Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
එමගින් කොරියාවේ සිටි ජපන් පුරවැසියන්ට බිහිදෙස් අයිතීන් හිමි වූ අතර, කොරියානු රජයට ජපානය සහ විදේශ රටවල් සමග වෙළඳමට බුසන්, ඉන්චොන් සහ වොන්සන් වරායයන් විවෘත කිරීමට සිදු විය
මෙම පළමු අසමාන ගිවිසුමත් සමග, කොරියාව අධිරාජ්‍යවාදී බලවේගවල පහසු ගොදුරක් බවට පත් විය
පසුව මෙම ගිවිසුම හේතුවෙන් ජපානය විසින් කොරියාව ඈඳගන්නා ලදී
ඉමෝ කැරැල්ල සහ ගස්පින් කුමන්ත්‍රණය
ගෝජොං සිය නව ගෙවන ලද රයිෆල් හමුදාව කෙරෙහි විශ්වාසය තැබී ය
නමුත් අසිපත්, හෙලි ආදියෙන් සන්නද්ධව පැවති පැරණි හමුදාව තමන්ට හිමිවන අඩු වේතනය සහ අඩු සැලකිලි හේතුවෙන් කැරැල්ලක් ආරම්භ කළේ ය
මෙහි දී හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන් යළි බලය හිමි කරගත්තේ ය
කෙසේවෙතත්, ක්විං චීන සෙන්පති යුවාන් ෂිකායිගේ නායකත්වයෙන් යුත් චීන හමුදා දේවොන්ගුන්ව නෙරපා චීනයට රැගෙන ගියහ
‍වසර හතරකට පසු දේවොන්ගුන් නැවත කොරියාව බලා පැමිණියේ ය
1884 දෙසැම්බර් 4 දින, විප්ලවවාදීන් පස්දෙනකු විසින් ගප්සින් කුමන්ත්‍රණය ආරම්භ කළ අතර, පැරණි අමාත්‍ය විරෝධී කුඩා හමුදාවකින් යුතු වූ මොවුන්ගේ අරමුණ වූයේ ගෝජොං රජු සහ මින් රැජින අල්ලා ගැනීමටයි
දින 3කට පසු මෙම කුමන්ත්‍රණය අසාර්ථක විය
කිම් ඔක්ග්‍යුන් ඇතුළු මෙහි නායකයින් කිහිපදෙනෙක් ජපානය වෙත පලාගිය අතර, සෙස්සන්ට දඬවම් පමුණුවන ලදී
ගොවි අරගල
පුළුල්ව පැතිරුණු දරිද්‍රභාවය 19වන සියවසේ ‍ජොසොන් රාජවංශය කෙරෙහි සැලකිය යුතු බලපෑම් එල්ල කළේ ය
මෙම දිළිඳුභාවය හේතුවෙන් පහත් පාන්තිකයන්ගේ තත්ත්වය බෙහෙවින් පහත් විය
ඔවුනට ලැබුණේ ආහාර ස්වල්පයක් වන අතර ජීවත් වූයේ මඩ සහ දූවිල්ලෙන් පිරි වීදි අවට මුඩුක්කුවල ය
සාගත, දරිද්‍රභාවය, ඉහළ බදු සහ පාලන පන්තියේ දූෂණ ආදි හේතූන් ගණනාවක් හේතුවෙන් 19වන සියවසේ ගොවි අරගල ගණනාවක්ම ඇති විය
ගෝජොංට පෙර සිටි රජවරුන් විසින් 1811–1812 අතර කාලයේ හොං ක්යොං-නේගේ මූලිකත්වයෙන් ප්යොංගන් පළාතේ පැවති අරගල මර්දනය කොට තිබිණි
1894දී, දොංහක් ගොවි විප්ලවය නැමැති තවත් මහා කැරැල්ලක් ඇති වූ අතර මෙය රාජ්‍ය-විරෝධී, යැංබැන්-විරෝධී සහ විදේශ-විරෝධී මුහුණුවරක් ගත්තේ ය
මෙම කැරැල්ල මර්දනය කිරීම සඳහා, ජොසොන් රජය ජපානයේ හමුදා ආධාර පැතී ය
මෙලෙසින් කොරියාව ක්‍රමයෙන් ජපානයේ ආරක්ෂක රාජ්‍යයක් බවට පත් වන්නට විය
අවසානයේ විප්ලවය අසාර්ථක වුවද, බොහෝ ගොවීන්ගේ අපහසුතාවන්ට විසඳුම් ලෙස ගැබෝ ප්‍රතිසංස්කරණය ඉදිරිපත් විය
මින් අගබිසවගේ ඝාතනය
1895දී, ජපන් නියෝජිතයන් විසින් මින් අගබිසව ඝාතනය කරන ලදී
කොරියාව වෙනුවෙන් පත්කළ ජපන් අමාත්‍යවරයා වූ මියුරා ගොරෝ විසින් මෙය ඇයට එරෙහිව සැලසුම් කරන ලද්දකි
ජපන් හිතවාදී කොරියානු සෙබලුන් යටතේ පැවති සෝල්හි ග්යොංබොක්ගුං වෙත් ඇතුළු වූ ජපන් නියෝජිතයන් පිරිසක් මාලිගය තුළට කඩා වැදී අගබිසව ඝාතනය කළහ
මෙයට හේතුව අගබිසව විසින්, කොරියාව තුළ ජපන් බලපෑම්වලට එරෙහිව රුසියාවේ හෝ චීනයේ ආධාර ලබා ගැනීමට උත්සාහ දැරීමයි
කොරියාවේ ජපන්-ප්‍රතිරෝධී මතය
1895දී ජපානය විසින් චීන-ජපන් යුද්ධය ජය ගැනීමත් සමග, කොරියානු රජය කෙරෙහි ජපන් බලපෑම තවත් තීව්‍ර විය
ගැබෝ ප්‍රතිසංස්කරණ සහ මින් රැජිනගේ ඝාතයත් සමග කොරියාව තුළ ජපන්-විරෝධී මතවාද ඉස්මතු වන්නට විය
ඇතැම් කොන්ෆියුසියානු විද්වතුන් මෙන්ම ගොවීන් පවා එකතු වී කොරියානු නිදහස දිනා ගැනීම සඳහා 60කට අධික සාර්ථක ධර්මිෂ්ට හමුදා සංවිධානය කළහ
මෙම හමුදාවන් දොංහක් ව්‍යාපාරයෙන් පසුව ගොඩනැගුණු ඒවා වන අතර, එමගින් නොයෙකුත් කොරියානු නිදහස් ව්‍යාපාර බිහි විය
රුසියානු තානාපති කාර්යාලයේ කොරියානු රාජකීය පිළිසරණ
1896 පෙබරවාරි 11දින, ගෝජොං රජු සහ කිරුළහිමි කුමරු ආරක්ෂාව පතා ග්යොංබොක්ගුං සිට සෝල්හි රුසියානු තානාපති කාර්යාලය වෙත පලාගියහ
එහි සිට ඔවුහු වසරක පමණ කාලයක් රාජ්‍ය පාලනය කළ අතර, මෙම සිදුවීම රුසියානු තානාපති කාර්යාලයේ කොරියානු රාජකීය පිළිසරණ ලෙස හඳුන්වයි.

අධිරාජ්‍යය ප්‍රකාශයට පත් කිරීම

1897දී, විදේශ බලපෑම් මෙන්ම නිදහස් සංවිධාන මගින් මෙහෙයවූ මහජන මතය හේතුවෙන් ගෝජොං රජු නැවත ග්යොංබොක්ගුං (වර්තමාන දොක්සුගුං) වෙත පැමිණියේ ය
එහිදී ඔහු විසින් කොරියානු අධිරාජ්‍යය පිහිටුවූ බව නිවේදනය කළ අතර, ග්වංමු (හංගුල්
광무, හන්ජා
光武) (අරුත, "දිදුලන සහ රණකාමී") නැමැති නව යුග නාමයක් හඳන්වා දුන්නේ ය
මෙලෙසින් මිං රාජවංශය බිඳවැටුණු සමයේ සිට කොරියාව ක්විං චීන අධිරාජ්‍යයට දැක් වූ ඓතිහාසික පරාධීනභාවය අවසන් විය
ග්වංමු අධිරාජයා යන නාමය ආරූඪ කරගත් ගෝජොං රජු, රාජ්‍යයේ පළමු අධිරාජයා මෙන්ම කොරියානු අධිරාජ්‍යයේ ප්‍රවේණි උරුමකරු බවට පත් විය
මෙය ඈත පෙරදිග පැවති සම්ප්‍රදායික චීන පඬුරු කප්පම් ක්‍රමය අහෝසි කළේ ය
අධිරාජ යන නාමය ආරූඪ කරගැනීමෙන් කොරියාව ක්විං ඡීනය හා සම තත්ත්වයේ පසු වූ බව අදහස් කෙරිණි
එය නාමිකව 1895දී පැවසූ පරිදි "සම්පූර්ණ" නිදහසක් කොරියාවට හිමි කරදුන්නේ ය
කොරියාවේ අධිරාජයා

1897දී ගෝජොං විසින් කොරියානු අධිරාජ්‍යය ප්‍රකාශයට පත් කිරීමත් සමග, චීනය සමග පැවති රටේ සම්ප්‍රදායික පඬරු කප්පම් ක්‍රමය අවසන් විය
ඔහු අසාර්ථක ග්වංමු ප්‍රතිසංස්කරණය ක්‍රියාත්මක කිරීමට උත්සාහ දැරී ය
1904-5 අතර කාලයේ, රුසියානු ජපන් යුද්ධයේ දී ජපානය තීරණාත්මක ජයග්‍රහණයක් හිමිකරගත්තේ ය
1905දී කොරියාව සහ ජපානය අතර ඇති කරගත් ආරක්ෂක ගිවිසුම මගින්, කොරියාවට තිබූ ස්වාධීනත්වය අහිමි විය
මේ හේතුවෙන් ගෝජොං විසින් 1907 හේග් සාම සම්මේලනය වෙත් නියෝජිතයන් පිටත් කර හැරියේ, නැවත කොරියාවට ස්වාධීනත්වය ලබාගැනීම සඳහායි
ජපන් නියෝජිතයන් විසින් කොරියානු නියෝජිතයන්ට අවහිර සිදු කළ ද, අධෛර්යයට පත් නොවූ ඔවුහු පසුව පුවත්පත් සාකච්ඡා පැවැත්වූහ
එක් නියෝජිතයෙක් ජපානයේ ආසියානු අපේක්ෂා පිළිබඳ මෙසේ අනතුරු හඟවයි
"එක්සත් ජනපදය ඈත පෙරදිග ජපානයේ ප්‍රතිපත්තියත්, ඉන් ඇමරිකානු ජනතාවට ඇතිවන බලපෑමත් වටහාගෙන නැත
ජපානය අනුගමනය ප්‍රතිපත්තිය නිසා අවසානයේ දී මුළු ඈත පෙරදිගම වානිජ සහ කර්මාන්ත ක්ෂේත්‍රවල පාලනය ඇගේ අණසකට නතු කරගත හැකි වනු ඇති
ජපානය, එක්සත් ජනපදය සහ මහා බ්‍රිතාන්‍යයට එරෙහිව කටයුතු කරයි
එක්සත් රාජධානිය ජපානය පිළිබඳ ඕනෑකමින් යුතුව පරීක්ෂාවෙන් නොසිටියහොත් ජපානය විසින් ඇමරිකානුවන් සහ ඉංග්‍රීසි ජාතිකයින් ඈත පෙරදිගින් පිටමං කිරීමට උත්සාහ දරනු ඇති
"

මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස, ජපනුන් ගෝජොංට සිහසුන අත්හැරීමට බලකළ අතර, ගෝජොංගේ පුත් සුන්ජොං සිහසුනට පත් විය
සිහසුන අත්හළ පසු
සිහසුන අත්හළ පසු, ජපනුන් විසින් ගෝජොං අධිරාජයාව දොක්සු මාලිගයේ නිවාස අඩස්සියේ තබන ලදී
1910 අගෝස්තු 22 දින, ජපන්-කොරියා ඈඳාගැනීමේ ගිවිසුම මගින් ජපානය, කොරියාව සිය අධිරාජ්‍යයට ඈඳාගත්තේ ය
1919 ජනවාරි 21වන දින දොක්සුගුං මාලිගය තුළ දී ගෝජොං හදිසියේම මරණයට පත් විය
මියයන විට ඔහුගේ වයස අවුරුදු 67කි
ජපන් නිලධාරීන්ගේ මෙහෙයවීමෙන් ඔහුට වස දී මරණයට පත්වන්නට ඇති බවට කටකතා මේ කාලයේ පැතිරගියේ ය
ඔහුගේ මරණය සහ අනුයාත අවමංගල්‍යය, ජපන් පාලනයෙන් කොරියානු නිදහස දිනාගැනීම උදෙසා වූ මාර්තු එක ව්‍යාපාරය සඳහා උත්ප්‍රේරකයක් විය
ඔහුගේ දේහය ඔහුගේ බිරිඳ භූමදාන කළ නම්යංජු නගරයේ හොංන්‍යුං (홍릉, 洪陵) රාජකීය සොහොනෙහි භුමදානය කරන ලදී
යි හා-ඉයුං, හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන් (මහා මාලිගයේ කුමරු) (흥선대원군)
මව
යෝහ්‍යුං මින් වංශයේ මහා මින් යෝහ්‍යුං ආර්යාව, මහා මාලිගයේ කුමරුගේ වල්ලභ කුමරිය (여흥부대부인 민씨)
බිසෝවරුන් සහ ඔවුන්ගේ දරුවන්
යෝහ්‍යුං මින් වංශයේ මියොංසොං අධිරාජිනිය (명성황후 민씨, 19 ඔක්තෝබර් 1851 – 8 ඔක්තෝබර් 1895)
 නම් නොලද කුමරෙක් (1871)
 කිරුළහිමි කුමරු, (황태자 25 මාර්තු 1874 – 24 අප්‍රේල් 1926)
 නම් නොලද කුමරෙක් (1875)
 නම් නොලද කුමරෙක් (1878)
 නම් නොලද කුමරියක් (1873)
 යොංවොල් ඉයොම් වංශයේ අධිරාජකීය වංශවත් සුන්හොන් බිසව (2 පෙබරවාරි 1854 – 20 ජූලි 1911)  (귀비 엄씨, 5 ජනවාරි 1854 – 20 ජූලි 1911)
 කිරුළහිමි උයිමින් කුමරු (의민태자, 20 ඔක්තෝබර් 1897 – 1 මැයි 1970)
ගෝජොංගේ සත්වන පුත්‍රයායි
ඔහු ජපානයේ මොරිමසා නෂිමොටොනොමියා කුමරුගේ දියණියක වූ මසාකෝ නෂිමොටොනොමියා කුමරිය සමග විවාහ විය
යොංබෝ ශාලාවේ ලී ග්වයි-ඉන් (영보당귀인 이씨, 1847–1928)
 වන්හ්වා කුමරු (완화군, 16 අප්‍රේල් 1868 – 12 ජනවාරි 1880)
 නම් නොලද කුමරියක්
 ජං ග්වයි-ඉන් (귀인 장씨)
 යුයිහ්වා කුමරු (의화군, 30 මාර්තු 1877 – අගෝස්තු 1955)
ඔහු කිම් සා-ජුන් සිටුවරයාගේ දියණිය වූ කිම් සු-දොක් (පසුව දෝගින් කුමරිය ලෙස ප්‍රකට විය) සමග විවාහ විය
ග්වංහ්වා ශාලාවේ ලී ග්වයි-ඉන් (광화당귀인 이씨, 1887–1970)
 යි යූක්, අධිරාජ්‍යයේ කුමරු (이육, 1914–1915)
 බෝහ්යොන් ශාලාවේ ජොං ග්වයි-ඉන් (보현당귀인 정씨)
 යි වූ, අධිරාජ්‍යයේ කුමරු (이우, 1915–1916)
 අධිරාජකීය බොක්න්‍යොං ග්වයි-ඉන් බිසව (복녕당귀인 양씨, 1882–1929)
 දොක්හ්යේ කුමරිය (덕혜옹주, 25 මැයි 1912 – 11 අප්‍රේල් 1989)
ගෝජොංගේ 4වන දියණියයි
ඇය ට්සුෂිමාවේ ජපන් වංශවතකු වූ ටකෙයුකි සෝ සිටුවරයා සමග විවාහ වූවා ය
නේඅන් ශාලාවේ ග්වයි-ඉන් (내안당귀인 이씨)
 නම් නොලද කුමරියක්
 සම්චුක් ශාලාවේ කිම් ආර්යාව (삼축당상궁 김씨, 1890–1972)
 දරුවන් නැත
 ජොංහ්වා ශාලාවේ කිම් ආර්යාව (정화당상궁 김씨, 1871–
)
 දරුවන් නැත
 යොම් ආර්යාව (상궁 염씨)
 යි මුන්-යොං, අධිරාජ්‍යයේ කුමරිය (이문용, 1900–1987)
 සියෝ ආර්යාව (상궁 서씨)
 දරුවන් නැත
 කිම් ආර්යාව (상궁 김씨)
 දරුවන් නැත

