Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
ආශ්‍රිත

 කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසු හමුදා නිලධරයන්

 රියර් අද්මිරාල් සංජීව ඩයස් මහතා ත්‍රිකුණාමල ආඥාපති මුලස්ථානයේදී සිය ධුරයේ රාජකාරී අරඹමින්

 නාවික හමුදාවට ඉඳුරාම බඳවා ගත් නිලධාරීන් 26 දෙනෙක් නාවික හා සාගරික විද්‍යාපීඨයේදී විසිර යයි

 උතුරු මැද නාවික විධානයේ නව ආඥාපති ලෙස රියර් අද්මිරාල් බන්දුල සේනාරත්න වැඩ භාර ගනී

 නාවික හමුදාවෙන් තලෙයිමන්නාරම රෝහලට පිරිසිදු ජලය

 Colombo Conclave 2020  - Page 16 

 නාලන්දා රණවිරු උපහාර 2020

 
චරිත කතා
ශ්‍රී ලාංකිකයෝ
ආදි නාලන්දියයෝ
ශ්‍රී ලංකා නාවික හමුදා නිලධාරීන්
ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ
ලාංකික සිංහලයෝ
මේජර් ජෙනරල් ප්‍රසාද් එදිරිසිංහ (ඉංග්‍රීසි
Prasad Edirisinghe)  VSV,, RSP, USP, psc යනු  ශ්‍රී ලංකා යුද්ධ හමුදා නිලධාරියෙක් වන අතර ඔහු ජෙනරල් ශ්‍රීමත් ජෝන් කොතලාවල ආරක්ෂක විශ්ව විද්‍යාල දක්ෂිණ මණ්ඩපාධිපති
මේජර් ජෙනරල් ප්‍රසාද් එදිරිසිංහ කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි
ආශ්‍රිත

 කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසු හමුදා නිලධරයන්

 කොතලාවල ආරක්‍ෂක විශ්ව විද්‍යාලයේ සංවර්ධන කටයුතු රැසක් 

 Major General EADP Edirisinghe psc BA (Defence) MPA 

 නාලන්දා රණවිරු උපහාර 2020

චරිත කතා
ශ්‍රී ලාංකිකයෝ
ආදි නාලන්දියයෝ
සිංහලයෝ
ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ
ශ්‍රී ලංකා යුද්ධ හමුදා නිලධාරීන්
ඇඩොල්ෆ් හිට්ලර්
සාපෙක්ෂතාවාදයේදී, කාල විස්තාරණය යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ ඔරලෝසු දෙකක ගත වී ඇති කාලය දැක්වීමේදි පෙන්වන කාල වෙනසයි
මෙය සිදුවන්නේ ඔරලෝසු දෙක අතර සාපේක්ෂ ප්‍රවේගයේ වෙනස නිසා හෝ ඔරලෝසු දෙක පිහිටි ස්ථානයන් හි ඇති ගුරුත්ව විභවයේ වෙනස නිසායි
සංචලනය වෙන ඔරලෝසුවක් සහ නිරීක්ෂකයෙක් අතර වෙනස්වන දුර ප්‍රමාණය නිසා ඇතිවෙන සංඥා ප්‍රමාදයට හානිපූරණය කිරීමෙන් පසුව (ඩොප්ලර් ආචරණය), නිරීක්ෂකයාට පෙනෙන්නේ ගමන් කරන ඔරලෝසුවේ කාලය ගතවීම පෙන්වන්නේ, තමා ලඟ ඇති ඔරලෝසුවකට වඩා හෙමින් බවයි. මීට අමතරව, විශාල වස්තුවකට ආසන්නව (එනම් අඩු ගුරුත්ව විභවයක) පිහිටි ඔරලෝසුවක් 'ගතවූ කාලය' දක්වන්නේ, එම විශාල වස්තුවට ඈතින් තිබෙන ඔරලෝසුවකට වඩා අඩුවෙනුයි
සාපේක්ෂතාවාදයට අදාල මෙම පුරෝකථිතයන් අත්හදා බැලීම මගින් නැවත නැවත ඔප්පු කර තිබේ
එමෙන්ම ඒවා GPS සහ Galileo වැනි චන්ද්‍රිකා යාත්‍රණයන් මෙහෙයවීමේදි ප්‍රායෝගිකව ද යොදා ගැනේ
කාල විස්තාරණය විද්‍යා ප්‍රබන්ධයන්ගේ ද නිතර දක්නට ලැබේ
චාලුක්‍ය රාජවංශය () යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ 6වන සහ 12වන සියවස් අතර කාලයේ දකුණු සහ මධ්‍යම ඉන්දියාවේ විශාල ප්‍රදේශයක පාලනය ගෙනගිය සම්භාව්‍ය ඉන්දියානු රාජවංශයකි
මෙම යුගයේ දී ඔවුහු එකිනෙකා හා සම්බන්ධ නමුත්, වෙනස් වූ රාජවංශ තුනක් ලෙසින් පාලනය ගෙනගොස් තිබේ
"බාදාමි චාලුක්‍යයන්" යනුවෙන් හඳුන්වනු ලබන මෙහි ආදිතම රාජවංශය, වාතාපි (වර්තමාන බාදාමි) කේන්ද්‍ර කරගනිමින් 6වන සියවසේ මැද භාගයේ පාලනය ගෙනගොස් තිබේ
පරිහානියට පත්වෙමින් තිබූ බනවාසි හි කදම්බ රාජධානිය වෙතින් ස්වාධීනත්වය ලද බාදාමි චාලුක්‍යයෝ දෙවන පුලකේශින් රජු යටතේ ප්‍රමුඛත්වයට පත්වූහ
දෙවන පුලකේශින්ගේ මරණින් පසු, නැගෙනහිර ඩෙකානයෙහි නැගෙනහිර චාලුක්‍යයෝ ස්වාධින රාජධානියක් ගොඩනගා ගත්හ
ඔවුහු වෙංගිය කේන්ද්‍ර කරගනිමින් 11වන සියවස පමණ තෙක් පාලනය ගෙනගියහ
බටහිර ඩෙකානයෙහි  western Deccan, the rise of the Rashtrakutas in the middle of the 8th century eclipsed the Chalukyas of Badami before being revived by their descendants, the Western Chalukyas, in the late 10th century
These Western Chalukyas ruled from Kalyani (modern Basavakalyan) until the end of the 12th century
The rule of the Chalukyas marks an important milestone in the history of South India and a golden age in the history of Karnataka
The political atmosphere in South India shifted from smaller kingdoms to large empires with the ascendancy of Badami Chalukyas
A Southern India-based kingdom took control and consolidated the entire region between the Kaveri and the Narmada rivers
The rise of this empire saw the birth of efficient administration, overseas trade and commerce and the development of new style of architecture called "Chalukyan architecture"
Kannada literature, which had enjoyed royal support in the 9th century Rashtrakuta court found eager patronage from the Western Chalukyas in the Jain and Veerashaiva traditions
The 11th century saw the patronage of Telugu literature under the Eastern Chalukyas
මේවාත් බලන්න 
 නැගෙනහිර චාලුක්‍යයෝ
 බටහිර චාලුක්‍යයෝ
 චාලුක්‍ය චෝළයෝ
 හොයිසල අධිරාජ්‍යය
 චෝළ රාජවංශය
 Kamboi
 කාම්බෝජ

සටහන්

ආශ්‍රේයයන් 
ග්‍රන්ථ

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

වෙබ්

බාහිර සබැඳි 

 
 
 
 
 
 Chalukyas of Kalyana (973–1198 CE) by Dr
Jyotsna Kamat
 

 
540 දශකයේ ස්ථාපිත රාජ්‍ය සහ භූමි
ඉන්දියාවේ රාජවංශ
හින්දු රාජවංශ
ඉන්දියාවේ අධිරාජ්‍ය සහ රාජධානි
කර්ණාටකයේ ඉතිහාසය
දෙවන පුලකේශින් (IAST
Pulakeśin, ‍රාජ්‍ය
ව. 610–642) යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ වාතාපියෙහි (වර්තමාන ඉන්දියාවේ කර්ණාටක හි බාදාමි) චාලුක්‍ය රාජවංශයේ වඩාත්ම ප්‍රකට පාලකයායි
ඔහුගේ රාජ්‍ය සමයේ දී, චාලුක්‍ය රාජධානිය ඉන්දියානු අර්ධද්වීපයේ ඩෙකාන් ප්‍රදේශයෙන් වැඩි ප්‍රමාණයක ව්‍යාප්තව පැවතිණි
A son of the Chalukya king Kirttivarman I, Pulakeshin overthrew his uncle Mangalesha to gain control of the throne
He suppressed a rebellion by Appayika and Govinda, and decisively defeated the Kadambas of Banavasi in the south
The Alupas and the Gangas of Talakadu recognized his suzerainty
He consolidated the Chalukya control over the western coast by subjugating the Mauryas of Konkana
His Aihole inscription also credits him with subjugating the Latas, the Malavas, and the Gurjaras in the north
The most notable military achievement of Pulakeshin was his victory over the powerful northern emperor Harsha-vardhana, whose failure to conquer the Chalukya kingdom is attested by the Chinese pilgrim Xuanzang
In the east, Pulakeshin subjugated the rulers of Dakshina Kosala and Kalinga
After defeating the Vishnukundina ruler, he appointed his brother Vishnu-vardhana as the governor of eastern Deccan
this brother later established the independent Eastern Chalukya dynasty of Vengi
Pulakeshin also achieved some successes against the Pallavas in the south, but was ultimately defeated, and probably killed, during an invasion by the Pallava king Narasimhavarman I
Pulakeshin was a Vaishnavite, but was tolerant of other faiths, including Shaivism, Buddhism, and Jainism
He patronized several scholars, including Ravikirtti, who composed his Aihole inscription
References

Bibliography 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Early Chalukyas
640s deaths
7th-century Indian monarchs
Indian Hindus
Indian military leaders
Hindu monarchs
රජුගේ ආසනය
ආසනය
Titanoboa යනු වඳ වී ගොස් ඇති අති විශාල සර්ප විශේෂයකි
මෙම සර්ප විශේෂය මීට වසර මිලියන 60 කට පමණ පෙර දකුණු ඇමරිකාවේ ජීවත් වූහ
මෙම සර්ප විශේෂය දිගින්  12.8 m (42 ft) පමණ වුණු අතර බර 1,135 kg  පමණ විය
මෙම සත්ත්ව විශේෂය දැනට ලොව හදුනාගත් විශාලතම සර්ප විශේෂය වේ
ජොහාන් සෙබස්තියන් බාක් (මාර්තු 21, 1685 - ජූලි 28, 1750) 18 වන සියවස ආරම්භයේදී බැරොක් යුගයේ සිටි ජර්මානු සංගීත යෙකි
ඔහු බටහිර ඉතිහාසයේ ශ්‍රේෂ්ඨතම සංගීතඥයෙකු ලෙස සැලකේ. මොසාර්ට්, බීතෝවන් සහ වැග්නර් වැනි සංගීතඥයින්ට බැච් බලපෑම් කළ අතර ඔහු ඔහුගේ කාලයේ සංගීතය උසස් තලයකට ගෙන ආවේය
බැච්ගේ සංගීතය එහි සුන්දරත්වය, සංකීර්ණත්වය, දීප්තිය, බුද්ධිය සහ චිත්තවේගී ශක්තිය සඳහා ප්‍රසිද්ධය
ඔහුගේ සංගීතයේ ගුණාත්මකභාවය හේතුවෙන් වෘත්තීය නිර්මාපකයින් බොහෝ විට ඔහුව හඳුන්වන්නේ බටහිර ඉතිහාසයේ ශ්‍රේෂ්ඨතම නිර්මාපකයෙකු ලෙස ය
බැච්ගේ සංගීතය ලොව පුරා ප්‍රසංගය, අධ්‍යනය හා රස විඳීම සිදු කෙරේ
යොමුව 

ජර්මානුවන්
සංගීතඥයන්
1862 දී ආකියොප්ටෙරික්ස් වරුන්ගේ සොයාගැනීමත් සමගම ඩයිනෝසෝරසයන් සහ පක්ෂීන් අතර සම්බන්ධතාවයක් ඇති බවට මුල් වරට සොයාගැනුනි
ඩයිනෝසෝරස යන යෙදුම ඇතැම් අවස්ථා වලදී අවිධිමත් ලෙස ප්‍රාග්ඓතිහාසික යුගයේදී විසු අනෙකුත් උරගයින් වන Pelycosaur dimetrdon, පිහාටු සහිත pterosaurs, ජලජ ichthyosaurs, plesiosaurs සහ Mosasaurs වරුන් හැඳින්වීමට යොදා ගැණුනි
ඉංග්‍රීසි භාෂාවේ කථා ව්‍යවහාරයේදී “dinosaur” යන යෙදුම යල්පැන ගිය හෝ අසාර්ථක පුද්ගලයෙක් හෝ දෙයක් පිළිබඳව විග්‍රහකිරීමට ඇතැම් විට යොදා ගැනේ
මෙම යෙදුම යොදා ගැනීමට වඩාත් හේතුවක් වුයේ ඩයිනෝ සෝරසයන් මන්ද ගාමි සහ සිසිල් රුධිරයකින් යුක්ත ජීවින් බවට හැඳින්වීමත් සමගය
2019 රග්බි ලෝක කුසලානය ජපානයේදී පැවැත් වුණා

