍ර

 
2019–20 coronavirus pandemic-related lists
2019–20 කොරෝනාවෛරස ව්‍යාප්ත වසංගතය රටවල් සහ භූමිප්‍රදේශ හරහා පැතිරීම පිළිබඳ විස්තර මෙහි දැක්වේ
රටවල් සහ භූමිප්‍රදේශ

තහවුරු කළ දත්ත

අප්‍රිකාව

ආසියාව

යුරෝපය

උතුරු ඇමෙරිකාව

Oceania

දකුණු ඇමෙරිකාව

International conveyance

Entities without confirmed cases
Below is a list of countries and territories with no confirmed cases of COVID-19 (as of 25 March 2020), in order of greatest population
Locations with suspected cases are in italics and noted with an asterisk (*)
UN member states 

As of 25 March 2020, 22 sovereign states (all in Africa, Asia, or Oceania) have not confirmed any cases of COVID-19. Below is a list of these countries, in order of greatest population
External territories

States with no recognition or limited recognition

වෙනත් ජනාවාසිත ප්‍රදේශ

ආශ්‍රිත
National responses to the 2019–20 coronavirus pandemic

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි
Corona MAP - Daily updated interactive free map of the whole world
Coronavirus Timeline Map  – Maps the timeline of the Coronavirus infections, deaths and recoveries
Epidemic data for COVID-19 – Maps total cases of coronavirus in the world, China and the United States, along with patient data
Coronavirus COVID-19 Global Cases and historical data by Johns Hopkins University
CoronaMapper  – Map with several updated statistics

 
Coronavirus pandemic
Coronavirus pandemic
2019–20 coronavirus pandemic-related lists
2019–20 කොරෝනාවෛරස ව්‍යාප්ත වසංගතයේ වක්‍ර බලපෑම්
ආශ්‍රිත

 Coronavirus recession

Impact of the 2019–20 coronavirus pandemic on aviation and tourism
Impact of the 2019–20 coronavirus pandemic on cinema
Impact of the 2019–20 coronavirus pandemic on education
Impact of the 2019–20 coronavirus pandemic on religion
Impact of the 2019-20 coronavirus pandemic on politics
Impact of the 2019–20 coronavirus pandemic on sports
Impact of the 2019–20 coronavirus pandemic on television
 2019–20 coronavirus pandemic related shortages
List of events cancelled due to the 2020 coronavirus pandemic
List of public venues and institutions closed during the 2019–20 coronavirus pandemic
Distance learning
Telecommuting
Contactless payment
Online banking
Mobile banking

මූලාශ්‍ර 

 
2020 in economics
2020 in international relations
Aftermath of events
Consequences of events
Economic history of the People's Republic of China
රා නිෂ්පාදනය කියලා කියන්නෙ ශ්‍රී ලංකාව තුළ සාම්ප්‍රදායික කර්මාන්තයක් ලෙස හදුන්වා දෙන්න පුලුවන්
රා සදහා පොල්,තල් ,කිතුල් වැනි තාල වර්ගයේ ශාකයක ළපටි පුෂ්ප මංජරිය කෙළවරක සිට කපමින් එයින් වෑස්සෙන ප්ලෝයමීය යුෂය භාවිතා කරන අතර මෙම ළපටි පුෂ්ප මංජරියෙන්  වෑස්සෙන ප්ලෝයමීය යුෂයේ සුකෝස් අඩංගු වන අතර පැසීම මගින් සුකෝස්  වලින් එතනෝල් නිෂ්පාදනය සිදු කරනු ලබනවා
මෙම ප්ල‍ෝයමීයඉ යුෂය අපි සාමාන්‍ය ජීවිතයේදී මීරා ලෙස හදුන්වනු ලබනවා
මීරා තරමක් රත් කර ජලය ඉවත් කර ගැනීමෙන් පැණි සාදා ගන්නා අතර තව දුරටත් රත් කර ස්ඵටිකීකරණය කිරීමේන් හකුරු නිපදවා ගැනීම සිදුකරනු ලබනවා
මෙම හකුරු සැදීමේ ක්‍රියාවලිය සිදුකිර‍ිමටනම් පැසීමේ ක්‍රියාවලිය නිශේධනය කිරීමට අවශය වෙනවා‍
ද්‍රාවණයට හල්පොතු දැමීම මගින් ද ජීනෝලික සංයෝග ද්‍රාවණයට එකතු කිරීම මගින් හෝ හුණු එකතු කිරීම මගින් ද්‍රාවණය භාෂ්මීකරණය කිරීම සිදු කළ හැික අතර එමගින් පැසීමේ ක්‍රියාවලිය නිශේධනය කළ හැකි වෙනවා
මෙහිදී ක්‍රියාවලිය වේගවත් කිරීම සදහා එකම බදුන නැවත නැවත යොදා ගන්නා එමගින් භාජනයේ ඇති ස්වභාවික බීජානු මගින් ක්‍රියාවලිය වේගවත් කිරීම සිදු කරනු ලබයි
වල් දර්ශීය ඊස්ට් නිසා ප්‍රදේශයෙන් ප්‍රදේශයට රාවල රසය,වර්ණය හා මධ්‍යසාර ප්‍රමාණය වෙනස් වීම සිදුවේ
වඩාත් හොද වර්ගයේ රා ලබා ගැනීමට වල් දර්හීය වෙනුවට තෝරා ගත් ෆීස්ට් ප්‍රබේද භාවිතා කිරීම සිදු කළ හැක
ක්ෂ්‍රද්‍ර ජීවී විද්‍යාව හා සම්බන්ධ තවත් ලිපි
හැරී පොටර් සහ ෆීනික්ස් නිකාය හැරී පෝටර් පොත් සහ චිත්‍රපටිවල 5 වන කතාවයි. 