පදවි නාමයන්
 යි මියොං-බොක් (ජේහ්වං) උතුමාණන් (李命福 이명복 යි මියොං-බොක්), හ්‍යුංසොන් කුමරුගේ දෙවන පුත්‍රයා, යොංජෝ රජුගේ මහා-මහා-මුණුපුරෙකි (1852–1863)
 රාජෝත්තම කොරියාවේ ගෝජොං රජු (1863–1894)
 කොරියාවේ ගෝජොං "රජ්ජුරුවන් වහන්සේ" (1894-1897)
 ‍අධිරාජ උත්තම කොරියාවේ ග්වංමු අධිරාජයා (大韓帝國光武大皇帝陛下 대한제국광무대황제폐하 සේහන් ජේගුක් ග්වංමු දේහ්වංජේ ප්යේහා) (1897–1907)
 අධිරාජ උත්තම කොරියාවේ විශ්‍රාමලත් අධිරාජයා (大韓帝國太皇帝陛下 대한제국태황제폐하 දේහන් ජේගුක් තේහ්වංජේ ප්යේහා) (1907–1910), මෙය ජපන් රජය විසින් ඔහුව සිහසුනෙන් නෙරපීමෙන් පසු භාවිත විය
රාජෝත්තම කොරියාවේ විශ්‍රාමලත් රජ (德壽宮李太王殿下 덕수궁이태왕전하 දොක්සුගුං යි තේවං ‍ජොන්හා) (1910–1919), ජපානය විසින් කොරියාව ඈඳාගැනීමෙන් පසු, ජපන් රජය විසින් දෙන ලද ධුරයෙන් පහත හෙළන ලද නාමයයි
ඔහුගේ යුග නාමය

ජොසොන් රාජවංශ සමයේ
ග්ගුක් (開國, 개국
ගෝජොං රජු‍ගේ 1894 – 1895 රාජ්‍ය සමය සඳහා භාවිත විය)
ගොන්යැං (建陽, 건양
ගෝජොං රජුගේ 1896 – 1897 රාජ්‍ය සමය සඳහා භාවිත විය)

කොරියානු අධිරාජ්‍යයේ සමයේ
ග්වංමු (광무
光武
"දීප්තිමත් වික්‍රමය") – ගෝජොං අධිරාජයාගේ සමයේ භාවිත විය, 1897–1907

ඔහුගේ සම්පූර්ණ මරණාපර නාමය
 කොරියාවේ මහා අධිරාජ උත්තම ගෝජොං තොංචොන් යුං-උන් ජෝග්‍යුක් දොන්යුන් ජොංසොං ග්වං-උයි මියොංගොං දේදොක් යෝජුන් සුන්හ්විඋමෝ තංග්යොං ඉයුංමියොං රිප්ජි ජිහ්වා සින්ර්යොල් ඔයිහුන් හොං-ඉයොප් ග්යේගි සොන්ර්යොක් ගොන්හෙං ගොන්ජොං යොං-උයි හොංහ්යු සුගං මුන්හොන් මුජං ඉනික් ජොංහ්යෝ තේ අධිරාජයා
 대한제국고종통천융운조극돈윤정성광의명공대덕요준순휘우모탕경응명립기지화신렬외훈홍업계기선력건행곤정영의홍휴수강문헌무장인익정효태황제폐하
 大韓帝國高宗統天隆運肇極敦倫正聖光義明功大德堯峻舜徽禹謨湯敬應命立紀至化神烈巍勳洪業啓基宣曆乾行坤定英毅弘休壽康文憲武章仁翼貞孝太皇帝陛下
 දේහන් ජේගුක් ගෝජොං තොංචොන් යුං-උන් ජෝග්‍යුක් දොන්යුන් ජොංසොං ග්වං-උයි මියොංගොං දේදොක් යෝජුන් සුන්හ්වි උමෝ තංග්යොං ඉයුංමියොං රිප්ගි ජිහ්වා සින්ර්යොල් ඔයිහුන් හොං-ඉයොප් ග්යේගි සොන්ර්යොන් ගොන්හෙං ගොන්ජොං යොං-උයි හොංහ්යු සුගං මුන්හොන් මුන්ජං ඉනික් ජොංහ්යෝ තේ හ්වංජේ ප්යේහා

පෙළපත

මේවාත් බලන්න
කොරියාවේ ඉතිහාසය
ජොසොන් රාජවංශය
කොරියාවේ පාලකයින්
මියොංසොං අධිරාජිනිය

සටහන්

මූලාශ්‍ර

බාහිර සබැඳි

 "Essays Trace US, Japan Roles in Joseon's Downfall" කොරියා ටයිම්ස්, ජූනි 13, 2008

ජෝසුන් පාලකයින්
කොරියානු අධිරාජ්‍යයේ අධිරාජයන්
1852 උපත්
1919 මරණ
19වන සියවසේ කොරියානු රජවරුන්
ජොසොන්හි සොංජොං (20 අගෝස්තු 1457 – 20 ජනවාරි 1494) කොරියාවේ ජොසොන් රාජවංශයේ නවවන පාලකයායි
ඔහු 1469දී සිහසුනට පත්වූයේ යේජොං රජුගෙන් පසුව වන අතර, 1494 තෙක් රාජ්‍ය පාලනය සිදුකළේ ය
රාජ්‍ය සමය
ඔහු සෝජෝ රජුගේ මුණුපුරා වූ අතර, යේජොං රජුගේ බෑනා විය
ඔහු කිරුළහිමි උයිග්යොං කුමරුගේ දෙවන පුත්‍රයා විය
(කිරුළහිමි උයිග්යොං කුමරුගේ පළමු පුත්‍රයා වූයේ වොල්සන් ප්‍රධාන කුමරු (1454-1487) ය
ඔහු‍ ‍සොංජොං රජුගේ වැඩිමහල් සොහොයුරා ය
) ඔහු සිහසුනට පත්වූයේ 1469දී යේජොං රජුගේ මරණයත් සමගයි
මේ වන විට යේජොංගේ පුත්‍රයා සිහසුනට පත්වීමට ළාබාල වැඩි විය
සොංජොං ද සිහසුනට පත්වන විට ලාබාල වියේ පසු වූ බැවින් (සිහසුනට පත්වන විට ඔහුගේ වයස අවුරුදු 13කි) ඔහුගේ නාමයෙන් රාජ්‍ය පාලනය සිදු කරන ලද්දේ ඔහුගේ මිත්තණිය වූ ජොංහී අගබිසව සහ ඔහුගේ මව වූ ඉන්සු අගබිසව (ඉන්සු අගබිසව ලෙස හැඳින්වුණ ද ඇගේ සැමියා රජකු නොවී ය
නමුත් මරණයෙන් පසු ඔහුට රජ යන නාමය ප්‍රදානය කෙරිණි) විසිනි
1476දී 20වන වියට එළඹීමෙන් පසු ඔහු තනිව රාජ්‍ය පාලනය ඇරඹී ය
මොහුගේ රාජ්‍ය සමය ජාතික ආර්ථිකයේ සමෘද්ධිමත් යුගයක් ලෙස සැලකේ. මේ සඳහා පෙර සිටි තේජොං, සේජොං, සහ සේජෝ යන රජවරුන් පනවා තිබූ නීති ද ඉවහල් විය
එසේම මෙම රජු දක්ෂ පාලකයකු ලෙස ද සැලකෙයි
1474දී පළමුව සේජෝ රජු විසින් නියෝග කර තිබූ නීති පද්ධතිය සම්පූර්ණ කොට ක්‍රියාවට නංවන ලද්දේ මෙම රජු විසිනි
මෙම නීති පද්ධතිය පිළිබඳ ප්‍රතිශෝධන සහ වැඩිදියුණු කිරීම් රැස‍ක් සොංජොං අතින් සිදු විය
නීති පැණවීමට අමතරව, ඔහු කොන්ෆියුසියානු විද්වතුන් දිරිමත් කළේ ය
එකල රජුගේ රාජකීය පුස්තකාලය සහ උපදේශක මණ්ඩලය වූ හොංමුංවන් (홍문관, 弘文館) පුළුල් කළ ඔහු කාර්යාල ත්‍රිත්වය (හොංමුංවන්, පරීක්ෂක ජනරාල් කාර්යාලය, සමීක්ෂක කාර්යාලය) මාලිගයේ හරිවැරදි බැලීමේ සහ විවේචන මධ්‍යස්ථානය ලෙස ස්ථාපනය කළේ ය
සේජොං රජුගෙන් පසු ප්‍රථම වරට ඔහු, සේජෝ සහ තේජොං යන රජවරුන්ට බලයට පත්වීමට උපකාර කළ මධ්‍යස්ථ මතධාරී නිලධාරීන්ට ප්‍රතිපක්ෂ අදහස් දැරූ නිදහස් මතධාරී කොන්ෆියුසියානු විද්වතුන් සිය මාලිගයට කැඳවී ය
මේ අයුරින් ඔහු දේශපාලන මතය නොසලකා දක්ෂ පරිපාලන නිලධාරීන් පත්කිරීම හේතුවෙන් පාලනය කාර්යක්ෂම විය
ඔහුගේ මෙම ප්‍රතිපත්තිය කෙරෙහි ධනාත්මක ප්‍රතිචාර ලැබුණු අතර ඔහුගේ ආධාරකරුවන් සංඛ්‍යාව ද වැඩි විය
කලාශිල්පියකු මෙන්ම විද්වතකු ද වූ මේ රජු, දේශපාලන චින්තනය පිළිබඳ නිදහස් මතධාරීන් සමග තර්ක කිරීමට ප්‍රියතාවක් දැක්වී ය
මීට අමතරව රජු විසින් භූගෝලවිද්‍යාව සහ සමාජ ආචාර ධර්ම පිළිබඳ ග්‍රන්ථ ප්‍රකාශනය සඳහා විද්වතුන් දිරිමත් කරන ලදී
මෙය සාමාන්‍ය ජනයා අතර දැනුම ව්‍යාප්ත වීමට හේතු විය
1941දී රජු විසින් උතුරු දේශසීමාවේ ජුර්චෙන්වරුන්ට එරෙහිව යුධ ව්‍යාපාර දියත් කරන ලදී
හියෝ ජොං (허종, 許琮) සෙන්පතියාගේ මෙහෙයවීමෙන් සිදු වූ මෙම ව්‍යාපාරය සාර්ථක විය
ඔවුහු උඩිගේ (兀狄哈) ගේ නායකත්වයෙන් යුතු ජුර්චෙන්වරුන්ව අම්රොක්ගංවලින් උතුරට පලවා හැරීමට සමත් වූහ
1494දී සොංජොං රජුගෙන් පසු ඔහුගේ පුත් යොන්සන්ගුන් සිහසුනට පත් විය
කිරුළහිමි උයිග්යොං කුමරු (이장 의경세자, 1438 – සැප්තැම්බර් 2, 1457)
හදාගත් පියා
යේජොං රජු (예종)
මව
චොංජු හන් වංශයේ ඉන්සූ රැජින (소혜왕후 한씨, ඔක්තෝබර් 7, 1437 – අප්‍රේල් 27, 1504)
හදාගත් මව
චොංජු හන් වංශයේ අන්සුන් අගබිසව (안순왕후 한씨, 1445(
)–දෙසැම්බර් 23, 1498)
බිසෝවරුන් සහ ඔවුන්ගේ දරුවන්
චොංජු හන් වංශයේ ගොංහ්යේ අගබිසව (공혜왕후 한씨, ඔක්තෝබර් 11, 1456 – අප්‍රේල් 15, 1474)
දරුවන් නැත
හම්-අන් යූන් වංශයේ ජෙහොන් අගබිසව (제헌왕후, 1445 – අගෝස්තු 6, 1482)
 යි යුං, රාජකීය කුමරු (이륭 원자), 1වන පුත්‍රයා
 නම් නොලද දරුවන් දෙදෙනෙක්
 යූන් චං-න්‍යොන් හෙවත් පප්යොං යූන් වංශයේ ජොංහ්යොන් අගබිසව (윤창년 정현왕후, 1462–1530)
 යි යොක්, ප්‍රධාන කුමරු, ජින්සොං (이역 진성대군), එකම පුත්‍රයා
 සුන්සුක් කුමරිය (순숙공주), 1වන දියණිය
 ෂින්සුක් කුමරිය (신숙공주), 2වන දියණිය
 අන්දොං කිම් වංශයේ රාජකීය වංශවත් මියොං බිසව (명빈 김씨)
 යි ජොං, මුසන් කුමරු (이종 무산군), එකම පුත්‍රයා
 කිම් සුක්-උයි (숙의 김씨)
 හ්වයිසුක් කුමරිය (휘숙옹주,
), 1වන දියණිය
 ග්යොංසුක් කුමරිය (경숙옹주), 2වන දියණිය
 හ්වයිජොං කුමරිය (휘정옹주), 3වන දියණිය
 ජොං ගුම්-යි, චොග්යේ ජොං වංශයේ ග්වයි-ඉන් (귀인 정금이), (
– මාර්තු 20, 1504)
 යි හං, අන්යං කුමරු (이항 안양군, 1480–1505), 1වන පුත්‍රයා
 යි බොං, බොංගන් කුමරු (이봉 봉안군, 1482–1505), 2වන පුත්‍රයා
 ජොංහ්යේ කුමරිය (정혜옹주,
–1507), එකම දියණිය
 ක්වොන් ග්වයි-ඉන් (귀인 권씨)
 යි බ්යොන්, ජොන්සොං කුමරු (이변 전성군), එකම පුත්‍රයා
 යොංවොල් ඉයොම් වංශයේ ඉයොම් ඉයුන්සොසා, ග්වයි-ඉන්, (귀인 엄은소사,
– මාර්තු 20, 1504)
 ගොංෂින් කුමරිය (공신옹주,
), එකම දියණිය
 ලී සුක්-උයි (숙의 이씨)
දරුවන් නැත
හා සුක්-උයි (숙의 하씨)
 යි සුන්, ග්යේසොං කුමරු (이순 계성군, 1478–1504), එකම පුත්‍රයා
 නම්යං හොං වංශයේ (숙의 홍씨,
)හොං සුක්-උයි 
 යි සූ, වන්වොන් කුමරු (이수 완원군, 1480–1509), 1වන පුත්‍රයා
 යි න්යොම්, හ්වෝයිසන් කුමරු (이념 회산군, 1481–1512), 2වන පුත්‍රයා
 යි දොන්, ග්යොන්සොං කුමරු (이돈 견성군), 3වන පුත්‍රයා
 යි හ්වොයි, ඉක්යං කුමරු (이회 익양군), 4වන පුත්‍රයා
 යි චිම්, ග්යොම්යොං කුමරු (이침 경명군), 5වන පුත්‍රයා
 යි ඉන්, ඉයුන්චොන් කුමරු (이인 은천군), 6වන පුත්‍රයා
 යි හුයි, යංවොන් කුමරු (이희 양원군), 7වන පුත්‍රයා
 හ්යේසුක් කුමරිය (혜숙옹주,
), 1වන දියණිය
 ජොංසුන් කුමරිය (정순옹주), 2වන දියණිය
 ජොංසුක් කුමරිය (정숙옹주), 3වන දියණිය
 නම් සුක්-උයි (숙의 남씨)
දරුවන් නැත
ෂිම් සුක්-යොං (숙용 심씨)
 යි ග්වන්, යිසොං කුමරු (이관 이성군, 1489–1552), 1වන පුත්‍රයා
 යි ජොන්, යොංගන් කුමරු (이전 영안군), 2වන පුත්‍රයා
 ග්යොංසුන් කුමරිය (경순옹주), 1වන දියණිය
 සුක්හ්යේ කුමරිය (숙혜옹주), 2වන දියණිය
 ක්වොන් සුක්-යොං (숙용 권씨)
 ග්යොංහ්වි කුමරිය (경휘옹주), එකම දියණිය
 යූන් සුක්-වොන් (숙원 윤씨)
දරුවන් නැත
ඔහුගේ සම්පූර්ණ මරණාපර නාමය
 කොරියාවේ මහා සොංජොං ගංජොං ඉන්මුන් හොන්මු හ්‍යුම්සොං ගොංහ්යෝ රජ
 성종강정인문헌무흠성공효대왕
 成宗康靖仁文憲武欽聖恭孝大王

