Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
චාලි පුත් සමඟ ඇයගේ සහයෝගිතාවය, "We Don't Talk Anymore" (2016),එක්සත් ජනපදයේ හොඳම දස දෙනා අතරට පැමිණියෙමු
2016 දී, ගෝමස් ජනවාරි 29 වන දින සන්ඩන්ස් සිනමා උළෙලේදී තිරගත වූ ද The Fundamentals of Caring නාට්‍යයේ රඟපෑවේය
ඇය ජේම්ස් ෆ්‍රැන්කෝ සමඟ In Dubious Battle චිත්‍රපටයේ ද රඟපෑවාය
චිත්‍රපටය 2016 සැප්තැම්බර් 3 වන දින නිකුත් කරන ලදී
සංචාරය කරන අතරතුර ගෝමස් ඇගේ තුන්වන චිත්‍රාගාර ඇල්බමයේ වැඩ කිරීමට පටන් ගත් අතර, ඇගේ REVIVAL චාරිකාවේ ලැයිස්තුවට "FEEL ME" නමින් නව ගීතයක් එක් කළේය
පළමු ප්‍රසංගයෙන් මාස නවයකට පසු මෙම ගීතය අන්තර්ජාලය හරහා කාන්දු විය
දැනට කිසිදු මාතෘකාවක් හෝ නිකුතුවක් නොමැති ඇල්බමය ඉන්ටර්ස්කෝප් රෙකෝඩ්ස් හරහා ඇයගේ දෙවන නිකුතුව වනු ඇත
ගෝමස් සහ කැනේඩියානු ගායක ටෝරි ලැනෙස් නෝර්වීජියානු D
කැෂ්මියර් කැට් මංගල චිත්‍රාගාර ඇල්බමය 9. මෙම ගීතය 2016 සැප්තැම්බර් මාසයේදී නිකුත් කරන ලදී
ඇගේ සංචාරය අවලංගු කිරීමෙන් පසුව, ගෝමස් ඇගේ මානසික සෞඛ්‍යය කෙරෙහි අවධානය යොමු කිරීම සඳහා පුනරුත්ථාපන කටයුතු සඳහා නැවත පරීක්ෂා කළ අතර සමාජ මාධ්‍යවලින් එය නොපැවතී
ඇය ප්‍රථම වරට ප්‍රසිද්ධියට පත්වූයේ 2016 ඇමරිකානු සංගීත සම්මාන උළෙලේදීය,එහිදී ඇය ජනප්‍රිය පොප් / රොක් කාන්තා කලාකරුවා සහ වසරේ කලාකරුවා සඳහා සම්මාන දෙකක් සඳහා නම් කරන ලදී
ඇය කැමතිම පොප් / රොක් කාන්තා කලාකරුවාට හිමි සම්මානය දිනා ගත්තාය
2017- සිට
ස්වාධීන නිකුතු, 13 Reasons Why සහ RARE

2017 පෙබරවාරි 4 වන දින ඇය සිය INSTAGRAM STORY වල නව ගීතයක කුඩා කොටසක් පළ කළාය
දින පහකට පසු, නෝර්වීජියානු D
කයිගෝ ,ගෝමස් සමඟ ඔහුගේ සහයෝගීතාවයේ කුඩා කොටසක් පළ කළේය
ගෝමස් සහ කයිගෝ සතියකට පසුව පෙබරවාරි 16 වන දින නිකුත් කරන ලද "It Ain't Me" යන මාතෘකාව ඔවුන්ගේ සමාජ මාධ්‍ය හරහා තහවුරු කළහ
මෙම ගීතය බිල්බෝඩ් හොට් 100 ප්‍රස්ථාරයේ පළමු දස දෙනා අතරට පැමිණියේය
ගෝමස් විධායක නිෂ්පාදකවරයකු ලෙස සේවය කළේ 13 REASONA WHY නවකතා මාලාව අනුවර්තනය කිරීමෙනි
ඇය ප්‍රදර්ශනයේ පළමු ට්‍රේලරය(trailer) 2017 ජනවාරි 25 වන දින  බෙදා ගත් අතර ප්‍රදර්ශනය 2017 මාර්තු 31 වන දින Netflix හි තිරගත විය
මෙම කතා මාලාව "dangerous content" සම්බන්ධයෙන් විවිධ මානසික සෞඛ්‍ය පුණ්‍යායතන සහ සියදිවි නසාගැනීම් වැළැක්වීමේ ප්‍රජාවන්ගෙන් පසුබෑමකට ලක් වූ අතර, සමහර අය මෙම ප්‍රදර්ශනය සියදිවි නසාගැනීම් උත්කර්ෂයට නැංවීය
ගෝමස් මෙම මතභේදයට විසඳුම් දෙමින් කියා සිටියේ, “අපි පොත සම්බන්ධයෙන් ඉතා සත්‍යවාදීව සිටිමු
මුලදී [කර්තෘ] ජේ ආෂර් විසින් නිර්මාණය කරන ලද්දේ ඉතා ඛේදජනක, සංකීර්ණ නමුත් සැක සහිත කතාවකි
ඔව්, [පසුබෑම] කුමක් වුවත් පැමිණෙනු ඇත
එය කතා කිරීම පහසු මාතෘකාවක් නොවේ, නමුත් එය කරන්නේ කෙසේද යන්න පිළිබඳව මම ඉතා වාසනාවන්ත වෙමි
ව්‍යාපෘතිය හැරුණු විට ගෝමස් නව සංගීතය සඳහා වැඩ කරමින් සිටී.  ෆියුචරිස්ටික්ස්, ජොනාස් ජෙබර්ග්, රයන් ටෙඩර්  සහ ගීත රචකයන් වන ජූලියා මයිකල්ස්, ජස්ටින් ට්‍රැන්ටර්  සහ ජේකබ් කෂර් යන නිෂ්පාදකයින් සමඟ
2017 මැයි 5 වන දින ගෝමස් සිය නිල වෙබ් අඩවියේ ගණන් කිරීමක් දියත් කළ අතර එය මැයි 18 වන දිනට මඟ පෑදීය
බොහෝ වෙබ් අඩවි නව ගීතයක් නිකුත් කිරීම ගැන අනුමාන කළහ
ගණන් කිරීමේ ප්‍රතිපලයක් ලෙස "Bad Liar" ගීතය නිකුත් කිරීම මැයි 11 වන දින තහවුරු විය
මැයි 18 වන දින එය එහි පළමු සංගීත වීඩියෝව සමඟ තිරගත කරන ලද අතර එය ස්පොට්ෆි හරහා පමණක් ප්‍රවාහය සඳහා ලබා ගත හැකි විය
ඊළඟ මාසයේ යූ ටියුබ් හි දෙවන සංගීත වීඩියෝවක් නිකුත් කරන ලද අතර එය ඇගේ පසු විපරම් ගීතය වන "Fetish" 2017 ජූලි 13 වන දින නිකුත් කරන ලදී
2017 අගෝස්තු මාසයේදී ගෝමස් නිව් යෝර්ක් හි වුඩි ඇලන් චිත්‍රපටයේ A Rainy Day චිත්‍රපටයට රංගනයෙන් දායක විය
ඇලන්ට එරෙහි ලිංගික අපයෝජන චෝදනාවක් හේතුවෙන් ගෝමස් ඇගේ වැටුප චිත්‍රපටයෙන් ටයිම්ස් අප් වැඩසටහනට පරිත්‍යාග කළේය
2017 ඔක්තෝබර් 19 වන දින ගෝමස් සහ IDM නිෂ්පාදක MARSHMELLO ඔක්තෝබර් 25 වන දින නිකුත් කරන ලද "Wolves" නමින් නව තනි ගීතයක් සඳහා සහයෝගයෙන් කටයුතු කරන බව නිවේදනය කළහ
2018 මැයි 10 වන දින ගෝමස් විසින් “BACK TO YOU” නමින් 13 REASONS WHY සීසන් 2 ශබ්ද පටයෙන් නව ගීතයක් නිකුත් කරන ලදී
2018 ජූලි මාසයේදී එළිදැක්වූ Hotel Transylvania 3
Summer Vacation ඇය මාවිස් චරිතයට නැවත වරක් හඬ කැවුවාය
2018 ජුලි 13 වන දින ලොස් ඇන්ජලීස් හි නීතිඥයින් විසින් නිව් ජර්සි හි කාන්තාවක් ගෝමස්ගේ ඊමේල් ගිණුම් අනවසරයෙන් සොරකම් කිරීමේ චෝදනාවට ලක්ව ඇති බව ප්‍රකාශ කළාය
ගෝමස් D
ස්නේක්ගේ "TAKI TAKI" ගීතයට ඔසුනා සහ කාඩි බී සමඟ එක්ව මෙම ගීතය 2018 සැප්තැම්බර් මාසයේදී නිකුත් කරන ලදී
2019 ජනවාරියේදී එළිදැක්වූ මයිකල්ස්ගේ Inner Monologue Part 1 හා ජූලියා මයිකල්ස්ගේ "Anxiety" ගීතයට ඇය ඇතුළත් වූ අතර, බෙනී බ්ලැන්කෝගේ "I Can't Get Enough" ගීතය, ටේනි සහ ජේ බැල්වින් සමඟ විය
2019 පෙබරවාරි මාසයේදී නිකුත් කරන ලදී
2019 දී ඇය ජිම් ජර්මුෂ්ගේ "DEAD DON'T DYE" චිත්‍රපටයේ පෙනී සිටියාය
2019 සැප්තැම්බරයේදී ගෝමස් ඇමරිකාවේ ලේඛනගත නොවූ පවුල් අටක් අනුගමනය කරන NETFLIX docuseries Living Undocumented හි විධායක නිෂ්පාදකයා බවට පත් වූ බව නිවේදනය කරන ලදි
කථාංග හයේ කතා මාලාව 2019 ඔක්තෝබර් 2 වන දින නිකුත් කරන ලදී
2019 ඔක්තෝබර් 23 වන දින ගෝමස් ඇගේ තුන්වන චිත්‍රාගාර ඇල්බමය වන RARE ගීතයේ ප්‍රධාන ගීතය ලෙස "LOSE YOU TO LOVE ME" නිකුත් කළේය
ඊළඟ දවසේ ඇය පුදුමයට පත් කරමින් ඇල්බමයේ දෙවන ගීතය වන "Look at Her Now", "LOSE YOU TO LOVE ME" එක්සත් ජනපදයේ ගෝමස්ගේ පළමු අංක එකේ ගීතය බවට පත්විය
එය 2019 නොවැම්බර් 9 දිනැති නිකුතුව සම්බන්ධයෙන් බිල්බෝඩ් හොට් 100 හි අංක 15 සිට ඉහළට අහස උසට නැඟුණි
ධනාත්මක/විවේචනාත්මක ප්‍රතිචාරයක් ලෙස RARE 2020 ජනවාරි 10 වන දින නිකුත් කරන ලදී,බිල්බෝඩ් 200 හි ආරම්භ වූ අතර එය අඛණ්ඩව තෙවැනි අංක එකේ ඇල්බමය බවට පත්විය
එම මස අගදී ඇය ස්ටීවන් ගගන් විසින් අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද Dolittle නම් ත්‍රාසජනක චිත්‍රපටයට Stephen Gaghan නැගුවාය
2020 මැයි මාසයේදී ගෝමස් විසින් HBO MAX ඉවුම් පිහුම් සංදර්ශනයක් වන SELENA + CHEF විසින් සත්කාරකත්වය හා විධායකය නිෂ්පාදනය කරන බව නිවේදනය කරන ලදී
මෙහි COVID-19 වසංගතය හේතුවෙන් සෑම කථාංගයක්ම දුරස්ථව වෙනස් සූපවේදියෙකු සමඟ ගෝමස් සම්බන්ධ වේ
සෑම කථාංගයක්ම ආහාර ආශ්‍රිත පුණ්‍යායතනයක් ඉස්මතු කරයි
ප්‍රදර්ශනය 2020 අගෝස්තු 13 වන දින තිරගත විය
2020 ජුනි මාසයේදී ගෝමස් ට්‍රෙවර් ඩැනියෙල්ගේ "PAST LIFE" ගීතය නැවත මතක් කරන ලදී
2020 අගෝස්තු මාසයේදී ගෝමස් "ICECREAM" සඳහා දකුණු කොරියානු ගැහැණු ළමයින් කණ්ඩායමක් වන BLACKPINK සමඟ සහයෝගයෙන් කටයුතු කළ අතර මෙම ගීතය BLACKPINK හි ප්‍රථම කොරියානු භාෂා චිත්‍රාගාර ඇල්බමය වන ඇල්බමයේ දෙවන ගීතය වේ
එම මාසයේ අග භාගයේදී ගෝමස් ස්ටීව් මාටින් සහ මාටින් ෂෝර්ට් සමඟ හුලූ ප්‍රහසන කතා මාලාවක් පමණක් නිෂ්පාදනය කරන බව නිවේදනය කරන ලදී
මෙම ව්‍යාපෘතිය Wizards of Waverly Place පසුව ඇයගේ පළමු තිර රචනය සනිටුහන් කරයි
2020 නොවැම්බරයේදී ගෝමස් එල්ජින් ජේම්ස් විසින් අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද In the Shadow of the Mountain නම් චරිතාපදානය සඳහා නිෂ්පාදනය කිරීමට හා රඟපෑමට සූදානම් විය
එය සිල්වියා වාස්කේස්-ලවාඩෝගේ මතක සටහන් මත පදනම් වූ අතර, සමුළු හත සම්පූර්ණ කළ පළමු විවෘත සමලිංගික කාන්තාව මෙය විය
කලාව

