Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
බලන්න
 උත්ප්ලාවකතාව
 යුරේකා

පරිශීලන

භාහිර සබැඳි

Fluid dynamics
Principle
බලය
උත්ප්ලාවකතාව
විද්‍යාත්මක නියම
භෞතික විද්‍යාව
මීරිගම මැතිවරණ බලප්‍රදේශය අගෝස්තු 1947 සහ පෙබරවාරි 1989 අතරතුර  ශ්‍රී ලංකාවෙහි  මැතිවරණ බලප්‍රදේශ අතුරින් එකක් විය
මෙම මැතිවරණ බලප්‍රදේශය නම් ලද්දේ  බස්නාහිර පළාතේ  ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කයේ,  මීරිගම නගරය අනුව යමිනි
සමානුපාතික නියෝජනය යටතේ පැවැත්වුණු පළමු මැතිවරණය වන 1989 මහා මැතිවරණයේදී  මීරිගම මැතිවරණ බලප්‍රදේශය වෙනුවට  ගම්පහ බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ බලප්‍රදේශය  ආදේශ කරනු ලදුවත් බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ බලප්‍රදේශය තුළ ඡන්ද බලප්‍රදේශයක් ලෙස මීරිගම දිගටම පවතියි
ආශ්‍රිත

ශ්‍රී ලංකාවේ පැරණි මැතිවරණ බලප්‍රදේශ
 ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කය
භෞතික විද්‍යාවේ දී ප්‍රෝටෝනය සහ නියුට්‍රෝනය යන උප පරමාණුක අංශූන් වලට පොදුවේ නියුක්‍ලියෝන යන නම වැහැරේ
පරමාණුක න්‍යෂ්ටියක් සෑදෙන්නේ නියුක්‍ලියෝන එකක් හෝ කීපයක් එකතු වීමෙනි
නියුක්ලියෝන අංශු දෙවර්ගම ම බැරියෝන සහ ෆර්මියෝන පවුලට අයත් වන අතර ස්කන්ධයෙන් ද ආසන්න වශයෙන් සමාන වේ
නියුක්ලියෝන වල ප්‍රතිඅංශූන් ප්‍රතිනියුක්ලියෝන නම් වේ
ප්‍රතිනියුක්ලියෝන වලට අයත් වන්නේ ප්‍රතිප්‍රෝටෝන සහ ප්‍රතිනියුට්‍රෝන ය
1960 ගණන් වන තුරු, නියුක්ලියෝන යනු එයින් එක එකක් එයට කුඩා කොටස් වලින් සැදී නොමැති මූලිකාංශු බවට සැලකුණි
ඊනියා දැඩි අන්තර්ක්‍රියාවෙන් එකට බන්ධනයවූ ක්වාක් අංශු තුනක්  වෙතින් සැදී ඇති ඒවා සංයුක්ත අංශූන් බව දැන් අවබෝධ වී ඇත
රසායන විද්‍යාව
විද්‍යාව
භෞතික විද්‍යාව
අත්තනගල්ල මැතිවරණ බලප්‍රදේශය  අගෝස්තු 1947 සහ පෙබරවාරි 1989 අතරතුර  ශ්‍රී ලංකාවෙහි  මැතිවරණ බලප්‍රදේශ අතුරින් එකක් විය
මෙම මැතිවරණ බලප්‍රදේශය නම් ලද්දේ බස්නාහිර පළාතේ ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කයේ,  අත්තනගල්ල නගරය අනුව යමිනි
සමානුපාතික නියෝජනය යටතේ පැවැත්වුනු පළමු මැතිවරණය වන 1989 මහා මැතිවරණයේදී  අත්තනගල්ල මැතිවරණ බලප්‍රදේශය වෙනුවට ගම්පහ බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ බලප්‍රදේශය  ආදේශ කරනු ලදුවත් බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ බලප්‍රදේශය තුල ඡන්ද බලප්‍රදේශයක් ලෙස අත්තනගල්ල දිගටම පවතියි
ආශ්‍රිත

ශ්‍රී ලංකාවේ පැරණි මැතිවරණ බලප්‍රදේශ
ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කය
අවිස්සාවේල්ල මැතිවරණ බලප්‍රදේශය  අගෝස්තු 1947 සහ පෙබරවාරි 1989 අතරතුර  ශ්‍රී ලංකාවෙහි  මැතිවරණ බලප්‍රදේශ අතුරින් එකක් විය
මෙම මැතිවරණ බලප්‍රදේශය නම් ලද්දේ  බස්නාහිර පළාතේ  කොළඹ දිස්ත්‍රික්කයේ,  අවිස්සාවේල්ල නගරය අනුව යමිනි
සමානුපාතික නියෝජනය යටතේ පැවැත්වුනු පළමු මැතිවරණය වන 1989 මහා මැතිවරණයේදී  අවිස්සාවේල්ල මැතිවරණ බලප්‍රදේශය වෙනුවට  කොළඹ බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ බලප්‍රදේශය  ආදේශ කරනු ලදුවත් බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ බලප්‍රදේශය තුල ඡන්ද බලප්‍රදේශයක් ලෙස අවිස්සාවේල්ල දිගටම පවතියි
1948 පාර්ලිමේන්තු අතුරු මැතිවරණය
1948 අප්‍රේල් 19 දිනදී  නාමයෝජනා භාරගත් අතුරු මැතිවරණයෙහිදී මෙම මැතිවරණ බලප්‍රදේශය සඳහා ප්‍රතිඵල
1952 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
24 මැයි 1952 සහ 30 මැයි1952 දක්වා කාලය අතරතුරදී පැවැත්වුනු  දෙවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ බලප්‍රදේශය සඳහා ප්‍රතිඵල
ආශ්‍රිත

ශ්‍රී ලංකාවේ පැරණි මැතිවරණ බලප්‍රදේශ
 කොළඹ දිස්ත්‍රික්කය
මැද කොළඹ මැතිවරණ බලප්‍රදේශය  අගෝස්තු 1947 සහ පෙබරවාරි 1989 අතරතුර  ශ්‍රී ලංකාවෙහි  මැතිවරණ බලප්‍රදේශ අතුරින් එකක් විය
මෙම මැතිවරණ බලප්‍රදේශය නම් ලද්දේ  බස්නාහිර පළාතේ  කොළඹ දිස්ත්‍රික්කයේ,  කොළඹ නගරය අනුව යමිනි
මෙම බලප්‍රදේශය තුන්-මන්ත්‍රී ආසනයක් විය
සමානුපාතික නියෝජනය යටතේ පැවැත්වුණු පළමු මැතිවරණය වන 1989 මහා මැතිවරණයේදී  මැද කොළඹ මැතිවරණ බලප්‍රදේශය වෙනුවට  කොළඹ බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ බලප්‍රදේශය  ආදේශ කරනු ලදුවත් බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ බලප්‍රදේශය තුළ ඡන්ද බලප්‍රදේශයක් ලෙස මැද කොළඹ දිගටම පවතියි
1952 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
24 මැයි 1952 සහ 30 මැයි1952 දක්වා කාලය අතරතුරදී පැවැත්වුණු  දෙවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ බලප්‍රදේශය සඳහා ප්‍රතිඵල
නැගෙනහිර කොළඹ මැතිවරණ බලප්‍රදේශය  ජූලි  1977 සහ පෙබරවාරි 1989 අතරතුර  ශ්‍රී ලංකාවෙහි  මැතිවරණ බලප්‍රදේශ අතුරින් එකක් විය
1977 ජූලි හිදී මෙම දිස්ත්‍රික්කය තනන ලද්දේ දකුණු කොළඹ මැතිවරණ බලප්‍රදේශය නැගෙනහිර කොළඹ සහ බටහිර කොළඹ මැතිවරණ බලප්‍රදේශයන් ලෙසින් බෙදා වෙන් කිරීමෙනි
සමානුපාතික නියෝජනය යටතේ පැවැත්වුණු පළමු මැතිවරණය වන 1989 මහා මැතිවරණයේදී  නැගෙනහිර කොළඹ මැතිවරණ බලප්‍රදේශය වෙනුවට  කොළඹ බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ බලප්‍රදේශය  ආදේශ කරනු ලදුවත් බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ බලප්‍රදේශය තුළ ඡන්ද බලප්‍රදේශයක් ලෙස නැගෙනහිර කොළඹ දිගටම පවතියි
උතුරු කොළඹ මැතිවරණ බලප්‍රදේශය  අගෝස්තු 1947 සහ පෙබරවාරි 1989 අතරතුර  ශ්‍රී ලංකාවෙහි  මැතිවරණ බලප්‍රදේශ අතුරින් එකක් විය
සමානුපාතික නියෝජනය යටතේ පැවැත්වුණු පළමු මැතිවරණය වන 1989 මහා මැතිවරණයේදී  උතුරු කොළඹ මැතිවරණ බලප්‍රදේශය වෙනුවට  කොළඹ බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ බලප්‍රදේශය  ආදේශ කරනු ලදුවත් බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ බලප්‍රදේශය තුළ ඡන්ද බලප්‍රදේශයක් ලෙස උතුරු කොළඹ දිගටම පවතියි
රත්න ඇල්ල, ශ්‍රී ලංකාවේ මහනුවර දිස්ත්‍රිකයේ, මිණිපේ ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසයේ, හසලක, රත්න ඇල්ල ගමේ පිහිටා ඇති දිය ඇල්ලකි
මෙහි උස අඩි 111කි
දියඇලි - ශ්‍රී ලංකා
ආසනික් පරමානු ක්‍රමාංකය 33 වූ  මූලද්‍රවයකි
එය ලෝහ සහ අලෝහ ගුණ දෙකම පෙන්වයි.ආසනික් බහුරුප අකාර තුනකින් පිහිටා ඇත
(කහ ආසනික් , කළු ආසනික් ,අළු ආසනික්)
ඉතිහාසය
පුරාණ ඇසිරියානු ජාතිකයන් විසින් කහ ආසනික් සල්ෆයිඩ් වර්ණකයක් ලෙස්  භාවිතා කරන ලදි
සින්ධු ආක්   (කහ සායම ) යන්නෙන් එයට   සැන්ඩරක් (sandarach) යන නම ලැබුනේ ඒ හේතුවෙනි
ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියානු ආදි  රසායනඥයන් විසින් රියල්ගා (As2S2) සහ සැන්ඩරක්  දෙවර්ගයම භාවිතා කරන ලදි
ඒවායින් ආසනික් මූලද්‍රවය නිස්සාරණය කරගැනිමට ආරාබින් සමත්වූහ
ආශ්‍රිත

මූලද්‍රව්‍යය
ගම වූකලී සමාජ ජීවිතයේ ප්‍රධාන ඒකකයකි
එක්රැස්වූ මානව සඹුහයකින් ගම නිර්මාණය වෙයි
මෙහි නගරයට වඩා ප්‍රමාණයෙන් අඩු ජනගහනයක් වාසය කරති
අතීතයේ බොහෝවිට ගම කෘෂිකාර්මික සංස්කෘතියක් සහිතව ස්වයංපෝෂිත ආර්ථිකයක් සහිත ව්‍යුහයක් විය
කෙසේ වෙතත් කෘෂිකර්මය පදනම් නොවන ගම්ද ඇත
කෙසේ වෙතත් ගම බොහෝවිට ප්‍රාථමික ආර්ථිකයක් සහිතව නීර්මාණය වී ඇත
ගම ඇසුරු කරගෙන ආගමික ස්ථානයක් තිබීම බොහෝ විට දැකගත හැක
ගම නිර්මානය විමේ ඉතිහාසය දෙස සලකා බැලීමේ දී ක්‍රිස්තු පූර්ව 8000-6000 අතර කාලයේදී නිර්මානය වන්නට ඇතැයි සැලකේ.එකල ගම සරල සමාජයක් වශයෙන් ගොඩනැගී අද පවතින සංකීර්ණ ගම දක්වා විකාශනයවී ඇත
මුල් යුගයේදී ගමක් නිර්මානය කරගන්නා ලද්දේ ඥාතී පිරිසක් එකට එකතුවී බව විශ්වාස කෙරේ
ගමක නායකත්වය අද්දැකීම් වැඩි වයසින් මුහුකුරාගිය පුද්ගලයෙකුට ලැබෙන්නට ඇතැයි සැළකේ.