මාධ්‍ය තුළ නිරූපණ 
ඔහුගේ චරිතය 2003 රූපවාහිනී කතාමාලාවක් වන දේ ජං ගුම් තුළ, 2008 රූපවාහිනී කතාමාලාවක් වන ද කිං ඇන්ඩ් අයි සහ 2011 රූපවාහිනී කතාමාලාවක් වන ක්වීන් ඉන්සූ තුළ නිරූපිත ය
මේවාත් බලන්න
සොල්ල්‍යොං සහ ජොංන්‍යොං සොහොන්

මූලාශ්‍ර

ජෝසුන් පාලකයින්
1457 උපත්
1494 මරණ
15වන සියවසේ කොරියානු රජවරුන්
යුංහුයි අධිරාජ සුන්ජොං (
25 මාර්තු 1874 – 24 අ‍ප්‍රේල් 1926), යනු කොරියානු අධිරාජ්‍යයේ දෙවන මෙන්ම අවසාන අධිරාජයා වේ
1907 සිට 1910 දක්වා කොරියාව පාලනය කළ මොහු යි රාජවංශයේ අවසාන පාලකයාද විය
චරිතාපදානය
සුන්ජොං යනු මියොංසොං අධිරාජිනියට උපන් ග්වංමු අධිරාජ, ගෝජොංගේ සිව්වන පුත්‍රයායි
'ලී චොක්' යනුවෙන් හැඳින්වුණු සුන්ජොං කිරුළහිමි කුමරු තනතුරට පත්වන විට ඔහුගේ වයස අවුරුදු දෙකකි
1882දී, ඔහු මින් කුමරිය සමග විවාහ වූ අතර ඇය සුන්මියොංහ්යෝ අධිරාජිනිය () ලෙස ප්‍රකට විය
1897දී කොරියානු අධිරාජ්‍යය ස්ථාපිත කෙරුණු අතර, සුන්ජොං අධිරාජ්‍යයේ රාජකීය කුමරු බවට පත් විය
1907 ජූලි මස, ජපන් හිතවාදී දේශපාලනඥයින් සහ ජපන් අධිරාජ්‍යයේ බලකිරීම හේතුවෙන් ගෝජොංව සිහසුනෙන් නෙරපන ලදී
අනතුරුව කිරුළහිමි ලී චොක් (සුන්ජොං) කුමරු යුං-හුයි අධිරාජයා () ලෙස නම්කෙරිණි
සුන්ජොං සිය බාල සොහොයුරා වූ යොංචින් රජුගේ () සිහසුනෙහි උරුමකරු ලෙස නම්කරන ලදී
එසේම ඔහු විසින් සිය නවාතැන දොක්සුගුං මාලිගයේ සිට චංදොක්ගුං මාලිගය වෙත ගෙනගියේය
සුන්ජොංට රාජ්‍ය පාලනය කළ හැකිවූයේ වසර තුනක් පමණි
කොරියාව කෙරෙහි ජපානයේ ක්‍රමික මැදිහත් වීම් ඔහුගේ බලය සීමා කළේය
1907 ජූලි මස, සුන්ජොං අධිරාජයා බවට පත්කළ වහාම ඔහුට 1907 ජපන්-කොරියා ගිවිසුම () අත්සන් කිරීමට බලකෙරිණි
මෙමගින් කොරියානු අධිරාජ්‍යයේ පරිපාලනයට ජපානය මැදිහත් වූ අතර, කොරියානු අධිරාජ්‍යය තුළ ජපන් අමාත්‍යවරුන් පත් කිරීම සිදු විය
ජපන් මෙහෙයවීම යටතේ කොරියානු අධිරාජ්‍යයේ හමුදාව මහජන මූල්‍ය නියාමනයෙන් ඉවත් කරන ලදී
1909 දී, ජපානය හඳුන්වා දුන් 'කියු සන්ධානය' () මගින් කොරියානු අධිරාජ්‍යයේ අධිකරණ බලය ක්‍රමයන් අහෝසි කෙරිණි
එසේම ජපන් අධිරාජ්‍යය විසින් 'කොරියාව ඈඳාගැනීමේ ප්‍රතිපත්තිය' ප්‍රකාශයට පත්කරන ලදී
ජපානය විසින් රුසියාව සමග, මැංචූරියාව සහ කොරියාව පිළිබඳ ගැටලුව සාකච්ඡා කිරීමට ඉටෝ හිරොබුමි පත්කරන ලදී
කෙසේනමුත් හාබින්හි දී ආන් ජුං-ග්‍යුන් විසින් ඉටෝව ඝාතනය කිරීම හේතුවෙන් ජපානය කොරියාව අත්පත් කරගත්තේය
ක්‍රමයෙන් සොං බ්යුං-ජුන් සහ ලී වන්-යොං වැනි ජපන් හිතවාදී දේශපාලනඥයන් කැරැලි ගැසීම හේතුවෙන්, 1910 අගෝස්තු 29 දින කොරියාව සහ ජපානය අතර ගිවිසුමක් අත්සන් කෙරිණි
මෙම ගිවිසුම 1910 ජපන්-කොරියා ගිවිසුම ලෙස හැඳින්වෙයි
1910 අගෝස්තු මස ජපන්-කොරියා ඈඳාගැනීමේ ගිවිසුම සුන්ජොංගේ රාජ්‍ය සමයේ අවසානය සනිටුහන් කළේය
අනතුරුව ජපනුන් විසින් කොරියානු අධිරාජ්‍යය අහෝසි කොට වසර 519ක යි පවුලේ පාලනය අවසන් ‍කරන ලදී
ඈඳාගැනීමේ ගිවිසුමෙන් පසු, හිටපු අධිරාජයා වූ සුන්ජොං සහ ඔහුගේ බිසව වූ සුන්ජොං අධිරාජනිය සිය දිවියේ සෙසු කාලය ගතකළේ සෝල්හි චංදොක්ගුං මාලිගයේ සිරගතව මෙනි
සුන්ජොංට අධිරාජයා ලෙස සිය බලතල භාවිත කළ නොහැකි වූයේ ඒ වන විටත් රජයේ බලය ජපන් හිතවාදී දේශපාලනඥයින් සතු වූ බැවිනි
ජපන් බලපෑම මත කොරියානු අධිරාජ්‍යය බිඳ වැටීමෙන් පසු, සුන්ජොංව අධිරාජයා තනතුරේ සිට රජ තනතුර දක්වා පහත හෙළන ලදී
ජපානය ඔහුට 'චංදොක්ගුං යි රජ' () යන නාමයෙන් ගෞරව කළ අතර, ඔහුගේ රජ තනතුර පාරම්පරිකව උරුම වීමට අවසර ලබාදුන්නේය
මරණය
1926 අප්‍රේල් 24 දින චංදොක්ගුං මාලිගය තුළ දී සුන්ජොං මියගියේය
ඔහුගේ දේහය ඔහුගේ බිරියන් දෙදෙනා භූමදාන කළ නම්යංජු නගරයේ යුර්යොං (유릉, 裕陵) සොහොන්ගැබෙහිම භූමදානය කරන ලදී
1926 ජූනි 10 දින පැවති ඔහුගේ රාජ්‍ය අවමංගල්‍යය ජපන් පාලනයට ‍එරෙහි ජූනි 10 ව්‍යාපාරය සඳහා උත්ප්‍රේරකයක් විය
ගෝජොං අධිරාජයා (고종)
 මව
යෝහ්‍යුං මින් වංශයේ මියොංසොං අධිරාජිනිය (명성황후 민씨, 1851–1895)
 බිසෝවරුන්
යෝහ්‍යුං මින් වංශයේ සුන්මියොං අධිරාජිනිය (순명황후 민씨, 1872–1904) – මියොංසොං අධිරාජිනියගේ ඥාතියකු වූ යෝහ්‍යුං මින් වංශයේ නායක මින් තේ-හෝගේ දියණියයි
ඇය සිය සැමියාගේ සිංහාසනාරූඪයට පෙර මියගියා ය
හේප්යොං යුන් වංශයේ සුන්ජොං අධිරාජිනිය (순정황후 윤씨, 1894–1966) – වංශාධිපති යුන් තෙක්-යොංගේ දියණියයි
ඔහුගේ සම්පූර්ණ මරණාපර නාමය
 කොරියාවේ සුන්ජොං මුනොන් මුර්යොං දොනින් සොංග්යොං අධිරාජ උතුමාණන්
 대한제국순종문온무령돈인성경황제폐하
 大韓帝國純宗文溫武寧敦仁誠敬皇帝陛下
 සේහන් ජේගුක් සුන්ජොං මුනොන් මුර්යොං දොනින් සොංග්යොං හ්වංජේ ප්යේහා