විශේෂ 
රග්බි - තරමක තරුණ කැඳවා කළ හැකි බව වදාළා
ඒ කෙසේ වුවත්, පාපන්දු වෙන් හා සංවර්ධන, තමන්ගේ ම මාර්ගයක් යන්න, එය ම වර්ග විශාල සංඛ්යාවක් ලබාගෙන ඇත
ඒවා අතර ප්රධාන වෙනස්කම් කාලීන හෝ ක්ෂේත්ර ක්රීඩකයන් ප්රමාණය මත පදනම් වී ඇත
වසර 2016 දී ඔලිම්පික් ක්රීඩා වැඩසටහන ඇතුළත් කරන ලද රග්බි-7 වඩාත් සාර්ථක වර්ගය,
වෙනත් දේ අතර, ක්රීඩාව හිම හෝ වෙරළ මත ධාවනය කල හැකි අතර, එය වෙනම ක්රීඩාව සලකා බලනු ඇත
එසේම, බොහෝ ගිහි බොහෝ විට රග්බි හා ඇමරිකානු පාපන්දු ව්යාකූල
කැනේඩියානු විශේෂ මෙන් අග බ්රිතාන්ය ක්රීඩාවේ කලින් ආකෘති වලින් පරිණාමය, නමුත් දැන් සම්පූර්ණයෙන්ම ස්වාධීන ක්රීඩාවකි
උදාහරණයක් ලෙස, පාපන්දු, විෙශේෂ හිස් ආවරණ සහ රග්බි නොවන බව අනෙකුත් දැඩි උපකරණ අදාළ වේ
ඉතිහාසය 
මේ ක්රීඩාවට නම් සහ වර්ග විශාල මුදලක්
එය සමහර විට නිසා ඉතා සමාන නීති රීති සහ අරමුණු, ඇමරිකානු පාපන්දු සමඟ ව්යාකූල බොහෝ විට ද වේ
ඒ කෙසේ වුවත් රග්බි - එය එංගලන්තයේ ආරම්භ වන බව සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනම ක්රීඩාව ය
නමුත් ෙම් පන්දුව ක්රීඩාව ජනප්රිය විය ඇල්බියන් මධ්යකාලීන යුගයේදී, මෙම ක්රීඩා විනය පෙනුම නිල දිනය සැලකේ ඉකුත් අප්රේල් 7 වැනි දා 1823 අවුරුද්දේ
එම දවසේ, වෝටර්ලු දී ජයග්රහණය සැමරීම ගෞරවය උත්සව සමයේ, ක්රීඩාව සියලු නීති රීති උල්ලංඝනය කරමින් රග්බි නගරයේ අවුරුදු 16 ක් වයසැති පදිංචි පන්දුව ඔහුගේ අතේ උදුරාගෙන සතුරා "යන පදනම" ගියා
Uilyam Vebb එලිස් නිර්මාතෘ බවට පත් කරනවා පමණක් නොවේ
ඕලන්ද යනු නෙදර්ලන්තයේ පැරණි නමයි 

නෙදර්ලන්තය නෙදර්ලන්ත රාජධානිය‍ට අයත් රටවල් 4න් විශාලතම රට වන අතර ස්වෛරී රාජ්‍යයක් වේ
ද්රෙන්තෙ
 ෆ්ලේවෝලන්ඩ්
 ෆ්රීස්ලන්ඩ්
 ගෙල්ඩර්ලන්ඩ්
 ග්‍රෝනිංගන්
 ලිම්බරග්
 උතුරු බ්රාබන්ට්
 උතුරු ඕලන්දය
 දකුණු ඕලන්දය
 ඕවරයිසල්
 යූට්රෙක්ට්
 සේලන්ඩ්
රටක භූමිය මත වරාය නගරයක් ඉදිරියේ සිය ආර්ථිකය වැඩිදියුණු කිරීම
රොටර්ඩෑම් - නෙදර්ලන්තයේ, රොටර්ඩෑම් වරාය යුරොපයේ ලොකුම වරාය වන අතර ලොකයේ 10 වෙනියට ලොකුම වරාය වේ
රොටර්ඩෑම් වරායේ බොහෝ වරායන් සමන්විත වේ
ඔවුන් එක් එක් එහි ම නම සහ ගණනාවක් ඇත, ඒ නිසා ඔවුන් ව්යාකූල කළ නොහැකිය
මීට අමතරව, එය දුම්රිය හරහා මුළු රටම සහ අනෙකුත් රටවල් වෙත පණිවිඩයක් ඇත
617.000 ක් පමණ මේ නගරයේ ජීවත් වන ජනතාවගේ නිරන්තර අංකය, එය පමණක් ඇම්ස්ටර්ඩෑම් වෙත ජනගහනය දෙවන නෙදර්ලන්තයේ විශාලතම නගර වලින් එකක්,, එසේ
වරාය පවා කියවන බව ආදර්ශ පාඨය ඇත
සටනේ දී ශක්තිමත්"
කාබුල් බිඳවැටීම යනු,  තලෙයිබාන් හමුදා විසින් 2021 අගෝස්තු 15 දිනදී ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි අගනුවර වන කාබුල් අල්ලාගැනීමය
එය ඇෆ්ගන් රජයට එරෙහිව 2021  මැයි මාසයෙහිදී ඇරඹුනු හමුදාමය ආක්‍රමණයක මස්තකප්‍රාප්තිය විය
ජනාධිපති අෂ්රෆ් ගානි රටෙන් පලා යෑමෙන් පැය කිහිපයකට පසුව මෙම අල්ලා ගැනීම සිදු විය
ඇෆ්ගනිස්තාන් ඉස්ලාමීය ජනරජය යනු, ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි යුද්ධය අතරතුර 2004  සිට 2021 දක්වා ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි පැවති ඉස්ලාමීය ජනරජයක් විය
2001 වසරෙහිදී  එක්සත් ජනපදය විසින් ඇෆ්ගනිස්තානය ආක්‍රමණය කිරීම සමගම  තලෙයිබාන්-නායකත්වය සහිත ඇෆ්ගනිස්තාන ඉස්ලාමීය එමීර් රාජ්‍යය වෙතින් රටෙහි බොහෝ කොටස් අත්පත් කර ගැනීමෙන් පසුව 2004 වසරෙහිදී මෙය සංස්ථාපනය කෙරිණි
2021 අගෝස්තු 15 දිනදී රටෙහි බහුතර කොටසක පාලනය එය වෙතින් ගිලිහී ඇෆ්ගනිස්තාන ඉස්ලාමීය එමීර් රාජ්‍යය සතු විය
එහි බල ප්‍රදේශයෙන් බොහෝ කොටසක් අහිමි වීමෙන් පසුව වුවද, ජාත්‍යන්තර පිළිගැනීම එය වෙත හිමිවී ඇති අතර, ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි එකම නෛතික රාජ්‍යය බවට හිමිකම් පායි
කාබුල් නගරය අහිමි වීමෙන් පසුව වුවද, තලෙයිබාන් හමුදා විසින් රටෙහි සමහරක් ප්‍රදේශ වල පාලනය නතු කර ගෙන සිටි අතර, සිවිල් යුද්ධය දිගටම පැවතිනි
මෙය විසින් ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි ගැටළුකාරී  මානව හිමිකම් සහ කාන්තා අයිතිවාසිකම් වාර්තා දිගටම පවත්වා ගෙන ගිය අතර, දෙපාර්ශවය විසින්ම, සිවිල් වැසියන් මරාදැමීම, පැහැරගෙන යෑම සහ වධහිංසා පැමිණවීම වැනි බොහෝ විෂමාචාර සිදු කෙරිණි
ඇමරිකානු හමුදාමය සහ ආර්ථික ආධාර වෙත රජයෙහි පුළුල් විශ්වාස්‍යතාව නිසා, සමහරුන් විසින් මෙම දේශය වර්ගීකරණය කෙරුණේ ඇමරිකානු  සේවාදායක රාජ්‍යයක්  ලෙසින් වන අතර,  චිරස්ථායි නිදහස මෙහෙයුමෙහි සමාප්තියට පසුව, ග්‍රාමීය ගම්බද පෙදෙස් වල පාලනය එය වෙතින් ක්‍රමයෙන් ගිලිහී ගියේය
ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි එකම නෛතික රජය තමන් බවට මෙම ජනරජයෙහි රජය දිගටම හිමිකම් පායි
2021 අගෝස්තු 17 දිනදී, පළමුවන උප ජනාධිපති අම්රුල්ලා සලේ විසින් විරෝධතා ක්‍රියාන්විතයන්හී කඳවුර පිහිටි පන්ෂීර් නිම්නයෙහි සිට   ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවෙහි විධිවිධාන දක්වමින් ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි වැඩබලන ජනාධිපතිවරයා ලෙසින් තමන් ප්‍රකාශයට පත් කර ගන්නා ලද අතර එහි සිට තලෙයිබාන් සංවිධානයට එරෙහිව හමුදාමය ක්‍රියාන්විතයන් දිගටම පවත්වා ගෙන යන බවට ප්‍රතිඥා දුන්නේය
2021 තලෙයිබාන් ආක්‍රමණය යනු, තලෙයිබාන් සංවිධානය සහ ඔවුන්ගේ මිත්‍ර සටන්කාමී කණ්ඩායම් විසින් ඇෆ්ගනිස්තාන ඉස්ලාමීය ජනරජය සහ එහි මිත්‍ර පාර්ශවයන්ට එරෙහිව 2021 මැයි 1 දින ඇරඹුනු අවසාන ප්‍රධාන ආක්‍රමණය වන අතර,  එක්සත් ජනපද සහ මිත්‍ර පාර්ශව භට කණ්ඩායම් වලින් බොහෝමයක්  ඇෆ්ගනිස්තානය වෙතින් ඉවත් කර ගැනීම හා සමගාමීව සිදු කෙරුනු මෙය වෙතින්, එම සංවිධානය විසින් තත්ත්වාකාර ලෙසින් රට අත්පත් කර ගැනීම සහ ඇෆ්ගනිස්තාන ඉස්ලාමීය එමීර් රාජ්‍යය ප්‍රතිස්ථාපනය කිරීම සිදු විය
ආක්‍රමණයෙහි පළමුවන මාස තුන ඇතුලතදී තලෙයිබාන් විසින් ගම්බද පළාත් වල සැලකිය යුතු ප්‍රගතියක් දැක්වූ අතර, එය විසින් පාලනය කෙරුණු දිස්ත්‍රික්ක ගණන 73 සිට 223 දක්වා ඉහළ දමා ගති
තලෙයිබාන් සංවිධානයෙහි සීඝ්‍ර අත්පත් කර ගැනීම පිලිබඳව  එක්සත් ජනපදය, එක්සත් රාජධානිය, ජර්මනිය සහ රුසියාව  ඇතුළුව බොහෝ රජයන් විමතියට පත් විය
තලෙයිබාන් ජයග්‍රහණය විසින් දේශීය හා ජාත්‍යන්තර ලෙසින් පුළුල් ව්‍යාකූලතා ඇති කරලීය
අක්ෂ බලවතුන් යනු දෙවන ලෝක යුද්ධයේ දී මිත්‍ර පාර්ශවයට එරෙහිව සටන් කළ රටවල් කිහිපයකින් සමන්විත හමුදා සන්ධානයකි
මෙයට ප්‍රධාන වශයෙන් නාසි ජර්මනිය, ඉතාලි රාජධානිය සහ ජපන් අධිරාජ්‍යය අයත් විය
1936 දී ජර්මනිය සහ ඉතාලිය අතර ගිවිසුමකින් ආරම්භ වූ මෙම සන්ධානය 1945 දී මිත්‍ර පාර්ශවය විසින් පරාජයට පත් කරන ලදී
යුරෝපය තුල තවමත් සාමාන්‍යයෙන් "අක්ෂය" ලෙස හැඳින්වෙන්නේ ජර්මනිය සහ ඉතාලිය අතර ඇතිවූ සන්ධානය පමණක් වුවද, යුරෝපයෙන් පිටදී එයට ජපානය ද ඇතුලත් වේ
1942 වර්ෂයේ අක්ෂය බලය අතින් උච්ච අවස්ථාවට පත් වූ අතර ඔවුන් විසින් යුරෝපයේ, උතුරු අප්‍රිකාවේ සහ නැගෙනහිර ආසියාවේ විශාල ප්‍රදේශයක් අත්පත් කර ගන්නා ලදී
මිත්‍ර පාර්ශවය මෙන් නොව, අක්ෂ පාර්ශවයේ රටවල් අතර සැළකිය යුතු සහයෝගයක් හා සම්බන්ධීකරණයක් නොතිබූ අතර ඔවුන්ගේ සමහර අදහස් ද එකිනෙකාට පරස්පර විය
අක්ෂ බලවතුන්
20 වන සියවසේ හමුදාමය සන්ධාන
ජර්මන්–ඉතාලි සබඳතා
ඉතාලි–ජපාන සබඳතා
ජර්මන්–ජපාන සබඳතා
දෙවන ලෝක යුද්ධය
රෝල්ස් රොයිස් යනු වර්තමානයේ දී බී. එම්. ඩබ්ලිව්  සමාගමට අයත් අධි සුඛෝපභෝගී මෝටර් රථ නිශ්පාදනය කරන්නනා වූ සමාගමකි
ආරම්භය 