විවිධ රටවල ගම 
දකුණු ආසියාතික කලාපයතුල වැඩිම ජනගහනයක් වසය කරන්නේ ගම තුලයි
මෙම ග්‍රාමීය පෙදෙස්හි ඔනුගේ ආගමික මධ්‍යස්ථාන පිහිවුවාගෙන ඇත
ඉන්දීය හින්දු ජනයා වසය කරන සෑම ගමකම පාහේ කෝවිලක් දක්නට ලැබේ
බෞද්ධ ජනයා වැඩිපුර වාසය කරන ශ්‍රී ලංකාවේ සෑම ගමකම පාහේ පන්සල් සිහිවුවා ඇත
ශ්‍රී ලංකාවේ පුරාණ ගම එකල ඉතා විධිමත්ව නිර්මානය වී තිබිණි
එකල සිංහල ගමක වැවක්  හා විහාරයක් බොහෝවිට තිබුණි
වර්තමානය වනවිට වේගයෙන් නාගරීකරනය වෙමින් පවතී
අකුණු ආසියාතික සමාජයන්හි ගම බොහෝවිට කෘෂිකර්මය පදනම්වූ ස්වංපෝෂිත ආර්ථිකයක් පවතී
දකුණු ආසියාව තුල පවතින කුල ක්‍රමය පදනම් කරගත් ඒඒ කුලයන්ට අයත් පුද්ගලයන් පමනක් සිටින ගම් නිර්මානයද දක්නට ලැබේ
අතීත ශ්‍රී ලංකාවේ මෙය බහුලව දක්නට ලැබුනද වර්තමානයේ එවන් ක්‍රමයක් දක්නට නොලැබේ
ඉන්දියානු සමාජයේ නම් තවමත් මෙම තත්වය දක්නට ලැබේ
භාහිර සබැඳි

ගම්මාන වර්ග (anthropogenic biomes)
නැගෙනහිර පළාත ( ඊස්ටර්න් ප්‍රොවින්ස්) යනු ශ්‍රී ලංකාවේ පළාත් 9 අතුරින් එකකි
1988 සිට 2006 දක්වා උතුරු-නැගෙනහිර පළාත පිහිටුවමින් මෙම පළාත උතුරු පළාත හා සමගින් තාවකාලික ලෙසින් ඒකාබද්ධ කෙරිණි
මෙම පළාතේ අගනගරය  ත්‍රිකුණාමලය වෙයි
නැගෙනහිර පළාතට අයත් දිස්ත්‍රික්ක තුනකි
එ අම්පාර දිස්ත්‍රික්කය,	මඩකලපුව දිස්ත්‍රික්කය හා ත්‍රිකුණාමල දිස්ත්‍රික්කයයි
මේවාද බලන්න 
 ශ්‍රී ලංකාවේ පළාත්

මූලාශ්‍ර

ශ්‍රී ලංකාවේ පළාත්
ශ්‍රී ලංකාවේ අධිකරණය යනු ශ්‍රී ලංකාවේ යුක්තිය පසිඳලීම සඳහා වගකිව යුතු සිවිල් උසාවි සහ අපරාධ උසාවිවේ
ශ්‍රී ලංකා ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවෙන් උසාවි නිර්වචනය කර ඇත්තේ සාම්ප්‍රදාය තුල  ස්වාධීන ආයතන ලෙස ය
ශ්‍රී ලංකාවේ අධිකරණය ඉංග්‍රීසි සාමාන්‍ය නීතිය, රෝම-ලන්දේසි සිවිල් නීතිය සහ චාරිත්‍රානුකූල නීතියේ එකතුවක් වන ශ්‍රී ලංකා නීතිය ක්‍රියාත්මක කරයි
ශ්‍රී ලංකා පාර්ලිමේන්තුවේ 1978 අංක 02 දරන අධිකරණ පනත යටතේ ස්ථාපිත කර ඇත
1978 ව්‍යවස්ථාවේ 105 වන වගන්තියට අනුව ශ්‍රී ලංකාවේ අධිකරණ පද්ධතිය දැනට ඇති ආකාරයට සකස් විය
1978 ව්‍යවස්ථාවට අනුව , මෙරට අධිකරණය ආයතන තුනකින් සමන්විත විය

ශ්‍රී ලංකා ජනරජයේ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය හෙවත් සුප්‍රීම් උසාවිය
ශ්‍රී ලංකා ජනරජයේ අභියාචනාධිකරණය
ශ්‍රී ලංකා ජනරජයේ මහාධිකරණය සහ පාර්ලිමේන්තුව විසින් කලින් කලට පිහිටුවාගත හැකි වෙනත් විනිශ්චය අධිකාරී ඇති ආයතන (සමත මණ්ඩලය වැනි)
නීති පැනවීම සහ නීති සම්බන්ධ තීරණ ගැනීමේ දී පාර්ලිමේන්තුව යෝජනා සම්මත කරගත යුතුය
ඉතිහාසය

සෝල්බරි ආණ්ඩුක්‍රමයට අනුව පිහිටුවනු ලැබූ අධිකරණ ක්‍රමය බ්‍රිතාන්‍ය ක්‍රමයට සමාන විය
මෙහිදී ඇමති මණ්ඩලයේ උපදෙස් පරිදි අග්‍රාන්ඩුකාර තුමා ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ විනිශ්චයකාර වරුන් පත්කළයුතුය
පහල උසාවි වල විනිශ්චයකාර වරුන් පත් කරන්නේ අධිකරණ සේවා කොමිසන් සභාව විසිනි
අධිකරණයේ ස්වාධීනත්වය ආරක්ෂා කරනු වස් අධිකරණ ඇමති වශයෙන් දේශපාලන කටයුතු වල නොයෙදුන නීතිවේදියෙකු පත්කරගනියි
මොහු බොහෝදුරට සෙනෙට් මන්ත්‍රී වරයෙකි
නමුත් 1971 දී සෙනෙට් මණ්ඩලය අහෝසි කිරීම නිසා අධිකරණ ඇමති ජාතික රාජ්‍ය සභාවෙන් ද 1978 ට පසු පාර්ලිමේන්තුවෙන් ද පත්කරන ලදී
1973 දී අහියාචනා උසාවිය සහ ගම්සභා උසාවි අහෝසි කරන ලදී
නමුත් 1978 දී නැවතත් අභියාචනා උසාවි පිහිටුවිය
මේ අනුව 1978 ව්‍යවස්ථාව යටතේ ශ්‍රී ලංකාවේ ඉහලම උසාවිය ලෙස ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය සහ අභියාචනාධිකරණය නම් කරන ලද අතර අපරාධ අධිකරණ බලතල ක්‍රියා කිරීම සඳහා මහා අධිකරණයක් ද පිහිටුවනු ලැබීය
මෙරට උසස්ම අධිකරණ දෙකට එම අධිකරණ වලදී හෝ පිටස්තර තැනකදී අපහස කළහොත් එම තැනැත්තා බන්ධනාගාර ගත කලහැකිය
ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ සහ අභියාචනාධිකරණ විනිසුරුවන් ඉවත් කිරීමේ බලතල ජනාධිපති තුමාට හෝ ඔහුගේ අනුමැතිය නැතිව වුවත් පාර්ලිමේන්තුවේ වැඩි බහුතරය සහිතව කල හැකිය
ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය ප්රධානියා 

ශ්‍රී ලංකාවේ උසස්ම සහ උත්තරීතරම අධිකරණය ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයයි
මෙහි විනිශ්චයකරවරුන් හයකට නොඅඩු සහ දහයකට නොවැඩි සංඛ්‍යාවක් ඇති අතර ඔවුන් පත් කරන්නේ ජනාධිපති තුමා විසිනි
ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ අර්ථ නිරුපනය කිරීමේ පුර්ණ අයිතිය ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය සතුවේ
ජනාධිපති වරයෙකුට එරෙහිව ඉදිරිපත්වන දෝෂාභියෝගයක් සම්බන්ධ පරීක්ෂා කිරීමේ අයිතියද ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය සතු වූ නමුත් විධායක ජනාධිපති බලතල යටතේ පසුව එය අහෝසි විය
බලතල

මුලික අයිතිවාසිකම් ආරක්ෂා කිරීම
පනත්කෙටුම්පත් වල ව්‍යවස්ථානුකුලත්වය තහවුරු කිරීම
අවසාන අභියාචනාධිකරණ බලතල
උපදේශක අධිකරණ බලය
ජන්ද පෙත්සම් නඩු සම්බන්ධ අධිකරණ බලය
පාර්ලිමේන්තු වරප්‍රසාද සම්බන්ධ බලය
පාර්ලිමේන්තුව විසින් පවරනු ලබන හෝ නියම කරනු ලබන වෙනත් බලතල ක්‍රියාත්මක කිරීම

අභියාචනාධිකරණය

පහල උසාවි වල නඩු තීන්දු වලට විරුද්ධව ඉදිරිපත් කරන නැවත සමීක්ෂණ නඩු විභාග කිරීම මෙහි ප්‍රධානතම ක්‍රියාවයි. අභියාචනාධිකරණ නඩු තීන්දු වලට විරුද්ධව යා හැක්කේ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයට පමණයි
මෙහි විනිශ්චය කාරවරුන් හයකට නොඅඩු සහ එකොළහකට නොවැඩි ප්‍රමාණයක් ඇති අතර ඔවුන් පත්කිරීමේ බලය ජනාධිපති සතුය
මෙම අධිකරණය මගින් නියෝග නිකුත් කිරීම කළහැකි වන අතර පහල උසාවියක් විසින් දෙනු ලබන තීන්දුවක් වෙනස් කල හැකියි
මහ උසාවි (මහාධිකරණ)

ආරම්භයේදී අධිකරණය ලෙස සලකු මෙම ආයතනය මගින් අපරාධ අධිකරණ බලතලද සහිතව මහාධිකරණය ලෙස ක්‍රියාත්මක වෙයි
මුල් අවස්ථා උසාවි 