පෙළපත

මේවාත් බලන්න
කොරියාවේ ඉතිහාසය
කොරියානු අධිරාජ්‍යය
කොරියානු පාලකයින්
යි ගෘහය

මූලාශ්‍ර

1874 උපත්
1926 මරණ
ජෝසුන් පාලකයින්
කොරියානු අධිරාජ්‍යයේ අධිරාජයින්
සිහසුනෙන් පහකළ රජවරුන්
පේන්ටර් ඔෆ් ද වින්ඩ් () යනු 2008දී විකාශය වූ දකුණු කොරියානු ඓතිහාසික රූපවාහිනී කතාමාලාවකි
මෙහි ප්‍රධාන චරිත නිරූපණය මූන් ගියුන්-යොං සහ පාක් ෂින්-යැං විසින් සිදු කරයි
මෙය ලී ජුං-මියුං‍ විසින් රචිත ජනප්‍රිය ඓතිහාසික ප්‍රබන්ධ නවකථාවක් ඇසුරෙන් නිර්මාණය වූවකි
ජොසොන් චිත්‍ර ශිල්පියකු වූ ෂින් යුන්-බොක් නැමැත්තා සමහර විට කාන්තාවක් විය හැකි යැයි යන තර්කය මත පිහිටා රචිත එය සිය පියාගේ මිනීමරුන් සොයායාමට පිරිමියකු මෙන් වෙස්වලා ගත් යුන්-බොක් නැමැති තරුණ සිතුවම් ශිල්පිණිය වටා ගෙතුණකි
ඇයට කිම් හොං-දෝ නැමැති විශිෂ්ට චිත්‍ර ශිල්පියා මුණගැසෙන අතර, ඔහු ඇයව ශ්‍රේෂ්ඨ චිත්‍ර ශිල්පියකු වීමට මෙහෙයවයි. ගුරුවරයා සහ ශිෂ්‍යයා ලෙස ඔවුන් දෙදෙනා අතර ප්‍රබල මිතුදමක් ගොඩනැගේ
මෙම නාට්‍යය 2010 ෂැංහයි රූපවාහිනී උළෙලේ දී ආසියානු රූපවාහිනී කතාමාලාවක් සඳහා වන විශේෂ සම්මානය ඇතුළු සම්මාන ගණනාවක්ම දිනා ඇත
2008 SBS නාට්‍ය සම්මාන උළෙලේ දී නිළි මූන් ගියුන්-යොං ප්‍රධාන ත්‍යාගය මෙන්ම, 2009 බෙක්සං කලා සම්මාන උළෙලේ දී හොඳම රූපවාහිනී නිළිය සහ 2008 ග්‍රිමේ සම්මානය ද මෙහි රඟපෑම වෙනුවෙන් දිනාගත්තා ය
කථාපුවත
1766දී සිත්තරකු මෙන්ම දොහ්වාසියෝ කලා පාසලේ ජ්‍යෙෂ්ඨ සමාජිකයකු යූ කං සු-හං මරාදමා ඇති බව දැනගන්නට ලැබේ
ඒ වන විට කිරුළහිමි කුමරුගේ පුත්‍රයා වූ අනාගත ජොංජෝ රජු (1752-1800, ජොසොන් රාජවංශයේ 22වන රජ) ඔහුට රහසිගත රාජකාරියක් භාර දී තිබිණි
එනම් කිරුළහිමි කුමරුගේ ආලේඛය සිතුවමක් ඇඳීම සඳහායි
කං සු-හංගේ මරණය පිළිබඳ විමර්ශනය කරන අතරතුර, දෝහ්වාසියෝහි තවත් ජ්‍යෙෂ්ඨ සාමාජිකයකු වූ සියෝ ජිං ද මියයයි
මීට අමතරව, සියෝ ජංගේ බිරිඳ ඝාතනය වන අතර, දියණිය අතුරුදන් වේ
වසර දහයකට පසු, දොහ්වාසියෝහි ජ්‍යෙෂ්ඨ සාමාජිකයකු වන කිම් හොං-දෝ හට ෂින් යුන්-බොක් නැමැති නව ශිෂ්‍යයකු හමු වේ
යුන්-බොක්ගේ විශේෂ දක්ෂතාවය හඳුනාගන්නා හොං-දෝ, ඔහුව අවට සිටින තැනැත්තන්ගේ කුමන්ත්‍රණවලින් ආරක්ෂා කර ගැනීමට උත්සාහ දරයි
යුන්-බොක් දක්ෂතාව ජොංජෝ රජු ද හඳුනා ගනියි
සාමාන්‍ය ජනයා පිළිබඳ යතාර්ථය රජුට වටහා දෙන කිම් හොං-දෝ සහ ෂින් යුන්-බොක් රජුගේ දෙනෙත් ලෙස කටයුතු කරයි
කෙසේනමුත්, බලවත් මාලිග නිලධාරීන් මෙම සිත්තරුන් දෙදෙනාගෙන් මිදීමට කුමන්ත්‍රණ කරන අතර අවසානයේ ඔවුන් දෙදෙනා දොහ්වාසියෝවලින් නෙරපා හැරෙයි
අනතුරුව රජු ඔවුන් දෙදෙනාට වසර දහයකට පෙර කං සු-හං විසින් සිතුවම් කළ සිය පියාගේ ආලේඛය සිතුවම සොයාගැනීමට රහසේම නියෝග කරයි
සතුරන්ගේ බාධා ජයගන්නා කිම් හොං-දෝ සහ ෂින් යුන්-බොක් සිතුවම සොයා ගැනීමට සමත් වෙති
මෙම සිතුවම සොයාගැනීමත් සමග, සියෝ ජිංගේ මරණය පිටුපස ඇති අභිරහස ද අනාවරණය වේ
සැබැවින්ම සියෝ ජිං යනු ෂින් යුන්-බොක්ගේ පියායි
තමා සැබැවින්ම ෂින් යුන්-බොක්ට ප්‍රේම කරන බව කිම් හොං-දෝ වටහා ගනියි‍
කෙසේනමුත්, ඔහු ෂින්ගෙන් දුරස්වීමට උත්සාහ දරන්නේ මෙය අසම්මත සම්බන්ධයක් බැවිනි
නමුත් සැමදෙනාම විස්මයට පත්කරමින් ෂින් යුන්-‍බොක් යනු කාන්තාවක බව හෙළි වේ
ඇය පුරුෂයකු ලෙස වෙස්වලාගෙන, පුරුෂයන්ට පමණක් සීමා වූ දොහ්වාසියෝ වෙත ඇතුළු වන්නේ සිය පියාගේ මරණය පිළිබඳ අභිරහස හෙළි කරගැනීම සඳහායි
චරිත නිරූපණය

මූන් ගියුන්-යොං, ෂින් යුන්-බොක් ලෙස
කිම් යූ-ජුං, ළමා යුන්-බොක් ලෙස
පාක් ෂින්-යැං, කිම් හොං-දෝ ලෙස
ර්යු ස්‍යුං-ර්යොං, කිම් ජෝ-න්‍යුන් ලෙස
බේ සූ-බින්, ජොංජෝ රජු ලෙස
මූන් චේ-වොන්, ජුං-හ්යාං ලෙස
ගිසෙංවරියකි
ලී ජූන්, ෂින් යොං-බොක් ලෙස
ලී බ්යුං-ජූන්, ළමා යොං-බොක් ලෙස
පාක් හ්යුක්-ක්වොන්, ලී ඉන්-මූන් ලෙස
හොං-දෝගේ මිතුරා
ඉම් ජි-ඉයුන්, ජොංසුන් අගබිසව ලෙස
ජුං ඉන්-ගි, හොං ගුක්-යොං ලෙස
කිම් ඉයුං-සූ, ජං බ්යුක්-සූ ලෙස
ආන් සුක්-හ්වන්, ෂින් හන්-යොං ලෙස
යුන්-බොක්ගේ හදාගත් පියා
පාක් ජින්-වූ, ජං හ්යෝ-වොන් ලෙස
හන් ජුං-සූ, සියෝ ජිං ලෙස
ලී මි-යොං, මොක් ක්යේ-වොල් ලෙස
යූන් ජූ-සං, කං සු-හං ලෙස
ලී ක්යුං-හ්වා, මියොං ලෙස
සියෝ ජිංගේ බිරිඳ
හන් යෝ-වූන්, ජුං-සූක් ලෙස
ඉන්-මූන්ගේ සොයුරිය
යූන් බොං-ගිල්
කෝ ග්යූ-පිල්, හ්වාවොන්වරයකු ලෙස
ලී සං-හී, හ්වාවොන්වරයකු ලෙස
සොන් හ්වා-ර්යොං, ගිසෙංවරියක් ලෙස
මින් ජූන්-හ්යුන්, පණ්ඩකයකු ලෙස
හා දේ-රෝ, ශිෂ්‍ය භටයකු ලෙස
කිම් වොන්-සොක්
ජං මූන්-සොක්, දොල්-සොයි ලෙස
චෝයි ග්වයි-හ්වා
ජෝ දොං-හී
කිම් බෝ-මි, මක්-න්‍යුන් ලෙස
ජුං-හ්යංගේ සේවිකාව
ජොන් ජින්-ගි
ඉම් හෝ, ලී මියුං-කි ලෙස
යූ යුන්-ජි
ජොං යු-මි
චෝයි සූ-හන්
තේ හ්වං

කථාංග ඇගයුම්

ප්‍රභවය
TNS මීඩියා කොරියා

සම්මාන සහ නිර්දේශ

සන්තතික දෝෂ
 09වන කථාංගයේ සං-ගුංවරිය හ්යේවොන් යන ලේඛන නාමය භාවිත කරයි
මෙය එම නාමය ලබාදීමට පෙර (කථාංගය 13) ඇය එම නාමය භාවිත කරයි
15වන කථාංගයේ 56
28, නරක පුද්ගලයාගේ චරිතය නිරූපණය කරන්නේ අද්භූත මිනිසාගේ (බෙක් දොං-සූ) චරිතය නිරූපණය කරන නළුවාම ය
ෂෂ්ඨමය චක්‍රයේ ගැටලු ඇත
එහි "දැන්" යනු 1777 = ජොං-යු 정유 වන අතර, එතැන්සිට "වසර දහයකට පෙර" යනු 1766 = බ්යොං-සුල් 병술 යන්නයි
එය බ්යොං-ජින් 병진 නොවේ
නමුත් කොරියානු නාදපථය ("සැමතැනම") සහ "රහස් පුස්තකාලය" (කථාංගය 14, 09
27) සඳහා චීන අක්ෂරවල විස්තර වන්නේ 丙辰年, එනම් 1796 යි
කලාත්මක අවසරය
මෙහි කථාංග විස්ස මගින් නිරූපිත සිදුවීම් 1777 (=වර්තමානය) සහ අතීතාවර්ජන 1766 (=වසර දහයකට පෙර) යන කාලයන්ට අයත් ය
මෙහි අන්තර්ගත සිත්තරුන්ගේ ඓතිහාසික තොරතුරු අනුව මෙම යුග දෙක අතර කලාත්මක අවසරයක් (artistic license) අවශ්‍ය වෙයි
මෙහි ඇති නිරවද්‍ය ‍විය යුතු තොරතුරු නම්
යි මියොං-ගි සිත්තරා පිළිබඳ වාර්තා හමුවන්නේ 1791-1796 අතර කාලයේ ය
සියෝ ජික්-සු (කථාංගය 08) ගේ සිතුවම 1796දී සිතුවම් කළ එකකි
චේ ජේගොං (කථාංගය 09) ගේ ආලේඛය සිතුවම 1792දී යි මියොං-ගි විසින් අඳින ලද්දකි
එය 1777දී කිම් හොං-දෝ සිතුවම් ක එකක් නොවේ
ගං සේ-හ්වං ජීවත් වූයේ 1713-1791 අතර කාලයේ ය
එබැවින් ඔහු 1766දී ඝාතනය වූයේ නැත
තේජෝ රජුගේ ආලේඛය සිතුවම වන තේජෝ ඉයොජින් යන්න 1872දී සිතුවම් කළ එකකි
දාසන් ජොං යක්-යොං ජීවත් වූයේ 1762-1836 අතර කාලයේ ය
1766දී ඔහු විසින් කිසිදු යන්ත්‍රයක සටහනක් ඇඳ නැත
නම් ග්යේ-උ ජීවත්වූයේ 1811-88 අතර කාලයේ ය
ඔහුගේ සමනලුන් සිතුවම 1777 අවට සිතුවම් කළ එකක් නොවේ
මෙවැනි කලාත්මක අවසරයන් හේතුවෙන් රචකයාට විස්තරාත්මකව ඒකාබද්ධතාවයකින් යුතුව කථාව ඉදිරිපත් කළ හැකි විය
මෙම කතාමාලාවේ සෑම කථාංගයක්ම ආරම්භ වන්නේ පෙරවදනකිනි
ඉන් කියැවෙන්නේ
"මෙම නාට්‍යයේ අන්තර්ගතය ඇතැම් ඓතිහාසික තොරතුරු සමග නොගැළපිය හැක" (පාඨයේ දකුණු පසින් ශෛලීකෘත තේමාව දක්වා ඇත)

මෙහි ඇතැම් ඓතිහාසික තොරතුරු විකෘති කොට තිබීම පිළිබඳ සමහර විද්වතුන් විවේචන සිදුකොට ඇත
එසේවුවද, මෙම කතාමාලාව මහජනයා අතර කලාත්මක තේමා පිළිබඳ උනන්දුව වැඩි කරලීමට සමත් විය
2008 ඔක්තෝබර් 12 දින විවෘත කිරීමෙන් පසු සොංබුක්-දොංහි ගන්සොං කලා කෞතුකාගාරයේ වූ ප්‍රදර්ශනයට 200,000 පමණ නරඹන්නන් පිරිසක් ආකර්ෂණය වූ අතර, ඔවුහු ප්‍රදර්ශිත කලා නිර්මාණවල පිටපත් 2,000කට අධික සංඛ්‍යාවක් මිලට ගත්හ
විස්තරාත්මක සිතුවම්
මෙම කතාමාලාව තුළ තිහකට අධික සිතුවම් සංඛ්‍යාවක් විස්තර වන අතර, ඒ සෑම එකක් සඳහාම විස්තරයක් ද සපයා ඇත
හ්යේවොන් පුංසොක්දෝගේ සිතුවම් සඳහා මෙම කර්තව්‍යය බෙහෙවින් නිශ්ඵල වී ඇත්තේ මේවායේ වත්මන් තේමා නාමයන් එම සිතුවම් ඇඳ සියවසකට පමණ පසු වෙනත් පුද්ගලයින් විසින් තැබූ ඒවා නිසායි
외유사생 (දිවියෙන් සිතුවම් කිරීමට චාරිකාවක්) කථාංගය 01

장파형 (කුණාටුවට පෙර) කථාංගය 02

장파형수 (අත මිරිකීමේ දඬුවම) කථාංගය 03

군선도 (අමරණීයයන් දහනවදෙනාගේ සිතුවම) කථාංගය 04
 | image1 = Gunseondo
jpg
| caption1 = කිම් හොං-දෝ
ගුන්සොන්දෝ, 군선도, 1777
 }}