1884 දී ඉංජිනේරු හෙන්රි රොයිස් එංගලන්තයේ මැන්චෙස්ටර්හි විදුලි සමාගමක් ආරම්භ කළේය
සාර්ථක ව්‍යාපාරිකයෙකු වීමෙන් පසු රොයිස් මෝටර් රථ ලෝකය කෙරෙහි නව උනන්දුවක් දැක්වීය
එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ඔහු අශ්ව බල 10 කින් යුත් මෝටර් රථ "රොයිස්" නමින් ඉදි කළේය
ඒවායේ ගුණාත්මක භාවය ප්‍රසිද්ධ වාහන පදවන්නෙකු වූ සහ ලැන්ග්ලොක් සාමිවරයාගේ බාල පුත්‍රයා වූ ගරු සී එස් රෝල්ස් ආකර්ෂණය කර ගත්තේ ය
එච්. රොයිස් විසින් නිපදවන ලද සියලුම මෝටර් රථ මිලදී ගැනීමට ඔහු එකඟ වූ අතර, ඒ වෙනුවට 1904 පැරිස් මෝටර් රථ ප්‍රදර්ශනය සඳහා පුළුල් පරාසයක මෝටර් රථ නිපදවන ලෙස ඉල්ලා සිටියේය
එයින් එකක් 1905 අයිල් ඔෆ් මෑන්ස් කුසලානය දිනා ගත්තේය
මෙම ජයග්‍රහණය නිසා රොයිස්  සහ ඔහුගේ මිතුරකු වූ ක්ලෝඩ් ජොන්සන් ගේ  සහයෝගයෙන් "රෝල්ස් රොයිස් ලිමිටඩ්" සමාගම පිහිටුවීමට චාල්ස් රෝල්ස්  පෙලඹුණි
රෝල්ස් රොයිස් ලිමිටඩ් (1906-1971) 

1906 දී රෝල්ස්, රොයිස් සහ ක්ලෝඩ් එංගලන්තයේ මැන්චෙස්ටර් හි නව සමාගමක් සහ කර්මාන්ත ශාලාවක් ආරම්භ කළ අතර වී 6 එන්ජින් සහිත එච්පී 30 කාර් නිෂ්පාදනය කළ නමුත් එය කිසිඳු ආකාරයකින් සාර්ථක නොවීය
මෙය රොයිස් සහ ක්ලෝඩ් යන ඉංජිනේරුවන් දෙදෙනාට 40/50 එච්පී නව කාර් මාලාවක් ආරම්භ කිරීමට ඒත්තු ගැන්වූ අතර එවායේ උපරිම වේගය පැයට 85 කි
1906 ඔලිම්පියා මෝටර් රථ ප්‍රදර්ශනයේදී හෙළිදරව් කරන ලද මෙම කාර් විශාල අලෙවිකරණ සාර්ථකත්වයක් අත්කර ගත්තේය
40/50 Hp කාර් වලින් ඉතාමත් කැපී පෙනෙන එකක් නම් "රෝල්ස් රොයිස් සිල්වර් ගෝස්ට්" ය
ක්ලෝඩ් විසින් හැඩගස්වන ලද මෙම කාරය 1925 වන තෙක් නිෂ්පාදනයේ පැවතුනි
එම වසරේම සමාගම මූල්‍යමය අතින් වේගයෙන් ව්‍යාප්ත වූ අතර එක්සත් රාජධානියේ ඩර්බි හි නව බලාගාරයක් ඉදිකිරීමට හැකි විය
සී.එස්. රෝල්ස්ගේ රයිට් ෆ්ලයර් බයිප්ලේන් (1903 දී රයිට් සහෝදරයින්ගේ ප්‍රථම ගුවන් යානය නොව පසු අනුවාදයක්) 1910 දී බෝර්මන්මූත් අසලදී අනතුරට පත් වූ අතර 1911 සිට ඔහුගේ මරණය දක්වාම සමාගම මූල්‍යමය වශයෙන් ස්ථාවරව හෙන්රි රොයිස් යටතේ ක්‍රියාත්මක විය
පළමු ලෝක යුද්ධය ආරම්භයේදී සමාගම කාර් නිෂ්පාදනය සමඟ ගුවන් යානා එන්ජින් සහ සන්නද්ධ වාහන තැනීම ආරම්භ කළේය
අන්තර් යුද සමයේදී, රෝල්ස් රොයිස් ලිමිටඩ් විසින් තවත් වී 6 එන්ජිමක් සහිත “රෝල්ස් රොයිස් 20 එච්පී” නමින් කාර් එකක් දියත් කරන ලද අතර එය පැයට කිලෝමීටර 120 ක උපරිම වේගයෙන් (දොර දෙකක්) ඇති කුඩා සුඛෝපභෝගී මෝටර් රථයකි
1925 දී රෝල්ස් රොයිස් විසින් "සිල්වර් ගෝර්ස්ට්" වෙනුවට "ෆැන්ටම් වන්" එළිදැක්වීය
එම වසරේම රෝල්ස් රොයිස් තම ප්‍රතිවාදී සමාගම වන "බෙන්ට්ලි මෝටර්ස්" ආන්දෝලනාත්මක ලෙස අත්පත් කර ගත් අතර බෙන්ට්ලි විසින් නිෂ්පාදනය කරන ලද එච්පී 25 එන්ජින් සහිතව 20 එච්පී කාර් නිශ්පාදනය කරන ලදි
1936 සිට 1939 දක්වා කාලය තුළ V12 එන්ජිමක් මඟින් බලය නිපදවන ලද අතින් සාදන ලද මෝටර් වාහනයක් නිර්මාණය කිරීමට සමාගම කටයුතු කළේය
එය "ෆැන්ටම් 3" (Phantom III) ලෙස නම් කරන ලද අතර එය 1929 "ෆැන්ටම් 2" වෙනුවට එතැන් පටන් නිශ්පාදනය කරන ලදී
මෙම මෝටර් රථ "ප්‍රතිසංස්කරණය කිරීම සඳහා අධික ලෙස මිල අධික" ලෙස නමක් දිනා ගත්හ
දෙවන ලෝක යුද්ධයේදී, සමාගම විසින් අනුබද්ධ ගුවන් යානා බල ගැන්වූ කැපී පෙනෙන ගුවන් යානා එන්ජින් ඉදි කරන ලදී
ප්‍රසිද්ධ "හෝකර් හරිකේන්" ගුවන් යානය බල ගැන්වූ "රෝල්ස් රොයිස් මර්ලින්" එන්ජිම වැනි ගුවන් යානා එන්ජින් බොහෝ R
නියමුවන් විසින් සටනේදී සිදු කළ විශිෂ්ඨ ක්‍රියාකාරිත්වය හේතුවෙන් ඇගයීමට ලක් විය
යුද්ධයෙන් පසු කර්මාන්ත ශාලාව එංගලන්තයේ ක්‍රව් වෙත ගිය අතර "සිල්වර් වර්එයිත්" (Silver Wraith) සහ "සිල්වර් ඩෝන්" (Silver Dawn) වැනි කාර් ඉදි කරන ලදී
දෙවන එලිසබෙත් රැජින "රෝල්ස් රොයිස් ෆැන්ටම්" මෝටර් රථ නිල රාජ්‍ය කාර් ලෙස භාවිතා කිරීමට තීරණය කළ (2002 වන තෙක් ඇය IV වැනි පරම්පරාවේ රෝල්ස් රොයිස් ෆැන්ටම් සිට VI වැනි පරම්පරාවේ පරම්පරාවේ රෝල්ස් රොයිස් ෆැන්ටම් දක්වා වාහන නිල රථ ලෙස භාවිතා කළාය
ඉන් පසු ඇය නිල වාහනය ලෙස භාවිතා කළේ බෙන්ට්ලි මෝටර් රථයකි
)විට සමාගමට අතිරේක ප්‍රචාරයක් ලැබුණි
1959 දී සමාගම විසින් "සිල්වර් ක්ලවුඩ්" සහ "ෆැන්ටම් ෆයිව්" (ලිමොසීන්) ඉදි කරන ලද අතර 1965 දී "සිල්වර් ෂැඩෝ" මෝටර් රථ ඉදිකරන ලදි
ඔවුන්ගේ නව "RB 211" ගුවන් යානා එන්ජින් සංවර්ධන ගැටලු වලට මුහුණ දුන් බැවින් 1971 වර්ෂය සමාගමට අර්බුදයක් ගෙන දුන්නේය
අතිවිශිෂ්ට ගුවන් යානා එන්ජින් ගණනාවක් නිර්මාණය කිරීම සඳහා රෝල්ස් රොයිස් ලිමිටඩ් වගකිව යුතු වුවද, මෙම ගැටළුව සමාගම බරපතල  මූල්‍යමය දුෂ්කරතාවයන්ට ඇද දැමීමට සමත් විය
1971 පෙබරවාරි මාසයේදී ග්‍රාහකයෙකු පත් කළ අතර "රෝල්ස් රොයිස් ලිමිටඩ්" බුංවත් බව ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී
එම නිසා ස්වාධීන සමාගම් දෙකක් ලෙස සමාගම (වාහන අංශය සහ ගුවන් යානා එන්ජින් අංශය) දෙකට බෙදන ලදී
රෝල්ස් රොයිස් මෝටර්ස් (1973-1998)

රෝල්ස් රොයිස් ලිමිටඩ් හි මෝටර් කාර් අංශය විකර්ස් සමූහයට විකුණන ලද අතර එය විශාල මූල්‍යමය වශයෙන් ස්ථාවර ආරක්‍ෂක හා ඉංජිනේරු සමාගමක් විය
නව සමාගම නම් කර තිබුනේ "රෝල්ස් රොයිස් මෝටර්ස්" යනුවෙනි
70 දශකයේ ඉතිරි කාලය තුළ ‘සිල්වර් ෂැඩෝ’ නිෂ්පාදනය වැඩි ඉල්ලුමක් ඇති විය
එම දශකය තුළම නව "කෝනිෂ්" සහ "කැමාර්ගු" සහ මිල අඩු "සිල්වර් ස්පර්" සහ "සිල්වර් ස්ප්‍රීට්" මෝටර් රථ නිෂ්පාදන රේඛාවට එකතු විය
ප්‍රධාන මාදිලිය වන "ෆැන්ටම් සික්ස්" ද නිෂ්පාදනයට සම්බන්ධ වූ අතර එය ලිමොසින් සහ ලෑන්auලට් ආකාරයෙන් නිෂ්පාදනය කරන ලදී
1982 තෙල් කම්පනය මැද සමාගම පීඩාවට පත් වූ අතර ඇණවුම් 2500 සිට 1600 දක්වා (වාර්ෂිකව) දැඩි ලෙස අඩු විය
එම වසරේම, රෝල්ස් රොයිස් සමාගමේ සේවකයින් වසර 23 කට පසු සිය පළමු වැඩ වර්ජනය සංවිධානය කළහ
1984 දී නිෂ්පාදනය නැවත යථා තත්ත්වයට පත් වූ අතර විකර්ස් හි කොටස් හිමියන් පවුම් මිලියන 149 ක් අලෙවි කිරීමෙන් පවුම් මිලියන 14 ක් උපයා ගත්හ
1985 දී සමාගම සිය 100000 වන මෝටර් රථය අලෙවි කිරීමෙන් කැපී පෙනෙන සන්ධිස්ථානයක් පසු කළේය
1998 දී විකර්ස් සමූහය රෝල්ස් රොයිස් මෝටර්ස් විකිණීමට තීරණය කළේය
රෝල්ස් රොයිස් මෝටර් කාර්ස් (1998 සිට වර්තමානය දක්වා)
1998 දී විකර්ස් සමූහය (පීඑල්සී) රෝල්ස් රොයිස් මෝටර්ස් විකිණීමට තීරණය කළ අතර ඒ වනවිට රෝල්ස් රොයිස් සහ බෙන්ට්ලි මෝටර්ස් සඳහා අභ්‍යන්තර දහන එන්ජින් සහ අනෙකුත් උපාංග සපයා ඇති බී එම් ඩබ්ලිව් එම සමාගම මිලදී ගැනීමට ඉදිරිපත්වන බව පෙනෙන්නට තිබුණි
එහෙත්  ඔවුන්ගේ (විකර්ස්) අවසාන දීමනාව පවුම් මිලියන 340 ක් වූ අතර එය වොක්ස්වැගන් සමූහය විසින් ඩොලර් මිලියන 430 ක් ලබා දී රෝල්ස් රොයිස් සහ බෙන්ට්ලි මෝටර්ස් මිලදී ගැනීමට සූදානම් විය
එහෙත්  මෙතෙක් කලක් එය මිලදී ගැනීමට සූදානම් ව සිටි BMW වොක්ස්වැගන් සමූහය සමග සාකච්ඡා කොට විසඳුමකට පැමිණියහ
එනම්, 1998 සිට 2002 දක්වා BMW රෝල්ස් රොයිස් සහ බෙන්ට්ලි මෝටර් රථ සඳහා එන්ජින් අඛණ්ඩව සපයන අතර වොක්ස්වැගන් සමාගමට රෝල්ස් රොයිස් නාමය සහ ලාංඡනය භාවිතා කිරීමට ඉඩ සැලසීමයි
එම නිසා රෝල්ස් රොයිස් සහ බෙන්ට්ලි මෝටර්ස් වොක්ස්වැගන් සමූහ පීඑල්සී වෙත 2002 දී විකුණන ලදි
වෝක්ස්වැගන් කාලය තුළ (1998-2002), සමාගම විසින් "සිල්වර් සෙරෆ්" (Silver Seraph) සහ "කෝනිෂ් පහ"(corniche V) මෝටර් රථ නිශ්පාදනය කරන ලදී
බෙන්ට්ලි මෝටර්ස් රථ පෙළ සඳහා ඉහත සඳහන් මාදිලිවලට සමාන "බෙන්ට්ලි ආනේජ්" (Bentley Arnage) සහ "බෙන්ට්ලි අසුර්"(Bentley Azure) මෝටර් රථ සමාගම විසින් ඉදි කරන ලදී
2003 ජනවාරි 1 වන දින සිට මෙම සමාගම BMW සමාගම විසින් අත්පත් කර ගන්නා ලද අතර එම සමාගමට පමණක් කාර් "රෝල්ස් රොයිස්" ලෙස නම් කළ හැකි වූ අතර  වොක්ස්වැගන් සමූහයේ පෙර රෝල්ස් රොයිස්/බෙන්ට්ලි අංශය විසින් "බෙන්ට්ලි" නමින් හැඳින්වෙන මෝටර් රථ පමණක් නිපදවන ලදී
ක්‍රෝව් කර්මාන්ත ශාලාවේ අවසාන රොල්ස් රොයිස් රථය 2002 දී නිෂ්පාදනය කරන ලද අතර එම අවස්ථාවේදී පෙර ක්‍රෝව් කර්මාන්ත ශාලාව වොක්ස්වැගන් කණ්ඩායම යටතේ "බෙන්ට්ලි මෝටර්ස් ලිමිටඩ්" බවට පත් විය
රෝල්ස් රොයිස් නිෂ්පාදනය එංගලන්තයේ ගුඩ්වුඩ් හි නව ආයතනයක් වෙත ගෙන යන ලද (එකලස් කිරීම පමණි) අතර වෙළඳ නාමය "රෝල්ස් රොයිස් මෝටර් කාර්ස්" ලෙස නම් කරන ලදී
බී.එම්.ඩබ්ලිව් හි නායකත්වය යටතේ සමාගම 2003 දී "ෆැන්ටම් සෙවන්" (Phantom VII) ඉදි කළ අතර එය නව ප්‍රමුඛතම කාරය බවට පත්විය
නව දොරටු දෙකේ කාර් මාදිලි, "ෆැන්ටම් කූපේ"(Phantom coup) සහ "ඩ්‍රොප්හෙඩ්" (Phantom Drophead) සහ මිල අඩු දොරවල් හතරේ කාර් මාදිලියක් වන "ගෝස්ට්" (Ghost) නිෂ්පාදනය කරන ලදී
පසුව ෆැන්ටම් කූපේ සහ ඩ්‍රොප්හෙඩ් වෙනුවට "ව්රේත්"(Wraith) සහ "ඩෝන්"(Dawn) ආදේශ කරන ලද අතර අනෙකුත් මාදිලි දෙක යාවත්කාලීන කරන ලදී (ඒවා දැනට නිෂ්පාදනය වෙමින් පවතී)
"කලිනන්" (Cullinan) නම් වූ නවතම SUV රථය 2019 දී ආදර්ශ පරාසයට එකතු කරන ලදි
රෝයිස් රොයිස් වාහන ලැයිස්තුව

