Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
"පැරණි සතුරන්" පරිච්ඡේදයේදී ඔහු නැවත මහා භාණ්ඩාගාරය පැහැරගෙන ගොස් පසුව බේම් විසින් අල්ලා ගනු ලැබීය
පසුව ඔහු "ගිජු" නමැති සිද්ධියේ කුඩා සොරෙකු බවට පත් විය
දූනි බාබා
ඩෝහනි බබා යනු ගුහාවක ජීවත් වන බ්‍රාහ්මණයෙකි
කලින් කථාංගවල ඔහු "බබා බල්ලා බච්චන්" ලෙස හැඳින්වේ
අළු සමග ස්පෙකියුලම් ශරීරයක් ඇති අතර ඇතැම් ඉදිකටු මත මෙනෙහි කිරීම දැක තිබේ
පසුකාලීනව ඔහුගේ ශරීරය අළු ස්පෙකියුලම් කර නැති අතර ඔහු ඇවිදින සැරයටිය ගමන් කරයි
ඔහු සෑම දෙයක්ම දන්නා අඥානයක් ලෙස විස්තර කරයි
ඔහු බෙම් සහ ඔහුගේ මිතුරන් සඳහා උපදෙස් සහ විසඳුමක් ලබා දෙයි
"සුපර් විරෝරි" කථාංගයේ දී ඔහු බෙඡේ සහ රාජු සුපර් වීරයින් දිනකට ලබා දුන්නේය
ඔහු බොහෙම්ට විවිධාකාර අවස්ථාවලදී "බ්රාහ්හාත්ගේ ශාපය", "චෝතා බෙහොමයක් ක්රිෂ්නා", "දකු මංගල් සිං" සහ "චන්ද්රව්රා" යන කථාවලට සමාන කර ඇත
ටුන්ටුන් මූසි
ටූටන් යනු චූටිගේ මවයි. ඇය ලොඩ්ඩෝස් විකුණන ලඩ්ඩු සාප්පුවක හිමිකාරියකි
මාලිගාවේ වඩාත්ම රසවත් එකක් ලෙස ඇයගේ ලීඩ් සැලකේ. ඇය තම සාප්පුවේ සිට laddoos සොරකම් කරන විට බෙහෙල් සමග බොහෝ සෙයින් කෝප වේ
ඇය සාමාන්යයෙන් කල්ලිය සමඟ කෝපයට පත්වන අතර ඇයගේ රැලි පෑන් බ්ලැන් සමඟ පහර දෙයි
මහාචාර්ය ශාස්ත්‍රී ධුමෙක්තෝ
ගයන්පර්හි ජීවත් වන නව නිර්මාණකරුවෙක්
බොහෝ විට ඔහු තම නිපැයුම් සමඟ ගැටලු ඇති කර ගැනීම, ඔහුගේ නව නිපැයුම් සොරකම් කිරීම හෝ අක්රිය කිරීම
ඔහුගේ නව නිපැයුම් අතර කාල යන්ත්රය, උණුසුම් වායු බැලුනය, සුපිරි වේගයෙන් බයිසිකලයක් ඇතුළත් වේ
රාජු විසින් ඔහුගේ නව නිපැයුම් බොහොමයක් වැරදි ලෙස භාවිතා කර ඇත
එහි මහාචාර්ය ඩෝම්කූටෝ විසින් මහාචාර්ය ඒවී විය
බෙහෙන් ෂිවානි
බෙම්ගේ කැපකරු සහෝදරිය ශිවනී
ඇය පෙලන්වාන්පූර්හි ජීවත් වන අතර "ද ෂබානි සා ඩාබා" යනුවෙන් නම් කර ඇති [[ධබා])
ඇගේ පියා බන්ධනාගාරගතව සිටින අතර, නිදහස් කිරීමට ඇය රන් කාසි 500 ක් අවශ්ය වේ
නමුත් ධෙවාන් ඩබ්බු ඩබා අල්ලන්න උත්සාහ කරනවා
බේමම් ඇයව බේරාගැනීමට පැමිණ ඇගේ පියාට සිරගෙයින් නිදහස් කරයි
"20-20 ක්රිකට්" චිත්රපටය සහ [[චෝටා බෙයිම්
බෙම් සහ ඇලියන්ස්] චිත්රපට වල කථාංගවලදී ඇය බෙම්ගේ කණ්ඩායම සඳහා සහාය දක්වයි.

අර්ජුන්
අර්ජුන් යනු 11 හැවිරිදි පිරිමි ළමයෙක් වන බෙම්
බාලි බාල බාල කුමාරයා
ඔහුගේ බාල සොහොයුරෙකු වන ටානියා නමැත්තා ඔහුගේ හොඳම මිතුරා වන්නේ සිම්බෝව, කුඩා දරුවා සහ පුචෝ, අවුරුදු 4 ක් වයසැති නිර්භීත රණශූරයා ය
ඔහු "චෝටා බෙම් සහ බල්ලාගේ රාජාණ්ඩුව චිත්රපටයේ චරිතයක්" සහ "ප්රදර්ශනයෙහි ප්රධාන චරිතය" Arjun
Prince of Bali යන චිත්රපටයේ චරිතයකි
ග්රූක්
ගෲක් අවුරුදු 30 ක් වයසැති පුද්ගලයෙක්
ඔහු නරක වලාකුළකි
ඔහු නරක දේවල් කරන නරක පුද්ගලයෙක්
ඔහු චෝටා බෙයිම් සමඟ බලකොටුවේ ඇති හොඳ / නරක පුද්ගලයාය
කළු කලිසම්, කලු කමිස, කලු-අළු ඉරි සහිත තීරු ගාල්
කොණ්ඩයට කොණ්ඩයක් නැත
කළු ඇහිබැම් කූටා බහීම් ඉමඟිනොජි දූපත තුළ පමණක් පෙනෙන්නට ඇත
සිල්ක් සිංගප්පූරුවේ බලකොටුවෙහි ජීවත් වේ
නිෂ්පාදනය

සංවර්ධනය
රජීව් චිලාකාට වෙනත් සමාගම් සඳහා වැඩ කිරීම වෙනුවට තමාගේම බුද්ධිමය දේපල නිර්මාණය කිරීමට අවශ්‍ය විය
2001 වසරේදී ඔහුගේ සජීවීකරණ චිත්‍රාගාරය වන ග්‍රීන් ගෝල්ඩ් සජීවීකරණ ආයතනය ස්ථාපිත කළේය
ඉන්දියානු සජිවීකරණ අන්තර්ගතය ලබාගැනීමට කිසිදු රූපවාහිනී නාලිකාවක් සූදානමින් නොසිටීම නිසා බොහෝ ඉන්දියානු අන්තර්ගතයන් විකාශනය වී තිබුණි
ඔහුගේ සමාගම විකුම් බෙටල් සහ ක්‍රිෂ් සජීවිකරණ නාට්‍යය නිපදවූ අතර එය පෝගෝ ටීවී අවස්ථාවක් ලබා දෙන ලදී
චෝටා භීම් විසින් 2008 වසරේදී පෝගෝ ටීවී ප්‍රථම දර්ශනය ඉදිරිපත් කරන ලදී
It succeeded and continued to run
එය මුල්‍යකරණය කරනු ලබන්නේ මීරුත් හි ජේන්-කුම්-අගර්වාල් ව්‍යාපාරික පවුලට අයත් සමීර් ජේන් විසිනි
මෙම ප්‍රදර්ශනය සඳහා කථා ලියා ඇති අය අතරින් රාජ් විශ්වනාධ, අරුන් ශෙන්ඩනිකාර් සහ නිධි ආනන්ද් ප්‍රමුඛ වේ
විකාශනය
මෙම කතා මාලාව ඉන්දියාවේ පෝගෝ ටීවී හි විකාශය වේ
2011 අගෝස්තුවේ දී කථාංග 400 කට වැඩි සංඛ්‍යාවක් සහ චිත්‍රපට 29 ක් නිකුත් කර විකාශනය කර ඇත
ජාත්‍යන්තර විකාශය
ශ්‍රී ලංකාව = චණ්ඩි 
පාකිස්ථානය = චෝටා භීම්
ඇෆ්ගනිස්ථානය = චෝටා භීම්
ඉරානය = චෝටා භීම්

පිළිගැනීම
මෙම කතා මාලාව ළමයින්ට සාපේක්ෂ චරිත සඳහා ළමුන් අතර ජනප්‍රිය ස්වභාවය හේතුවෙන් අතිශයින් සාර්ථක විය
ඉන්දියාවේ විශාලතම ළමා විනෝදාස්වාද වෙළඳ නාමය ලෙස එය සැලකේ. මෙම කතා මාලාව ඉන්දියාවේ සහ ඉන් ඔබ්බෙහි මිලියන 40 ක ප්‍රේක්ෂක ප්‍රමාණයක් නරඹා ඇත
එය 2013 වසරේදී ඉන්දීය රුපියල් කෝටි 300 ක අගයක් ගත්තේය
ගීත නාට්‍ය නිෂ්පාදක,රචක, 
 

 
<big>== [[නිමල් වනිගසිංහ
]]
 
   
 
 
 
 ගීත නාට්‍ය රචක හා නිෂ්පාදක[මූලාශ්‍රය සංස්කරණය''']
  
ගීත නාට්‍ය
1.පිනා සහ වලං කද 
2.හැන්ද

3.ප්‍රතිමාවක් නැගු කඳුලක්
4.සම්මාන පෝලිම
5.හයේ කෝච්චිය

6.නෝක්කාඩුව

දහවල් බතෙන් පසු දැඩි ලෙස නින්දට ගිජු වු ගැමි බිරිඳක් හා බිරිඳට වඩා පරම්පරාවෙන් ලැබුන අරුම පුදුම වැල් ඇඳට පෙම් කල  ස්වාමි පුරුෂයෙකු අතර  ඇතිවන සනාතන ගැටුම
රචනය  නිෂ්පාදනය
නිමල් වනිගසිංහ

රංගනය
ශාන්ත වනිගතුංග, තුෂාරි කුලතිලක, දිනාලි ගලප්පත්ති, අභිනන්දන රණතුංග   ,සම්පත් ජයවීර, හිරාන් කුලතිලක

සංගීත අධ්‍යක්ෂනය
අග්‍රා ප්‍රේමරත්න
ගීත තනු
හිරාන් කුලතිලක

ගායක කංඩායම
ආසිරි අඹගහවත්ත, කාංචන, හිරුනි වල්ගමගේ , සිතාරි රන්පටබැඳි, ප්‍රසාදි අමරප්පුලි  , දිනාලි ගලප්පත්ති

වාදක කංඩායම
අර්ජුන සිල්වා, රවී කුලතිලක,  රුෂේන් සුමනසේකර, ලහිරු වාහලතන්ත්‍රිගේ

පසුතල
කිංස්ලි ගුණවර්ධන
නර්තන රචනය
නෙල්සන් හේවායාලගේ

7.කිරිහොඳා
සංස්කෘතයෙහි මෙන් ම පාලියෙහි ද සමාන වැ යෙදෙන ‘ගරුඩ’ ශබ්දයට ‘ආ’ ප්‍රත්‍යයය එක් වීමෙන් නිපන් පදයෙකි
ඇතැම්හු (සඤ්ඤක) ‘ඬ’ සහත වැ ‘ගරුඬා’ යි යොදත්
සංස්කෘතයෙහි හෝ පාලියහි හෝ සඤ්ඤකය සිංහලයෙහි යෙදෙනුයේ ‘ගුරුළු’ යනු යි
මනඃකල්පිත පක්ෂියකු හඳුන්වනු වස් මේ වදන යෙදේ
ලංකාවේ එක්තරා විෂ සහිත සත්ත්ව විශේෂයක් හඳුන්වනු පිණිස (සඤ්ඤක) ‘ඬ’ සහිත ‘ග‍රුඬා’ යන වදන යෙදේ
ශ්‍රී චන්දානන්ද බෞද්ධ විද්‍යාලය, මහනුවර (ඉංග්‍රීසි
Sri Chandananda Buddhist College, Kandy) ආරම්භ කරනු ලැබුවේ 2006 දීය
එය පිහිටා තිබෙන්නේ මහනුවර, අස්ගිරියේය
මෙය පෞද්ගලික බාලක පාසලක් වන අතර බෞද්ධ දරුවන්ට පමණක්ම වෙන්වූ අධ්‍යාපනය ආයතනයකි
ශ්‍රී ලංකාවේ පළමු පෞද්ගලික බෞද්ධ බාලක පාසල වශයෙන් චන්දානන්ද බෞද්ධ විද්‍යාලය හැඳින්විය හැක
වර්තමානයේ මෙහි ආචාර්ය මණ්ඩලය 150 ක් පමණ වන අතර සිසුන් 2500 ක් පමණ ඉගනුම ලබයි
ඉතිහාසය  (history)

