Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
කොම්ට් ගේ ජීවිතයේ තවත් එක් වැදගත් අවස්ථාවකි කොටිල්ඩේ වොක්ස්(Clotilde de Vaux) නම් මිතුරිය මුණගැසීමයි
කොම්ට් හා වොක්ස් අතර අතිවූ ප්‍රේමය ඉතා සුවිශේෂීවිය
කොම්ට් පවසා ඇත්තේ තම ජීවිතයේ හමුවූ සුන්දරතම ගැහැණිය වොක්ස් බවයි.මොවුන් දෙදෙනා අතර කොතරම් දැඩි බැදීමක් ආදරයක් තිබුණද ඔවුන් අතර කායික බැදීමක් හෝ විවාහයක් පැවතියේ නැත
මොවුන් දෙදෙනාම උගත් හා බුද්ධිමතුන්විය
කොම්ට්ගේ දාර්ශනික අදහස් හොදින් තේරුම් ගන්නට තරම් ඇය බුද්ධිමත් තැනැත්තියක් විය
කොම්ට් කොතරම් වොක්ට ආදරය කළේද යත් ඇය මියයෑමෙන් පසු කොම්ටි විසින් තම හොදම මිතුරියවූ වොක්ස්ගේ හිසකෙස් සිහිවටනයක් ලෙස තබාගත්තේය
කොම්ටි මියයන විට පවා මෙම සිහිවටනය ඔහු සුරක්ෂිතව තබාගෙන ඇත
වොක්ස් 1846 දී රෝගාතුරව සිට මියගියාය
කොම්ට් සදහන්කර ඇති පරිදි ඔහුගේ ජීවිතයේ වඩාත්ම දුක්වූ අවස්ථාව වොක්ස්ගේ මියයාමයි
වොක්ස් හා කොම්ට් අතර ඇතිවූ බුද්ධිමය සංවාද ඇසුරෙන් religion of humanity නම් ග්‍රන්තය ප්‍රකාශයට පත්කළේ ඇගේ මියයෑමෙන් පසුවය
මින් පසු කොම්ට්ගේ අවසන් ශ්‍රාස්ත්‍රීය කෘතියවූ system of positive politics ග්‍රන්තය ප්‍රකාශයට පත් කළහ
වොක්ස්ගේ මියයෑමත් සමග හුදෙකලා දිවියක් ගතකළ කොම්ට් 1857 සැප්තැම්බර් 5 වන දින උදරයේ ඇතිවූ පිළිකාවක් හේතුවෙන් මිය ගියහ
ඔහුගේ දේහය ප්‍රංශයේ ප්‍රකට Père Lachaise Cemetery නම් සුසාන භුමියේ මිනිදන් කළහ
කොම්ට්ගේ මව හා වොක්ස් භුමදාන කරඇත්තේද මෙම සුසාන භුමියතුල බව සදහන්වේ
කොම්ටිටියානු දර්ශනය 
සමාජ විද්‍යාවේ පියා වශයෙන් කොම්ටි විසින් සමාජ විද්‍යාවට කරනලද න්‍යායාත්මක දායකත්වය ඉතා ඉහළය
අවධි තුන පිළිබද නීතිය 

මානව සමාජ පරිණාමයේ අවධි තුනක් කොම්ට් හදුනාගනී
මෙම අවධි තුන ඔහු අවධි තුන පිළිබද නීතිය ලෙස සංකල්පගත කරයි
මෙම අවධිතුන සමාජ විකාශන අවධි තුනක් පමණක් නොව මානව චින්තනයේ අවධි තුනක් ලෙස දැක්විය හැක
මෙමගින් මානවයා යුධමය සමාජයක සිට තාර්කික හා කාර්මික සමාජයක් දක්වා පරිණාමය වන අයුරු පෙන්වා දෙයි
පොදුවේ මෙය එක්  එක් පුද්ගලයාගේ මනසේ පරිණාමයට සමාන්තර යැයි කොම්ට් දිටීය
මෙම අදහස් ඔහු විසින් රචිත The Course in Positive Philosophy නම් ග්‍රන්ථයේ සදහන්වෙයි
දේවවාදී අවධිය 
සමාජ පරිණාමයේ මුල්ම අවධිය දේවවාදී අවධියයි
මෙම අවධියේ දී මිනිසා සියලු ස්වශාවික වස්තූන් දේව නිර්මාණයක් බව පිළිගැනීමට පෙළඹේ
මිනිසාට තේරුම්ගත නොහැකි ස්වභාව ධර්මයේ සිදුවන සංසිද්ධීන් දෙවියන්ගේ මෙහෙයවීමෙන් සිදුවනබව විශ්වාස කරය‍ි
මානව සමාජයේ මලුම අවධියවන මෙම යුගයේ ගුප්ත බලවේග දේවවාදී සංකල්ප ආත්ම සංකල්ප ආදී අනේකවිද ප්‍රාථමික ආගම් අභිචාර වලින් පිරී පැවතුනි
මෙම අවධියේ සමාජය බොහෝවිට ගොත්‍රික සමාජ විය
මෙම අවධියේ සමාජයේ නායකයා වන්නේ ශාරීරික ශක්තියෙන් යුධ ශක්තියෙන් හෙබි නායකයෙකි
මොවුන් මිලිටරි නායකයන් ලෙ කොම්ට් දකී
මොවුන් තම බලය රැකගැනීමට දේව ධර්මාණුකූල න්‍යාය ඉදිරියට දමයි