රෝල්ස් රොයිස් ලිමිටඩ් වාහන(1906-1971)

බෙන්ට්ලි ආකෘති (1933 සිට) 
රෝල්ස් රොයිස් විසින් සාදන ලද "බෙන්ට්ලි මෝටර්ස්" හි කාර් පහත දැක්වේ

රෝල්ස් රොයිස් මෝටර්ස් (1973-1998)

රෝල්ස් රොයිස් මෝටර් කාර්ස් (1998 සිට වර්තමානය දක්වා)

ආවේණික ලක්ෂණ

"ස්ප්‍රීට් ඔෆ් එක්ස්ටසි" 

රෝල්ස් රොයිස් කාර් බොනට් වල ඇති විසිතුරු මූර්තිය නම් ස්ප්‍රිට් ඔෆ් එක්ස්ටසි ය
එය පිටුපස හා ඉහළින් දෑත් දිගු කර ඉදිරියට නැඹුරු වූ කාන්තාවකගේ ප්‍රතිමාවකි
ඇගේ රෙදි පියාපත් මෙන් ඇගේ අත්වල සිට පිටුපසට දිව යයි
1909 රෝල්ස් රොයිස් සිල්වර් ගෝස්ට් ට පසු ඉදිකරන ලද සෑම මෝටර් රථයකම මෙම බොනට් ප්‍රතිමාව දක්නට ලැබෙන අතර එය මෙම වෙළඳ නාමයට ආවේණික වේ
මෙම ප්‍රතිමාවේ බොහෝ අනුවාද විවිධ කාර් වලින් සමන්විත විය
දණගසන ලද ස්පිරිට් ඔෆ් එක්ස්ටසි අනුවාදය 30 සහ 50 දශකයේ කාර් වල සවි කර තිබුණි
2003 සිට ගුඩ්වුඩ් හි සාදන ලද කාර් සඳහා නවීන අනුවාදය භාවිතා කරන ලද (1906 පිළිමයට සමාන ය)අතර අභ්‍යන්තරයෙන් බොත්තමක් එබූ පසු එය පෙනෙන්නට සැලැස්විය හැකිය
රෝල්ස් රොයිස් ග්‍රිල් 

ආරම්භයේ සිටම රෝල්ස් රොයිස් මෝටර් රථ සියල්ලේම ඉදිරිපස ග්‍රිල් එකම ආකෘතියෙන් සාදා ඇත
මෙම ආකෘතිය "පාර්තතෙනන් ග්‍රිල් ආකෘතිය" ලෙස හැඳින්වෙන අතර එය මෙම වෙළඳ නාමයේ සුවිශේෂී ලක්‍ෂණයකි
මෙම ග්‍රිල් ආකෘතිය ග්‍රීසියේ පාර්තෙනන් දේවමාළිගාවේ ආකෘතියට අනුව සාදා ඇත
ලාංඡනය ත්‍රිකෝණාකාර ඉහළ කොටසේ එම්බොස් කර ඇති අතර ඉහත දක්වා ඇති පරිදි ප්රකාශ පහතට විහිදේ
කෝච් දොරවල් 

සාමාන්‍යයෙන් සුවිසයිඩ් දොරවල් ලෙස හඳුන්වන කෝච් දොරවල් රෝල්ස් රොයිස් සමාගමට සියයට සියයක් ආවේණික නොවේ
නමුත් මෙම වෙළඳ නාමය මෑත ඉතිහාසයේ එවැනි දොරවල් භාවිතා කරන වඩාත් ප්‍රසිද්ධ සමාගමක් ලෙස පවතී
මෙම ද්වාරය සාමාන්‍ය මෝටර් රථ දොරක් විවෘත වන දිශාවට විරුද්ධ දිශාවට විවෘත වන අතර 90 ක කෝණයකින් විවෘත වේ
නවීන රෝල්ස් රොයිස් (දොර දෙක) කාර් වල දොරවල් දෙකම මේ ආකාරයට සාදා ඇති අතර දොරවල් හතරේ මාදිලියන්හි පිටුපස ඉහත පරිදි සාදන ලද දොරවල් ඇත
විකුණුම් (වර්තමාන) 
අලෙවිය පිළිබඳ සර්වකාලීන ඉහළම වාර්‍තාව (2005 ආරම්භයේ සිට) 2014 දී කාර් 4,063 කදී 2016 කාර් අලෙවියෙන් 52 ක් දක්වා ඉහළ ගොස් ඇත
2011 දී රෝල්ස් රොයිස් මෝටර් කාර් ලිමිටඩ් කාර් 3,538 ක් අලෙවි කළ අතර එය 2010 ට සාපේක්‍ෂව සියයට 31 ක වර්‍ගයකින් වැඩි වී 1978 සිට පෙර පැවති විකුණුම් වාර්තාව අභිබවා යමින් ආසියා පැසිෆික් කලාපය, බ්‍රිතාන්‍යය සහ මැද පෙරදිග තුළ දැඩි අලෙවි වර්ධනයක් වාර්තා විය (පිළිවෙලින් සියයට 47, සියයට 30 සහ සියයට 23)
2005 සිට 2018 දක්වා වූ අලෙවිය පහත දැක්වේ
යොමු ලැයිස්තුව
සිංහල - පෘතුගීසි යුද්ධය යනු 1527 සිට 1658 දක්වා පෘතුගීසි අධිරාජ්‍යයට එරෙහිව සිංහල රාජධානි සහ ඔවුන්ගේ සහචරයින් අතර ශ්‍රී ලංකාවේ සංක්‍රාන්ති හා උඩරට යුගයේ පැවති ගැටුම් මාලාවකි
සොළොස් වන සියවසේ අර්බුදය (1521-1597) ආරම්භ වූයේ සිංහල රාජධානිය බෙදූ විජයබා කොල්ලයෙනි, පසුව කෝට්ටේ කේන්ද්‍ර කර ගත්හ
රට සහෝදරයන් තිදෙනෙකු ලෙස බෙදී ගිය අතර එහි අනුප්‍රාප්තික යුද්ධ මාලාවක් ඇති විය
ශ්‍රී ලංකාවට පැමිණි පෘතුගීසීන් බොහෝ දුරට අහම්බයක් වූ අතර, ශ්‍රී ලංකාවේ අභ්‍යන්තර කටයුතු වලට මැදිහත් වී දිවයිනේ මුහුදු ප්‍රදේශ පාලනය කර එහි ලාභදායී විදේශ වෙළඳාම පාලනය කිරීමට උත්සාහ කළේ ද මේ අවස්ථාවේදී ය
බෙදුණු රාජධානි අතර පැවති දේශපාලන එදිරිවාදිකම් සූරාකමින්, සේවාදායක පාලකයින් රාජධානි කිහිපයක සිංහාසනයට පත් කිරීම සහ වෙනත් ප්‍රදේශ සෘජුවම පාලනය කිරීම තුළින් පෘතුගීසීන් දිවයිනේ සිය බලපෑම පුළුල් කළහ
මෙම කූට උපක්‍රම මඟින් 1551 සිට කෝට්ටේ රාජධානිය පාලනය කිරීමට ඔවුන්ට හැකි වූ නමුත් එහි ප්‍රධාන ප්‍රතිලාභියා වූයේ 1521 සිට 1587 දක්වා කාලය තුළ ලංකාවේ බොහෝ ප්‍රදේශ ආවරණය වන පරිදි ව්‍යාප්ත කිරීමට හැකි වූවාය
අනතුරුව සීතාවක පළමුවන රාජසිංහ රජු පෘතුගීසීන් දිවයිනෙන් පලවා හැරීමට උත්සාහ කළ නමුත් 1587-88 දී කොළඹ වටලෑමේදී දැඩි අලාභ හානි සිදු විය
අලුතින් යටත් කරගත් බොහෝ ප්‍රදේශ සීතාවකට එරෙහිව කැරලි ගැසූහ
බෙදුනු හා අසංවිධානාත්මක ප්‍රතිවාදී රාජධානි පෘතුගීසි ව්‍යාප්තිය සඳහා පහසු ඉලක්ක බවට පත් විය
මිලිටරි ගැටුම් මාලාවකින් සහ දේශපාලන උපක්‍රම මාලාවකින්, පෘතුගීසීන් යාපනය (1591), රයිගම (1593) සහ සීතාවක (1593) යන රාජධානි පාලනය කළහ
1592 දී පෘතුගීසීන් විසින් මහනුවර රාජධානියේ සිංහාසනය මත සේවාදායක පාලකයෙකු පත් කළ නමුත් සැක කටයුතු අවස්ථාවන්හිදී ඔහු මිය ගිය අතර ඔවුන්ට ඉවත් වීමට සිදු විය
ශ්‍රී ලංකාවේ අවසාන ප්‍රධාන රාජධානිය යටත් කර ගැනීමට උත්සාහ කළ පෘතුගීසීන් 1594 දන්තුරේ ව්‍යාපාරයේදී මහනුවර වෙත පූර්ණ හමුදා ආක්‍රමණය දියත් කළහ
උඩරට ගරිල්ලා යුද්ධයෙන් ඔවුන්ගේ මුළු හමුදාවම අතුගා දැමීමත් සමඟ පෘතුගීසීන්ට මෙම ආක්‍රමණය ව්‍යසනයක් විය
යුද්ධය ඇණහිටීමකට ලක් වූ අතර, මහනුවර අල්ලා ගැනීමට පෘතුගීසීන් ගත් උත්සාහයන් පුන පුනා ප්‍රතික්ෂේප කළ අතර, අනෙක් අතට පෘතුගීසීන් දිවයිනෙන් පලවා හැරීමට උඩරට හමුදාවන්ට නොහැකි විය
පෘතුගීසීන්ගේ බල ප්‍රදේශය සහ උඩරට රාජධානිය යන දෙඅංශයේම කැරලි මාලාවක් 1621 දී දෙපාර්ශ්වයම එකඟතාවයකට ගෙන ඒමට හේතු විය
ගිවිසුමෙන් මහනුවර නිල වශයෙන් පෘතුගාලයේ යටත් විජිතයක් බවට පත් වූ නමුත් යථාර්ථයේ දී එහි ස්වාධීනත්වය පවත්වා ගෙන යන ලදී
මෙමගින් දෙපාර්ශවයටම තම තමන්ගේ ප්‍රදේශයන්හි කැරලි මර්දනය කිරීමට හැකි වූ අතර ඊළඟ අවුරුදු දාහත තුළ ඔවුන් අතර  ruජු ගැටුම අවසන් විය
1621 දී වන්නි අධිපතීන් යටත් කර ගැනීමට ද පෘතුගීසීන්ට හැකි විය
ආශ්‍රිත 
 List of captains of Portuguese Ceylon
 List of captain-majors of Portuguese Ceylon
 List of captain-generals of Portuguese Ceylon
 Forts in Sri Lanka

සටහන්

මූලාශ්‍ර

උපහරණ  

 
Warfare of the early modern period
Battles involving Sri Lanka
Wars involving Portugal
Conflicts in 1638
Military history of Sri Lanka
Kingdom of Kandy
Wars involving Sri Lanka
16th century in Sri Lanka
17th century in Sri Lanka