අස්ගිරිය මහා විහාර පාර්ශ්වයේ අතිපූජ්‍ය මහානායක අපවත්වී වදාළ පලීපාන ශ්‍රී චන්දානන්ද මාහිමිපාණන්ගේ ජාත්‍යන්තර ධර්මදූත සේවයේ සංකල්පයක් අනුව මුලින් ස්ථාපිත කළ ජාත්‍යන්තර බෞද්ධ මධ්‍යස්ථානය 2006 ජනවාරි 04 වෙනිදා අස්ගිරි මාහිමිපාණන්ගේ ශිෂ්‍යරත්නය වන අස්ගිරිය මහා විහාරයීය කාරක මහා සංඝසභාවේ කාරක සභික ආචාර්ය ගොඩගම මංගල හිමියන්ගේ විද්‍යලයාwධිපතිත්වයෙන් ශ්‍රී චන්දානන්ද බෞද්ධ විද්‍යාලය ආරම්භ කරන ලදී
වෙනත්

2017.06.16 වන දින ශ‍්‍රී චන්දානන්ද බෞද්ධ විද්‍යාලයේ දසවන සංවත්සරය නිමිත්තෙන් පැවති වාර්ෂික ත්‍යාග ප‍්‍රදානෝත්සවයේදී අතිගරු ජනාධිපති, මෛත‍්‍රීපාල සිරිසේන මැතිතුමා කළ කතාවෙන් කොටසක්
ආශ්රේයයන්

 පාසල්
 මහනුවර
 ශ්‍රී ලංකාව
 මධ්‍යම පළාත
මංගල් පාණ්ඩේ (1827 ජූලි 19 – 1857 අප්‍රේල් 8) ඉන්දියාවේ නිදහස් සටනෙහි පුරෝගාමී චරිතයකි
1857 ඉන්දියානු මහ කැරැල්ලට සති කිහිපයකට පෙර ඔහු බ්‍රිතාන්‍ය පෙරදිග ඉන්දියා වෙළෙඳ සමාගමට එරෙහිව කැරලි ගැසීම සඳහා සෙපෝයි භටයින් පෙළඹවීමට උත්සාහ කළ අතර එය සාර්ථක වූයේ නැත
ඇතැම් ඉතිහාසඥයින් මංගල් පාණ්ඩේ හඳුන්වන්නේ 1857 කැරැල්ලට හේතු වූ ප්‍රධාන සාධකයක් ලෙස ය
නමුත් පසු කාලීන ඉතිහාසකරුවන් විසින් පෙන්වා දී ඇත්තේ මංගල් පාණ්ඩේගේ කැරලි ගැසීම තනි සිද්ධියක් පමණක් බවත් පසුව ඇතිවූ ඉන්දියානු මහ කැරැල්ලට එහි විශාල සම්බන්ධයක් නොමැති බවත් ය
මංගල් පාණ්ඩේගේ කැරලි ගැසීම එකළ වර්ධනය වෙමින් පැවති බ්‍රිතාන්‍ය විරෝධය පෙන්වන එක් සිද්ධියක් වූ නමුත් එය හේතුවෙන් ව්‍යාප්ත වූ කැරැල්ලක් ඇති වූයේ නැත
කෙසේ නමුත් මංගල් පාණ්ඩේ අදටත් ඉන්දියාවේ වීරයකු සේ සළකනු ලබයි
මුල්කාලීන දිවිය

පාණ්ඩේ උපන්නේ වර්තමාන උත්තර් ප්‍රදේශ් හි බල්ලියා දිස්ත්‍රික්කයේ බ්‍රාහ්මණ පවුලක ය
ඔහු 1849 දී පෙරදිග ඉන්දියා වෙළෙඳ සමාගමේ හමුදාවට බැඳුණි
1857 ට පෙර බ්‍රිතාන්‍ය පෙරදිග ඉන්දියා වෙළෙඳ සමාගමේ ප්‍රධාන හමුදා තුනක් විය
එනම් බොම්බාය හමුදාව, මදුරාසි හමුදාව සහ බෙංගාලි හමුදාව ය
මේවා හින්දු සහ මුස්ලිම් යන දෙපිරිසම සොල්දාදුවන් (සෙපෝයිවරුන්) සේ බඳවා ගන්නා ලදී
බෙංගාලි හමුදාව විසින් හින්දූන් බඳවා ගනිද්දී සළකා බලන ලද්දේ ඉහළ යයි සම්මත කුලවල හින්දූන් පමණි
පෙළඹීම

1857 වන විට පෙරදිග ඉන්දියා වෙළෙඳ සමාගමට එරෙහි හැඟීම් පැතිරෙමින් පැවතිණ
ඊට හේතු වූ කරුණු ගණනාවකි
මේ අතර ස්වදේශිකයන් පහත් කොට සැළකීම, ක්‍රිස්තියානි ආගම ප්‍රචාරණය, ඇතැම් ප්‍රාදේශීය පාලකයන් හිතුමතේ බලයෙන් පහ කිරීම වැනි කරුණු පාදක විය
මේ අතර 1857 වනවිට අලුතින් සෙපෝයිවරුන්ට හඳුන්වා දුන් තුවක්කුවක් හේතුවෙන් විශාල අසතුටක් ඔවුන් තුළ වර්ධනය විය
එන්ෆීල්ඩ් P 53 රයිෆලයට පතුරම් කාට්‍රිජ් සඳහා ලිහිසි ද්‍රව්‍ය ලෙස ඌරන්ගෙන් සහ හරකුන්ගෙන් ගත් සත්ත්ව තෙල් යොදාගෙන ඇතැයි යන රාවයක් පැතිර ගියේය
සෙපෝයිවරුන් එම කාට්‍රිජ කටින් කඩා වෙඩි බෙහෙත් රයිෆලයට පිරවිය යුතු විය
මෙය හින්දු සහ මුස්ලිම් සෙපෝයිවරුන් අතර දැඩි නොසන්සුන්තාවක් ඇති කළේය
ඔවුන් මෙය සැළකූයේ සිය ආගම්වලට කළ නිගරුවක් ලෙස ය
මංගල් පාණ් ඩේ 34 වන බෙංගාලි ස්වදේශික පාබල හමුදාවේ සොල්දාදුවෙක් විය
ඔවුන් ස්ථානගත ව සිටියේ බටහිර බෙංගාලයේ බැරක්පෝර් හි ය
1857 මාර්තු 29 වනදා සවස් යාමයේ මෙහි නොසන්සුන්තාවක් හටගත් අතර මංගල් පාණ්ඩේ ඉංග්‍රීසීන්ට එරෙහිව සිය සහෝදර සෙබලුන් අමතා කතාවක් පැවැත්වීය
ඔහු පාලනය කිරීමට නිලධාරීන් පැමිණෙන අවස්ථාවේ ඔහු ඔවුනට වෙඩි තැබූ අතර ඉන් දෙදෙනකුට තුවාල සිදු විය
මෙම බලකායේ සිටි අනෙක් සෙපෝයිවරුන් වැඩි පිරිසක් මෙම සිද්ධීන් දෙස බලා සිටි අතර පාණ්ඩේ අල්ලා ගැනීමට හෝ ඔහුට සහය දීමට හෝ ඉදිරිපත් නොවූහ
ඔහු අල්ලාගැනීමට ඔවුන් අකමැති වන්නට ඇතත් ඉංග්‍රීසීන්ට එරෙහිව කැරලි ගැසීම වැනි අවදානමක් ගැනීමට ද ඔවුන් කැමති වූයේ නැත
මේ අතර අණදෙන නිලධාරී හියර්සන් එම ස්ථානයට පැමිණි අතර පාණ්ඩේ අල්ලා නොගන්නේ නම් අනෙක් සෙපෝයිවරුන්ට වෙඩි තැබීමට ඔහු තර්ජනය කළේ ය
ඉන්පසු සෙපෝයිවරුන් විසින් මංගල් පාණ්ඩේ අල්ලාගන්නා ලදී
පාණ්ඩේ වෙඩි තබාගෙන දිවි නසාගන්නට උත්සාහ කළ ද එම උත්සාහය ව්‍යර්ථ විය
මේ අතර මෙම නොසන්සුන්තාව අතරතුර දී හමුදාවේ ජෙමාදර් නිලය දැරූ ඊශ්වරී ප්‍රසාද් නමැත්තෙකු තමන්ට මංගල් පාණ්ඩේ අත් අඩංගුවට නොගන්නා ලෙස කියා සිටි බව සීක් සෙබලුන් තිදෙනකු විසින් ප්‍රකාශ කරන ලදින් ඊශ්වරී ප්‍රසාද් ද අත් අඩංගුවට ගන්නා ලදී
යුධාධිකරණය හමුවේ වරදකරු වූ මංගල් පාණ්ඩේ අප්‍රේල් 8 වනදා මරණ දණ්ඩනයට යටත් කෙරිණ
ප්‍රසාද් ද අප්‍රේල් 21 වනදා එල්ලා මරන ලදී
මෙම සිද්ධිය අතරතුර සෙපෝයිවරුන් දැක්වූ උදාසීනභාවය හේතුවෙන් 1857 මැයි 6 වනදා 34 වන බෙංගාලි ස්වදේශික පාබල සේනාංකය විසුරුවා හැරීමට තීරණය කෙරිණ
ඉන් දින හතරකට පසු සැතපුම් සිය ගණනක් ඈත මීරූට් හි සෙපෝයිවරුන් කැරලි ගැසූහ
එයින් ඉන්දියානු මහ කැරැල්ල ඇරඹිණ
පාන්ඩේ චරිතය යොදා කළ කලා නිර්මාණ

2005 දී එළි දක්වන ලද අමීර් ඛාන් ප්‍රධාන චරිතය රඟ පෑ බොලිවුඩ් චිත්‍රපටයක් හේතුවෙන් මංගල් පාණ්ඩේ නිදහස් සටනේ ප්‍රබල සාධකයක් ය යන අදහස මෑත කාලීන සමාජය තුළ මෙන්ම ඉන්දියාවෙන් පිටත රටවල ද පැළපදියම් විය
විවිධ කලා නිර්මාණ සඳහා මංගල් පාණ්ඩේ චරිතය පාදක වී ඇති අතර ඉන් වඩාත් ම ප්‍රකට වන්නේ 2005 දී නිකුත් වූ පෙර කී මංගල් පාණ්ඩේ
ද රයිසිං බොලිවුඩ් චිත්‍රපටයයි
කේතන් මේහ්රා විසින් අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද එයට රාණි මුඛර්ජී, ටෝබි ස්ටීවන්ස්, අමීෂා පටෙල් යන නලු නිළියෝ ද රංගනයෙන් දායක වෙති
ආශ්‍රේයයන්