Harry Potter and the Order of the Phoenix යනු ඩේවිඩ් යේට්ස් විසින් අධ්‍යක්ෂණය කරන ලදසහ Warner Bros
Pictures විසින් බෙදාහරින ලද2007 ෆැන්ටසි චිත්‍රපටයකි
එය පදනම් වී ඇත්තේ JK Rowling ගේ 2003 නවකතාව මත ය
Harry Potter චිත්‍රපට මාලාවේ පස්වන වාරිකය, එය ලියා ඇත්තේ Michael Goldenberg විසිනි (මෙය Steve Kloves විසින් තිර රචනය නොකළ චිත්‍රපට මාලාවේ එකම චිත්‍රපටය බවට පත් කරයි) සහ නිෂ්පාදනය කළේ David Heyman සහ David Barron විසිනි
චිත්‍රපටයේ Harry Potter ලෙස Daniel Radcliffe රංගනයෙන්දායක වේRupert Grint සහ Emma Watson හැරීගේ හොඳම මිතුරන් ලෙස Ron Weasley සහ Hermione Granger
මැජික් අමාත්‍යාංශය Voldemort සාමිවරයාගේ නැවත පැමිණීම ප්‍රතික්ෂේප කරන බැවින් එහි කතාව හැරීගේ Hogwarts Witchcraft and Wizardry පාසලේ පස්වන වසරෙන් පසුවයි
මෙම චිත්‍රපටය Harry Potter and the Goblet of Fire චිත්‍රපටයේ අනුප්‍රාප්තිකය වන අතර එය Harry Potter and the Half-Blood Prince විසින් අනුගමනය කරනු ලැබේ
සජීවි-ක්රියාකාරී රූගත ස්ථානය එංගලන්තයේ සහ ස්කොට්ලන්තයේ බාහිර ස්ථාන සඳහා ගෙන Leavesden චිත්රපට චිත්රාගාර තුළ Watford අභ්යන්තර ස්ථාන සඳහා පෙබරවාරි මස සිට 2006 නොවැම්බර් දක්වා, ජුනි මාසයේ දී, එක්-එක් මසකට එක් ඩව. දෘෂ්‍ය ප්‍රයෝග එකතු කිරීම සඳහා චිත්‍රපටයේ පශ්චාත් නිෂ්පාදන කටයුතු මාස කිහිපයක් දිගටම කරගෙන ගියේය
චිත්‍රපටයේ අයවැය පවුම් මිලියන 75ත් 100ත් (ඩොලර් මිලියන 150–200) අතර වූ බව වාර්තා වේ
Warner Bros විසින් චිත්‍රපටය උතුරු ඇමරිකාවේ 2007 ජූලි 11 දින සහ එක්සත් රාජධානියේ 12 ජූලි සාම්ප්‍රදායික සහ IMAX සිනමාහල්වල නිකුත් කරන ලදී
එය IMAX 3D වලින් නිකුත් වූ පළමු Potter චිත්‍රපටයයි
ෆීනික්ස් න්යාය වෙත විවෘත ලොව පුරා පස් දින විවෘත කිරීමේ සියලු කාලය පස්වන විසි $ 333 ක්, වන, හා දෙවන කිරීමට, $ 942 ක් මුළු ලොවපුරා පයිරේට්ස් ඔෆ් ද කැරිබියන්
දී ලෝක අවසානය 2007 ශ්රේෂ්ඨතම වෙනුවෙන් මුළු  මෙම චිත්‍රපටය 2008 දී BAFTA චිත්‍රපට සම්මාන දෙකක් සඳහා නම් කරන ලදී
එය හොලිවුඩ් ගිණුම්කරණයේ සිද්ධියක් ලෙස සටහන් වී ඇත , වෝනර් බ්‍රදර්ස් ප්‍රකාශ කළේ චිත්‍රපටයේ මුළු ආදායම තිබියදීත් ඩොලර් මිලියන 167 ක් අහිමි වූ බවයි