단오풍정 (දානෝ දිනයේ දර්ශනය) කථාංගය 05

동제각화 (එකම තේමාව, සිතුවම් ද්විත්වය) කථාංගය 06

정풍 (සාක්ෂි රැස්කිරීම) කථාංගය 07

어진화사 1 (රාජකීය ප්‍රධාන සිතුවම් ශිල්පියා) කථාංගය 08

어진화사 2 (රාජකීය ප්‍රධාන සිතුවම් ශිල්පියා) කථාංගය 09

어진화사 3 (රාජකීය ප්‍රධාන සිතුවම් ශිල්පියා) කථාංගය 10

어진화사 4 (රාජකීය ප්‍රධාන සිතුවම් ශිල්පියා) කථාංගය 11

봉심 (බොංගිස්ම් ඇගැයීම) කථාංගය 12

생과 사 (දිවිය සහ මරණය) කථාංගය 13

잃어버린 예진 (නැතිවූ යේජින් සෙවුම) කථාංගය 14

다섯개의 초상 (පංච උණබට සිතුවම) කථාංගය 15

얼굴없는 초상 (මුහුණ නොමැති රුව) E16

십년전 여인 (වසර දහයකට පෙර සිට ආ දැරිය) කථාංගය 17

원수 (සතුරන්) කථාංගය 18

쟁투 (සටන) කථාංගය 19

미인도 (රූමතියකගේ ආලේඛය) කථාංගය 20

මූලාශ්‍ර

බාහිර සබැඳි
 පේන්ටර් ඔෆ් ද වින්ඩ් නිල SBS වෙබ්අඩවිය 
 පේන්ටර් ඔෆ් ද වින්ඩ්ට අදාළ හන්සිනෙමා ගිණුම
 

ජෝසුන් රාජවංශය පසුබිමෙහි නිර්මාණය වූ රූපවාහිනී කතාමාලා
2008 දකුණු කොරියානු රූපවාහිනී කතාමාලා ඇරඹීම්
2008 දකුණු කොරියානු රූපවාහිනී කතාමාලා අවසන් වීම්
2000 දශකයේ දකුණු කොරියානු රූපවාහිනී කතාමාලා
සෝල් විකාශන පද්ධතියේ රූපවාහිනී කතාමාලා
 කොරියානු-භාෂා රූපවාහිනී වැඩසටහන්කරණය
රූපවාහිනී කතාමාලා
තේජොං රජු (ජූනි 13, 1367 — මැයි 30, 1422, රාජ්‍ය වර්ෂ
1400–1418) යනු කොරියාවේ ජොසොන් රාජවංශයේ තෙවන පාලකයායි
එසේම ඔහු මහා සේජොං රජුගේ පියාණන් ය
දිවිය

ජොසොන් පිහිටුවීම
1367දී යි බං-වොන් ලෙස උපත ලද ඔහු තේජෝ රජුගේ පස්වන පුත්‍රයායි
1382දී ඔහු ගෝර්යෝ රාජවංශයේ නිලධාරියකු ලෙස පත් විය
ඔහුගේ මුල් කාලයේ, ඔහු සිය පියා කෙරෙහි ජනතාව සහ රජයේ වැදගත් පුද්ගලයන්ගේ සහාය ලබා ගැනීමට කටයුතු කළේ ය
එසේම ඔහු ගෝර්යෝ රජයට පක්ෂපාතී ජොං මොං-ජු වැනි පුද්ගලයන් ඝාතනය කොට සිය පියාට නව රාජවංශයක් ගොඩනැගීමට උපකාර කළේ ය
තේජෝ රජ සමයේ ඔහුව ජොං-අන් කුමරු ලෙස හැඳින්විණි
කුමාරවරුන්ගේ අරගලය
1392දී ඔහු සිය පියාට ගෝර්යෝ රාජවංශය බලයෙන් පහකොට ජොසොන් නැමැති නව රාජවංශයක් පිහිටුවීමට උපකාර කළේ ය
ඔහු ජොසොන් රාජවංශය පිහිටුවීමට බෙහෙවින් උපකාරී වූ නිසා සිය පියා විසින් තමන්ව සිහසුනේ උරුමකරු ලෙස නම්කරනු ඇතැයි ඔහු බලාපොරොත්තු විය
නමුත්, තේජෝ රජු සහ අග්‍රාමාත්‍ය ජොං දෝ-ජොන් විසින් තේජෝගේ අටවන පුත්‍රයා වූ ද, යි බං-වොන්ගේ අර්ධ සොයුරා වූ ද (සින්දොක් රැජිනගේ දෙවන පුත්‍රයා) යි බංසොක්ව කිරුළහිමි කුමරු ලෙස නම් කළහ
‍මෙම අරගලය ප්‍රධාන වශයෙන්ම ඇති වූයේ නව රාජවංශය ස්ථාපනයට ආයතනික, දාර්ශනික සහ නීතිමය පසුබිම සැකසූ ජොං දෝ-ජොන්හට නව රාජධානිය අමාත්‍යවරුන් අතින් පාලනය වනු දැකීමට අවශ්‍ය වී තිබීමත්, යි බං-වොන්හට රාජ්‍යය රජුගේ පරම ඒකාධිකාරය යටතේ ඍජුවම පාලනය වනු දැකීමට අවශ්‍යව තිබීමත් නිසායි
සින්දොක් අගබිසවගේ හදිසි මරණයෙන් පසු, තේජෝ රජු ශෝකවෙමින් සිටින අතරතුර, 1398දී යි බං-වොන් මාලිගය වෙත සේනා මෙහෙයවා ජොං දෝ-ජොන් සහ ඔහුගේ ආධාරකරුවන් ඝාතනය කළේ ය
මෙහි දී කිරුළහිමි කුමරුන් ඇතුළු සින්දොක් රැජිනගේ පුතුන් දෙදෙනාව ද ඝාතනය කෙරිණි
මෙම සිද්ධිය කුමාරවරුන්ගේ පළමු අරගලය ලෙස හැඳින්වෙයි
සිය දෙවන බිරිඳගේ වියෝවෙන් පසු මානසික ව්‍යාකූලත්වයට පත්ව සිටි තේජෝ රජු සිය පුතුන් කිරුළ වෙනුවෙන් එකිනෙකා මරා ගන්නා අයුරු දැක කම්පාවට පත් වී ක්ෂණිකව සිහසුන අත්හැර සිය දෙවන පුත්‍රයා වූ යි බං-ග්වා හෙවත් ජොංජොං රජු නව පාලකයා ලෙස පත්කළේ ය
ජොංජොං රජුගේ පළමු ක්‍රියාමාර්ග අතුරින් එකක් වූයේ අගනුවර නැවත ගේසොං වෙත ගෙනයාමයි
එම ස්ථානය පාලනයට පහසු බව ඔහුගේ අදහස විය
නමුත් සැබෑ බලය ඉසිලූ යි බං-වොන්, සිය වැඩිමහල් සොහොයුරා වූ යි බං-ගන් එරෙහිව අරගලයකට සූදානම් වෙමින් සිටියේ ය
1400දී, පළමු කුමාර අරගලයේ දී සිය දායකත්වය අගයා ත්‍යාග පිරි නොනැමීම හේතුවෙන් යි බං-වොන් කෙරෙහි අමනාප වූ බක් ‍පෝ සෙන්පතියා, යි බං-ගන් (හොයාන් කුමරු) සමග එක් වී යි බං-වොන්ට එරෙහිව කැරැලි ගැසී ය
මෙය කුමාරවරුන්ගේ දෙවන ආරවුල ලෙස හැඳන්වෙයි
සිය සොහොයුරාගේ හමුදා සාර්ථකව පරාජය කළ යිං-වොන්, බක් පෝ සෙන්පතියාට මරණ දඬුවම ලබා දී, යි බං-ගන්ව පිටුවහල් කළේ ය
සිය බලවත් සොහොයුරා පිළිබඳ බියපත් වූ ජොංජොං රජු, යි බං-වොන්ව කිරුළහිමි කුමරුන් ලෙස නම් කළ අතර, පසුව එම වර්ෂයේදීම ස්වකැමැත්තෙන් සිහසුන අත්හරින ලදී
මෙලෙසින් අවසානයේ යි බං-වොන්, තේජොං රජ යන නාමයෙන් ජොසොන් රාජවංශයේ තෙවන රජු ලෙස සිහසුනට පත් විය
රාජ්‍ය බලය සංස්ථාපනය

තේජොංගේ රාජ්‍ය සමයේ ආරම්භයේ මහා හිටපු රජ තේජෝ, රාජ්‍යත්වයේ නීත්‍යානුකූල සංකේතය වූ රාජකීය මුද්‍රාව ඔහුට ලබා දීම ප්‍රතික්ෂේප කළේ ය
සිය රාජ්‍යත්වයට සුදුසුකම ප්‍රදර්ශනය කිරීම සඳහා තේජොං නොයෙකුත් ප්‍රතිපත්ති අනුගමනය කළේ ය
රජු වශයෙන් සිය පළමු කර්තව්‍යය ලෙස ඔහු පෞද්ගලික සේනා පවත්වා ගෙන යාමට ‍රජයේ යුධ නිලධාරීන්ට සහ වංශවතුන්ට වූ වරප්‍රසාදය අහෝසි කළේ ය
මෙමගින් මහා පරිමාණ කැරැලි ඇතිවීමේ අවදානම අවම වූ අතර, ජාතික යුධ සේවයට බැඳෙන මිනිසුන් සංඛ්‍යාව ද ශීඝ්‍රයෙන් ඉහළ ගියේ ය
තේජොංගේ ඊළඟ පියවර වූයේ පවත්නා නීති ක්‍රමය, ඉඩම් හිමිකාරීත්ව බදු ක්‍රමය සහ රාජ්‍ය වාර්තා ක්‍රමය ප්‍රතිසංස්කරණය කිරීමයි
මෙලෙසින් පෙර සැඟ වී තිබුණු ඉඩම් අනාවරණය වීමත් සමග, ජාතික ආදායම දෙගුණ විය
ජනතාවගේ සචලභාවය පාලනය කිරීම සඳහා ඔහු හෝපේ යනුවෙන් හැඳින්වුණු, පුද්ගලයින්ගේ නම සහ නවාතැන සටහන් කළ අනන්‍යතා ක්‍රමයක් ආරම්භ කළේ ය
මීට අමතරව, ඔහු මහජනයාට ගැටලුවක් ඇති වූ විට ඒ බව රජුට දැන්වීම සඳහා සිය මාලිගය ඉදිරිපස විශාල බෙරයක් සිටුවා තැබී ය
පරම රාජ්‍යාධිකාරී බලය
මීට අමතරව, ඔහු විසින් මධ්‍යගත රජයයක් සහ පරම රාජාධිකාරී බලයක් ස්ථාපනය කරන ලදී
1399දී, ගෝර්යෝ රාජවංශය බිඳවැටෙමින් පැවති සමයේ රාජසභාවේ ඒකාධිකාරීත්වය ඉසිලූ දොප්යොං සමුළුව නැමැති සභාව අතුගා දැමීමට තේජොං මූලිකත්වය ගත්තේ ය
අනතුරුව ඔහු විසින්, ජොසොන් රාජ්‍ය මන්තණ සභාව (의정부) නැමැති රජු සහ රජුගේ නියෝග වටා මධ්‍යගත වූ නව මධ්‍යම පරිපාලන ක්‍රමයක් හඳුන්වා දෙන ලදී
බදුක්‍රමය සහ ප්‍රලේඛන ප්‍රතිසංස්කරණය කිරීමෙන් පසු, නව නීතියක් ගෙනඑමින් තේජොං රජු නිවේදනය කළේ රාජ්‍ය මන්ත්‍රණ සභාවේ තීරණ ක්‍රියාවට නැංවිය හැක්කේ රජුගේ අවසරය හිමි වුවහොත් පමණක් බවයි. මෙලෙසින් රාජ්‍ය අමාත්‍යවරුන් සහ උපදේශකයන් වාදවිවාද කොට තීරණ ගැනීමේ ක්‍රමය අවසන් වූ අතර, රාජකීය බලය ඉහළට ඔසවා තැබිණි
ඉන් මඳ කලකට පසු, තේජොං රජු සින්මුන් කාර්යාලය නැමැති නව කාර්යාලයක් ස්ථාපනය කළේ ය
රාජ්‍ය නිලධාරීන් හෝ වංශවතුන් විසින් අසාධාරණව සැලකූයේ යැයි හැඟුණු සිද්ධීන් යළි සලකා බැලීම මෙමගින් සිදු විය
කෙසේනමුත්, තේජොං රජු ජොං දෝ-ජොන්ගේ බොහෝ ප්‍රතිසංස්කරණ ඒ අයුරින්ම ක්‍රියාවට නැංවී ය
මීට අමතරව ආගමකට වඩා දර්ශනයක් ලෙස සලකා කොන්ෆියුසියානුවාදය ප්‍රවර්ධනය කළ ඔහු, ගෝර්යෝ සමයේ දේශපාලන බලය නිසා අවුල් සහගත තත්ත්වයට පත්ව තිබූ බුදු දහමට සැලකිලි අඩුකළේ ය
ගෝර්යෝ රජවරුන් විසින් ඉදිකළ බොහෝ විහාරස්ථාන වසා දැමූ රජු ඒවායේ වත්කම් රාජ්‍ය භාණ්ඩාගාරයට පවරා ගත්තේ ය
මේ අතර, ඔහු ජොං මොං-ජු හට ප්‍රධාන රාජ්‍ය උපදේශක (අග්‍රාමාත්‍ය තනතුරට සමාන) යන මරණාපර පදවිය ලබා දී බුහුමන් කළේ ය
ජොසොන් රාජවංශය පිහිටුවීමට විරුද්ධ වීම හේතුවෙන් ජොං මොං-ජුව මරාදැමූයේ ඔහු විසිනි
විදේශ ප්‍රතිපත්තිය සම්බන්ධයෙන් දැඩි ප්‍රතිපත්තියක් අනුගමනය කළ මොහු උතුරු දේශසීමාවේ දී ජුර්චෙන්වරුන්ට පහර දුන් අතර, දකුණු වෙරළ තීරයේ ජපන් මුහුදු කොල්ලකරුවන්ට පහර එල්ල කළේ ය
1419 ට්සුෂිමා දූපතේ සිදු වූ ඕයි ආක්‍රමණයට වගකිව යුතු වන්නේ ද තේජොං ය
මීට අමතරව ග්‍රන්ථ ප්‍රකාශනය, වානිජ්‍යය සහ අධ්‍යාපනය වැඩිදියුණු කළ මෙතුමා, රාජකීය ආරක්ෂක සහ රහස් පොලීසිය ලෙස පැවති උයිග්‍යුම්බු ආයතනය දිරිගැන්වී ය
1418දී, සිහසුන අත්හළ මෙතුමා ජොසොන්හි මහා සේජොං රජුට සිහසුන පැවරී ය
නමුත් වැදගත් කරුණු සම්බන්ධයෙන් ඔහු තවදුරටත් තීරණ ගැනීම සිදුකළේ ය
එසේම ඔහු විසින් සේජොංගේ මාමණ්ඩිය වූ ෂිම් ඔන් සහ ෂිම්ගේ සොයුරාට දඬුවම් පමුණුවන ලදී
රාජකීය බලය ශක්තිමත් කිරීම පිණිස තේජොං සිය ආධාරකරුවන්ව පවා පිටුවහල් කිරීම සහ මරණ දඬුවම ලබාදුන්නේ ය
ඥාති දේශපාලනය සීමා කිරීම සඳහා ඔහු සිය අගබිසව වූ වොන්-ග්යොංගේ සොහොයුරන් සතර දෙනා සහ සිය පුත්‍රයා වූ සේජොංගේ ඥාතීන්ව ද මරා දමන ලදී
බලය ලබා ගැනීම සඳහා සිය සතුරන්ව (ජොං මොං-ජු සහ ජොං දෝ-ජොන් ඇතුළුව) මෙන්ම ඥාතීන්ව ද ජීවිතක්ෂයට පත්කළ තැනැත්තකු ලෙස තේජොං ප්‍රකට වුවද, ඔහු සාමාන්‍ය ජනයාගේ ජීවිත වැඩිදුයුණු කිරීමට, ජාතික ආරක්ෂාව සවිමත් කිරීමට, සහ සේජොංගේ පාලනයට පදනම දැමීම හේතුවෙන් දක්ෂ පාලකයකු ලෙස සැලකෙයි
තේජොං සිය දඩයමට ලැදි බව හේතුවෙන් ප්‍රකට වූයෙකි
පෙළපත