 චරිත කතා
 ඉන්දියාව
 බ්‍රිතාන්‍ය අධිරාජ්‍යය
බහදූර් ෂා සෆාර් හෙවත් දෙවන බහදූර් ෂා (1775 ඔක්තෝබර් 24 – 1862 නොවැම්බර් 7) ඉන්දියාවේ මෝගල් අධිරාජ්‍යයේ අවසන් අධිරාජයා හෙවත් පාද්ෂා විය
ඔහුගේ රාජ්‍ය කාළය 1834 සැප්තැම්බර් 28 සිට 1857 සැප්තැම්බර් 14 තෙක් විය
1857 ඉන්දියානු මහ කැරැල්ල සමයේදී දිල්ලිය නැවත බ්‍රිතාන්‍යයන් අතට පත්වූ පසු රාජ්‍ය ද්‍රෝහී වීමේ චෝදනාව මත නඩු විභාග කර බුරුමයේ රැන්ගූන් (වර්තමාන මියන්මාරයේ යැන්ගොන්) වෙත පිටුවහල් කරන ලදී
බහදූර් ෂා සෆාර් දෙවන අක්බාර් අධිරාජයාගේ දෙවන පුත්‍රයා විය
ඔහු අධිරාජයා ලෙස සෆාර් (විජයග්‍රහණය) යන අන්වර්ථ නාමය භාවිතා කළේය
කෙසේ නමුත් මෙකල වනවිට මෝගල් අධිරාජ්‍යය පිරිහී තිබුණ අතර එහි අධිරාජයෝ නාමික පාලකයන් පමණක් වූහ
සෆාර්ගේ පාලන අධිකාරිය බල පැවැත්වුණේ දිල්ලියේ රතු බලකොටුවට පමණි
කෙසේ නමුත් නිල වශයෙන් සැලකූ විට බ්‍රිතාන්‍ය පෙරදිග ඉන්දියා වෙළෙඳ සමාගම දිල්ලියේ කටයුතු කළේ මෝගල් අධිරාජයාගේ සේවකයන් ලෙස ය
බහදූර් ෂා සැළකිය යුතු හැකියාවකින් පිරිපුන් උර්දු කවියකු වූ අතර ඔහු විසින් ලියන ලද විශාල ගසල් සහ වෙනත් කවි ප්‍රමාණයක් වේ
එමෙන්ම සෆාර් හින්දු සහ මුස්ලිම් ආගමිකයන්ට සමානව සැළකූ පාලකයකු වූයේය
බොහෝ විචාරකයන්ට අනුව ඔහු අධිරාජයකු වීමට වඩා කවියකු වීමට සුදුස්සකු විය
ඉන්දියානු මහ කැරැල්ල ආරම්භයේදී, 1857 මැයි 10 වනදා මීරත් හි කැරලි ගැසූ සෙපෝයි භටයෝ මැයි 11 උදෑසන වනවිට දිල්ලිය වෙත කඩා වැදුණෝ ය
ඔවුහු සෆාර් හමුවීමට ගොස් සිය කැරැල්ලට ඔහුගේ ආශිර්වාදය ඉල්ලූහ
සෆාර් ඊට මුලින් කැමැත්තක් නොදැක්වූ නමුත් පසුව කැරැල්ලට සිය ආශීර්වාදය පළ කර සිටියේය
කැරලිකාර සෙපෝයිවරුන් විසින් බහදූර් ෂා හින්දුස්ථානයේ අධිරාජයා ලෙස ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී
දිල්ලිය කැරලිකාර සෙපෝයිවරුන් අත තිබියදී ඇතැම් අවස්ථාවලදී සෆාර් තීරණ ගැනීමේදී දක්වන ලද උදාසීනභාවය හේතුවෙන් ප්‍රශ්න ඇති විය
ඔහුගේ මහලු වයස හේතුවෙන් ඊට වඩා දෙයක් බලාපොරොත්තු වීම අපහසු විය
1857 සැප්තැම්බරයේදී බ්‍රිතාන්‍යයන් විසින් දිල්ලිය ආපසු අල්ලාගන්නා අවස්ථාවේ සෆාර් රතු බලකොටුවෙන් පළාගොස් හුමායුන්ගේ සොහොන් බිමෙහි සැඟවිණ
පසුව ඔහු එහිදී බ්‍රිතාන්‍යයන්ට යටත් වූයේය
ඔහුගේ පුත්‍රයින් වැඩි දෙනෙක් ඇතුලු පවුලේ පිරිමින් රැසක් බ්‍රිතාන්‍යයන් විසින් කැරැල්ල අවස්ථාවේදී මරා දමන ලදී
අනෙක් අය පිටුවහල් කෙරිණ
බ්‍රිතාන්‍යයන් ඔහුට එරෙහිව නඩු පැවරුවේ රාජ්‍ය ද්‍රෝහී වීම යන චෝදනාව යටතේ ය
නමුත් එම චෝදනාවට පදනමක් නොවූ බව නොසළකන ලදී
පෙරදිග ඉන්දියා වෙළෙඳ සමාගම නීත්‍යානුකූලව අධිරාජ්‍යයාගේ සේවකයකු වූ හෙයින් ඔහුට රාජ්‍ය විරෝධී වීමේ චෝදනාව එල්ල කිරීම නෛතික පදනමකින් තොර වූවකි
කෙසේ වෙතත් කෙටි නඩු විභාගයකින් පසු ඔහුව බුරුමයට පිටුවහල් කරන ලදී
රැන්ගූන් නුවර දිවි ගෙවූ ඔහුගේ මරණින් පසු එහි ම වළ දමන ලදී
ආශ්‍රේයයන්

ඉන්දියාව
ඉන්දියාවේ ඉතිහාසය
කිම් ඉල් – සුංග් කොරියානු ප්‍රජාතාන්ත්‍රික මහජන සමූහාණ්ඩුවේ (Democratic People’s Republic of Korea) හෙවත් උතුරු කොරියාවේ පළමු නායකයා ය
1948 දී එම රාජ්‍යය ස්වාධීනත්වය ප්‍රකාශ කළ තැන පටන් 1994 වන තුරු ඔහු එරට පාලන තන්ත්‍රය මෙහෙයවීය
නිල වශයෙන් ඔහු 1972 වනතුරු අගමැති ධූරය දැරූ අතර 1972 සිට ජනාධිපති ධූරය දැරීය
මේ අතර ඔහු උතුරු කොරියානු පාලක පක්ෂය වන කොරියානු කම්කරු පක්ෂයේ නායකයා ලෙස 1949 සිට සිය මරණය තෙක් කටයුතු කළේ ය
මරණයෙන් පසුව ද ඔහු සළකනු ලබන්නේ කොරියානු ප්‍රජාතාන්ත්‍රික මහජන සමූහාණ්ඩුවේ සදාතනික නායකයා (Eternal Leader) ලෙස ය
කිම් ඉල් – සුංග් උපන්නේ 1912 අප්‍රේල් 15 වනදා බව කියනු ලැබේ
ඔහුගේ පියා කිම් හ්‍යොන් – ජික් ද මව කෑංග් පැන් – සොක් ද වූහ
කිම් ඉල් – සුංග්ට දෙමාපියන් දැමූ නම කිම් සොංග් – ජූ ය
ඔහු කිම් ඉල් – සුංග් ලෙස ප්‍රකට වූයේ ජපන් විරෝධී සටන්කරුවකු ව සිටින සමයේ, 1930 දශකයේ මුල් කාළයේ ය
කිම් ඉල් – සුංග්ට කිම් චුන්ග් – ජූ සහ කිම් යොංග් – ජූ නමින් බාල සහෝදරයින් දෙදෙනෙක් ද වූහ
ඔවුනගේ පවුල ප්‍රෙස්බිටේරියන් නිකායට අයත් වූ අතර කුඩා කළ එම දහමේ ආභාෂයෙන් කිම් ඉල් – සුංග් හැදී වැඩුණි
1910 දී ජපානය විසින් කොරියාව අත්පත් කරගන්නා ලද අතර ඉන්පසු ඇතැම් කොරියානුවෝ යාබද චීනයේ මැන්චූරියාවට සංක්‍රමණය වූහ
කිම්ගේ පවුල ද එසේ කොරියාව අත හැර මැන්චූරියාවට සංක්‍රමණය විය
කිම් ඉල් – සුංග් 1930 දී චීන කොමියුනිස්ට් පක්ෂය හා එක් විය
ඉන් පසුව ඔහු ජපන් අධිරාජ්‍ය විරෝධී සටනට සම්බන්ධ විය
ඔහුගේ ක්‍රියාකාරකම් පසු කලෙක උතුරු කොරියානු පාලනය විසින් බරපතල ලෙස අතිශයෝක්තියට නංවන ලද නමුත් ඔහු සැළකිය යුතු වැදගත්කමකින් යුතු සටන්කාමී නායකයකු බව පිළිගනු ලබයි
කෙසේ නමුත් ඔහු විශාල සටන්වලට සම්බන්ධ නොවූ අතර 1937 ජූනි 4 වනදා සිදු වූ පොචොන්බෝ සටන ඔහුගේ ප්‍රධානම සටනකි
වත්මන් උතුරු කොරියාවේ පිහිටි පොචොන්බෝ නම් කුඩා නගරය කිම් ඉල් – සුංග්ගේ හමුදා විසින් තාවකාලිකව අල්ලාගන්නා ලදී
එහිදී ඔහු ජනතාව අමතා කතාවක් පැවැත්වූ අතර පසුව නගරය අතැර පසු බැස්සේය
මෙම සටන උතුරු කොරියානු ඉතිහාසයේ විශාල වැදගත්කමකින් යුතු සටනක් ලෙස හුවා දක්වනු ලබයි
1940 දී කිම් සිය හමුදාවලින් ඉතිරි වූවන් සමඟ සෝවියට් දේශයට පසු බැස්ස අතර පසුව සෝවියට් රතු හමුදාවේ සේවය කළේය
උතුරු කොරියාවේ නායකත්වයට කිම් ඉල් – සුංග් පත් වූයේ සෝවියට් දේශයේ උපකාරයෙනි
1945 අගෝස්තු 8 වනදා ජපානයට එරෙහිව සෝවියට් දේශය යුධ ප්‍රකාශ කළ අතර රතු හමුදා කොරියාවේ උතුරු ප්‍රදේශය අල්ලාගත්තෝය
පසුව එහි සෝවියට් හමුදා පාලනය ස්ථාපිත කරන ලදී
කොරියානු කොමියුනිස්ට් පක්ෂයේ උතුරු කොරියානු ශාඛාවේ නායකයා ලෙස කිම් ඉල් – සුංග් පත් කරන ලද අතර 1946 පෙබරවාරියේදී උතුරු කොරියානු තාවකාලික ජනතා කමිටුවෙහි සභාපතිවරයා ලෙස එම ප්‍රදේශයේ ප්‍රධානම කොරියානු පරිපාලකයා ලෙස කිම් පත් විය
සිය පාලනය තහවුරු කරනු වස් පැරණි ගරිල්ලා භටයින්ගෙන් ද සැදුම් ලත් කොරියානු මහජන හමුදාව කිම් විසින් පිහිටුවන ලදී
1948 සැප්තැම්බර් 9 වනදා උතුරු කොරියාව ස්ථාපිත කරන විට ඔහු එහි අගමැතිවරයා බවට පත් විය
සෝවියට් ආධාර සහිතව උතුරු කොරියානු හමුදා ශක්තිය තර කළ කිම්, සමස්ථ කොරියාවම තමන් යටතේ එක්සත් කිරීම සඳහා 1950 ජූනි 25 වනදා දකුණු කොරියාව ආක්‍රමණය කළේය
උතුරු කොරියානු හමුදා වේගයෙන් දකුණු කොරියාව ඔස්සේ ඉදිරියට ඇදුණ අතර බූසාන් නගරය අවට ප්‍රදේශයක් හැරුණ විට සමස්ථ අර්ධද්වීපය ම ඔවුන් අතට පත් විය
කෙසේ වෙතත්, ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය ප්‍රමුඛ එක්සත් ජාතීන්ගේ හමුදා ප්‍රතිප්‍රහාර එල්ල කරමින් උතුරු කොරියානුවන් පළවා හැරියෝය
ඔක්තෝබර් 19 වනදා වනවිට උතුරු කොරියාවේ ප්‍යොංග් යෑන් අගනුවර ඔවුන් අතට පත් වූයෙන් කිම් ඉල් – සුංග්ගේ රජය නගරය අතැර පළා ගියේය
එක්සත් ජාතීන් ගේ හමුදා උතුරු කොරියාව සහ චීනය අතර දේශ සීමාව වන යාලූ නදිය ආසන්නයටම ළඟා වීමේ අවදානමක් ඇති වූයේය
ඔක්තෝබර් 25 වනදා කොමියුනිස්ට් චීනය කොරියානු යුද්ධයට සම්බන්ධ වීමත් සමඟ එම අවදානම පහ විය
1951 මැද වනවිට සටන් පෙරමුණ උතුරු අක්ෂාංශ 38 අවට රැඳුණි
1953 ජූලි 27 වනදා සටන් විරාමය අත්සන් තබන තුරු එම තත්ත්වය විශාල වෙනසකට භාජනය නොවීය
කොරියානු යුද්ධයෙන් පසු කිම් ඉල් – සුංග් යටතේ උතුරු කොරියාව සංවර්ධන කටයුතු වේගවත් කළේය
1970 දශකයේ මුල් කාළය පමණ වනතුරු දකුණු කොරියාවට වඩා උතුරු කොරියාවේ හොඳ ජීවන තත්ත්වයක් විය
1950 ගණන්වල දී සෝවියට් දේශයෙහි ඇතිවූ ප්‍රතිසංස්කරණවලට කිම් එතරම් අනුකූලතාවක් නොදැක්වීය
එහෙයින් ඔහු චීනය දෙසට වඩා නැඹුරු වූයේය
නමුත් රටවල් දෙකෙන් එකක්වත් අමනාප නොකරගෙන සිටීමට ඔහු වගබලා ගත්තේය
එමෙන්ම දේශප්‍රේමය සහ ස්වයංපෝෂිත ආර්ථිකය පදනම් කරගත් ජුචේ නම් සංකල්පයක් නිර්මාණය කළ කිම් ඉල් – සුංග්, උතුරු කොරියාව කොමියුනිස්ට් කඳවුරේ මධ්‍යස්ථ ස්ථානයක තැබීමට උත්සුක විය
ස්වයංපෝෂිත, මධ්‍යගත ආර්ථිකයකට යොමු වීම අවාසිදායක බවට පත් වූයේ 1980 දශකයේ පමණ සිටය
චීනය වඩා විවෘත ආර්ථිකයකට යොමු වීමත් සෝවියට් දේශයේ ආර්ථිකය ගරා වැටීමත් හේතුවෙන් උතුරු කොරියාවට සිටි ප්‍රධානම ගනුදෙනුකරුවන් දෙදෙනාගේ උපකාරය අඩු විය
එහෙයින් එරට තනි වූ අතර දේශීයව අයහපත් කාළගුණික තත්ත්වයන් නිසා සහ නරක පරිපාලනය නිසා ආහාර නිෂ්පාදනය අඩු වීම හේතුවෙන් රටේ සාගත තත්ත්වයක් නිර්මාණය විය
1994 ජූලි 8 වනදා හෘදයාබාදයකින් කිම් ඉල් – සුංග් මිය ගියේය
ඉන් පසු ඔහුගේ පුත්‍රයකු වූ කිම් ජොංග් – ඉල් උතුරු කොරියාවේ පාලකයා බවට පත් විය
tr යනු තුර්කිය සඳහා අන්තර්ජාතික රට-කේත ඉහලම මට්ටමේ වසම
Health Issues

