Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
ආසියානු අමෙරිකානු විද්යා ර්ථීන්ගේ ලයිස්තුව
ඩැනියෙලෝ බෙගෝනියා සැන් ෆරැා  න්සිස්කෝ පරාා  න්ත සරසවිය
 සුචෙන්ග් චැන් යූ සී එස් බී
 කැතරින් සෙනිසා චොයි බෙකර්ලි විශ්ව විද්යා්ලය
 වෙයි මින්ග් ඩාරියෝටිස් සැන් ෆරැ්  න්සිස්කෝ පරා්  න්ත සරසවිය
 යෙන් ලේ එස්පිරිචු යූ සී එස් ඞී
 ඇන්ජි ෆා සිටි කොලේජ් ඔෆ් සැන් ෆරැ්  න්සිස්කෝ
 ඩොරති ෆුජිටා රොනි අර්වින් සරසවිය
 එව්ලින් නකානෝ ග්ලෙන් බෙකර්ලි සරසවිය
 ඩොන් ගොන්සාලෙස් සැන් ෆරැර  න්සිස්කෝ පරා්  න්ත සරසවිය
 ඩැරල් වයි හමාමොටෝ ඬේවිස් සරසවිය
 බිල් ඔන්ග් හින්ග් ඬේවිස් සරසවිය
 යූජි ඉචිකෝයා ලොස් ඇන්ජලිස් විශ්ව විද්යාපලය
 එලේන් කිම් බෙකර්ලි සරසවිය
 ක්ලෙරි ජේ කිම් අර්වින් සරසවිය
 ඩැනියෙල් වයි කිම් බර්ව වුන් විශ්ව විද්යා‍ලය
 සුසෑන් කොෂි යූ අයි යූ සී
 හිම් මාර්ක් ලායි ස්වාධීන විද්යාවර්ථියෙකි
 රොබර්ට් ජී ලී බරවා වුන් විශ්ව විද්යා‍ලය
 කාරන් ලොන්ග් ඇරිසෝනා පරා්  න්ත සරසවිය
 වෙයි ලී ඇරිසෝනා පරාා  න්ත සරසවිය
 ජෝන් ලූ - අර්වින් සරසවිය
 ලීසා ලොව් යූ සී එස් ඞී
 මේරි ලූයි - යේල්
 ග්ලෙස් මිමුරා - අර්වින් සරසවිය
 මාර්ටින් මැනලැන්සන් යූ අයි යූ සී
 ගැරී ආර් මාර් - ස්ටෝනි බෲක් හි නිව් යෝර්ක් පරා්  න්ත සරසවිය
 ඩොන් නකනිෂි - ලොස් ඇන්ජලිස් විශ්ව විද්යා ලය
 මිමි නගුයෙන් - යූ අයි යූ සී
 වියෙට් එන්ගුයෙන් - යූ එස් සී
 ගැරී ඔකිරෝ - කොලොම්බියා විශ්ව විද්යාවලය
 ග්ලෙන් ඔමට්සු - නොත්රිජ් විශ්ව විද්යා‍ලය
 මයිකල් ඔමි - බෙකර්ලි සරසවිය
 රැුචල් පැරෙනස් - ඬේවිස් සරසවිය
 සෙලීන් පෙරේනාස්- ෂිමුසු සැන්ටා බාබරා සරසවිය
 ලැරී ෂිනිග්වා  - මේරිලන්ඞ් පාර්ක් කොලේජ් විශ්ව විද්යා ලය
 ස්ටැන්ලි සූ ඬේවිස් විශ්ව විද්යා ලය
 රොනල්ඞ් ටකාකි - බෙකර්ලි විශ්ව විද්යායලය
 ලින්ඩා ටිරකිාන්හ් වො - අර්වින් සරසවිය
 එරින් සී වොට් - ලෝන්ග් බීච් විශ්ව විද්යා ලය
 එල් ලින්ග් - චි වැන්ග් - බෙකර්ලි සරසවිය
 ෂෝන් වොන්ග් - වොෂින්ටන් සරසවිය
 ජූඩි යුන්ග් - සැන්ටා කෲස් විශ්ව විද්යාසලය

http
org/wiki/Asian_American_Studies#List_of_Asian_American_Scholars

ආසියානු අමෙරිකානු අධ්‍යයන
අප‍්‍රිකානු අමෙරිකානු අධ්‍යයන ලතින් අමෙරිකන් අධ්‍යයන සහ අමෙරිකානු මුල් වාසී අධ්‍යයන ආදියට පණ දුන් බටහිර වෙරළේ තුන් වන ලෝක ජනතාවගේ ක‍්‍රියාකාරකම් හේතුවෙන් ආසියානු අමෙරිකානු අධ්‍යයන 1960 දශකයේ බිහිවිය
ලතින් අමෙරිකානු අධ්‍යයන අප‍්‍රිකානු අමෙරිකන් අධ්‍යයන වැනි විෂය ධාරා විශ්ව විද්‍යාල සහ අධ්‍යාපනික ආයතන සිය ගණනක් තුල සීඝ‍්‍රයෙන් ව්‍යාප්ත වුවද ආසියානු ශිෂ්‍යයින් බඳවා ගැනීමෙන් වැළකීමේ පණත නිසාවෙන් ආසියා අමෙරිකානු අධ්‍යයන ව්‍යාප්ත වූයේ සාපේක්ෂව සෙමිනි
කෙසේ වුවද මෑතකදී ශිෂ්‍ය උද්ඝෝෂණ සහ සමාජ බලපෑම් හේතුවෙන් විශේෂයෙන් ම වැඩි ආසියානු අමෙරිකානු ව්‍යුහයක් පවතින පාසල් හා ප‍්‍රාන්ත වල ආසියානු අමෙරිකානු අධ්‍යයන පාඨමාලා ආරම්භ කිරීම සිදුවිය
org/wiki/Asian_American_Studies#History

ආසියානු අමෙරිකානු අධ්‍යයන
ඩැනියෙලෝ බෙගෝනියා සැන් ෆ‍්‍රැන්සිස්කෝ ප‍්‍රාන්ත සරසවිය
x      සුචෙන්ග් චැන් යූ සී එස් බී