කුමන්ත්රණය 
මෙම ෆීනික්ස් න්යාය , විසින් පිහිටුවන ලද රහසිගත සංවිධානය Albus Dumbledore , දන්වා හැරී පෝටර් බව මැජික් අමාත්යාංශය හොඳාකාරව වේ ස්වාමීන් Voldemort නැවත පැමිණෙන
Order's මූලස්ථානයේදී, Harry's godfather, Sirius Black , Voldemort ඔහුගේ පෙර ප්‍රහාරයේදී ඔහු සතුව නොතිබූ වස්තුවක් පසුපස හඹා යන බව සඳහන් කරයි
හොග්වාර්ට්ස් වෙත ආපසු හැරී, මැජික් කොර්නේලියස් ෆඩ්ජ් විසින් අඳුරු කලා වලට එරෙහිව නව ආරක්‍ෂාවක් පත් කර ඇති බව හැරී දැනගන්නවා
ඩොලෝරස් උම්බ්‍රිජ්
ඇය සහ හැරී වහාම ගැටෙන අතර, ඇය හැරීට ඔහුගේ "බොරු" වලට දඬුවම් කරන්නේ මැජික් කුයිල් එකකින් පණිවිඩයක් ලිවීමට ඔහුට බල කරමින්, ඔහුගේ අත කැළැල් ඇති කරමිනි
රොන් සහ හර්මියෝන් හැරීගේ කැළැල් දුටු විට, ඔවුන් කෝපයට පත් වේ, නමුත් හැරී ගිම්හානයේ සිට හැරීගෙන් ඈත් වූ ඩම්බල්ඩෝර් වෙත යාම ප්‍රතික්ෂේප කරයි
පාසලේ උම්බ්‍රිජ්ගේ පාලනය වැඩි වන විට, රොන් සහ හර්මියෝන් හැරීට " ඩම්බල්ඩෝර්ගේ හමුදාව " ලෙස හඳුන්වන ආරක්ෂක මන්ත්‍ර පුහුණු කිරීම සඳහා රහස් කණ්ඩායමක් පිහිටුවීමට හැරීට උදව් කරයි
Umbridge මෙම බඳවා Slytherinකණ්ඩායම හෙළි කිරීමට සිසුන්
මේ අතර, හැරී සහ චෝ චැං එකිනෙකා කෙරෙහි ආදර හැඟීම් ඇති කර ගනී
ආතර්ගේ ප්‍රහාරකයාගේ දෘෂ්ටි කෝණයෙන් ආතර් වෙස්ලිට පහර දීම සම්බන්ධ දර්ශනයක් හැරීට ඇත
වොල්ඩ්මෝර්ට් හැරී සමඟ ඇති මෙම සම්බන්ධය ප්‍රයෝජනයට ගනු ඇතැයි කනස්සල්ලට පත් ඩම්බල්ඩෝර්, වොල්ඩ්මෝර්ට්ගේ බලපෑමෙන් ඔහුගේ මනස ආරක්ෂා කර ගැනීම සඳහා හැරී ඔක්ක්ලූම්සි පාඩම් ලබා දෙන ලෙස සෙවරස් ස්නේප්ට උපදෙස් දෙයි
හැරී සහ වොල්ඩමෝට් අතර ඇති සම්බන්ධය හැරී ඔහුගේ මිතුරන්ගෙන් තවදුරටත් හුදෙකලා වීමට හේතු වේ
මේ අතර, Sirius ගේ ව්‍යාකූල Death Eater ඥාති සොහොයුරෙකු වන Bellatrix Lestrange , තවත් Death Eaters නව දෙනෙකු සමඟ Azkaban වෙතින් පලා යයි
හොග්වාර්ට්ස්හිදී, උම්බ්‍රිජ් සහ ඇගේ විමර්ශන කණ්ඩායම ඩම්බල්ඩෝගේ හමුදාව හෙළිදරව් කරයි
ෆජ් ඔහුව අත්අඩංගුවට ගැනීමට නියෝග කරන විට ඩම්බල්ඩෝ පලා යන අතර උම්බ්‍රිජ් නව ප්‍රධානියා බවට පත් වේ
ඇය ඩම්බල්ඩෝගේ හමුදාව උම්බ්‍රිජ් වෙත පාවා දුන් බව ඔහු විශ්වාස කරන නිසා, චෝ සමඟ හැරීගේ සම්බන්ධය බිඳ වැටේ
බොහෝ විට තමාව සමච්චලයට ලක් කළ හැරීගේ පියා ජේම්ස්ට ස්නේප් වෛර කළේ මන්දැයි ස්නේප්ගේ මතකයන් හරහා හැරී සොයා ගනී
හැරීට තවත් දර්ශනයක් ඇත, මෙය වොල්ඩ්මෝර්ට් විසින් වධ හිංසාවට ලක්වන සිරියස්ගේ එකකි
හැරී, රොන් සහ හර්මියෝන්, Floo Network හරහා ඇණවුම දැනුම් දීම සඳහා Umbridge හි ගිනි උදුන වෙත දිව යයි, මන්ද යත්, නිරීක්ෂණය නොකරන එකම ගිනි උදුන ඇය වන නමුත්, Umbridge ඔවුන් එසේ කිරීමට පෙර ඔවුන්ව නවත්වයි. උම්බ්‍රිජ් හැරීට වධ දෙන විට, හර්මියෝන් ඩම්බල්ඩෝගේ "රහස් ආයුධය" සෙවීම සඳහා උම්බ්‍රිජ්ව රවටා තහනම් වනාන්තරයට ඇතුළු කරයි
ඇය සහ හැරී යන සැඟවී සිටි ස්ථානයේ ඇය නායකත්වය Hagrid ගේ යෝධ අර්ධ සහෝදරයා, Grawp පමණක් මුහුණ දීමට, සෙන්ටෝස් ඇය ප්රහාර සහ නින්දා අපහාස ඔවුන් පසු Umbridge පැහැර කරන
Harry, Hermione, Ron, Luna , Neville සහ Ginny Thestrals මත මැජික් අමාත්‍යාංශයට පියාසර කරති සීරියස්ව බේරගන්න උත්සාහයක්
හය දෙනා අභිරහස් දෙපාර්තමේන්තුවට ඇතුළු වන අතර එහිදී ඔවුන් බෝතල් කළ අනාවැකියක් හෙළි කරයි, එනම් වොල්ඩමෝට් විසින් අනුගමනය කරන ලද වස්තුවකි
කෙසේ වෙතත්, ඔවුන් ලුසියස් මැල්ෆෝයි සහ බෙලාට්‍රික්ස් ලෙස්ට්‍රේන්ජ් ඇතුළු ඩෙත් ඊටර්ස් විසින් සැඟවී සිටිති
හැරී දුටුවේ සිරියස්ට වධ හිංසා පමුණුවන සිහිනයක් පමණක් බව ලුසියස් හෙළි කරයි
එය හුදෙක් හැරී මරන්නන්ගේ ග්‍රහණයට හසු කර ගැනීමේ උපක්‍රමයක් විය
හැරී ලුසියස්ට අනාවැකිය ලබා දීම ප්‍රතික්ෂේප කරන අතර ඩම්බල්ඩෝගේ හමුදාව සහ ඩෙත් ඊටර්ස් අතර සටනක් ඇති වේ
ඩෙත් ඊටර්ස් හැරී හැර අන් සියල්ලන්ම ප්‍රාණ ඇපකරුවන් ලෙස ගෙන, ඔහු අනාවැකිය භාර නොදුන්නොත් ඔවුන්ව මරා දමන බවට තර්ජනය කරයි
හැරී එය වාදකයන් සහ සාධාරණ ලෙස මේකම තමා Remus Lupine සාමය සාමාජිකයන් සමග පැමිණෙයි Nymphadora Tonks , කිංස්ලි Shacklebolt සහ පිස්සු-අක්ෂි මූඩි
ඔවුන් මරණ භක්ෂකයින්ට පහර දෙන විට, ලුසියස් අනාවැකිය අතහැර දමා එය විනාශ කරයි
සීරියස් ලුසියස් අභිබවා යනවා සේම, බෙලාට්‍රික්ස් සිරියස්ව මරා දමයි
Voldemort පෙනී සිටින නමුත්, Dumbledore Floo Network හරහා පැමිණෙන්නේ Voldemort හට හැරීව මරා දැමීමට මොහොතකට පෙරය
Voldemort සහ Dumbledore අතර ද්වන්ධ සටනක් ඇති වන අතර, Atrium හි වැඩි කොටසක් විනාශ වන අතර, Bellatrix පැන යයි
දෙදෙනාම සමානව ගැලපෙන බව ඔප්පු වූ පසු, වොල්ඩ්මෝර්ට් හැරී ඩම්බල්ඩෝර් ලවා හැරී බිල්ලට දීමට උත්සාහ කරයි, නමුත් හැරීට ඔහුගේ මිතුරන් කෙරෙහි ඇති ආදරය සහ සීරියස් වෝල්ඩ්මෝර්ට්ට ඔහුගේ ශරීරයේ රැඳී සිටීමට නොහැකි කරයි
වොල්ඩ්මෝර්ට් අතුරුදහන් වීමට පෙර අමාත්‍යාංශ නිලධාරීන් පැමිණේ
වොල්ඩ්මෝර්ට් ආපසු පැමිණ අපකීර්තියට පත් කරමින් ඇමති ධුරයෙන් ඉල්ලා අස්වන බව පිළිගැනීමට ෆජ්ට බල කෙරෙයි
උම්බ්‍රිජ් හොග්වාර්ට්ස් වෙතින් ඉවත් කරන ලද අතර ඩම්බල්ඩෝර් ප්‍රධාන ගුරුවරයා ලෙස නැවත පැමිණේ
ඩම්බල්ඩෝර් පැහැදිලි කරන්නේ ඔහු වසර පුරා හැරීගෙන් ඈත් වූයේ එය වෝල්ඩ්මෝර්ට් ඔවුන්ගේ සම්බන්ධතාවය භාවිතා කිරීමේ අවදානම අඩු කරනු ඇතැයි යන අපේක්ෂාවෙනි
හැරී අනාවැකියට එකඟ වීමට උත්සාහ කරයි
"දෙදෙනාටම ජීවත් විය නොහැකි අතර අනෙකා ජීවත් විය නොහැක
පොකුණුවිට කිත්සිරිමෙවන් රාජමහා විහාරය