සෞඛ්‍යය ග
{Please install plugin BarCode before run this sample}
uses barCode
var
  result
ttf
begin
  writeln('Starting scan bar code
= scanbarcode
writeln('Scanned
' + result)
නේපාල සිතුවම් කලාව 1850 න් පසුව බටහිර ආභාෂය වැළඳගත් බවට බවට අදහස් කෙරේ
සම්ප්‍රදායික සිතුවම් ශිල්පියෙකුව සිට යුරෝපයේ සංචාරය කිරීමෙන් අනතුරුව සුපුරුදු බ‍ටහිර තාත්විකවාදී සිතුවම් ශිල්පියෙකු බවට පත් වූ භාජුමාන් [චිත්‍රාකර්] ඊට නිදසුනකි
භාජුමාන් හෙවත් භාජුමාචා චිත්‍රාකර් ජුන්ග් බහදූර් රාණාගේ රාජමාලිග චිත්‍ර ශිල්පියාකු විය
ජුන්ග් නේපාලයේ අග්‍රාමාත්‍යවරයා බවට පත්වීමෙන් පසුව 1850 දී යුරෝපයේ සංචාරය කළේ ය
නව අග්‍රාමාත්‍යගේ පිරිවර අතර සාමාජිකයෙකු වූ භාජුමාන් පැරිස් සහ ලන්ඩනයේ ද සංචාරය කළේ ය
නැවත පැමිණීමෙන් පසුව, බටහිර තාත්විකත්ව ආභාෂය  හිතූ පරිදිම භාජුමාන්ගේ සිතුවම් වල පැවති අතර එය නූතන නැඹුරුතාවයේ ආරම්භක ලකුණක් විය
භාජුමාන්ගේ යැයි සැළකෙන අත්සන් නොකළ සිතුවමක සම්පූර්ණ වස්ත්‍රාභරණවලින් සැරසුණු ථාපා සෙන්පතියකුගේ රුවක් නිරූපණය වේ
මෙම සිතුවමේ අන්තර්ගතය සාම්ප්‍රදායික නේපාලි සිතුවම් ගුරුකුලයේ සිට බටහිර ආභාෂය ලද ගුරුකුලයට පැමිණීමේ දී සිදුවූ සැළකිය යුතු අපගමනයකට  ප්‍රධාන නිදසුනක් ලෙස හැදින්විය හැකි ය
කෙසේනමුත් මෑතකාලීනව සොයාගන්නා ලද රාජ් මන් සිං චිත්‍රකාර් (1797-1865) විසින් සිය අනුග්‍රාහකයා බ්‍රිතාන්‍ය රෙසිඩන්ට් බ්‍රයන් හෆ්ටන් හොඩ්සන් වෙනුවෙන් නිර්මාණය කරන ලද සිතුවම් තුළින් භාජුමාන් චිත්‍රකාර්ගේ ආභාසය ලැබීමට ප්‍රථම නේපාලයේ චිත්‍ර කලාවට ලැබී තිබූ බටහිර ආභාසය පිළිබඳ වටහා ගත හැක
1900–1950 කාලසීමාව

1898-1971 කාලයේ තේජ් බහදූර් චිත්‍රකාර් සහ පසුකාලීන 1920 දශකයේ චන්ද්‍ර මාන් සිං මස්කි නම් වූ තරුණ චිත්‍ර ශිල්පීන් දෙදෙනාගේ පැමිණීම නේපාලි චිත්‍ර කලාවේ බටහිර චිත්‍ර කලා සම්ප්‍රදායේ වැදගත් ප්‍රවිෂ්ටයක් ලෙස සැලකේ. ඔවුන් දෙදෙනාම කල්කටාවේ රජයේ කලා පාසලට ඇතුළත්වූ අතර එහිදී ඔවුන් ජීවීන් නිරීක්ෂණය කොට සිතුවම් නිර්මාණය සහ ස්වභාවධර්ම සංකල්පය ඇතුළත් තානික ආටෝපයන්, වර්ණ සහ වඩා වැදගත් වන ආලේපනය සහ නූතන වර්ණ මාධ්‍යයන් වන තෙල් සායම්, දිය සායම්, අඟුරු, පැස්ටල් වැනි මාධ්‍යයන්හි භාවිතය වැනි දෑ ඉගෙන ගන්නා ලදී
මහජනයාට වර්තමානයේ නැරඹීමට අවසර හිමිව ඇත්තේ චන්ද්‍ර මාන් සිං මස්කිගේ නිර්මාණ අතරින් කිහිපයක් සඳහා පමණි
කෙසේනමුත්, ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තික මදන් චිත්‍රකාර් විසින් 2004දී රචිත Tej Bahadur Chitrakar - icon of transition නම් ග්‍රන්ථය සහ තේජ් බහදූර් චිත්‍රකාර්ගේ මරණාපර ප්‍රත්‍යාවේක්ෂණයක් වූ 2005දී සිද්ධාර්ථ කලාගාරය විසින් සංවිධානය කළ "Images of a Lifetime
A Historical Perspective" තුළින් නේපාලි සිතුවම් කලාවේ ප්‍රගමනය උදෙසා ඔහුගේ දායකත්වය අවධාරණය කෙරේ
තේජ් බහදූර් චිත්‍රකාර් සම්ප්‍රදායික නේපාලි සිතුවම් කලාවේ ‍මෙන්ම බටහිර ආරේ සිතුවම් කලාව යන ද්විත්වයේම ප්‍රාගුන්‍යය ලැබූ චරිතයක් විය
තම ජීවිත කාලය තුළ තමා සතු දැනුම නැගී එන සිතුවම් ශිල්පීන්  රැසකට බෙදා දුන් සමකාලීනව ගුරුවරයෙකු වශයෙන් මොහු හැදින්විය හැක
තේජ් බහදූර් යටතේ ලද අධයාපනය නිසා දිල් බහදූර් චිත්‍රකාර් පැස්ටල් තාක්ෂණ වැනි විවිධ මාධ්‍යයන් ඔස‍්සේ නව මානයන් සොයාගියේ ය
එසේම අමර් චිත්‍රකාර් දිය සායම් සහ තෙල් සායම් චිත්‍ර කලාවේ විශිෂ්ටයකු ලෙස සැලකේ‍
1950-1990 කාලසීමාව
1961දී ලේන් සිං බන්ග්දේල් (1919–2002) විසින් නේපාලයට නූතන චිත්‍ර කලාව හඳුන්වා දෙන ලදී
මෙලෙසින් ඔහු පැරීසියේ සිට රැගෙන ආ නූතන චිත්‍ර කලා සම්ප්‍රදායයන් 1950 දශකයේ සිට මන්දගාමී අයුරින් ලෝකයට විවෘත වෙමින් සිටි රටක් වූ නේපාලයට අනාවරණය කළේ ය
මහේන්ද්‍ර රජුගේ අනුග්‍රහය ඇතිව ලේන් සිං බන්ග්දේල් නේපාලි ප්‍රජාවට වියුක්ත චිත්‍ර කලාව හඳුන්වා දුන්නේ ය
1972දී බීරේන්ද්‍ර රජු විසින් ඔහුව රාජකීය නේපාල ඇකඩමියේ ශාස්ත්‍රඥයකු බවට පත් කළේ ය
එකල නිල වශයෙන් කලාව ඉගැන්වීම සිදුවූ එකම ආයතනය වූයේ ජුද්ධ කලා පාඨශාලාවයි. බොහෝ රසකාමී පුද්ගලයින් විවිධ ශිෂ්‍යත්ව වැඩසටහන් යටතේ කලාව හැදෑරීමට ඉන්දියාව වෙත පැමිණ ඇත
උත්තම් නේපාලි, මනූජ් බාබු මිෂ්රා, ශෂී බික්‍රම් ෂා, බාස්තා ගෝපාල් බෛධ්‍යා, ක්‍රිෂ්ණා මනන්ධාර්, රාම නන්ද ජෝෂි, ඨාකූර් ප්‍රසාද් මෛනාලි, දීපක් ෂිම්ඛාදා, සුෂ්මා ෂිම්ඛාදා, ප්‍රමිලා ගිරි, ඉන්ද්‍ර ප්‍රධාන්, කර්ණා නර්සිං රාණා, ශෂී කලා තිවාරි වැනි වැනි තරුණ චිත්‍ර ශිල්පීන්ගේ පැමිණීමත් සමග, නේපාලි කලාව සාමූහිත නූතන අවධියක් කරා යොමු විය
කිරන් මනන්ධාර්, කර්ණා මස්කී, රාගිනී උපධ්‍යායි, උමා ෂංකර් ෂා, ප්‍රමේශ් අධිකාරි, යුවාක් තුලාධර්, කේ. කේ. කර්මාචාර්ය, බීරේන්ද්‍ර ප්‍රතාප් සිං, සුරේන්ද්‍ර භටාරායි, ෂාරද් රංජිත් වැනි තරුණ චිත්‍ර ශිල්පීන් 1980 දශකයේ ප්‍රචලිත චිත්‍ර ශිල්පී පරපුරක් ලෙස සැලකිණි
කේ. කේ. කර්මාචාර්ය විසින් නේපාලය තුළ කොලාජ් සහ යුරෝපයේ ජනප්‍රිය චිත්‍ර කලා සම්ප්‍රදායයන් මුසු කරමින් නව සම්ප්‍රදායයක් ගොඩනැගීමට උත්සාහ දැරී ය
සිය නිවහන වූ පොඛාරා නගරයේ සිට හුදකලාව දුර්ගා බරාල් ස්වෝත්සාහයෙන් ගොඩනගා ගත් ශිල්ප ක්‍රම 1983 ඔහුගේ ප්‍රථම චිත්‍ර ප්‍රදර්ශනය වූ "චෞක් රා තම්සුක්" තුළින් එළිදැක්විණි
සතතාභ්‍යාසයෙන් ගොඩනගා ගත් ඔහුගේ කුසලතා එකල සමකාලීනයන්ගේ සිතුවම් සම්ප්‍රදායයන් අබිබවා ගියේ ය
කර්ණා මස්කි 2016 සැප්තැම්බර් 14 දින අභාවප්‍රාප්ත විය
ආශ්‍රේයයන්