ශබ්දය

ගෝමස් පොප් කලාකරුවෙකු ලෙස විස්තර කර ඇත
ඇය සතුව mezzo-soprano වාචික පරාසයක් ඇත, ඇගේ ගීත නර්තන-පොප් සහ EDM මගින් බලපෑම් කරයි
ඇගේ වෘත්තිය ඉදිරියට යත්ම ඇය සංගීත ප්‍රභේද විශාල සංඛ්‍යාවක් අත්හදා බලමින් සිටී.ඇයගේ පළමු ඇල්බමය දර්ශනය සමඟ ඉලෙක්ට්‍රොනික් රොක් සහ පොප් රොක් සංගීත කණ්ඩායම සමඟ ඇයගේ පසුකාලීන වාර්තා නර්තන-පොප් ශබ්දය තෝරා ගත්තේය
A YEAR WITHOUT RAIN සින්ත්-පොප් ලක්ෂණ සහ සූර්යයා බැස යන විට වඩාත් ඉලෙක්ට්‍රෝපොප් සහ විද්‍යුත්-ඩිස්කෝ බලපෑමෙන් යුත් සංගීත දිශාවට යොමු විය
ඇයගේ පළමු ඒකල වාර්තාව වන STARS DANCE මුල්බැස ඇත්තේ EDM-POP ප්‍රභේදය තුළ වන අතර ගෝමස් විසින්ම එය "baby dubstep" ලෙස විස්තර කරන ලදී
ඇයගේ "The Heart Wants What It Wants" සහ "GOOD FOR YOU" යන ගීත "minimalistic" සහ "grown-up" ලෙස විස්තර කර ඇත, ඇගේ ශබ්දය වැඩිහිටි පොප් බවට පරිවර්තනය කරයි
බලපෑම්

ඇගේ සංගීත දිවියේ මුල් අවදියේදී ගෝමස්, බෘෘනෝ මාර්ස් බලපෑම ලෙස සඳහන් කළේ, “ඔහුගේ සංගීත ශෛලිය, පොදුවේ ඔහුගේ ශෛලිය, ඔහු රඟ දක්වන ආකාරය සහ ඔහු ගෙන යන ආකාරය” යනුවෙනි
ක්‍රිස්ටිනා ඇගිලේරා, බ්‍රිට්නි ස්පියර්ස්, බියොන්ස්, රිහානා සහ ටේලර් ස්විෆ්ට් ද බලපෑම් ලෙස ගෝමස් උපුටා දැක්වීය
ගෝමස්ගේ පළමු ඒකල ඇල්බමය වන STARS DANCE (2013) ස්පියර්ස්, ස්විෆ්ට් සහ ඊඩීඑම් නිෂ්පාදක ස්ක්‍රිලෙක්ස්ගේ බලපෑමට ලක් විය
ඇගේ දෙවන ඇල්බමය වන Revival (2015) ප්‍රධාන වශයෙන් දේවානුභාවයෙන් ක්‍රිස්ටිනා ඇගිලේරාගේ ඇල්බමය STRIPPED (2002) මෙන්ම ජැනට් ජැක්සන් සහ බ්‍රිට්නි ස්පියර්ස් ද විය
අනුමත කිරීම් 

2009 දී ගෝමස් සියර්ස්ගේ පාසැල් පසුකාලීන විලාසිතා ව්‍යාපාරයේ කොටසක් වූ අතර එය රූපවාහිනී වෙළඳ දැන්වීම්වල ද දර්ශනය විය
2009 MTV වීඩියෝ මියුසික් සම්මාන උළෙලේදී ප්‍රසංගය සඳහා ප්‍රථම වරට “සියර්ස් එයාර් බෑන්ඩ්” සඳහා ජයග්‍රාහකයින් පස් දෙනෙකු තෝරා ගැනීම සඳහා ඇය “සියර්ස් ඇරයිව් එයාර් බෑන්ඩ් කාස්ටිං කෝල්” සත්කාරකත්වය ලබා දුන්නාය
ඇය බෝර්ඩන් මිල්ක් හි ප්‍රකාශිකාව බවට පත් වූ අතර ප්‍රචාරක දැන්වීම් සහ රූපවාහිනී වෙළඳ දැන්වීම්වල ද පෙනී සිටියාය
2010 සිට 2014 දක්වා ගෝමස් සිල්ලර වෙළෙන්දෙකු වන ක්මාර්ට් හරහා සෙලීනා ගෝමස් විසින් ඇගේම ඇඳුම් රේඛාවක් වන ඩ්‍රීම් අවුට් ලවුඩ් නිකුත් කළේය
2012 දී ඇය සෙලීනා ගෝමස් විසින් ස්වයං නාමයෙන් යුත් සුවඳවිලවුන් වර්ගයක්වන වන සෙලීනා ගෝමස් නිකුත් කළාය
එළඹෙන "Right Case, Right Occasion" අලෙවිකරණ ව්‍යාපාරයේ කොටසක් ලෙස ඇය සෙල්ෆි සන්නාමය වන කේස්-මේට් සමඟ හවුල් වන බව නිවේදනය කරන ලදී
2013 දී ඇය සිය දෙවන සුවඳවිලවුන් වර්ගය  විලමෝර් සෙලීනා ගෝමස් විසින් නිකුත් කළාය
OPI විසින් ඇය නිකොල් සඳහා නිය ආලේපන වර්ණ එකතුවක් නිර්මාණය කළාය
2013 සිට 2015 දක්වා ගෝමස් Adidas විසින් නියෝ හි ප්‍රකාශකයෙකු සහ හවුල්කරුවෙකු විය
2015 දී ගෝමස් පැන්ටීන් සමඟ ඩොලර් මිලියන 3 ක අනුමත කිරීමේ ගිවිසුමක් අත්සන් කළේය
2016 දී ගෝමස් සුඛෝපභෝගී සන්නාමයක් වන ලුවී වුටන් සඳහා විලාසිතා ව්‍යාපාරයකට පෙනී සිටියේය
ගෝමස් කොකාකෝලා හි "SHARE A COKE" ව්‍යාපාරයේ දැන්වීම් සඳහා ද පෙනී සිටි අතර, ඇය එම ව්‍යාපාරය සඳහා වෙළඳ දැන්වීම්වල පෙනී සිටි අතර ඇගේ ගීත දෙකක ගීත රට පුරා කොකාකෝලා නිෂ්පාදන පැකේජවල පළ වනු ඇත
2017 දී ගෝමස් ඇයගේ පුහුණු රේඛාව සමඟ ආරම්භ කරමින් පුහුණුකරු ඉන්ක් සමඟ හවුල් වන බව තහවුරු කළේය
සුඛෝපභෝගී සන්නාමයක් වන කෝච්, ඉන්කෝපරේෂන් සමඟ සහයෝගයෙන් ඇය විසින් නිර්මාණය කරන ලද "සෙලීනා ග්‍රේස්" නම් වූ සීමිත අත්බෑග් එකතුවක් ඇය සතුව ඇත
2018 මාර්තු 29 වන දින ගෝමස් ඇගේ ඉන්ස්ටග්‍රෑම් ගිණුමේ පුහුණුකරු සමඟ ඇතිකරගත් හවුල්කාරිත්වයේ ඡායාරූප නිකුත් කළේය
මෙම ඡායාරූපවල කළු සහ දුඹුරු පැහැති කෝච් බෑගයක් සහ "3 29 ‘98” අංක ඇතුළත් වූ අතර එය වසර 20 කට පෙර දිනයක් සඳහන් කරයි
ඇය 2018 මාර්තු මාසයේදී නිකුත් කරන ලද ෆීනම් ලක්ස් ස්නීකර්ස් ඇතුළු ප්‍රචාරක ව්‍යාපාරවල පෙනී සිටින සන්නාම තානාපතිනිය ලෙස මලල ක්‍රීඩා සන්නාමය වන පූමා සමඟ හවුල් වූවාය
ඇයගේ එකතුව SG x PUMA Strong Girl collection නමින් වෙළඳ නාමය සමඟ එක්ව එම වසරේම දෙසැම්බර් 12 වන දින දියත් කරන ලදී
එය සුනඛයින්ගේ සිට මලල ක්‍රීඩා දක්වා නිෂ්පාදන අඩංගු වේ
2018 දී, ගෝමස් විසින් අනුග්‍රාහකත්වය දක්වන සෑම ඉන්ස්ටග්‍රෑම් තනතුරක් සඳහාම ඩොලර් 800,000 ක් උපයන බව වාර්තා විය
2020 සැප්තැම්බරයේදී ගෝමස් ඇගේම වේශ නිරූපණ රේඛාවක් වන "Rare Beauty" දියත් කළේය
පරිත්‍යාගශීලිත්වය

යුනිසෙෆ්

2008 ඔක්තෝම්බර් මාසයේදී ගෝමස් ශාන්ත ජූඩ් ළමා රෝහලේ “Runway For Life” ප්‍රතිලාභයට සහභාගී විය
එම මාසයේම ගෝමස්  යුනිසෙෆ් හි උපක්‍රමය හෝ සංග්‍රහය සඳහා වූ ප්‍රකාශකයා ලෙස නම් කරන ලද අතර එය ලොව පුරා ළමයින්ට උපකාර කිරීම සඳහා හැලොවීන් සඳහා මුදල් රැස් කිරීමට ළමයින් දිරිමත් කළේය
"ලෝකයේ වෙනසක් ඇති කිරීමට අනෙක් ළමයින් දිරිමත් කිරීම" ගැන ඇය අතිශයින්ම සතුටට පත්වන බව ඇය පැවසුවාය
2009 අගෝස්තු මාසයේදී 17 හැවිරිදි ගෝමස් එවකට යුනිසෙෆ් හි ලාබාලම තානාපතිනිය බවට පත්විය
ඇය පත් කරන විට 18 හැවිරිදි හේලී වෙස්ටෙන්රා අභිබවා ගියේය
මිලී බොබී බ්‍රවුන් පසුව වයස අවුරුදු 14 දී යුනිසෙෆ් හි ලාබාලම තානාපතිවරයා බවට පත්විය
සිය පළමු නිල ක්ෂේත්‍ර මෙහෙයුමේදී ගෝමස් 2009 සැප්තැම්බර් 4 වන දින GHANA වට ගියේ පිරිසිදු ජලය, පෝෂණය, අධ්‍යාපනය සහ සෞඛ්‍ය සේවා ඇතුළු අත්‍යවශ්‍ය අවශ්‍යතා නොමැති අවදානමට ලක්විය හැකි දරුවන්ගේ දැඩි තත්වයන් දැක බලා ගැනීම සඳහා ය
Associated Press වාර්තාකරුවන් සමඟ සම්මුඛ සාකච්ඡාවකදී ගෝමස් පැහැදිලි කළේ GHANA පිළිබඳ දැනුවත් කිරීම සඳහා ඇගේ තරු බලය භාවිතා කිරීමට ඇයට අවශ්‍ය බවය
“ඒ නිසා ළමයින්ට ඇහුම්කන් දීමට සහ සැලකිල්ලට ගත යුතු හඬ තිබීම මට මහත් ගෞරවයක් []  මගේ සංචාරයේ යෙදී සිටින අය මගෙන් විමසුවේ GHANA කොහේද, ඔවුන් එය ගූගල් කර ඇති බවයි [
] මම එහි ගිය නිසා ඔවුන් දැන් GHANA කොහේදැයි දනී
එබැවින් එය ඇදහිය නොහැකි තරම්ය
"ගෝමස් ඇය ගැන  “සෑම දිනකම ළමුන් 25,000 ක් වැළැක්විය හැකි හේතූන් මත මිය යති
එම සංඛ්‍යාව 25,000 සිට බිංදුව දක්වා වෙනස් කළ හැකිය යන විශ්වාසයෙන් මම යුනිසෙෆ් සමඟ සිටිමි
අපට මෙය සාක්ෂාත් කරගත හැකි බව මම දනිමි
බිංදුව යථාර්ථයක් බවට පත්වීම සහතික කිරීම සඳහා අවශ්‍ය ජීවිතාරක්ෂක ආධාර දරුවන්ට යුනිසෙෆ් සංවිධානය ලබා දී තිබේ
ගෝමස් යුනිසෙෆ් හි 2009 උපක්‍රම හෝ සංග්‍රහ ව්‍යාපාරයේ ප්‍රකාශකයෙකු ලෙස නම් කරන ලදී
2008 දී පුණ්‍යායතනය සඳහා ඩොලර් 700,000 කට වඩා වැඩි මුදලක් රැස් කළ ගෝමස් ප්‍රකාශ කළේ 2009 දී ඩොලර් මිලියනයක් උපයා ගැනීමට හැකිවනු ඇතැයි තමන් අපේක්ෂා කරන බවයි. ගෝමස් කීර්තිමත් වෙන්දේසියකටසහභාගී වූ අතර යුනිසෙෆ් ව්‍යාපාරයට උපක්‍රම හෝ සංග්‍රහ කිරීම සඳහා ෆේස්බුක් හි සජීවී වෙබ් කාස්ට් මාලාවක් පැවැත්වීය
ගෝමස් 2010 දී යුනිසෙෆ් ව්‍යාපාරයේ 60 වන සංවත්සරය වෙනුවෙන් යුනිසෙෆ් ප්‍රකාශක ලෙස ආපසු පැමිණියේය
සංවිධානයේ 60 වන සංවත්සරය සැමරීමේ දී ගෝමස් සහ ඇගේ කණ්ඩායම වන the sence විසින් ප්‍රතිලාභ ප්‍රසංගයක් පවත්වන ලදී
2011 පෙබරවාරියේදී ගෝමස් චිලී සංචාරය කළේ යුනිසෙෆ් හි සහය දක්වන වැඩසටහන වන “ප්‍රෝග්‍රැමා පුන්ටේ” හි පවුල්වලට වඩා හොඳින් අවබෝධ කර ගැනීමට උපකාර කළ අතර මුල් ළමාවිය අධ්‍යාපනය, සංවර්ධනය සහ වෙනත් ගැටළු සමඟ එලදායී ලෙස කටයුතු කිරීමට කුසලතා වර්ධනය කරමිනි
දරුවන් ඇති දැඩි
සිය ක්ෂේත්‍ර චාරිකා අත්දැකීම් වලින් ගෝමස් පැවසුවේ, "යුනිසෙෆ් චිලී පවුල්වලට දරිද්‍රතාවයෙන් මිදීමට, නිවස තුළ ප්‍රචණ්ඩත්වය වැළැක්වීමට සහ අධ්‍යාපනය ප්‍රවර්ධනය කිරීමට උදව් කරයි
මෙම පවුල්වල අරගලයන් දැක බලා ගැනීමටත් ඔවුන්ගේ බලාපොරොත්තුව හා නොපසුබට උත්සාහයත් ඇත්තෙන්ම ප්‍රබෝධමත් විය
" 2011 මාර්තු මාසයේදී ගෝමස් යුනිසෙෆ් ටැප් ව්‍යාපෘතියේ “කීර්තිමත් ටැප් පැක්” සීමිත සංස්කරණයට සහභාගී වූ අතර, එක් එක් කීර්තිමත් නීතිඥයෙකුගේ නිවෙස්වලින් නළ ජලය ඇතුළත් වන පරිදි සකස් කරන ලද ජල බෝතල්, අරමුදල් රැස් කිරීම සහ පැතිකඩ වැඩි කිරීම සඳහා  පිරිසිදු ජලය සහ සනීපාරක්ෂක වැඩසටහන්  උද්ගගෝෂනය ප්‍රවර්ධනය කළ වීඩියෝවල ද ඇය පෙනී සිටියාය
අවශ්‍යතා ඇති දරුවන් පිළිබඳව දැනුවත් කිරීම සඳහා ගෝමස් 2014 දී නේපාලයට පැමිණියේය
වෙනත් පුණ්‍ය කටයුතු