x	කැතරින් සෙනිසා චොයි බෙකර්ලි විශ්ව විද්‍යාලය

x	වෙයි මින්ග් ඩාරියෝටිස් සැන් ෆ‍්‍රැන්සිස්කෝ ප‍්‍රාන්ත සරසවිය

x	යෙන් ලේ එස්පිරිචු යූ සී එස් ඞී

x	ඇන්ජි ෆා සිටි කොලේජ් ඔෆ් සැන් ෆ‍්‍රැන්සිස්කෝ

x	ඩොරති ෆුජිටා රොනි අර්වින් සරසවිය

x	එව්ලින් නකානෝ ග්ලෙන් බෙකර්ලි සරසවිය

x	ඩොන් ගොන්සාලෙස් සැන් ෆ‍්‍රැන්සිස්කෝ ප‍්‍රාන්ත සරසවිය

x	ඩැරල් වයි හමාමොටෝ ඬේවිස් සරසවිය

x	බිල් ඔන්ග් හින්ග් ඬේවිස් සරසවිය

x	යූජි ඉචිකෝයා ලොස් ඇන්ජලිස් විශ්ව විද්‍යාලය

x	එලේන් කිම් බෙකර්ලි සරසවිය

x	ක්ලෙරි ජේ කිම් අර්වින් සරසවිය

x	ඩැනියෙල් වයි කිම් බ‍්‍රවුන් විශ්ව විද්‍යාලය

x	සුසෑන් කොෂි යූ අයි යූ සී

x	හිම් මාර්ක් ලායි ස්වාධීන විද්‍යාර්ථියෙකි

x	රොබර්ට් ජී ලී බ‍්‍රවුන් විශ්ව විද්‍යාලය

x	කාරන් ලොන්ග් ඇරිසෝනා ප‍්‍රාන්ත සරසවිය

x	වෙයි ලී ඇරිසෝනා ප‍්‍රාන්ත සරසවිය

x	ජෝන් ලූ - අර්වින් සරසවිය

x	ලීසා ලොව් යූ සී එස් ඞී

x	මේරි ලූයි - යේල්

x	ග්ලෙස් මිමුරා - අර්වින් සරසවිය

x	මාර්ටින් මැනලැන්සන් යූ අයි යූ සී

x	ගැරී ආර් මාර් - ස්ටෝනි බෲක් හි නිව් යෝර්ක් ප‍්‍රාන්ත සරසවිය

x	ඩොන් නකනිෂි - ලොස් ඇන්ජලිස් විශ්ව විද්‍යාලය

x	මිමි නගුයෙන් - යූ අයි යූ සී

x	වියෙට් එන්ගුයෙන් - යූ එස් සී

x	ගැරී ඔකිරෝ - කොලොම්බියා විශ්ව විද්‍යාලය

x	ග්ලෙන් ඔමට්සු - නොත්රිජ් විශ්ව විද්‍යාලය

x	මයිකල් ඔමි - බෙකර්ලි සරසවිය

x	රැචල් පැරෙනස් - ඬේවිස් සරසවිය

x	සෙලීන් පෙරේනාස්- ෂිමුසු සැන්ටා බාබරා සරසවිය

x	ලැරී ෂිනිග්වා  - මේරිලන්ඞ් පාර්ක් කොලේජ් විශ්ව විද්‍යාලය

x	ස්ටැන්ලි සූ ඬේවිස් විශ්ව විද්‍යාලය

x	රොනල්ඞ් ටකාකි - බෙකර්ලි විශ්ව විද්‍යාලය

x	ලින්ඩා ටි‍්‍රන්හ් වො - අර්වින් සරසවිය

x	එරින් සී වොට් - ලෝන්ග් බීච් විශ්ව විද්‍යාලය

x	එල් ලින්ග් - චි වැන්ග් - බෙකර්ලි සරසවිය

x	ෂෝන් වොන්ග් - වොෂින්ටන් සරසවිය

x	ජූඩි යුන්ග් - සැන්ටා කෲස් විශ්ව විද්‍යාලය

References 
http
org/wiki/Asian_American_Studies#List_of_Asian_American_Scholars
ප්‍රහාර පිළිබද ප්‍රවෘත්ති ආවරණයන් ජුලි 7වන දිනය පුරාම BBC One හා  ITVI වලින් නොකඩවා රාත්‍රි 7වන තෙක් විකාශනය විය
Sky News  පැය 24 පුරාම කිසිදු දැන්වීඹක් නොමැතිව සිදුවීම් ප්‍රචාරය කරන ලදී
ITN  විසින් ඔවුන්ගේ ITVI ආවරණය එම ගුව්න විදුලි ඉතිහාසයේ පසුගිය පනස් වසර තුළ එක දිගට ප්‍රචාර කටයුතු කළ  පළමු අවස්ථාව ලෙස  සදහන් කරන ලදී
CCTV කැමරා මගින් මෙන්ම සාමාන්‍යය ජනතාවද එවන ලද ජංගම දුරකතනවිඩි‍යෝ දර්ශණද රැපවාහිනි මගින් ප්‍රයෝජනයට ගෙන තිබුණි
ප්‍රාදේශිය හා ජාතික ගුවන් විදුලි සේවාවන් තම දෛනික වැඩසටහන් නවත්වා ප්‍රවෘත්ති විකාශය කිරිම හෝ විකාෂය වන වැඩසටහන් අතරතුර අළුත් තොරතුරැ පිළිබද දැනුවත් කිරිම සිදු කරන ලදී
බොහෝ චිත්‍රපට සහ ටෙලිනාට්‍යය විකාශය අවලංගු කිරිම හෝ පසුව විකාශයට කල් දමන ලදී
උදාහරණයක් වශයෙන්  BBC රේඩියෝ 04 කිසිදු විස්තර කිරිමකින් තොරව කලින් පෙළ ගස්වන ලද    Classic Serial  (ක්ලැසිකල් ස්ටීරියෝ ) වැඩසටහන ප්‍රකාශ කිරිම පසුවට කල් දමන ලදී
එදින ප්‍රචාරය වීමට නියමිතව තිබුණේ බ්‍රිතාන්‍යයේ විදේශ අභිලාෂයන්ට විරැද්ධව  මුස්ලිම්වරැන්ගේ විල්ලවයක් / කැරැල්ලක් පිලිබද කියවෙන බචන්ගේ ග්‍රීන්මැන්ටල් වැඩසටහනයි
ITV විසින්  X- files වෘතාන්තය, ස්ටේක් අවුට්  (Stakeout ) වෙනුවෙන් ප්‍රචාරය කරන ලදී
එමෙන්ම ගෝන් ඉන් සික්ස්ටි සෙකන්ඩ් (Gone in 60 Second) වෙනුවට බසයක් තුළ දී බෝම්බ පිපිරිකින් එහි ගමන් ගත් පිරිස සියයන The Siege  ප්‍රචාරය විය
BBC හි  Soap East enders එදින රාත්‍රියේ ප්‍රචාරය විමට නියමිත කතාංගය නැවත සංස්කරණයට සිදුවු අතර එහි අන්තර්ගතවුයේ විෂ ආඝ්‍රාහනයක් නිසා දිවිගලවාගත් පිරිස් ස්වශන අපහසුතාවලින්පෙළිමේ දර්ශන, නිවසක් තුළ සිදුවු පිපිරිමක් සහ අම්බියුලන්ස් රථ ආදියයි
big Brother 2005 නියමිත වේලාවට විකාෂනය වු අතර සිද්ධියෙන් අනතුරට පත් සේවකයන් පිළිබද විස්තර ප්‍රචාරයට සුදානම්වුවත් නිෂ්පාදකයන් සොයා ගනු ලැබුවේ කිසිම අයෙකුගේ මිත්‍රයෙක් හෝ ඥාතියෙක් අනතුරට පත්ව නැති බවයි.  Sky One විසින් විකාශය කිරිමට තිබු “Star Trek
(ත්‍රස්ත ප්‍රහාර
)  වැඩසටහන වෙනුවට ප්‍රචාරය විය
එමෙන්ම වියා කොම් (Viacom) සතු සංගීත නාලිකා වන MTV, VHI, TMF  සහ වෙනත් උප - නාලිකා විසින් දිනය තුළදී දුක්බර ගීත ප්‍රචාරය කරන ලදී
( MTV ස්ටුඩියෝව බෝම්බ ප්‍රහාර සිදුවු ප්‍රදේශ වලට  ආසන්න  කැම්ඩන් ටවුන්  හි පිහිටා තිබුණි
ක්වෙන්ටින් ටරෙන්ටිනොගේ කොටස් 02 සමන්විත කතා වන  CSI
Crime Scene Investigation ( ක්‍රයිම් සීන් ඉන්වෙස්ටිගේෂන් ) මරාගෙන මැරෙන ත්‍රස්තවාදියෙක් පිළිබද කියවෙන හා  උමං මාර්ගයක කොටුවු එම ත්‍රස්තවාදීයා පිලිබද කියවෙන්නක් වු හෙයින් Five ජුලි 12 විකාශනය වීඹට නියමිතව තිබුණත් එය සතියකින් කල් දමන ලදී
uk වෙබ් පිටුව මගින් ජුලි 7වන දින රාත්‍රි 12 ට ඉහළතම සංඛ්‍යා තරංග ලෙස  11Gb/s රාත්‍රි 12 දී වාර්තා කර තිබුණි
BBC News වෙත එදින සිදුවීම පිළිබද ( සියළු ජායාරැප, පණිවුඩ හා HTML  ඇතුළුව) බිලියන 1 පමණ  සම්පුර්ණ තොරතුරැ ප්‍රමාණයක් ලැබුණු අතර ඊට ටෙරාබයිට් 5.5ක් වැය වී ඇත
වැඩිම ඉල්ලුම වන්නේ තත්පරයට BBC News වෙබ් පිටුවෙන් 40,000 පමණ  එකවර පරිහරණය කිරිමයි
ඊට කලින් දිනයේදී 2012 ඔලිම්පික් උළෙල ලංඩනයට ප්‍රධාන කිරිම පිළිබද වන නිවේදනය සදහා උපරිම ගිගා බයිට් 5ක්  5 Gb/s වැය වී ඇත
මීට ප්‍රථම bbc
uk සදහ ාවැඩිම ඉල්ලුමක් හෙවත් තත්පරයට ගිගා බයිට් 7.2 (7.2 Gb/s) ක් වාර්තා වී ඇත්තේ මයිකල් ජැක්සන්ගේ පසු තීන්දුව ලබා දුන් දිනයයි
ජුලි 12 වන දින වාමාංශික දේශපාලන පක්ෂයක් වන  බ්‍රිතාන්‍යය ජාතික පක්ෂය  විසින් අංක 30 ඉස් රථය විනාශ වු පසු ගන්නා ලද ජායාරැපයක් සහිතව පත්‍රිකාවක් මුද්‍රණය කර බෙදා හරින ලදී
එහි තේමා පාඨය වුයේ  දැන් BNP ට ඇහුම්කම් දිය යුතු වේලාව පැමිණ ඇති බවයි එය පින්තූරයට පසකින් මුද්‍රණය කර තිබුණි
ස්වදේශ ලේකම් චාල්ස් ක්ලාක් විසින් ප්‍රකාශ කරන ලද්දේ BNP විසින් ආත්මාර්තකාමීව ලංඩනයේ සිදුවු ප්‍රහාරය තම ද්වේෂ සහගත වෛර පැතිරවීම සදහා යොදා ගන්නා බවයි. 
 බ්‍රිතාන්‍යයට පිටත රටවල් සමහරක් හි මාධ්‍ය හා රජයන් ප්‍රකාශ කර ඇත්තේ බ්‍රිතාන්‍යය රජය විප්ලවීය ඉස්ලාම් සටන්කාමීන් පිළිබද ඇල්මැරැණ ප්‍රතිපත්තියක් අනුගමනය කරන බවයි. එමෙන්ම බ්‍රිතාන්‍යයට පිටත වීම ත්‍රස්ත ක්‍රියාවන්ට සැකකරන පුද්ගලයන් බාර දීම හෝ නිතිමය ක්‍රියාමාර්ග ගැනීම ප්‍රතික්ෂේප කිරිම කිරිම සමහර අවස්ථා වලදී ලංඩන් නුවර  ලංඩනිස්ථාන්  නම් කරන්නට හේතු විය
එමෙන්ම මෙම ප්‍රතිපත්තීන් ප්‍රශ්ණ කිරිම් වලට ද ලක් විය
[නිව්යෝර්ක් ටයිම්ස්, ල ෆිගාරෝ (Le Figaro)]  සමහර ප්‍රතිපත්තීන්
ප්‍රතිඋපකාර කරන ඒවා ලෙස පිළි ගැණුනි
එනම් ප්‍රහාර පිළිබදව උපේක්ෂා සහගත වීම නිසා බ්‍රිතානයය භුමිය තුළ ප්‍රහාර එල්ල නොකිරිම වැනි ඒවායි
2006 අප්‍රේල් 09වන දා ද ඔබ්සර්ව පුවත්පත විසින් අභ්‍යන්තර කටයුතු කාර්යාලය විසින් ඉදිරියේ දී එළි දැක්වීමට නියමිත ව තිබු ඉහළ පෙලේ රාජ්‍ය / සිවිල් නිළධාරියෙකු විසින් එවක අභ්‍යන්තර කටයුතු ලේකම් වන චාර්ල්ස් ක්ලාක් වෙත භාර දීමට නියමිත වු බෝම්බ ප්‍රහාර පිළිබද පළමු වාර්තාව ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී
එහි සදහන්වුයේ එහෙන් මෙහෙන් උපුටා ගන්නා ලද පුවත්පත් වාර්තා වන අතර එය කියවිය යුත්තේ සත්‍ය ප්‍රකාශ කරන වාර්තාවක් ලෙස සිතා  නොගෙනයි
මෙම ලිපිය වාර්තා කරන අන්දමට ප්‍රහාරය සැළසුම් කරන ලද්දේ පවුම් සිය ගණනක පමණ අයවැයක් තුළ වන අතර එය අන්තර්ජාලයෙන් තොරතුරැ ලබා ගෙනපුද්ගලයන් සිව් දෙනෙකු විසින් සැළසුම් කරන ලද්දකි
ඔවුන් පතිස්තානයට සංචාරය කළත් සෘජු සහයෝගයක් හෝ සැළසුම් කිරිමක් අල්කයිඩා මගින් ලැබී නැත
පකිස්තානය තුළ රැස්වීම මන
කල්පිත වන අතර එය ප්‍රායෝගික ද නොවන්නේය
ලුටන් දුම්රිය පොලේ අත්හැර දමා තිබු රථය තුළ භාවිතා කළ නොහැකි වු පුපුරණ දුව්‍ය රැගත් ගමන් මල්ල  සතු බවට විශ්වාස කළ පස්වැනි සැකකරැවෙක් පොලිසිය විසින් ඇති බවට විශ්වාස කළත් පසුව එවැනි පස්වැන්නෙක් නැති බවට හෙළිදරව් විය
ප්‍රහාරයට පසුව මොහොමඩ් සිඩික් කාන් විසින් නිකුත් කළ විඩියෝ පටයේ ඔසාමා බින් ලාඩන්ගේ දෙවෙනියා ලෙස සැළකෙන අයිමන් අල් - සවාහිරිගේ දර්ශන තිබෙන නමුත් ඒවා ප්‍රහාරයට පසු සංස්කරණය කර අල් - කයිඩා සබදතාවක් ප්‍රහාරයට තිබෙන බව ඒත්තු ගැන්වීමට එය බෙදා හැර ඇති බවට අභ්‍යන්තර කටයුතු කාර්‍යයාලය විශ්වාස කරයි
කාන් ප්‍රධාන සැළසුම්කරැ වේ
නිතිමය හේතුන් මත අනෙක් සැකකටයුතු ත්‍රස්තවාදීන්ට ඇති සබදතා සාකජ්ජාවට ලක් කර නැත
බෝම්බකරැවන් විසින් ඉස්ලාමීය ආගමේ අන්තවාදී අර්ථකතනයක් අනුගමනය කළ යුතු වුවත්, මොවුන් විශේෂයෙන් ජෙරමයින් ලින්ඩිසේ බටහිරට හුරැ ජිවන රටාවකට ඉතා ප්‍රිය කලෝය
මෙම ප්‍රහාරයන් වලට හේතු වු මුලිකම කරැණ වුයේ බ්‍රිතාන්‍යය විසින් අනුගමනය කරන විදේශ ප්‍රතිපත්තියයි
මෙම වාර්තාව මගින් මොහොමඩ් සිඩික් කාන්ව ප්‍රහාරයට පෙර හදුනා ගත්තද ඔහුට විරැද්ධව කිසිදු පියවරක් නොගත්තේ ඇයිද යන ගැටළුව පිළිබද කිසිවක් නොකියයි
තවත් වාර්තාවක් මගින් M15 විසින් කාන් පිලිබ  සුපර්ක්ෂාකාරිව නොසිටියේ ඇයිද යන ගැටළුව Commons බුද්ධිමය හා ආරක්ෂක කම්ටුව විසින් ප්‍රශ්ණ කරයි
කළින් හෙළිදරව් වු  ඔබ්සර්වර් වාර්තාව පිළිබද 
විවේචන
කොන්සර්වේටිව් පක්ෂ ප්‍රකාශක පැට්රික්  මර්සර් පවසන පරිදි  මෙවන් ආකාරයේ වාර්තා මගින් ත්‍රස්ත ප්‍රහාරයට පෙර අවම කර තිබු ත්‍රස්ත අනතුරැ සංඥා පිළිබදව අල් -කයිඩා සබදතාව හෝ ත්‍රස්ත සැළසුමට පෙර හා පසු වෙනත් සබදතා පිලිබදව පැහැදිලි පිළිතුරැ ලබා නොදේ  

මහ මොළකරැ පිලිබද පරික්ෂණ, මෙහොමඩ් සිඩික් කාන් 
2007 මැයි 03 වන දින ගාර්ඩියන් අන්ලිමිටඩ් කලාපය ප්‍රකාශ කරන්නේ 2005 වසර තුළ දෙවතාවක් මොහොමඩ් සිඩික් කාන් ව පොලිසිය විසින් පරික්ෂණ සිදු කර ඇති බවයි. පුවත්පත වාර්තාකරන්නේ 
2005 ජනවාරි 27 වන දිනදි ඛාන්ගේ මෝටර් රථය අළුත්වැඩියා කිරිම් සදහා 
යොමු කොට තිබු අතරවාරයේ ඔහුට ගෙව්ම් පිණිස මොටර් රථයක් ලබා දුන් ලිඩ්ස් හි පිහිටි 
ගරාජයක කළමණාකරැවෙකුගෙන් ප්‍රකාශයක් සටහන් කරගෙන ඇත
එය තවදුරටත් පවසන අන්දමට
පෙබරවාරි 03 ව දා සවස්වරැවේ දී ස්කොට්ලන්ඩ්යාඩ් ත්‍රස්තවිරෝධි ශාඛාවේ නිළධාරියෙකු 
විසින් ඊට අවුරැද්දකට පමණ පෙර  ඛාන් භාවිතා කළ මෝටර් රථයේ රක්ෂණ 
ආවරණය ලබා දුන් ආයතනයෙන් ප්‍රශ්න කිරිම් සිදු කර ඇත
මෙවන් කරැණු පිළිබද පාර්ලිමේන්තු බුද්ධිමය හා ආරක්ෂක කමිටුව මගින් ඉදිරිපත් කළ වාර්තාවේ කිසිවක් සටහන් නොවේ
ස්කොට්ලන්ඩ්යාඩ් විසින් 2005 ප්‍රශ්න කිරිම් විසිතර කර තිබුණේ ඒවා දෛනිකව (දිනචර්‍යාවක්  අනුව සිදු වු ) සිදුවු ඒවා බවත්ය
එමෙන්ම ආරක්ෂක අංශ මුලාශ්‍ර ප්‍රකාශ කර සිටින්නේ ඒවා පොහොර බෝම්බ කුමන්ත්‍රණය සම්බන්ධ බවයි.
ආසියානු අමෙරිකානු අධ්‍යයන - ප‍්‍රධාන පාඨමාලා සහ පීඨ

මෙම අධ්‍යයනයන් ට අදාලව කැලිෆෝනියාවේ ඇති පාඨමාලා ප‍්‍රධාන වශයෙන් බෙකර්ලි විශ්ව විද්‍යාලය ලොස් ඇන්ජලිස් විශ්ව විද්‍යාලය අර්වින් ඬේවිස් සහ සැන් ෆ‍්‍රැන්සිස්කෝ ප‍්‍රාන්ත විශ්ව විද්‍යාල වල ද ක්ලෙරමොන්ට් කොලේජ් හිද පැවැත්වේ
ලොස් ඇන්ජලිස් විශ්ව විද්‍යාලය මෑතකදී ආසියානු අමෙරිකානු අධ්‍යයන පීඨයක් ආරම්භ කලෝය
ස්ටැන්ෆෝර්ඞ් විශ්ව විද්‍යාලය මෑතකදී ආසියානු අමෙරිකානු අධ්‍යයන ද ඇතුලත් වාර්ගික හා සංස්කෘතික පාඨමාලාවක් ආරම්භ කළෝ ය
කැලිෆෝනියාවෙන් පිටත ප‍්‍රධාන පාඨමාලා වොෂිංටන් ඉලිනොයිස් කොලරාඩෝ කොර්නෙල් සහ කොලොම්බියා විශ්ව විද්‍යාල වල පැවැත්වේ
අනෙකුත් නැගි එන පාඨමාලා ඇරිසෝනා නිව් යෝර්ක් පෙන්සෙල්වේනියා සහ මිනසෝටා විශ්ව විද්‍යාල වල පැවැත්වේ
වර්තමානයේ වර්ජිනියා නෝර්ත්වෙස්ටර්න් සහ නෝර්ත්කැරොලිනා වැනි විශ්ව විද්‍යාල ආසියානු අමෙරිකානු අධයන ආරම්භ කිරීමේ වැඩ පිළිවෙල දියත් කරමින් හිඳී
චාර්ල්ස් බී වැන්ග් ගෙන් ආධාරයක් ලෙස ලද ඩොලර් මිලියන පණහක් වටිනා ගොඩනැගිල්ලේ ප‍්‍රතිඵලයක් ලෙස නැගෙනහිර වෙරළේ ස්ටෝනි බෲක් හි නිව්යෝර්ක් ප‍්‍රාන්ත විශ්ව විද්‍යාලය මෑතකදී ආසියානු සහ ආසියානු අමෙරිකානු අධ්‍යන පීඨයක් ආරම්භ කරන ලදී
මෙම ආයතන දෙකම ආසියනු අමෙරිකානුවන් පිළිබඳ ගවේෂණයෙහි ලා ප‍්‍රමුඛ ව කටයුතු කරන අතර නිව්යෝර්ක් නගරයේ ආසියානු ඩයස්පෝරාව පිළිබඳ වඩාත් අවධානයක් දක්වයි.