1978 ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවට අනුව යුක්තිය පසිඳලීම සඳහා මුල් අවස්ථා උසාවි පහක් පිහිටුවන ලදී
මහාධිකරණය
දිසා උසාවි
පවුල් උසාවි 
මහේස්ත්‍රාත් උසාවි
ප්‍රාථමික උසාවි 

ශ්‍රී ලංකාව තුල කර තිබෙන වරදක් හෝ මෙරට ගුවන් තලයේ හෝ ජල තීරය තුල කරතිබෙන වරදවල් මහා අධිකරණය විසින් විභාග කොට තීරණය කල යුතුය
මුලාශ්‍ර 

දණ්ඩ නීති සංග්‍රහය 

නන්ද රණවීර, විසිවන ශත වර්ෂයේ මෙරට ආණ්ඩු ක්‍රමය (1900-1994), එම්.ඩී. ගුණසේන සහ සමාගම 1995, ISBN 955-21-0714-8

නීතිය
ස්කයිප් () යනු පරිශීලකයන් හට අන්තර්ජාලය හරහා කටහඩ සහ විදෘශ්‍ය වැනි දෑ හුවමාරු කරගැනීම සඳහාද සම්භාෂණයන් පැවැත්වීම සඳහාද නිමවන ලද මෘදුකාංග වැඩසටහනකි
ස්කයිප් සේවාව ඇතුලත සිටින අනෙකුත් පරිශීලකයන් හට ඇමතුම් ලබා ගැනීම නොමිලේ වන අතර, සාම්ප්‍රදායික ස්ථාවර දුරකථන සහ ජංගම දුරකථන වලට ඇමතුම් ලබා ගැනීම් හර මත පදනම් වූ පරිශීලක ගිණුම් පද්ධතිය භාවිතා කර ගාස්තුවක් ගෙවා ලබා ගත හැකි වේ
ස්කයිප් සතුව ක්ෂණික පණිවුඩකරණය, ගොනු හුවමාරුව, සහ විදෘශ්‍ය සංවාද වැනි අමතර ගුණාංග රාශියක් අඩංගු වෙන නිසාම එහි ජනප්‍රියත්වයද වැඩි වී ඇත
2010 වන විට ස්කයිප් සතුව මිලියන 663 ක ලියාපදිංචි වූ පරිශීලකයන් සංඛ්‍යාවක් තිබිණි
මෙම ජාලය මෙහෙයවනු ලබන්නේ ලක්සම්බර්ග් මුලස්ථානය කොටගත් සීමාසහිත ස්කයිප් සමාගම විසිනි
වේගය යනු යම් වස්තුවක ප්‍රවේගයෙහි ප්‍රමාණාත්මක අගයයි
එබැවින් වේගය ප්‍රවේගය මෙන් දෛශික රාශියක් නොව අදිශ රාශියකි
යම් වස්තුවක් ගමන් කළ දුර, එම දුර ගමන් කිරීමට ගත වූ කාලයෙන් බෙදූ විට එම වස්තුවේ සාමාන්‍ය වේගය ලැබේ
ප්‍රවේගය මෙන් ම වේගයෙහි ද මාන ලැබෙන්නේ දුරෙහි මාන කාලයේ මානයෙන් බෙදූ විට ය
වේගයෙහි ජාත්‍යන්තර සම්මත ඒකකය තත්පරයට මීටර වෙයි
කෙසේ වෙතත් සාමාන්‍ය ව්‍යවහාරයෙහි දී පැයට කිලෝමීටර, පැයට සැතපුම් මෙන් ම නාවුක සහ ගගන යාත්‍රික ක්ෂේත්‍ර වල දී නොට් යන ඒකක භාවිතා වේ
විශේෂ සාපේක්ෂතාවාදයට අනුව ශක්තිය හෝ තොරතුරු ගමන් කල හැකි උපරිම වේගය වනුයේ ආලෝකයේ වේගය වන තත්පරයට මීටර 299,792,458 වේගයකින් රික්තයක් තුල ය
මෙම වේගය ආසන්න වශයෙන් පැයට කිලෝමීටර මිලියන 1079ක් හෝ පැයට සැතපුම් මිලියන 671ක් පමණ වේ
පදාර්ථයට මෙම වේගය ලඟා කරගත නොහැක්කේ එසේ කිරීමට අනන්ත ශක්තියක් අවශ්‍ය වන නිසා ය
ආලොකයෙ ප්‍රවේගය ලෙසද ප්‍රවෙග ඇත
වේගය සාමාන්‍යයෙන් මනින්නේ පැයට කිලෝමීටර ඒකකයෙන්ය
[kmph]
අන්තර්ජාතික ඒකකය වන්නේ තත්පරයට මීටර වේ
[m/s]
ද කිලිං ෆීල්ඩ්ස් යනු, වියට්නාම යුද්ධය නිමවූ සැණින්, 1975 සිට 1979 දක්වා ඔවුන් විසින් රට පාලනය කල කාලසීමාවෙහිදී, කෙමර් රූජ් පාලනය විසින් ජනතාව අතිමහත් සංඛ්‍යාවක් ඝාතනය කොට මිහිදන් කල  කාම්බෝජයෙහි  ස්ථාන කිහිපයක් සඳහා භාවිතා කරන නමයි.
ප්‍රවේගය වෙනස් වීමේ සීඝ්‍රතාවය ත්වරණය ලෙස භෞතික විද්‍යාවේ දී හැඳින්වේ
ඒකමාන පද්ධතියකදී නම් ත්වරණය යනු වේගය වෙනස් වීමේ සීඝ්‍රතාව ලෙස ද සැලැකිය හැකි ය
කෙසේ වෙතත් ප්‍රවේගය දෛශික රාශියක්(දිශාවක් හා විශාලත්වයක් ඇති
)බැවින් ප්‍රවේගයෙහි ප්‍රමාණාත්මක අගය මෙන් ම දිශාව ද වෙනස් වීමේ සීඝ්‍රතාවය ත්වරණයෙන් දැක්වේ
ත්වරණයෙහි ‍මාන වනුයේ (දුර)(කාලය)-2 ය
අන්තර්ජාතික සම්මත ඒකක අනුව ත්වරණය මනින්නේ තත්පර වර්ගයට මීටර වලිනි (ms-2)
ඍණ ත්වරණය නොහොත් මන්දනයෙහි ද මාන සහ ඒකක ත්වරණයෙහි මාන සහ ඒකක ම වේ
භෞතික විද්‍යාවේදී ප්‍රවේගයෙහි දිශාව වෙනස් වීම ද ත්වරණයක් ලෙස හැඳින්වේ
වෘත්ත චලිතයේදී වස්තුවක ප්‍රවේගයෙහි දිශාව වෙනස් වීමෙන් කේන්ද්‍රාභිසාරී ත්වරණයක් ඇති වේ
සම්භාව්‍ය යාන්ත්‍ර විද්‍යාවේදී නියත ස්කන්ධයක් ඇති වස්තුවක ත්වරණය එම වස්තුව මත යෙදෙන බලයට අනුලෝමව සමානුපාතික වන බව කියැවේ (නිව්ටන්ගේ දෙවැනි නියමය)
වස්තුව මත යෙදෙන බලය F ද, එහි ස්කන්ධය m ද, ඇති වන ත්වරණය a ද නම්
භූගෝලීය සීමාවන් පදනම් කරගෙන ලෝකය කලාප වශයෙන් හදුනාගත හැකිය
ප්‍රධාන වශයෙන් බාහිර ආරක්ෂාව,ආර්ථිකය හා පොදු ලක්ෂණ පදනම් කරගෙන මෙසේ භූගෝලීය කලාපයන් ලෙස සංවිධාන ගත වීම අතීතයේ සිටම පැවතුණි
ඒඅනුව යුරෝපා,ලතින්ඇමරිකානු,අප්‍රිකානු හා ආසියානු ආදී වශයෙන් භූගෝලීය කලාප  හදුනාගැනීමට පුළුවන
එහි උප බෙදීම් වශයෙන් කළු අප්‍රිකාව, පැසිෆික් කලාපය හා කැරීබියානු ප්‍රදේශය ආදී වශයෙන් උප භූගෝලීය කලාපද ඇත
ආසියානු කලාපයේ ඇති එවන් උප භුගෝලීය කලාපයක් ලෙස දකුණු ආසියාව හැඳින්විය හැකිය
දකුණු ආසියානු උප භුගෝලය කලාපයට අයත් රටවල් 08 කි
එනම් ශ්‍රී ලංකාව, ඉන්දියාව, පාකිස්ථානය, නේපාලය, බංග්ලාදේශය, භූතානය, මාලදිවයින හා ඇෆ්ගනිස්ථානයයි
භුගෝලීය පිහිටීම අනුව දකුණින් ඉන්දීය සාගරයෙන් වට වුත් උතුරින් හිමාලය කඳු වලිනුත්, නැගෙනහිරින් සහ බටහිරින් හින්දු කුෂ්, කිර්තාර් හා නාග කදු ශිඛර වලිනුත් සමන්විත වූ ලංකාව හා මාලදිවයින ඇතුළු ඉන්දීය අර්ධද්වීපය දකුණු ආසියානු කලාපයට අයත් වේ
අනාදිමත් ශ්‍රේෂ්ඨ ඉතිහාසයක් මේ කලාපයේ රටවල පැවති බව‍ට භෞතික සාධක හා ඓතිහාසික තතු විත්ති මඟින් සනාථ කරයි
වසර 5000 ට වැඩි කාලයක් තිස්සේ ඉපැරණි ශිෂ්ටාචාරයකට හිමිකම් කියූ රටවල් අතර දකුණු ආසියාතික රටවල් ප්‍රමුඛ වේ
අතීතයේ මෙම කලාපය ඉතාමත් සශ්‍රීක කලාපයක් ලෙස හඳුනාගෙන තිබේ
යුරෝපා ජාතීන්ගේ ඇස ඉතිහාසය පුරාම මෙම කලාපය වෙත යොමු වීමෙන් ඵ් බව සනාථ වේ
දකුණු ආසියාතික කලාපයේ රටවල් 08 ක් පැවතියද අතීතයේ මෙම කලාපයේ  ලංකාව,මාලදිවයින සහ ඉන්දියාව වශයෙන් පමණක් හඳුනාගනු ලැබීය
එයිනුත් ඉතිසාසයේ සිට මේ දක්වාම කලාපයේ ප්‍රබලතම රට ලෙස ඉන්දියාව පවතී
ලෝකයේ ප්‍රධාන ආගම් 02 ක් වූ හින්ඳු හා බෞද්ධ ආගම මෙම කලාපයේ බිහි වූ අතර දකුණු ආසියාතික සංස්කෘතිය ආසියානු රටවලට ද පැතිර ගියේ ය
චීනයට හා ජපානයට බුදු දහම ව්‍යාප්ත වීම එයට හොදම නිදසුනයි
දකුණු ආසියාවේ ප්‍රබලතම රට ඉන්දියාව නිසා කලාපයේ සෙසු රටවලට ඉන්දියානු බලපෑම ඍජුව හා වක්‍රව එල්ල විය
මේ නිසා  ඉන්දියාව මුල් කරගෙන සංස්කෘතික,ආගමික,අධ්‍යාපනික හා සමාජීය ආභාෂයන් ලැබීය
මේ නිසා ඉන්දියාව මුල් කර‍ගෙන දේශපාලනික,ආර්ථික, සංස්කෘතික,අධ්‍යාපනික හා සමාජීය අංශ කෙරෙහි අවධානය යොමු කිරීම වැදගත් වේ
ඉන්දියාවේ විශාල භූමි ප්‍රමාණය පදනම් කරගෙන මෞර්ය,ගුප්ත,සක,පල්ලව,චෝල,මුස්ලිම් ආදී අධිරාජ්‍යයන් බිහි විය
ලංකාව මෙන්ම ඉන්දියාවේ ද රාජාන්ඩු ක්‍රමයක් පැවතුනි
ලංකාවේ දුටුගැමුණු යුගය,රාජසිංහ සමය හා ඉන්දියාවේ අ‍‍‍ශෝක අධිරාජ්‍යයා මෙයට හොදම නිදසුන්ය
එම රාජාණ්ඩු ක්‍රමය පදනම් කරගෙන කලාපයේ රටවල ඒකීයත්වය ආරක්ෂා විය
මේ අනුව ඓතිහාසික වශයෙන් දේශපාලන පසුබිම වඩාත් ශන්තිමත් එකක් බව පැහැදිලි කරුණකි
විශේෂයෙන් ආසියාතික රටවල අධ්‍යාපනයෙහි පදනම වුයේ ‍බෞද්ධ දර්ශනයයි
ගුරු ගෙදර ,පන්සල,පාසල හා විශ්ව විද්‍යාල යන ආයතන වලින් බුදු දහම පදනම් කරගෙන ප්‍රාථමික ,ද්විතියික හා තෘතියික අධ්‍යාපනය ලබා දෙන ලදී
ඉන්දියාවේ නාලන්දා විශ්ව විද්‍යාලය,තක්ෂිලා විශ්ව විද්‍යාලය,සාරානාත් විශ්ව විද්‍යාලය හා අජන්තා විශ්ව විද්‍යාලය යනාදී ආයතන මගින්ද ලංකාවේ පිරිවෙන් ආයතන ,විද්‍යාලංකාර විශ්ව විද්‍යාල මගින් ද ලංකාවේ ප්‍රථම බෞද්ධ පාසල වන දොඩම්දුවේ පියරතන විද්‍යාලය හා මලියදේව බාලක බාලිකා විද්‍යාල මගින්ද බෞද්ධ අධ්‍යාපනය මුල් කරගත් අධ්‍යාපන ක්‍රමයක් ක්‍රියාත්මක විය
එමගින් කලාපයේ ජනයා ගැටුම් වලින් තොර මනා කලා රසඥතාවයකින්  හෙබි සාමකාමී අය වුහ
කලාව හා සංස්කෘතිය ද මේ යුගයේ විශිෂ්ඨ වුවකි
ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය,දා ගැබ් නිර්මාණය,ලී කැටයම් හා ගල් වැඩ,චිත්‍ර හා මුර්ති සමස්ත දකුණ ආසියාවේ ප්‍රෞඪත්වය කියාපාන්නකි
එමෙන්ම දකුණ ආසියානු කලාපයේ ජනගහනය එතරම් ගැටලුවක් නොවු අතර ඒ සදහා කලාපයේ ස්වයංපෝෂිත බව ඉවහල් විය
අතීතයේ මෙම කලාපය සම්පත් වලින් බහුල කලාපයක් වු අතර මුතු මැණික්  ආදී ඉතා වටිනා ඛනිජ සම්පත් වලින් ද වටිනා දැව වර්ග වලින් ද අනුන කලාපයක් විය
දකුණු ආසියාවේ යටත් විජිතකරණය
මෙම කලාපයේ සියලුම රටවල් යටත් විජිතකරණයට ගොදුරු  වූ රටවල් වීම විශේෂ ලක්ෂණයකි
එමෙන්ම යටත් විජිතකරණය නිසාම මෙම කලාපය ප්‍රබල දේශපාලන,ආර්ථික,අධ්‍යාපනික හා සමාජමය පරිවර්තනයකට ලක් වී තිබේ
යුරෝපා ජාතින්‍ තුළ අධිරාජ්‍යවාදී චින්තනය නිසා 19 වන සියවස සිට ආසියාතික හා අප්‍රිකානු රටවල් යටත් විජිතකරණයට ලක් වීම සිදු විය
විශේෂයෙන් බ්‍රිතාන්‍ය අධිරාජ්‍යවාදයට මෙම කලාපය ප්‍රධාන වශයෙනන් ගොදුරු විය
ඔවුන්ගේ අධිරාජ්‍යවාදී ප්‍රමුඛ අරමුණ වුයේ
ආර්ථික අවශ්‍යතාවන් සපුරා ගැනීම
ආරක්ෂාව තර කර ගැනීම
කීර්තිය ලබා ගැනීම
ක්‍රිස්තියානි ආගම පැතිරවීම