ශ්‍රී ලංකාවේ යුදමය ඉතිහාසය
ශ්‍රී ලංකාව සම්බන්ධිත ගැටුම්
කන්ද උඩරට ඉතිහාසය
සිවා සේනායි යනු 2016 ඔක්තෝම්බර් 12 දින පිහිටුවන ලද ශ්‍රී ලංකාවේ දෙමළ හිං හින්දු අවශ්‍යතා ආරක්ෂා කිරීම සඳහා පිහිටුවන ලද ශ්‍රී ලංකාවේ පිහිටි දේශපාලන කණ්ඩායමකි
එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයේ හිටපු නිලධාරියෙකු වූ මරාවන්පුලවු සච්චිතානන්දන් එම සංවිධානයේ නිර්මාතෘ වන අතර එම සංවිධානයේ දිරිගැන්වීම ලැබී තිබේ
සිවා සේනායි විසින් 2017 දෙසැම්බර් මාසයේදී ශී‍්‍ර ලාංකික වන්දනා කරුවන්ට තමිල්නාඩුව ඉන්දියාව හි චිදම්බරම් වන්දනාවේ යාමට අවස්ථාව සැලසීමේ මූලිකත්වය ගෙන කටයුතු කළේය
මෙම කණ්ඩායම ශ්‍රී ලංකාව තුළ ගව ඝාතනයට එරෙහිව ක්‍රියාකාරීව පෙනී සිට ඇත
යොමු කිරීම්

බාහිර සම්බන්ධක 

 

ශ්‍රී ලංකාවේ හින්දු ආගම
තොරතුරු සන්නිවේදනයේ නිර්වචනය
ඔප්පු කිරීමකින් තොරව නිතැතින්ම සත්‍ය යැයි හැඟෙන ප්‍රකාශ ප්‍රත්‍යක්ෂ ලෙස හදුන්වා ලබයි
ගණිතයෙදී තර්කානුකූලව කරුණු විස්තර කිරීමට යොදා ගනියි
NSBM හරිත සරසවිය ( NSBM Green University) හෝමාගම පිටිපන ප්‍රදේශයේ අක්කර 26ක භූමියක් පුරා ඉදිව තිබෙන,  ශ්‍රී ලංකික දරුවන්ට අති නවීන පහසුකම් මෙන්ම ඉතා පුළුල් ඉගෙනුම් අවකාශයක් උදා කර දී ඇති උසස් අධ්‍යාපන ආයතනයකි
NSBM සරසවිය තම සංවර්ධන සැලැස්ම සඳහා හරිත ඉදිකිරීම් තාක්ෂණය හා තිරසාර සංකල්ප ද යොදාගෙන ඇත
ස්වභාවික වායු සැපයුම, සූර්යාලෝකය හා බාහිර සුවපහසුව මෙන්ම වගා කටයුතු සඳහා ජලය සපයන අපජල කළමනාකරණ ඒකකය, සූර්ය බලශක්ති භාවිතය, LED විදුලි ආලෝකකරණය, උෂ්ණත්වය පාලනය කිරීමට දායක වන හරිත ගොඩනැගිලි පියැසි හා හරිත තිර ආදිය එසේ තිරසාර නිර්මාණ සැලසුම් භාවිතයට නිදසුන් වේ
සිසුන්ට තම දේශනවලදී සක්‍රීය සහභාගීත්වයක් ලබාදිය හැකි සහ අවධානය නිවැරදිව තබාගත හැකි අයුරින් දේශනා ශාලා නිමවා තිබීම ද කැපීපෙනේ
නවීන තාක්ෂණය ඇසුරින් තම දේශන ඉදිරිපත්කිරීමට ද ආචාර්යවරුන්ට ඉඩ සලසා දී ඇත
සිසුන්ට මෙන්ම ආචාර්ය මණ්ඩලයටත් නිවාස පහසුකම් සපයා දී ඇත්තේ නේවාසික අත්දැකීමක් සමීප කරවමිනි
සිසුන් හා අධ්‍යයන පීඨ අතර අඛණ්ඩ සබඳතාව තහවුරු කරමින් විශ්ව විද්‍යාල පරිශ්‍රයේ සෑම ගොඩනැගිල්ලක්ම එකිනෙකට රූපමය අයුරින් සම්බන්ධ වේ
ව්‍යාපාර කළමනාකරණ, තොරතුරු තාක්ෂණ හා ඉංජිනේරු යන පීඨ තුන මෙන්ම විශ්ව විද්‍යාල පරිපාලන ගොඩනැගිලි‍, පුස්තකාලය, ශ්‍රවණාගාරය, ශිෂ්‍ය මධ්‍යස්ථානය ආදියද බොහෝ ඉඩපහසුකම් සහිතව හා සුවපහසුවට නිර්මාණය කර ඇති අතර සිසුන්ට එක්ව හිඳිමින් සාකච්ඡා කිරීමට අදහස් හුවමාරු කරගැනීමට හා සාමූහික ඉගෙනුමට කදිම අවස්ථාවක් උදා කර දී ඇත
Mayura Lakmal Wijesinghe is a Undergraduate student in Rajarata University of Sri Lanka in Material Technology
Biography 
Mayura Lakmal Wijesinghe was bone in Kalawana, Sri Lanka in 1997.

References
ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි යුද්ධය සහ 2021 තලෙයිබාන් ආක්‍රමණය වෙතින් නේටෝ හමුදාවන් ඉවත්කරගැනීම් මධ්‍යයෙහි, විදේශ පුරවැසියන් සහ සමහරක් අනාරක්ෂිත ඇෆ්ගන් පුරවැසියන් රටින් ඉවත්කරගැනීමෙහි ආයාසයන් පුළුල් ලෙසින් ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි දියත් කරන ලදි
2021 අගෝස්තු 15 දිනදී  කාබුල් බිඳවැටීම සහ ඇෆ්ගනිස්තාන ඉස්ලාමීය ජනරජය බිඳවැටීම සමගින්, රටින් පිටව යෑමට තිබූ තලෙයිබාන්-පාලනයට නතු නොවූ එකම මාර්ගය වූයේ නේටෝ හමුදා දහස් ගණනකින් ආරක්ෂාව සැපයුනු හමිඩ් කර්සායි ජාත්‍යන්තර ගුවන්තොටුපොළ පමණකි
HKAIA ලෙසින්ද හැඳින්වෙන,හමිඩ් කර්සායි ජාත්‍යන්තර ගුවන්තොටුපොළ (
),  පිහිටා ඇත්තේ ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි කාබුල් නුවර නගර මධ්‍යයෙහි සිට   දුරිනි
ගුවන්යානා සියයකට වඩා අධික ප්‍රමාණයක් සඳහා නැවතුම් සැපයිය හැකි මෙය, දේශයෙහි ප්‍රධානජාත්‍යන්තර ගුවන්තොටුපොළවල් අතරින් එකක් ලෙසින් සහ විශාලතම හමුදා මූලයන් අතරින් එකක් ලෙසින් ක්‍රියා කරයි
කාබුල් ජාත්‍යන්තර ගුවන්තොටුපොළ ලෙසින් හා දේශීය වශයෙන් කාජෙ රවාෂ් ගුවන්තොටුපොළ ලෙසින් මෙය පූර්වයෙහි හැඳින්වුනු අතර, සමහරක් ගුවන් ප්‍රවාහන සමාගම් විසින් දැනුදු අපරෝක්ත නාමයෙන් නිල වශයෙන් හැඳින්වෙයි
හිටපු ජනාධිපති හමිඩ් කර්සායි වෙත බුහුමන් ලෙසින් 2014 වසරෙහිදී ගුවන්තොටුපොළට වර්තමාන නම ලබා දෙන ලදි
ඇෆ්ගනිස්තාන ජාතික මන්ත්‍රණ මණ්ඩලය සහ එවකට ජනාධිපති අෂ්රෆ් ගානිගේ කැබිනට් මණ්ඩලය විසින් මෙම තීරණයට එලඹෙන ලදි
2021  අගෝස්තු 26 දිනදී දේශීය වේලාවෙන් පැය 17
50 ට  (13
20 UTC),  ඇෆ්ගනිස්තානය වෙතින් පුද්ගලයින් ඉවත්කිරීම අතරතුර, ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි කාබුල් නුවර, හමිඩ් කර්සායි ජාත්‍යන්තර ගුවන්තොටුපොළ තුල ඇබේ දොරටුව සමීපයෙහි මරාගෙන මැරෙන බෝම්බ පිපිරවීමක් සිදු විය
මෙම ප්‍රහාරයෙන් ඇෆ්ගනිස්ථානයේ සිවිල් වැසියන් 169 ක් සහ ඇමරිකානු එක්සත් ජනපද හමුදාවේ 13 දෙනෙකු ඇතුළුව අවම වශයෙන් පුද්ගලයින් 182 ක් ජීවිතක්ෂයට පත් වූ අතර, 2020 පෙබරවාරි මාසයෙන් පසු ඇෆ්ගනිස්ථානයේ යුද්ධයේදී, ඇමරිකානු හමුදාව තුල සිදු වූ පළමු මරණය මෙයයි
වස්කෝද ගාමා ඉන්දියාවට පැමිණීමෙන් පසු "ක්‍රිස්තියානින් හා කුළුබඩු සොයා අපි මෙහි පැමිණීම" යැයි ප්‍රකාශ කර තිබේ
යනු ප්‍රහේලිකා නිෂ්පාදකයෙක් වන නිකෝලි ආයතනයෙහි සභාපති වූ  ජපාන ව්‍යවසායකයෙක් විය
" සූදකු හී පියා" ලෙසින් පුළුල් ලෙසින් ඔහු හැඳින්වෙන්නේ එම අංක ක්‍රීඩාව ජනප්‍රිය කිරීමෙහි ලා ඔහුගේ භූමිකාව නිසාය
ස්ත්‍රී දූෂණය, ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි ප්‍රධාන ප්‍රශ්නයකි
මානව අයිතිවාසිකම් සංවිධාන බොහෝ ගණනක් විසින් රටෙහි ස්ත්‍රී දූෂණ නීති සහ ඒවායෙහි බලාත්මක කිරීම විවේචනයට ලක් කරති
අර්ථදැක්වීම
ස්ත්‍රී දූෂණය යනු, සාමාන්‍යයෙන් ලිංගික සංවාසය හෝ අනෙකුත් ආකාරයෙහි ලිංගික ප්‍රවේශනය ඇතුළත් වන  ලිංගික අඩන්තේට්ටම් වර්ගයක් වන අතර එම තැනැත්තාගේ එකඟතාවය නොමැතිව යම් තැනැත්තෙකුට එරෙහිව මෙම වරද සිදු කෙරෙයි
පැවැත්ම
ඇෆ්ගන් ස්වාධීන මානව අයිතිවාසිකම් කොමිසම (AIHRC) පරිදී, 2013 වසර වන විට,  ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි කාන්තාවන්ට එරෙහි ප්‍රචන්ඩත්වය වාර්තාගත ඉහළ මට්ටමකට පැමිණ තිබුණි
කන්‍යාභාවය කාන්තාවකට ගෞරවයක් ලෙස සලකන ලද අතර, කාන්තාවක් ගර්භනී බවට පත්වූවද, දූෂකයා විසින් ඇය විවාහ කර ගැනීමෙහි අවස්ථා විරල වෙයි
මෙලෙසින් කාන්තාවක් "අශුද්ධ" වීම නිසා දඬුවම් ලබන්නීය
බලධාරීන් විසින් මෙවන් අවස්ථා  අනාචාරය ලෙසින් සලකති
ඇෆ්ගන් නීතිය 
2018 වන විට, ඇෆ්ගනිස්තානය සඳහා නායකත්වය සැපයූවේ ජනාධිපති අෂ්රෆ් ගානි විසිනි
2015 වන විට, ස්ත්‍රී දූෂණ වින්දිතයන් හෝ අවදානම් කණ්ඩායම් හෝ වෙත සෘජු අවධානය ලක් කෙරෙන හෝ ඔවුන් ආරක්ෂා කරන හෝ කිසියම් නීතියක් ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි නොතිබුණි
2009 වසරෙහිදී ඇෆ්ගන් ජනාධිපති හමිඩ් කර්සායි යටතේ ෂියා පවුල් නීතිය ඇෆ්ගනිස්තානය විසින් බලාත්මක කලද,  ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි ස්ත්‍රී දූෂණය යනු අපරාධයකි
පවතින සංඛ්‍යානයන් සහ අපකීර්තිය
ඇෆ්ගනිස්තානය තුල ස්ත්‍රී දූෂණය යනු අපරාධයක් වන අතර නෛතික වශයෙන් දඬුවම් ලැබිය හැකි වරදක් වුවද, වාර්තා වීම ප්‍රයෝගික වශයෙන් ඉතා විරල වන්නේ, ඔවුන් එය වාර්තා කලහොත් කාන්තාවන් ලක් වන මහත් අවදානම නිසාය
ඇෆ්ගනිස්තානය වෙත සෝවියට් ආක්‍රමණය 
ඇෆ්ගන්-සෝවියට් යුද්ධය අතරතුර මුජහිඩීන් සොයමින් රට තුල ගුවන් සංචාරයෙහි යෙදෙන විට, සෝවියට් හමුදා විසින් ඇෆ්ගන් කාන්තාවන් බලහත්කාරයෙන් පැහැරගෙන ගියහ
1990 ගණන් වලදී තලෙයිබාන් සංවිධානයෙහි සම්ප්‍රාප්තිය හා අනතුරුව තලෙයිබාන් විසින් සිදුකෙරෙන යුද්ධ අපරාධ අතර, එය විසින් ඇෆ්ගනිස්තාන ඉස්ලාමීය එමීර් රාජ්‍යය පවත්වාගෙන යන ලද කාලසීමාවෙහිදී සිවිල් වැසියන්ගේ බාහිරාධිකරණ මරාදැමීම ,2010 ගණන් වලදී සිවිල් වැසියන් ක්‍රමානුකූල ලෙසින් මරාදැමීම සහ  යුද්ධකාල ලිංගික ප්‍රචණ්ඩත්වය, සහ 2021 තලෙයිබාන් ආක්‍රමණය අතරතුර සිවිල් වැසියන් ඝාතනයට ලක්කිරීම වෙයි
හේතූන්
සිවිල් වැසියන් මරාදැමීම, යම් සිරුරු කොටස් කපාදැමීම (නිද
, නහය සහ කණ), හෝ සැලකිය යුතු හමුදාමය වටිනාකමක් රහිත එල්ලයන් වෙත  මරාගෙන මැරෙන ප්‍රහාර එල්ලකිරීම වැන්න ඔවුන්ගේ සාමාජිකයන්ට තහනම් කෙරෙන ප්‍රතිපත්ති තලෙයිබාන් සංවිධානය තුල නිල වශයෙන් පවතියි
එය විසින් නාමික ලෙසින් ස්වාධීන කොමිසම් සභා පත් කරමින් සහ ඔවුන්ගේ සාමාජිකයන් විසින් සිවිල් වැසියන්ට ප්‍රහාර සිදු කෙරෙන සිදුවීම් නිර්නාමික ලෙසින් වාර්තා කිරීමට දුරකතන අංක බෙදා හරිමින්, නීති උල්ලංඝනය කෙරූ බොහෝ සාමාජිකයන් නෙරපා හැරීම හෝ දැඩි දඬුවම් පැමිණවීම වැනි දේ සිදු කලහ
මෙම ප්‍රයත්නයන් තිබුණද, 2001 වසරෙහි සිට ඇෆ්ගන් සිවිල් වැසියන් දහස් ගණනක් තලෙයිබාන් ප්‍රහාර තුලින් මරා දැමුණු අතර, 2013 වසර තුලදී ඇෆ්ගන් සිවිල් අපතිකයන් අතරින්  74% ප්‍රමාණයක වගකීම් ඇෆ්ගනිස්තානය තුල එක්සත් ජාතීන්ගේ සහය මෙහෙය (UNAMA)  විසින් තලෙයිබාන් සංවිධානය වෙත පවරන ලදි
මැක්ස් ඒබ්‍රහම්ස් පවසන්නේ, සංවිධානයෙහි කිපෙනසුළු ස්වභාවය නිසා අණදී පාලනය කිරීම පිළිබඳ විශාල නොහැකියාවකට  තලෙයිබාන් නායකත්වය විසින් මුහුණ දෙන බව සහ එ
හමුදාවන් විසින් ඉහළ නිලයෙහි තලෙයිබාන් නිලධාරින්   ඉලක්කගත මරාදැමීම් වලට ලක් කිරීම නිසා  ලාබාල ආඥාපතීන් විසින් සිවිල් ජනගහණයට විරුද්ධව පහර එල්ල  කිරීමෙහි වඩාත් නැඹුරුතාවයක් දක්වන බවයි. ඒබ්‍රහම් දුටුවේ සිවිල් වැසියන්ට උපද්‍රව පැමිණි විට තලෙයිබාන් බොහෝ විට ප්‍රහාරයෙහි වගකීම භාර නොගන්නා බවත්, සමහරවිට මරණ සංඛ්‍යාව ඉහළ නගින විට පෙරදී වගකීම භාර ගැනීමෙන් ඉවත් වන බවත්ය
සිවිල් වැසියන් බාහිරාධිකරණ ලෙසින් මරාදැමීම