References 	
	
http
2FDepartments

ආසියානු අමෙරිකානු අධ්‍යයන
චිකානෝ අධ්‍යයන අධ්‍යාපනික ක්‍ෂේත‍්‍රයකි
මානව අධ්‍යයනයන් හි අනෙක් බොහෝ අංශ මෙන් මෙය ද ඉතිහාසය සමාජ විද්‍යාව මනෝ විද්‍යාව සහ සාහිත්‍යය ඉංග‍්‍රීසි ස්පාඥ්ඥ භාෂාවලින් කරන ලද අධ්‍යයන සඳහා සාහිත්‍යමය හා අධ්‍යාපනික අධ්‍යයන අඩංගු වේ
බොහෝ චිකානෝ අධ්‍යයන පීඨ පිහිටා ඇත්තේ වයඹදිග එක්සත් ජනපදයේ හා විශේෂයෙන් ම කැලිෆෝනියාවේ පොදු විශ්ව විද්‍යාල වල ය
වයඹින් පිටත ඇතැම් විශ්ව විද්‍යාල මේ හා සමාන පාඨමාලා ම ලැටීනෝ අධ්‍යයන හෝ ලතින් අමෙරිකානු අධ්‍යයන නම් වලින් පවත්වාගෙන යයි
චිකානෝ අධ්‍යයන සමාජ විපර්යාස අනන්‍යතාව සහ මායිම් පිළිබඳ අවධානය යොමු කරයි
ප්ලෑන් ඩි සන්ටා බාබරා ලේඛණය චිකානෝ ව්‍යාපෘතියේ අධ්‍යාපනික අරමුණු සනිටුහන් කළ කෙටුම්පත වූ අතර ශිෂ්‍ය ක‍්‍රියාකාරී කණ්ඩායමක් වූ එම් ඊ සී එච් ඒ (මී චා) චිකානෝ ජනතාවට අධ්‍යාපනය  තම ජන කොට්ඨාසය දියුණු කිරීමට යෙදවීමත් පිළිබඳව අවධාරණය කරයි
මිනිසෙකු තමාගේ යථා ස්වරූපය ට සමීප වන්නේ තම ජන කොට්ඨාසය ට සමීප වූ තරමට යන්න ඔවුන් ප‍්‍රකාශ කරයි
අද දක්වාම බොහෝ චිකානෝ අධ්‍යයන පීඨ විශ්ව විද්‍යාලයේ හා සමාජයේ ක‍්‍රියාකාරීත්වයන් වෙනුවෙන් විශාල කැපවීමකින් සිටිති
ආරම්භය
මැක්සිකානු අමෙරිකානුවෝ සහ අනෙකුත් හිස්පැනික් ජනතාව සෑම විටම තමෝ පිළිබඳ අධ්‍යයන වල නිරත වූහ
ෆ්‍රෙ ඇන්ජෙලිකෝ චාවේස් නව මෙක්සිකෝ ඉතිහාසය පිළිබඳ හිස්පැනික දෘෂ්ටි කෝනය සටහන් කළ අතර අමෙරිකෝ පෙරේඩස් මැක්සිකානු අමෙරිකානු ජනශ‍්‍රැති සටහන් කළේ ය
කෙරී මැක්විලියම්ස් මැක්සිකානු අමෙරිකානු ජනතාවගේ ජීවිත සහ ගැටුම් සටහන් කිරීම අර්නෙස්ටෝ ගැලර්සා කෘෂිකාර්මික සේවකයින් ඒකරාශී කිරීම හා බර්ට් කොරෝනා දේශාටන අර්බුද අධ්‍යයනය කිරීම මින් ප‍්‍රධාන විය
නමුත් මෙම අධ්‍යයනයෝ අවස්ථා කිහිපයක දී හැරුණුකොට සංස්ථාපිත නොවීය
නොත‍්‍ර දාම් විශ්ව විද්‍යාලයේ ජුලියන් සමෝරා 1960 දී මැක්සිකානු අමෙරිකානු අධ්‍යයන කේන්ද්‍රයක් පිහිටුවීම එහි එක් උදාහරණයකි
1967 දී බෙකර්ලි හි කැලිෆෝනියා විශ්ව විද්‍යාලයේ ශිෂ්‍ය කණ්ඩායමක් එල් ග‍්‍රිටෝ කාලීන මෙක්සිකානු අමෙරිකානු චින්තනය පිළිබඳ ජර්නලය ප‍්‍රකාශයට පත් කිරීම ආරම්භ කළෝය
එයට සමගාමීව ම ලොස් ඇන්ජලිස් කැලිෆෝනියා විශ්ව විද්‍යාලය අස්ට්ලාන් සමාජ විද්‍යාව හා කලාව පිළිබඳ චිකානෝ ජර්නලය ආරම්භ කළෝ ය
මෙම ප‍්‍රකාශන නැගීඑන ක්‍ෂේත‍්‍රය ට ප‍්‍රබුද්ධ තලයක් ලබා දීමට සමත් විය
චිකානෝ අධ්‍යයන පාඨමාලා සහ පීඨ අරගල තුලින් බිහිවූ ඒවා ය
මින් පළමුවැන්න ලොස් ඇන්ජලිස් හි කැලිෆෝනියා ප‍්‍රාන්ත විශ්ව විද්‍යාලයේ වර්ධනය විය
1968 චිකානෝ ශිෂ්‍ය ව්‍යාපාර වල හිනිපෙත්ත ලෙස චිකානෝ පිපිරීම් (ලොස් ඇන්ජලිස් ඒකාබද්ධ පාසල් වල අසාධාරණ තත්ව වලට එරෙහිව පැවති දැවැන්ත ශිෂ්‍ය උද්ඝෝෂණය) ඇතිවීම ලොස් ඇන්ජලිස් ප‍්‍රදේශයේ මෙක්සිකානු අමෙරිකානුවන් වෙනුවෙන් ක‍්‍රියාකාරී කණ්ඩායමක අවශ්‍යතාව පැහැදිලි කර දුනි
අනෙකුත් ව්‍යාපාර මෙය ගුරුකර ගනිමින් ව්‍යාප්ත විය
නෝර්ත්රිජ් හි කැලිෆෝනියා ප‍්‍රාන්ත විශ්ව විද්‍යාලයේ 1969 දීත් සැන්ටා බාබරා හි කැලිෆෝනියා විශ්ව විද්‍යාලයේ 1971 දීත් එල් පැසෝ හි ටෙක්සාස් විශ්ව විද්‍යාලයේ 1972 දීත් සිසුන් හා කළමනාකාරීත්වය අතර පැවති ඉතා දැඩි ගැටුම් ගණනාවක් මෙහි ප‍්‍රතිඵල විය
1970 දශකයේ මැද භාගයේ දී චිකානා ස්ත‍්‍රීවාදී ව්‍යාපාර එහි පුරුෂාධිපත්‍යය ට අභියෝග කළ අතර ලිංග කේන්ද්‍රීය අර්බුද අධ්‍යයනික සමාජයේ කේන්ද්‍රය බවට පත්කරලීය
මේ අනුව චිකානා අධ්‍යයන යනු ගැහැණිය ගේ ඉතිහාසය භූමිකාව හා අවශ්‍යතා පිළිබඳ වූ චිකානා අධ්‍යයන වල කොටසක් ලෙස දැක්වුණි
චිකානා අධ්‍යයන වල විද්‍යාර්ථීන් අතරට ග්ලොරියා ඇන්සල්ඩුආ චෙරී මොරාගා චේලා සැන්ඩොවාල් විකී එල් රුයිස් හා බෙටිතා මාර්ටිනේස් ඇතුලත් වේ
චිකානෝ අධ්‍යයන ක‍්‍රියාකාරීන් යළි හිස එසවූයේ 1990 දශකයේ මුල් භාගයේදී ලොස් ඇන්ජලිස් විශ්ව විද්‍යාලයීය කළමනාකාරීත්වය චිකානෝ අධ්‍යයන පාඨමාලා වසා දැමීමට තීරණය කිරීමත් සමග එම් ඊ සී එච් එ (මීචා) එයට එරෙහි වීමෙනි
කෙසේ වුවද වසර තුනක පරිශ‍්‍රමයකින් පසු යුනයිටඞ් කොමියුනිටි හා කම්කරු සන්ධානයේ ද සහයෝගීත්වය ලැබීමත් සිසුන්ගේ උපවාසයත් හේතුවෙන් 1993 දී ලොස් ඇන්ජලිස් විශ්ව විද්‍යාලය චිකානා අධ්‍යාපනය සම්බන්ධ අන්තර් ක්‍ෂේත‍්‍ර අධ්‍යයන කේන්ද්‍රයක් ආරම්භ කළෝ ය
මෙය පසුව 1994 දී අංග සම්පූර්ණ විශ්ව විද්‍යාලයීය පීඨයක් බවට පත් විය
අනෙකුත් වැදගත් විද්‍යාර්ථීන් අතර ජුවන් ගෝමස් ක්විනොන්ස් ජොස් ලිමොන් යොලන්ඩා බ්‍රොයිල්ස් ගොන්සාලෙස් ගුලෙර්මෝ ගෝමෙස් පේනා රුඩොල්ෆ් අකූනා චාර්ල්ස් තෲක්සිලෝ අමේලියා මෙසා බෙයින්ස් නොර්මා එලියා කැන්ටු සහ අර්මැන්ඩෝ නවාරෝ වෙති
බගන් - රාජ්‍යයේ අගනුවරයි - පරාක්‍රමබාහු රජු එම රාජ්‍යයට 1164 දී ආක්‍රමණයක් දියත් කළේය
බගන් රාජ්‍යය නැතහොත් වර්තමාන මියන්මාර් රාජ්‍යයත් ශ්‍රී ලංකාවත් අතර වෙළඳ කටයුතු සහ දෙරටටම පොදු ආගම වූ ථෙරවාද බුදු දහම හේතු කො‍ටගෙන ඉතා මිත්‍රශීලී සම්බන්ධතාවයක් දිගු කලක් පුරා පැවැත්තේය
" මෙතැන් පටන් කිසිදු සිංහල නැවක් මගේ රටට නොඑවිය යුතුය
මින් පසු එසේ එවා ඔවුන් මරන්නට සිදු වුව‍හොත්  දොස් නොපැවරිය යුතු බවත් ලිඛිතව දැන්විය යුතු බවත්ය
එසේ නොකරන්නේ නම් ආපසු මව් රට බලා යාමට අවසර නොලැබේ
" 

මෙය විශේෂයෙන් ශ්‍රී ලාංකික වෙළඳුන්ට පමණක් එරෙහිව ගත් පියවරක් ද නැතහොත් බර්ගන් දේශ සිමා වැනසීමේදී ගත් පොදු තීරණයක්දැයි යන්න ගැන කීමට පැහැදිළි සාක්ෂි නැත
org/wiki/Par%C3%A2kramab%C3%A2hu_I#War_with_Bagan
2C_1164.E2.80.931165
එක්සත් ජනපද අධ්‍යාපනය ට අනුව අප‍්‍රිකානු අධ්‍යයන

එක්සත් ජනපද අධ්‍යාපනය ට අනුව අප‍්‍රිකානු අධ්‍යයන හෝ අප‍්‍රිකානුවාදය හෝ කළු ජාතීන් පිළිබඳ අධ්‍යයන යන්නට අප‍්‍රිකාවේ ජන්ම මූලයෝ ඇත්තන් ගේ හෝ අප‍්‍රිකානු ඩයස්පෝරාවේ ඉතිහාසය දේශපාලනය හා සංස්කෘතීන් ආදිය ඇතුලත් වේ
1970 දශකයේ බිහිවූ අප‍්‍රිකානු කේන්ද්‍රීය කළු අධ්‍යයන පීඨ හරහා බොහෝ විශ්ව විද්‍යාල වල අප‍්‍රිකානු අධයන පීඨ බිහිවිය
අප‍්‍රිකානු ඩයස්පෝරාවේ කළු අර්බුද (බොහෝ විට සම්පූර්ණයෙන් ම පාහේ අප‍්‍රිකානු අමෙරිකානු අර්බුද පමණක් පිළිබඳ කතා කරනු වෙනුවට මෙම නවීකරණය කරන ලද පීඨ සමස්ත අප‍්‍රිකානු ඩයස්පෝරාව ආවරණය කිරීමට පෙළඹුණි
එමෙන් ම ඔවුන් අනෙකුත් පීඨ සමග වඩාත් සුහදත්වයක් පවත්වා ගැනීමටද සමත් විය
org/wiki/Black_studies
ඇෆ‍්‍රිකානා අධ්‍යයන පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර ජර්නලය -  අප‍්‍රිකානු ජනතාවගේ අත්දැකීම් ප‍්‍රශ්න කිරීම සහ විශ්ලේෂණය සඳහා නිර්මාණය වී ඇත
x	අප‍්‍රිකානු ඉතිහාස අධ්‍යයන පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර ජර්නලය - අප‍්‍රිකාවේ ඉතිහාසය පිළිබඳ සෑම අන්දමකම ලිපි ප‍්‍රාග් ඓතිහාසික පුරාවිද්‍යාවේ සිට මහාද්වීපයේ වර්තමාන අර්බුද දක්වාත් අප‍්‍රිකාව සහ නව ලෝකයේ අප‍්‍රිකානු අමෙරිකානුවන් අතර සබඳතා ත් ඇතුලත් වේ
x	ඇෆ‍්‍රිකානා - අප‍්‍රිකාව සහ ඩයස්පෝරාව පිළිබඳ අදහස් ඇතුලත් ජර්නලයකි
x	ඇෆ‍්‍රිකානා ඉලෙක්ට්‍රොනික නාමාවලිය - මෙයට අප‍්‍රිකාව පිළිබඳ සෑම අංගයක් ම පාහේ  -එහි ජනතාව නිවාස නගර දිස්ත‍්‍රික්ක ප‍්‍රාන්ත රාජ්‍ය ප‍්‍රදේශ ආදියේ සමාජයීය ආර්ථික තිරසාර සංවර්ධනය නිර්මාණශීලී සාහිත්‍ය කලාව සහ ඩයස්පෝරාව පිළිබඳව - අඩංගු වේ
x	ඇෆ‍්‍රිකානා ඔන්ලයින් සංස්කෘතික කලාව හා ගවේෂණ පිළිබඳ අප‍්‍රිකානු කේන්ද්‍රයේ ජර්නලය
සිවිල් නීති ඉතිහාසය