පූර්වජයන්

පවුල

 පියා
තේජෝ රජු (태조)
 මව
අන්බ්යොන් හන් වංශයේ ෂින්උයි අගබිසව (신의왕후 한씨, චන්ද්‍ර දිනය සැප්තැම්බර් 1337- ඔක්තෝබර් 21, 1391)
 බිසෝවරුන් සහ ඔවුන්ගේ දරුවන්
යෝහ්‍යුං මින් වංශයේ වොන්ග්යොං අගබිසව (원경왕후 민씨, ජූලි 11, 1365 – ජූලි 10, 1420)
 නම් නොලද පුත්‍රයෙක් (1389), 1වන පුත්‍රයා (ළමා කල මියගියේ ය)
 නම් නොලද පුත්‍රයෙක් (1390), 2වන පුත්‍රයා (ළමා කල මියගියේ ය)
 නම් නොලද පුත්‍රයෙක් (1392), 3වන පුත්‍රයා (ළමා කල මියගියේ ය)
 යි ජේ, ප්‍රධාන කුමාර යංන්‍යොං (이제 양녕대군, 1394-සැප්තැම්බර් 7, 1462), 4වන පුත්‍රයා
 යි බෝ, ප්‍රධාන කුමාර හ්යෝර්යොං (이보 효령대군, 1396–1486), 5වන පුත්‍රයා
 යි දෝ, ප්‍රධාන කුමරා චුංන්‍යොං (이도 충녕대군, 1397-1450), 6වන පුත්‍රයා - ජොසොන්හි මහා සේජොං රජු
 යි ජොං, ප්‍රධාන කුමාර සොංන්‍යොං (이종 성녕대군, ජූලි 9, 1405 – පෙබරවාරි 4, 1418), 7වන පුත්‍රයා
 යි යොං, ප්‍රධාන කුමාර අන්ප්යොං (이용 안평대군, 1418– ඔක්තෝබර් 18, 1453), 1වන හදාගත් පුත්‍රයා
ඔහුගේ වැඩිමහල් සොහොයුරා සේජොංගේ 3වන පුත්‍රයායි
 යි උයි, වොන්චොන් කුමරු (이의 원천군, 1423-1476), 2වන හදාගත් පුත්‍රයා
ඔහුගේ වැඩිමහල් සොහොයුරා හ්යෝර්යොං කුමරුගේ 6වන පුත්‍රයායි
 ජොංසුන් කුමරිය (정순공주, 1385–1460), 1වන කුමරිය
 ග්යොංජොං කුමරිය (경정공주, 1387–1455), 2වන දියණිය
 ග්යොංගන් කුමරිය (경안공주, 1393–1415), 3වන දියණිය
 ජොංසොන් කුමරිය (정선공주, 1404–ජනවාරි 25, 1424), 4වන දියණිය
 චොංපුං කිම් වංශයේ හ්යෝ-බින් (효빈 김씨,
–1454)
 යි බි, ග්යොංන්‍යොං කුමරු (이비 경녕군, 1395–1458), එකම පුත්‍රයා
 යොංවොල් ෂින් වංශයේ ෂින්-බින් (신빈 신씨,
–1453)
 යි ඉන්, හම්න්‍යොං කුමරු (이인 함녕군, 1402–1467), 1වන පුත්‍රයා
 යි ජොං, ඔන්න්‍යොං කුමරු (이정 온녕군, 1407–1453), 2වන පුත්‍රයා
 ජොංෂින් කුමරිව (정신옹주, දින නොදනී), 1වන දියණිය
 ජොංජොං කුමරිය (정정옹주, දින නොදනී), 2වන දියණිය
 සුක්ජොං කුමරිය (숙정옹주, දින නොදනී), 3වන දියණිය 
 සුක්න්‍යොං කුමරිය (숙녕옹주, දින නොදනී), 4වන දියණිය
 සුක්ග්යොං කුමරිය (숙경옹주, දින නොදනී), 5වන දියණිය
 සුක්ග්‍යුන් කුමරිය (숙근옹주,
–1450), 6වන දියණිය
 සොෂින් කුමරිය (소신옹주), 7වන දියණිය
 ආන් වංශයේ සොන්-බින් (선빈 안씨,
–1468)
 යි චි, ඉක් න්‍යොං කුමරු (이치 익녕군, 1422–1464), එකම සහ බාලම පුත්‍රයා
 සොසුක් කුමරිය (소숙옹주,
-1456), 1වන දියණිය
 ග්යොංෂින් කුමරිය (경신옹주, දින නොදනී), 2වන දියණිය
 නොහඳුනන 3වන දියණියක්
 ක්වොන් වංශයේ උයි-බින් (의빈 권씨, දින නොදනී)
 ජොංහ්යේ කුමරිය (정혜옹주,
-1424), එකම දියණිය
 නෝ වංශයේ සෝ-බින් (소빈 노씨,
–1479)
 සුක්හ්යේ කුමරිය (숙혜옹주,
–1464), එකම දියණිය
 අන්දොං කිම් වංශයේ මියොං-බින් (명빈 김씨)
 සුකන් කුමරිය (숙안옹주,
-1464), එකම දියණිය
 ගෝ වංශයේ ජොං-බින් (정빈 고씨,
–1426)
 යි නොං, ග්‍යුන්න්‍යොං කුමරු (이농 근녕군, 1411-1462), එකම පුත්‍රයා
 චෝයි වංශයේ සුක්-උයි (숙의 최씨, දින නොදනී)
 යි තා, හුයිර්යොං කුමරු (이타 희령군,
-1465), එකම පුත්‍රයා
 නම් නොලද දියණියක්
 යි වංශයේ දොක්සුක් කුමරිය (덕숙옹주 이씨)
 යි ගන්, හුර්යොං කුමරු (이간 후령군,
-1465), එකම පුත්‍රයා
 සුක්සුන් කුමරිය (숙순옹주, දින නොදනී), එකම දියණිය
 ආන් ආර්යාව (안씨)
 යි ජි, හ්යේර්යොං කුමරු (이지 혜령군, 1407–1440), එකම පුත්‍රයා
 කිම් වංශයේ සුක්ගොං ආර්යාව (숙공궁주 김씨)
 දරුවන් නැත
 ජෝ වංශයේ උයිජොං ආර්යාව (의정궁주 조씨)
 දරුවන් නැත
 යි වංශයේ හ්යේසුන් ආර්යාව (혜순궁주 이씨)
 දරුවන් නැත
 යි වංශයේ ෂින්සුන් ආර්යාව (신순궁주 이씨)
 දරුවන් නැත
 හොං වංශයේ හ්යේසොන් කුමරිය (혜선옹주 홍씨)
 දරුවන් නැත
 ජං වංශයේ සුන්හ්යේ කුමරිය (순혜옹주 장씨)
 දරුවන් නැත
 ගුම් යොං, සෝග්යොං කුමරිය (금영 서경옹주) 
 දරුවන් නැත

ඔහුගේ සම්පූර්ණ මරණාපර නාමය
 මහා තේජොං ගොංජොං සොංදොක් සින්-ගොං ගොන්චොන් චේග්‍යුක් දේජොං ග්යේ-උ මුන්මු යෙචොල් සොංන්‍යොල් ග්වංහ්යෝ රජ
 태종공정성덕신공건천체극대정계우문무예철성렬광효대왕
 太宗恭定聖德神功建天體極大正啓佑文武叡哲成烈光孝大王

නූතන නිරූපණ
1996 සිට 1998 දක්වා KBS නාළිකාවෙන් විකාශය වූ ටියර්ස් ඔෆ් ද ඩ්‍රැගන් නැමැති ජනප්‍රිය ඓතිහාසික නාට්‍යය මගින් තේජොංගේ දිවිය නිරූපණය වේ
එහි ඔහුව නිරූපණය වන්නේ රාජධානියේ ස්ථාවරත්වයට කැප වූ, සිය පියා සහ අනුප්‍රාප්තිකයා (තේජොංගේ පළමු පුත්‍රයා) කෙරෙහි සෙනෙහසින් යුක්ත පාලකයකු ලෙසයි
නමුත් 1398 ඝාතනයන් සමග මෙය දෝලනය වනු දැකගත හැක
මෙම කෝපය ඇතිවන්නේ විශ්‍රාමලත් තේජෝ රජු තේජොංව ඉවත් කිරීමට ජෝ සාවිගේ කැරැල්ලට අනුබල දීම හේතුවෙනුයි
මෙම කතාමාලාව අනුව, තේජොං තමාවටා සිටිව සියලු දෙනා දෙස (විශේෂයෙන් ඥාතීන්) සැකයෙන් යුතුව බලයි
මෙයට උදාහරණයක් ලෙස ඔහු අගබිසවගේ බලපෑමට යටත් නමුත්, හිතවත් වැඩිමහල්ම සොහොයුරන් සහ අහිංසක බාලම සොහොයුරන් මරා දැමීම පෙන්වා දිය හැක
මේ පිළිබඳ කලකිරීමට පත්වන ඔහුගේ කිරුළහිමි කුමරු සිහසුන ප්‍රතික්ෂේප කරන අතර, ඔහුගේ දෙවන පුත්‍රයා බෞද්ධ භික්ෂුවක් බවට පත්වීමෙක් සිහසුන තෙවැනි පුත්‍රයාට හිමි වේ
2008 KBS නාළිකාවේ ඓතිහාසික රූපවාහිනී කතාමාලාවක් වන කිං සේජෝ ද ග්‍රේට් තුළ තේජොං නිරූපිත ය
මෙම කතාමාලාව ඔහුගේ තෙවන පුත්‍රයා සහ අනුප්‍රාප්තිකයා වූ සේජොං රජු වටා ගෙතී ඇත
2011 SBS රූපවාහිනී කතාමාලාවක් වන ඩීප් රූටඩ් ට්‍රී
2014 KBS කතාමාලාවක් වූ ජොං දෝ-ජොන් (රූපවාහිනී කතාමාලාව)
2015 SBS රූපවාහිනී නාට්‍යයක් වූ සික්ස් ෆ්ලයිං ඩ්‍රැගන්ස් සහ 2016 KBS ඓතිහාසික විද්‍යාත්මක නාට්‍යයක් වූ ජං යොං-සිල් තුළ තේජොං රජුගේ චරිතය නිරූපණය කොට ඇති අවස්ථා හමු වේ
මේවාත් බලන්න
 කොරියාවේ පාලකයින්
 කොරියාවේ ඉතිහාසය