2008 ජනාධිපති අපේක්ෂකයින් වන බරක් ඔබාමා සහ ජෝන් මැකේන් ගැන වැඩි විස්තර දැන ගැනීමට යෞවනයන් දිරිමත් කළ යූආර් ඡන්ද ගණන් කිරීමේ ව්‍යාපාරයට ගෝමස් සම්බන්ධ විය
පුවර්ටෝ රිකෝ හි සුනඛයන්ට උපකාර කළ අයිලන්ඩ් ඩෝග් නම් පුණ්‍යායතනය සමඟ සම්බන්ධ වීමෙන් පසුව ගෝමස් DoSomething
org හි තානාපති ධුරයට පත්විය
ඇය සිය මැදිහත්වීම ආරම්භ කළේ පුවර්ටෝ රිකෝ හි Wizards of Waverly Place
The Movie රූගත කරමින් සිටියදීය
ගැමස් ඛනිජ සහ කොංගෝ කාන්තාවන්ට එරෙහි හිංසනය පිළිබඳ දැනුවත් කිරීම සඳහා උපකාරී වන ප්‍රමාණවත් ව්‍යාපෘතියේ මුලපිරීමක් වන රයිස් හෝප් ෆෝ කොංගෝ නම් පුණ්‍යායතනය සමඟ ගෝමස් සම්බන්ධ වේ
2009 සිට 2012 දක්වා ගෝමස් "පරිසර හිතකාමී හැසිරීම්" ප්‍රවර්ධනය කරන සංවිධානයක් වන "Disney's Friends for Change" සඳහා සම්බන්ධ වූ අතර ඇය එහි රාජ්‍ය සේවා නිවේදනවල පෙනී සිටියාය
"Disney's Friends for Change" නම් තාවකාලික සංගීත කණ්ඩායම ලෙස ගෝමස්, ඩෙමී ලොවාටෝ, මිලී සයිරස් සහ ජොනාස් බ්‍රදර්ස් විසින් "send it on" යන පුණ්‍යායතනය තනි පටිගත කරන ලද අතර එයින් ලැබෙන සියලුම මුදල් ඩිස්නි ලෝක ව්‍යාප්ත සංරක්ෂණ අරමුදලට භාර ගන්නා ලදී
එය අංක 20 හි බිල්බෝඩ් හොට් 100 හි ආරම්භ විය
2012 අප්‍රියෙල් මාසයේදී ගෝමස් රයන් සීක්‍රෙස්ට් පදනමේ තානාපති ලෙස නම් කරන ලදී
මීට වසරකට පෙර ගෝමස් රෝහලේ බහුමාධ්‍ය මධ්‍යස්ථානයේ විකාශය වූ රයන් සීක්‍රෙස්ට් පදනමේ ෆිලඩෙල්ෆියා හි ළමා රෝහලේ පෙනී සිටියේය
ඇය රාජ්‍ය ගොවි රක්ෂණයේ ප්‍රකාශිකාවක් වූ අතර ආරක්ෂිත රියදුරෙකු වීම පිළිබඳව දැනුවත් කිරීම සඳහා ඩිස්නි නාලිකාවේ විකාශය වූ රූපවාහිනී වෙළඳ දැන්වීම් රාශියක පෙනී සිටියාය
ගෝමස් 2018 සහ 2019 දී ලොස් ඇන්ජලීස් හි පැවති WE Day කැලිෆෝනියා ඉසව්වට සහභාගී විය
2018 උත්සවයේදී ගෝමස් දුර්ලභ වකුගඩු රෝගයකින් පෙළෙන තරුණ රසිකයෙක් වන නෙල්ලි මේනර් හඳුන්වා දුන්නේය
2019 WE දිනයට ඇය සහභාගී වීම අවධානයට ලක්වූ දිගු විවේකයකින් පසු ඇයගේ පළමු පෙනුම විය
ගෝමස් 2019 දෙසැම්බරයේ කෙන්යාවට ගොස් දේශීය ප්‍රජාව හමුවීමට සහ සංවිධානය විසින් ගොඩනඟන ලද පාසල් නැරඹීමට යන විට ඩබ්ලිව්ඊ පුණ්‍යායතනය සමඟ ඇයගේ හවුල්කාරිත්වය දිගටම කරගෙන ගියේය
උපදේශන කටයුතු

ගෝමස් LGBTQ community  සඳහා සිය සහයෝගය පෙන්වා ඇත
2016 ජුනි මාසය තුළ බිල්බෝඩ්ගේ ආඩම්බර දින 30 ක කොටසක් ලෙස ආඩම්බර මාසය තුළ "ආදර ලිපියක්" ලිවීමට ඇය බොහෝ ජනප්‍රිය පුද්ගලයින් සමඟ එක්විය
එම වසරේම ඇය උතුරු කැරොලිනා හි පැවති rivivals චාරිකා ප්‍රසංගයෙන් ලැබෙන මුදල් ප්‍රාන්තයට එරෙහිව සටන් කිරීමට පරිත්‍යාග කළාය
“Barthroom law” ලෙස හැඳින්වෙන සංක්‍රාන්ති ලිංගික නීති
2017 මුල් භාගයේදී අවලංගු කරන ලද මෙම නීතිය මගින් සංක්‍රාන්ති ලිංගිකයින්ට ඔවුන් හඳුනා ගන්නා ස්ත්‍රී පුරුෂ භාවයට අනුකූලව විවේකාගාර භාවිතා කිරීම සීමා කරන ලදී
ඇය BLACK LIVES MATTER ව්‍යාපාරයට සහයෝගය ලබා දී ඇති අතර, 2020 ජුනි මාසයේදී BLACK LIVES MATTER හි සම නිර්මාතෘ සහ බ්ලැක් ෆියුචර්ස් විද්‍යාගාරයේ නිර්මාතෘවරියක වන ඇලිසියා ගාර්සා වෙත සිය INSTAGRAM  ගණනය කිරීම් ලබා දී ඇත
ඇලබාමා ගබ්සා තහනමෙන් පසු එක්සත් ජනපදයේ ගබ්සා කිරීමේ අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් 2019 මැයි මාසයේදී ගෝමස් INSTAGRAM හරහා කතා කළේය
ඇය මෙසේ පැවසුවාය
"කාන්තාවන්ට ඔවුන්ගේ ශරීර සමඟ කළ යුතු දේ පැවසීම නවත්වන්න
"

පෞද්ගලික ජීවිතය

ආගමික විශ්වාසයන්

ගෝමස් හැදී වැඩුණේ කතෝලිකයෙකු ලෙස ය
වයස අවුරුදු 13 දී ඇයට පිරිසිදු මුද්දක් අවශ්‍ය වූ අතර ඇගේ පියා පල්ලියට ගොස් එය ආශීර්වාද කළේය
"ඔහු ඇත්ත වශයෙන්ම මාව අනෙක් ළමයින්ට ආදර්ශයක් ලෙස භාවිතා කළා
මම මටත් මගේ පවුලේ අයටත් දෙවියන්ටත් දුන් පොරොන්දුව ඉටු කරමි
"ගෝමස් 2010 දී මුද්ද පැළඳීම නැවැත්වීය
ඇය පසුව 2017 දී ප්‍රකාශ කළේ තමා “ආගම” යන යෙදුමට අකමැති බවත් සමහර විට එය “මාව විහිළුවට ලක් කරන” බවත් ය
2014 ඇමරිකානු සංගීත සම්මාන උළෙලට සහභාගී වීමට පෙර හිල්සොං යුනයිටඩ් විසින් "සාගර (පාද අඩපණ විය හැකි තැන)" ට ඇහුම්කන් දුන් බව ගෝමස් පැවසීය
2016 දී ඇය ලොස් ඇන්ජලීස් හි හිල්සොං යං ඇන්ඩ් ෆ්‍රී ප්‍රසංගයකට පෙනී සිටිමින් නමස්කාරයට නායකත්වය දුන් අතර ඇයගේ ගීතය "Nobody" නමින් ගායනා කළාය
“Nobody” හි පද රචනා කරන්නේ කවුරුන්දැයි රසිකයෙක් ඇයගෙන් විමසූ විට ගෝමස් ට්විටර් පණිවුඩයෙන් පිළිතුරු දුන්නේ එම පද රචනය දෙවියන් වහන්සේට බවයි. ඇයගේ REVIVAL චාරිකාව අතරතුර හිල්සොං නමස්කාරයේ "Transfiguration" ගීතය ද ආවරණය කළාය
2020 වන විට ඇය කැලිෆෝනියාවේ හිල්සොං පල්ලියේ වෙනත් සභාවකට සහභාගී වන අතර, ඇය තමා ආගමක් ලෙස නොසලකන බවත්,නමුත් ඇගේ ඇදහිල්ල හා දෙවියන් වහන්සේ සමඟ ඇති සම්බන්ධය ගැන වැඩි සැලකිල්ලක් දක්වන බවත් ප්‍රකාශ කර ඇත
සෞඛ්‍ය

2012 සහ 2014 මුලදී ගෝමස් හට ලූපස් රෝගය වැලඳී ඇති බව 2017 සැප්තැම්බර් 14 වන දින ඇය INSTAGRAM හරහා නිවේදනය කළේ පසුගිය මාස කිහිපය තුළ ඇය ප්‍රසිද්ධ සිදුවීම්වලින් ඉවත් වූ බව නිළියක සහ මිතුරියක් වන ෆ්‍රැන්ෂියා රයිසාගෙන් වකුගඩු බද්ධ කිරීමක් ලැබුණු නිසාය
බද්ධ කිරීමේදී ගෝමස් ධමනි කැඩී ගියේය
ඇගේ කකුලේ නහරයක් භාවිතා කරමින් නව ධමනි සෑදීම සඳහා හදිසි ශල්‍යකර්මයක් සිදු කරන ලදී
තමා කාංසාව සහ මානසික අවපීඩනය යන දෙඅංශයෙන්ම හඳුනාගෙන ඇති බවත්, විසි ගණන්වල මුල් භාගයේ දී චිකිත්සකයින් සමඟ වැඩ කිරීමට පටන් ගත් බවත්, ප්‍රතිකාර පහසුකම්වල කාලය ගත කළ බවත් ගෝමස් ප්‍රකාශ කර තිබේ
ඉන්ස්ටග්‍රෑම් හි අනුගාමිකයන් මිලියන 100 ක් පුරසාරම් දෙඩූ පළමු පුද්ගලයා බවට ගෝමස් පත්වූ විට ඇය වෝග් සඟරාවට පැවසුවේ, “මම ඉන්ස්ටග්‍රෑම් හි වැඩිපුරම අනුගමනය කළ පුද්ගලයා බවට පත් වූ විගසම මම විහිළුවට ලක් කළෙමි
”එතැන් පටන් ඇය  සෘණාත්මක අදහස් දැක්වීම හේතුවෙන් වේදිකාවෙන් දීර්ඝ විවේක කිහිපයක් ලබා ගෙන ඇත
2020 අප්‍රියෙල් 3 වන දින ගෝමස් ඇයට බයිපෝල අක්‍රමිකතාවයෙන් පෙළෙන බව අනාවරණය විය
සම්බන්ධතා

ගෝමස් 2008 දී නික් ජොනාස් සමඟ පෙම් සබඳතාවක් පැවැත්වීය
ඇය ඔහුගේ සංගීත කණ්ඩායමේ "BURNING UP" ගීතය සඳහා සංගීත වීඩියෝවෙහි පෙනී සිටියාය
2010 දෙසැම්බර් මාසයේදී ගෝමස් ජස්ටින් බීබර් සමඟ පෙම් සබඳතාවක් ආරම්භ කළේය
2012 නොවැම්බරයේ වෙන්වීමෙන් පසුව, 2013 ජනවාරි මාසයේදී නැවත බෙදීමට පෙර සති කිහිපයකට පසුව ඔවුන් සමගි විය
පසුව ඔවුන් 2013, 2014 සහ 2015 යන මාසවල මාස කිහිපයක් සමගි විය
2017 අගභාගයේදී යුවළ යළිත් එකට සිටින බව වාර්තා විය
කෙසේ වෙතත්, ඔවුන් 2018 මාර්තු මාසයේදී යළිත් බිඳී ගියේය
රුසියානු-ජර්මානු D
සෙඩ් සමඟ 2015 දී "I Want You to Know" පටිගත කිරීමෙන් පසුව ගෝමස් ඔහු සමඟ ප්‍රේම සම්බන්ධතාවයක් ආරම්භ කළේය
ගෝමස් 2017 ජනවාරි මාසයේ දී සති අන්තය සමඟ පෙම් සබඳතාවක් ආරම්භ කළ අතර ඔවුන් තාවකාලිකව 2017 සැප්තැම්බර් මාසයේදී නිව්යෝක් හි ග්‍රීන්විච් විලේජ් හි දී තාවකාලිකව එකට ගිය බව වාර්තා වේ
ඔවුන් වෙන් වූයේ 2017 ඔක්තෝම්බර් මාසයේදීය
සති අන්තය විසින් 2018 මාර්තු මාසයේදී මගේ ආදරණීය මෙලන්චෝලී නිකුත් කරන ලද අතර එය මාධ්‍ය ආයතනවලට අනුව ගෝමස් ගීත කිහිපයකින්ම සඳහන් කර ඇත
ඩිස්කෝග්‍රැෆි 