සිවිල් නීති පද්ධතිය පදනම් වන්නේ රෝම නීතිය, විශේෂයෙන්ම ජස්ටීනියන් අධිරාජ්‍යයාගේ කෝපුස් ජූරිස් සිවිලිස් නමින් හඳුන්වනු ලැබූ නීතය මතය
පසුකාලීනව මධ්‍යකාලීන නීති ශාස්ත‍්‍රඥයින් විසින් එය වැඩිදියුණු කරන ලදී
සමහර රටවල ව්‍යවස්ථාපිත නීතිය මඟින් එය පිලිගනු ලැබ ඇති බැවින් එය පනවල ලද නීතියකි
තවත් සමහර රටවල නෛතික න්‍යායවේදීන් විසින් එය යොදාගැනීම හේතුවෙන් පිලිගැනීමට ලක්ව ඇත
මීට සමාන්තරව යුරෝපය පුරා රෝම නීතිය සම්පූර්ණයෙන් සිය ආධිපත්‍යය නොදැරන ලදී
මෙම රටවල රෝම නීතිය කිසියම් නිශ්චිත කරුණක් සම්බන්ධයෙන් දේශීය නීතිය තුල ප‍්‍රතිපාදනයක් නොමැති වූ අවස්ථාවන්හිදී යොදාගනු ලැබූ ද්විතීයික මූලාශ‍්‍රයක් විය
කෙසේවෙතත් දේශීය නීතීන්ද රෝම නීතියට අනුව අර්ථ නිරූපනය කරනු ලැබූ අතර මේ හේතුවෙන් නීතියේ ප‍්‍රාථමික මූලාශ‍්‍රය කෙරෙහි රෝම නීතියේ බලපෑම විය
රෝම නීතියේ පදනමට අමතරව සංගෘහිත කරනු ලැබූ විවිධ නීති සංග‍්‍රහයන්හිද රෝම නීතිය අන්තර්ගතව ඇත
මෙම යුගයේ දේශපාලනික පූර්වාදර්ශය ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදය, දේපළ සුරක්‍ෂිතතාවය සහ නීතියේ පාලනය වැනි සංකල්පයන්ගෙන් නිරූපනය වෙයි
මෙකී පූර්වාදර්ශයට අනුව නීතිය ලේඛණගතකොට ඒකීය ස්වභාවයක් ඇතිකිරීම මඟින් නීතියේ ස්ථිරභාවයක් ඇති කිරීම අවශ්‍ය විය
මේ අනුව ඉහතින් සඳහන් කළ රෝම නීතියේ සිරිත් මත පදනම් වූ නීතියේ සහ ප‍්‍රාදේශීය නීතියේ පැවැත්ම අහෝසි වී නීතිය සංගෘහිත කිරීම වෙත අවධානය යොමුවූ අතර ඉහතින් දක්වන ලද දේශපාලනික පූර්වාදර්ශය සාක්‍ෂාත් කරගැනීම සඳහා එසේ කිරීම අවශ්‍ය විය
සංගෘහිත කිරීමට තවත් හේතුවක් වූයේ 19 වන සියවසේදී බිහිවූ ජාතික රාජ්‍ය පිලිබඳ සංකල්පයයි
සමස්ථ රාජ්‍ය කෙරෙහිම බලපවත්වන්නාවූ නීතිය ලේඛණගත කිරීම මෙහිදී අවශ්‍ය විය
මෙම සංගෘහිත කිරීම සම්බන්ධයෙන් විවිධ වූ ප‍්‍රතිචාරයන් ඵල්ලවිය
සංගෘහිත කිරීම යෝජනා කර සිටි පිරිස කියා සිටියේ ස්ථිරත්වය, ඒකීයත්වය සහ නීතියේ ක‍්‍රමානුකූල සටහන් තබාගැනීම යන කාරණාවන් සඳහා එසේ කළයුතු වන බවයි. ඊට විරෝධය දැකුවූවන් කියා සිටියේ එමඟින් නීතියේ ඝනීභූතකරණයට ලක්වනු ඇතිය යන්නයි
මෙහි වඩාත් බලපෑම් සහගත වූ කි‍්‍රයාදාමයන් ලෙස 1804 නැපෝලියානු සංග‍්‍රහය, 1900 ජර්මානු සිවිල් සංග‍්‍රහය සහ ස්විස් නිති සංග‍්‍රහයන් දැක්විය හැක
බොහෝ ආසියානු ජාතීන් දියුණුව කරා පියනැගීමේදී සිය නීති පද්ධතියේ පදනම බවට පත්කොට ගත්තේ ජර්මානු නීති සංග‍්‍රහයයි
පසුකාලීනව ක්විං රාජවංශික යුගයේදී චීනයට ජර්මානු සිවිල් සංග‍්‍රහය හඳුන්වාදෙනු ලැබූ අතර මහජන චීන සමූහාන්ඩුවේ නීතියේ පදනම බවට පත්වූයේ එයයි
තවමත් එය තායිවානය තුල සකී‍්‍රයව පවතී
සිවිල් නීතියේ සමහර නෛතික ආයතනයන් මධ්‍යතන යුගයේ ඉස්ලාමීය නීතිය සහ නීති විද්‍යාවෙන් ආභාෂය ලබා ඇත
උදාහරණයක් ලෙස ඉස්ලාමීය හවාලා ආයතන ඉතාලි සිවිල් නීතිය සහ ප‍්‍රංශ සිවිල් නීතිය කෙරෙහි බලපා ඇත
වර්තමාන සිවිල් නීතිය තුල කි‍්‍රයාත්මක රෙස් ජුඩිකාටා සහ ණය මාරු කිරීම යන සංකල්පයන් රෝම නීතිය තුල නොපැවැති අතර ඒවායේ පදනමද ඉස්ලාමීය නීතිය යැයි සිතිය හැක
එනම් සාධාරණත්වය සහ හිතාධ්‍යාශයයි
මෙම සංකල්පයන් සිවිල් නිතියේ සහ ජාත්‍යන්තර නීීතියේ pacta sunt servanda නම් සංකල්පය බිහිවීමට පුරෝගාමී විය
ඉස්ලාමීය නීතියේ තවත් බලපෑමක් නම් කුරුස යුද්ධයෙන් අනතුරුව පලස්තීන ප‍්‍රදේශයන්හි සිට නැවත පැමිණී ප‍්‍රංශයේ නව වන ලූවී රජු විසින් නිර්දෝෂීභාවයේ පූර්ව නිගමනය පිලිබඳ සංකල්පය යුරෝපයට හඳුන්වාදීමයි
ඊට පෙර යුරෝපීය නෛතික කි‍්‍රයාවලිය තුල වූයේ වගවිභාගාත්මක ක‍්‍රමයකි
මීට ප‍්‍රතිපක්‍ෂව ඉස්ලාමීය නීතිය නිදොස්භාවයේ පූර්ව නිගමනය මත පදනම්විය
පොදු නීතිය නිර්මාණය වූයේ 12 සහ 13 වන සියවස් තුල එංගලන්තයේදීය
මෙම සාමූහික නඩු තීරණයන් සම්ප‍්‍රදායයන්, සිරිත් සහ පූර්වාදර්ශයන් මත පදනම් විය
පූර්වාදර්ශයන් හා සිරිත් නෛතික කි‍්‍රයාදාමය තුල වැදගත් භූමිකාවක් ඉටුකළ සමාජයන්හි ඵෙතිහාසිකව පැවැති තත්වය හා සමාන තත්වයක් මෙම නෛතික ආයතනයන් හා සංස්කෘතිය තුල දක්නට ලැබින
තෝරත ලෙස හඳුන්වනු ලැබූ වරදකාරී කි‍්‍රයාවන්ට (නොසැලකිල්ල සහ වුවමනාවෙන්ම සිදුකළ කි‍්‍රයාවන් යන දෙකටම) වන්දි ලබාදීම, ගිවිසුම් පිලිගන්නා හා නියාමනය කරන ආකෘතියක් ලෙස නීතිය ගොඩනැංවීම ආදී සිවිල් නඩු කටයුතු සඳහා පොදු නීතිය අදාල කරනු ලැබිණ
පොදු නීති ක‍්‍රමයේ අධිකරණයන් තුල අනුගමනය කරනු ලැබූ කාර්ය පටිපාටියවූයේ පොදු නීතිය විසින්ම වර්ධනය කරන ලද ක‍්‍රමයක් වූ චෝදනාත්මක ක‍්‍රමයයි
රජය සහ නීති ව්‍යුහය

බලය කි‍්‍රයාවේ යෙදවීම සම්බන්ධයෙන් රීති නිර්මාණය කිරීමේ දෙවන ආකාරය ලෙස ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථා නීති දැක්විය හැක
අධිකරණය, ව්‍යවස්ථාදායකය සහ විධායකය සහ එහි ආයතනයන් අතර සම්බන්ධතාවය එය විසින් පාලනය කරනු ලබයි
මෙම සන්දර්භය තුල ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාවන්ගේ මූලක අරමුණක් වන්නේ බල ධුරාවලීන් දක්වා සිටීමයි
උදාහරණයක් ලෙස ඒකීය රාජ්‍යයක ප‍්‍රාදේශීය අධිකාරීන් වෙත බලය විමධ්‍යගතව පැවතුනද මධ්‍යම පරිපාලනය සහ ව්‍යවස්ථාදායකය වෙත විශාල බලයක් පැවරී තිබෙනු ඇත
ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාව මඟින් පෙඩරල් රාජ්‍යයක් නිර්මාණය කරන විට නීති සම්පාදනය ඒවා යෙදවිම සහ බලාත්මක කිරීම සම්බන්ධයෙන් සහායෝගීව කටයුතු කරන පාලන ව්‍යුහයන් හා ස්ථර ගණනාවක් හඳුනාගත හැකිවනු ඇත
මිනිස් අයිතිවාසිකම්

මානව හිමිකම් හෝ සිවිල් අයිතිවාසිකම්  ඕනෑම රටක ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ ඉතා වැදගත් අංගයක් වන අතර රාජ්‍යයට එරෙහිව පුද්ගලයා සතු අයිතිවාසිකම් එමඟින් නිර්ණය කරනු ලබයි
එක්සත් ජනපදය, ප‍්‍රංශය වැනි බොහෝ රටවල  තනි සංගෘහිත කරන ලද ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාවක් හා අයිතිවාසිකම් පිලිබඳ පනතක් පවතී
වඩාත් මෑතකාලීන උදාහරණය වන්නේ අනුමත කරගැනීමට අසමත්වූ යුරෝපය සඳහා වන ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ ඇතුලත්වීමට නියමිතව තිබූ යුරෝපීය සංගමයේ මූලික අයිතිවාසිකම් පිලිබඳ ප‍්‍රඥප්තිය යි
කෙසේවෙතත් වඩාත්ම වැදගත් උදාහරණය වන්නේ එක්සත් ජාතීන්ගේ ප‍්‍රඥප්තිය යටතේ පවතින එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් පිලිබඳ විශ්ව ප‍්‍රකාශනයයි
ජාතික රාජ්‍යයක් හෝ අන්තර් ආණ්ඩු දේහයක් විසින් සිය පුරවැසියන් සම්බන්ධයෙන් අනුගමනය කිරීමට බැඳී සිටින මූලික දේශපාලන සමාජීය සහ ආර්ථික ප‍්‍රමිතීන් සුරක්‍ෂිත කිරීම එහි අරමුණ වෙයි
එක්සත් රාජධානිය වැනි සමහර රටවල මූලික අයිතිවාසිකම් දක්වා සිටින තනි ලේඛනයක් නොමැත
එම රටවල ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාව සමන්විත වන්නේ ව්‍යවස්ථාවන් නඩු තීන්දු නීතිය සහ චාරිත‍්‍රයන්ගෙනි
එන්ටි‍්‍රක් එ
කැරින්ටන් නම් නඩුවේ තීන්දුව දක්වා සිටින්නේ පොදු නීතිය තුලන් පැන නගින ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථා මූලධර්මයන්ය
එන්ටි‍්‍රක් මහතාගේ නිවස ෂෙරීෆ් කැරින්ටන් විසින් අවුස්සා දමා පරීක්‍ෂාවට ලක්කරන ලදී
කැරින්ටන් දක්වා සිටියේ තමන්ට එසේ කිරීමට අධිකරණ නියෝගයක් හෝ ව්‍යවස්ථාපිත ප‍්‍රතිපාදනයක් නොවුනද නීතිමය වශයෙන් වලංගු අධිකාරියක් වන රජයේ ඇමතිවරයකු වූ හේලිෆැක්ස්හි අර්ල්වරයාගෙන් තමන්ට ඒ සඳහා වරෙන්තුවක් ලැබුණු බවය
අධිකරණය මෙහිදී ප‍්‍රකාශකර සිටියේ, 

”මිනිසා සමාජය වෙත ප‍්‍රවේශවීමේ අවසන් අභිප‍්‍රාය වන්නේ සිය දේපල ආරක්‍ෂා කරගැනීමයි
එම අයිතිවාසිකම ශුද්ධ ලෙස සුරක්‍ෂිත කළ යුතු වන අතර කිසියම් මහජන නීතියක් විසින් හෝ සියල්ලන්ගේම යහපත තකා එය අවලංගුකොට නොමැත්තේවී නම් එය කිසිදු අවස්ථාවක අහිමි කළ නොහැකි අයිතිවාසිකමකි
එංගලන්තයේ නීතීන්ට අනුව පුද්ගලික දේපලට වන  ඕනෑම ආක‍්‍රමණයක් කෙතරම් සුළු එකක් වුවද එය අනවසර ඇතුල්වීමකි
නීතියේ නිශ්ෂබ්දතාවය විත්තිකරුට එරෙහි අධිකාරයක් වන අතර කිසිදු සමාවට හේතුවක් ඉදිරිපත් කරනු නොලැබුවොත් පැමිණිලිකරුට සිය වාසියට තීන්දුවක් ලබාගැනීමේ අයිතිය හිමිය
”
ජෝන් ලොක්ගේ බලපෑම හේතුකොටගෙන නීතියෙන් තහනම් කළ දේ හැරෙන්නට  ඕනෑම දෙයක් පුද්ගලයාට කළ හැකි නමුත් රාජ්‍යය කළයුතු වන්නේ නීතියෙන් නියමකොට ඇති දේ පමණකි යන මූලික ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථා මූලධර්මය බිහිවී ඇත
ව්‍යවස්ථා සම්පාදන පටිපාටිය

ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ තවත් වැදගත් කාර්යයක් වන්නේ පාර්ලිමේන්තුව විසින් නීති සම්පාදනය කළයුතු කාර්ය පටිපාටිය දක්වා සිටීමය
උදාහරණයක් ලෙස ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාව වෙනස් කිරීමට විශේෂ බහුතරයක් අවශ්‍ය වියහැක
ද්වි-මණ්ඩල ව්‍යවස්ථා සම්පාදනයේදී නීති කෙටුම්පත් බලාත්මක වීමට පෙර දෙවනවර හා තෙවනවර කියවීම දක්වා වන පටිපාටියක් ඇතිකොට තිබිය හැක
බ‍්‍රැනිස්ලාව් මැලිනොවුස්කි
උපත
1884 අපේ‍්‍රල් 7
         		බ්රාකවු, පෝලන්තය ඔස්ටි‍්‍රයන් හන්ගේරියානු අධිරාජ්‍යය 

මරණය
1942 මැයි 16

          		නිව් හෙවන්, ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය

අධ්‍යාපනය
දර්ශනය සඳහා දර්ශනසූරී උපාධිය, භෞතික රසායන විද්‍යාව පිලිබඳ දර්ශනසූරී උපාධිය

සමාජීය මානව විද්‍යාවේ පියා වශයෙන් හඳුන්වනු ලබයි

බ‍්‍රැනිස්ලොව් මැලිනොව්ස්කි දැනට පෝලන්තයේ කොටසක් ලෙස පවතින ඔස්ටි‍්‍රයානු හංගේරියාවේ උපත ලද පෝලන්ත ජාතික මනව විද්‍යාඥයකු වන අතර ඔහුගේ මානව වංශ ක්ෂේත‍්‍ර අධ්‍යනයන් හේතුකොටගෙන 20 වන සියවසේ බිහිවූ වඩාත්ම වැදගත් මානව විද්‍යාඥයා ලෙසින් සැලකෙයි
මෙලනීසියා පිලිබඳව අධ්‍යනයන් සහ පරස්පරතාවය පිලිබඳව ඔහුගේ අධ්‍යනයන්ද ඉතාමත් වැදගත් වේ
ව්‍යවහාරික මානව විද්‍යාව යනු මානව විද්‍යාවේ විධික‍්‍රමයන් සහ න්‍යායන් ප‍්‍රායෝගික ගැටලූ වලට විසඳුම් ලබාගැනීම සඳහා යෙදීමයි
මානව විද්‍යාව ජීව විද්‍යාත්මක, සංස්කෘතික භාෂාවිද්‍යාත්මක සහ පුරාවිද්‍යාත්මක යන උප ධාරාවන්ගෙන් සමන්විත වන බැවින් මෙම උප ධාරාවන් එකක හෝ ප‍්‍රායෝගික යෙදවුම ‘ව්‍යවහාරික මානව විද්‍යාව’ යනුවෙන් හඳුනාගත හැක
සමහර ප‍්‍රායෝගික ගැටලූ සඳහා මෙම උප ධාරාවන් සියල්ලම යොදාගැනීමට අවශ්‍ය විය හැක
උදාහරණයක් ලෙස ස්වදේශික ඇමරිකානු ප‍්‍රජාවගේ සංවර්ධන වැඩසටහනකදී ජල මූලාශ‍්‍ර අයිතීන් පිලිබඳව වන අයිතීන් සම්බන්ධයෙන් තීරණය කිරීම සඳහා පුරාවිද්‍යාත්මක පර්යේෂණයක් සිදුකිරීමට අවශ්‍ය වනු ඇත
අදාල ප‍්‍රදේශයේ ප‍්‍රජාවගේ මෑත ඉතිහාසයේ ඵෙතිහාසික හා සංස්කෘතික ගතිලක්‍ෂණයන් තක්සේරු කිරීම සඳහා මානව වංශ ශාස්ත‍්‍රය යොදාගැනීමට අවශ්‍ය විය හැක
භාෂා හැකියාවන් නැවත ප‍්‍රකෘතිමත් කිරීම සඳහා භාෂා විද්‍යාව වැදගත් වනු ඇත
ජීව විද්‍යාත්මක වඩාත් නිවැරදිව දක්වන්නේ නම් ‘වෛද්‍ය විද්‍යාත්මක’ මානව විද්‍යාව ෙපා්ෂණ ඌනතාවයන් හේතුකොටගෙන ඇතිවන්නාවූ රෝගාබාධයන්ට බලපන සාධක නිර්ණය කිරීමට වැදගත් වනු ඇත
සමහරු ව්‍යවහාරික මානව විද්‍යාව තත්කාලීන සමාජ ගැටලූ හඳුනාගැනීම තක්සේරු කිරීම සහ විසඳිම සඳහා වන මානව විද්‍යාත්මක දත්ත පර්යාවලෝකනය න්‍යාය සහ ක‍්‍රමවේදයන් යොදාගනු ලබන මානව විද්‍යාවේ පස්වන උප ධාරාව ලෙස හඳුන්වති
ව්‍යවහාරික මානව විද්‍යාඥයෝ බෙහෝවිට රජයන්, සංවර්ධන නියෝජිතායතනයන්, රාජ්‍ය නොවන සංවිධාන, ගෝති‍්‍රක හා ජනවාර්ගික සංවිධාන, උනන්දුවක් දක්වන කණ්ඩායම්, අධ්‍යාපනික නියෝජිතායතන සහ ව්‍යාපාරයන් වැනි ශ‍්‍රාස්ත‍්‍රාලීය නොවන සේවාදායකයින් වෙනුවෙන් සිය සේවය සපයති
මානව වංශ ශාස්ත‍්‍රය සහ සහභාගීත්ව නිරීක්‍ෂණය ව්‍යවහාරික මානව විද්‍යාඥයාගේ මූලික උපකරණයන් වෙයි
ප‍්‍රතිපත්ති පිලිබඳව දැනුම්දීම සහ භාණ්ඩ ප‍්‍රචාරනය සඳහා ඔවුහු පඨිත විශ්ලේෂණය, මිනුම් සමීක්‍ෂණ සහ වෙනත් අනුභූතික ක‍්‍රමවේදයන්ද ඔවුහු භාවිතා කරති
ව්‍යවහාරික මානව විද්‍යාඥයකු හැමවිටම පාහේ ශ‍්‍රාස්ත‍්‍රාලීය නොවන ආකෘතියක කටයුතු කරයි
සිය විශ්ලේෂණයට අදාල වන්නාවූ ඒකකයන්ට අදාල වන සමාජ අසමානතාවය, කාර්යභාරය, හුවමාරුව, අර්ථය වැනි න්‍යායික මොඩලයන් නිර්මාණය කිරීම පිලිබඳව වැඩි අවධානයක් යොමු කරන ශාස්ත‍්‍රාලීය සමාජසංස්කෘතික මානව විද්‍යාවට වඩා මෙය වෙනස්වූවකි
සමහර අවස්ථාවන්හිදී ව්‍යවහාරික ක්ත්‍ෂ්ත‍්‍රය තුලට වැටෙන සමීක්‍ෂණයන් ශ‍්‍රාස්ත‍්‍රාලීය සමීක්‍ෂණ හැඳින්වෙන ‘මූලික’ යන්නට වෙනස්ව ‘ව්‍යවහාරික’ ලෙසින් හඳුන්වනු ලබයි
ව්‍යාපාරික මානව විද්‍යා ‘ව්‍යවහාරික’ මානව විද්‍යාව පිලිබඳ එක් උදාහරණයකි
ව්‍යවහාරික මානව විද්‍යාඥයකු විසඳීමට උත්සාහ කරන ප‍්‍රශ්ණවලට උදාහරණ කිහිපයක් පහත දැක්වේ
ඇමරිකානුවකු සෙනසුරාදා පෙ. ව. 2 ට වෙළඳ සැලකින් කිසියම් වග_යක භාණ්ඩයක් මිළදී ගන්නේ නම් ඔහුගේ / ඇයගේ ඊළග මිළදී ගැනීම කුමක් වනු ඇැතිද
විශේෂිත උපසංස්කෘතික සාමාජිකයන් අතර උපත් පාලන කොපු භාවිතය ප‍්‍රචලිත කිරීමට මහජන සෞඛ්‍ය බලධාරීන් ගතයුතු පියවර මොනවාද
ගී‍්‍රක කිමිදුම්කරුවන්ට ඉස්පන් කිමිදීම වඩාත් ආරක්‍ෂිත බවට පත් කරන්නේ කෙසේද
එක්ස් වියි ඉසේඞ් නම් ස්ථානයක් වෙත පී කිවු ආර් නම් ස්ථානයේ සිට ජනතාව සංක‍්‍රමණය වන්නේ ඇයි
එක්සත් ජනපදයේ ව්‍යවහාරික මානව විද්‍යාව වෙනුවෙන් වෙන්වූ ප‍්‍රථම සඟරාව වන්නේ ව්‍යවහාරික මානව විද්‍යාව සඳහා වන සංගමය විසින් ප‍්‍රකාශයට පත්කළ හියුමන්  ඕගනයිසේෂන්ය
ජීව විද්‍යාත්මක මානව විද්‍යාව එසේත් නැතිනම් භෞතික මානව විද්‍යාව වූ කලි ජීව විද්‍යාත්මක පරිණාමීය යාන්ත‍්‍රණයන්, ජානමය ප‍්‍රවේණීන්, මානව අනුවර්ත්‍යතාවය සහ විචලනය ආදි මානව අධ්‍යයන විද්‍යාව, මානව රූපකෘත විද්‍යාව සහ මානව පරිණාමයේ පොසිල වර්තා පිලිබඳව අධ්‍යනය කෙරෙන මානව විද්‍යාවේ ශාඛාවයි.
භෞතික මානව විද්‍යාව ඇල්ෆඞ් රසල් වොලස් හා චාල්ස් ඩාවින්ගේ ස්වභාවික වරණය පිලිබඳ න්‍යායන් සහ ග්‍රෙගරි මෙන්ඩල්ගේ ප‍්‍රවේණිය පිලිබඳ පර්යේෂණයන් එළිදැක්වීමට පෙර 19 වන සියවසේදී වර්ධනය වූවකි
ඩාවින්ගේ න්‍යායන් සහ නූතන සහවාදයන්ගේ නැඟීමත් සමඟ මානව විද්‍යාඥයින්ට නව ආකාරයේ දත්තයන් වෙත ප‍්‍රවේශය උදාවූ අතර බොහොමයක් දෙනා තමන්ව ‘ජීව විද්‍යාත්මක මානව විද්‍යාඥයින්’ ලෙස හඳුන්වා ගැනීමට පටන් ගත්හ
මානවමිතිය පිලිබඳ අධ්‍යනයන් වැනි භෞතික මානව විද්‍යාවේ මුල් කාලීන ශාඛාවන් මේ වන විට ව්‍යාජ විද්‍යාවන් ලෙස සලකා බැහැර කරනු ලැබ ඇත
කපාල දර්ශකය වැනි මිනුම් චර්යාවාදී ගතිලක්‍ෂණ සොයාගැනීමට උපකාරී කරගනු ලැබූ අතර මුල් කාලීන විද්‍යාත්මක භෞතික මානව විද්‍යාවේ ආරම්භකයින් ලෙස පෝල් බ්‍රෝකා සහ ෆ්රාන්ස් බොයස් හැඳින්විය හැකිය
මාධ්‍යයේ මානව විද්‍යාව (ජනමාධ්‍ය පිලිබඳ මානව විද්‍යාව, මාධ්‍ය මානව විද්‍යාව) වූ කලි නිෂ්පාදකයින් පේ‍්‍රක්‍ෂකයින් සහ ජනමාධ්‍යයේ වෙනත් සංස්කෘතිකමය හා සමාජීය පැතිකඩවල් තේරුම්ගැනීමේ මාර්ගයක් ලෙස මානව වංශ අධ්‍යනයන් වැදගත් ලෙස සලකන්නාවූ සමාජීය හෝ සංස්කෘතික මානව විද්‍යාත්මක අධ්‍යයන කලාපයකි
විධික‍්‍රමය

මාධ්‍යයේ මානව විද්‍යාවේ සුවිශේෂීත්වය වන්නේ එහිදී මානව වංශ ලේඛයන් යොදාගැනීමයි
කෙසේ වෙතත් මෙහිදී මානව වංශ ලේඛයන් කෙරෙහි මානව විද්‍යාත්මක ප‍්‍රවේශයන් වන සහභාගීත්ව නිරීක්‍ෂණය සහ දීඝ කාලීන ක්ෂේත‍්‍ර අධ්‍යනයන් ආදිය අනුගමනය නොකෙරේ
මේ වෙනස්කම් හේතුකොටගෙන මාධ්‍ය කෙරෙහි උනන්දුවක් දක්වන මානව විද්‍යාඥයෝ තමන්ව දකින්නේ මාධ්‍ය අධ්‍යනයන් සහ සංස්කෘතික අධ්‍යනයන්හි මානව වංශ ලේඛ ප‍්‍රවේශයක් අනුගමනය කරන උපක්ෂේත‍්‍රයක් ලෙසිනි
න්‍යාය