නේපාල කලාව
සංස්කෘතිය අනුව චිත්‍ර කලාව
විල අසල මණ්ඩපය (ඉංග්‍රීසි
) යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ කොරියානු අර්ධද්වීපයේ ජොසොන් රාජවංශ යුගයට අයත් යැයි සැලකෙන සිතුවමකි
පසුකාලීන ක්‍රි
ව. 18වන සියවසේ නිර්මාණය වූ මෙම සිතුවමේ උස 45.4 cm පමණ වන අතර, එහි පළල 27.6 cm වේ
සිතුවම්කරණයේ දී අනුගමනය කොට ඇති සිතුවම් ශෛලිය වන්නේ සාමෝජේ නම් ශෛලියයි
එහි සාහිත්‍යමය අර්ථය "තුනේ-පහේ කලාගාරය" යන්නයි
මෙය මෙම සිතුවම නිර්මාණය කළ ජොසොන් චිත්‍ර ශිල්පියාගේ ශෛලීය නම ලෙස භාවිතා වී ඇත
මෙම සිතුවම ජොසොන් රාජවංශ සමයේ ජුන්ගින් හෙවත් මධ්‍යම පාන්තික චිත්‍ර ශිල්පියකු විසින් නිර්මාණය කරන්නට ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ
වර්තමානයේ ලේඛනමය සාධක අල්ප හෙයින්, මෙම සිතුවම නිර්මාණය කළ චිත්‍ර ශිල්පියාගේ සැබෑ නාමය සහ චරිතාපදානය පිළිබඳ තොරතුරු නිර්ණය කළ නොහැකි වී ඇත
එමනිසා මෙම සිතුවම තුළින් නිරූපණය අවශ්‍ය කොට තිබුණේ කුමක්ද යන්න අපැහැදිළි වී ඇත
මෙම "විල අසල මණ්ඩපය" නම් සිතුවම චීනයේ මිං රාජවංශයෙන් (1368–1644) ආනයනය කරන ලද ප්‍රචලිත සිතුවම් මාර්ගෝපදේශ ග්‍රන්ථයකින් උපුටා ගන්නට ඇති බැව් පෙනේ
මෙවන් අවස්ථාවකට නිදසුනක් ලෙස අබ ඇට උයන නම් සිතුවම දැක්විය හැක
විස්තරය 
චීන ආභාසය ලබමින් කොරියානු අර්ධද්වීපයේ තුන් රාජධානිවල ඇරඹි සිතුවම් කලාව ආරම්භයේ දී බිතු සිතුවම් ස්වරූපයෙන් දක්නට ලැබිණි
එය ක්‍රමයෙන් සංවර්ධනය වී ඒකවර්ණ සිතුවම් කලාව හෝ ලා පැහැ සිතුවම් කලාවක් ලෙස ගොඩනැගිණි
වර්ණවත් සහ අලංකාර ලක්ෂණවලින් හෙබි කොරියාවේ මෙම සිතුවම් ශෛලිය සඳහා තේමා වී ඇත්තේ ස්වභාවධර්මයේ ඇති දෑ ය
මේ නිසා එමගින් නිරූපණය වන දර්ශන වඩාත් යතාර්ථවාදී ස්වරූපයක් ගෙන ඇත
"‍විල අසල මණ්ඩපය" නම්වූ මෙම සිතුවම පසුකාලීන 18වන සියවසට අයත් අතර, එය කොරියානු අර්ධද්වීපයේ ජොසොන් රාජවංශ සමයේ නිර්මාණය වූවකි
මෙය සිතුවම් කොට ඇත්තේ ජුන්ගින් හෙවත් මධ්‍යම ජන පන්තියට අයත් චිත්‍ර ශිල්පියකු විසිනි
සිතුවමේ උස 45.4 cm පමණ වන අතර එහි පළල 27.6 cm වේ
මෙය සිතුවම් කොට ඇත්තේ සමෝජේ යන ශෛලීය නාමය සහිත චිත්‍ර ශිල්පියකු විසිනි
ඔහුගේ සැබෑ අනන්‍යතාව නොදනියි
මෙම නාමයෙහි සාහිත්‍යමය අර්ථය වන්නේ "තුනේ පහේ කලාගාරය" යන්නයි
වර්තමාන මතය වන්නේ මෙම "විල අසල මණ්ඩපය" සිතුවම චීනයේ මිං රාජවංශයෙන් ආනයනය කරන ලද "අබ ඇට උයන" වැනි සිතුවම් මාර්ගෝප‍දේශ සංග්‍රහයක වූ සිතුවමක් අනුසාරයෙන් සිතුවම් කරන්නට ඇති බවයි. 1915දී රොජර්ස් පදනම විසින් මෙම සිතුවම මෙට්‍රොපොලිටන් කලා කෞතුකාගාරය වෙත ප්‍රදානය කරන ලදී
2006දී සහ 2010දී මෙම සිතුවම මෙට්‍රොපොලිටන් කලා කෞතුකාගාරයේ කොරියානු කලා ප්‍රදර්ශනයේ දී ප්‍රදර්ශනය කොට ඇත
ආශ්‍රේයයන්

වැඩිදුර කියවීමට 
 

කොරියානු කලාව
ජොසොන් රාජවංශය
මෙට්‍රොපොලිටන් කලා කෞතුකාගාර එකතුවේ ඇති සිතුවම්
යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ ජපානයේ මුල්කාලීන 20වන සියවසේ විසූ වැදගත් චිත්‍ර ශිල්පියෙකි
කියෝතෝවේ සමුරායි පවුලකට දාව උපන් මොහු කලාවට සහ මෝස්තර නිර්මාණය සඳහා දැක්වූ කුසලතාව මුල් අවධියේම හඳුනාගැනීමට ලක් විය
ක්‍රමයෙන් ඔහු සම්ප්‍රදායික රින්පා කලා ගුරුකුලය සමග සම්බන්ධ විය
මෙම කලා සම්ප්‍රදායේ අවසන් ශ්‍රේෂ්ඨ ශිල්පියා මොහු යැයි පිළිගැනේ
සෙක්කා ලැකර් සහ වෙනත් මාධ්‍ය ගණනාවක් භාවිතයෙන් නිර්මාණකරණයේ නියැළී ඇත
සම්ප්‍රදායික ජපන් ශෛලීන් (නිදසුනක් ලෙස රිම්පා ශෛලිය වැනි) එතරම් විලාසිතාකාරී නොවූ හෙයින්, ජපානය සිය රටේ අනන්‍ය කලා ශෛලීය ප්‍රවර්ධනයට විවිධ ප්‍රතිපත්ති අනුගමනය කරන ලදී
එහි දී සිය කලාකෘති සමග නූතනවාදී ලක්ෂණ මුසු කළ සම්ප්‍රදායික ශිල්පීන්ගේ තත්ත්වය ඉහළ නංවන ලදී
1901දී ජපන් රජය විසින් සෙක්කාව ග්ලාස්ගෝ වෙත පිටත්කළ අතර, එහි දී ඔහු නුවෝ කලාව තුළින් ප්‍රබල ආභාසයක් ලැබී ය
ජපන්වාදය කෙරෙහි වූ බටහිර ආකර්ෂණය පිළිබඳ තවදුරටත් දැනගැනීමට සිතූ ඔහු බටහිර ආකර්ෂණයට ලක්ව ඇත්තේ ජපන් කලාවේ ඇති කුමන අංග හෝ මුහුණුවර ද යන්න පිළිබඳ අධ්‍යයනය කළේ ය
නැවත ජපානය වෙත පැමිණීමෙන් පසු, ‍අලුතෙන් ආරම්භ කළ කලා සහ ශිල්පකලා පිළිබඳ කියෝතෝ නාගරික පාසලේ ඉගැන්වීම් කටයුතු සිදුකළ අතර, බටහිර රසය, ශෛලීන් සහ තාක්ෂණික ක්‍රම භාවිතා කොට නොයෙකුත් අත්හදා බැලීම් සිදුකළේ ය
ඔහු එම ගුණාංග සම්ප්‍රදායික ජපන්-ශෛලියේ නිර්මාණ සමග ඒකාබද්ධ කොට බැලී ය
ඔහු සම්ප්‍රදායික ජපන් තේමාවන් සහ රිම්පා චිත්‍ර කලාවේ ඇතැම් අංග සමග ඇලළී සිටිය ද, එහි සමස්ත බලපෑම බටහිර සහ නූතන එකක් විය
ඔහු විශාල ලෙස දීප්තිමත් වර්ණ භාවිතා කළ අතර, මේ නිසා ඔහුගේ සිතුවම් තේමාවන් රැගත් සාමාන්‍ය සිතුවම් වලට වඩා, මෝස්තරමය ආකාරයක් ගත්තේ ය
මෙම වර්ණ සහ රටාවන් "ජනප්‍රිය" ලක්ෂණ රැගත් අතර, සිතුවම්වලට ත්‍රිමාණ ගුණාංග ද ගෙන දුන්නේ ය
මොමොයගුසා

මොමායගුසා ("තොරතුරු ලෝකය) සෙක්කාගේ අනර්ඝතම දැව අච්චු-මුද්‍රණ කෘතිය ලෙස සැලකේ. 1909 සහ 1910 අතර කාලයේ නිර්මාණය වූ මෙය වෙළුම් තුනකින් සමන්විත ය
එය ප්‍රකාශයට පත්කරන ලද්දේ කියෝතෝවේ උන්සෝදෝ ආයතනය විසිනි
මෙම කෘති මාලාවේ ජපන් නාමය මුල්ම වරට හමුවන්නේ අටවන සියවසේ කාව්‍යමය ග්‍රන්ථයක් වන දස දහසක් පත්‍ර එකතුව (මන්'යෝෂූ) තුළ ය
එමගින් බහු පත්‍ර සහිත ශරත් ඖෂධ ශාකයක් (මොමොයොගුසා) හඳුන්වා ඇත
මෙය ඇතැම්විට කපුරු විශේෂයක් හෝ කොහොඹ ශාකය විය හැක
සිතුවම් හැටකින් සමන්විත මොහුගේ කෘතිය තුළින් කුඩා අවකාශයක සනිටුහන් කරන ලද විවිධ භූමි දර්ශන, රූප, සම්භාව්‍ය තේමා සහ නිර්මාණාත්මක මාතෘකා හා සම්බන්ධ පින්තූර ඇතුළත් වේ
එමගින් සම්ප්‍රදායික රිම්පා ශෛලිය තුළ සෙක්කා ලද නිපුණභාවය මෙන්ම, එකල ජපානය කෙරෙහි බලපෑ නව සොයාගැනීම් පිළිබඳ ඔහුගේ හැඟීම ද නිරූපණය වේ
මේවාත් බලන්න

ආශ්‍රේයයන්

බාහිර සබැඳි
කමිසකා ප්‍රදර්ශනයේ (2007.9.22) අත් පත්‍රිකාව (පීඩීඑෆ්)
බර්මිංහැම් කලා කෞතුකාගාරයේ ඇති සෙක්කාගේ හරුනොතමෝ (වසන්තයේ වතු යායවල්) 
බර්මිංහැම් කලා කෞතුකාගාරයේ ඇති සෙක්කාගේ හොටෙයි (වාසනාවේ දෙවිවරුන් සත් දෙනාගෙන් අයෙකි) 
'විහිදුණු අවාන් මත පක්ෂීන්, පුෂ්ප සහ රූ' නිව් සවුත් වේල්ස් කලාගාරයේ එකතුව.