ඒ අනුව මෙවැනි නායකයින් දෙවියන් පිළිබද විශ්වාසය ඉදිරියට ගෙනයමින් තම නායකත්වය රැකගනී
පාරභෞතික අවධිය 
මෙම අවධියේ දී මනිසා ගුප්ත බලවේග ප්‍රශ්න කිරීමට පෙළඹේ
පෙර තමාට තේරුම්ගත නොහැකිව සිටි ස්වභාව ධර්මය දේව නිර්මාණයක් නොව ස්වශාවික සංසිද්ධි පමණක්බව තේරුම්ගනී
මෙම අවධියේ දී මිනිසා ගුප්ත බලවේග මත හිද තමාගේ මානසික මට්ටම දේවත්වයට හො අධිඅස්වාභාවික බලවේගයන්ට යටත් නොවියයුතු බව විශ්වාස කරයි
මෙම යුගය තුල විවිධ දාර්ශනිකයන් බිහිවීම දැකිය හැකිය
ඔවුන් සාම්ප්‍රධායික ගතානුගතික සංකල්පයන් විවේචනය කරමින් මිනිසා විසින්ම නිර්මාණය කර ගත් ගුප්ත බලවේග ප්‍රශ්න කරති
මෙම අවධිය නීතිමය සමාජයක් වන අතර දේව දඩුවම නොව නෛතික ආදිපත්‍ය මගින් සමාජය පාලනය කරයි
මෙය නෛතික සම්භන්ධතා අගයන සමාජයකි
යථානුභූත අවධිය 
මෙම අවධිය සමාජ පරිණාමයේ ඉහළම අවධියයි
මෙම අවධිය තුල මිනිසා සමාජය තේරුම් ගැනීමේ දී තාර්කික හා විද්‍යාත්මක ඥානය යොදාගනී
මෙම අවධිය කාර්මික සමාජ අවධියක්ලෙස කොම්ට් පෙන්වා දෙයි
මෙම අවධියේ සිටින මිනිසා තාර්කික මිනිසෙකි
මෙම අවධිය සමාජ පරිණාමයේ හා මිනිස් දැනුමේ ඉහළම අවධියයි
මෙහි අතාර්කික හා අවිද්‍යාත්මය ස්වරූපයක් නැත
විද්‍යාව වර්ගීකරණය 
විද්‍යාව පිළිබද වර්ගීකරණය කොම්ට්ගේ අවධි තුනේ නීතිය හා බැදේ
මානව පරිණාමයේ අවධින් විවිධ විද්‍යාවන් එක් එක් මට්ටමින් ඉහළට ඔසවා තැබීය
කොම්ට අනුව සමාජ පරිණාමයත් සමග විද්‍යාවන් ප්‍රගතිය කරා ගමන් කලේය
වාස්තවිකවාදය 
වාස්තවිකවාදය යනු පවතිනදේ පවතින අයුරින්ම අධ්‍යනය කිරීමයි
වරෙක මෙය බුද්ධිවාදී ස්වරූපයන් අනුභුතිවාදී ස්වරූපයත් ගනී
එම නිසාම යාථානුභුතවාදය අවුල් සහගත වන බව ඇතැම් සමාජ විද්‍යාඥයනගේ අදහසයි
ජේතිෂ්‍යවන්දනය 
මෙම සංකල්පය මගින් අර්චනකාමයේ සිට බහුදේව වාදයටත් පසුව ඒක දේවවාදය දක්වා සමාජය පරිණාමයවූ අයුරු කොම්ට් පෙන්වාදෙයි
අවසානයේ ඔහු මනුෂ්‍යත්වයේ ආගම නම් සංකල්පය හදුන්වාදෙයි
සමාජ විද්‍යාඥ‍යෝ
ජර්මානු ජාතික මනෝ වෛද්‍යවරියකි 1885 සප්තැම්බර් මස 16 වන දින ජර්මනිෙය්දී උපත ලැබීය ඇගේ පියා නැවක කපිතාන්වරෙයකු වූ අතර දැඩි ආගමික මතධාරියෙකු විය ඔහුට විවාහ දෙකක දරුවන් සිටියහ කැරන් හෝනි ගේ මව ඔහුගේ දෙවන බිරිද වූවාය කැරන් හෝනිට වැඩිමල් සහොදරයන් හතර දෙනකුවිය ඔවුන් සියල්ල ඇගේ පියාගේ පෙර විවාහයේ දරුවන් විය හොනිගේ පියා සැරපරුෂ ගති ඇති තැනැත්තෙක් විය ඇගේ පියාගෙන් ඇයට ආදරය නොලැබුණ බව ඇය පවසා ඇත එම නිසා ඇය තම පියාට වඩා මවට ඇලුම් කළාය හොනිගේ පියාගේ දරදඩු භාවය නිසාම 1904 දී ඇගේ මව පියාගෙන් වෙන්විය එහෙත් ඔවුන් නීතියෙන්  දික්කසාදවී නොමැත මවගේ වෙන්වීමත් සමග ඇය තම වැඩිමහල් සොයුරාට සමීප විය එහෙත් ඇගේ වැඩිමහල් සොයුරාගෙන්ද ඇයට ආදරය අහිමි වූබව සදහන්වේ

අධ්‍යාපනය හා විවාහය 