ඇෆ්ගනිස්තාන ඉස්ලාමීය එමීර් රාජ්‍යය (1996–2001)

1988 අගෝස්තු 8  දිනදී, එය විසින් හමුදාමය ලෙසින් මසාර්-ඉ-ෂරීෆ් යටත් කරගැනීමෙහිදී,  තලෙයිබාන් විසින් 10
30 පමණ සිට මධ්‍යහ්නය දක්වා සිවිල් වැසියන් වෙඩි තබා ඝාතනය කිරීම දිව කපා දැමීම ආදිය සිදු කල අතර, ඔවුන් බොහෝ ලෙසින් හසාරාවරු, සහ සමහරක් ටජීක්වරු සහ උස්බෙක්වරු වූහ
මෙම මරාදැමීම් අගෝස්තු 13 හෝ14 දක්වා දිගටම පැවතිණි
තලෙයිබාන් විසින් 2000 මැයි සහ 2001 ජනවාරි තුල ජනසංහාර දියත් කෙරුණු අතර, ප්‍රාථමික වශයෙන් ඒවාට ගොදුරු වූයේ හසාරාවරුන්ය
2000 මැයි මාසයෙහිදී  රෙබාතා මංකඩ ජන සංහාරයෙහිදී, තලෙයිබාන් හමුදා විසින් ජනයා 31 දෙනෙක් මරා දැමුණු අතර, ඔවුන් අතරින් 26 දෙනෙක් "විශ්වාසවන්ත ලෙසින් සිවිල් වැසියන් බව " හියුමන් රයිට්ස් වොච් (HRW) විසින් හඳුනාගෙන ඇත
2001 ජනවාරි 8 දින සිට ඇරඹි දින සතරක් තුලදී, තලෙයිබාන් හමුදා විසින් යකව්ලාං හී සිවිල් වැසියන් 170 දෙනෙක් වෙඩි කණ්ඩායම් මගින් වෙඩි තබා මරා දැමූහ
අවිගත් විපක්ෂය (2001–2021)
2010 වසරෙහිදී, තලෙයිබාන් විසින් කිසියම් පිළිවෙලකට ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි සිවිල් වැසියන් ඝාතනය කරන ලද අතර, සාමාන්‍යයෙන් එහි පදනම වූයේ මෙසේ ගොදුරු වුනු තැනැත්තන් ඇෆ්ගන් රජයට පක්ෂපාතිවූ බව යන යාචනයයි
ක්ෂමා සංවිධානය විසින් සම්මුඛ සාකච්ඡාවකට ලක්වුනු මාධ්‍යවේදියෙක් පැවසුවේ තලෙයිබාන් සංවිධානය හා සමගින් සහයෝගයෙන් ක්‍රියා කිරීම ප්‍රතික්ෂේප කල ගමක වැඩිහිටියන් ඝාතනය කල අතර මරණයෙන් පසුව "ඇමරිකානු ඔත්තුකරුවන්" බවට චෝදනා ලැබූ බවයි.

2015 වසරෙහිදී කුන්දූස් හිදී, තලෙයිබාන් විසින් මැරිය යුතු සිවිල් වැසියන් දැක්වෙන මරණ ලැයිස්තුවක්– "ක්‍රියාකරුවන්, මාධයවේදීන් සහ සිවිල් සේවකයන්" භාවිතා කල අතර, ගෙයින්-ගෙට ගොස් සෝදිසි කිරීම් වලින් පසුව ඔවුන් මරා දැමූහ
තලෙයිබාන් හමුදා විසින් තුවාල ලැබූ කාන්තාවකගේ නිවසට ඇතුළුවී ඇයගේ හිසට මාරාන්තික වෙඩි පහර එල්ල කලහ
2021 තලෙයිබාන් ආක්‍රමණය

2021 වසරෙහි පළමු අර්ධයෙහිදී, ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි එක්සත් ජාතීන්ගේ සහය මෙහෙය (UNAMA) පරිදී සිවිල් වැසියන් 699 දෙනෙක් මරා දැමීම සඳහා තලෙයිබාන් හමුදා වගකිය යුතු වූ අතර ඇෆ්ගන් ස්වාධීන මානව අයිතිවාසිකම් කොමිසම (AIHRC) පරිදී එම සංඛ්‍යාව 917ක් විය යුතුය
UNAMA පරිදී, මැයි හා ජූනි මාස තුලදී, පුද්ගලික නිවෙස් සහ සිවිල් ගොඩනැගිලි විනාශ කිරීම සහ කොල්ලකෑමෙහි සිද්ධි අතරින් "අතිමහත් බහුතරයක්" සඳහා තලෙයිබාන් වගකියයුතු විය
එජ සහ අනෙකුත් රටවල් ඉතිරි සේනාංකයන් රටෙන් ඉවත් කරගැනුම 2021 වසරෙහි මුලදී ආරම්භ කලහ
2021 මැයි 12 දිනදී, ඇෆ්ගනිස්තානයෙහිදී එක්සත් ජනපද සන්නද්ධ හමුදාවන් සඳහා පරිවර්තකයෙක් ලෙසින් මාස 16 ක් සේවය කල සොහෙයිල් පාර්දිස්, තලෙයිබාන් විසින් ඔහුගේ මෝටර් රථයෙන් පිටතට ගෙන හිස ගසා මරා දැමිණි
ජූනි 16 දිනදී,  දල්වාද් අබාද් හිදී, ඇෆ්ගන් විශේෂ හමුදා කොමාන්ඩෝවරු 22 ක් තලෙයිබාන් වෙත යටත්වීමට තැත් කිරීමෙහිදී මරාදැමුණහ
මෙම සිද්ධියෙහි වීඩියෝවක් පුළුල් ලෙසින් ප්‍රචාරය වුනු අතර සීඑන්එන් විසින් විකාශය කෙරිණි
ජාත්‍යන්තර ක්ෂමා සංවිධානයෙහි සමීරා හමිඩ් විසින් මෙම සිද්ධිය විස්තර කෙරුනේ "යටත්වන සොල්දාදුවන් අසංවේදී ලෙසින් ඝාතනය කිරීමක් – යුද්ධ අපරාධයක්" ලෙසිණි
ඇෆ්ගනිස්තානය සඳහා ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණ පරික්ෂණය හී කොටසක් වශයෙන් මෙම සිද්ධිය විමර්ශනයට ලක් විය යුතු බවට ඇයගේ ඉල්ලීම විය
2021 ජූලි මසෙහිදී කැන්දහාර් හිදී, පළාත් මට්ටමෙහි රජයයන්හී සාමාජිකයන් සහ ඔවුන්ගේ ඥාතීන් බවට විචාරකයන් සහ ජනතාව විසින් විශ්වාස කරන පිරිසක් තලෙයිබාන් හමුදා විසින් බාහිරාධිකරණ ලෙසින් මරාදැමුණහ
HRW හී පැට්‍රීෂියා ගොස්මන් පවසා සිටියේ  "මෙවන් දාමරිකකම් පිළිබඳ අනවධානයෙන් පසුවන තලෙයිබාන් ආඥාපතීන්ද යුද්ධ අපරාධයන්ට වග කිය යුතුය" යනුවෙනි
ඇය විසින් මෙම මරාදැමීම් විස්තර කෙරුණේ " ඉතා සුළු විවේචනයක් හෝ ප්‍රතිරෝධයක් හෝ ප්‍රචණ්ඩකාරී ලෙසින් මැඩීමට තලෙයිබාන් ආඥාපතීන් තුල ඇති ලැදියාව හුවා දැක්වීමක්" ලෙසිනි
තලෙයිබාන් විසින් ජූලි මැදදී ස්පින් බොල්ඩක් යටත් කර ගැනුමෙහිදී අභිමත පරිදී සිර කර තැබූ සිවිල් වැසියන් ඇස්තමේන්තු ගත සංඛ්‍යාව 380 සිට 900 දක්වා වන අතර, අභිමත පරිදී මරාදැමුණු සංඛ්‍යාව 40 සිට 100 දක්වා වෙයි
2021 ජූලි මුලදී මාලෙස්ටන් දිස්ත්‍රික්කයෙහිදී, තලෙයිබාන් බලකායන් විසින් සිවිල් වැසියන් මරාදමමින්, පුද්ගලික දේපළ කොල්ලකමින්, ඒවා ගිනිබත් කරමින්, කඩසාප්පු විනාශ කරමින් කොල්ල කෑහ
2021 ජූලි  4–6  අතරතුර මාලෙස්ටන් දිස්ත්‍රික්කයෙහි මැන්ඩේයාක්ට් හී, තලෙයිබාන් විසින් බාහිරාධිකරණ ලෙසින් හසාරාවරුන් නවදෙනෙකු මරා දැමිණි
හසාරාවරුන් පෙරදීද තලෙයිබාන් වෙතින් වධහිංසාවට ලක් වූහ
තලෙයිබාන් ආරක්ෂක හමුදාවන් විසින් තිදෙනෙක් මරා දැමීමට පෙර  මහත් වධයට ලක් කරනු ලැබූහ
වහීඩ් කාරාමාන්ගේ පාද සහ අත් කඩාදමා, ඔහුගේ හිසකෙස් උගුලුවා මුහුණට පහරදී තිබුණි
ජෆාර් රහීමි වෙත තදින් පහරදී ඔහුගේම උතුරුසළුවෙන් ගෙල හිර කර මරා දමා තිබුණි
සයිඩ් අබ්දුල් හකීම් හට පහරදී, ඔහුගේ අත් බැඳ දමා ඔහුගේ ලය පෙදෙසට වෙඩි තැබීමට පෙර ඔහුගේ පාද වල වෙඩි තබා තිබුණි
මේ තිදෙන මෙසේ මරා දමා තිබුණේ තලෙයිබාන් සෝදිසි මුරපොළකදී වන අතර  අනෙකුන් මැන්ඩේයාක්ට් හිදී මරා දමා තිබුණි
ස්පින් බොල්ඩක් හිදී, 2021 ජූලි 15 දිනදී ඡායාරූප මාධ්‍යවේදී දානිෂ් සිද්දික්වී මරා දැමුණේ ඇෆ්ගන් ජාතික ආරක්ෂක හමුදාව (ANSF) සහ තලෙයිබාන් අතර වෙඩි තබා ගැනීම අතරතුර හෝ තලෙයිබාන් විසින් අල්ලා ගෙන මරා දැමීම නිසාය
ඔහුගේ දේහය විකෘති කර තිබූ අතර, ඔහුගේ මුහුණ හඳුනාගත නොහැකි තත්ත්වයට පත් කොට ඔහුගේ මුහුණ මත සහ පපුව මත ටයර් සලකුණු තිබුණි
2021 ජූලි 22 දිනදී, ජනප්‍රිය ප්‍රහස්‍ය නළුවෙකු වූ,  "කාෂා ස්වාන්" ලෙසින් හැඳින්වුනු, නසාර් මොහමඩ්, තලෙයිබාන් විසින් කැන්දහාර් පළාතෙහිදී මරාදැමිණි
ජූලි අග භාගයෙහිදී, ෂකර්ඩරා දිස්ත්‍රික්කයෙහි ආරක්ෂක බලකායෙහි සාමාජිකයන් සතරදෙනෙක් සහ රෝහල් සේවකයෙක්, තලෙයිබාන් හමුදා විසින්  වධහිංසා පමුණුවා  මරා දැමිණි
එක් වින්දිතයෙකුගේ ඥාති සෙහොයුරෙක්, අබ්දුල් රහමන්,  පැවසුවේ, වෙඩි තැබීමට ප්‍රථමයෙන් තලෙයිබාන් විසින් තම ඥාති සොහොයුරාගේ ඇස් සහ දිව ඉවත් කොට මෝටර් රථයක් ඔහු මතින් ධාවනය කල බවයි. ඇෆ්ගන් හමුදාවන්හී ආඥාපතියෙක්වූ අබ්දුල් හමිඩ්,  හැරාත් අසබඩදී තලෙයිබාන් විසින් ඝාතනය කරනු ලැබුවේ සිරභාරයට ගැනීමෙන් පසුවය
කාබුල්හී රජයෙහි මාධ්‍ය සහ තොරතුරු මධ්‍යස්ථානයෙහි ප්‍රධානී,  දාවා ඛාන් මෙනාපාල්, අගෝස්තු 5 දිනදී ඝාතනය කිරීමෙහි වගකීම,   2021 අගෝස්තු 6 දිනදී  තලෙයිබාන් හමුදා විසින් භාර ගන්නා ලදි
මානව අයිතිවාසිකම් ක්‍රියාකරු ලාල් ගුල් ලාල් පැවසුවේ, එම දිනයෙහිදීම, සාරාන්ජ් පාලනය තලෙයිබාන් විසින් නතු කර ගත් විට, තලෙයිබාන් විසින් සොල්දාදුවන් 30 දෙනෙකු මරාදැමීම යුද්ධ අපරාධයක් බවයි. ටොලෝනිවුස් පරිදී, තලෙයිබාන් විසින් ඔවුන් මරාදැමීමට පෙර සමහරක් සොල්දාදුවන් හට වධහිංසා පමුණුවා ඔවුන්ගේ ඇස් උගුලුවා ඉවත් කරන ලදි
තලෙයිබාන් පැවසුවේ මෙම සොල්දාදුවන් මිය ගියේ සටනෙහිදී බවයි.