සිංහලද්වීපයෙහි සකල කලාවන්ගෙන් පිරිපුන් සුරපුරයක් බඳු වූ බස්නාහිර පළාත්බද රයිගම් පුරවරයට මහත් බෞද්ධාලෝකයක් ගෙන දෙන ඉපැරණි බෞද්ධ සිද්ධස්ථානයක් ලෙස පොකුණුවිට කිත්සිරිමෙවන් රාජමහා විහාරය හැඳින්විය හැකි ය
ව්‍යවහාර වර්ෂයෙන් තෙවන සිව්වන ශත වර්ෂයන් දක්වා දිවයන දීර්ඝ ඉතිහාසයකට උරුමකම් කියන මෙම විහාරස්ථානය කිත්සිරිමෙවන් රාජ්‍ය යුගයට අයත් ශිලා ලිපියකින්ද, විවිධ රාජ්‍ය යුගයන්ට අයත් නටබුන් රාශියකින්ද සමන්විත ය
මෙහි වත්මන් විහාරාධිපති ස්වාමීන් වහන්සේ වන්නේ පොකුණුවිට කිත්සිරිමෙවන් රාජමහා විහාරය, පාදුක්ක උඩුමුල්ල පුරාණ ගල්ලෙන් විහාරය, මාකිලංගමුව පූර්වාරාමය, නාරගල ගංගාරාමය යන සිව්මහා විහාරාධිපති, උඩුමුල්ල ශ්‍රී විමලජෝති පරිවේණාධ්‍යක්ෂ, මල්වතු මහා විහාර පාර්ශවයේ කර්මවාගාචාර්ය, සද්ධර්ම කීර්ති ශ්‍රී ගොඩගම රතනපාල වනරතනාභිධාන රයිගම් හේවාගම් දෙකෝරළයේ ප්‍රධාන සංඝනායක නාහිමිපාණන් වහන්සේයි
වර්තමානයේ වග විමලරතන හිමි කිත්සිරිමෙවන් රාජමහා විහාරයේ භාරකාරීත්වය දරයි
පිහිටීම