තම දෙමාපියන්ගේ අකමැත්ත මැද කැරන් හොනි ෆ්‍රෙයිබග් විශ්වව විද්‍යාලයට(The University of Freiburg) ඇතුළු වූයේ වෛද්‍ය විද්‍යාව හැදෑරීමටයි පසුව ඇය ගොටින්බර් සරසවියටත්(University of Göttingen)බර්ලින් විශ්ව විද්‍යාලයටත්(University of Berlin) පිළිවෙලින් ඇතුලත් විය අය වෛද්‍ය ශිෂ්‍යාවක ලෙස සිටින කාලයේ දී ඇයට ඇයට තම පෙම්වතා මුනගැසිණ ඇය 1909 දී විවාහවිය ඇයට විවාහ‍යෙන් දැරියන් තිදනෙකු ලැැබුවාය ඇගේ පළමු දැරිය පසු කලෙක දක්ෂ නිලියක විය ඇය 1913 දී වෛද්‍ය උපාධිය සම්පූර්ණ කළායˌහෝනිගේ පළසු දරුවාට වයස අවුරුද් 13 වන විට හෝනිගේ සොහොයුරා මිය ගියහ
ඇගේ සැමියාගේ ව්‍යාපාර බංකොලොත් වී ගියහ
මෙම අභාග්‍ය සම්පන්න සිදුවීම් දාමය නිසා වරක් ඇය මුහුදේ පිහිනන අතරතුර සියදිවි නසා ගැනීමටද තැත්කළාය
1930 දී එක්සත් ජනපදයවෙත් සංක්‍රසණය වන ඇයට සිග්මන්ඩ් ෆ්‍රොයිඩ් ගේ අනුගාමිකයන් වූ එරික් එරික්සන් හැරී සුරීවාන් වැනි උගතුන් හමුවේ
ඉන්පසු ඇගේ අවදානය මනෝ විශ්ලේෂණවාදය වෙත යොමුවන අතර මනෝ විශ්ලේෂණවාදී ගුරු කුලයේ ප්‍රබල අනුගාමිකයෙකු බවට පත්වේ
එහෙත් ෆ්‍රොයිඩ්ගේ ඇතැම් අදහස් එකහෙලා පිළි නොගත් ඇය මනෝවිශ්ලේෂණවාදය ප්‍රතිශෝධනය කිරීමට දායක විය
මනෝ විශ්ලේෂණවාදය ප්‍රතිශෝධනය කිරීම 
සිග්මන්ඩ් ෆොයිඩ් ගේ ප්‍රබල අනුගාමිකයෙකු වූ කැරන් හෝනි ගේ අවදාවය වැඩි වශයෙන්ම යොමුවන්නේ න්‍යුෙරා්සීය ස්වභාවය මනෝ චිකිස්සාව හා කාන්තා ලිංගිකත්වය යන මාතෘකා කෙරෙහිය
ෆොයිඩ් ගේ ප්‍රබල අනුගාමිකයෙකු වුවද ඇය ෆ්‍රොයිඩ් ගේ ඇතැම් ඉගැන්වීම් ප්‍රතික්ෂේප කළාය
විශේෂයෙන් ලිංගික ප්‍රේරණ හා පෞරුෂය පිළිබද ෆ්‍රොයිඩියානු මතවාද ඇය ප්‍රතික්ෂේප කළාය
ශිෂ්න මාත්සරවය කාන්තාව සම්භන්ධයෙන් ප්‍රබල මනෝ විද්‍යාත්මක සාධකයක් නොවන බවට ඇය මත පල කළාය
ඇය ෆොයිඩ් ගේ ශිෂ්න මාත්සර්වය වෙනුවට ගර්භාෂ මාත්සර්වය හදුන්වා දුන්හ
ස්ත්‍රීන් පුරුෂ ලිංගය කෙරෙහි ඊර්ෂ්‍යෙවන් සිටින තමාට එවැන්නක් නැතැයි ලිංගික අතෘප්තියෙන් පසුවන ලිංගික අසහනකාරියන් නොවනබව ඇය තරයේ කියා සිටියාය
එහෙත් පුරුෂයන් සිත්‍රීන්ගේ දරුවන් වැදීමේ හැකියාව කෙරේ ඊර්ෂ්‍යාෙවන් පසුවන බව පැවසුවාය
ඇය කාන්තා මනෝ විද්‍යාවේ පදනම ලෙස අසීමිත විශ්වාසය ප්‍රේම සබදතා ඔනෑවට වඩා අගය කොට සැළකීම යන කරුණු කෙරේ අවධානය යොමුකලයුතු බව පැවසුවාය
1952 මරණ
මනෝ විද්‍යාඥයන්
මනෝ විද්‍යාව
ඔතෙලෝ සින්ඩ්‍රෝමය(Othello syndrome) යනුවෙන් හදුන්වනනේ එක්තරා මානසික රෝගයකි මෙම රෝගය Morbid jealousy යනුවෙන්ද හදුන්වයි. මෙම රෝගයේදී රෝගියා විසින් තම පෙම්වතා/පෙම්වතිය/සැමියා බිරිද එසෙත් නැතිනම් තම ලිංගික සහකරු අහේතුකව සැකකරයි
මෙය ලිංගික ඊර්ෂියාවක් ලෙසද හදුන්වයි. මෙම රෝගයට මෙම නම යොදනු ලැබීමට මූලික වූයේ විලියම් ෂේක්ස්ෆි‍යර් විසින් රචිත ඔතෙලෝ නම් අති විශිෂ්ට ග්‍රීක නාටකයි
එම නටකයේදී අහේතුක සැකයක් නිසා තම බිරිඳ අමානුෂික ලෙස මරා දමන සැමියකු ගැන හෙළිකරයි
මනෝවිද්‍යාව තුළ ගොඩ නැඟුන බොහෝ සංකල්ප වලට නාටය හා රංග කලාවේ ආභාෂය දැකිය හැකිය
මෙම රෝගයේ රෝග ලක්ෂණ කිහිපයක් මෙසේය,
 තම සහකරු/සහකාරිය අනෙත් පුද්ගලයන් දෙස බැලීම හා අවධානය යොමු කිරීම ගැන දෝෂාරෝපණ එල්ලකරයි
තම සහකරු/සහකාරියගේ හැසිරීම ගැන නිතර ප්‍රශ්න කරයි
සහකරු/සහකාරියට ලැබෙන දුරකතන ඇමතුම් නිර්නාමික දුරකතන ඇමතුම් හදිසි ඇමතුම් ගැන සැක උපදවයි.