	මෙම අභිලාෂයන් සාක්ෂාත් කර ගැනීම උදෙසා ඔවුන් විසින් විවිධ උපාය මාර්ග අනුගමනය කල අතර ඒ වෙනුවෙන් විවිධ වෙනස්කම් සිදු කරන ලදී
බ්‍රිතාන්‍ය ප්‍රමුඛ අධිරාජ්‍යවාදීන් තම අභිලාෂයන් මුදුන්පත් කර ගැනීම උදෙසා විශේෂයෙන් අධිරාජ්‍යවාදී ගැති චින්තනය ඔවුන් මේ කලාපය තුළ ස්ථාපිත කරන ලදී
දකුණු ආසියාවේ වර්තමානය
1947 දී ඉන්දියාවට නිදහස ලබා දීමත් සමග බ්‍රිතාන්‍යයන් ඇති කළ බෙදා වෙන් කොට පාලනය කිරීමේ ප්‍රතිපත්තිය නිසා වර්ගවාදී ,ආගම්වාදී ,අන්තවාදී,ආකලප ඉස්මතු වී බෙදුම්වාදී අරගල ඇති විය
මෙහි ප්‍රතිඵලයක් වශයෙන් 1947 දී ඉන්දියාවට නිදහස ලැ‍බෙනවත් සමගම මුස්ලිම් මූලධර්මවාදීන් තම අනන්‍යතාවන් උදෙසා මොහොමඩ් අලිජින්නාගේ නායකත්වයෙන් ඉන්දියාවේ කාශ්මීර් ප්‍රදේශයේ මුස්ලිම් ජනයා අධික ප්‍රදේශය පාකිස්ථානය ලෙස වෙනම රාජ්‍යයක් බිහි විය
වැදගත්ම කාරණය වන්නේ අධිරාජ්‍යවාදීන්ගෙන් නිදහස ලැබීමේදී  නිදහස ලැබුවේ ඉන්දියාව තනි රටක් ලෙස නොව ඉන්දියාව හා පාකිස්ථානය වශයෙන් රටවල් දෙකක් ලෙසයි
පාකිස්ථානය සම්පුර්ණයෙන් ආගමික රටක් විය
දකුණු ආසියාවේ බලවතා වන්නේ ඉන්දියාවයි.ඉන්දියාව න්‍යෂ්ඨික බලවතෙකි
ලෝක ජනගහනය අතින් ඉන්දියාවට දෙවනි ස්ථානය හිමි වේ
පාකිස්ථානය ද න්‍යෂ්ඨික බලවතෙක් වන හෙයින් කලාපයේ න්‍යෂ්ඨික බලවතුන් දෙදෙනෙකු සිටියි
මේ නිසා ලෝකයේ අනිකුත් ,විශේෂයෙන් ධනවාදී රටවල අවධානය මෙම කලාපය වෙත යොමු වී තිබේ
මූලාශ්‍ර
සාක් සප්තා-සප්ටා-----මහාචාර්ය කරුණාදාස ඩබ්ලිව්.එම්.1998---ඉමේජ් ලංකා පබ්ලිෂර්ස්
තුන්වන ලෝකය දේශපාලනය හා ආර්ථ්කය---මහාචාර්ය කරුණාදාස ඩබ්ලිව්.එම්.2003---ඉමේජ් ලංකා පබ්ලිෂර්ස්
South Asian Security-----Dipanliar Banerjee
‍
ආලෝකය නොහොත් දෘෂ්‍ය ආලෝකය යනු විද්‍යුත් චුම්බක වර්ණාවලියේ මිනිස් ඇසට සංවේදී වන තරංග පරාසයයි
මෙම තරංග නිසා දෘෂ්ටිය නම් සංවේදනය ඇති වේ
දෘෂ්‍ය ආලෝකයේ තරංග ආයාමය නැනෝමීටර 380 හෝ 400 සිට නැනෝමීටර 760 හෝ 780 දක්වා විහිදෙයි
ඒ අනුව එය ටෙරාහර්ට්ස් 405 සිට 790 පමණ වූ සංඛ්‍යාත පරාසයක පිහිටයි
කෙසේ වෙතත් භෞතික විද්‍යාවේදී ආලෝකය යන වදන දෘෂ්‍ය ආලෝකය මෙන් ම ඒ දෙපස ඇති මිනිස් ඇසට සංවේදී නොවන අධෝරක්ත සහ පාරජම්බුල තරංග කලාප සඳහා ද යෙදේ
තීව්‍රතාවය, සම්ප්‍රේෂණ දිශාව, සංඛ්‍යාතය හෝ තරංග ආයාමය, ධ්‍රැවීකරණය යන රාශි ආලෝකයේ ප්‍රධාන ලාක්ෂණික වේ
රික්ත‍යකදී ආලෝකයේ වේගය තත්පරයට මීටර 299,792,458ක් වේ
ආලෝකය අවශෝෂණය සහ විමෝචනය වන්නේ ෆෝටෝන නමින් හැඳින්වෙන ශක්ති පැකැට්ටු ලෙස ය
ආලෝකය තරංගමය ලක්ෂණ මෙන් ම අංශුමය ලක්ෂණ ද පෙන්වයි. මෙම හැසිරීම තරංග-අංශු ද්වෛතය ලෙස හැ‍ඳින්වේ
ආලෝකයේ හැසිරීම පිළිබඳ ප්‍රකාශ විද්‍යාවේ දී හැදෑරේ
භෞතික විද්‍යාවේදී ඕනෑ ම තරංග ආයාමයක් සහිත විද්‍යුත් චුම්බක විකිරණයක් (දෘශ්‍ය හෝ අදෘශ්‍ය වේවා) ආලෝකය ලෙස සමහර විටෙක හැඳින්වේ
ආලෝකයේ වේගය