බස්නාහිර පළාතේ, කළුතර දිස්ත්‍රික්කයේ, රයිගම් කෝරළයට අයත් හොරණ පොකුණුවිට නම් ග්‍රාමයෙහි පිහිටා ඇති මෙම විහාරය ඓතිහාසික බවින් මෙන්ම රමණීය වූ පරිසරයකින් යුතු සිද්ධස්ථානයකි
මෙම විහාරස්ථානයට පිවිසීමේදී තැනිතලා බිමක් හමු වුවද විහාර මන්දිර, ස්ථූපය, බෝමළුව ආදී විහාරාංග පිහිටා ඇත්තේ අඩි 50 ක් තරම් උස් වූ ගල් තලාවක් මතය
ඊට පිටුපසට වන්නට ඇති වන පෙත විහාරස්ථානයට ගෙන එන්නේ මනරම් දසුනකි
මෙහි සම්පූර්ණ භූමි ප්‍රමාණය අක්කර 07 ක් පමණ වේ
වර්තමානයේ කිත්සිරිමෙවන් රාජමහා විහාරය නමින් පැවසුවද මීට වසර 10 කට පමණ ඉහතදී පවසා ඇත්තේ කොණ්ඩඤ්ඤාරාමය ලෙසයි
එසේම වර්තමානයේ ගලේ පන්සල යන නමද ව්‍යවහාර කෙරේ
පිවිසිය හැකි මග