2021 අගෝස්තු 21 දිනදී, වීඩියෝවක දැක්වුනේ, බාග්දීස් පළාතෙහි හිටපු පොලිස් ප්‍රධානී හජි මුල්ලා අචකාසෙයි වෙත තලෙයිබාන් සටන්කරුවන් විසින් කෙටි දුරක සිට වෙඩි තැබීමට පෙර ඇස් හා අතපය බැඳ තිබූ අයුරුයි
ලිංගික ප්‍රචණ්ඩත්වය

2015 වසරෙහිදී කුන්දූස් හිදී, තලෙයිබාන් හමුදාවන් විසින් සමූහ දූෂණයද සිදු කරමින් ස්ත්‍රීන් දූෂණය කලහ
කාන්තාවන්ට ප‍්‍රජනන සෞඛ්‍යය සේවා ලබා දීමෙහි වරදට, එක් කාන්තාවන් තලෙයිබාන් විසින් සමූහ දූෂණයට ලක් කොට මරා දැමිණි
නීතිමය විමර්ශන

ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණය 

2017 සහ 2018 තුලදී වින්දිතයින් වෙතින් තොරතුරු රැස්කිරීම, විමර්ශනයක් ආරම්භ කිරීමට 2019 දී ඉල්ලා සිටීම, ඉල්ලා සිටීම නිෂ්ප්‍රභා කිරීම, සහ  එම ඉල්ලීම නිෂ්ප්‍රභා කිරීම ඉවත දැමීම යන්නෙන් පසුව, ඇෆ්ගනිස්තානය තුල ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණය (ICC) විසින් විමර්ශනයක් සිදු කිරීමට 2020 වසරෙහිදී බලය පැවරිණි
විමර්ශනයෙහි සැලකිල්ල යොමුවූයේ තලෙයිබාන් සහ අනුබද්ධිත අවිගත් කණ්ඩායම් විසින් ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි යුද්ධයෙහිදී සිදුකල යුද්ධ අපරාධ, ඇෆ්ගන් ජාතික ආරක්ෂක හමුදාව විසින් සිදුකල යුද්ධ අපරාධ, සහ එක්සත් ජනපද සන්නද්ධ හමුදා සහ එක්සත් ජනපද මධ්‍යම ඹත්තු සේවය (CIA) විසින් ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි, පෝලන්තයෙහි, රුමේනියාවෙහි සහ ලිතුවේනියාවෙහි සිදුකල යුද්ධ අපරාධ යන දේ සන්දර්භයෙන්, 2003 මැයි 1 දින සිට සිදුවූ යුද්ධ අපරාධ සහ මනුෂ්‍යත්වයට එරෙහි අපරාධ පිළිබඳවයි.

ඇෆ්ගන් ස්වාධීන මානව අයිතිවාසිකම් කොමිසම 
2021 ජූලි 14 දිනදී තලෙයිබාන් විසින් ස්පින් බොල්ඩක් අල්ලාගැනුම විමර්ශනය කිරීමෙන් පසුව "විශ්වසනීය දේශීය මූලාශ්‍ර", සහ සාක්ෂිකරුවන් සහ වින්දිතයන්ගේ පවුල්වල සාමාජිකයන් හා පැවැති සම්මුඛ සාකච්ඡා අනුසාරයෙන් ඇෆ්ගන් ස්වාධීන මානව අයිතිවාසිකම් කොමිසම (AIHRC) විසින් කෙටි වාර්තාවක් ප්‍රකාශයට පත් කෙරිණි
AIHRC විසින් සොයාගත්තේ තලෙයිබාන් හමුදා විසින් ජාත්‍යන්තර මානවවාදී නීතියට පටහැනිව යමින් සිවිල් වැසියන් 40 දෙනෙකු මරා දමා පෞද්ගලික දේපොළ කොල්ල කෑ බවයි.

මෙයද බලන්න
ඉරාකයෙහි සහ ලෙවන්තයෙහි ඉස්ලාමීය රාජ්‍යය– කෝරසාන් පළාත#වගකීම භාරගත් සහ ප්‍රෝක්ත ප්‍රහාර

ආශ්‍රිත

ඇෆ්ගනිස්තානයෙහි යුද්ධ අපරාධ
තලෙයිබාන්
මිනි යනු දැනට බී එම් ඩබ්ලිව් සතු කුඩා කුඩා වාහන තැනීම සඳහා විශේෂිත වූ වෙළඳ නාමයකි
ඉහත නම සහිත මුල් කාරය BMC විසින් හඳුන්වා දුන් අතර පසුව එය ස්වාධීන සමාගමක් බවට පත් විය
ආරම්භය 

1954 දී ඔස්ටින් මෝටර්ස් සහ මොරිස් බ්‍රිතාන්‍ය මෝටර් සමාගම (බීඑම්සී) පිහිටුවීම සඳහා එකතු වූ අතර නව සභාපති සහ ප්‍රධාන විධායක නිලධාරී ලෙස ශ්‍රීමත් ලෙනාඩ් ලෝඩ් පත් කරන ලදී
එම වසරේම සූවස් තෙල් අර්බුදයෙන් පසු බටහිර වාහන කර්මාන්තයට දැඩි බලපෑම් එල්ල විය
මේ හේතුවෙන් නව බීඑම්සී ප්‍රධාන විධායක නිලධාරියා විසින් ග්‍රීක ජාතික නිර්මාණකරුවෙකු වූ ඇලෙක් ඉසිගොනිස්ට සංයුක්ත අරපිරිමැසුම්දායී කාර් රථයක් සැලසුම් කිරීම සඳහා පැවරීය
1959 දී නව මෝටර් රථය එළිදැක්වූ විට එය ලෝකයේ අවධානයට ලක් වූයේ එය සංයුක්ත අවකාශයේ අසාමාන්‍ය ලක්‍ෂණ රාශියක් එකතු කරමිනි
එන්ජින් ධාරිතාව 848 සීසී අඩු කළ අතර මෙම එන්ජිම 34 බීඑච්පී බලයක් සහ පැයට කිලෝමීටර් 116 ක උපරිම වේගයක් නිපදවීය
නව මෝටර් රථය "ඔස්ටින් සෙවන්" (පසුව "ඔස්ටින් මිනි") සහ "මොරිස් මිනි මයිනර්" යනුවෙන් නම් දෙකකින් එළියට ආවේය
මෙම කාර් රථය මෝටර් රථ කර්මාන්තය මෙතෙක් දැක ඇති කාර්‍යක්‍ෂම කාර් එකක් ලෙස සැලකේ.

මාර්ගයේ රැඳවීමේදී සහ හැසිරවීමේදී කාරයේ විශිෂ්ඨභාවය හේතුවෙන් රැලි තරඟ වලදී විශිෂ්ට දස්කම් දැක්වීමට හැකියාව ලැබුණි (මොන්ටේ-කාලෝ රැලිය (1964), RAC රැලිය සහ ඔස්ට්‍රියානු ඇල්පයින් රැලි)
ජෝන් කූපර් ඔස්ටින් මිනි කාර් "කූපර් එස්" නමින් ඉහළ එන්ජින් ධාරිතාවයකින් (1275 සීසී) හා ඉහළ ක්‍රියාකාරීත්වයකින් යුතුව සැකසීය
1968 දී සමාගම නැවත ලේලන්ඩ් සමඟ ඒකාබද්ධ වන තුරු පැවති අධික ඉල්ලුම හේතුවෙන් මෙම මෝටර් රථය බීඑම්සී විසින් විශාල වශයෙන් නිෂ්පාදනය කරන ලදී
බ්‍රිතාන්‍ය ලේලන්ඩ් සහ රෝවර් යුගය (1968-2000)

මිනි මාර්ක් III (1969–1976)  

1968 දී ලේලන්ඩ් විසින් බීඑම්සී අත්පත් කර ගෙන "බ්‍රිතාන්‍ය ලේලන්ඩ්" පිහිටුවන ලදී
ඉන්පසු මිනි බ්‍රිතාන්‍ය ලේලන්ඩ් යටතේ ස්වාධීන සමාගමක් බවට පත් කරන ලදී
නව මිනි සමාගම මිනි නිෂ්පාදනය අඛණ්ඩව සිදු කළ අතර 1969 දී සමාගම විසින් "මිනි මාර්ක් III" නමින් යාවත්කාලීන කරන ලද මෝටර් රථය හඳුන්වා දෙන ලදී
මාක් III මිනි හි ප්‍රමාණවත් වෙනස්කම් සහිතව නවීකරණය කරන ලද ශරීර ආවරණයක් තිබුණි
වඩාත් පැහැදිලිව පෙනෙන වෙනස්කම් නම් සැඟවුනු ඉඟි සහිත විශාල දොරවල් ය
සමහර ඕස්ට්‍රේලියානු නිෂ්පාදක මාර්ක් අයි මිනිස් 1965 දී මෙම විශේෂාංගය අනුගමනය කළද පාරිභෝගික ඉල්ලුම නිසා ස්ලයිඩින් ජනේල වෙනුවට එතීෙම් කවුළු සවි කිරීමට සිදු විය
1970 දශකයේ අග භාගයේදී, ඉනෝසෙන්ටි විසින් මිනි මත පදනම් වූ බර්ටෝන් විසින් නිර්මාණය කරන ලද හැච්බැක්, ඉනොසෙන්ටි 90 සහ 120 හඳුන්වා දුන්නේය
මිනි මාර්ක් IV