රික්තයකදී ආලෝකයේ වේගය හරියටම තත්පරයට මීටර 299,792,458ක් ලෙස අර්ථ දක්වා ඇත
මෙය ආසන්න වශයෙන් තත්පරයට සැතපුම් 186,282කි
ආලෝකයේ වේගයට මෙම නියත අගය ලැබී ඇත්තේ මීටරය, රික්තයක් තුල තත්පරයකට ආලෝකය ගමන් කරන දුරෙන් 1/299,792,458ක් ලෙස අර්ථ දක්වා ඇති නිසා ය
සියලු විද්‍යුත් චුම්බක විකිරණ රික්තයක් තුල මෙම වේගයෙන් ගමන් කරයි
ඉතිහාසය පුරාවටම ආලෝකයේ වේගය මැණීමට විවිධ භෞතික විද්‍යාඥයින් උත්සාහ දරා ඇත
17 වන සියවසේදී ගැලිලියෝ ගැලිලි ආලෝකයේ වේගය මැණීමට උත්සාහ කලේ ය
ඩැනිෂ් ජාතික භෞතික විද්‍යාඥයකු වූ ඔලේ රෝමර් 1676 තරම් අතීතයේදී ආලෝකයේ වේගය මැණීමට උත්සාහ කලේය
දුරදක්නයක් භාවිතයෙන් බ්‍රහස්පතීගේ චන්ද්‍රයකු වන අයෝ නිරීක්ෂණය කල රෝමර්, අයෝගේ කක්ෂ ආවර්ත කාලයේ දෘශ්‍ය විෂමතාවයන් සැලැකිල්ලට ගනිමින්, පෘථිවියේ කාක්ෂික විෂ්කම්භය ගමන් කිරීමට ආලෝකයට මිනිත්තු 22ක් පමණ ගත වන බව ගණනය කළේ ය
කෙසේ වෙතත් පෘථිවි කක්ෂයේ විෂ්කම්භය ඒ වන විට සොයාගෙන නොතිබිණි
රෝමර් එය දැන සිටියේ නම් ආලෝකයේ වේගය තත්පරයට මීටර 227,000,000ක් ලෙස ඔහු ගණනය කරනු ඇත
1849 වර්ෂයේදී ප්‍රංශ ජාතික ඉපොලිට් ෆිසූ (Hippolyte Fizeau) ආලෝකයේ වේගය වඩාත් නිවැරදිව මැණීමට සමත් විය
ෆිසූ, කිලෝමීටර කිහිපහක් ඈතින් තිබූ දර්පණයක් මතට ආලෝක කදම්බයක් එල්ල කලේ ය
ආලෝක කදම්බයේ ගමන් මාර්ගයේ භ්‍රමණය වන දැති රෝදයක් තබන ලදී
ඇටැවුම සකසන ලද්දේ, ආලෝක කදම්බය දර්පණය මතින් පරාවර්තනය වීමෙන් පසු ප්‍රභවය වෙතටම, පැමිණි මාර්ගයේම ගමන් කරන ලෙසටත්, ආලෝක කදම්බය දැති රෝදයේ දැති අතරින් ගමන් කරන ලෙසටත්  ය
එක්තරා භ්‍රමණ වේගයකදී ආලෝක කදම්බය දැති රෝදයේ එක් හිදැසක් අතරින් දර්පණය වෙතටත්, ඊළඟ හිඩැසින් ආපසුත් ගමන් කරන බව ෆිසූ නිරීක්ෂණය කළේ ය
දර්පණයට ඇති දුරත්, දැති රෝදයේ දැති ගණන සහ භ්‍රමණ වේගයත් දැන ගැනීමෙන් ආලෝකයේ වේගය තත්පරයට මීටර 313,000,000ක් ලෙස ගණනය කිරීමට ෆිසූ සමත් විය
1862 දී ලියොං ෆූකු (Lon Foucault) විසින් භ්‍රමණය වන දර්පණ භාවිතා කරමින් තත්පරයට මීටර 298,000,000ක අගයක් ලබා ගැනීමට සමත් විය
ඇල්බට් ඒබ්‍රහම් මිචෙල්සන් 1877 සිට තම මරණය සිදු වූ 1931 වර්ෂය දක්වා ආලෝකයේ වේගය පිලිබඳ පරීක්ෂණ පැවැත්වීය
ෆූකු ගේ ක්‍රමවේදය වැඩිදියුණු කල ඔහු, කැලිෆෝනියාවේ විල්සන් සහ සැන් ඇන්ටෝනියෝ කඳු අතර ආලෝකය ගමන් කර ආපසු ඒමට ගත වූ කාලය වැඩිදියුණු කල භ්‍රමණය වන දර්පණ මගින් මැණීමට සමත් විය
මේ සූක්ෂම මිණුම් වලින් ආලෝකයේ වේගය තත්පරයට මීටර 299,796,000ක් ලෙස ගණනය කරන ලදී
සාමාන්‍ය පදාර්ථය සහිත විවිධ පාරදෘශ්‍ය ද්‍රව්‍ය තුල ආලෝකයේ වේගය, රික්තයේ එහි වේගයට වඩා කුඩා ය
උදාහරණයක් ලෙස ජලය තුල ආලෝකයේ වේගය රික්තයකදී මෙන් 3/4ක් පමණ වේ
කෙසේ වෙතත් මෙම මන්දනය වීමේ ක්‍රියාවලිය ඇත්ත වශයෙන්ම ආලෝක අංශු මන්දනය වීමක් නොව, ආරෝපිත අංශු වලට ආලෝක අංශු අවශෝෂණය සහ විමෝචනය නිසා සිදු වන පමාවක් බව සැලකේ.

පදාර්ථය තුල ආලෝකය මන්දනය වීම පිලිබඳ සීමාන්තික උදාහරණයක් ලෙස, හාවඩ් විශ්වවිද්‍යාලයේ සහ කේම්බ්‍රිජ් (මැසචුසෙට්) හි රෝලන්ඩ් විද්‍යා ආයතනයේ එක් පර්යේෂණ කණ්ඩායමකුත්, නක්ෂත්‍ර භෞතික විද්‍යාව පිලිබඳ හාවඩ්-ස්මිත්සෝනියන් මධ්‍යස්ථානයේ තවත් කණ්ඩායමකුත් ස්වාධීනව කල පරීක්ෂණයක් දැක්විය හැකි ය
මෙහි දී, රුබීඩියම් මූලද්‍රව්‍යයේ බෝස්-අයින්ස්ටයින් සංඝනීභූතයක් තුලින් යැවූ ආලෝකය, ප්‍රගමනය සම්පූර්ණයෙන් ම නැවැත්වීමට පර්යේෂකයෝ සමත් වූහ
කෙසේ වෙතත්, මෙහි "ආලෝකය නැවැත්වීම" ලෙස සඳහන් වන්නේ සැකෙබුණු අවස්ථාවේ පවතින පරමාණු වල ආලෝකය ගබඩා කිරීමත්, නැවත අභිමත අවස්ථාවක ලේසර් ස්පන්දයක් මගින් ඒවා උත්තේජනය කිරීමෙන් ආලෝකය නැවත පිට වීමට සැලැස්වීමත් ය
ආලෝකය "නැවැතී" තිබුණු අවස්ථාවේ එය ආලෝකය ලෙස නොපැවතුනි
විද්‍යුත් චුම්බක වර්ණාවලිය සහ දෘශ්‍ය ආලෝකය

තරංග ආයාමය අනුව, විද්‍යුත් චුම්බක විකිරණ රේඩියෝ තරංග, ක්ෂුද්‍ර තරංග, අධෝරක්ත, (ආලෝකය ලෙස මිනිසා හඳුනා ගන්නා) දෘශ්‍ය ආලෝකය, පාරජම්බුල, එක්ස් කිරණ සහ ගැමා කිරණ යන කලාප වලට බෙදේ
විද්‍යුත් චුම්බක විකිරණ වල හැසිරීම ඒවායේ තරංග ආයාමය මත රඳා පවතී
ඉහල සංඛ්‍යාත සහිත විකිරණයන්ට කුඩා තරංග ආයාමයන් ද, පහල සංඛ්‍යාත සහිත විකිරණයන්ට විශාල තරංග ආයාමයන් ද ඇත
විකිරණය ෆෝටෝන නොහොත් ක්වොන්ටම යනුවෙන් හඳුන්වන අංශූන්ගෙන් සෑදී ඇත
විද්‍යුත් චුම්බක විකිරණ තනි පරමාණු හෝ අණු සමඟ අන්තර්ක්‍රියා කරන විට එහි හැසිරීම රඳා පවතින්නේ විකිරණයේ එක් ක්වොන්ටමයක් සතුව ඇති ශක්ති ප්‍රමාණය මත ය
දෘශ්‍ය ආලෝකය සමන්විත වන ෆෝටෝන, ඇසේ දෘෂ්ටිවිතානය මත පවතින යම් අණු විද්‍යුත් උත්තේජනයකට ලක් කිරීමට අවශ්‍ය අවම තරමේ ශක්තිය සහිත වෙයි
මෙම උත්තේජනයන් නිසා එම අණු වල බන්ධන ස්වභාවය හෝ රසායනික ලක්ෂණ වල වෙනස්වීමක් ඇති වේ
අධෝරක්ත ආලෝකයෙහි ඇති ෆෝටෝන වල ශක්තිය දෘෂ්ටිවිතානයෙහි ඇත රසායනයන්ට මෙ බඳු බලපෑමක් කිරීමට ප්‍රමාණවත් නොවන නිසා, මිනිස් ඇසට නොපෙනේ
කොසේ වෙතත් විවිධ ආකාරයේ අධෝරක්ත විකිරණ වලට සංවේදී සත්ත්වයන් සිටිති
නමුත් ඔවුන් අධෝරක්ත විකිරණය සංවේදනය කරන්නේ ක්වොන්ටම් අවශෝෂණයෙන් නොවේ
සර්පයන් අධෝරක්ත සංවේදනය කරන්නේ ස්වාභාවික තාපජ මූර්තන ක්‍රමයක් මගිනි
මෙහිදී සිදු වන්නේ සෛලික ජල ඇසුරුම් අධෝරක්ත කිරණ වලට නිරාවරණය වීමෙන් ඒවායේ උෂ්ණත්වය ඉහල යාම සංවේදනය කිරීමයි
අධෝරක්ත විද්‍යුත් චුම්බක විකිරණ වලින් අණුක කම්පන සහ උෂ්ණත්වය ඉහලයෑම් ඇති කරන අතර, සමහර සතුන්ට මෙම වෙනස්කම් සංවේදනය කල හැකි ය
දෘශ්‍ය ආලෝක පරාසයට ඉහලින් ඇති පාරජම්බුල විකිරණය ද මිනිස් ඇසට සංවේදී නොවේ
මෙසේ වන්නේ ස්වච්ඡයෙන් නැනෝමීටර 300ට අඩු විකිරණත්, අක්ෂි කාචයෙන් නැනෝමීටර 400ට අඩු විකිරණත් අවශෝෂණය කිරීම නිසා ය
තව දුරටත්, දෘෂ්ටිවිතානයෙහි ඇති යෂ්ටි සෛල සහ කේතු සෛල වලට නැනෝමීටර 360ට වඩා කුඩා විකිරණ අනාවරණය කර ගත නො හැකි අතර එබඳු විකිරණ නිසා ඊට හානි සිදු වීමට ද පුලුවන
කෘමීන් සහ ඉස්සන් වැනි කාච රහිත ඇස් ඇති බොහෝ සතුන්ට පාරජම්බුල විකිරණ දැකිය හැකි ය
ඔවුන් එය කරන්නේ මිනිස් ඇස දෘශ්‍ය ආලෝකය දකින අයුරින් ම ෆෝටෝන අවශෝෂණ යාන්ත්‍රණයන් මගිනි
ප්‍රකාශ විද්‍යාව