රත්නපුර පානදුර මාර්ගය (මාර්ග අංක 450) හා හොරණ කොළඹ මාර්ගය (මාර්ග අංක 120) මුණ ගැසෙන ස්ථානය පොකුණුවිට මංසන්ධියයි
හොරණ සිට මෙම විහාරස්ථානයට පිවිසෙන්නේ නම් 2   km ක් පමණ පැමිණි විට මුණ ගැසෙන පොකුණුවිට මංසන්ධියෙන් වමට හැරී වැළිිකල මාර්ගයේ 50 m ක් පමණ ගිය විට මෙම විහාරස්ථානයට පිවිසිය හැක
පොකුණුවිට ග්‍රාමය පිළිබද ජනප්‍රවාද

මෙම විහාරස්ථානය පිහිටි පොකුණුවිට ග්‍රාමයට ‘’පොකුණුවිට’’ යන නම නිර්මාණය වීම සම්බන්ධව ජනප්‍රවාද කිහිපයක් පවතී
ඉන් එකක් ලෙස “පොකුණු+අවට’’ යන්නෙන් “පොකුණුවිට’’ යන නම සකස් වීය යන ජනප්‍රවාදය දැක්විය හැකිය
එම ජනප්‍රවාදය ඇති වීමට හේතුව විහාර භූමිය හා ඒ අවට ප්‍රදේශය තුළ විසිරී පැතිරී ඇති පොකුණු සමූහය නිසා විය හැකිය
ඓතිහාසික පසුබිම

පොකුණුවිට කිත්සිරිමෙවන් රාජමහා විහාරය යනු ලක්දිව ඉතිහාස කතාන්දරයෙහි වැදගත් පිටුවක් පෙරළුෑ රයිගම් පුරවරයෙහි පිහිටි වටිනා පුද බිමකි
කෝට්ටේ යුගයේ රයිගම් බණ්ඩාර රජ දවස ඉතා සශ්‍රීකව දියුණු තත්වයේ පැවති මෙම රයිගම් පුරවරයෙහි රජුන් හා මැති ඇමතීන් විසින් කරවන ලද වෙහෙර විහාර රාශියක් දක්නට ලැබේ
එසේම මෙම පොකුණුවිට  රාජමහා විහාරය පිහිටි රයිගම් පුරවරය වසර 35 000 කට වඩා පැරණි වූ මානව ඉතිහාසයකට උරුමකම් කියයි
එසේම විවිධ රාජ්‍ය යුගයන්ට නෑකම් කියන යම් යම්  ඓතිහාසික කාරණා සහ පුරාවිද්‍යාත්මක නටබුන් මෙම විහාරස්ථානය සතුව පවතී
ඒ අතර,

       ශිලා ලේඛනය (වසර 1700 කට වඩා පැරණි)

       ඉපැරණි විහාර මන්දිරය

       බෝ මළුව

       ස්ථූපය

       පොහොය සීමා මන්දිරය

       ආවාස ගෘහය

ශිලා ලේඛනය

මෙය කීර්ති ශ්‍රී මේඝවර්ණ (ක්‍රි
ව. 301-328) රජුගේ අමාත්‍යවරයෙකු වූ සිවයගේ පුත් දේව විසින් ක්‍රි
ව. 04 වන සියවසේ දී කරවන ලද්දකි
එහි අර්ථය මෙසේය
“සිරි මේඝවර්ණ අභය මහ රජතුමා අභිෂේක ලද දසවන වර්ෂයෙහි ශ්‍රී මේඝවර්ණ අභය රජුගේ අමාත්‍ය සිවගේ පුත් දේවගේ ආස්ථානයෙහි තමාගේ පියා සතු කොටසද රබගම කර්ණිකාවේ (ප්‍රදේශයේ) පචරිය විහාරයට දෙන ලදී
”