 ෆේස්බුක්, ට්විට්ටර් වැනි සමාජ මාධය භාවිතා කිරීමට නොදෙයි
නිතර නිතර තම සහකරු/සහකාරිය සිටින ස්ථානය හා කා සමග සිටීද යන්න සොයා බලයි
පවුලේ සමාජිකයන් හා මිතුරන් සමග ඇසුරු කිරීම පවා වරදක් සේ දකියි
නිවසින් පරිබාහිරව විනෝදංශ වලට යාම මිතුරු ඇසුරට තහංචි දමයි
සමාජමය ක්‍රියාකාරීත්වය නිතර පාලනය කරයි කාලත්‍රයා හුදෙකලා වන තරමට කැමතිය
පෙර පැවති පෙම් සබඳතා යළි මතකයට නඟමින් ඔහු/ඇය සමග රණ්ඩු ඇතිකර ගනී
දැනටත් පෙම් සබදතාවක් හෝ රහස් ලිංගික සබඳතාවක් ඇතැයි කියමින් එය නවතා දමන ලෙස බල කරයි
දෝෂාරෝපණය කිරිම තර්ජනය කිරීම මෙන්ම පහරදීම් සිදුකරයි ඇතැම්විට අමානුෂික ලෙස පහරදෙයි
තමාටද හානි කරගැනීම මෙන්ම තුන්වන පාර්ෂවයකට වුවද පහරදීම් තර්ජනය කිරීම් සිදු කරයි
මෙම රෝගය ඇතිවීම කෙරෙහි විවිධ සාධක බලපානබව මනෝ විද්‍යාඥයන් පෙන්වා දෙයි 
 ජානමය සාධක
මත්ද්‍රව්‍ය, මත්පැන් භාවිතය
ලිංගික බෙලහීනතාවයන්
ඇතැම් ස්නායු ආබාධ
පැරණි පෙම් බැදුම් නිසා ඇතිවූ විරහ වේදනාවන් හා අමිහිරි අද්දැකීම්
ආදිය බලපානු ලබයි
මෙම රෝග තත්වය මායා රෝගයක් ලෙස සැළකේ.කෙසේ වෙතත් අනෙකුත් මායා රෝගයන්ට වඩා තරමක් වෙනස්ය
මෙම රෝගයේ ප්‍රධාන ලක්ෂණය නම් තම කාලත්‍රයාම අසීමිතව ආදරය කරන අතරම ඉහවහ ගිය වෛරයක් පවතී
මෙම පරස්පර මනෝභාවය මෙහි ප්‍රධාන ලක්ෂණයක් ලෙස මනෝ විද්‍යාඥයන් පවසයි
ප්‍රතිකාර 
මෙම රෝගයට ප්‍රතිකාර ලෙස මනෝ විද්‍යාත්මක උපදේශනය හා ඇතැම් විට ඖෂධ ප්‍රතිකාරද ලබාදෙයි
අවධානම් තත්වයන් 
මෙම රෝගීන් තම කාලත්‍රයාට හිංසා පීඩා සිදුකිරීම ඇතැම්ටි මරා දැමීම මෙන්ම සියදිවි හානි කරගැනීමට පෙළඹේ
එසේම තමාත් කාලත්‍රයාටත් අමතරව තුන්වන පාර්ෂවයක් වෙත මෙම රෝගීන්ගෙන් හානි සිදුවිය හැක
විවාහක පුද්ගලයෙකු මෙම රෝගයෙන් පෙළිම නිසා දරුවන් දැඩි මානසික පීඩනයට පත්වන අතර ඔවුන්ගේ පෞරුෂ දුර්වලතා ඇතිවේ
බාහිර සබැදුම් 
  http
medicinenet
com/script/main/art
articlekey=25111 
 http
//apt
rcpsych
org/content/10/3/207
 http
freethoughtlebanon
net/2012/10/pathological-jealousy-its-symptoms-and-definition/
 http
//toddkshackelford
com/downloads/Easton-Shackelford-HN-2009.pdf

මනෝ විද්‍යාව
හත්කෝරලේ ගමකි
වංගෙඩිය සහ මෝල්ගහ යනු කෙටීම සඳහා කුස්සියේ භාවිතාකරන කොටස් දෙකකින් සමන්විත මෙවලමකි
ආශ්‍රිත ලිපි
 හිරමණේ
පිරිවිතර

නිර්මාණය

අයිෆෝන් SE තාක්ෂණය හා පිරිවිතර නිර්මාණ අයිෆෝන් 6එස් ට සමාන වේ
අයිෆෝන් එස්.ඊ. හී බාහිර නිර්මානය අයිෆෝන් 5එස් හා අයිෆෝන් 5 වලට ආසන්න වශයෙන් සමාන වන බව දැක්වෙන අතර matte-chamfered ආවරණ දාරය හැර මළ නොබැඳෙන වානේ යොදා පසුපස ඇපල් ලාංඡනය නිමවා ඇත
මෙම අයිෆෝනයේ අවකාශ අළු, රිදී, රන් හා රෝස(රෝස රන්) වලංගු වේ
අයිෆෝන් 5 හා 5එස් හී කවර නිර්මාණ අයිෆෝන් එස්.ඊ.ට ගැළපේ
එම නිසා අයිෆෝන් දුරකතන 3කට සමාන ප්‍රමාණයන්ගෙන් සමන්විත වේ
මෘදුකාංග
අයිෆෝන් SE iOS 9.3 සමඟ නැව් ගත වේ
අයිෆෝන් 6හා 6එස් සුවිශේෂී විශේෂාංග ඇපල් පේ(Apple Pay) සඳහා සහාය වේ
සජීවී ඡායාරූප හා සෑම විටම සක්‍රීය සිරි හඬ ක්‍රියාත්මක වේ
ඇපල් WWDC 2016 ප්‍රකාශ කර ඇත්තේ අයිෆෝන් එස් ඊළඟට නිකුත් වන iOS 10 අනුවාදයට සහය දක්වන බවයි.