ප්‍රකාශ විද්‍යාව යනු ආලෝකය සහ එය පදාර්ථය සමඟ සිදු කරන අන්තර්ක්‍රියා හැදෑරීමයි
අවුරෝරා සහ දේදුනු වැනි ස්වාභාවික සංසිද්ධීන් නිරීක්ෂණයෙන් ආලෝකයේ ස්වභාවය පිලිබඳ හෝඩුවාවල් ලබා ගත හැකි ය
වර්තනය

ආලෝකය එක් පාරදෘශ්‍ය මාධ්‍යයක සිට තවත් පාරදෘශ්‍ය මාධ්‍යයකට ගමන් කරන විට නැවීම වර්තනය යි
වර්තනය ස්නෙල් නියමයෙන් විස්තර කල හැකි ය
යනු ප්‍රථම මාධ්‍යය තුල අතුරු මුහුණතට ඇඳි අභිලම්බයත්, කිරණයත් අතර කෝණය වන අතර,  යනු දෙවැනි මාධ්‍යය තුල අතුරු මුහුණතට ඇඳි අභිලම්බයත්, කිරණයත් අර කෝණය යි
n1 සහ n2 පිලිවෙළින් ප්‍රථම සහ දෙවැනි මාධ්‍ය වල වර්තනාංකය යි
රික්තයක වර්තනාංකය 1 වන අතර වෙනත් පාරදෘශ්‍ය මාධ්‍යයන් හි වර්තනාංකය 1ට වඩා විශාල වේ
ආලෝකය රික්තයක් සහ වෙනත් මාධ්‍යයක් අතර සීමාව හරහා ගමන් කරන විට හෝ මාධ්‍ය දෙකක සීමාව හරහා ගමන් කරන විට ආලෝකයේ තරංග ආයාමය වෙනස් වීමකට ලක් වේ
නමුත් සංඛ්‍යාතය නො වෙනස් ව පවතී
කිරණය සීමාවට ලම්බක නොවේ නම්, මෙම තරංග ආයාමයේ වෙනස කිරණයේ දිශාව වෙනස් කිරීමට සමත් වෙයි
මෙම සංසිද්ධිය වර්තනය ලෙස හැඳින්වේ
කාච වල වර්තන ගුණය ඒවා මඟින් ඇති කරන ප්‍රතිබිම්බ වල විශාලත්වය වෙනස් කල හැකි ය
විශාලන කාච, උපැස්, ස්පර්ශක (අක්ෂි) කාච, අණ්වීක්ෂ, සහ වර්තක දුරේක්ෂ මෙම ගුණය උපයෝගී කර ගනියි
මූලාශ්‍ර

විද්‍යාව
භෞතික විද්‍යාව
විද්‍යුත් චුම්බක තරංග
භෞතික විද්‍යාවේදී ප්ලාන්ක් ඒකක වල මූලික ඒකකය වන ප්ලාන්ක් දූරකය  ට සමාන වේ
මූලික භෞතික නියත තුනක් ඇසුරෙන් ‍ප්ලාන්ක් දූරකය අර්ථ දැක්වේ
රික්තයකදී ආලෝකයේ වේගය, ප්ලාන්ක් නියතය, සහ ගුරුත්වාකර්ෂණ නියතය යි
Planck-Einheiten#Definitionen
විද්‍යුත් චුම්බක තරංග යනු තරංගාකාර ලක්ෂණ දක්වමින් අවකාශය හරහා ශක්තිය ගලා යන ක්‍රමයකි
විද්‍යුත් චුම්බක තරංගය විද්‍යුත් ක්ෂේත්‍රයක් සහ චුම්බක ක්ෂේත්‍රයක් එකිනෙකට ලම්බකව කම්පණය වීමෙන් ඇති වේ
විකිරණයේ ප්‍රගමන දිශාව ක්ෂේත්‍ර දෙකට ම ලම්බක වේ
සියලූ විද්‍යුත් චුම්බක තරංග රික්තයක දී ගමන් කරන වේගය, ආලෝකයේ ප්‍රවේගයට සමාන වේ
(3.00 x108 ms-1)

තරංග ආයමය λ හා සංඛ්‍යාතය f වන විට විද්‍යුත් චුම්බක තරංගයක ප්‍රවේගය, C = fλ

විද්‍යුත් චුම්බක තරංගයක ශක්තිය E = hf  (E යනු එක් ෆෝටෝනයක ශක්තියයි)
මෙහි h යනු නියතයකි
එය ප්ලාන්ක් නියතය නම් වේ
(ප්ලාන්ක් නියතය 6.624  10-34 Js)

භෞතික විද්‍යාව

තරංගවාදය
විද්‍යුත් චුම්භක තරංග,  මුල්වරට,  ‍ජේම්ස් ක්ලාක් මැක්ස‍්වෙල් විසින් උපග්‍රහණය කරන ලද  අතර පසුව එය  හෙන්රිච් හර්ට්ස් විසින් ස්ථිර කරන ලදී
මැක්ස්වෙල් විසින්, විද්‍යුත් හා චුම්බක තරංගයන්හී තරංගමය ස්වභාවය හා සමමිතිය හෙළිදරව් කරමින්,  විද්‍යුත් හා චුම්භක ‍සමීකරණයන්හි තරංග හැඩයක් ව්‍යුත්පන්න කළේය
තරංග සමීකරණයට අනුව පුරෝකථනය කරන ලද විද්‍යුත් චුම්භක තරංගයක වේගය ආ‍ලෝකයේ මනින ලද වේගයට සමාන වු නිසා ආලෝකය ද විද්‍යුත් චුම්භක තරංගයක් බව මැක්ස්වෙල් තීරණය කළේය
මැක්ස්වෙල් සමීකරණයට අනුව කාලය සමග වෙනස්වන විද්‍යුත් ක්ෂේත්‍රයක් විසින් චුම්භක ක්ෂේත්‍රයක් ජනනය කරන අතර, මෙය ප්‍රතිලෝම වශයෙන්ද සත්‍ය වේ
එනිසා දෝලනය වන විද්‍යුත් ක්ෂේත්‍රයක් දෝලනය වන චුම්භක ක්ෂේත්‍රයක් සාදන අතර එම දෝලනය වන චුම්භක ක්ෂේත්‍රය මගින් නැවතත් විද්‍යුත් ක්ෂේත්‍රයන් සාදයි
දෝලනය වන මෙම ක්ෂේත්‍ර දෙකම එකට එක්වු විට විද්‍යුත් චුම්භක තරංගයක් නිර්මාණය වේ
විද්‍යුත් චුම්භක විකිරණ හා ඉලෙක්ට්‍රෝන වැනි පදාර්ථ අතර අන්තර්ක්‍රියාව පිළිබඳ ක්වොන්ටම් වාදයක් ක්වොන්ටම් විද්‍යුත් ගතික වාදයෙන් විස්තර කෙරේ
විද්‍යුත් වුම්භක තරංග වල ගතිලක්ෂණ
 

විද්‍යුත්චුම්බක විකිරණයන්හී  භෞතික විද්‍යාත්මක හැසිරීම  විස්තර කෙරෙනුයේ විද්‍යුත්චුම්බකත්වයෙහි උප-ක්ෂේත්‍රයක් වන විදුලිගති විද්‍යාව විසිනි
විද්‍යුත් හා චුම්බක ක්ෂේත්‍ර විසින් අධිස්ථාපනය පිළිබඳ ගති ලක්ෂණයන් පිළිපදිනු ලබන අතර, එමනිසාම කිසියම් අංශුවක් නිසා හෝ කාල-විචල්‍ය විද්‍යුත් හෝ චුම්බක ක්ෂේත්‍රයක් නිසා හෝ ඇතිවන ක්ෂේත්‍රයක් අනෙකුත් හේතූන් නිසා එම අවකාශය තුලම පවතින ක්ෂේත්‍රයන්ගේ පැවැත්ම කෙරෙහි  සම්මාද වෙයි
එසේ වන්නේ ඒවා  දෛශික ක්ෂේත්‍රයන් බැවින්, දෛශික එකතු කිරීම අනුව, සියළු චුම්බක හා විද්‍යුත් ක්ෂේත්‍රයන්  එකතු වන බැවිනි
නිදසුනක් ලෙස ගතහොත්, චාලක විද්‍යුත්චුම්බක තරංගයක් පරමාණුක ව්‍යුහයක් මත පතනය වූ කල්හී එම ව්‍යුහයෙහි  පරමාණුවන්ගේ  දෝලනය ප්‍රේරණය කරමින්, එමගින් ඒවායේ ස්වීය විද්‍යුත්චුම්බක තරංගයන් විමෝචනය හේතුයුක්ත කරන අතර, මෙම  විමෝචනයන් කරන කොට ගෙන පතන තරංගය  නිරෝධනයට ලක්ව වෙනසකට භාජනය වේ
මෙම ගති ලක්ෂණ වර්තනය සහ  විවර්තනය ඇතුළු ප්‍රපංචයන්ට හේතු කාරක වේ
ආලෝකය දෝලනයක් බැවින්, රික්තයක් වැනි රේඛීය මාධ්‍යයක ස්ථිතික විද්‍යුත් හෝ චුම්බක ක්ෂේත්‍රයන් අතුරින් ප්‍රචාරණය වීම නිසාවෙන් කිසිදු බලපෑමකට යටත් නොවේ
කෙසේවෙතත්,  සමහරක් ස්ඵටිකයන් වැනි, විරේඛීය මාධ්‍යයන්හි, ආලෝකය හා ස්ථිතික විද්‍යුත් හා චුම්බක ක්ෂේත්‍රයන් අතර - ෆැරඩේ  ආචරණය හා  කර්(අ) ආචරණය වැනි අන්තර්ක්‍රියා ඇතුළු - අන්තර්ක්‍රියා ඇති විය හැකිය
වර්තනයෙහිදී, එක් මාධ්‍යයක සිට වෙනස් ඝනත්වයක් සහිත තවත් මාධ්‍යයකට සංක්‍රමණය වන්නාවූ තරංගයක් නව මාධ්‍යයට ඇතුළු වීමේදී එහි වේගය හා දිශාව වෙනසකට භාජනය කර ගනියි
මාධ්‍යයන් දෙකෙහි වර්තනාංකයන් ගේ අනුපාතය වර්තන ප්‍රමාණය තීරණය කරන අතර,  ස්නෙල්ගේ නියමය විසින් මෙය සිදුවන ආකාරය පැහැදිලි කරයි
ප්‍රිස්මයක් තුලින් යැවෙන ආලෝකය, ප්‍රිස්මය සැදී ඇති ද්‍රව්‍යයෙහි, තරංග ආයාමය මත යැපෙන වර්තනාංකය හේතුවෙන්,  දෘශ්‍ය  වර්ණාවලියකට අපකිරණය වේ
(අපකිරණය)
විද්‍යුත් චුම්භක විකිරණය පිළිබඳ වු භෞතික විද්‍යාව විද්‍යුත් චුම්භකත්වයේ අනු කොටසක් වු විද්‍යුත් ගති විද්‍යාවයි. 