සටහන්

ජෝසුන් පාලකයින්
1367 උපත්
1422 මරණ
15වන සියවසේ කොරියානු රජවරුන්
අමෙන්හොටෙප් I () හෙවත් පුරාතන ඊජිප්තු බසින් "jmn-ḥtp" හෝ "yamānuḥātap", අරුත "අමුන් සතුටට පත්කරන" හෙවත් අමෙනෝෆිස් I () නැතහොත් පුරාතන ග්‍රීක බසින් Ἀμένωφις යනුවෙන් හඳුන්වන්නේ, ඊජිප්තුවේ 18වන රාජවංශයේ දෙවන පාරාවෝවරයායි
ඔහු සාමාන්‍යයෙන් ක්‍රි
1526 සිට 1506 දක්වා රාජ්‍ය පාලනය සිදුකරන්නට ඇතැයි සැලකේ. ඔහු Iවන අහ්මෝස් රජුගේ සහ අහ්මෝස්-නෙෆටාරි රැජිනගේ පුත්‍රයායි
නමුත් ඔහුට අවම වශයෙන් අහ්මෝස්-අන්ඛ් සහ අහ්මෝස් සැපෙයාර් ඇතුළු වැඩිමහල් සොහොයුරන් දෙදෙනකුවත් සිට ඇති නමුත් ඔවුන් සිහසුනට පත්ව නැත
කෙසේවෙතත්, Iවන අහ්මෝස්ගේ 17වන රාජ්‍යවර්ෂයත් ඔහුගේ මරණයත් අතර වර්ෂ අට තුළ, ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තිකයා මියගිය හෙයින් අමෙන්හොටෙප් කිරුළහිමි කුමරු තනතුරට පත් විය
අනතුරුව ඔහු වර්ෂ 21ක් රාජ්‍ය පාලනය සිදුකළේ ය
ඔහුගේ රාජ්‍ය සමය පිළිබඳ ලිඛිත වාර්තා අල්ප වුවත්, පවතින සාධක අනුව මූලික අවබෝධයක් ලබා ගත හැක
සිය පියා යුධ ආක්‍රමණ මගින් ගොඩනැගූ රාජධානිය ඔහුට හිමි වූ අතර, නුබියාව සහ නයිල් ඩෙල්ටාවේ බලය ඊජිප්තුව යටතේ පැවතිය ද, නැගෙනහිර මධ්‍යධරණී පෙදෙසේ බලය ඔවුනට හිමිව තිබුණේ නැත
ඉහළ ඊජිප්තුවේ දේවස්ථාන ප්‍රතිනිර්මාණය කළ ඔහු, සිය සොහොන්ගැබ සිය මතකාගාර දේවස්ථානයෙන් වෙන්ව ඉදිකළේ ය
මෙය නව රාජධානියේ රාජකීය අවමංගල්‍ය ස්මාරක ක්ෂේත්‍රයේ විප්ලවයක් ලෙස සැලකෙයි
ඔහුගේ මරණින් පසු, ඔහු ඩේර් එල්-මෙදිනාහි ආරක්ෂකයා ලෙස දේවත්වයෙන් අදහන ලදී
පවුල
Iවන අමෙන්හොටෙප් යනු Iවන අහ්මෝස් රජුගේ සහ අහ්මෝස්-නෙෆටාරි රැජිනගේ පුත්‍රයා ය
ඔහුගේ වැඩිමහල් සොයුරන් වූ කිරුළහිමි අහ්මෝස් සැපෙයාර් කුමරු සහ අහ්මෝස්-අන්ඛ් ඔහුට පෙර මියගිය හෙයින් ඔහුව සිහසුනට නම්කෙරිණි
බොහෝ විට අමෙන්හොටෙප් සිහසුනට පත්ව ඇත්තේ ලාබාල අවධියේ නිසා, ඔහුගේ මව වූ අහ්මෝස්-නෙෆටාරි රැජින විසින් කෙටි කාලයක්වත් සිහසුනෙහි වැඩබලන්නට ඇත
මේ බවට සාක්ෂි ඩේර් එල්-මෙදිනාහි තීබානු සුසානභූමිය සඳහා කම්කරු ජනාවාසයක් ඉදිකිරීමට ඔහු මෙන්ම ඔහුගේ මවගේ නාමය ද අනුග්‍රහ වශයෙන් දක්වා තිබීමෙන් පැහැදිළි වේ
‍අමෙන්හොටෙප් සිය සොහොයුරිය වූ අහ්මෝස්-මෙරිටාමොන් සිය මහා රාජකීය බිරිඳ ලෙස පත්කොට ගත්තේ ය
දහනවවන රාජවංශයේ ශිලාපුවරුවක සිට්කාමෝස් නැමැති වෙනත් බිරිඳක් පිළිබඳව ද දක්වා ඇත
මේ හැර Iවන අමෙන්හොටෙප් සහ සෙසු පවුලේ සාමාජිකයින් අතර පැවති සම්බන්ධය පැහැදිළි නැත
සාමාන්‍යයෙන් IIවන ආහොටෙප් ඔහුගේ බිරිඳක් මෙන්ම සොහොයුරියක වූ බව පැවසෙතත්, වෙනත් න්‍යායන් අනුව ඇය ඔහුගේ මිත්තණිය විය
IIවන ආහොටෙප්ට බිසවට දාව ඔහුට අමනෙම්හාට් නැමැති එක් පුත්‍රයකු සිටි බව සඳහන් වුවද, ඔහු ඉතා කුඩා වියේ දීම මියගොස් ඇත
රජු සහ ආහොටෙප් අතර සම්බන්ධය අපැහැදිළි වුවද, මෙම කරුණ පිළිබඳ බොහෝ විද්වතුන් එකඟ වේ
සිහසුනට උරුමකරුවකු නොවූ හෙයින්, අමෙන්හොටෙප්ගෙන් පසු සිය "සොහොයුරිය" වූ ආහ්මෙස්ගේ සැමියා වූ Iවන තුත්මෝස් සිහසුනට පත්කෙරිණි
කිසිදු ශිලාලේඛනයක ආහ්මෙස්ට "රජුගේ දියණිය" යන විරුදය ලබා දී නොමැති හෙයින්, ඇය Iවන අමෙන්හොටෙප්ගේ සොහොයුරියක ද යන්න විවාදයට තුඩු දී ඇත
දින සහ රාජ්‍ය සමයේ දිග
Iවන අමෙන්හොටෙප්ගේ නවවන රාජ්‍ය වර්ෂයේ දී, ග්‍රීෂ්ම ඍතුවේ තෙවන මාසයේ නවවන දිනයේ සොතිස් තාරකාවේ සූර්ය උදාව සිදු වූ බව නිරීක්ෂණය කොට ඇත
නූතන තාරකා විද්‍යාඥයින් විසින් ගණනය කරන ලදුව, මෙම නිරීක්ෂණය මෙම්පිස් හෝ හීලියොපොලිස් සිට නිරීක්ෂණය කරන ලද්දක් නම් එම දිනය ක්‍රි
1537හි දිනයක් බවත්, තීබ්ස් සිට නිරීක්ෂණය කරන ලද්දක් නම්, ක්‍රි
1517 ලෙසත් ගැනීමට සිදු වන බව පෙනී යයි
18වන රාජවංශයේ අගනුවර තීබ්ස් වූ බැවින්, පසුව සඳහන් වර්ෂය බොහෝ දෙනකු විසින් අනුමත කරයි
ඒ අනුව සැලකූ විට, Iවන අමෙන්හොටෙප්ගේ සිංහාසනාරූඪය ක්‍රි
1526දී සිදුවූයේ යැයි පිළිගැනීමට සිදු‍ වේ
1546ද සම්පූර්ණයෙන් නොසලකා හැරිය නොහැක
මැනතෝගේ විස්තරය අනුව Iවන අමෙන්හොටෙප් ඊජිප්තුව වර්ෂ 20ක් සහ මාස 7ක් හෝ වර්ෂ 21ක් ඊජිප්තුව පාලනය කළ කොට ඇත
Iවන අමෙන්හොටෙප්ගේ සාක්ෂි සහිත උපරිම දිනය වර්ෂය 10ට අයත් එකකි
අමනෙම්හට් නැමැති මන්ත්‍රකරුවකුගේ සොහොන්ගැබෙහි ඇති ඡේදයක් මගින් මැනතෝගේ ප්‍රකාශය සනාථ කරයි
එම ඡේදයේ සඳහන් වන්නේ ඔහු Iවන අමෙන්හොටෙප් යටතේ වර්ෂ 21ක් සේවය කළ බවකි
මේ අනුව, ඉහළ කාලානුක්‍රමය සැලකූ විට Iවන අමෙන්හොටෙප්ගේ රාජ්‍ය සමය ලෙස ක්‍රි
1546 සිට 1526 දක්වා කාලයත්, පහළ කාලානුක්‍රම ක්‍රමවේදය අනුව, ක්‍රි
1526 සිට 1506 දක්වා හෝ ක්‍රි
1525 සිට 1504 දක්වා කාලයත් ලැබේ
ඇතැම් විද්වතුන්ගේ අදහස් අනුව මෙම වර්ෂ මඳක් එහාමෙහා විය හැක
විදේශ ප්‍රතිපත්තිය

Iවන අමෙන්හොටෙප්ගේ හොරස් සහ ද්විත්ව ආර්යා නාමයන් වූ පිළිවෙලින්, "භුමි ආක්‍රමණය කරන ගවයා" සහ "විශාල භීතියක් ඇති කරවන" වැනි වදන් මගින් Iවන අමෙන්හොටෙප්ට අවට ජාතීන් යටත් කරගැනීමට අවශ්‍යව තිබූ බව පැහැදිළි වේ
ඔහු නුබියාවට එරෙහිව යුධ ව්‍යාපාර මෙහෙයවූ බව සොහොන්ගැබ් දෙකක සටහන්වල දක්නට ඇත
එබානාගේ පුත් අහ්මෝස් නැමැත්තාගේ සොහොන්ගැබේ සඳහන් වන පරිදි, ඊජිප්තුවේ දේශසීමා නුබියාව තෙක් දකුණට ව්‍යාප්ත කිරීමට අපේක්ෂා කළ අමෙන්හොටෙප් නුබියානු හමුදාවට එරෙහිව ආක්‍රමණයක් දියත් කර ඔවුන්ව පරාජය කළේ ය
අහ්මෝස් පෙන්-නෙඛෙබෙට් නැමැත්තාගේ සොහොන්ගැබේ ස්වයංචරිතාපදානයෙහි කුෂ් වෙත ඔහු දියත් කළ ආක්‍රමණයක් පිළිබඳ සඳහන් වේ
කෙසේනමුත්, මෙය එබානාගේ පුත් අහ්මෝස් විසින් සඳහන් කර ඇති ආක්‍රමණයම විය හැකි බව පිළිගැනේ
අමෙන්හොටෙප් තමන් තෙවන ඇල්ල තරම් ඈතට ඊජිප්තු රාජ්‍යය ව්‍යාප්ත කළ බව පෙන්වීමට සායි දිවයිනේ දෙවොලක් ඉදිකළේ ය
අහ්මෝස් පෙන්-නෙඛෙබෙට්ගේ සොහොන්ගැබේ ඇති තනි සටහනක, කෙහෙක් දේශයේ ඉයාමු වෙත සිදුකළ ආක්‍රමණයක් පිළිබඳව ද සඳහන් වේ
අවාසනාවට කෙහෙක් දේශයේ පිහිටීම තවමත් හඳුනාගෙන නැත
දිගුකලක් විශ්වාස කෙරුණේ කෙහෙක් යන්න ලිබියානු ගෝත්‍රයක් වූ ‍ක්වෙහෙක් සමග සම්බන්ධයක් ඇති බවයි. මේ අනුව උපකල්පනය කළ හැක්කේ අහ්මෝස්ගේ මරණින් පසු ලිබියානු ආක්‍රමණිකයින් බටහිර නයිල් ඩෙල්ටාව ටවත ප්‍රහාර දියත් කළ බවයි. අවාසනාවට ක්වෙහෙක් ජනයා දක්නට ලැබෙන්නේ ඉතිහාසයේ පසුකාලීනව බැවින් ඔවුන්ගේ මූලාරම්භයන් නොදනී
අමෙන්හොටෙප් ආක්‍රමණ දියත් කළ නුබියාව මෙන්ම බටහිර කාන්තාරය සහ ක්ෂේමභූමිය ද මේ සඳහා යෝජනා වී ඇත
දෙවන අන්තර්මධ්‍ය යුගයේ දී, බටහිර කාන්තාර සහ ක්ෂේමභූමි ප්‍රදේශ ඊජිප්තුවට අහිමිව තිබිණි
හික්සොස්වරුනට එරෙහි කැරැල්ලේ දී, කාමෝස් මෙය සිය ආරක්ෂාවට සුදුසු යැයි සිතී ය
නමුත් මෙම ප්‍රදේශ සම්පූර්ණයෙන්ම නැවත ලබාගත්තේ ද යන්න අවිනිශ්චිත ය
නමුත් ශිලාස්තම්භය තුළ, "ක්ෂේමභූමියේ ආණ්ඩුකාර කුමරු" යන නාමය යොදා තිබීම හේතුවෙන්, අමෙන්හොටෙප්ගේ සමයේ එය නැවත ඊජිප්තු පාලනයට නතු කරගැනීමට මුලපිරූ බව වටහා ගත හැක
Iවන අමෙන්හොටෙප් සමයේ සිරියා-පලස්තීන පෙදෙස් වෙත ආක්‍රමණ සිදුකළ බවට වාර්තා නැත
නමුත් ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තික Iවන තුත්මෝස්ගේ සමයේ ලියැවුණු ටොම්බොස් ශිලාව අනුව, තුත්මෝස් ආසියාවේ යුප්‍රටිස් වෙත යුධ ව්‍යාපාර දියත් කළ ද, කිසිවකු ඔහුට එරෙහිව සටන් කොට නැත
මෙම ආක්‍රමණයට පෙර තුත්මෝස් ආසියාව වෙත ආක්‍රමණ සිදු කළ බවට වාර්තා නොමැති හෙයින්, ඔහුට පෙර සිටි පාරාවෝවරයා විසින් සිරියාව මැඬපවත්වන්නට ඇති බව පෙනේ
ඒ අනුව Iවන අමෙන්හොටෙප් විසින් ආසියානු ආක්‍රමණ සිදුකලා විය හැකියි
ලෙවැන්තයට සම්බන්ධ මොහුගේ සමයේ ලියැවුණේ යැයි සිතිය හැකි මූලාශ්‍ර දෙකක සඳහන් තොරතුරු මොහුගේ යුධ ව්‍යාපාරයට සම්බන්ධ ඒවා විය හැකියි
අමෙන්හොටෙප්ගේ වියහැකි යැයි විශ්වාස කෙරෙන සොහොන්ගැබක ක්වෙඩ්මි නැමැති ප්‍රදේශයක් පිළිබඳ සඳහන් ය
මෙම ස්ථානය කනාන්හි හෝ එතෙරජෝර්දානයේ (Transjordan) කිසියම් ස්ථානයක පිහිටන්නට ඇතැයි සිතිය හැක
එසේම අමනෙම්හට්ගේ සොහොන්ගැබේ මිටානි දේශයට එරෙහි ප්‍රකාශ සටහන්ව ඇත
කෙසේනමුත්, මෙම මූලාශ්‍ර යුධ ව්‍යාපාරවලට අදාළ ද යන්නවත්, අමෙන්හොටෙප්ගේ සමයට අයත් ද යන්නවත් නිශ්චිත නැත
එසේම අමෙන්හොටෙප්ගේ සොහොන්ගැබේ පිහිටීම නිශ්චිතව හඳුනාගෙන නැති අතර, මිටානියට පහරදුන් රජවරුන් කිහිපදෙනකුගේම රාජ්‍ය සමයයන් තුළ අමනෙම්හට් ජීවත්වන්නට ඇතැයි සැලකේ. සිරියානු ආක්‍රමණ පිළිබඳ නිගමනයකට එළැඹීමට තරම්, අමෙන්හොටෙප්ගේ සමයේ මූලාශ්‍ර ප්‍රමාණවත් නොවේ
සංස්කෘතික සහ ශාස්ත්‍රීය සංවර්ධනයන්