ගෝමස් සිය ඒකල වෘත්තිය තුළ චිත්‍රාගාර ඇල්බම තුනක්, EP දෙකක් සහ එක් සම්පාදන ඇල්බමයක් නිකුත් කර තිබේ
ගෝමස් හිටපු සංගීත කණ්ඩායමේ SELENA GOMEZ & SENCE හි ප්‍රධාන ගායිකාව වූ අතර එය චිත්‍රාගාර ඇල්බම තුනක් සහ එක් රීමික්ස් ඇල්බමයක් නිකුත් කළේය
ඒකල ඇල්බම

1.STAR DANCE (2013)

2.REVIVAL (2015)

3.RARE (2020)

SELENA GOMEZ & SENCE කණ්ඩාමේ ඇල්බම

1.Kiss & Tell (2009)

2.A Year Without Rain (2010)

3.When the Sun Goes Down (2011)

ප්‍රසංග සංචාර

ඒකල සංචාර
1.Stars Dance Tour (2013–2014)

2.Revival Tour (2016)

Selena Gomez & the Scene කණ්ඩායම සමග සංචාර

1.Live in Concert (2009–2010)

2.A Year Without Rain 
Tour(2010–2011)

3.We Own the Night Tour (2011–2012)

මූලාශ්‍ර
1992 උපත්
පළමු පරාක්‍රමබාහු රජු (ක්‍රි
ව. 1153-1186)විසින් කරවන ලද දැනට නාගදීප දුපතෙහි නාගපූෂණී අම්මාන්  හින්දු කෝවිල ඇතුලත ගර්භයේ වම්පස දොරටුව අසල තැන්පත් කර ඇති උසින් අඩි 3 අඟල් 8 සහ පළලින් අඩි 3 අඟලක් වූ දෙමළ බසින් රචිත නයිනතිව් සෙල් ලිපිය නොහොත් '"පරාක්‍රම බාහු රජතුමාගේ නාගදීප පුවරු ලිපිය"' වචන පේලි 23 කින් සමන්විත වේ
ලංකාවේ උතුරු ප්‍රදේශය මෙම වකවානුවේදී සිංහල රාජධානිය යටතේ පාලනය වු බව මෙම සෙල් ලිපියෙන් ගම්‍ය වේ
තවද විදේශීය රටවල සමග වාණිජ සබඳතා පැවති වරායන් මෙන්ම නාවික යාත්‍රා සහ ආම්පන්න භාවිතයට දියුණු ශිල්පීය ඥානයකින් යුක්ත නාවිකයින් මෙන්ම එයට අවශ්‍ය යටිතල පහසුකම් තිබු බවටද මෙම සෙල්ලිපිය මගින් පැහැදිලි වේ
අන්තර්ගතය
"විදේශිකයින් උර්කාවට්ටුරේ (කයිට්ස්) නම් ස්ථානයට ගොඩබැස, රාජ්‍යයේ ආරක්ෂාව යටතේ එහි නැවතිය යුතුයි
වෙන අළුත් වරායවලින් ගොඩබට විදේශිකයෝ උර්කාවට්ටුරේ (කයිට්ස්) නම් ස්ථානයේදී හමුවිය යුතුයි
ඇතුන් හා අශ්වයින් ගෙනෙන නැවු කැඩී බිදී ගියහොත් වටිනාකමින් හතරෙන් එක් පංගුවක් භාණ්ඩාගාරයේ ප්‍රයෝජනයට ගෙන අනික් පංගු තුන අයිතිකරුට දෙනු ලැබේ
මෙම අණ ගල්වල සහ තඹ පත්තිරුවලද සටහන් කර තිබේ
ඉරහඳ පවතින තුරු මේ අණ බලපායි
මේ පනත දෙවා වදාළේ ශත්‍රැ රාජ වංශයට ලැව් ගින්නක් වූ සකල සිංහල චක්‍රවර්තී පරාක්‍රම භුජ දේවයන් වහන්සේ විසිනි
"

මුලාශ්‍ර

ශ්‍රී ලංකාවේ ශිලා ලිපි
නාගදීපය
ශ්‍රී ලංකාවේ මධ්‍යම පළාතේ නුවරඑළිය දිස්ත්‍රික්කයට අයත් අඹගමුව ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසයේ අඹගමුව සෙල් ලිපි ද්විත්වය පිහිටුවා තිබේ
සෙල් ලිපිය අඹගමුව නගරයේ සෙල්ලිපිගම ග්‍රාමයේ, නාවලපිටිය-ගිනිගත්හේන මාර්ගයේ සිට මීටර 400ක් පමණ දුරින් පිහිටා තිබේ
පළමුවන විජයබාහු රජු (1070-1110) විසින් සිය තිස් අටවන රාජ්‍ය වර්ෂයෙහි අඹගමුව සෙල් ලිපිය පිහිටුවා තිබේ
ශ්‍රීපාදස්ථානය වන්දනා කල රජු විසින් සිරිපා වන්දනාවේ යන බැතිමතුන්ගේ ප්‍රයෝජනය පිණිස සිදුකල දාන මාන හා දෙමළ බලය මැඩපවත්වා ලක්දිව එක්සේසත් කල ආකාරය පිළිබඳ විස්තර මෙහි සටහන්ය
සෙල් ලිපිය ප්‍රථම වරට එච්.සී.පී. බෙල් මහතා විසින් කියවන ලදී
මධ්‍යකාලීන සිංහල අක්ෂරයෙන් නිර්මාණය කොට ඇති මෙම ලිපි ද්විත්වයෙන් එක් ලිපියක දිග අඩි 12 අඟල් 3 ක් හා පළල අඩි 9 අඟල් 3 ක් වේ
අනෙක් ලිපිය අඩි 9 ක් හා අඟල් 4 ක් දිගු වන අතර පළල අඟල් 9 ක් හා අඟල් 7 ක් වේ
ආශ්‍රිත
 පළමුවන විජයබාහු රජ

මූලාශ්‍ර

ශ්‍රී ලංකාවේ ශිලා ලිපි
නුවරඑළිය දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
නාගදීපය යනු ශ්‍රී ලංකාවට අයත් ජනාවාසයක් සහිත කුඩා දූපතකි
නාගදීපය
Amblypygi යනු විස රහිත සත්ත්වයෙකි
දිග 1”-2” (2.5-5 cm) පමණ වන අතර පලළ 47”-
98” (1.2-2.5 cm) පමණ වේ
නිවර්තන සහ උපනිවර්තන කලාපයන්හි දැකිය හැකි වන අතර බොහෝ විට උණුසුම් සහ තෙතමනය සහිත ස්ථානවල ගැවසේ
පුස්සෝ
රඹකැන් ඔය ජලාශය ශ්‍රී ලංකාවේ අම්පාර දිස්ත්‍රික්කයේ මහඔය පිහිටා තිබේ
ජලාශයේ සැලසුම් නිර්මාණය හා ඉදිකිරීම මහවැලි අධිකාරිය මගින් සිදුකොට තිබෙන අතර වර්ථමානයේ එහි කළමණාකරන කටයුතු වාරි මාර්ග හා ජල සම්පත් කළමනාකරණ අමාත්‍යංශය මගින් සිදුකරයි
මුන්දෙනි ඔය හරස් කොට මීටර 1225 ක පමණ දිගකින් යුත් පස් පුරවන ලද බැම්මක් නිර්මාණය මගින් මෙම ජලාශය ඉදිකොට තිබේ
බහුකාර්ය වාරිමාර්ග ව්‍යාපෘතියක් සේ සැළකෙන රඹකැන් ඔය ජලාශ ව්‍යාපෘතිය, ප්‍රදේශයේ පානීය ජල අවශ්‍යතා සැපිරීමට හා වගා කටයුතු වෙනුවෙන් වුවමනා ජල ගැටළු විසදීම සඳහා දියත් කරන ලද්දක් වේ
මහවැලි සංවර්ධන ව්‍යාපෘතියේ 10 කලාපයට අයත් වන ජලාශය බදුල්ල, මොණරාගල හා අම්පාර දිස්ත්‍රික්ක වලට මායිම්ව පිහිටයි
ඉතිහාසය

ඈත අතීතය
රඹකැන් ඔය ජලාශයේ මුල්ම ඉදිකිරීම් ආරම්භ කල සමය සම්බන්ධව විවිධ මත පවතී
ගිරිඅභය නම් කුමරු මෙම ප්‍රදේශය පාලනය කල ක්‍රි
3 වන සියවස් සමයේ මෙම ජලාශයේ ඉදිකිරීම් ආරම්භ වූ බව එක් මතයකින් පැවසේ
තවත් මතයකට අනූව මෙම ප්‍රදේශය පසුකාලීනව පාලනය කල සද්ධාතිස්ස කුමරු (ක්‍රි
137-119) විසින් ජලාශය ඉදිකිරීම ආරම්භ කොට තිබේ
කෙසේ නමුදු පුරාවිද්‍යා සාධක වලට අනූව ඈත අතීත සමයේ මෙහි ජලාශයක් ඉදිකිරීමට යෙදුණු සාධක වර්ථමානයේදීද දැකගත හැකිවේ
නටඹුන්

ජලාශයේ නව වේල්ල අසලම පැරණි වැව් බැම්මක නටඹුන් දැකගත හැකිවේ
ගොරිකනකන්ද හා ගල්කන්ද යා කරමින් සැතපුමක් පමණ දිගැති වැව් බැම්මක් මනා ලෙස ඉදිකල රළපනාවක් සමගම අතීතයේ මෙහි තිබෙන්නට ඇතැයි සාධක අනූව විශ්වාස කල හැකිය
කෙසේ වූවද පවතින පුරාවිද්‍යා සාධක වලට අනූව මෙම පැරණි ජලාශය කිසිවිටෙක ජලය පුරවාලීම දක්වා සංවර්ධනය කර නොමැති බව ප්‍රකාශ වේ
පැරණි සෙරොව්ව ආසන්නයේම ක්‍රි
ව. 12-13 සියවස් වලට අයත් ශිලාමය ලේඛනයක් දැකගත හැකි අතර, එය රඹකැන් ඔය පුවරු ලිපිය ලෙස හඳුන්වනු ලැබේ
ඊට අනූව පැරණි ශිලා සොරොව් ඇළ, ගල් වැට ප්‍රදේශයේ විසූ ලියන නායකන් හා කනත්කන් වහන්සේ විසින් ඉදිකෙරූ බවට දක්වා ඇත
මෑත කාලීන ව්‍යාපෘතිය
මෑතකාලීන රඹකැන් ඔය සංවර්ධන ව්‍යාපෘතිය 2007 පෙබරවාරි 12 වනදා දියත් කරනු ලැබූ අතර, වැඩ නිමකල ජලාශය විවෘත කිරීම 2013 වර්ෂයේ ජූලි 20 වන දිනදී එවක ශ්‍රී ලංකා ජනපති මහින්ද රාජපක්ෂ මහතාගේ සහභාගීත්වයෙන් සිදුකරන ලදී
මේවාද බලන්න 
 ශ්‍රී ලංකාවේ ජල වේලි ලැයිස්තුව

මූලාශ්‍ර

බාහිර සබැඳි 
 
 

ශ්‍රී ලංකාවේ ජලාශ
අම්පාර දිස්ත්‍රික්කය
අම්පාර දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
ලවණ ග්‍රන්ථියක් යනු අතිරික්ත ලවණ බහිස්ස්‍රාවය සදහා ඇති අවයවයකි
එය හමුවන්නේ elasmobranch (මෝරුන්, මඩුවන්), මුහුදු පක්ෂීන් සහ සමහර උරගයන් තුළ ය
මෝරුන්ගේ මෙම ග්‍රන්ථි හමුවන්නේ ගුදමාර්ගයේ ය
පක්ෂීන් සහ උරගයන්ගේ මෙම අවයවය හිස්කබල තුළ හෝ මත ඇස්, නාස්විවර හෝ මුඛයට ආසන්නව පිහිටයි
කණ්ඩිකාවලින් සමන්විත මෙම ග්‍රන්ථි මධ්‍යයේ ඇති බහිස්ස්‍රාවී නාළයේ සිට විහිදෙන නාලිකාවලින් යුක්ත ය
ස්‍රාවී නාලිකා තනි අපිච්ඡද සෛල ස්තරයක් මත පිහිටයි
මෙම ග්‍රන්ථිවල විෂ්කම්භය හා දිග සත්ත්ව විශේෂය ලබාගන්නා ලවණ ප්‍රමාණය මත වෙනස් වේ
ලවණ ග්‍රන්ථි මගින් ලවණ තුල්‍යතාව යාමනය කරන අතර ඒවා නිසා කරදිය පෘෂ්ඨවංශීන්ට කරදිය පානයට ඉඩ සැලසේ
සෝඩියම්-පොටෑසියම් පොම්පය හරහා සිදුවන සක්‍රීය පරිවහනය, මෙහි පාර්ශ්විකපාදස්ථ පටලයේ (basolateral membrane) දැකිය හැක
එහිදී රුධිරයේ සිට ග්‍රන්ථිය තුළට ලවණ ස්‍රාවය සිදුවේ
එහිදී ලවණ සාන්ද්‍ර ද්‍රාවණයක් ලෙස බහිස්ස්‍රාවය සිදුකෙරේ
පක්ෂීන් තුළ 