ඇඳුම් යනු මනුසත් ජීවියා තම විලි වසා ගැනීම සඳහා භාවිතා කරනු ලබන රෙදිපිළි, සත්ව හම්, ශාක පත්‍ර වැනි අමුද්‍රව්‍ය මඟින් සාදාගන්නාදේ වේ
පුරාණයේ විසූ ආදීවාසීන් තම විලි වසා ගැනීමට මෙන්ම දඩයමේ යාමට සත්ව හම්, ශාක පත්‍ර සහිත අතු මඟින් සාදාගත් පිළි භාවිතයට ගැනීය
පෙර කල්හි පිරිමි සහ ගැහැනු උඩුකය පමණක් ආවරණය කරගනු ලැබීය
ඔවුන් බොහෝ විට වනගතව සිටි බැවින් ශාක පත්‍ර යොදා සාදාගත් ඉන දවටනයක් වැනි යමක් නිර්මාණය කරගනු ලැබීය
මේවා බොහෝවිට පිරිමි පාර්ශ්වය භාවිතා කළේය
එයට හේතුව සතුන් දඩයම් කිරීම සඳහා පරිසරය සමඟ අනුවර්තනය වීමට විය හැක
මෙසේ දඩයම් කළ සතුන්ගේ හම් නොබෝ කලකදී ඔවුන්ගේ ශරීරය වසා ගැනීය
මිනිසා විවිධ අවශ්‍යතා උදෙසා ඇඳුම් භාවිත කරයි
මුල්ම යුගයේ මානවයා දේශගුණිකා කාලගුණික උපද්‍රවයන්ගෙන් ආරක්ෂාවීම සඳහා ඇඳුම් භාවිත කළහ
පසුව සතුන්ගෙන් සිදුවන උපද්‍රව අවමකරගැනීමට වේෂාන්තරණයක් ලෙස භාවිත විය
මෙසේ ගොඩනැගුනු ඇඳුම් භාවිතය මිනිසා ශිෂ්ටාචාරගතවීමත් සමග ඉත දියුණු තත්වයකට පත්විය
වර්තමානයේදී විවිධ අවශ්‍යතා හා උවමනා සපුරාගැනීමට ඇඳුම් භාවිත කරති
විළිවසා ගැනීමට තත්ව සංකේතයක් ලෙස ආරක්ෂාව ලබාගැනීමට අලංකාරය සදහා ආදී වශයෙන් ඇඳුම් භාවිතයේ උපයොගීතාවයන් ඉතා විශාල පරාසයක් දක්වා විහිදී යයි
ඉතිහාසය 
මුල්ම වස්ත්‍ර භාවිතය ආරම්භ වූ බව මානව විදයඥයන් විශ්වාස කරන්නේ පැලෝතියික යුගයේ විසූ හෝමෝ සේපියන්ස් හෙවත් නියැන්ඩතාල්  මානවයන් විසින් බවයි.මෙම අවධියේ පැවති අධීක ශීත දේශගුණය නිසා ඇතැම් සතුන් විනාශ වී යන්නට ඇතිබව විද්‍යාඥයන් අනුමාන කරයි
මෙම අවධියේ දී මානවයන් විසින් අධික ශිත දේශගුණයෙන් ආරක්ෂාවීම සදහා තමන් දඩයම්කල සතුන්ගේ සම් පොරවාගැනීමට හුරුවිය
එය ඇඳුම් භාවිතයේ ආරම්භයයි
විලි වසාගැනීමේ අරමුනෙන් ඇඳුම් භාවිතා කරන්නට යොමු වූයේ හෝමෝ සේපියන්ස් සේපියන්ස් හෙවත් නූතන මානවයා විසිනි
ලෝකයේ දියුණුව සමඟ දිනෙන් දින දියුනු වූ මෙය එක් එක් පාලන සමවලදී විවිධ සොයාගැනූම් වලට ලක්විය
එහි ප්‍රතිඵලයක් වශයෙන් සේද, කපු වැනි ශාක කොටස් විපර්‍යාසවලට ලක්කොට මිනිසෙකුගේ ශරීරය මුළුමනින් වැසෙන පරිදි මෙය බිහි විය
පසුකලෙක රාජ්‍ය පාලන සම වලදී පෙරදී මෙන්ම දුබලයා හට වටිනාකමෙන් අවම රෙදිපිළි ද රාජ්‍ය පාලකයන්ට සේද වැනි උසස් පන්තියේ රෙදිපිළි ද හිමිවිය
මිනිසා මුල්වරට ඇඳුම් ලෙස භාවිතකර ඇත්තේ තමන් දඩයම්කළ සතුන්ගේ සම්ය
එය ඔවුන්ට අධික ශීත දේශගුණයෙන් මිදීමට හා වෙනත් සතුන්ගෙන් හා දඩයම් භූමි වල පැවති බාහිර උවදුරුවලින් මිදීමටට ප්‍රයා්ජනවත්විය
පරිසරයට අනුගතවෙමින් වේෂාන්තරණයකට ලක්වීමෙන් විලොපිකයන්ගෙන් ආරක්ෂාවීමට හා තම ගොදුරු රැවටීමට ලක්කර උන්වෙත ගඟාවීමට හැකිවිය