1866 උපත්
1942 මරණ
19වන සියවසේ ජපන් කලාකරුවෝ
20වන සියවසේ ජපන් කලාකරුවෝ
19වන සියවසේ චිත්‍ර ශිල්පීන්
20වන සියවසේ චිත්‍ර ශිල්පීන්
19වන සියවසේ ජපන් චිත්‍ර ශිල්පීන්
20වන සියවසේ ජපන් චිත්‍ර ශිල්පීන්
ජපන් චිත්‍ර ශිල්පීන්
කියෝතෝවේ ජනයා
19වන සියවසේ ජපන් ජනයා
20වන සියවසේ ජපන් ජනයා
ජපානයේ මෙයිජි යුගයේ ජනයා
රින්පා ගුරුකුලය
හෙවත් මුලින්  ලෙස හඳුන්වන ලද්දේ ජපන් කුඹල් ශිල්පියකු සහ චිත්‍ර ශිල්පියෙකි
ඔහුව ෂිසුයි යන ව්‍යාජ නාමයෙන් ද හැඳින්වේ
චරිතාපදානය 
ඔගතා කෙන්සන් උපත ලැබූයේ කියෝතෝවේ ධනවත් වෙළඳ පවුලක ය
ඔහුගේ වැඩිමහල් සොහොයුරා වූයේ ප්‍රකට චිත්‍ර ශිල්පියකු වන ඔගතා කෝරින් (1658–1716) ය
කෙන්සන් නොනොමුරා නින්සෙයි නම් කුඹල් ශිල්පියා සමග අධ්‍යයන කටයුතු සිදුකළ අතර, තමන්ගේම මැටි බඳුන් නිෂ්පාදනාගාරයක් තනා ගැනීමට සමත් විය
1712දී වංශවත් පුද්ගලයකු විසින් මෙම මැටි බඳුන් නිෂ්පාදනාගාරයට අනුග්‍රහ දැක්වූ අතර, ඔහු එය කියෝතෝවේ නැගෙනහිර ප්‍රදේශය වෙත රැගන ගියේ ය
මොහු ටොකුගාවා යුගයේ විසූ විශිෂ්ඨතම සිරිමැටි කලා ශිල්පීන්ගෙන් අයකු සේ සැලකේ. 1713දී ඔහු එදෝ ප්‍රදේශයේ පදිංචියට පැමිණි අතර, ඉන් අනතුරුව සිය දිවියේ සෙසු කාලය ද ගත කරන ලද්දේ එම ප්‍රදේශයේ ය
ඔගතා කෙන්සන් විසින් නිදහස් ලින්සල් පහරින් මෝස්තර යෙදූ තමන්ගේම මැටි බඳුන් නිර්මාණ සම්ප්‍රදායයක් ගොඩනගා ගත්තේ ය
මෙහි දී තණකොළ, මල් කැකුළු සහ පක්ෂීන් වැනි රූප මෙම මැටි බඳුන් අලංකාරය සඳහා මෝස්තර ලෙස භාවිතා කරන ලදී
ඔහුගේ කලා කෘති ඒවායේ සැලසුම සහ හැඩය අතර ඇති මනා සබඳතාව හේතුවෙන් ඇගයුමට පත්ව ඇත
ඔහු නිතරම සිය සොහොයුරා වූ ඔගතා කෝරින් සමග සහයෝගයෙන් යුතුව කුඹල් ශිල්පයේ නියැළී ඇත
රින්පා කලා සම්ප්‍රදායයට එම නම හිමිවූයේ ද ඔහුගේ සොහොයුරාගේ නම ආශ්‍රයෙනි
සිය වෘත්තිය ආරම්භයේ දී නරුතකිහි දී, ඔහු සතරැස් හැඩැති බඳුන් නිර්මාණයෙහි නියැළුණේ ය
එසේම පිටත සහ ඇතුළත වර්ණ ගන්වන ලද පියන් සහිත මංජුසා ද නිපදවී ය
කෙන්සන්ගේ ඒකවර්ණ සෙරමික් නිෂ්පාදන නිතරම පාහේ චාරුලේඛනවලින් සමන්විත අතර, ඒවා චීන තීන්ත සේදුම් චිත්‍ර කලාව සිහි ගන්වයි.

1712 සිට ඔත්තාකි සිට නැවත පැමිණීමෙන් පසුව, ඔගතා කෙන්සන් ආහාර සඳහා භාවිත වූ බඳුන් නිමැවීම කෙරෙහි අවධානය යොසුකළේ ය
මෙහි දී ප්‍රධාන වශයෙන්ම කයිසෙකි සහ ජපන් තේ මංගල්‍යයතේ මංගල්‍යය සඳහා භාවිතා වන බඳුන් නිර්මාණය විය
මේ නිසා සෙරමික් බඳුන් විශාල වශයෙන් නිර්මාණය වූ අතර, ඉල්ලුම අනුව ඒවා නිර්මාණය කෙරිණි
මැටි බඳුන් නිර්මාණයට අමතරව ඔගතා කෙන්සන් සිතුවම්කර‍ණයේ ද නියැළී ඇති අතර, ඔහුගේ සිතුවම්වලින් බොහෝමයක් නිර්මාණය වූයේ ඔහු‍ගේ අවසන් අවුරුදු පහ තුළ වීම විශේෂත්වයකි
බ්‍රිතාන්‍ය කලාගාර මැටි බඳුන් නිර්මාණ ශිල්පියකු වූ බර්නාඩ් ලීච් 1966දී ඔගතා කෙන්සන් පිළිබඳ ග්‍රන්ථයක් රචනා කළ අතර, එය Kenzan and his Tradition ලෙස නම්කෙරිණි
මෙය ප්‍රකාශයට පත් කරවන ලද්දේ ලන්ඩනයේ ෆේබර් ඇන්ඩ් ෆේබර් සමාගම විසිනි
ගැලරිය

ආශ්‍රේයයන්

බාහිර සබැඳි

සිහින පාලම
ජපන් කලාව පිළිබඳ මේරි ග්‍රිග්ස් බර්ක් එකතුව, මෙට්‍රොපොලිටන් කලා කෞතුකාගාර පුස්තකාලයේ නාමාවලිය (මාර්ගස්ථව පූර්ණ ලෙසින් පීඩීඑෆ් මාදිළියෙන් ලබාග හැක), මෙහි ඔගතා කෙන්සන් පිළිබඳ අංග ඇතුළත් ය
(බලන්න සුචිය)
ඔගතා කෙන්සන්ගේ කුඹල් නිර්මාණ
කිම්බල් කලා කෞතුකාගාරයේ ඇති උණ පත්‍ර මෝස්තර සහිත පාත්‍රය

1663 උපත්
1743 මරණ
17වන සියවසේ චිත්‍ර ශිල්පියෝ
18වන සියවසේ චිත්‍ර ශිල්පියෝ
17වන සියවසේ ජපන් චිත්‍ර ශිල්පි‍යෝ
18වන සියවසේ ජපන් චිත්‍ර ශිල්පියෝ
ජපන් චිත්‍ර ශිල්පියෝ
ජපන් කුඹල්කරුවෝ
කි‍යතෝ‍වේ ජනයා
17වන සියව‍‍සේ ජපන් ජනයා
18වන සියව‍සේ ජපන් ජනයා
රින්පා ගුරුකුලය
භෛරව හිස යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ නේපාලයේ මල්ල යුගයට අයත් යැයි විශ්වාස කෙරෙන වෙස්මුහුණකි
නේපාලයේ කත්මණ්ඩු මිටියා‍වතෙන් හමුවූ මෙය ක්‍රි
ව. 16වන සියවසේ දී නිර්මාණය වන්නට ඇතැයි සැලකේ. මෙම වෙස්මුහුණ නිර්මාණය කොට ඇත්තේ රන් ආලේපිත තඹ මාධ්‍යයෙනි
එය අලංකාර කිරීමට ස්ඵටික පාෂාණ සහ වර්ණ ද භාවිතා කොට ඇත
භෛරව () යනු හින්දු ආගමේ එන ශිව දෙවියන්ගේ භයංකාර ස්වරූපයකි
හින්දු පුරාණෝක්තිවේදය තුළ භෛරව යනු විනාශයේ ප්‍රතිමූර්තියක් ලෙස සැලකේ. හින්දු ආගම හැරුණු විට භෛරව සංකල්පය බුද්ධාගම සහ ජෛන ආගම තුළ ද දක්නට ලැබේ
භෛරව ප්‍රතිමා නිරූපණයේ දී සර්පයකු සහ හිස්කබලක් සහිත දඟර ගැසුණු කිරුළක් සහිතව නිරූපණය කෙරේ
එමගින්රෞද්‍රභාවය සහ බිහිසුණුභාවය සංකේතවත් කෙරේ
විස්තරය
මුහුණු නවයකින් යුක්ත භෛරව කළු පැහැයෙන් යුක්තව නිර්වස්ත්‍ර ස්වරූපයෙන් නිරූපණය කෙරේ
එසේම අත් තිස් හතරක් ද ඔහුට ඇත
භෛරව යන්නෙහි සාහත්‍යමය අර්ථය වනුයේ භයංකාර නැතහොත් රෞද්‍ර යන්නයි
සාහිත්‍යමය අර්ථය සේම ප්‍රතිමා තුළ ද ඔහු භයංකාර ස්වරූපයෙන් යුත් හින්දු දෙවියකු ලෙස නිරූපණය කෙරේ
පුරාවෘත්ත අනුව භෛරව යනු ශිව දෙවියන්ගේ රෞද්‍ර ස්වරූපයකි
ජනප්‍රවාදයන්හි සඳහන් වන ආකාරයට භෛරවගේ සම්භවය සිදුවූයේ විෂ්ණු සහ බ්‍රහ්ම යන දෙවිවරුන් අතර ඇතිවූ අරගලයක් නිසා බැව් පැවසේ
එම පුරාවෘත්තයෙන් කියැවෙන්නේ මෙසේ ය
දිනක් විශ්වයේ බලවත්ම දෙවියා කවුරුන්ද යන්න සම්බන්ධයෙන් බ්‍රහ්ම සහ විෂ්ණු අතර ආරවුලක් ඇති විය
බ්‍රහ්ම පවසන්නට වූයේ තමන් විශ්වයේ නිර්මාතෘවරයා බැවින් ඉහළම ගෞරවය තමන්ට හිමි විය යුතු බවයි. අනතුරුව කෝපයට පත් මහාදේව (ශිව) සිය ඇඟිල්ලෙහි වූ කුඩා නියපොතු කැබැල්ලක් විසි කළ අතර, එය "කාල භෛරව" නම් ස්වරූපය අත් කරගත්තේ ය
අනතුරුව ඔහු බ්‍රහ්මගේ පස්වැනි ශීර්ෂය කපා දැමී ය
අනතුරුව බ්‍රහ්මට ඉතිරිවූයේ හිස් හතරකි
බ්‍රහ්මගේ මාන්නය සිඳීගිය අතර, බ්‍රහ්මගේ හිස්කබල (බ්‍රහ්ම කපාලය) කාල භෛරවගේ අතෙහි දරා සිටිනු දක්නට ලැබේ
නේපාලයේ නෙවාර් ජනයා භෛරව වැදගත් දෙවියකු ලෙස සලකා අදහති
නේවාර්වරුන්ගේ සම්ප්‍රදායික ජනාවාස සෑම එකකම පාහේ භෛරව වෙනුවෙන් කැපකළ දේවාල එකක් හෝ දක්නට ලැබිණි
නේපාලයේ බොහෝ භෛරව දේවාල පවත්වාගෙන යනු ලබන්නේ නෙවාර් පූජකයන් විසිනි
හින්දූන් විශ්වාස කරන්නේ භෛරව ඉදිරියේ අසත්‍ය පැවසීම දේව උදහසට හේතුවක් බවයි. අතීත‍යේ නේපාලයේ අධිකරණය ලෙස භාවිතයට ගැනුණේ ද කත්මණ්ඩුහි පැවති මෙම දේවාලයකි
භෛරව සංකේතවත් කෙරෙන 16වන සියවසට අයත් මෙම වෙස්මුහුණක ආකාරයේ හිස නේපාලයේ මල්ල යුගයේ දී කත්මණ්ඩු මිටියාවතේ නිර්මාණය වූවකි
2012දී මෙම ප්‍රතිමා හිස නිව් ‍යෝක්හි මෙට්‍රොපොලිටන් කලා කෞතුකාගාරය වෙත ප්‍රදානය කරනු ලැබූයේ සිමර්මාන් පවුල විසිනි
ප්‍රතිමාවේ කර්ණාභරණ දඟර ගැසුණු සර්පයකුගේ ස්වරූපයෙන් නිර්මාණය කොට තිබේ
මෙම වෙස්මුහුණ ක්‍රි
ව. 1560ට දින නිර්ණිත අභිලේඛනයක් දරන වෙනත් කෞතුක වස්තුවක් සමග සැස‍ඳෙන බැවින් මෙය ක්‍රි
ව. 16වන සියවසේ දී නිර්මාණය වන්නට ඇතැයි නිගමනය කොට ඇත
මේවාත් බලන්න
 භෛරව