විද්‍යුත් චුම්භක විකිරණ තරංග ආකාරය ද අංශුමය ආකාරය ද එකවරම නිරූපණය කරයි
( තරංග - අංශු ද්වෛතය) විශාල ප්‍රදේශයක් හරහා විශාල කාල පරිමාණයක් තුළ  විද්‍යුත් චුම්භක විකිරණ මනින විට තරංග ලක්ෂණ වඩා පැහැදිලිව නිරීක්ෂණය කළ හැක
කුඩා ප්‍රදේශයක් තුළ , කුඩා කාල පරිමාණයක් නිරීක්ෂණය කරන විට අංශුමය ලක්ෂණ වඩා පැහැදිලිව නිරීක්ෂණය කළ හැක
මෙම ලක්ෂණ දෙකම බොහෝ පරීක්ෂණ මගින් සනාථ කර ඇත
විද්‍යුත් චුම්භක තරංගයක , එක් ෆෝටෝනයක විවර්තනය වැනි තරංගමය හා අංශුමය ස්වභාවයන් දෙකම පෙන්වා දිය හැකි තනි පරීක්ෂණ ඇත
එක් ‍ෆොටෝනයක් දික් සිදුරු දෙකක් හරහා යැවු කළ තරංග ආකාරයට එය විසින්ම සම නිරෝධනයට ලක්වේ
නමුත් ප්‍රකාශ ගුණකයක් හෝ එවැනි සංවේදී අනාවරකයක් මගින් එක් වරක් පමණක් අනාවරණය වන පරිදි දික් සිදුරු දෙක හරහාම ෆෝටෝනය ගමන් කරයි
මෙවැනි ස්ව - නිරෝධනයක් ඒක ෆෝටෝනයක් මයිකල්සන් නිරෝධන මානයක් හෝ වෙනත් නිරෝධන මානයකට යැවු විට නිරීක්ෂණය කරගත හැක
තරංග ආකෘතිය 
ආලෝකයේ ස්වභාවික වැදගත් ලක්ෂණයක් ලෙස සංඛ්‍යාතය හැදින්විය හැක
තරංගයක සංඛ්‍යාතය යනු එහි දෝලන සීග්‍රතාවයි. මෙහි SI  ඒකක හර්ට්ස් වේ
තත්පරයකට එක දෝලනයක් සිදුවේ නම් එහි සංඛ්‍යාතය හර්ට්ස් එකකි
සාමාන්‍යයෙන් ආලෝකය එකිනෙක වෙනස් සංඛ්‍යාත සමූහයකින් සමන්විත වේ
සම්පුර්ණ ආලෝක තරංගයක් යනු මෙම සංඛ්‍යාත සියල්ලගේම එකතුවටයි
මෙසේ සංඛ්‍යාත වෙනස් කෝණවලින් වර්තනයට භාජනය වේ
තරංගයත් අනුයාත නිම්න හා ශීර්ෂවලින් යුක්ත වන අතර එක ළග පිහිටි නිම්න හෝ ශීර්ෂ දෙකක් අතර  දුර තරංග ආගමයක් ලෙස හදුන්වයි. විද්‍යුත් චුම්භක වර්ණාවලියේ තරංගය විශාලත්වයෙන් විවිධ වේ
රේඩියෝ තරංගයක් ගොඩනැගිල්ලක් තරම් වන අතර ඉතා කුඩා ගැමා තරංගයක් පරමාණුක න්‍යෂ්ටියක්   තරම් ප්‍රමාණය වේ
සංඛ්‍යාතය පහත සමීකරණයේ පරිදි තරංග ආයාමයට ප්‍රතිලෝමව සමානුපාතික වේ
V  යනු ආ‍ලෝකයේවේගයයි
(රික්තයක නම්  C  වන අතර වෙනත් මාධ්‍යයක දී ඊට අඩුය
)  f යනු සංඛ්‍යාතය වන අතර ⋋ යනු  තරංගය ආයාමයයි
තරංගයක් මාධ්‍ය ‍දෙකක  අතර සීමාව තරණය කිරීමේදී එහි වේගය වෙනස් වන නමුදු සංඛ්‍යාතයේ වෙනසක් සිදු නොවේ
නිරෝධනය යනු තරංග දෙකක් හෝ කිහිපයක් අධිස්ථාපන‍ය වීමෙන් ඇති වන  තරංග රටාවකින් යුක්ත  සම්ප්‍රයුක්ත තරංගයයි
ක්ෂේත්‍රයන්හි සංරචක එකම දිශාවට ඇත්නම් , එයින් නිර්මාණකාරී නිරෝධනයන්හිදී  විරුද්ධ දිශාවට නම් විනාශකාරී නිරෝධනයක්ද ඇතිවේ
විද්‍යුත් චුම්භක තරංගයක ශක්තිය විකිරණ ශක්තිය ලෙසද හැදින්වේ
අංශුමය ආකෘතිය 
විද්‍යුත් චුම්භක ශක්තිය ක්වොන්ටිනීකරණය කර ඇත
විද්‍යුත් චුම්භක විකිරණයේ අංශුමය ස්වභාවයේදී තරංගයකත් ෆෝටෝන ලෙස හදුන්වන විද්‍යුත් ශක්ති පැකට්ටු (ක්වොන්ටා) වශයෙන් පවතී
තරංගයේ සංඛ්‍යාතය අංශුවේ ශක්තියේ විශාලත්වයට අනුලෝමව සමානුපාතික වේ
තවදුරටත් ආරෝපිත අංශු ෆෝටෝන විමෝචනය හා අවශෝෂණය කරන නිසා ඒවා  ශක්ති ප්‍රවාහකයකන් වශයෙන් ක්‍රියා කරයි
ෆොටෝනයකට ශක්ති ප්ලාන්ක් සමීකරණයෙන් ගණනය කළ හැක
E  යනු ශක්තියයි
h  යනු ප්ලාන්ක් නියතය වන අතර f යනු සංඛ්‍යාතය වේ
මෙම ෆෝටෝන - ශක්ති ප්‍රකාශනය , විද්‍යුත් චුම්භක දෝලකයේ ශක්ති මට්ටම්වල එක් විශේෂ අවස්ථාවකි
මෙහි මධ්‍යක ශක්තිය , ප්ලාන්ක්ගේ විකිරණ නියමය ව්‍යුත්පන්නයේදී භාවිතා වන අතර අඩු උෂ්ණත්ව වලදී සම්භාජන මුලධර්මයට අනුකූල සිදුවන පුරෝකථනයට වඩා තියුණු ලෙස වෙනස් වේ
එනිසා මෙය අඩු උෂ්ණත්ව වලදී ක්වොන්ටම් ආචරණය නිසා සම්භාජනය බිද වැටී‍මක් සිදු කෙරේ
ෆෝටෝනයක් පරමාණුවක්  මගින් අවශෝෂණය කරන විට එමඟින් පරමානුවේ එක් ඉලෙක්ට්‍රෝනයක් උත්තේජනය කර වැඩි ශක්ති මට්ටමකට ඔසවා තබයි
ශක්තිය ඇති තරම් විශාල නම්   ඉලෙක්ට්‍රෝනය වැඩි ශක්ති මට්ටමකට සංක්‍රමණය වීමේදී එය න්‍යෂ්ටියේ  ධන ආකර්ශනයෙන් වියෝග වී පරමාණුවෙන් නිදහස් වේ
මෙම ක්‍රියාවලිය (ප්‍රභා අයනීකරණය) ෆෝටො අයනීකරණය නම් වේ
එසේම පරමාණුක අඩු ශක්ති මට්ටමකට සංක්‍රමණය වන ඉලෙක්ට්‍රෝනයක් ශක්ති අදාල වෙනසට සමාන ශක්තියෙන් එක් ආලෝක ෆොටෝනයක් ලෙස විමෝචනය කරයි
පරමාණු තුළ වු ඉලෙක්ට්‍රෝනවල සෑම ශක්ති මට්ටම් විවික්ත නිසා සෑම මූලද්‍රව්‍යයක්ම ලාක්ෂීය සංඛ්‍යාත සහිත ආලෝකය විමෝචනය හෝ අවශෝෂණය කරයි
මෙම ආචරණ සියල්ලම එක් කර ආලෝකයේ අවශෝෂක වර්ණාවලිය විස්තර කර හැක
වර්ණාවලියේ අඳුරු කලාපය , අවශෝෂණ වර්ණාවලියට අදාල මාධ්‍යයේ ආලෝකයේ විවිධ සංඛ්‍යාත අවශෝෂණය නිසා ඇති වේ
ආලෝකය ගමන් කරන මාධ්‍යයේ සංයුතිය අනුව මෙම අවශෝෂණ වර්ණාවලියේ ස්වභාවය තීරණය වේ
උදාහරණයක් ලෙස දුරකින් වු තාරකාවක් මගින් නිකුත් කරන ආලෝකයේ අදුරු කලාප ඇති වනනේ තාරකාවේ වායුගෝලයේ පරමාණු හේතුවෙනි
මෙම කලාප පරමාණුවේ අනුමත ශක්ති මට්ටම් සදහා අනුරූපී වේ
විමෝචනයේදී ද සිදුවන්නේ මේ හා සමාන සංසිද්ධියකි
ඉලෙක්ට්‍රොනයක් වඩා පහල ශක්ති මට්ටම් වලට පැනීමේදී ඉලෙක්ට්‍රොනයේ ශක්ති මට්ටම් අතර පැනීමට අනුරූප වර්ණාවලිය/ සංඛ්‍යාතය විමෝචනය වේ
මෙය නිහාරිකාවන්හි විමෝචන වර්ණාවලීන් හි විද්‍යමාන වේ
වර්තමානයේ මෙම සංසිද්ධිය තාරකාවල සංයුතිය හඳුනාගැනීම සඳහා විද්‍යාඥයන් අතර ප්‍රචලිතය
තව දුරටත් මෙය රක්ත විස්ථාපන මුලධර්මය භාවිතයෙන් තාරකාවලට ඇති දුර මැනීමට ද භාවිතා වේ
ප්‍රචාරණ වේගය 
ත්වරණය වන විද්‍යුත් ආරෝපණ හෝ වෙනස් වන චුම්භක ක්ෂේත්‍ර සියල්ලම විද්‍යුත් චුම්භක විකිරණ නිපදවයි. ආරෝපණයකට අනුරූප විද්‍යුත් චුම්භක තොරතුරු  ආලෝකයේ වේගයෙන් ප්‍රචාරණය කරයි
එබැවින් එම තොරතුරු එකුතු කිරීමේ දී  පිරියම මන්දිත කාලය යන සංකල්පය යොදා ගැනේ
මෙය විද්‍යුත්ගතික හා චුම්භක ක්ෂේත්‍රයන්හි ප්‍රකාශනයන්ට අදාල වේ
මෙම වැඩිපුර පද මත විද්‍යුත් චුම්භක විකිරණය සිදුවේ
ඕනෑම සන්නායක කම්බියක්ම (හෝ ස්පර්ශක වැනි අනෙකුත් සන්නායක වස්තු) ප්‍රත්‍යාවර්ථ ධාරාවක් රැගෙන යන විටදී විද්‍යුත් ධාරාවේ සංඛ්‍යාතයට සමාන සංඛ්‍යාතයකින් විද්‍යුත් චුම්භක විකිරණ නිපදවයි. අවස්ථානුකූලව ඒවා තරංග හෝ අංශු ආකාරයට හැසිරේ
තරංගයක් වශයෙන් එය ප්‍රවේගය (ආලෝකයේ වේගය) තරංග ආයාමය හා සංඛ්‍යාතය අනුව වර්ගීකරණය කරයි
අංශුවක් වශයෙන් ගත් කළ ඒවා ෆෝටෝන වශයෙන් හැදින්වේ
ෆෝටෝන හට ඒවායේ  සංඛ්‍යාතයට අනුරූපව ශක්තීන් ඇත
මෙම ශක්කතීන් ප්ලාන්ක් සමීකරණය (E = h) මගින් ගණනය කළ හැක
E  යනු ෆොටෝනයේ ශක්තිය වන අතර 
n = 6.626 x 10-34Js වන ප්ලාන්ක් නියතයයි
 යනු තරංගයේ සංඛ්‍යාතයයි
ඕනෑම අවස්ථාවකදී විද්‍යුත් චුම්භක විකිරණ රික්තයත්  තුළින් ගමන් කිරීමේදී එහි වේගය නිරීක්ෂකයාට සාපේක්ෂව (නිරීක්ෂකයාගේ වේගයකුමක් වූවත්) ආලෝකයේ වේගයට සමවේ
(මෙය නිරීක්ෂකයාගේ වේගය මත රඳා නොපවතී
) ( මෙම නිරීක්ෂණය විශේෂ සාපේක්ෂතා වාදය ගොඩනැගීම සදහා ඇල්බර්ට් අයින්ස්ටයින් විසින් යොදා ගන්නා ලදී)