වෙනත් බලපෑම් අතරේ වුවද මාධ්‍යයේ මානව විද්‍යාව තරමක්දුරට අන්තර් දැනුම් පද්ධතිමය එකකි
මාධ්‍ය පිලිබඳ මානව විද්‍යාව යොදාගනු ලබන න්‍යායන් ව්‍යවහාරික ප‍්‍රවේශයන්ගේ සිට පියරේ බෝර්ඩියෝගේ න්‍යායන් දක්වා මෙන්ම නව තාක්‍ෂණයන් හා පරිචයන් අනුයෝජනය හා අනුවර්තනය පිලිබඳව වන සංවාදයන් දක්වා දිවෙයි
එමෙන්ම ද්‍රෘෂ්‍යමය මානව විද්‍යාව සහ චිත‍්‍රපට න්‍යාය මෙන්ම ශාන්තිකර්ම හා ප‍්‍රාසාංගික අධ්‍යනයන් (උදා
නැටුම් හා නාට්‍ය) යනාදී න්‍යායන්ගෙන්ද එය වෙත න්‍යායාත්මක ප‍්‍රවේශයන් ලබාගෙන ඇත
එමෙන්ම පරිභෝජනය මාධ්‍ය අධ්‍යනයන්හි පේ‍්‍රක්‍ෂකාගාරයේ ප‍්‍රතිග‍්‍රහනය, නව මාධ්‍ය සහ ජාලකරණ න්‍යායන්, ගෝලීයකරණය පිලිබඳ න්‍යායන්, ජාත්‍යන්තර සිවිල් සමාජය පිලිබඳ න්‍යායන් සහ සහභාගීත්ව සන්නිවේදනය පිලිබඳ සංවාදයන් මෙන්ම සංවර්ධන අධ්‍යනයේ පාලනය යන සංකල්පයන්ද න්‍යායිකව මාධ්‍යයේ මානව විද්‍යාව කෙරෙහි බලපෑම් සහගතවී ඇත
මානව විද්‍යාත්මක වාග් විද්‍යාව වූකලි භාෂාව සහ සංස්කෘතිය අතර සම්බන්ධතාවය සහ මානව ජීව විද්‍යාව¸ ඥානනය සහ භාෂාව අතර වන සම්බන්ධතාවය පිලිබඳව වන අධ්‍යනයකි
මෙය මිනිසා භාවිතා කරන භාෂාව මත පිහිටා මිනිසාව අධ්‍යනය කිරීමේ අධ්‍යනයන් ඇතුලත් වන මානව විද්‍යාවේ ශාඛාවක් වන භාෂාත්මක මානව විද්‍යාවේ ක්ෂේත‍්‍රය සමඟ විශාල වශයෙන් අතිපිහිතව පවතී
කවුරුන් කුමන නමකින් හැඳින්වුවද ද්‍රෂ්‍ය සංජානනය (විශේෂයෙන්ම වර්ණ) පිලිබඳ අධ්‍යනයන් සහ ජීවකලාපීය ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදය කෙරෙහි අතිමහත් බලපෑමක් ඇතිකළ ක්ෂේත‍්‍රය වන්නේ මෙයයි
මේ දෙකම වටාපිටාවේ සංජානනයන් හේතුකොටගෙන  භාෂාවේ ඇතිවන වෙනස්කම් පිලිබඳව අවධානය යොමකරයි
සමාජවිද්‍යාව සහ මිනිසාගේ ස්ව-සංවිධානය සම්බන්ධයෙන් ප‍්‍රතිමානයන් සාම්ප‍්‍රදායික භාෂාත්මක මානව විද්‍යාවද සතුවෙයි
උදාහරණයක් ලෙස තපස් රකින තැනැත්තන් පිලිබඳවන අධ්‍යනයක් පෙන්වාදී ඇත්තේ ඔවුන්ගේ භාෂාවේ යොදාගන්නා එකිනෙකට වෙනස් වචන 6 ක්ම ඉංගී‍්‍රසියට පරිවර්ථනය කළහැක්කේ ‘අපි’ යනුවෙන් වන බවයි. ඉන් පෙනීයන්නේ ඉංගී‍්‍රසීන්ට වඩා ඔවුන් තුල වන්නාවූ සහයෝගය, ඒකමතිකත්වය සහ සාමූහික තීරණ ගැනීමේ ස්වභාවය යැයි අර්ථ දැක්වනු ලැබිය හැක
මානව විද්‍යාත්ම්ක වාග් විද්‍යාව මෙම වෙනස්කම් අධ්‍යනය කරන අතර ඒවා ජීවන ක‍්‍රමයන් වෙත ආරෝපණය කරයි
මානව විද්‍යාව
 වාග් විද්‍යාව
ජීව විද්‍යාව
ආගමේ මානව විද්‍යාවට අනෙකුත් සමාජ ආයතන වලට සාපේක්‍ෂව ආගමික ආයතනයන් පිලිබඳව අධ්‍යයනය කිරීම සහ විවිධ සංස්කෘතීන්හි ආගමික විශ්වාසයන් හා පරිචයන් සන්සන්දනය කිරීම ඇතුලත් වෙයි
ඉතිහාසය

සෑම ආගමක්ම එය නමදින්නාවූ මානව ප‍්‍රජාවේ නිර්මාණයක්ය යන මානව විද්‍යාත්මක සිද්ධාන්තය 1841 දී ලූඞ්විග් ෆොයබාග් විසින් ප‍්‍රථම වරට ඉදිරිපත් කරන ලදී
ෆොයබර්ග් අනුව යමින් 1912 දී එමිල් ඩර්කයිම් දක්වා සිටියේ ‘ආගම යම් සමාජයක සමාජ වටිනාකම්වල ප‍්‍රක්ෂේපිතයක්’ වන බවයි. එමෙන්ම එය සමාජය පිලිබඳ සංකේතීය ප‍්‍රකාශ ඉදිරිපත් කරන්නක් මෙන්ම සමාජ පිලිවෙල පිළිබඳ අදහස් දක්වන්නා වූ සංකේතීය භාෂාවක් බවද ඔහුගේ අදහස විය
19 වන සියවසේදී සංස්කෘතික මානව විද්‍යාව සංස්කෘතික පරිණාමය පිලිබඳව වූ උනන්දුවකින් පිරී පැවතුනි
බොහෝ මානව විද්‍යා‍ඥයෝ ‘පුරාතන’ සහ ‘නූතන’ ආගම් අතර ඉතා සුළු වෙනස්කමක් පමණක් පවතින්නේ යැයි උපකල්පනය කළ අතර පුරාතන ආගම නූතන ආගම බවට පරිණාමයවීම කෙසේ සිදුවීද යන්න පිලිබඳව අදහස් දැක්වූහ
20 වන සියවසේදී බෙහෝ මානව විද්‍යාඥයෝ මෙම ප‍්‍රවේශය ප‍්‍රතික්ෂේප කරසිටියහ
වර්තමානයේ ආගමේ මානව විද්‍යාව තුල ලූඞ්විග් ෆොයබර්ග්, කාල් මාක්ස්, සිග්මන් ෆ්‍රොයිඞ්, එමිල් ඩර්කයිම් සහ මැක්ස් වෙබර්  යානාදීන්ගේ අදහස්වල බලපෑම දැකගත හැක
සතර ක්ෂේත්‍ර ප්‍රවේශය ("four field" approach)

ප‍්‍රධාන වශයෙන් එක්සත් ජනපදය තුල මානව විද්‍යාව ‘සාකල්‍ය’ ලෙස අර්ථකථනය කරනු ලබන අතර ‘සතර ක්ෂේත‍්‍ර ප‍්‍රවේශයක්’ මත පදනම් වෙයි
මෙය න්‍යායාත්මකව හෝ ප‍්‍රයෝජ්‍යතාවාදී ලෙස හෝ ඇමරිකානු ශ‍්‍රාස්ත‍්‍රාලීය ආයතනයන්හි ව්‍යුහයන්ට වැදගත් වනනේද යන්න පිලිබඳව වන සංවාදය වර්තමානයේදීද පවතී
ඊට සහාය දක්වන්නෝ මානව විද්‍යාව හේතු දෙකක් නිසා සාකල්‍ය වන බව කියා සිටිති
එනම් එය  ඕනෑම කාලයක  ඕනෑම ස්ථානයක වෙසෙන මිනිස් වර්ගයා සහ මානුෂිකත්වයේ සියලූම පැතිමානයන් (පරිමාණාමණීය, ජීව භෞතිකමය, සමාජ දේශපාලනික, ආර්ථික, සංස්කෘතික, භාෂාමය, මනෝවිද්‍යාත්මක ආදී) සම්බන්ධයෙන් අදාලවීමයි
එමෙන්ම මෙම ප‍්‍රවේශය අනුගමනය කරන ශාස්ත‍්‍රාලීය වැඩසටහන් මානව විද්‍යාව වෙත ‘සතර ක්ෂේත‍්‍ර ප‍්‍රවේශයක්’ අනුගමනය කරනු ලබන අතර එහිදී ඊට භෞතික විද්‍යාව, මානව විද්‍යාව, පුරාවිද්‍යාව, භාෂාවිද්‍යාව සහ සංස්කෘතික මානව විද්‍යාව හෝ සමාජීය මානව විද්‍යාව ඇතුලත් වෙයි
සාකල්‍ය සහ ‘සතර ක්ෂේත‍්‍ර’ ලෙස මානව විද්‍යාවේ අර්ථකථනය සමහර ප‍්‍රධාන පෙළේ මානව විද්‍යාඥයින් විසින් අභියෝගයට ලක්කරනු ලැබ ඇත
ඔවුහු කියා සිටින්නේ ඒවා 19 වන සියවසේ සමාජ පරිණාමීය සිතීමේ නිර්මාණයන් වන බවත් විශේෂයෙන්ම ඒවා විසින් සංස්කෘතික මානව විද්‍යාව (මානව ශාස්ත‍්‍රය මත නෛසර්ගික ලෙස බැඳී පවතින) මත විද්‍යාත්මක ඉන්ද්‍රයානුභූතිවාදය වගවිභාගයකින් තොරව පැටවීමට උත්සාහ කරන බවත්ය
සමාජ –සංස්කෘතික මානව විද්‍යා ‘ජීව විද්‍යාත්මක, භෞතික විද්‍යාත්මක මානව විද්‍යාව’ සමඟ ‘අනුකලනය’ අඳහා වන පීඩනය ඉන්දි‍්‍රයානුභූතිවාදය (නිවැරදි දැනුම සොයාගත හැක්කේ විද්‍යාත්මක ක‍්‍රමය අනුගමනය කිරීමෙන් පමණක් බවට වන විශ්වාසය) වගවිභාගයකින් තොරව සංස්කෘතික මානව විද්‍යාව මත පැටවීමට දරන උත්සාහයක් ලෙසින් විවේචනයට ලක්ව ඇත
මෙම විවේචනය 1960 දශකයේදී සංවර්ධනය වෙමින් පැවැති සමාජීය ජීවවිද්‍යාවේ සහ ඇමරිකානු මානව විද්‍යාවේ ‘සතර ක්ෂේත‍්‍ර ප‍්‍රවේශය’ වෙත එල්ල විය (මාර්ෂල් ෂිලිංග්ස් වැනි සමාජීය මානව විද්‍යාඥයින් විසින්)
එක්සත් ජනපදයේ සම්භවය ලැබූවද සතර ක්ෂේත‍්‍ර ප‍්‍රවේශය සහ එය අරබයා ඇතිවූ සංවාදය ඇමරිකානු ශාස්ත‍්‍රාලීය බලපෑම හේතුකොටගෙන ලෝකය පුරා ව්‍යාප්ත විය
මානව විද්‍යාව
ජීව විද්‍යාව
1800 ගණන්වල සිට 1940 දක්වා