1976 දී මිනී මාර්ක් IV හඳුන්වා දෙන ලදී, නමුත් මේ කාලය වන විට බ්‍රිතාන්‍ය ලේලන්ඩ් සමාගම නවතම කුඩා මෝටර් රථයක් නිෂ්පාදනය කරමින් සිටි අතර එය මිනි වෙනුවට ආදේශ කරනු ඇතැයි බලාපොරොත්තු විය
එහි ඉදිරිපස රබර් සවි කරන ලද තනි රාමු සවි කර ඇති උප රාමුවක් සහ පසුපස රාමුවේ විශාල බුෂිං කිහිපයක් හඳුන්වා දී තිබූ අතර ඒ සියල්ලේම අරමුණ වූයේ කාරයේ යාන්ත්‍රික ශෝධනය වැඩි දියුණු කිරීම සහ ශබ්ද මට්ටම අඩු කිරීමයි
විශාල පාද පෙඩල් මෙන් දර්ශක සහ වයිපර් සඳහා ද්විත්ව තීරු කූරු හඳුන්වා දෙන ලදී
1977 සිට පසුපස ලාම්පු කට්ටලයට ආපසු හැරවීමේ විදුලි පහන් ඇතුළත් විය
1980 දී "ඔස්ටින් මිනි මෙට්‍රෝ" ආරම්භ කිරීමත් සමඟ මිනීගේ හදිසි අභාවය පිළිබඳ වාර්තා නැවත මතු විය
මෙම නව මෝටර් රථය පූර්වගාමියා මෙන් නොවීය
කුඩා කාර් මිලදී ගන්නන්ට දැන් සාමාන්‍යයෙන් හැච්බැක් එකක් සහිත නවීන හා ප්‍රායෝගික මෝස්තර අවශ්‍යයි
මෙට්‍රෝව සාරය වශයෙන් ගත් කල, මිනි කාර්මික යන්ත්‍ර විශාල හැච්බැක් බෝඩියක් තුළට නැවත ඇසුරුම් කරන ලදී
මෙට්‍රෝ ආරම්භ කිරීමෙන් පසු මිනි නිෂ්පාදනය නොකඩවා නිෂ්පාදනය කෙරුණද, බ්‍රිතාන්‍ය ලේලන්ඩ් සහ එහි අනුප්‍රාප්තිකයා වූ රෝවර් සමූහය නව මෙට්‍රෝව කෙරෙහි අවධානය යොමු කිරීම නිසා නිෂ්පාදන පරිමාව අඩු විය
1982 දී බ්‍රිතාන්‍ය ලේලන්ඩ් මිනි 56,297 ක් සහ මෙට්‍රෝ 175,000 කට වඩා සාදන ලදී
1984 දී එම්ජී, රෝවර් සමූහය යටතේ "එම්ජී මෙට්‍රෝ 6 ආර් 4" නමින් මිනි මෙට්‍රෝ හි ඕෆ් රෝඩ් අනුවාදයක් නිෂ්පාදනය කළේය
ඕෆ්‍රෝඩ් රේසිං ඉසව් වලදී මුල් මිනි තරම්ම එය සාර්ථක විය
1985-86 RAC රැලි ඉසව් වලදී එය හොඳම රැලි කාර් එකක් බව ඔප්පු විය
නමුත් මේ සියල්ල මිනි කෙරෙහි උනන්දුවක් දක්වන අයගේ අවධානය ඉවත් කළේ නැත
ඔවුන්ගේ පොදු පවර් ට්‍රේන් පැකේජය නිසා, 1980 දශකයේ මුල් භාගයේදී, ඒ-ප්ලස් එන්ජිම, ඉදිරිපස තැටි තිරිංග සහිත අඟල් 12 අඟල් රෝද, වැඩි දියුණු කළ ශබ්ද ආරක්‍ෂාව සහ නිහie, ශක්තිමත් සම්ප්‍රේෂණ වැනි මෙට්‍රෝ සමඟ බෙදා ගත් බොහෝ යාන්ත්‍රික වැඩි දියුණු කිරීම් මිනි වෙත ලැබුණි
මෙය මිනි නවීකරණය කළා පමණක් නොව, එහි ප්‍රධාන අනු කොටස් බොහෝමයක් දැන් මෙට්‍රෝ සමඟ බෙදාගෙන ඇති හෙයින්, අලෙවි ප්‍රමාණය පහත වැටුණද නිෂ්පාදනය කිරීම ඉතා ලාභදායී විය
මිනීගේ 25 වන සංවත්සරය 1984 දී යෙදී තිබුණු අතර බ්‍රිතාන්‍ය ලේලන්ඩ් විසින් ‘මිනි 25’ සීමිත සංස්කරණ මාදිලියක් නිෂ්පාදනය කරන ලදී
මෙම යුගයේ දී මිනි ද විස්මිත මෝටර් රථයක් ලෙස ඇගයීමට ලක් වූ අතර ලන්ඩනයේ සීමිත සංස්කරණ මාදිලි එකතුව වඩාත් උසස් හා සුඛෝපභෝගී වූ අතර ලන්ඩනයේ ධනවත් හෝ විලාසිතාමය කොටස් වලින් නම් කරන ලදී
මෙම අලෙවිකරණ උපාය මාර්ග ඉතා සාර්‍ථක විය
කුඩා නිෂ්පාදනය ඇත්තෙන්ම 1980 ගණන්වල මැද භාගය වන විට 1985 දී 34,974 සිට 1985 දී 35,280 දක්වා සහ 1986 දී 39,800 දක්වා සුළු වර්ධනයක් පෙන්නුම් කළේය
1990 වන විට ඉතා ජනප්‍රිය කූපර් මාදිලිය නැවත හඳුන්වා දීමත් සමඟ කුඩා නිෂ්පාදනය 40,000 ඉක්මවා ගියේය
1988 දී ඔස්ටින් රෝවර් විසින් මිනි නිෂ්පාදනය කළ හැකි තාක් කල් එහි නිෂ්පාදනය කර තබා ගැනීමට තීරණය කළ අතර 1991 වන විට එය අත්හිටුවනු ඇති බවට වූ වාර්තා වලට තිත තැබූ අතර ඒ වන විට මුල් මෙට්‍රෝව ප්‍රතිස්ථාපනය කරන බව ප්‍රකාශ කෙරිණි
මිනි මාර්ක්  V (1984-1990) 

1984 දී නව මිනි එළිදැක්වූ අතර මෙම නව පරම්පරාවේ සියලුම කාර් වල අඟල් 8.4 (මි
210) තිරිංග තැටි සහ ප්ලාස්ටික් රෝද ආරුක්කු (මිනි විශේෂ ආරුක්කු) තිබුනද එම මාර්ක් IV ශරීරයේ කවච හැඩය එලෙසම පැවතුනි
මුල් කාරයේ අභාවයෙන් වසර 20 කට පසු 1990 දී මිනි කූපර් අනුවාදය නැවත ආරම්භ කරන ලදී
නැවත වරක් එහි මුල් මිනි කූපර් වල මෙන්ම අනෙකුත් බොහෝ බීඑම්සී සහ බ්‍රිතාන්‍ය ලේලන්ඩ් මාදිලිවල ද ඇතුළත් දිගු කාලීනව ක්‍රියාත්මක වන 1275 සීසී එන්ජිම ද ඇතුළත් විය
මිනි මාර්ක් VI (1990-1996) 

නව කේ-ශ්‍රේණියේ එන්ජිම ගැනීම සඳහා 1990 දී විශාල මෙට්‍රෝව ප්‍රතිනිර්මාණය කිරීමත් සමඟ, සම්ප්‍රේෂණ-සම්ප්-පිරිසැලසුම සහිත සම්භාව්‍ය ඒ-සීරීස් එන්ජිමේ එකම ලබන්නා බවට මිනි මාර්ක් VI පත්විය
එන්ජිම සවිකිරීමේ ස්ථාන 1275-සීසී බල ඒකක ලබා ගැනීම සඳහා ඉදිරියට ගෙන යන ලද අතර, පසුව එස්.යූ.කාබ් හි තිරස් ඉන්ටෙග්‍රල් ෆ්ලෝට් අනුවාදය සහ 1991 දී එළියට පැමිණි ඒකපුද්ගලික ඉන්ධන මඟින් නිපදවන ලද කාරයද ඇතුළත් විය
998-සීසී බල ඒකක අත්හිටුවන ලදි
1992 සිට අභ්‍යන්තර බොනට් නිකුතුවක් සවි කරන ලදී
මාර්ක් VII එය ප්‍රතිස්ථාපනය කිරීමත් සමඟ නිෂ්පාදනය 1996 අගෝස්තු මාසයේදී අවසන් විය
මිනි මාර්ක් VII (1996-2000)  

සදාකාලික මිනි මෝටර් රථයේ අවසාන සංස්කරණය මෙය වේ
නව විශේෂාංග අතර ඉදිරිපස සවි කළ රේඩියේටරයකින් නිවුන් පොයින්ට් ඉන්ජෙක්ටරයක් කිරීම, මුල් රාක්කය වෙනුවට පූර්ණ පළල උපකරණ පුවරුව සහ අභ්‍යන්තර බොනට් මුදා හැරීම ඇතුළත් වේ
රියදුරුගේ පැත්තේ එයාර් බෑග් හඳුන්වා දීම
මූලික මිනි එක 1.3i වූ අතර, අනෙක් මාදිලිය මිනි කූපර් ය
2000 ඔක්තෝම්බර් මාසයේදී නිෂ්පාදනය අවසන් වීම වසර 41 කට පසු මුල් මිනි නිෂ්පාදනය අවසන් වන බවට සංඥා කළා පමණක් නොව, වසර 35 කටත් වැඩි කාලයක් මිනි සහ අනෙකුත් බොහෝ බ්‍රිතාන්‍ය ලේලන්ඩ්/බීඑම්සී කාර් සඳහා බල සැපයූ 1275-සීසී එන්ජිමේ අභාවයට ද හේතු විය
මෙට්‍රෝ හි නිෂ්පාදනය වසර දෙකහමාරකට පෙර නතර වී තිබූ අතර හාස්‍යයට කරුණ නම් මිනි එය වෙනුවට ආදේශ කළ මෙට්‍රෝ කාරය ට ආදේශකයක් වූ බවයි. 

1994 වසර අවසානයේදී එම්ජී ලෑන්ඩ් රෝවර් සහ ජගුවාර් වැනි කීර්තිමත් වෙළඳ නාම ගණනාවක් හිමි රෝවර් සමූහය බීඑම්ඩබ්ලිව් විසින් මිලදී ගන්නා ලද අතර මිනි ද එයට අයත් විය
පසුව 2000දී රෝවර් සමූහය බෙදී ගිය අතර ජගුවාර් සහ ලෑන්ඩ් රෝවර් ටාටා (ඉන්දියාව) සමාගමටද එම්ජී, ආදිය චීන සමාගමකට අයත් විය
බීඑම්ඩබ්ලිව් විසින් මිනි සමාගම තමා සතුවම තබා ගන්නා ලදී
බීඑම්ඩබ්ලිව් යුගය (2000-වර්තමානය)

2000 දී බීඑම්ඩබ්ලිව් විසින් මිනී ලබා ගත් විට මුල් මිනි නිෂ්පාදනය අවසන් වූ අතර ඒ වෙනුවට නව මාදිලියක් සාදන ලදී
ෆ්‍රෑන්ක් ස්ටෙෆන්සන් විසින් නිර්මාණය කරන ලද නව කාරය නවීනත්වයට ගැලපෙන පරිදි මුල් ආකෘති නිර්මාණ බොහෝමයක් අවශෝෂණය කළේය
"මිනි හැච්බැක්" (හැච්) නමින් 2001 දී එළිදක්වන ලද නව කාරය එහි පූර්වගාමියා මෙන් ක්‍ෂණික අලෙවි සාර්‍ථකත්වයක් ලබා ඇත
මිනි හැච් වන් (ප්‍රවේශ මට්ටමේ), කූපර්, කූපර් එස් (ක්‍රීඩා) සහ ජෝන් කූපර් වර්ක්ස් (ජේසීඩබ්ලිව්) (ඉහළ මට්ටමේ) ආකෘති වලින් ලබා ගත හැකි විය
දියත් කිරීමේදී එය කූපර්, කූපර් එස් සහ එක් වෙනස්කම් වලින් ලබා ගත හැකි විය
බොහෝ යුරෝපීය වෙලඳපොලවල් වල මිනි කාරයක් බල ගැන්වුනේ ට්‍රිටෙක් එන්ජිමේ ලීටර් 1.4 ක අයි 4 වර්‍ශයකින් වන නමුත් අනෙක් සියලුම පෙට්‍රල් බලයෙන් ක්‍රියාත්මක වූ මිනිස් 1.6 ලීටර I4 සංස්කරණය භාවිතා කළේය
2004 සැලුන් ඉන්ටර්නැෂනල් ද එල්'ආටෝ (පැරිස් මෝටර් ප්‍රදර්ශනය) හි, මිනි හැච්හි පරිවර්‍තනය කළ ආකෘතියක් හඳුන්වා දෙන ලදී
2005 වර්ෂයේදී නිකුත් කරන ලද එහි production version එක කූපර් සහ කූපර් එස් ටිම් අනුවාද වලින් ලබා ගත හැකි විය
පරිවර්‍තනය කළ හැකි වහලය සම්පුර්ණයෙන්ම ස්වයංක්‍රීය වීම එවැනි කුඩා කාරයක ඇති අසාමාන්‍ය ලක්‍ෂණයක් වන අතර කාරය වේගයෙන් යන අතරම හිරු එළියක් සේ ක්‍රියා කිරීම සඳහා අර්ධ වශයෙන් විවෘත කළ හැකිය
පරිවර්‍තනය කළ හැකි ආකෘතිය හාර්ඩ්ටොප් මිනි හි පසුපස හැච්බැක් එක අතහැර දමා එය වෙනුවට ක්ලැසික් මිනි සිහිපත් කරන ‘ටේල්ගේට්’ පහළට ගෙන ඒම වෙනුවට ඒ හා සමාන කැපී පෙනෙන බාහිර සවි කිරීම් ඇතුළත් වන අතර වහලය වසා ඇති පසුපස වහල කොටසේ සහ ගමන් මලු අවකාශය පහසුවෙන් ප්‍රවේශ වීම සඳහා ගමන් මලු රාක්කය හැන්ඩ්ල් දෙකකින්, අර්ධ ටේල්ගේට් ආකාරයෙන් නැංවිය හැකිය