පක්ෂින්ගේ ලවණ ග්‍රන්ථිවල මධ්‍ය හා පාර්ශ්වික ලෙස ප්‍රණාල 2ක් 
පවතී
ලවණ ග්‍රන්ථි සක්‍රීය වන්නේ රැධිරයේ ආස්‍රැති පීඩනය වැඩි වූ විටයි
එහිදී හයිපොතැලමස වෙත ආවේග යැවෙන අතර එහිදී ප්‍රත්‍යානුවේගී ස්නායු ඔස්සේ යැවෙන සංඥා මගින් 
vasodilation සක්‍රීය වීම එනම් හෝර්මෝන ස්‍රාව උත්තේජනය වේ
(ඇසිටයිල්කෝලින් සහ වාහිනීචාලක ආන්ත්‍රික පෙප්ටයිඩය)
ඇසිටයිල්කෝලින් ග්‍රන්ථියේ පාදස්ථපාර්ශ්වික පටලයේ   
ඇති ප්‍රතිග්‍රාහක හා බැදී ඇත
මේ නිසා අපිච්ඡද සෛලවල කැල්සියම් අයන 
නිදහස් වීම උත්තේජනය වේ
එහිදී පාදස්ථ පාර්ශ්වික පටලයේ පොටෑසියම් නාළ විවෘත වීම (සෛලවලින් ඉවතට පොටෑසියම් විසරණය වී) සහ අපර පටලයේ ක්ලෝරයිඩ් නාල විවෘත වී සෛලයෙන් ඉවතට විසරණය වේ
අපිච්ඡද සෛල වෙත අයන   පරිවහනය කෙරෙන්නේ පාදස්ථපාර්ශ්වික පටලයේ ඇති  Na-K-Cl  සහපරිවාහකයක් මගිනි
සෝඩියම් අයන සාන්ද්‍රණය ඉහළ යාමෙන් සෝඩියම්-පොටෑසියම් ATPase නාලවිවෘත වී අතිරික්ත සෝඩියම් පාදස්ථපාර්ශ්වික පටලය හරහා ඉවත‍ට ගමන් කරන අතර එවිට පොටෑසියම් අයනවලට සෛල තුළට පැමිණීමට ඉඩසැලසේ
මෙහිදී ක්ලෝරයිඩ් අයන මගින් විද්‍යුත් අනුක්‍රමණයක් ඇති කිරීමෙන් සෝඩියම් අයනවලට
අපිච්ඡද සෛලවල ඇති තද සන්ධි හරහා ලවණ ග්‍රන්ථිය තුළට අඩු ජලප්‍රමාණයක් ය‍ටතේ විසරණයට ඉඩ සලසයි
එසේම මයිටොකොන්ඩ්‍රියා බහුල සෛල ලවණ සාන්ද්‍රණ වෙනස්කම්වලට  
සංවේදී වේ
මෙම ග්‍රන්ථි මධ්‍ය සහ පර්යන්ත ආස්‍රැති ප්‍රතිග්‍රාහක
සහ පරිමා ප්‍රතිග්‍රාහකවල උත්තේජනය ය‍ටත් උපරිඅභිසාරක සෝඩියම්-ක්ලෝරයිඩ් (තවත් අයන ස්වල්ප ප්‍රමාණයක් සමග) බහිස්ස්‍රාවය කිරීම සිදු කරයි
උරගයන් තුළ 

උරගයින් (උදාහරණ ලෙස මුහුදු ඉගුවානා) සහ කැස්බෑවා සහ පක්ෂීන් (උදාහරණ ලෙස ඇල්බට්‍රොස්) තුළ ලවණ බහිස්ස්‍රාව‍යේ අවශ්‍යතාව ක්ෂීරපායීන්ට වඩා වැඩි ය
එයට හේතුව ඔවුන්ගේ වෘක්ක ක්ෂීරපායීන්ට වඩා අඩු කාර්යක්ෂමතාවක් දැක්වීමත්, මුහුදු ක්ෂීරපායී වෘක්කවලට මුහුදු-ජලය සමග කටයුතු කිරීමට සිදුවීමත් නිසා ය
උභයජීවීන්ගේ මෙන් නොව උරගයින්ගේ සහ පක්ෂීන්ගේ සම ලවණ වල‍ට අපාරගම්‍ය නිසා 
ලවණ ස්‍රාවය එමගින් සිදුනොවේ
ආදි උරගයින්ගේ සහ පක්ෂීන්ගේ ලවණ ග්‍රන්ථිවල පරිණාමය නිසා 
ඔවුනට ජලජ පැළෑටි සහ අධික ලවණ සාන්ද්‍රණ සහිත සතුන්ව ආහාරයට ගත හැකි විය
නමුත් මෙම පරිනාමික දියුණුව elasmobranch සතුන්ගේ ග්‍රන්ථිවල පරිණාමයට හේතු නොවී ය
එයට හේතුව අභිසාරී පරිණාමයයි
සමහර මතවලට අනුව ක්ෂීරපායී අශ්‍රැ ග්‍රන්ථි සහ ස්වේද ග්‍රන්ථි ලවණ ග්‍රන්ථිවලට පරිණාමික බන්ධුතා දක්වන බව ප්‍රකාශ වේ
නමුත් මානව අශ්‍රැ (කදුළු) පොටෑසියම් අයනවලින් බහුල නිසා බොහෝ වංශප්‍රවේණිවිද්‍යාඥයන් බොහෝ දෙනා මෙම මතයට එකග නොවේ
මෙයත් නරඹන්න

ලවණතුල්‍යතාව
අශ්‍රැ ග්‍රන්ථි
ආස්‍රැති යාමනය

මූලාශ්‍ර

අමතර කියවීමට
Evans, D
1993.  Osmotic and Ionic Regulation
315-336. In Evans, D
1993. The Physiology of Fishes
CRC Press, Boca Raton, FL
Goldenstein, D
2002.  Water and Salt Balance in Seabirds
467-480. In Schreiber, E
)  2002. Biology of Marine Birds
Schmidt-Nielsen, K
1959.  Salt Glands
221-226. In Wessells, N
(comp
)  1974. Vertebrate Structures and Functions
Freeman and Company, San Francisco, CA
Wǖrsig, B
Jefferson and D
Schmidly
2000.  The Marine Mammals of the Gulf of Mexico
Texas A&M Press, College Station, TX
ග්‍රන්ථි
පෘෂ්ඨවංශී ව්‍යූහ විද්‍යාව
ලක්දිව සිංහල ජනයාගේ සාම්ප්‍රදායානුකූල ගම්ම්මාන සාම්ප්‍රදායික සිංහල ගම් ලෙස හැඳින්විය හැක
සිංහල සංස්කෘතියේ තොටිල්ල ලෙස මේවා සැලකිය හැක
වියලි කලාපයේ සාමාන්‍යයෙන් ගම ගොඩනැගුනේ වැව ආශ්‍රිතවය
වැව ආශ්‍රිතව පැන නැගුනු වී ගොවිතැන හා සමාජ චාරිත්‍ර, හැසිරීම් සහ විශ්වාස ජනතාව ගම තුල එකම බැම්මකින් බැඳ තබන ලදී
විදේශීය ආක්‍රමණ සහ යටත්විජිතවාදීන් අනුගමනය කල වෙළෙඳ ප්‍රතිපත්ති සහ පරිපාලන සාම්ප්‍රදායික සිංහල ගම්මාන වෙනස්වීමට ආරම්භ විය
ආර්‍යයන් පැමිනීමට පෙර යුගයේ දී වාරි ජලය සහිත කෘෂිකර්මාන්තයක් පැවතිබවට පුරා විද්‍යාත්සක සාක්ෂි පවතී
ආර්‍යයන් විසින් ගංගා  ද්‍රොණි ආශ්‍රීතව ජනාවාස ගොඩනගාගත් බව දැක්වේ
ඔවුන්ගේ ජනාවාස ගාම නමින් හැදින්වීය
ගාම යනු ගම යන්න පාලි භාෂාවෙන් යෙදෙන නාමයයි
විජය කුමරු ප්‍රමුඛ ඔහුගේ පිරිස විසින් මල්වත් ඔය මහවැලි නදිය වලවේ හා කිරිදි ඹය ඇසුරු කරගෙන අනුරාධගාම උපතිස්සගාම උජ්ජේනිගාම උරුවෙලාගාම හා විජිතගාම යන ගම් පිහිටුවාගත්බව මහාවංශයේ දැක්වේ
පසුව පඩුවස්දෙවු රජුගේ අගබිසව වූ භද්දකච්චායනා බිසවගේ සහෝදරයන් විසින් රාමගාම දීඝගාම රෝහණගාම ආදී ගම් පිහිටවූ බව සදහන්වේ
ගමක ප්‍රධාන අංග 
සාම්ප්‍රධායික සිංහල ගම පිළිබද අධ්‍යනයේ දී අපට ප්‍රධාන වශයෙන් අවධානය යොමු කිරීමට සිදුවන ප්‍රධාන අංග කිහිපයක් දක්නට ලැබේ
ඒ අතර කුඹුර ගෙවත්ත හේන කැළෑව වැව නිවාස පන්සල යන අංග ප්‍රධානය
කුඹුර 
අතීතයේ කුඹුර කෙත විය කුඹර යන නම්වලින් හදුන්වා ඇතිබව පිටිගල සෙල් ලිපිය වැනි සෙල්ලිපිවල දක්නට ලැබේ
සිංහල සාම්ප්‍රධායික ගම වැවට පහළින් පිහිටුවා තිබිණ
කුඹුරු නිර්මානය කරගෙන ඇත්තේ කැළැව එළිපෙහෙලි කිරීම මගිනි
මෙම කුඹුර අසුරින් සිදුකල වී වගාව ප්‍රධාන වශයෙන් වියලි කලාපයේ පැතිර පැවතින
ක්‍රිස්තු පූර්ව 4 වන සියවසයට අයත් තෝනිගල සෙල්ලිපියේ දැක්වෙන පරිදි පිටදඩහස අකලහස මැදෙහස යනුවෙන් කන්න තුනක්ම වීවගා කල බවයි.අහස් දියෙන් මෙන්ම වැව් දියෙන් වීවගාව සාර්තකව එකල සිදුවිය
එකල පිටදඩහස යනුවෙන් තොනිගල සෙල් ලිපියේ දක්වා ඇත්තේ ඊශාන දිග මෝසම් සුළගින් දියවර ලැබෙන වර්තමානයේ මහ කන්නය නමින් හදුන්වන කන්නයයි
මෙම සේ ලිපියේ අකලහස නමින් දක්වා ඇත්තේ නිරිතදිග මෝසම් කාලයට අයත් යල කන්නයයි
මෙම කන්නයේ දී වියලි කලාපයට ලැබෙන වර්ෂාපතනය අඩුවන අතර වැව්දිය වැඩි වශයෙන් භාවිත කරයි
මීලගට පෙන්වා ඇති මැදහස යනු මේ කන්න දෙකට අතරමාදි කන්නයක් බව පැහැදිළිය
අතීතයේ දී ගොඩ ඉඩම් මඩ ඉඩම් යනුවෙන් කොටස් දෙකක් වූ අතර මඩ ඉඩම් යනු කුඹුරුවිය
සාමාන්‍යයෙන් අතීත සාම්ප්‍රධායික ගමට අයත්වූ කුඹුරු යායවල් තුනකට බෙදා තිබිණි
ඒ මල් පොට හැරෙනපොට හා අස්වැද්දුම් පොට යනුවෙනි
වැවට සමීපතම කොටස මුල්පොටනම් විය හැරෙනපොට හා අස්වැද්දුම්පොට පිළිවෙලින් වැවේ සිට දුරින් පිහිටා ඇත
කෙසේ වෙතත් කුඩා ගම්වල අස්වැද්දුම් පොටක් නොතිබිණ
එහි පොටවල් දෙකක් පමණක්විය
මෙම කුඹුරු යායවල්වලට පිටතින් හෙළිපෙහෙළි කල භූමියක් විය එය වනාත නමින් හදුන්වා ඇත
මෙම වනාතක්ද ඉහළබාගේ මැදබාගේ පහළබාගේ යනුවෙන් කොටස්කර තිබිණ
අතීත සම්ප්‍රධායික ගමක කුඹුර ආශ්‍රිතව දැකියහැති විශේෂ ලක්ෂණයක්වූයේ කුරුල්ලන්ගේ ආහාරය සදහා වෙන්කල කුරුලුපාළුවයි.මෙය කුඹුරු යායේ වැව අසළ මුල්පොට සිට අස්වැද්දුම්පොට හෝ හැරෙනපොට දක්වාවූ තීරුව කුරුළුපාලුවට වෙන්කර ඇත
අතීතයේ ගොවිතැන් කිරීම රාජකීයයන්ගේ සිට සාමාන්‍ය ජනයාද සිදුකර ඇත
ඉතා උසස් වෘත්තියක් ලෙස ගොවිතැන හැදින්විය
ඇතැම් කෘෂිකාර්මික උස්සව රාජානුග්‍රහයෙන් රජකීයයන්ගේ සහභාගීත්වයෙන් සිදුවී ඇත
කෙසේ වෙතත් ඇතැම් හීන කුලිකයන්ට ගොවිතැන් කිරීමට අතීතයේ අවසර නොවීය
ගෙවත්ත 
ගැමියාගේ නිවස පිහිටා ඇති අවට පරිසරය ගෙවත්ත ලෙස හදුන්වයි.