මුල් යුගයේදී වඩාත් පරිසරය හා ගැටුනු පිරිමි මානවයන්ට ඇඳුම් වඩාත් ප්‍රයෝජනවත්විය
සත්ව සම් වලට අමතරව කොළ අතු ගස්වල පට්ටා ඇඳුම් ලෙස භාවිතවිය
මෙමගින් දඩය ම්භුමිතුල මනාව වේෂාන්තරණයට ලක්වීමට මිනිසාට හැකිවිය
වර්තමානයේ පවා ආරක්ෂක හමුදාවල මෙම ක්‍රමය යොදාගනී
සතුරා රැවටීමට ලක්කර ඔවුන් වෙත ලගාවීම හා තම ආරක්ෂව උදෙසා මෙසේ කොළ අතු වලින් සිරුර ආවරණය කරගනී
පසුව මිනිසා විවිධ කෙඳිවර්ග යොදාගෙන රෙදි විවීමට පුරුදු විය
මිනිසා මුලින්ම මෙසේ කෙඳිවර්ග යොදාගෙන ඇඳුම් නිපදවූ යුගය මීට වසර 40000 දක්වා ඈතට දිවයයි
මෙසේ සත්ව හා ශාකකෙඳි උපයොගී කරගෙන වියනලද වස්ත්‍ර ඉතා ප්‍රාථමික ස්වරූපයක් ගත්හ
මෙම කෙඳි මගින් රෙදි විවීමේ කලාවේ ප්‍රබල සංධිස්ථානයක් වන්නේ කපු නූල් භාවිතයෙන් රෙදිවිවීමට මිනිසාට හැකිවීමයි
ක්‍රිස්තු පූර්ව පන්දාසත් හයදහසත් (5000-6000) අතර කාලයේදී ඉන්දුනිම්න ශිෂ්ටාචාරවාසීන්  මුල්වරට කපු කෙඳි ඇසුරින් රෙදිවිවීම ආරම්භකර ඇති බවට සාධක ලැබේ
සිල්ක් හෙවත් සේද රෙදි විවීම මිනිසා ආරම්භ කරන්නේ ක්‍රිස්තු පූර්ව හාරදහසේදී (4000) පමණ හොවැංහෝ නිම්න ශිෂ්ටාචාර යුගයේදීය
පටි පනුවගෙන් ලබාගන්නා කෙඳි ඇසුරින් සේද රෙදි වියනු ලබයි
බැටළු ලොම් ඇසුරින් රෙදි විවීමේ ඉතිහාසය ක්‍රිස්තු පූර්ව 1500 දක්වා ඈතට දිවයයිගමේ ආකාරයට කෙඳිවර්ග භාවිතයෙන් රෙදි විවීම කපු සේද හා ලොම් රෙදි විවීම මගින් දියුණුවිය
වර්තමානයේ කෘතිම කෙඳි භාවිතයෙන් රෙදි විවීම සිදුකරයි
අවස්තා 
ඇඳුම් භාවිතය මගින් මිනිසාට සිදුවන ප්‍රයෝජන බොහෝ ඇත
මේ අතර කාලගුණික හා දේශගුණික උවදුරුවලින් ආරක්ෂාවීම ඉතා වැදගත්ය
අධික ශීත දේශගුණයක් පවතින රටවල මිනිසුන් හොදින් ශරීරය ආවරණය වනසේ ඇඳුම් භාවිත කරයි
උදාහරණ ලෙස ධ්‍රැවාසන්න ප්‍රදේශවල මිනිසුන් සත්ව ලොම් හා සේද රෙදි භාවිකර නිපදවූ ඇඳුම් භාවිත කරයි
මෙමගින් සිරුරේ උෂ්ණත්වය ආරක්ෂා කරගැනීමට උපකාරීවෙයි
මිනිසා යනු අචලතාපී සත්වයෙකි එබැවින් ශරීර උෂ්වත්වය නියතව තබාගැනීම මිනිසාට ඉතා වැදගත් කාරනයකි
ඝර්ම කලාපීය දේශගුණයක් පවතිව රටවල මිනිසුන් සිරුරේ උෂ්ණත්වය ඉවත්කර ගැනීම හා දහඩිය උරාගැනීමට පහසුවන අයුරින් කපු නූල් යොදා නිර්මාණය කළ ඇඳුම් භාවිත කරයි
ඝර්ම කලාපීය රටවල මිනිසුන් තරමක් දුරට සිරුර නිරාවරණය ලෙස ඇඳුම් අඳිති
අධික උෂ්ණත්වයක් පවතින මධ්‍යම අප්‍රිකානු රටවල යටිකය පමනක් ආවරණය වනසේ ඇඳුම් සකසා ගනී
ඇඳුම් භාවිතය මගින් සූර්‍යාෙලා්කයෙන් ලැබෙන අහිතකර විකිරණ ආවරණය කරගැනීමට හැකියාව ලැබේ
තවද වාතය මගින් සිරුර වෙත පැමිණෙන දූවිලි වැනි අහිතකර දුව්‍යන්ගේන් සිරුර ආරක්ෂාකර ගැනීමට ඇඳුම් භාවිත කළහැක