ආශ්‍රේයයන්

බාහිර සබැඳි 
 15වන සහ 17වන සියවසේ හිමාලයානු ප්‍රදේශයේ කලාව - මෙට්‍රොපොලිටන් කලා කෞතුකාගාරය

නේපාලයේ සංස්කෘතිය
හින්දු ආගම
නේපාලයේ ඉතිහාසය
මුල් සාමාජිකයන් බවට මිගෙට්ටුවත්තේ ගුණානන්ද හිමි, හික්කඩුවේ ශ්‍රී සුමංගල නාහිමි, ජෝන් රොබට් ද සිල්වා, තෝමල් ද සිල්වා, අමරසූරිය යන අය ප්‍රභූ පිරිසක් එක් වූ අතර 1880 දී හික්කඩුවේ ශ්‍රී සුමංගල නාහිමියන් එහි උප සභාපති ධූරයට ද පත්විය
ශ්‍රී ලංකාව පිළිබඳ සුබවාදී අදහස් දැරු හෙන්රි ස්ටීල් ඕල්කට් තුමා හා හෙලෙනා බ්ලැවැට්ස්කි මැතිනිය ද 1880 දී ශ්‍රී ලංකාවට පැමිණියහ
ඔහුන් දෙදෙන ගාල්ලේ විජයානන්ද පිරිවෙනේ දී පන්සිල් සමාදන්ව බෞද්ධාගම වැළඳ ගැනීම පානදුරා වාදයෙන් පසු ඉස්මතුවෙමින් පැවැති දේශීය බෞද්ධ ප්‍රබෝධය තවදුරටත් ජාතික හා ජාත්‍යන්තරිකව ඉස්මතුවීමකට මඟ එළිකිරීමක් විය
බෞද්ධයන් සමාජයෙන් කොන්කර තිබීම හා සමාජයේ වරප්‍රසාද අහිමිවීමට බලපෑ ප්‍රශ්න කවරේ ද යන්න පිළිබඳව ද සිය අවධානය යොමු කරමින් ඊට නිසි පිළිතුරු ලබා ගනු වස් පරමවිඥානාර්ථ සංගමය ඇති කොට ශක්තිමත් කිරීමට පියවර රැසක් ගනු ලැබීය
මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙසින් ‘සරසවි සඳරැස’ පුවත් පත ආරම්භ කිරීමටත්
The Buddhist  නම් ඉංග්‍රීසි පුවත් පතක් ආරම්භ කිරීමටත් කටයුතු යොදන අතර බෞද්ධයන් සඳහා වෙන් වූ ඉංග්‍රීසි පාඨශාලා ආරම්භ කිරීමටත් ඔවුන්ගේ ආගමික පරිසරයට ගැලපෙන අධ්‍යාපන ක්‍රමයකට පදනම සකස් කිරීමටත් පළමුවෙන් ඔවුන් විසින් ක්‍රියා කරනු ලැබීය
වෛද්‍ය මහාචාර්ය තිස්ස පෙරේරා  (ඉංග්‍රීසි
Tissa Perera) යනු  රුහුණ විශ්වවිද්‍යාලයයයේ වෛද්‍ය විද්‍යා පීඨයේ  ව්යාධිය (පැතොලොඡි) වෛද්‍ය මහාචාර්යවරයෙකි
තිස්ස පෙරේරා වෛද්‍ය පීඨය, කොළඔ විශ්වවිද්‍යාලය යෙන් වෛද්‍යවේදී සහ ශල්‍යවේදී උපාධිය ලබාගත්තේය
තිස්ස කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි
ආශ්‍රිත

 Prof
(Dr
) Tissa Perera Appreciation 

 Doctor with insightful views on a wide range of topics Prof
) Tissa Perera

 කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසු මහාචාර්ය වරුන්

 කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසු ව්‍යෛද්‍යවරුන්

 ආදි නාලන්දයීය ව්‍යෛද්‍යවරුන්ගේ සංගමය

  
චරිත කතා
ශ්‍රී ලාංකිකයෝ
ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ
ලාංකික සිංහලයෝ
ආදි නාලන්දියයෝ
මහාචාර්යවරු - ශ්‍රී ලංකා
අතිච්ඡාදන ජානයක් යනු තම ප්‍රකාශ්‍ය නියුක්ලියෝටයිඩ අනුපිළිවෙළ, තවත් ජානයක ප්‍රකාශ්‍ය නියුක්ලියෝටයිඩ අනුපිළිවෙළ අඩවශයෙන් අතිච්ඡාදනය කරන ජානයකි
මේ ආකාරයට නියුක්ලියෝටයිඩ අනුපිළිවෙළකට එකක් හෝ ඊට වැඩි ජාන ඵලයන් ගණනක ක්‍රියාකාරීත්වයට දායකත්වය සැපයිය හැක
අතිමුද්‍රණය ලෙස හැඳින්වෙන අතිච්ඡාදනයේ දී එක් ජානයක අනුපිළිවෙළක සියලු හෝ සමහර කොටස්, එකම පථයක ඇති අනෙක් ජානයේ විකල්ප කියවුම් රාමුවක් තුළ දී කියවිම සිදුවේ
අතිමුද්‍රණය යනු පවතින අනුපිළිවෙළ, ගෙනෝමයේ පැරණි ජාන හෝ පෙරාතුව පැවති කේත රහිත ප්‍රදේශ තුළින් අලුතින්ම (de novo) නව ජාන මතුවීමේ යාන්ත්‍රණයක් ලෙස හඳුන්වනු ලැබේ
අතිමුද්‍රිත ජාන විශේෂයෙන්ම වෛරසවල ගෙනෝම සංවිධානයේ සුලභ ලක්ෂණයක් වන අතර, කුඩා වෛරස් ජාන තොරතුරු කට්ටලයක් තුළ පැවතිය හැකි ප්‍රකාශ්‍ය ජාන සංඛ්‍යාව විශාල ලෙස වැඩි කිරීමට සුදුසුය
වර්ගීකරණය

ජාන විවිධාකාර ක්‍රම වලින් අතිච්ඡාදනය විය හැකි අතර එකිනෙකට සාපේක්ෂව එවායේ පිහිටීම මගින් වර්ගීකරණය කළ හැක
ඒකදිශ හෝ තණ්ඩල අතිච්ඡාදනය
එක් ජානයක 3' අන්තය, එකම දාමයේ අනෙක් ජානයේ 5' අන්තය සමග අතිච්ඡාදනය
මෙම සැකසීම, ඊතල මගින් කියවුම් රාමුව මුල සිට අගට පෙන්නුම් කරන → → සළකුණෙන් සංකේතවත් කළ හැක
අභිසාරී හෝ end-on අතිච්ඡාදනය
ජාන දෙකෙහිම 3' අන්ත ප්‍රතිවිරුද්ධ දාමවල අතිච්ඡාදනය
මෙය → ← ලෙස ලිවිය හැක
අපසාරී හෝ tail-on අතිච්ඡාදනය
ජාන දෙකෙහිම 5' අන්ත ප්‍රතිවිරුද්ධ දාමවල අතිච්ඡාදනය
මෙය ← → ලෙස ලිවිය හැක
අතිච්ඡාදන ජාන, ඒවායේ සාපේක්ෂ කියවුම් රාමු විස්තර කරන කලාව (Phase) අනුව ද වර්ගීකරණය කළ හැක
In-phase overlap occurs when the shared sequences use the same reading frame
This is also known as "phase 0"
Unidirectional genes with phase 0 overlap are not considered distinct genes, but rather as alternative start sites of the same gene
Out-of-phase overlaps occurs when the shared sequences use different reading frames
This can occur in "phase 1" or "phase 2", depending on whether the reading frames are offset by 1 or 2 nucleotides
Because a codon is three nucleotides long, an offset of three nucleotides is an in-phase, phase 0 frame
වෛද්‍ය ඩබ්. ඩි
එල්. ප්‍රනාන්දු තවද ඩෙවිඬ් ලයනල් ප්‍රනාන්දු (ඉංග්‍රීසි
Fernando) තවද (ඉංග්‍රීසි
Warusahennadige David Lionel Fernando (known as W
Fernando or simply WDL) යනු කොළඹ හිටපු අධිකරණ වෛද්‍ය ප්‍රධානීය
ජීවන සටහන් 
නොවැම්බර්
වෛද්‍ය ලයනල් ප්‍රනාන්දු කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි
ආශ්‍රිත

 කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසු ව්‍යෛද්‍යවරුන්

 ආදි නාලන්දයීය ව්‍යෛද්‍යවරුන්ගේ සංගමය

     
චරිත කතා
ශ්‍රී ලාංකිකයෝ
ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ
ලාංකික සිංහලයෝ
ආදි නාලන්දියයෝ
ලාසා යනු මහජන චීන සමූහාණ්ඩුවේ ටිබෙට් ස්වාධීන පළාතේ අගනුවරයි
ලාසාහි ප්‍රධාන නාගරික ප්‍රදේශය චෙන්ගුආන් දිස්ත්‍රික්කයෙහි පරිපාලන සීමාවන්ට අයත් වේ
මෙම නගරය 17 වන සියවසේ මැද භාගයේ ටිබෙටයේ ආගමික හා පරිපාලන අගනුවර විය
පොටාලා මාලිගය, ජොකාන්ග් පන්සල හා නොරුබුලින්කා මාළිගාව වැනි බොහෝ සංස්කෘතික වශයෙන් වැදගත් වූ ටිබෙට් බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන මෙම නගරයෙහි පිහිටා ඇත
ඉතිහාසය 

By the mid 7th century, Songtsn Gampo became the leader of the Tibetan Empire that had risen to power in the Brahmaputra River (locally known as the Yarlung Tsangpo River) Valley
After conquering the kingdom of Zhangzhung in the west, he moved the capital from the Chingwa Takts Castle in Chongye County (pinyin
Qióngji Xin), southwest of Yarlung, to Rasa (Lhasa) where in 637 he raised the first structures on the site of what is now the Potala Palace on Mount Marpori
In CE 639 and 641, Songtsn Gampo, who by this time had conquered the whole Tibetan region, is said to have contracted two alliance marriages,  firstly to a Princess Bhrikuti of Nepal, and then, two years later, to Princess Wencheng of the Imperial Tang court
Bhrikuti is said to have converted him to Buddhism, which was also the faith attributed to his second wife Wencheng
In 641 he constructed the Jokhang (or Rasa Trülnang Tsulagkhang) and Ramoche Temples in Lhasa in order to house two Buddha statues, the Akshobhya Vajra (depicting the Buddha at the age of eight) and the Jowo Sakyamuni (depicting Buddha at the age of twelve), respectively brought to his court by the princesses
Lhasa suffered extensive damage under the reign of Langdarma in the 9th century, when the sacred sites were destroyed and desecrated and the empire fragmented
A Tibetan tradition mentions that after Songtsn Gampo's death in 649 C
, Chinese troops captured Lhasa and burnt the Red Palace
Chinese and Tibetan scholars have noted that the event is mentioned neither in the Chinese annals nor in the Tibetan manuscripts of Dunhuang
Lǐ suggested that this tradition may derive from an interpolation
Tsepon W
Shakabpa believes that "those histories reporting the arrival of Chinese troops are not correct
"