සාම්ප්‍රධායික ගැමි ගෘහ නිර්මාණ ශිල්ප 
ග්‍රාමීය නිවාස නිර්මාණය ඉතා සරල ආකෘතියකින් සමන්විතවිය
කුලය 
මූලික ලිපිය කුලය - සිංහල සම්ප්‍රදායික

සම්ප්‍රධායික සිංහල ගම නිර්මාණයේ දී අතීතයේ කුලය ඉතා වැදගත් සාධකයක්විය
සාම්ප්‍රධායික කිරුම් මිනුම්

අනුරාධපුර යුගය
"පපංචසුදනී" අටුවාවේ විස්තරයන්ට අනුව ක්‍රි ව 3වන 4 වන සියවස වන විට ලංකාවේ ගම මුල්කරගත් ප්‍රදාන ජීවනෝපායන් වුයේ ගොවිතැන,ගොඩබිම වෙළදාම,සාගරික වෙළදාම ගව පාලනය ,රාජ්‍ය සේවය ඈත් දත් ශිල්පය යන මේවාය
ව. 19වන සියවස
සාම්ප්‍රදායික සිංහල ගම කෙසේ පැවතුනිද යන්න ක්‍රි ව 1880 ලංකාවට  පැමිණි ශ්‍රීමත් ජෝන් ඩබ්  පියර්විස්තර කරන්නේ මෙසේය
"උස් තැනක සිට වැව නිරීක්ෂණය කරන විට බැබලෙමින් පැවති ජලාශයන් සහ සම්බන්ධවූ රන්වන් පැහැති ගොයම් කෙත් නැමති තිත් වලින් පුල්ලි වැටුණු අතරක් නොමැති කලාවක් සේ එය දිස්වේ
කේන්ද්‍රගත ගම ,ගමේ කුඹුරු අසබඩ පිහිටි නිවෙස් සමුහයකින් සෑදුනි
පලතුරු සහ එළවුළු වැවීම සදහා වු වත්තකින් සෑම නිවසක්ම වටවී තිබුණි
වරිචිචි බිත්ති යෙන් සහ පිදුරු සෙවිලි කල නිවස සාමාන්‍යයෙන්  කාමර දෙකක් සහ බරාදයක් තිබුණි
ගෙපැල ඉදිරිපිට ධාන්‍ය තැන්පත් කර තැබීම සදහා වෙවැල් වලින් සාදන ලද දවුල් කදක හැඩයෙන් යුත් අටුවක් විය
ගෙය පිටුපස හරකුන් සදහා තනන ලද මඩුවකි
එම මඩුව තුල ගොවි උපකරණ තැන්පත් කරලීම සදහා අට්ටාලයක් විය"
රීස් ඩේවිඩ්ස් සදහන් කරන ආකාරයට සෑම ගමකම පාහේ වැවක් සහ ඊට පහලින් වෙල්යායක් පළමුවෙන්ම ඇත
ඊලගට දක්නට ලැබෙන්නේ පලතුරු ගස් සෙවනේ පිහිටා ඇති පංගු කාරයින්ගේ පැල්පත්ය
මෙම පැල්පත් වැවු බැම්ම පහලින් හෝ කුඹුරු දෙපැත්තේ හෝ ඉදිකොට ඇත
මීලගට දක්නට ලැබෙන්නේ ගම සීමා තුල පිහිටි මුඩුබිම්ය
අයිවර්ස්(1880) සදහන් කල ආකාරයට ගමක බලධාරී සාමාජිකයා වුයේ පන්ගුකාරයාය
සාමාන්‍යයෙන් ගමක වාසය කලේ ඔවුනොවුන් නෑ සබදකම් ඇති එකම කුලයට අයත් පවුල්ය
සෑම ගමකම පරම්පරා ගත ගමරාළවරු එක්කෙනෙක් හෝ දෙදෙනෙක් විය
ඔවුන්ගේ ඉඩම් කොටස හැදින්වුයේ ගමේවසමලෙසය
ආශ්‍රිත ලිපි
 වැව්
 සිංහල ජාතිය

මුලාශ්‍ර
 ගුණවර්ධන ප්‍රිශාන්ත(2016)පුරාණ ගම සමන්ති පොත් ප්‍රකාශකයෝ හෙට්ටිගම ජාඇල 

සිංහල
පැරණි විහාර ගොඩනැගිලිවලට ඇතුළු වන දොරටුව සමග වූ පඩිපෙල දෙපස අත්වැට සේ තනා ඇති නිර්මාණය කොරවක් ගල ලෙස හැඳින්වේ
පඩිපෙළේ ගමන් කරන්නන්ගේ පහසුව ඇතිකරවීමට හා ඊට අලන්කාරත්වයක් එක් කිරීමට කොරවක් ගල නිර්මාණය කිරන්නට ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ
ශ්‍රී ලංකාවට අමතරව ඉන්දියාවේ සාංචි හා භාරුත් යන ස්තූප ආශ්‍රිතව ක්‍රි
2-1 සියවස් වලට අයත් කොරවක් ගල් දැකගත හැකිවේ
මුල් සමයේ කොරවක් ගල, කැටයම් අවම සරළ ආකාරයේ ඒවා වේ
රුවන්වැලිසෑය මළුවේ උතුරු දොරටුවේ දැකගත හැකි කොරවක් ගල මීට උදාහරණයක් සේ දැක්විය හැක
කුට්ටම් පොකුණේ දැකගත හැකි කොරවක් ගලද, රුවන්වැලිසෑ කොරවක් ගලට සමාන ලක්ෂණ දක්වයි. අනුරාධපුර යුගයේ කොරවක් ගල්හී දැකගත හැකි ලක්ෂණයක් වන්නේ මකර කටින් විහිදී යන ලියවැලක් දක්වා තිබීමයි
මුල් කාලයේ මෙය සරලව නිර්මාණය කොට තිබූවත් පොළොන්නරු යුගය වන විට ඊට කැටයම් රාශියක් එකතු වී තිබේ
කෙසේවූවද පසු කාලීනව කොරවක් ගලේ මකර කැටයම වෙනුවට ගජසිංහ කැටයම එක් වු අවස්ථා දැකගත හැකිවේ
එසේම අනුරාධපුර හා පොළොන්නරු යුගවලදී කළුගලින් නිර්මාණය කල කොරවක් ගල පසුකාලීන ගම්පළ හා නුවර යුගය වන විට ගඩොල් හා හුණු බදාම භාවිතයෙන් නිමවා ඇත
පුරාවිද්‍යාඥ සෙනරත් පරණවිතාන මහතාට අනූව කොරවක් ගල ශ්‍රී ලංකාවේ පැරණි විහාරාරාම ආශ්‍රිත දොරටු කෙරේ භාවිතා කිරීම ඉන්දියානු ආභාසය අනූව සිදුවූවක් වේ
නමුදු කාලය සමග මෙරට කොරවක් ගල ඊට අනන්‍ය ලක්ෂණ ගොඩනගාගෙන ඇත
මුල් සමයේ කොරවක්ගල ලී වලින් තිබී පසුව කළුගලින් නිර්මාණය වූ බව පරණවිතාන මහතාගේ අදහසයි
මේවාද බලන්න
ශ්‍රී ලංකාවේ කැටයම් කලාව

මූලාශ්‍ර
ජීව විද්‍යාත්මක පලිබෝධ නාශක, ()  යනු පළිබෝධ පාලනයට ජීව විද්‍යාත්මක ක්‍රම භාවිතා කීරීමේ ක්‍රමවේදයයි
ශ්‍රී ලංකාවේ ඉපැරණි දාගැබ්හී අත්තිවාරමට සම්බන්ධ කොට සතර දිශාවට මුහුණලා පවතින පරිදි ගොඩනංවා ඇති ප්‍රක්ෂේප හතර වාහල්කඩ ලෙස හැඳින්වේ
මෙරට දාගැබ හා සම්බන්ධ වූ තවත් සුවිශේෂ නිර්මාණයක් සේ සැළකෙන මෙම නිමැවුම කුමක් අරමුණු කොට ගනිමින් තනන ලද්දක්ද යන්න අපැහැදිලි වේ
බොහෝ විට දාගැබේ අලංකාරත්වය වර්ධනය කිරීම සඳහා වා සැළකේ. පුරාවිද්‍යාඥ සෙනරත් පරණවිතාන මහතාට අනූව වාහල්කඩ ගොඩනැංවීම ක්‍රි
1 වන සියවසේ දී පමණ ආරම්භ වන්නට ඇතැයි පැවසෙයි
අනුරාධපුර මිහින්තලය කණ්ඨක චෙෙත්‍යයේ දැකගත හැකි නැගෙනහිර දොරටු වාහල්කඩ මෙරට උසස්ම ඝණයේ වාහල්කඩ සේ සැළකේ.

මූලාශ්‍ර
ඇටඹ , රස්ඹ, වල් අඹ

සාමාන්‍ය අඹ ගෙඩියට වඩා ප්‍රමාණයෙන් කුඩා ඇටඹ ගෙඩිය හොඳින් ඉදුනු විට රතු මිශ්‍ර කොළ පැහැයෙන් දිස් වන අතර සෙ
3-5 පමණ දිග ගෙඩියේ ඉහළ කොටස තද රතු පාටින් දිස් වේ
ඇටඹ ගෙඩියේ ඇටය තරමක් විශාලය
මී පැණි තරමටම පැණි රසකින් මෙන්ම ඇඹුල් රසකින්ද යුක්ත ඇටඹ හමුවේ
රසයේ ඇති වෙනස්කම් මත විවිධාකාරයෙන් මේවා නම් කිරීමට ගැමියෝ පෙළඹෙති
මීටර් 30ක් පමණ උසට සෘජුවම වැවෙන කඳක් සහිත ඇටඹ ගස ප්‍රමාණයෙන් ඉතා විශාලය
අඳුරු කොළ පැහැයක් ගන්නා දිළිසෙන ඇටඹ පත්‍ර ආසන්න වශයෙන් සෙ
7-13ක් පමණ දිගැතිය
කෙසේ වෙතත්, කුඩා පැළ වශයෙන් පවතින විට මෙම පත්‍රද සාමාන්‍යයෙන් අප වගා කරන අඹ පත්‍ර වලටම සමානය
ආවේණික ශාකයක් වන ඇටඹ තෙත් කලාපයේ මෙන්ම මුහුදු මට්ටමේ සිට අඩු උසක පිහිටි වියළි කලාපීය වනාන්තරවලද වැවේ
වියළි කලාපයේදී ජල පහරවල් ආසන්නයේසහ හුදකලා කඳු වැටි පිහිටි මිටියාවත් වල හොඳින් වැවේ
ශ්‍රී ලංකාවට පමණක් ආවේණික ශාක
නඛා වෙහෙර යනු ශ්‍රී ලංකාවේ අනුරාධපුර පිහිටි බෞද්ධ ස්තූපයක් වේ
මෙය අනුරාධපුර යුගයේ අගභාගයට, එනම් ක්‍රි
ව. 7-10 සියවස් වලට අයත් මහායාන ස්තූපයක් යැයි විශ්වාස කෙරේ
ගඩොලින් නිර්මාණය කොට ඇති ස්තූපයෙහි සුවිශේෂීත්වය වනුයේ කේතුකාකාර හැඩයකින් යුක්තව ඉදිකර තිබීමයි
නඛා වෙහෙර හැරුණු විට මෙම විශේෂිත ආකාරයේ ඉදිකිරීම් ද්විත්වයක් අනුරාධපුර අභයගිරි විහාරයේදී හා පොළොන්නරුව සත්මහල් ප්‍රාසාදයහී දැකගත හැකිවේ
නඛා වෙහෙර හැරුණු විට ඒ ආසන්නයේම ප්‍රථිමා ගෘහයක් සේ සැළකෙන ගොඩනැගිල්ලක් හා තවත් ගොඩනැගිලි කිහිපයක් වේ
අනුරාධපුර සංඝමිත්තා මාවත ඔස්සේ කුට්ටම් පොකුණ හරහා ගල්පාලම දෙසට දිවෙන මාර්ගය ඔස්සේ ගමන් කිරීමෙන් පසුව, දකුණු පසට ඇති අතුරු මාර්ගයක ස්වල්ප දුරක් ගමන් කිරීමෙන් මෙම “නඛා වෙහෙර” පුරාවිද්‍යා ස්ථානය හමුවේ
නඛා  යන්නෙන් නිය යන්න අර්ථවත් වේ(මතයක් පමණි)
මෙනිසා මෙහි ගෞතම බුදුන් වහන්සේගේ නිය ධාතුව තැන්පත් කර ඇතැයි සැලකේ.මහසෙන් රජතුමා නිර්මාණය කළ බව වංශ කතාවල සඳහන් වනවා
තරමක් කැලෑබද ස්ථානයක පිහිටා ඇති බැවින් මෙය අනුරාධපුර වන්දනාකරුවන්ගෙන් දුරස්ව පවතී
මේවාද බලන්න
සත්මහල් ප්‍රාසාදය
ප්‍රසාද ස්තූපය

මූලාශ්‍ර

හැඳින්වීම් පුවරුව - ශ්‍රී ලංකා පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව

අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන‎
අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
සූර්ය උදයාදී ක්‍රමය අනුව  සුමානයට දවස් 7කි
ආශ්‍රිත ලිපි
 රාහු කාලය
චන්ද්‍ර මාස ක්‍රමය අනුව මාසයේ මුල්ම තිථිය පෑළවිය වේ
ශ්‍රී ලංකාවේ අනුරාධපුර ශ්‍රී මහා බෝධියට නිරිතදෙසින් පිහිටා ඇති මයුර පිරිවෙණ, අනුරාධපුර යුගයේ මහා විහාර සංකීර්ණයට අයත් මූලික අධ්‍යාපනික මධ්‍යස්ථානයක් ලෙස සැළකේ. අතීත මූලාශ්‍ර අනූව පිරිවෙණ බුද්ධදාස රජු (ක්‍රි
ව. 340-368) සමයේ ගොඩනගන ලද්දක් වේ
1894 වර්ෂයේදී එච්.සී.පී. බෙල් මහතා විසින් මෙහි කැණීම් සිදුකර එතෙක් කඩා වැටී තුබූ ගල් කුළුණු නගා සිටවූ බව සඳහන්ය
මේවාද බලන්න
මහා විහාරය