අමෙන්හොටෙප්ගේ ප්‍රතිමා විශාල සංඛ්‍යාවක් හමු වී තිබුණ ද, ඉන් බොහෝමයක් රැම්සෙස් යුගයට අයත් ඒවායි
ඉන් වැඩි ප්‍රමාණයක් මරණින් පසු, ඔහුව ඇදහීම පිණිස නිර්මාණය වූ ඒවායි
මේ හේතුවෙන් ඔහුගේ සමයේ කලාව පිළිබඳ අධ්‍යයනය අපහසු ය
ඔහුගේ රාජ්‍ය සමයට අයත් ප්‍රතිමා ස්වල්පය අනුව පෙනීයන්නේ අමෙන්හොටෙප් මධ්‍ය රාජධානි යුගයේ ශෛලීය අනුකරණය කොට ඇති බවයි. මුල්කාලීන 18වන රාජවංශයේ කලා සම්ප්‍රදාය මුල්කාලීන මධ්‍ය රාජධානි කලා සම්ප්‍රදායට සමානත්වයක් දක්වයි. Iවන අමෙන්හොටෙප් විසින් ඉදිකළ සිය ප්‍රතිමා පැහැදිළිවම IIවන මෙන්ටුහොටෙප් සහ Iවන සෙනුස්රෙට්ගේ ප්‍රතිමා අනුකරණය කොට තැනූ ඒවා බව පෙනේ
මෙම ප්‍රතිමා දෙක අතිශයින් සමාන නිසා නූතන ඊජිප්තුවේදීනට ද මෙම ප්‍රතිමා වෙන්කර හඳුනා ගැනීමේ දී ගැටලුවලට මුහුණ පෑමට සිදු විය
ඩේර් එල්-මෙදිනාහි කර්මාන්තකරුවන්ගේ ගම්මානය ඉදිකිරීමට පියවර ගත්තේ ද Iවන අමෙන්හොටෙප් විසිනි
මෙම කර්මාන්තකරුවන් විසින් පරම්පරා ගණනාවක් පුරා තීබානු සුසානභූමියේ නව රාජධානි රජවරුන්ගේ සහ වංශවතුන්ගේ සොහොන්ගැබ්වල නිර්මාණ කටයුතු සිදුකරන ලදී
එහි හමුවන පැරණිතම නාමය Iවන තුත්මෝස්ගේ නමුත්, අමෙන්හෙටෙප් සහ ඔහුගේ මව එහි දෙවිවරුන් ලෙස සලකා ඇදහීම තුළින් අමෙන්හොටෙප් මෙය ඉදිකළ බව පැහැදිළි වේ
අමෙන්හොටෙප්ගේ සමයේ ශාස්ත්‍රීය අංශයන්ගේ ද සංවර්ධනයක් සිදු විය
නව රාජධානියේ භාවිත වූ වැචගත් අවමංගල ලේඛනයක් වන ඊජිප්තු මළවුන්ගේ පුස්තකය එහි අවසාන ස්වරූපය තෙක් සංවර්ධනය වූයේ අමෙන්හොටෙප් සමයේ යැයි සැලකේ. එය එම ස්වරූපයෙන් පළමුව හමුවන්නේ ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තික Iවන තුත්මෝස්ගේ සොහොන්ගැබේ වීම එයට හේතුවයි. පුරාතන ඊජිප්තු වෛද්‍යකර්මය පිළිබඳ ප්‍රධාන මූලාශ්‍ර ග්‍රන්ථය වන එබර්ස් පැපිරසය ද මෙම කාලයේ ලියැවුණු එකක් (මෙම ලේඛනයේ පසුපස තිබී මුල්කාලීන නව රාජධානි යුගයේ සිදු වූ සොතිස්හි සූර්ය උදාව පිළිබඳ සඳහන් ය) බව පෙනේ
මීට අමතරව Iවන අමෙන්හොටෙප්ගේ සමයේ මුල්ම දිය ඔරලෝසුව නිර්මාණය වූ බව පෙනේ
අමෙන්හොටෙප්ගේ මාලිග නක්ෂත්‍රකරුවකු වූ අමනෙම්හෙබ් මෙම නිර්මාණය සඳහා ගෞරවය ලබාගත් බව ඔහුගේ සොහොන්ගැබෙහි සඳහන් ය
නමුත් මෙහි යන්ත්‍රණය සඳහන් පැරණිතම සටහන IIIවන අමෙන්හොටෙප් රජ සමයට අයත් ය
මෙම නිර්මාණය කාලය මැනීමට බෙහෙවින් උපකාරී විය
එයට හේතුව ඊජිප්තු පැය නිශ්චිත එකක් නොවීමයි
එය සාමාන්‍යයෙන් රැයකින් 1/12ක් ලෙස මනින ලදී
ග්‍රීෂ්ම ඍතුවෙහි රාත්‍රිය කෙටි වන විට, දිය ඔරලෝසු කෙටි පැයවලට ගැළපෙන පරිදි සකස් කළ හැකි විය
ගොඩනැගිලි ව්‍යාපෘති

අමෙන්හොටෙප් විසින් ඉහළ ඊජිප්තුවේ දේවස්ථාන බිම්වල ගොඩනැගිලි ව්‍යාපෘති රැසක් ක්‍රියාත්මක කළ නමුත්, පසුකාලීන රජවරුන් විසින් ඒවා විනාශ කිරීම සහ කොටස් ඉවත් කිරීම සිදුකොට තිබේ
ලිඛිත මූලාශ්‍ර අනුව, ඔහු යටතේ ඉනෙනි නැමැති ගෘහනිර්මාණ ශිල්පියා විසින් කාර්නැක් දෙවොල විශාල කොට තනවා තිබේ
ඉනෙනිගේ සොහොන්ගැබේ චරිතාපදානය තුළ ඔහු විසින් කාර්නැක්හි දකුණුපස රියන් 20ක හුනුගල් දොරටුවක් ඉදිකළ බව සඳහන් ය
මීට අමතරව ඔහු විසින් අමුන් දේවස්ථානයේ පූජනීය බාක් දෙවොලක් ඉදිකර ඇති අතර IIIවන සෙනුස්රට්ගේ ශ්වේත දෙවොලෙහි ඇලබැස්ටර් අනුරුවක් ඉදිකොට ඇත
වර්තමානයෙහි මෙම ව්‍යූහ කාර්නැක්හි නැවත ඉදිකිරීම සඳහා IIIවන අමෙන්හොටෙප්ගේ තෙවන අටලුවෙහි කොටස් භාවිත කර ඇත
අමෙන්හොටෙප් සිය සෙඩ් උත්සවය වෙනුවෙන් කාර්නැක්හි ගොඩනැගිලි ඉදිකළේ ය
මෙම මංගල්‍යය පාරාවෝ බලයට පත්ව වර්ෂ 30කට පසුව පවත්වන්නකි
නමුත් එය භාවිතයට ගැනීමට පෙර ඔහු මියගොස් ඇත
නුබියාවේ සායිහි දේවස්ථානයක් ඉදිකළ ඔහු, ඉහළ ඊජිප්තුවේ එලිෆන්ටයින්, කොම් ඔම්බෝ, ඇබයිඩොස්හි දෙවස්ථාන අංග සහ නෙඛ්බෙට් දෙවොල ඉදිකළේ ය
අමෙන්හොටෙප් සිය පියා මෙන් පහළ ඊජිප්තුවේ වැදගත් ස්ථාන කිසිවක් ඉදිකළේ නැත
මතකාගාර සංකීර්ණය
සිය මතකාගාර දේවස්ථානය සොහොන්ගැබෙන් වෙන්ව ඉදි කළ පළමු ඊජිප්තු රජු Iවන අමෙන්හොටෙප් ය
මෙය‍ බොහෝ විට සිය සොහොන්ගැබ නිධන් සොරුන්ගෙන් ආරක්ෂා කරගැනීමේ අරමුණින් සිදු කරන්නට ඇති බව පෙනේ
ඔහුගේ දේවස්ථානය පිහිටියේ ඩේර් එල්-බහ්රිහි උතුරු අන්තයේ ය
ඩේර් එල්-බහ්රි ප්‍රදේශය, අමෙන්හොටෙප් සමයේ අවමංගල්‍යමය වශයෙන් වැදගත්කමක් ඉසිලූ බව ඔහුගේ රැජින වූ අහ්මෝස්-මෙරිටාමොන් බිසවගේ සොහොන්ගැබ වන තීබානු සොහොන්ගැබ 358, ඒ අසලින් හමුවීමෙන් පෙනේ
වසර 50කට පමණ පසුව හට්ෂෙප්සුට් රැජිනිය විසින් සිය මතකාගාර දෙවොලේ පහළ මළුව සැකසීම සඳහා අමෙන්හොටෙප්ගේ මතකාගාර දේවස්ථානය බිඳදමා තිබේ
අදවන විට එහි අමෙන්හොටෙප්ගේ නාමය කෙටූ ගඩොල් කිහිපයක් පමණක් දැකිය හැකි ය
දේවස්ථානය ඇතුළත වූ රාජකීය ප්‍රතිමා යාබද IIවන මෙන්ටුහොටෙප්ගේ අවමංගල සිද්ධස්තානය වෙත ගෙනයන ලදී
අමෙන්හොටෙප්ගේ නියම සොහොන්ගැබේ නිශ්චිත පිහිටීම තවමත් සොයාගෙන නැත
IXවන රැම්සෙස් රජ සමයේ තීබානු සුසානභූමියේ වූ රාජකීය සොහොන්ගැබ්වල ආරක්ෂාව පිළිබඳ වූ විස්තරයක, එකල එම සොහොන්ගැබ ඒ අයුරින්ම පැවති බව දක්වා ඇතත්, එහි නිශ්චිත පිහිටුම සඳහන් කොට නොමැත
Iවන අමෙන්හොටෙප්ගේ සොහොන්ගැබ ලෙස ස්ථාන‍ දෙකක් යෝජනා වී ඇත
ඉන් එකක්, රජුන්ගේ නිම්නයේ ඉහළ පිහිටි KV39 සොහොන්ගැබයි
අනෙක ඩ්‍රා' අබු එල්-නගා'හි පිහිටි ANB සොහොන්ගැබයි
KV 39හි කැනීම් අනුව යෝජනා වී ඇත්තේ එම ස්ථානය භාවිත කරන්නට ඇත්තේ ඩේර් එල්-බහ්රි කුටියේ තැන්පත් කිරීමට පෙර රජුගේ මමිය ගබඩා කර තැබීම සඳහා බවයි. කෙසේනමුත්, ANB සොහොන්ගැබ ඔහුගේ සොහොන්ගැබ වීමට බොහෝදුරට ඉඩ ඇත
එයට හේතුව එහි එහි තිබී ඔහුගේ නම සහ ඔහුගේ පවුලේ සාමාජිකයන් කිහිප දෙනකුගේ නම් සටහන් කළ භාණ්ඩ හමුවීමයි
භූමදානය, අනුප්‍රාප්තිය සහ දායාදය

භූමදානය
ඇතැම්විට 20වන හෝ 21වන රාජවංශ සමයේ අමෙන්හොටෙප්ගේ මුල් සොහොන්ගැබ කොල්ලකෑමට ලක් වූ හෙයින් හෝ අනාරක්ෂිත බව පෙනුණු හෙයින්, එය හිස් කොට ඔහුගේ දේහය ආරක්ෂිතව වෙනත් ස්ථානයකට (කිහිප වරක්ම) රැගෙන ගොස් ඇති බව පෙනේ
ඔහුගේ මමිය ඩේර් එල්-බහ්රි රහස් කුටියක නව රාජධානියේ රජවරුන්ගේ සහ වංශවතුන්ගේ මමී අතර තිබී හමු විය
මෙය හට්ෂෙප්සුට් මතකාගාර දේවස්ථානයට ඉහළින් වූ ස්ථානයක තිබී හමුවූවකි
වර්තමානයේ මේ මමිය කයිරෝහි ඊජිප්තු කෞතුකාගාරයේ ප්‍රදර්ශනයට තබා ඇත
21වන රාජවංශ සමයේ දී ඔහුගේ මමිය කොල්ලකා නැත
මමිය රැගෙන ආ පූජකයින් ඔහුගේ මීනී පෙට්ටියට අත තබා නැත
එහි වූ විශිෂ්ට මුහුණු වැස්ම හේතුවෙන්, නූතන ඊජිප්තුවේදීන් විසින් ලිහා බලා අධ්‍යයනය නොකළ එකම රාජකීය මමිය ලෙස අමෙන්හොටෙප්ගේ මමිය සැලකෙයි
අනුප්‍රාප්තිය
දැනට හඳුනාගෙන ඇති පරිදි Iවන අමෙන්හො‍ටෙප්ට සිටියේ එක් දරුවෙකි
එම පුත්‍රයා ළමාවියේ දී ම මියගියේ ය
(ඇතැම් මූලාශ්‍රවල ඔහුට දරුවන් නොවූ බව සඳහන් වේ) Iවන අමෙන්හොටෙප්ගෙන් පසු සිහසුනට පත් වූ Iවන තුත්මෝස් ජ්‍යෙෂ්ඨ යුධ නිලධාරියකු බව පෙනේ
නමුත් මේ දෙදෙනා අතර රුධිර සම්බන්ධයක් පැවතියේ ද යන්න පැහැදිළි නැත
Iවන තුත්මෝස් යනු අමෙන්හොටෙප්ගේ වැඩිමහල් සොයුරා වූ අහ්මෝස් සිපෙයාරිගේ පුත්‍රයකු බවට මතයක් ද පවතී
ඇතැම්විට අමෙන්හොටෙප් සිය මරණයට පෙර Iවන තුත්මෝස් සහ-පාලකයකු ලෙස පත්කරන්නට ඇත
කාර්නැක්හි තෙවන අටලුවේ දිව්‍යමය යාත්‍රාවක් මත අමෙන්හොටෙප්ට පසුපසින් Iවන තුත්මෝස්ගේ නාමය යොදා තිබීමෙන් මේ බව පෙනේ
කෙසේනමුත්, බොහෝ විද්වතුන් පිළිගන්නේ තුත්මෝස් ඔහු සමග සිටිනු නිරූපිත එකම සාක්ෂිය එය බවයි. එක්තරා පාඨයක් මගින් අමෙන්හොටෙප් සිය බිළිඳු පුතු සහ-පාලක වශයෙන් පත්කළ බවත්, නමුත් ඔහු රජුට කලින් මියගිය බවටත් අදහසක් ලැබෙන බවට පැවසේ
කෙසේනමුත්, මෙම හවුල් පාලනය පිළිබඳ විද්වතුන්ගේ අදහස වන්නේ මේ සඳහා සාක්ෂි ප්‍රමාණවත් නොවන බවයි.

දායාදය
අවමංගල්‍ය වන්දනාව
මරණින් පසු අමෙන්හොටෙප්ට දේවත්වය ආරෝපණය කෙරුණු අතර, ඔහු විසින් ආරම්භ කළ ඩේර් එල්-මෙදිනා ගම්මානයේ ආරක්ෂක දේවතාවා ලෙස ඔහු සැලකිණි