19 වන සියවස මුල එහි ආරම්භයේ සිට 20 වන සියවසේ මුල්භාගය දක්වා ඇමරිකා එක්සත්ජනපදය තුල මානව විද්‍යාව ඇමරිකානු ස්වදේශික සමාජයන්ගෙන් ආභාෂය ලැබීය
අනෙකුත් යටත්විජිත රටවල (බි‍්‍රතාන්‍යය, ප‍්‍රංශය, ස්පාඤ්ඥය, පෘතුගාලය සහ ලතින් ඇමරිකානු රටවල්) ස්වදේශික යටත්වැසියන් සම්බන්ධයෙන් ඇතිවූ මෙම අභිමුඛවීම විවිධ ආකාරයන්ගෙන් සිදුවිය
කුහුල අගය කිරීම¸ ස්වදේශික පරිචයන් ‘ශිෂ්ඨගත කිරීම’ හෝ ‘ප‍්‍රතිසංස්කරණය කිරීම’ මෙතරම් විෂමවූ සමාජ හා දේශපාලන පද්ධතියක් සමඟ සමාජයන් කි‍්‍රයාත්මක වන්නේ කෙසේද යන්න පිලිබඳ ප‍්‍රහේලිකාව විසඳීම මුල් කාලීණ මානව වංශ ශාස්ත‍්‍රඥයින් පොළඹවාලූ සාධකයන් විය
ස්වදේශික ජනයා සමග සන්නිවේදනය කිරීමේ සහ ඔවුන්ව සංස්ථාගත කිරීමේ කි‍්‍රස්තියානී මිෂනාරීන් සහ යටත්විජිත පරිපාලකයින්ගේ ප‍්‍රායෝගික වුවමනාවන් මෙම අධ්‍යනයට ආධාර සහ ජාත්‍යන්තර අවධානය ලබාගැනීමට ඉවහල් විය මානව වංශ ශාස්ත‍්‍රඥයින්ගේ (මෙන්ම මානව විද්‍යාව වෘත්තීමය ස්වභාවයකට නොපැමිණ තිබූ එම මුල් යුගයේදී උගතුන් සහ බොහෝ ආධුනිකයින් මිෂනාරීන් සහ යටත්විජිත පරිපාලකයින්ගේ ප‍්‍රකාශයන් අතර පැහැදිලි විභේදනයක් නොවුනි) බොහෝවිට මනුෂ්‍යත්වයේ, පුරවැසිභාවයේ, අර්ථනිරූපනයන් පිලිබඳ දේශපාලනික සංවාද නිර්මාණය කිරීමට හේතුවිය
මෙම ගැටුම් ශුද්ධ දැනුම හෝ අන්තර් සංස්කෘතික අවබෝධය පිලිබඳ සොයායාම එක් අතකින්ද, අනෙකා මත සූරාකෑම පීඩනය හෝ එකී දැනුම විසින් පටවනු ලබන බලහත්කාරය අනෙක් පසින්ද වූ සංවාදයන් වූ බැවින් මුල්කාලීන මානව විද්‍යාඥයෝ ආන්දෝලනාත්මක වූවා පමණක් නොව දැනුම් පද්ධතිය තුල තමන්වම විභාගකර බැලීමේ අභියෝගයකටද මුහුණ දුන්හ
මෙය අවම වශයෙන් 20 වන සියවස මැද භාගය දක්වා පැවතුනි
මානව විද්‍යාව ‘යටත්විජිතකරණ ව්‍යාපෘතියේ’ සහායකයෙක් වූ බවට වන චෝදනා 1960 සහ 70 දශකයන්හි සමහර ද්‍රෘෂ්ඨිකෝණයන් විසින් ගොඩනැගුනු ලැබූ කරුණු වරදවා වටහාගැනීමකි
සයිබර් අවකාශයේ මානව විද්‍යාව වූකලි සත්‍යාන්ති‍්‍රක පාලන පද්ධතීන් මිනිසා සහ තාක්‍ෂණය අතර වන සංස්කෘතිකව දන්නා අන්තර් සම්බන්ධයක් වන සමාජසංස්කෘතික මානව විද්‍යාවේ කුඩා උප අනුශාකාවකි
මෙම අන්තර් සමබන්ධතාවයන්ට මිනිසා සහ අනෙකුත් ජීව විද්‍යාත්මක ඵෙන්ද්‍රයිකයින් සහ අනෙකුත් තාක්‍ෂණික භාණ්ඩ, මිනිස් සමාජය සහ සංස්කෘතිකව හැඩගැසුනු පරිසරයන් සංයෝජනය කිරීම සඳහා දරන්නාවූ උත්සාහයන් ඇතුලත් වෙයි
ගෝලීයකරණය සහ තොරතුරු යුගය/ තොරතුරු සමාජය විශේෂයෙන්ම තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්‍ෂණයන් වැනි රූපකයන් වටා නිර්මාණය වන්නාවූ සංවාදයන් සමඟ මානව විද්‍යාවද ඒ කෙරෙහි අවධානය යොමුකොට ඇත
සංකීර්ණ ‘මිනිස් වර්ගයා සහ තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්‍ෂණයින්’ ප‍්‍රධාන අංශ 3 ක් තුල සමාජසංස්කෘතික මානව විද්‍යාවේ වැදගත්කම හෙළිදරවුකොට ඇත
1. සමාජ සංස්කෘතික මානව විද්‍යාඥයින්ගේ ඉගැන්වීම් සහ පර්යේෂණයන්හි උපකරණයක් ලෙස තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්‍ෂණය
- පරිඝණකය යතුරු ලියනයක් ලෙස භාවිතා කිරීම, මාර්ගගත දත්ත ගබඩාවන් හා නාමාවලීන් භාවිතා කිරීම සහ/ හෝ නිර්මාණය කිරීම, හවුල්කරුවන් සමඟ සන්නිවේදනය සහ අන්තර්ජාලය හරහා තොරතුරු සෙයායාම, දැනුම්දීම් කළයුතු තැනැත්තන් වෙත මාර්ගගතව හිඳිමින් දැනුම්දීම් සිදුකිරීම, න්‍යාය පදනම් කරගත් නව ආකාරයේ මානව විද්‍යාත්මක දැනුම උත්පාදනය ආදී විවිධාකාර සම්බන්ධතාවන් රාශියක් මේ තුල නිර්මාණය වී ඇත
2. ක්ෂේත‍්‍රය තුල තොරතුරු සහ සන්නිවේදන තාක්‍ෂණය විශේෂිත සමාජයන් සහ/ හෝ කණ්ඩායම් වෙත තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්‍ෂණය හඳුන්වාදීමේ ප‍්‍රතිඵල පිලිබඳ සමාජ සංස්කෘතික මානව විද්‍යාත්මක නිරීක්‍ෂණ විශ්ලේෂණය සහ අර්ථනිරූපනය මෙහි වැදගත් කොටසකි (මෙහිදීද විශේෂයෙන් කිව යුත්තේ මීට දැනුම් පද්ධතියේ සාම්ප‍්‍රදායික ක්ෂේත‍්‍රයන් පමණක් නොව සම්පූර්ණ ලෝකයම අයිති බවත්ය) ‘තාක්‍ෂණයේ සංස්කෘතික අනුයෝජනය’ සහ ‘කෘතීන්හි මානව වංශ ලේඛයන්’ වැනි සංකල්පයන් මෙම කාර්යයේදී අත්හැරිය නොහැක
3. ‘සයිබර් අවකාශය’ - ක්ෂේත‍්‍රයක් ලෙස පරිගණක මාධ්‍යකොටගත් සන්නිවේදනය, අන්තර්ජාල යටිතල පහසුකම් සහ සමස්ථයක් ලෙස තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්‍ෂණය හේතුකොටගෙන සයිබර් අවකාශය තුල නිර්මාණය වන්නාවූ සමාජසංස්කෘතික සංසිද්ධීන් සමාජසංස්කෘතික මානව විද්‍යාත්මක නිරීක්‍ෂණ විශ්ලේෂණ සහ අර්ථනිරූපනයනට භාජනය කිරීම මෙහිදී අදහස් කෙරේ මීට ජාතික හා පාරජාතික මාර්ගගත කණ්ඩායම් මෙන්ම 'Open Source' වැනි ව්‍යාපාරයන්ද ඒ අනුව පැනනගින සමාජීය ආර්ථික සහ අධිකරණ ප‍්‍රයුක්තීන් හා ගැටළුද අයත්වෙයි
මෙම අංශයන් තුන කෙතෙක් දුරකට බලපෑම් සහගත වන්නේද හෝ වෙන්කළ නොහැකි වන්නේද යන්න තීරණය වන්නේ විශේෂිත පර්යේෂණ ව්‍යාපෘතීනහි යොදාගනු ලැබූ ක‍්‍රමවේදයන් සහ අවශ්‍ය වන්නාවූ අවබෝධය යන කාරණාවන් මතය
ඉහතින් සඳහන්කළ තේරුම්ගැනීම් සඳහා සමාජසංස්කෘතික මානව විද්‍යාව සතු සුවිශේෂී විභවතාවය ක‍්‍රමක‍්‍රමයෙන් හෙළිවෙමින් පවතී
මෙම විභවතාවය ඊට ආසන්නයෙන් පවත්නා අනෙකුත් දැනුම් පද්ධතීන් විසින්ද හඳුනාගනු ලබමින් පවතී
මෙහි එක් ප‍්‍රතිඵලයක් වන්නේ සමාජසංස්කෘතික මානව විද්‍යාවේ ගණීය ක‍්‍රමවේදයක් වන ‘මානව වංශ ලේඛ’ සමාජවිද්‍යාව, මධ්‍ය අධ්‍යනයන් සහ වෙනත් ශාස්ත‍්‍රාලීය දැනුම් පද්ධතීන් විසින් යොදාගනු ලැබීමයි
පසුගිය දශකය තුල සමාජසංස්කෘතික මානව විද්‍යාවේ මැදිහත්වීම් තරමක් දුරකට දුර්වලව ඇති නමුත් එය විසින් ඇතිකළ ප‍්‍රවණතාවය ක‍්‍රමයෙන් ඉදිරියට යමින් පවතී
සංස්කෘතික මානව විද්‍යාව යනු මානව විද්‍යාව එක්සත් ජනපදය තුල වර්ධනයවීමේදී නිර්මාණය වූ ප‍්‍රධාන ක්ෂේත‍්‍රයන් හතරින් එකකි
මේ වූකලි මිනිසුන් අතර පවත්නා සංස්කෘතික විවිධත්වයන් සහ ප‍්‍රාදේශීය සංස්කෘතික යථාර්තයන් කෙරෙහි ගෝලීය ආර්ථික හා දේශපාලනික කි‍්‍රයාවලීන්ගේ බලපෑම අධ්‍යනය කිරීම අරමුණ කරගනිමින් ‘සංස්කෘතිය’ අර්ථවත් විද්‍යාත්මක සංකල්පයක් ලෙස වර්ධනය වීමකි
ස්වභාවිකත්වය හා සංස්කෘතිය අතර ප‍්‍රතිපක්‍ෂය මත පදනම්වූ කලින් පැවැති බටහිර කතිකාවන්ට එරෙහිව යාමක් මානව විද්‍යාවේ ‘සංස්කෘතිය’ යන සංකල්පය තුල දැකගතහැක
සෑම මිනිසකුටම සිය අත්දැකීම් වර්ගීකරණය කරගැනීමට, වර්ගීකරණයන් සංකේතීයව කේතාංකනය කිරීමට සහ එවැනි වියුක්තනයන් අන් අයට ඉගැන්වීමට හැකියාව මිනිසාට ඇති බැවින් මානව විද්‍යාඥයෝ සංස්කෘතිය මිනිසාගේ ස්වභාවිකත්වය බවට තර්ක කරඇත
මිනිසා සංස්කෘතිය ඉගෙනීම (අනුසංස්කෘත්‍යායන සහ සමාජානුයෝජන කි‍්‍රයාවලීන් මඟින්) හරහා අත්කරගන්නා අතර විවිධ ස්ථානයන්හි හෝ විවිධ තත්වයන් මත ජීවත්වන මිනිසුන් විසින් විවිධ සංස්කෘතීන් ප‍්‍රතිඵල කරයි
එමෙන්ම මානව විද්‍යාඥයෝ පෙන්වා දී ඇත්තේ සංස්කෘතිය මඟින් මිනිසාට සිය පරිසරයට ප‍්‍රවේණිගත නොවූ ආකාරයන්ගෙන් හැඩගැසිය හැකි බවය
ඒ අනුව විවිධ පරිසරයන්හි ජීවත්වන මිනිසුනට විවිධ සංස්කෘතීන් හිමිවනු ඇත
මානව විද්‍යාත්මක න්‍යායන්ගෙන් වැඩි ප‍්‍රමාණයක් ප‍්‍රාදේශීය (විශේෂයෙන්ම සංස්කෘතීන්) සහ ලෝකය (විශ්වීය මානව ස්වභාවිය හෝ විවිධ ස්ථානයන්/ තත්වයන් හි සිටින මිනිසුන් අතර පවත්නා සම්බන්ධතා ජාලය) අතර පවත්නා ආතතිය පිලිබඳව වන උනන්දුව මානව විද්‍යාව විසින් අගයකොට සලකයි
එක්සත් ජනපදය තුල සංස්කෘතික මානව විද්‍යාවේ නැඟීමට සමාන්තරව ‘සමාජිය’ කේන්දී‍්‍රිය සංකල්පය ලෙස සලකන්නාවූ සහ සමාජ තත්වයන් හා විවිධ භූමිකාවන්, කණ්ඩායම්, ආයතන සහ ඔවුන් අතර සම්බන්ධතාවන් අධ්‍යනය කිරීම කෙරෙහි අවධානය යොමුකළ සමාජීය මානව විද්‍යාව ශාස්ත‍්‍රාලීය දැනුම් පද්ධතියක් ලෙස බි‍්‍රතාන්‍යය තුල වර්ධනයවිය
සංස්කෘතික හා සමාජීය මානව විද්‍යා සම්ප‍්‍රදායන් දෙකම ඇතුලත් කරගනිමින් සමාජීය-සංස්කෘතික මානව විද්‍යාව යනුවෙන් යෙදුමක්ද නිර්මාණය වී ඇත
සංස්කෘතික මානව විද්‍යාව
මේවායින් වැඩි ප‍්‍රමාණයක් සිනමා කැමරාවන්ගේ ගුණාත්මක බව මැනීමේ සාධකයන් හා සමපාත වෙයි
මෙම මෙගා පික්සෙල් ගණන මැනීමේ මිනුම් නිර්මාණය කොට ඇත්තේ ඩිජිල් කැමරා නිෂ්පාදකයින්ගේ අළෙවිකරණ කටයුතු සිදු කරන සමාගම් විසිනි
කැමරාව තුල කි‍්‍රයාත්මක වන දත්ත නිවැරදි වර්ණ සහිත ඡායාරූපයක් බවට පත්කිරීමේ කි‍්‍රයාවලියද මෙගා පික්සෙල් ගණන තරම්ම වැදගත් වෙයි
කාචයේ ගුණාත්මකභාවය, විභේදන බලය, විවෘති වීම, අපකිරණ
	ග‍්‍රාහක මාධ්‍ය, CMOS, CCD" ඍණ පටල පටය 
	ග‍්‍රාහක ආකාරය පික්සෙල් ගණන ඩිජිටල් පිලිගොනු වර්ගය (RAW, TIFF, JPEG) පටල පටය (135 film, 120 film, 5x4, 10x8)
	පිරිසැකසුම ‘ඍණ ඵලකය’ හෝ ‘මුද්‍රණය’ සඳහා ඩිජිටල් සහ/හෝ රසායනික පිලිසැකසුම