මූලාශ්‍ර

මහා විහාරය
අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන
අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
චෙස් උපාය සහ උපක්‍රමික පිහිටුම් ඔස්සේ ක්‍රීඩාවේ ජයග්‍රහණය
ශ්‍රී ලංකාවේ දකුණු කෙළවර දෙවිනුවර (දෙවුන්දර) පිහිටි ශ්‍රී විෂ්ණු මහා දේවාලය මෙරට ඉදිවූ පැරණි දේවාල අතුරින් එකක් සේ සැළකේ. මෙරට බුදු දහම සුරක්ෂා කරන්නේ යැයි විශ්වාස කෙරෙන උපුල්වන් දෙවි උදෙසා මෙම දේවාලය ඉදිකොට තිබේ
ඉතිහාසය
අතීත ලේඛනගත මූලාශ්‍ර වලට අනූව දෙවිනුවර රජ මහා විහාරය හා දේවාලය, 7වන සියවසේදී පළමු දප්පුල රජතුමා විසින් ඉදිකොට තිබේ
පසුව 16වන සියවසේදී (1587) පෘතුගීසීන් විසින් මෙම විහාරය හා පැරණි දෙවුන්දර නගරය විනාශ කොට දමා තිබෙන අතර, මහනුවර රාජධානියේ දෙවන රාජසිංහ රජු (1635 – 1687) විසින් නැවතත් මෙම විහාරය පිළිසකර කිරීමට කටයුතු සිදු කොට තිබේ
පෘතුගීසීන් විසින් විනාශකරණයට ලක්වූ පැරණි විහාර නටඹුන් වර්ථමානයේ දේවාල භූමිය ආශ්‍රිතව දැකගත හැකිවේ
මූලාශ්‍ර

දේවාල
මාතර දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
එක්සත් ජනපද ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව විසින් පැනවෙනු ලබන එක්සත් ජනපද කොංග්‍රස් මණ්ඩලයෙහි බලතල,  ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයෙහි විධිතීරණ විසින් මෙන්ම, එහි ස්වීය ආයාසයන් සහ ඉතිහාසය හා චාරිත්‍ර වැනි අනෙකුත් සාධකයන් විසින්ද නිර්වචනය කර ඇත
එය  එක්සත් ජනපදයෙහි ප්‍රධාන ව්‍යවස්ථාදායක ආයතනය වෙයි
ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව විසින් ඉපැහැදිලි ලෙසින් ප්‍රකාශිත සමහරක් බලතල හැඳින්වෙන්නේ ප්‍රගණනනීය බලතල ලෙසින් වන අතර
පවතින බවට උපකල්පිත අනෙක්වා හැඳින්වෙන්නේ ගම්‍යමාන බලතල ලෙසිනි
සාමාන්‍ය බලතල 

 ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවෙහි පළමුවන වගන්තිය විසින් කොංග්‍රස් මණ්ඩලයෙහි බලතල බොහෝමයක් නියම කර දක්වන අතර, ඒවා අතර 8 වන කොටසෙහි හුවා දැක්වෙන අනේක විධ සුපැහැදිලි බලතලද වෙති
ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථා සංශෝධන තුලින් කොංග්‍රස් මණ්ඩලයට අතිරේඛ බලතල ලබා දී ඇත
ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවෙහි අවශ්‍ය සහ සුදුසු ඡේදය වෙතින් ව්‍යුත්පන්න කෙරුණු ගම්‍යමාන බලතලද ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවට ඇත
එක්සත් ජනපදයෙහි ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය යනු,  එක්සත් ජනපදයෙහි ෆෙඩරල් අධිකරණයන් අතරින් ඉහළතමය වෙයි
එක්සත් ජනපද ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවෙහි දෙවන වගන්තිය  ප්‍රකාර 1789 වසරෙහිදී පිහිටුවනු ලැබුනු මෙය කෙරෙහි, සියළු ෆෙඩරල් අධිකරණයන් මත බල පැවැත්වෙන සහ  ෆෙඩරල් නීතිය සම්බන්ධ වාදපද පිළිබඳ ප්‍රාන්ත අධිකරණ නඩුවිභාගයන් මත බල පැවැත්වෙන අත්‍යන්ත (සහ ප්‍රධාන වශයෙන් අභිමතානුසාරී) අභියාචනා අධිකරණපාත්‍රතාව මෙන්ම, නඩුවිභාගයන් කුඩා පරාසයක් පිළිබඳව බල පැවැත්වෙන ප්‍රථමවර අධිකරණපාත්‍රතාව අයත් වෙයි
ජනාධිපතිවරයා විසින් නාම යෝජනා කරනු ලැබීමෙන් පසුව සෙනෙට් මන්ත්‍රී මණ්ඩලය විසින් අනුමත කරනු ලබන එක්සත් ජනපදයෙහි අග්‍ර විනිශ්චයකාරයා සහ  සහායක විනිශ්චයකාරවරුන් අටදෙනෙකු වෙතින් අධිකරණය සමන්විත වෙයි
පත් කරනු ලැබීමෙන් පසුව, ඔවුන් ඉල්ලා අස්වුවහොත්, විශ්‍රාම ගියහොත්, ජ්‍යෙෂ්ඨ විනිශ්චයකාර තරාතිරමකට පත්වුවහොත් හෝ, දෝෂාභියෝගයක්  මගින් තනතුරෙන් පහ කෙරුවොත් (කිසිම විනිශ්චයකාරයෙක් කිසිවිටෙක එසේ නොකර ඇති නමුදු) හෝ නොවුනු විටෙක, විනිශ්චයකාරවරුන් හට යාවජීව නිල කාලයක් ඇත
වර්තමාන චර්යාව දක්වන පරිදී, ගතානුගතිකවාදී, මධ්‍යස්ථමතවාදී හෝ, නිදහස් මතධාරි නීතිමය දර්ශනයන් සහ අධිකරණමය විවරණය කිරීම් සහිත ලෙසින් විනිශ්චයකාරවරුන් බොහෝ විට වර්ගීකරණය කෙරෙති
එක් එක් විනිශ්චයකාරවරයාට එක් ඡන්දය බැගින් ඇති අතර, බොහෝ නඩු විභාග ඒකඡන්දයෙන් තීරණය වන නමුත්, ඉහත සඳහන් කෙරුණු දර්ශන විද්‍යාත්මක හෝ දේශපාලනමය ප්‍රවර්ග අනුව පවතින විනිශ්චයකාරවරුන්ගේ මතවාදීය විශ්වාසයන්, උසස්ම මට්ටමෙහි නඩු විභාග බොහෝමයකදී  බොහෝ විටෙකදී ඉස්මතු වී දැක්වෙයි
අධිකරණය රැස් වෙන්නේ  වොෂින්ටන්, ඩී.සී. තුල පිහිටි එක්සත් ජනපද ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ ගොඩනැගිල්ල තුල වෙයි
සිංහල කාටුන් | Sinhala Cartoon 
සිංහල කාටුන්  ඉතිහාසය බැලීමේදී බොහෝවිට දැක ගත හැකි වන්නේ සිංහලෙන් හඬ කවන ලද බටහිර රටවල නිෂ්පාදනය කරන ලද ඉංග්‍රීසි කාටුන් වෙයි
මේවා අතරින් වැඩි ජනප්‍රියතාවයක් සහිත සිංහල හඬ කැවූ කාටුන් කිහිපයක් පහතින් දැක්විය හැක
හා හා හරි හවා ( bugs bunny )
 දොස්තර හොඳ හිත ( Dosthara Honda hitha )
 ටින් ටින් ( Tin Tin ) 
 වලස් මාමා ( walas mama  ) 
 සුර පප්පා(The Astreix)
 කෑකෝ ගෙදර (Loud House)
 සොනික්  (sonic)
 ස්කූබි ඩූ ( ) )
 ගිරි පුර ඇත්තෝ(the flipstones)
 කෝඩ් ලියාකෝ(code lyoko )
 අපි රජ ඉබ්බෝ
දඟයා
ඇම්ඩන්
Kissyfur(පැංචා)
Dinofroz
Grossology
Di -gata defensers
Max steel
Transformers
The power puff girls 
Penguins  of  Madagascar 
Droopy
Tom and Jerry [http
//]
තවද සිංහල හඬ කැවූ ඉන්දියානු කාටුන් ද ශ්‍රී ලංකික දරු දැරියන් හා වැඩිහිටියන් අතරද ඉමහත් ජනප්‍රිය තාවයක් දරයි
ඒවා නම් 
 ක්‍රිෂ්ණා කුමරු ( krishna kumarayage kathawa  )
 සුටින් මාටින් ( sutin matin sinhala cartoon  ) 
 චන්ඩි ( Chandi Cartoon  )
 සුපර් ශිවා (Super Shiva)
කිකෝ
පොඩි අලී

ශ්‍රීලංකාව තුළ ක්‍රියාත්මක සියලුම රුපවාහිනී නාලිකා සිංහල කාටුන් වැඩසටහන් විකාශනය කරන අතර එහි මුලිකයා ලෙස ටයිටස් තොටවත්ත මහත්මා හැඳින්විය හැක
දැනට ශ්‍රි ලංකාවේ හඬ කැවීම් කලාව සතුටුදායක මට්ටමක නොතිබුනත් බොහෝ රූපවාහිනී සමාගම් එම කාර්යය ජාත්‍යන්තර මට්ටමකට ගෙන ඒමට උත්සුක වී තිබුණා
වෙනත් රටවල කාටූන් ශ්‍රී ලංකාවේ බොහෝ දුරට හඬ නඟන්නේ ශ්‍රී ලංකාව තුළ හඬකැවීම් සඳහා කාටූන් නිෂ්පාදනය නොවන බැවිනි
සිංහල හඬ කැවූ කාටූන්
සිංහල කාටුන්
ළමා කථා
කථිකාචාර්ය විශ්ව විද්‍යාලයක් අධ්‍යයන තනතුරකි
එක්සත් රාජධානි ක්‍රමය තුල කථිකාචාර්ය තනතුර
ඉගැන්වීමේ සහ පර්යේෂණ කටයුතුවල යෙදෙන්නාවූ විශ්වවිද්‍යාල කාර්යමණ්ඩල තනතුරකි
යම් වසර ගණනකට පසු ජ්‍යේෂ්ඨ කථිකාචාර්ය තකතුරට උසස් විය හැක
අදාල රටවල්
 එක්සත් රාජධානිය
 අ
සහ කැනඩාව හැර අතීත එක්සත් රාජධානි  කොලණි
 ශ්‍රී ලංකා
 වෙනත් සමහර රටවල්

අ
ක්‍රමය තුල කථිකාචාර්ය තනතුර
විශ්වවිද්‍යාලයක ඉගැන්වීම සිදුකරන්නාවූද එනමුත් විශ්වවිද්‍යාල කාර්යමණ්ඩල තනතුරක් නොදරන්නාවූද පුද්ගලයෝ  කථිකාචාර්ය ලෙස හැඳින්වේ
අදාල රටවල්
 අ
ෆිල්පීනය, තායි වැනි අ
සමග අතීත බැඳීම් ඇති රටවල්
 වෙනත් සමහර රටවල්