පැරණි විහාර මන්දිරය

මෙම විහාරගෙයි ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය, ප්‍රතිමා හා සිතුවම් පරීක්ෂා කිරීමේදී නුවර යුගයේ අග භාගයට අයත් ලක්ෂණ දැකගත හැකි ය
පිළිම ගෙයට ඇතුළුවන දොරටුවට ඉහළින් හා දෙපසින් බිත්තියෙහි ඉතා රමණීය වූ මකර තොරණකි
පිළිම ගෙයට පිවිසුණ විට බුද්ධ ප්‍රතිමා වහන්සේ ප්‍රධානව විෂ්ණු හා සමන් දේව ප්‍රතිමා හා සැරියුත් මුගලන් දෙනම වහන්සේගේ ප්‍රතිමා දැකගත හැකි ය
පිළිම ගෙයින් පිටත බිත්ති තීරු වලට බෙදා එහි ඉහළින් විහාරය වටා සූවිසි විවරණය සිතුවම් කර ඇති අතර පහතින් සිතුවම් කර ඇත්තේ තේලපත්ත ජාතක කතා වස්තුවයි.

ජේතවන විහාරය

ශෛලම වූ ස්ථම්භ මත මෙම විහාර ගෙයි ඉදිකිරීම් සිදුකර ඇති අතර විහාරය අභ්‍යන්තරයෙහි වඩා හිදුවා ඇත්තේ රන් ආලේපිත ශෛලම සමාධි බුද්ධ ප්‍රතිමා වහන්සේ නමකි
මෙය මෙගම විසූ මතෙස් නයිදේ හෙවත් මත්තො නයිදෙ ගල්වඩු රාළගේ නිර්මාණයකි
පිරිනිවන් මඤ්චකය සහිත මහා විහාරය

මෙම විහාර මන්දිරයෙහි ඉදිකරවා ඇති පිරිනිවන් මඤ්චකය සහිත වූ දහ අට රියන් ප්‍රතිමාව, ශෛලම ප්‍රතිමාවක් වූ නමුත් වර්තමානයේ මෙහි වර්ණාලේප කර තිබේ
පොහොය සීමා මන්දිරය

මෙම පොහොය සීමා මන්දිරය වැලිවිට අසරණ සරණ සරණංකර සංඝරාජ හිමියන් මෙරටට උපසම්පදාව නැවත වැඩම වීමෙන් පසු බස්නාහිර පළාතේ ඉදි කළ ප්‍රථම පොහොය සීමා මන්දිරය ලෙස සැලකේ.

කිසිදා නොසිඳ‍ෙන දිය පොකුණ

ශෛලමය වූ පිරිනිවන් මඤ්චකය සහිත බුද්ධ ප්‍රතිමා වහන්සේ වැඩ සිටින මහා විහාරය, ජේතවන විහාරය හා දාගැබ පිහිටි ඉහළ මළුවට පිවිසෙන පියගැට පෙළට සමීපව ස්වාභාවික ගලෙහි පිහිටා ඇති දිය පොකුණයි
මෙහි ගැඹුර පිළිබදව  කිසිවෙකුට වැටහීමක් නැති අතර නියං සමයකදී වුව නොසිඳ‍ෙන බව විශ්වාස කරයි
මෙම පොකුණ හා සම්බන්ධ ජනප්‍රවාදයක් පවතී
එනම් මෙම පොකුණේ සිට රයිගම, පතහවත්ත රාජමහා විහාරයේ ඇති පොකුණ වෙත සම්බන්ධ වූ උමගක් පවතින බවයි. එය තහවුරු කර ගැනීමට හැකි වී තිබෙන්නේ මෙහි විසූ ආඳ‍ෙකු (eel) නිසාවෙනි
එම ආඳා අල්ලා ගෙන කඩුක්කමක් පළන්දා ඇති අතර එවිට එම කඩුක්කම සහිත ආඳා මේ ස්ථාන දෙකෙහිදීම දැක ගැනීමට හැකි වී ඇත
කෙසේ වෙතත් අද වන විට එම ආඳා දැක ගත නොහැකි ය
ආවාස ගෙය

විහාරස්ථාන භූමියට පිවිසෙන විට ප්‍රථමයෙන්ම දැකගත හැක්කේ විහාරස්ථ භික්ෂූන් වහන්සේලා වෙනුවෙන් ඉදිකර ඇති ආවාස ගෘහයයි
පැරණි ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පීය ක්‍රමයක් භාවිතා කරමින් ඉදිකර ඇති මෙම ආවාස ගෘහයට පිවිසෙන දොරටුවෙහි සඳකඩ පහනකි
ආලින්දයක් සහිත වූ ඉදිරිපස කොටුවෙහි කෙටි බිත්තියකට සවිකර ඇති ගල් කණු‍වෙහි මෙය ශ්‍රී බු
ව. 2440 දී ඉදිකර ඇති බව සඳහන්ය
මීට ඉහත දී මෙම ආවාස ගෘහයට සමීපයෙන්  දාන ශාලාවක් තිබී ඇති අතර වර්තමානය වන විට එහි නටබුන් හෝ දැකගත නොහැකි ය
ධර්ම ශාලාව