From the fall of the monarchy in the 9th century to the accession of the 5th Dalai Lama, the centre of political power in the Tibetan region was not situated in Lhasa
However, the importance of Lhasa as a religious site became increasingly significant as the centuries progressed
It was known as the centre of Tibet where Padmasambhava magically pinned down the earth demoness and built the foundation of the Jokhang Temple over her heart
Islam has been present since the 11th century in what is considered to have always been a monolithically Buddhist culture
Two Tibetan Muslim communities have lived in Lhasa with distinct homes, food and clothing, language, education, trade and traditional herbal medicine
By the 15th century, the city of Lhasa had risen to prominence following the founding of three large Gelugpa monasteries by Je Tsongkhapa and his disciples
The three monasteries are Ganden, Sera and Drepung which were built as part of the puritanical Buddhist revival in Tibet
The scholarly achievements and political know-how of this Gelugpa Lineage eventually pushed Lhasa once more to centre stage
The 5th Dalai Lama, Lobsang Gyatso (1617–1682), unified Tibet and moved the centre of his administration to Lhasa in 1642 with the help of Güshi Khan of the Khoshut
The core leadership of this government is also referred to as the Ganden Phodrang, and Lhasa thereafter became both the religious and political capital
In 1645, the reconstruction of the Potala Palace began on Red Hill
In 1648, the Potrang Karpo (White Palace) of the Potala was completed, and the Potala was used as a winter palace by the Dalai Lama from that time onwards
The Potrang Marpo (Red Palace) was added between 1690 and 1694. The name Potala is derived from Mount Potalaka, the mythical abode of the Dalai Lama's divine prototype, the Bodhisattva Avalokiteśvara
The Jokhang Temple was also greatly expanded around this time
Although some wooden carvings and lintels of the Jokhang Temple date to the 7th century, the oldest of Lhasa's extant buildings, such as within the Potala Palace, the Jokhang and some of the monasteries and properties in the Old Quarter date to this second flowering in Lhasa's history
By the end of the 17th century, Lhasa's Barkhor area formed a bustling market for foreign goods
The Jesuit missionary, Ippolito Desideri reported in 1716 that the city had a cosmopolitan community of Mongol, Chinese, Muscovite, Armenian, Kashmiri, Nepalese and Northern Indian traders
Tibet was exporting musk, gold, medicinal plants, furs and yak tails to far-flung markets, in exchange for sugar, tea, saffron, Persian turquoise, European amber and Mediterranean coral
The Qing dynasty army entered Lhasa in 1720, and the Qing government sent resident commissioners, called the Ambans, to Lhasa
In November 11 of 1750, the murder of the regent by the Ambans triggered a riot in the city that left more than a hundred people killed, including the Ambans
After suppressing the rebels, Qing Qianlong Emperor reorganized the Tibetan government and set up the governing council called Kashag in Lhasa in 1751. 

In 1904 a British expedition force led by Francis Younghusband entered Lhasa and forced remaining low-level Tibetan officials to sign the Treaty of Lhasa after the fleeing of Dalai Lama
The treaty was subsequently repudiated and was succeeded by a 1906 Anglo-Chinese treaty
All Qing troops left Lhasa after the Xinhai Lhasa turmoil in 1912.

By the 20th century, Lhasa, long a beacon for both Tibetan and foreign Buddhists, had numerous ethnically and religiously distinct communities, among them Kashmiri Muslims, Ladakhi merchants, Sikh converts to Islam, and Chinese traders and officials
The Kashmiri Muslims (Khache) trace their arrival in Lhasa to the Muslim saint of Patna, Khair ud-Din, contemporary with the 5th Dalai Lama
Chinese Muslims lived in a quarter to the south, and Newar merchants from Kathmandu to the north of the Barkhor market
Residents of the Lubu neighbourhood were descended from Chinese vegetable farmers who stayed over after accompanying an Amban from Sichuan in the mid-nineteenth century
some later intermarried with Tibetan women and spoke Tibetan as their first language
The city's merchants catered to all kinds of tastes, importing even Australian butter and British whisky
In the 1940s, according to Heinrich Harrer
-
'There is nothing one cannot buy, or at least order
One even finds the Elizabeth Arden  specialties, and there is a keen demand for them
You can order, too, sewing machines, radio sets and gramophones and hunt up Bing Crosby records
' 

After the establishment of Communist Chinese People's Republic of China, "(
) the People's Liberation Army (PLA) invaded the country in 1950. In March 1959, an uprising centered on the capital, Lhasa, prompted a massive crackdown, during which the Dalai Lama, Tenzin Gyatso (b
1935), fled into exile
" Such markets and consumerism came to an abrupt end after the arrival of Chinese government troops and administrative cadres in 1950.  Food rations and poorly stocked government stores replaced the old markets, until the 1990s when commerce in international wares once more returned to Lhasa, and arcades and malls with a cornucopia of goods sprang up
Of the 22 parks (lingkas) which surrounded the city of Lhasa, most of them over half a mile in length, where the people of Lhasa were accustomed to picnic, only three survive today
the Norbulingka, Dalai Lama's Summer Palace, constructed by the 7th Dalai Lama
a small part of the Shugtri Lingka, and the Lukhang
Dormitory blocks, offices and army barracks are built over the rest
The Guāndì mio (關帝廟) or Gesar Lhakhang temple was erected by the Amban in 1792 atop Mount Bamare  south of the Potala to celebrate the defeat of an invading Gurkha army
The main gate to the city of Lhasa used to run through the large Pargo Kaling chorten and contained holy relics of the Buddha Mindukpa
Between 1987–1989 Lhasa experienced major demonstrations, led by monks and nuns, against the Chinese Government
After Deng Xiaoping's southern tour in 1992, Lhasa was mandated by the government to undergo economic liberalization
All government employees, their families and students were forbidden from practicing their religion, while monks and nuns were not allowed to enter government offices and the Tibet University campus
Subsequent to the introduction of the economic development policies, the influx of migrants has dramatically altered the city's ethnic mix in Lhasa
In 2000 the urbanised area covered , with a population of around 170,000. Official statistics of the metropolitan area report that 70 percent are Tibetan, 34.3 are Han, and the remaining 2.7 Hui, though outside observers suspect that non-Tibetans account for some 50–70 percent
Among the Han immigrants, Lhasa is known as ‘Little Sichuan'
"Advance Australia Fair" යනු ඕස්ට්‍රේලියාවේ ජාතික ගීයයි
ස්කොට්ලන්ත ජාතික පීඩර් ෙඩාෙඩාස් මැක්ක්‍රෝමික් විසින් නිර්මාණය කල මෙය, ප්‍රථමවරට ගායනා කලේ 1878 දී දේශාභිමාණී ගීයක් ලෙසිනි
1977 දී ජනමත විචාරනයකින් මෙම ගීතය ඕස්ට්‍රේලියාවේ ජාතික ගීය ලෙස භාවිතාකල යුතුබව පිළිගැණුනු අතර 1984 වසෙර්දී නිලවශ්‍යයෙන් ඕස්ට්‍රේලියාවේ ජාතික ගීය ලෙස මෙම ගීතය නීති ගත කලේ එතෙක් පැවති "God Save the Queen" ගීතය ඉවත දමමිනි
මෛත්‍රී වික්‍රමසිංහ (ඉංග්‍රීසි
Maitree Wickremasinghe) (උපත 11 අගෝස්තු 1964) ශ්‍රී ලංකික, කැලණිය විශ්ව විද්‍යාලයේ ඉංග්‍රීසි පිලිබද මහාචාර්යය වරියකි
1964 උපත්
චරිත කතා
ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ
ලාංකික සිංහලයෝ
මෙම ජනගහනය අනුව ඔස්ට්‍රේලියානු නගර ලැයිස්තුව සකසා අැත්තේ ඔස්ට්‍රේලියානු සංගණන බියුරෝව මගින් ඒක්නෙකට වෙනස් නිර්නායක කිහිපයක් භාවිතා කිරීමෙනි
පළමුව, ඔවුන් ප්‍රධාන අගනගරයන් හා අාශ්‍රිත නගර සැලකිල්ලට ගෙන අැත
දෙවනු වගුවේ දක්වා අැත්තේ විශාල ගම්බද නගර හා පාලන අායතනසැලක්ල්ලට ගත් කල අැති අගයන්ය
ජනගහනය අනුව විශාල නගර හා තදාසන්න ප්‍රදේශ (GCCSA) / සැලකියයුතු නාගරික ප්‍රදේශ (SUA) 
සෑම අගනගරයක්ම , ඒයටම අයක් වූ ප්‍රධාන නාගරික හා තදාසන්න ප්‍රදේශයකින් සමන්විතය (GCCSA), මෙම ප්‍රදේශ,   ඔසට්‍රේලියානු සංඛ්‍යාලේඛන බියුරෝව  (ABS) මගින් නම්කරන විශාල සමාජ හා ආර්ථික තත්ත්ව නිර්ණායකයන්ට අදාලව නිර්ණය කරනු ලබයි
These correspond to the more common and international usage of metropolitan areas
Significant Urban Areas are similarly defined but include population centres which are not capital cities
In Australia the population of the GCCSA/SUA is the most-often quoted figure for that city's population
The following ranks GCSSAs and SUAs which are not included within the GCCSAs with populations of over 30,000.

Greater Capital City Statistical Areas are in bold, the remainder are Significant Urban Areas
ජනගහනය අනුව විශාලතම නගර 50  
Urban Centres are defined by the Australian Bureau of Statistics as being a population cluster of 1,000 or more people
For statistical purposes, people living in Urban Centres are classified as urban
The figures below represent the populations of the contiguous built-up areas of each city
with State and territory capitals in bold
These figures are only updated every census, as the ABS does not render population projections for Urban Centres, and as such can only be as up-to-date as the most recent census year
{| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align
scope="col" colspan=2 rowspan=2| Rank
scope="col" rowspan=2| Urban Centre
scope="col" colspan=6| Estimated resident population
scope="col" rowspan=2| /
scope="col" colspan=8| Ranking in state or territory, 2016|-
scope="col" colspan=2|
scope="col" | ACT
scope="col" | NSW
scope="col" | NT
scope="col" | Qld
scope="col" | SA
scope="col" | Tas
scope="col" | WA
scope="col" | Vic
|-
| scope="row" |
| align="right" |1
| align="left"| සිඩ්නි
| align="right"|
| 
| align="right"|
| 
| align="right"|
| 
| Sydney 
| 
| 1
| 
| 
| 
| 
| 
| 
|-
| scope="row" | 
| align="right" | 2
| align="left"| මෙල්බන්
| align="right"|
| 
| align="right"|
| 
| align="right"|
| 
| Melbourne
| 
| 
| 
| 
| 
| 
| 
| 1
|-
| scope="row" | 
| align="right" |3
| align="left"| බ්‍රිස්බන්
| align="right"|
| 
| align="right"|
| 
| align="right"|
| 
| Brisbane 
| 
| 
| 
| 1
| 
| 
| 
| 
|-
| scope="row" | 
| align="right" |4
| align="left"| පර්ත්
| align="right"|
| 
| align="right"|
| 
| align="right"|
| 
| Perth
| 
| 
| 
| 
| 
| 
| 1
| 
|-
| scope="row" | 
| align="right" |5
| align="left"| ඇඩිලේඩි
| align="right"|
| 
| align="right"|
| 
| align="right"|
| 
| Adelaide 
| 
| 
| 
| 
| 1
| 
| 
| 
|-
| scope="row" | 
| align="right" |6
| align="left"| Gold Coast–Tweed Heads
| align="right"|
| 
| align="right"|
| 
| align="right"|
| 
| Brisbane
| 2
| 
| 2
| 
| 
| 
|-
| scope="row" | 
| align="right" |7
| align="left"| Canberra–Queanbeyan
| align="right"|
| 
| align="right"|
| 
| align="right"|
| 
| Canberra
| |1
| |3
They may be termed cities, shires, councils or other names, and all function similarly
Brisbane, which covers multiple LGAs, is the only state capital city with a local government area covering a significant portion of its urban area
Other capital cities are serviced by LGAs which cover a much smaller proportion of their total urban areas
A New South Wales review of local government areas resulted in various amalgamations of local government authorities in the state, reflected below
Where marked a new'', the local government authority did not exist in this format at the  and the population is based on an amalgamation of 2015 Australian Bureau of Statistics population figures