මීට අමතරව සංස්කෘතික සමාජීය ආගමික කාරණා මුල්කරගෙන මිනිසා ඇඳුම් භාවිතය සිදුකරයි
සංස්කෘතිය 

කාලයක් ගතවනවිට මිනිසා ගේ ඇඳුම් භාවිතයේ උපයෝගීතාවය වෙනස්විය
මිනිසා ශීෂ්ටාචාරයන් ගොඩනගාගැනීම සමග මෙම තත්වය දක්නට ලැබේ
මෙම අවධීන්හි විවිධ ආගම් අභිවාර දර්ශනයන් ගේ පහළවීමත් සමග ඇඳුම් එක්තරා සංස්කෘතිකාංගයක් ලෙස වර්ධනයවෙයි
මුල් යුගයේ ස්ත්‍රී පුරුෂ භාවයˌසමාජ තත්වයˌආගම අදිය මත ඇඳුම් වෙනස් නොවුවද ශීෂ්ටාචාරයන් ගොඩනගාගැනීම සමග එය වෙනස්වෙයි
ඇතැම් ආගමික ඉගැන්වීම් ඇඳුම් භාවිතය වෙනස්වීමට බලපා ඇත
උදාහරණ ලෙස ඉස්ලාම් ධර්මය පෙන්වා දිය හැක
ලිංගිකත්වය 
ස්ත්‍රී පුරුෂ භාවය පදනම් කරගෙන පුද්ගලයන්ගේ ඇඳුම් භාවිතයේ වෙස්වීම් සිදුවූ ආකාරය පැරණී ශීෂ්ටාචාර ඇසුරින් මුල්වරට සාධක ලැබේ
සමාජ තත්වය 
සමාජ තත්වය පදනම් කරගෙන ඇඳුම් භාවිතවූ ආකාරය ඉතා ඈත යුගයට එනම් ගෝත්‍රික යුගයන් කරා ඇදී යනබව මානව විද්‍යාඥයන් පවසයි
අදපවා ජීවත්වන ඇතැම් ප්‍රාථමික ජන කණ්ඩායම් තුල සමාජ තත්වය පදනම් කරගෙන ඇඳුම් භාවිතයේ වෙනස්කම් පවතී
උදාහරණ ලෙස ගෝත්‍රික නායකයා කොටි තත් දිවි සම් ආදී පරිසරයේ සිටින භයානක සතුන්ගේ ශරීර කොටස් තම ඇඳුම් හා සම්බන්ධකරගෙන ඇත
ඒ ඔවුන්ගේ වීරත්වය ගාම්භීරත්වය ප්‍රදර්ශනය කිරීමටයි
ගොත්‍රික යුගයෙන් ශීෂ්ටාචාරගත යුගයට පිවිසීමත් සමග මෙම සමාජ තත්වයන් තවත් වර්ධනය විය
සමාජ පංතිය කුලය ආදී පනම්කරගෙන ඇඳුම් භාවිතයේ පැහැදිළි වෙනසක් දක්නට ලැබේ
ආගම 
විවිධ ආගමික ඉගැන්වීම්ද ඇඳුම් භාවිතය කෙරේ ඍජුවම බලපෑම් සිදුකර ඇත
දේශපාලනය හා නීතිය 
ඇතැම් බටහිර රටවල මුළු සිරුරම ආවරණයසේ අඳින බුර්කාව වැනි අඳුම් තහනම්කර ඇත
ඇඳුම් නිර්මානය

මූල ද්‍රව්‍ය 
වර්ථමානයේදී ඇඳුම් නිර්මානය සදහා ප්‍රධාන වශයෙන් මූලද්‍රව්‍ය 04 භාවිතවේ
ඒ කපු පුළුන්ˌපටපණුවගෙන් ලබාගන්නා සේද නූල්ˌබැටළුවන්ගෙන් ලබාගන්නා ලොම් හා ඛනිජ තෙල් නිස්සාරනයෙන් ලබාගන්නා අපද්‍රව්‍ය ඇසුරින් නිපදවන කෘතිම නූල් වේ
කපු පුළුන් 

කපු පුළුන් යනු කපු ගසේ බීජ සුළග මගින් ව්‍යාප්තවීමට උපකාරවල සියුම් කෙදි විශේෂයකි
නිවර්තන කලාපීය රටවල හොදින් වැඩෙන ශාකයක් ලෙස කපු හදුන්වාදියහැක
අමරිකා අප්‍රිකා යන මහද්වීපවල හා ඉන්දියානු කලාපයේ හොදින් වැඩේ
මිනිසා විසින් මුල්වරට කපු පුළුන් ඇසුරින් රෙදිවිවීම ආරම්භකර ඇත්තේ ක්‍රිස්තු පූර්ව 5000-6000 අතර කාලයේදී ඉන්දුනිම්න ශිෂ්ටාචාර යුගයේදීය
කපු ඇසුරින් නිර්මාණය කරගන්නා ඇඳුම් උණුසුම් දේශගුණයක් පවතින ඝර්ම කලාපීය රටවලට හොදින් ගැලපේ
එමගින් උණුසුම් දේශගුණයක් සහිත තත්වයන්හිදී සිරුරෙන් පිටවන දහඩිය උරාගැනීම හා සිරුරට උෂ්ණත්වය නිසා ඇතිවන හානි වළක්වයි.කෙසේ වෙතත් මෙම කපු පුළුන් ඇසුරින් නිෂ්පාදනය කල ඇඳුම් ඉක්මනින් ජලය උරාගැනීම හා වියලීම සෙමෙන් සිදුවේ