වෙනත් ක්‍රම

ආශ්‍රිත ලිපි
 මහාචාර්ය
 ආචාර්ය
 දේශක
උපුල්වන් දෙවියන්

ශ්‍රී උත්පලවන්න දිව්‍ය රාජයා වූ කලී නිල් පැහැයක් ගන්නා උපුල් මලක පැහැය ගත් දේශීය දේවතාවෙකි
උන් වහන්සේ ලංකාරක්ෂක දේවතාවා ලෙසින් අතීතයේ මහ ජනතාව අතර ගෞරවයට පාත්‍රවූවෙකි
ගෞතම බුදු රජාණන් වහන්සේ පිරිනිවන් මණ්චකයේදි මාගේ සසුණ වසර පන්දහසක් පුරා වැඩිම කාලයක් පවතින්නේ හෙළදීපයේ බැවින් එය ආරක්ෂ කිරීමේ වගකීම සක්‍ර දේවේන්ද්‍රයාට පැවරිය
එතුමා විසින් එය උපුල්වන් දෙවියන්ට පැවරූ බව කියවේ
විවිධ විදේශික සතුරු විපත් වලින්ආරක්ෂා වීමට උපුල්වන් දෙවියන් සරණ ගිය බව දැක්වේ
ලක්වැසියන්ට මහත් ලැදිකමක් දක්වන මෙම දෙවියන් බෞද්ධ සම්‍යක්දෘශ්ඨික දේවතාවෙකි
සමන්, උපුල්, මහසෙන්, නාථ යන පැරණි ලාංකීය සතරවරම් දේව සංකල්පයට ඇතුලත් දේවතාවෙකි
උපුල්වන් දෙවියන් වෙනුවෙන් මුහුදුකරයේ හැදූ දේවාලයන්ට නාවිකයන් පමනක් නොව ධීවරයින් පවා භාරහාරවූ විය
උපුල්වන් දෙවිදුන් ගැන මුලින් ම සඳහන් වන්නේ දීපවංස, මහාවංස යන කෘතිවලය
බුදුන් වහන්සේ වදාළ මෙහෙවරින් සක් දෙවිඳුන් විසින් සිරිලක රැකුම උපුල්වන් වෙත පවරන ලදී
මේ අනුව විජය කුමරුන් මෙහි පැමිණි කල්හි උත්පලවර්ණ ඒ පිරිසට සියලු ආරක්ෂාව සලසා දුන් බව වංස කථා වාර්තා කරයි
ඉක්බිති, දීර්ඝ නිශ්ශබ්දතාවකින් පසු ඔවුන් ගැන සඳහන් වන්නේ සත් වන සියවස මැද භාගයේ දාපුලු සෙන් ( පලමු දප්පුල) රජු දවසය
උපුල්වන් දෙවි  රත් සඳුන් කඳක වෙසින් දෙවිනුවර වෙරළට ගොඩ බට බව පැරකුම්බා සිරිතේ ද ජනප්රනවාදයේ ද වාර්තා වෙයි
දාපුලු රජු බදිරාලි විහාරය කරවා දෙවියන් පිදූ බව මහාවංශය කියයි
උපුල්වන් නමට කිහිරැළි යන කොටසක් එකතු වූයේ දෙවිනුවරට භාවිත කල ගිරිහෙළ යන නාමය නිසා හෝ ඛදිරාලේපනයක් එනම් කිහිරි ආලේපනයකින් නිල් පැහැ ගැන්වූ  දේවරූපයක් නිසාවෙන්ද යන ලෙස මත පවතී
කිහිරැළි යන්න කිහිරෙළි, කිරැළි, කිරොළ යන රූපවලින් ද යෙදේ
පූර්වෝක්ත දාපුලු සෙන් රජුගෙන් පසු දඹදෙණි පරාක්රිමබාහු, යාපහු භුවනෙකබාහු, කුරුණෑගල පරාක්රිමබාහු යනාදි රජුන් සම්බන්ධයෙන් උපුල්වන් දෙවිඳුන්ගේ කටයුතු සඳහන් වී ඇත්තේය
මයුර ආදී සන්දේශ ලියවුණ ගම්පොළ - කෝට්ටේ යුගවල දී කවීන්ට මෙන් ම රාජමහාමාත්යාරදීන්ට ද මේ දෙවියන්ගේ ආරක්ෂාව හා අශිර්වාදය අවශ්යග වූ බව පැහැදිලිය
උපුල්වන් දෙවිඳු ගේ විකුම් වනන කොවුල් අසුන් කරුවා
- ‘විසේස වන විකුමෙන් සදිසි දිය බඳ’ යැයි පවසයි
දිය බඳ යනු, වෙන් (විෂ්ණු) දෙවියාට නමෙකි
‘වෙසෙස් වූ රුපුන් මැඬීමේ සමත් කමින් වෙනු (විෂ්ණු) බඳු යැ’යි උපුල්වන් දෙවිඳු සඳහා කිමෙන් කොවුල් අසුන් කරුවා ගේ අවදියේ බුදුනුවන් උපුල්වන් දෙවිඳු වෙනු (විෂ්ණු) නො වන බව දැනැ සිටි තියා පෙනේ
එහෙත් ඊට ආසන්න යුගයකම ලියවුනු පහතරට සින්දු වන්නම්වල හා ගාලු ත්‍රිභාෂා ලිපිය තුල උපුල්වන් යනු විෂ්ණු ලෙස දක්වා තිබීමෙන් එකලද මේ එක් දෙවිකෙනෙකු ද යන්න ගැටලුවක්ව තිබී ඇති බව පෙනේ
රයිගම් කෝරළයට අධිපති දෙවියන් ලෙසින්ද හදුන්වන්නේ උපුල්වන් දෙවියන්ය
ගොරකාන කන්දේ විහාරයේ, උඩගම දෙගන් තිලකාරාමයේ වැනි විහාරවල උපුල්වන් දේවප්‍රතිමා දක්නට ලැබේ
රයිගම් කෝරළයේ පුරාණතම උපුල්වන් දෙවොලක් කුඹුක පත්තුවේ ඔළබොඩුවේ පැවති බව කියවේ
මෙහි නටබුන්ද දක්නට ලැබේ
දෙවුන්දර මහ උපුල්වන් දේවාලය පැවති අතර ආරම්භයේ පටන් එහි වූයේ බ්‍රාහ්මණ පාලනයකි
උපුල්වන් දෙවියා ලංකාවට ආවේනික සමන් මහසෙන්, දැඩිමුණ්ඩ වැනි බෞද්ධ දේවතාවෙකි
ඇතැමුන් ඔහුට විෂ්ණු යැයි කීවද උපුල්වන් දෙවතාවා වෙනුවෙන්ම වෙන් වූ වෙනම දේශීය සාහිත්‍යක් ඇත
විශේෂයෙන් රයිගම් කෝරළයේ පවතී
විශ්වාසය යනු එකකි
නමුත් සංකෘතිය නම් අනෙකකි
උපුල්වන් දේවතාවාගේ බැතිමතෙක් වුවද නොවුවද, උපුල්වන් දෙවියන් වටා හෙළ සංකෘතික දහරාවක් පවතී
කිණිහිරි උපුල්වන් නමින් හැදින්වෙන්නේ එතුමාගේ ප්‍රතිමා අතීතයේ කිණිහිරි නම් ලී වර්ගයෙන් නිර්මානය කළ බැවින්ය
ඇතැම් විද්වතුන්ගේ මතය කිණිහිරි යනු රත්හදුන් බවය
ගොරකාන කන්දේ විහාරයේ, උඩගම දෙගන්තිලකාරාමයේ වැනි විහාරවල උපුල්වන් දේවප්‍රතිමා දක්නට ලැබේ
සිද්ධාර්ථ බෝසතානෝ පාරමි පුරා බුදු බවට පත්වීමට ආසන්න බව තේරුම් ගත් වසවර්ථී දිව්‍ය ලෝකයේ මාර දිව්‍ය පුත්‍රයා භයානක රූපී සේනාවන් එවා උන්වහන්සේව බිය ගැන්වීමට උත්සාහා කළේය
මෙය කෙතරම් භයන්කාර ස්වරූපයක් ගත්තේද යත් පහළ දිව්‍යෙලෝකවල දෙවිවරු පලාගියහ
නමුත් එසේ පලානොගියේ උපුල්වන් දේවතාවා බව පැවසේ
ධර්මය කෙරෙහි කෙතරම් ලැදියාවක් පැවතියේද යත් බුදුන් වැඩසිටින සමයේ ජේතවනාරාමයේ මුර දේවතාවුන් දෙදෙනාගෙන් අයෙක් ලෙස සිය වාසස්තානය ලෙස තෙළඹු ගසක් තෝරාගත්තේය
අනෙක් මුර දේවතාවා සුමන නම්විය
මෙම විශ්වාසය මත පංසල්වල විහාර ගෙයි බුද්ධ ප්‍රතිමා දෙපස සුමන සමන් දෙවියන්ගේ හා උපුල්වන් දෙවියන්ගේ ප්‍රතිමා ඇඹීම හෝ චිත්‍රණය කර තිබෙනු දැක ගත හැකිය
උපුල් සහ සමන් යන නාම දෙකම හෙළ බසෙහි මල් විශේෂ දෙකක් හැදින් වීමට යොදා ගනී
මෙම නාමයන් දරන දෙවිවරුන්ගේ ප්‍රතිමා හා චිත්‍රවල දෙවිවරුන් එම මල්වල වර්ණයෙක් වර්ණවත් කර ඇත
බුදුන් වහන්සේගේ පිරිණිවන් මංචකයේදී සිදු කරන ඉල්ලිම අනුව ශක්‍ර දේවේන්ද්‍රයා හෙළදිවත්, හෙළ ජාතියත්, සම්බුදු සසුණේ ආරක්ෂාවත් භාර ගන්නා උපුල්වන් දෙවිදු පිරිත් පැන් සහිත කෙණ්ඩියක්ද රැගෙන හෙළදිවට පැමිනේ
එදවස පටන් හෙළයේ වැසින්ගේ දුකට සැපට පිහිටවන බව විශ්වාසයයි
උපුල්වන් දේව වන්දනය රයිගම් කෝරළයේ ඇතුළු මායා රටේ ප්‍රචලිත විය
උපුල්වන් යනු විෂ්ණු යැයි මතයක් වුව ද සියළු පුද සිරිත් සහ සංකල්ප මතුබුදුවන උපුල්වන් දෙවියන් උදෙසාය
නමුත් නාමිකව හා ප්‍රතිමා ශිල්පයෙන් විෂ්ණු කරනය වී පවතී
ගම්පළ ලංකාතිලක විහාරයේ විෂ්ණු හා උපුල්වන් දේව රූප වෙන වෙනම නම්කර දක්වා ඇත
එහි අරුත ගම්පල යුගය වන විටත් උපුල්වන් සහ විෂ්ණු යන දේව සංකල්ප ද්විත්වයක් ලෙස ද පැවති බවයි.

අතීත පංසල්වල බ්‍රහ්ම, විෂ්ණු, ශිව යන හිංදු ත්‍රිමූර්තිය සේම දේශීය දේවතාවන්ද යන කොටස් දෙකම සිටි බව ලංකාතිලක විහාරය,ගඩලාදෙණි විහාරය සේම ඒ විහාරයෙනහී සෙල්ලිපි තුලින්ද පෙනී යයි
කට යුතු ‍නිදෙස 
ය ස ඟ පොරණැ ගුණ මිතුරනට කළ තමා

ස ස ඟ වුවත් උන් අත් පත් වේ යැ ඇමා

නි ස ඟ පුරුදු තම හට ඉන් කියනු කිමා

අ ස ඟ මඳක් ව-තෙපල තා සවන් නමා

ස ව් දිගු බිතැ කිරණව් යස උදුල් වන

සැ ව් බල පෑ එ දිනෙව් බුදු මඟුල් වන

දෙ ව් නුවරෙහි හට දෙව් රජ උපුල් වන

දෙ ව් මේ හසුන් මතු සව් සිරි විපුල් වන

මහත් තෙදැති පුල්වන් සුරිඳු මුල් කොට"-හංස සන්දේශය

"ලංකාවට අරකගත් කිහිරැලි උපුල්වන් දෙවි මහ රජ්ජුරුවන්වහන්සේ"-ලංකාතිලක සෙල්ලිපිය

"උත්පලවන්න දෙව් රජ්ජුරු සාමින් සන්තක කොට
"-දෙවිනුවර මහ දෙවොලේ රන් සන්නස

"සව් දිගුබිත කිරණෙව් යස උදුල්වන-සැව් බලපෑ එදිනෙහි බුදු මඟුල්වන"-මයුර සඳෙස

"පමා නොවී පැමිණෙත යුදට වසවතු-ත මා මැ සැව් බල පෑ සිටි නොබා සිතු"-කෝකිළ සඳෙස

උපුල්වන් දෙවියන් පිළිබඳ ඉහතින් කී සියලු සන්දේශ කාව්‍ය අනුව එතුමා ලෝකයාටම සෙත සලසන කල්ප වෘක්ශයකි
එතුමන් සිහි කල පමනින් හැම සම්පත්ති පහලවෙයි
සිහිනයෙන් දුටුවාක් මෙන් ඔහු පිරිපත දුරලයි,යස,තෙද නැණ,සැපත් ආසිරි ලබා දේ
කෝකිළ සන්දේශය අනුව උන්වහන්සේ විශේෂ වූ වික්‍රමස්ථානයෙන් තුන්ලොව තුන් පියවර සමාරට මැන මහා බලි අසුරේන්ද්‍රයා පාතාලයට යැවූ ජයභද්‍ර නාරයනයන් හට සමානය
"විසේස වූ විකුමෙන් සදිසි දියබඳ"-කෝකිළ සඳෙස

උපුල්වන් සුරේන්ද්‍රයා යනු අසුරයන්ට එරෙහි දෙවියෙකි
"රොසේ රැපෑ පෙර-අසුර කුරිරු මන් බිඳ"ලෙස කොකිළ සන්දේශය උපුලවන් දෙවිඳුන් පෙර අසුරයන්ගේ ක්‍රෑර වූ මාන්නය බිඳ දැමූ බව කියන අතර එයින් පෙනෙන්නේ උන්වහන්සේ පෙර පැවති(ධජග්ග සූත්‍රයේ හා සෘග් වේදයේ සඳහන්) සුර අසුර යුද්ධයේදි සුරයන්ගේ පක්ශය ගත් වීර දෙවියෙකු ලෙස මේ සියවල් තුලදි ලක්වැසියන් සැළකූ බවයි.එය කෝකිළ සන්දේශය තවත් මෙසේ විස්තර කරයි
"පැහැති සිපත් මින් පටහළ කුමු පෙළ ද

නැමැති සක`වි උදු රුදු දිය සලා බද

දිගති නො`සළ දන්වා රද සෙන් මුහුද

නැවති මෙසුර රද වද නිය වෙලළ වැද"

මෙය සුර-අසුර යුද්ධයේදි උපුල්වන් දෙවිඳුන් අසුරයන් යටත් කරගැනීම හා දෙවිනුවර මහා දේවාලය අසල ඇති රළ නැගෙන මහා සමුද්‍රය එකට සංකලනය කල අලංකාර කවියකි
ප්‍රභාවත් වූ අසිපත් නමැති මත්ස්‍යයන් හා පලිස් නමැති කැස්බාවන්ද සහිතව චක්‍රායුධ නමැති ප්‍රචන්ඩ දියසුළිද සහිතව දිශාන්තයෙන් ගොඩබට දානව(අසුර
) රාජයන්ගේ සේනා නමැති මුහුද මේ සුරේන්ද්‍රයගේ පාදනඛ නමැති වෙරළට පැමින නතරවේ
මීට ඉතාම සමාන අදහසක් මයුරයේ 146 පද්‍යයද කියයි
"දැඩියෙන් අසුරසෙන් යස ඇලුණා සෙයිනි-තෙවුනෙය සතන සරණත නියකැන් සිරිනි"අසුර සේනා උපුල්වන් සුරිඳුන් අභිමුව අවනතව වැඳ වැටුණෝය
එවිට ඔවුන්ගේ කීර්තිය උපුල්වන් දෙවිඳුගේ පාදයේ නියකැන් වල වැදීමෙන් එතුමාගේ පාදය නිතර බබලන බව මෙහි අදහසයි
මෙසේ අසුරයන් පරාජය කිරීම නිසා සුර-අසුර යුද්ධයේ අසුරයන්ට නායකත්වය දුන් වේපචිත්ති (විප්‍රචිත්ති-පද්ම පුරාණය
) අසුරේන්ද්‍රයා උපුල්වන් දෙවිඳුන්ට බියෙන් අසුර භවනය පිහිටි ත්‍රිකූට පර්වතාභ්‍යන්තරයේ සැඟවී සිටී.

"විකු මට පසිඳු මොහු වෙපසිත් අසුර රද

දැකුමට බියෙන් සැඟවී බල කොට මෙරද

තිකු ළත වෙසෙයි හිතෙනුය වට කර නිරද"-කෝකිළ සඳෙස

"දුනු පෙර සුරන් ගනරන් දුනු සර දරව

දුනු පුල්වන් දෙව් රජ කුළ ගරු තරව"පරවි සන්දේශය -206 පද්‍යය

දීර්ග සාහිත්‍යක් පවතින උපුල්වන් දෙවියා වනාහී බුදු දහමට අනුකූල දේශීය දෙවිකෙනෙකි