රික්තයක් හැර වෙනත් මාධ්‍යයක් තුළදී ප්‍රචාරණ ප්‍රවේගය හෝ වර්තන අංකය , එහි සංඛ්‍යාතය හා අදාල භාවිතයට අනුව සලකනු ලබයි
මෙම අගයන් යුගලම අදාල මාධ්‍ය තුල ආලෝකයේ ප්‍රවේගය රික්තය තුල ආලෝකයේ ප්‍රවේගයට දක්වන අනුපාතයන් වේ
විද්‍යුත් චුම්බක වර්ණාවලිය 

විද්‍යුත් චුම්බක තරංග එහි සංඛ්‍යාතය අනුව වර්ගීකරණය කර ඇත
සංඛ්‍යාතය කෙමෙන් වැඩි වන ලෙසත්, තරංග ආයාමය කෙමෙන් අඩු වන ලෙසත් පිළියෙල කර ඇති විද්‍යුත්චුම්බක වර්ණාවලිය රේඩියෝ තරංග, ක්ෂුද්‍ර තරංග, අධෝරක්ත විකිරණය, දෘශ්‍ය ආලෝකය, පාරජම්බුල විකිරණය, එක්ස් කිරණ සහ ගැමා කිරණ වලින් සමන්විත වෙයි
විවිධ ජීවි විශේෂයන්ගේ ඇස, ‍කුඩා සහ එක් එක් විශේෂයෙන් වෙනස් වන සංඛ්‍යාත කලාපයකට සංවේදී වන අතර එම සංඛ්‍යාත කලාපය දෘශ්‍ය වර්ණාවලිය ලෙස හැඳින්වේ
ෆෝටෝනය විද්‍යුත්චුම්බක විකිරණයේ මූලික අංශුවයි. විද්‍යුත්චුම්බක විකිරණය ශක්තිය මෙන් ම ගම්‍යතාව ද රැගෙන යයි
විද්‍යුත් චුම්බක වර්ණාවලියේ විවිධ පරාසවලට අයත් කිරණවල ප්‍රයෝජන 
රේඩියෝ තරංග
රූපවාහිනී, ගුවන් විදුලි මාධ්‍ය ඔස්සේ සන්නිවේදන කටයුතු සඳහා යෙදේ
රේඩාර් තරංග
ගුවන් හා නාවික පද්ධතිවල භාවිත කෙරේ
ක්ෂුද්‍ර තරංග
ක්ෂුද්‍ර තරංග උඳුන්වල ක්‍රියාකාරීත්වය මෙ මගින් සිදු වේ
ජංගම දුරකථනවල භාවිත වේ
අධෝරක්ත තරංග
භෞත චිකිත්සක ප්‍රතිකාර කටයුතුවල දී යෙදේ
දුරස්ථ පාලක සංඥා නිකුත් කිරීමේ දී හා වර්ණාවලීක්ෂ ක්‍රම
මගින් කෙරෙන විශ්ලේෂණ කටයුතුවල දී භාවිත කෙරේ
දෘශ්‍ය තරංග
දෘෂ්ටිය, ඡායාරූප ශිල්පය මෙම පරාසයේ තරංග ඇසුරින් සිදු වේ
වර්ණමිතික විශ්ලේෂණයේ දී යෙදේ
පාරජම්බුල තරංග
විෂබීජ නැසීමට, මුදල් නෝට්ටු ආදියේ යොදා ඇති රහස්‍ය සංකේත කියවීමට යෙදේ
වර්ණාවලීක්ෂ විශ්ලේෂණවල දී භාවිත කෙරේ
X - කිරණ
X කිරණ ඡායාරූප ගැනීම හා ස්ඵටික ආදියේ ව්‍යුහ හැදෑරීමේ දී භාවිත කෙරේ
γ - කිරණ
පිළිකා සඳහා ප්‍රතිකාර කිරීමේ දී භාවිත කෙරේ
විද්‍යාව
භෞතික විද්‍යාව
රසායන විද්‍යාව
විද්‍යුත් චුම්බක තරංග
පාලටුව ගුණරතන මධ්‍ය මහා විද්‍යාලය (සාමාන්‍යයෙන්  හදුන්වන නම - ගුණරතන විද්‍යාලය) ශ්‍රී ලංකාවේ රජයේ පාසලකි
එය ශ්‍රී ලංකාවේ  මාතර දිස්ත්‍රික්කයේ පාලටුව ප්‍රදේශයේ පිහිටා ඇත
උනැල්ල ශ්‍රී නාගාරාම පුරාණ විහාරස්ථානයේ විහාරාධිපතිව වැඩසිටි ගුණරතන මාහිමියන්ගේ  ආදිකතෘත්වයෙන් 1926 වර්ෂයේදී  පෞද්ගලික බෞද්ධ පාඨශාලාවක් ලෙස විද්‍යාලයක් අරඹන ලදී
ගුණරතන විද්‍යාලය දක්ෂිණ ශ්‍රී ලංකාවේ දීර්ඝතම ඉතිහාසයක් ඇති පාසල් බෞද්ධ පාසල් වලින් එකකි
මෙම විද්‍යාලය මේ වන විට රජයේ මෙහෙයවීමට අනුගත පළාත් පාසලක් වන්නේ ය
අකුරැස්ස මාතර මර්ගය අසල පාලටුව නම් ගම්මානය මැද කදු මුදුනක පිහිටා ඇති මෙම විද්‍යාලය සුන්දර පරිසරයකින් යුක්ත කීර්තිමත් පාසලකි
මෙම විදාලය රජයේ මිශ්‍ර පාසලක් ලෙස ක්‍රියාත්මක වේ
ගුණරතන විද්‍යාලය 1920 බෞද්ධ පුනරුදයත් සමඟ ආරම්භ කරන ලදි
මුලින්ම උපකෘත සිංහල පාසලක් ලෙස ඇරබි මෙම විද්‍යාලයේ පුරෝගාමීත්වය දරන ලද්දේ උනැල්ල ශ්‍රී නාගාරාම පුරාණ විහාරස්ථානයේ විහාරාධිපතිව වැඩවිසු ගුණරතන මාහිමියන් විසින්ය
දැනට මෙම විද්‍යාලයේ සිසුන් 2500 කට අධික ප්‍රමාණයක් අධ්‍යාපනය ලබන අතර, ප්‍රාතමික අංශයේ සිට ද්විතික අංශය දක්වා මෙහිදි අධ්‍යාපනය හැදෑරීමට අවකාශ තිබේ
පුහුණු පළපුරුදු ගුරුවරුන් 130 කට අධික ප්‍රමාණයක් දැනට මෙම විද්‍යාලයේ ශිල්ප ශ්‍රාස්ත්‍ර  ඉගැන්වීමේ නිරතව සිටී. </font></big></big>

ගුණරතන විද්‍යාලයේ ඉතිහාසය

පාසල් ගීතය 

 

ලක් දෙරණත ජය දද නංවා

පාලටුවේ ගුණරතන ප විදුහල්

මාතා සැරදේවා

සෙනෙහස දනවා - විදු අම කිරි දී

රැක ගුණ නුවණ සදා

සිසු දරු කැළ නිති නිසි මග මගවා

සියවිය සවිය යොදා

ලක් දෙරණත ජය දද නංවා
නව පණ ලැබ පිබිදෙමු අපි ඔබ නම

කියවෙන විටදි පවා

ඔබ පෑ මග ඉදිරියටම යමු

බස රැස දෙස සමය වවා

ලක් දෙරණත ජය දද නංවා
වියතුන් වී - සමතුන් වී

ඔබෙ නම සුරකිමු - ඔබ හට දිවි දෙමු

නමදිමු අපි මාතා

ලක් දෙරණත ජය දද නංවා
පාසලේ ඉතිහාසය 

1920 දශකයේ ඇති වු බෞද්ධ ප්‍රබෝධයේ ප්‍රථිඵලයක් ලෙස පාලටුව ගුණරතන බෞද්ධ විද්‍යාලයේ මුල් බීජය රෝපනය කරනු ලැබුයේ උනැල්ල ශ්‍රී 
නාගාරාම විහාරස්ථානයේ විහාරාධිපතිව වැඩ සිටි අති ගෞරවනීය ඇටැම්පල ගුණරතන මාහිමියන් විසින්ය
උන් වහන්සේ උනැල්ල ගම්මානයේ දායක කාරකාධින්ගේද උදවු ඇතිව 1924 දී පොල් අතු සහ ලී දඩු ගෙනවිත් පාලටුව බෞද්ධෝදය පිරිවෙන ආසන්නයේ පාසලක් ආරම්භ කළා
ඒක කටුමැටි ගසා පොල්අතු සෙවිලි කළ කුඩා මඩුවක් හා සමානයි
ඒකට ඇතුළත් කළ මුල්ම ශිෂ්යියන් කීපදෙනා අතුරින්  අත්තුඩාවේ සිරි රාහුල මහ නාහිමි   (ගිහි නම දයානන්ද), වත්මන් ජනාධිපති මහින්ද රාජපක්ෂ මැතිතුමාගේ මෑණියන් වන දන්දිනා සමරසිංහ දිසානායක මැතිණිය, සිටියා
මුල්ම ප්‍රධානාචාර්යවරයා වුණේ ඩබ්ලිව්. එච්. එස්. ජයවර්ධන මහත්මයා