පික්සෙල් ගණන

තිරස් පික්සෙල් ගණන w  සිරස් පික්සෙල් ගණන ය මඟින් පවත්නා සම්පූර්ණ පික්සෙල් ගණන ^n& ගණනය කරනු ලැබේ n = w x h
සංයුක්ත ඩිජිටල් කැමරාවන් (ඒක කාච ප‍්‍රතිඡායා නොවන) කැමරාවන්හි දර්ශනානුපාතය 4
තනි චිපයක් සංවේදකය ලෙසින් භාවිතා කරන කැමරාවන්හි දැක්වා ඇති පික්සෙල් සංඛ්‍යාවෙන් ප‍්‍රකාශ වන්නේ කුමන ස්ථානයක හෝ තිබිය හැකි තනි වර්ණ සේයා සංවේදකයේ පික්සෙල් සංඛ්‍යාවේ එකතුවයි. එය බයර් සංවේදකයක හෝ එකට ඇති සංවේදක තුනක හෝ Foveon X3 sensor සංවේදකයේ අඩංගු වියහැක
රූපය නිර්මාණය කරනු ලබන විවිධ ක‍්‍රමවේදයන් හේතුවෙන් මේ එක් එකෙහි විභේදන බලයක් සන්සන්දනය කිරීම අසීරු කරුණකි
රූපයේ විස්තරාත්මක බව පිලිබඳව සැලකීමේදී රූපයේ සමස්ථ පික්සෙල් ගණන සලකාබැලීමට වඩා රූපය හරහා (හෝ පහලට) ඇති පික්සෙල් ගණන සලකමින් සන්සන්දනය කිරීම වඩා යෝග්‍ය වෙයි
විශාල සංවේදකයක් හා ඒ හා සමාන පික්සෙල් ගණනක් ඇති කුඩා සංවේදකයකට වඩා වැඩි ගුණාත්මක ඡායාරූපයක් ප‍්‍රතිඵල කරනු ඇත
මෙය ඩිජිටල් ඒක කාච ප‍්‍රතිඡායා කැමරාවන්හි පවතින වාසිදායක තත්වයකි
එනම් එකම විභේදන බලයක් සහිත නමුත් ප‍්‍රමාණයෙන් විශාල සංවේදකයන් මෙම කැමරාවන්හි අන්තර්ගත වෙයි
නිරේඛනය සහ තහඩු මුද්‍රණය වැනි ඉන්ටාලියෝ ශිල්පක‍්‍රමයන් හා සැසඳීමේදී ඒවායේ අවශ්‍ය වන්නේ අඩු පීඩනයක් යෙදීමකි
මේ ක‍්‍රමයෙන් හොඳ මුද්‍රණයක් ලබාගැනීම සඳහා අවශ්‍ය වන්නේ අච්චුව මත  තීන්ත තවරා කඩදාසියක් හෝ රෙද්දක් සමඟ ගැටීමට සැලැස්වීම පමණකි
මුද්‍රණයේදී සැලකිල්ලට ගතයුතු විධික‍්‍රම තුනක් පවතී
x	මුද්‍රා තැබීම
මෙහිදී කඩදාසිය හෝ රෙද්ද මේසයක් වැනි පැතලි මතුපිටක් මතත තබා ඒ මත තබන ලද අච්චුව තද කිරීම හෝ හෝ මිටියකින් තට්ටුකිරීම මඟින් මුද්‍රණය සිදුකෙරින
සෑම කාලයන්හිම ඈත පෙරදිග රටවල ජනපි‍්‍රය මුද්‍රණ විධික‍්‍රමය වූයේ මෙයයි
යුරෝපීය ලී අච්චු මුද්‍රණය සඳහා මෙම ක‍්‍රමය 15 වන සියවසේදී පමණ යොදාගැනින
යුරෝපයේදී මෙය වැඩි වශයෙන් යොදාගැනුනේ රෙදි මුද්‍රණය සඳහාය
එමෙන්ම 1910 පමණ සිට වර්තමානය දක්වා බටහිර ලී අච්චු මුද්‍රණ සඳහා මෙය යොදාගනු ලබයි
ි පසුකාලීනව ජපානයේ ලී අච්චුව නොවෙනස්ව රඳවා ගැනීම සහ මුද්‍රණයේදී නිසි පීඩනයක් ලබාදීම සඳහා සංකීර්ණ ලී යාන්ති‍්‍රක මෙවලම් යොදාගනු ලැබිණ
මෙහි අවශ්‍යතාව තදින් දැනෙන්නට පටන් ගත්තේ බහු වර්ණ යෙදීම ආරම්භ වූ පසු තීන්ත තට්ටු කිහිපයක් යෙදීමට අවශ්‍ය වූ විටය
x	මුද්‍රණාල මුද්‍රණය
බෙහෝ කාලයක් වනතුරු මුද්‍රණාල දැකගත හැකිවූයේ ආසියාවේ පමණකි
මුද්‍රණාල මුද්‍රණය 1480 පමණ සිට යුරෝපීය මුද්‍රණයන් පොත් මුද්‍රණය සඳහාද ඊට පෙර සිටම ලී අච්චු මගින් මුද්‍රත පොත් මුද්‍රණය සඳහාද යොදාගනු ලැබිණි
මුද්‍රණාල මුද්‍රණයන්ට පෙර සරළ මුද්‍රණ ක‍්‍රම යුරෝපයේ පැවත තිබිය හැකි වුව ඒ පිලිබඳ ප‍්‍රබල සාධක නොමැත
බටහිර ලෝකයේ වඩාත්ම පිලගැනීමට ලක්වූ සිතුවම් අතරින් එකකි මොනාලිසා
කඩදාසි, කැන්වස්, ලී, වීදුරු, ලැකර් හෝ කොන්කී‍්‍රට් වැනි මතුපිටක් (ආධාරකයක්) මත වර්ණ තැවරීම සිතුවම් කිරීම ලෙසින් හඳුන්වනු ලබයි
කෙසේවෙතත් සෞන්දර්යාත්මක අර්ථයෙන් ගතකළ ‘සිතුවම් කිරීම’ යන්නෙන් අදහස් වන්නේ අදාල කාර්යය සිදුකරන තැනැත්තාගේ ප‍්‍රකාශනය සහ සංකල්පීය අරමුණ විද්‍යමාන වන ආකාරයෙන් ඇඳීම, රූප ගැලපීම ඇතුළු අනෙකුත් සෞන්දර්යාත්මක කාරණාවන් සංයෝජනය කිරීමේ කි‍්‍රයාකාරකමයි
මෙම කි‍්‍රයාකාරකමෙහි නියැලී සිටින්නන් සංඛ්‍යාව තරම්ම විවිධ හා අතිමහත්වූ අභිප‍්‍රායන් සහ විෂයන් නියෝජනය කිරීමේ, ලේඛනගතකිරීමේ සහ ප‍්‍රකාශ කිරීමේ විධික‍්‍රමයක් ලෙසින් සිතුවම් කිරීම භාවිතා වේ
සිතුවම් ස්වභාවිකවාදී, නිරූපනාත්මක (ස්වභාවික ජීවිතය හෝ භූදර්ශන), ඡායාරූපී, භාවාත්මක වියහැකි අතර සංකේතවාදී හැඟීම් හෝ දේශපාලනික අඛ්‍යානයන්ගෙන් පුරාවාලිය හැක
සිතුවම් කිරීමේ ඉතිහාසයෙන් වැඩි කොටසක් පිරී ඇත්තේ ආධ්‍යාත්මික අරමුණු හෝ අදහස් වලිනි
මෙවැනි සිතුවම් මැටි බඳුන්වල සිතුවම් කළ පුරාණෝක්තිමය චරිත නිරූපනය වන කලාකෘතීන්හි සිට මිනිස් ශරීරය ආධ්‍යාත්මිකභාවයේ විෂය වස්තුවක් ලෙසින් නිරූපිත සිස්ටීන් දේවස්ථානයේ අභ්‍යන්තර බිත්ති සහ සීලිමේ ඇති සිතුවම් දක්වා පරාසයක විහිද යයි
සිතුවම් කිරිමේ විවිධ ආකාර
සම්පුර්ණයෙන්ම වාගේ සියලූ සැපයුම් ශිල්පින් අත් සහ ඇගිලි මාධ්‍ය භාවිතා කිරිමට යොදා ගන්නා අතර සමහර අංගවිකල පුද්ගලයන් ඔවුන්ගේ කට සහ කකුල් යොදා ගනි
පිළිරුව පිළිබද වැඩ කිරිමට පළමුව කලා ශිල්පියාට විවිධ මාධ්‍ය ක්‍රියාකරන ආකාරය පිළිබද අවබෝධයක් ලබා ගත යුතුව ඇත
අගයන් සහ සුවිශේෂ රටාව නිර්ණය කිරිම සදහා වු විවිධ ඇදිම් තම ප්‍රායෝගිකත්ව කොළ වල ඇදිය යුතු අතර එමගින් විවිධ බලපෑම ක්‍රියාත්මක යොදනෙ ආකාරය සලකා බැලිය හැක
සිතුවම් ඇදිමේදී ක‍්‍රියාත්මක වන පැන්සල් පහර සිතුවමේ පෙනීම පාලනය කිරිමට යොදා ගත හැක
තින්ත සිතුවම් සදහා ආවේණිව කවුළුවක් යොදා ගන්නා අතර එය සමාන්තර රේඛා කණ්ඩායම් වලින් සමන්විතය
හරස් කවුළුව භාවිතයෙන් දිශාවන් දෙකක් හෝ දෙකකට වැඩි විවිධ දිශාවන් ඔස්සේ වු කවුළු මගින් තද විලාසයක් ඇති කරනු ලබයි
කැඩුනු කවුළුවක් හෝ සවිරාම (අතරින් අතර සිදුවන) කැඩුව මෘදු විලාසයක ඇතිකිරිමට භාවිතා වේ
තවද කැඩිම් වල ඝන්තවය මගින් විලාසයේ  වැඩි විටක් ලබාගත හැක
සිතුවම් කිරිමේදී තිත් භාවිතා කර වර්ණ සයෝජනයකරය
සුවිශේෂ රටාව හෝ ආවරණය ලබා ගත පැන්සයල් යන සිතුවම් පැන් මගින් වර්ණ සංයෝගකාරක ලබා ගතත්ත් කටු සිතුවම් කිරිමේදී මෙයට සමාන ක්‍රමවේදයක් යොදා ගනියි
හොද ප්‍රතිඵල සදහා කටු සිතුවමේ රේඛා මතුපිට සැකිලි වක්‍ර ඇදිමේ ගැඹුරු ආචරණය නිර්මානය වේ
කොන්ඩය ඇදිමේදී කටු සිතුවිමේ රේඛා හිසකෙස් වැඩෙන දිශාවට යොමු කරනු ලැබේ
අපේක්ෂිත සිතුවම කලාකරුවාගේ කැමති අත මත පදනම් වේ
දකුණත භාවිතා කරන කලාතුරකින් සිතුවමේ තැවරිම මග හැරිම සදහා වමේ සිට දකුණට අදිනු ලැබේ
සමහර විට පින්තුරයේ ඉතිරි කොටස සම්පුර්ණ කිරිමේදී කලාකරුවාට සිතුවමේ කොසක් හිස්ව තැබිමට සිදුවේ
මෙම කටයුත්ත සදහා දාංගලය
රෙසිනැඑ* යොදා ගත හැක
මෙහිදි ආරක්ෂා කල යුතු ප්‍රදේශයේ හැඩය දුංගලයක් ඉවත් කරන අතර ඉතිරිවන හැඩය සිතුවම් කරන මතුපිටට යොදා ගනු ලැබේ
එමගින් සිතුවම පිරවිමට පෙර මතුපිට අනවශ්‍ය සලකණු ලැබිමෙන් ආරක්ෂා කරනු ලැබේ
සිතුවමේ කොටසක් ආරක්ෂා කර ගැනිමේ තවත් ක්‍රමයක් නම් මතුපිටට සවිවෙන සේ තින්ත විසිරිමයි
මෙමගින් ගැලවුණු ද්‍රාවන වඩා තදින් තහඩුවට අල්ලා ගන්නා අතර, කැන්විමෙන් වලක්වනු ලබයි
කෙසේ නමුත් මතුපිටට සවිවෙන තින්ත සහ රසායන ද්‍රව්‍ය භාවිතා වන අතර එය ශ්වසන පද්ධතිය කෙරෙහි බල නොපායි
එම නිසා ඒවා හොදින් වාත්‍රාශය ලැබෙන එලිමහන් ප්‍රදේශවල ප්‍රදර්ශනය කළ හැක
අලෝකරණය-එළිය අඳුර දැක්විම
විස්තරය The calling of Matthew Carvagio එක් අලෝකය මුලාශ්‍රය මගින් සැදෙන ප්‍රතිබිම්බ ගණන කරන අතර මතුපිට පෙනුම වෙනස්විම ගැන අවධානය යොමු කරයි
කලා කෘතියක් ඇති කිරිමේදී මුලික උපාංග ඇදිම හෝ පාටකිරිම වේ
අලෝක සහ සෙවනැල්ල එකිනෙක වන ක්‍රියා කිරීම කලාකරුවාගේ මෙවලම් පෙට්ටියේ වැදගත් ක්‍රමයක් අලෝක ප්‍රභවය නියම ස්ථානයේ තැබිම ඉදිරිපත් කරන පනිවිඩයේ සැලකිය යුතු වෙනසක් ඇතිකිරිමට හේතුවේ
ඔහු එම අපෝන ප්‍රභවය මගින් පුද්ගලයෙකු මුහුණේ ඇති රැලි ඉවත් කල හැක
අසාමානතාවයක් සැලකිමේදි තනි අපෝන ප්‍රභවයක් ලෙස දැඩි දිවා අ‍ලෝකය මගින් ඕනෑම මතුපිටක පෙනුම හෝ වැදගත් ලක්ෂණ උද්දීපනය කිරිමේ හැකියාව ඇත
අලෝකකරණ පවත්වාගෙන යාම පරිගණක දැක්ම සහ පරිගණක චිත්‍ර වල වැදගත් සංකල්පයක් වේ
නුතන සිත්තම්කරණය

අලූත් කලාව
්නබමඩදල ්බටකසජසිැා
1්ථඑ බමථ ඩැමරැු* ප‍්‍රංශ භාෂාවෙන් අලූත් කලාව* වමටැබාිඑසක (ජර්මන් භාෂාවෙන් කරුණු ශෛලිය* ලෙස ද හදුන්වන ජාත්‍යන්තර ව්‍යාපාරයක් සහ කලාව, ගෘහ නිර්මාණ හිල්පය සහ භාවිත කලාවේ ශෛලියක් වේ
විශේෂයෙන් 290 වන සියවස් දී (1890-1905* ජනප‍්‍රියතාවයේ උපරිමයට පත් වු අලංකාර කලාවක් විය
19 වන සියවසේ අධයයන කලාවේ ප‍්‍රතිචාරය, මගින් ඓන්ඃය ද්‍රව්‍ය විස්තර කළ අතර විශේසයෙන් ගත හොත් සහ අනිකුත් හැලැවි ප‍්‍රබෝධවත් මෝස්තර මෙන්ම වඩාත් ෙහෙළියකින් යුත් එල්ලා වැටෙන වක‍්‍ර රේඛා ඇති ආකාර සලකන ලදි
යුරෝපය පුරා- ග්ලාසිකෝ සිට මොස්කව් සිට ස්පාඤ්ඤය දක්වා මෙම වසර 15 ක් පමන එල්ලා වැටිමේ අලූත් කලාව තදින්ම බලපවත්වන්නට විය
නමුත් එහි බලපෑම ලෝකය පුරා පැතිරිනි
එහි ප‍්‍රතිඵලයක් ලෙස විවිධ විලාශයන් සමඟ බහුලව ප‍්‍රාදේශිය ප‍්‍රවනකතාවයන් ඇති විය
ප‍්‍රංශයේ ්‍යැජඑදර ඨමසප්සා
ි පැඑරද පිවිසුම පැරිසියේ යන ෑපසකැ ී්කකැ භ්බජහ පාසලේ මැද හි දර්ශනය නිරූපණය කරන ලදි
ඩසජඑදර-්‍යදරඒ වලට බෙල්ජියම් ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පයේ තිරණාත්මක බලපෑමක් තිබිනි
න්‍මටැබා වැනි සගරා මගින් මෙම ශෛලිය ජර්මනිය පුරා පැතිරවිමට සහය වු අතර එය විශේෂයෙන්ම ප‍්‍ර/ස්තාර චිත‍්‍ර ආකාර විය