සාමාන්‍ය ප්‍රමාණයේ හා ඉතා විශාල වූ ගල් කණු භාවිත කරමින් ගාම්භීර පෙනුමක් ඇති වන ලෙසට ඉදිකර ඇති මෙම ධර්මශාලා මන්දිරය ඉදිකිරීමේදී ගල් කණු 76 ක් පමණ යොදා ගෙන ඇති අතර එම සෑම කණුවකම දායකත්වය ලබා දුන් අයගේ නමද සඳහන් ව ඇත
විහාරස්ථානය මගින් ශ්‍රී රේවත දහම් පාසල පවත්වාගෙන යන අතර මුලතිව් කෝකිලායි ශ්‍රී සම්බෝධි විහාරාධිපති, කෝකිලායි සිංහල මහා විද්‍යාලයේ ආචාර්ය ශ්‍රී තිස්සපුර ගුණරතන හිමියන් එහි ප්‍රධානාචාර්ය ධූරය හොබවයි.

දෙරණ නාලිකාව තුළින් විකාශය වන සිඳු ටෙලිනාට්‍යයේ ඇතැම් කොටස් පටිගත කිරීමට ද මෙම විහාරස්ථානය යොදා ගෙන ඇත
මෙවන් ඉපැරණි බෞද්ධ සිද්ධස්ථානයන්ගේ ඓතිහාසික වටිනාකම නූතන පරපුර දැන අවබෝධ කරගෙන තිබීම ඉතා වැදගත් ය
චිකිත්සාව () හෝ වෛද්‍ය ප්‍රතිකාර () (බොහෝවිට tx, Tx, හෝ Tx ලෙස කෙටිකොට දක්වයි) යනු යම් සෞඛ්‍ය ගැටළුවක් (බොහෝවිට හඳුනා ගැනීමෙන් අනතුරුව) විසඳාගැනීම සඳහා කරන උත්සාහයක් වේ
ආශ්‍රිත 
 Biophilia hypothesis
 Classification of Pharmaco-Therapeutic Referrals
 Cure
 Interventionism (medicine)
 Inverse benefit law
 List of therapies
 Greyhound therapy
 Mature minor doctrine
 Medicine
 Medication
 Nutraceutical
 Prevention
 Psychotherapy
 Treatment as prevention
 Therapeutic inertia
 Therapeutic nihilism, the idea that treatment is useless

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි

 

"Chapter Nine of the Book of Medicine Dedicated to Mansur, with the Commentary of Sillanus de Nigris" is a Latin book by Rhazes, from 1483, that is known for its 9th chapter, which is about therapeutics

Drug discovery
Health policy
Medicinal chemistry
Pharmaceutical sciences
චිකිත්සාව
උපකාරක චිකිත්සාව () යනු අදාල රෝගීතත්වයකට බලපෑම් කරනවා වෙනුවට රෝගියාට සහනයක් සැලසීම කෙරෙහි අවධානය යොමුකරන චිකිත්සාව කි
උදාහරණයක් ලෙස උණ, සෙම්ප්‍රතිශ්‍යාව හෝ gastrointestinal upset වලදී අදාල උපකාරක චිකිත්සාව වනුයේ විවේක ගැනීම (rest), දියර වර්ග පානය කිරීම (fluids) සහ over the counter වේදනානාශක භාවිතා කිරීමයි
ඒවා රෝග මූලය වෙත ප්‍රතිකාර නොවනමුත් රෝග ලක්ෂණ වලට බලපෑම් කරන හෙයින් රෝගියාට සහනයක් සැලසෙයි
ආශ්‍රිත
 චිකිත්සාව

මූලාශ්‍ර

වෛද්‍ය ප්‍රතිකාර
Medical terminology
කේ ඒ එස් ඩබ්ලිව් කස්තුරිරත්න (කස්තුරි ආරච්චිගේ සැම්සන් විජයවර්ධන කස්තුරිරත්න) යනු ශ්‍රී ලාංකික ග්‍රන්ථ කතුවරයෙක්, ජ්‍යොතිෂවේදියෙක් හා තාරකාවේදියෙක් වේ