එබැවින් කපු පුඵන් ඇසුරින් නිෂ්පාදනය කරන ඇඳුම් වඩාත් සුදුසු ඝර්මකලාපීය රටවලටය
සේද නූල් 
සේදනූල් නිපදවන්නේ පටිපණු කෝෂයෙන් ලබාගන්නා කෙඳි භාවිතා කිරීමෙනි
මෙම සේද රෙදිවල ඉතිහාසය ක්‍රිස්තු පූර්ව 4000 දක්වා දිවයයි
සේදරෙදි නිර්මානය ආරම්භ කරන්නේ හොවැංහෝ නිම්න ශිෂ්ටාචාරය සමයේ චීන ජාතිකයන් විසින්ය
පටි පණු කීටයා පිළා අවස්ථවේදී සාදනලද පිළා කෝෂයේ ඇති ප්‍රෝටීනමය තත්තු විශේෂයක් සේද රෙදි නිර්මාණයට යොදාගනී
මෙම කොකු පණුවන් මල්බෙරි ශාක පත්‍ර මත තම ජීවන චක්‍රය අරබයි
සේද රෙදි වඩාත් යෝග්‍ය වන්නේ අධික ශීත දේශගුණයක් පවතික සෞම්‍ය කලාපීය රටවලටය
අධික ශිතලෙන් සිරුර ආරක්ෂා කරගැනීමට සේදරෙදි භාවිත කරයි
බැටළු ලොම් 
බැටළු ලොම් ඇසුරින් ඇඳුම් විවීම ආරම්භකර ඇත්තේ ක්‍රිස්තු පූර්ව 1500 දී පමණය
බැටළුවන් හැරුලු විට ඇතැම් ඝණ ලොම් පිහිටා ඇති වෙනත් සතුන්ගේ ලොම්ද රෙදි විවීමට යොදාගනී
බැටළුවන්ගේ අපිචර්මය මත වැඩෙන මෙම ලෝම මගින් අධික ශිත දේශගුණයන්හි වාසය කරන මෙම සතුන්ට අධික ශිතල නිසා ඇතිවන හානි අවම කරයි
මෙම ලෝම වැස්ම භාවිතකර මිනිසා විසින්ද අධික ශිතලෙන් ආරක්ෂාවීමට ඇඳුම් මැසීම සිදුකලහ
ලොම් රෙදි වඩාත් ජනප්‍රියව පවතින්නේ සෞම්‍ය කලාපීය දේශගුණයක් ඇති රටවලයි
ලොම් කර්මාන්තය බහුලව සිදුවන රාජ්‍ය ලෙස ඔස්ට්‍රේලියාව හැඳින්වේ
මීට අමතරව චීනය එක්සත් ජනපදය නවශ්‍රීලංතය ආජන්ටිනාව දකුණු අප්‍රිකාව වැනි රටවලද ලොම් රෙදි නිර්මානය කරයි
කෘතිම නූල්

ආර්ථිකය

සමාජ විද්‍යාව 

සමාජ විද්‍යඥයන්ට අනුව මිනිසා සමාජ තත්ව හා කර්‍යභාරයට අදාලව තත්ව සංකේතයක් ලෙස ඇඳුම් යොදාගනී
සමාජ විද්‍යාවට අනුව ඕනෑම මානව සමාජයක පිළිවෙලක් දක්නට ලැබේ
සමාජයක විවිධ සමාජිකයන් අතර ඇති සමාජ සම්භන්ධතා සහ සමාජ ක්‍රියාකාරකම් සාමාන්‍යයෙන් අනුකලනයවී පවතී
ඔ්නෑම සමාජයක් ඒ ඒ තත්වයන් හා තත්වයට අදාල අපේක්ෂිත හැසිරීම් කට්ටලයක් දක්නට ලැබේ
කිංස්ලි ඩේවිඩ් නම් සමාජ විද්‍යාඥයා ප්‍රකාශ කරන ආකාරයට සමාජයක සාමාජිකයන් නිරූපනය කරන තත්වයට අදාලව සංකේතයක් ලෙස ඇඳුම් භාවිත කරයි
මෙමගින් ඒඒ අවස්ථාවේ පුද්ගලයා නිරූපනය කරන තත්වය ඇඳුමින් ප්‍රකාශ කරයි
සමාජයක ජීවත්වන එකම පුද්ගලයා වුවද විවිධ සමාජ තත්වයන්ට මුහුණ දෙයි
උදාහරණ ලෙස එක් පුද්ගලයෙකු ගත හොත් ඔහු තම නිවසේදී පුතා ලෙසද වීශ්ව විද්‍යාලයේදී උපාධි අපේක්ෂකයෙකු ලෙසද මාර්ගයේ යනවිට මගියකු ලෙසද වෙළදසැලට ගියවිට පාරිභෝගිකයෙකු ලෙසද කුල පරම්පරාව අනුව ගොවිගම කුලයට අයත් අයකු ලෙසද ජන්දපොළේදී ඡන්දදායකයෙකු ලෙසද මහා සමාජයේදී සිංහල ජාතිකයෙකු ලෙසද ආදී වශයෙන් එකම පුද්ගලයා විවිධ තත්වයන් නිරෑපනය කරයි
මෙම ආරෝපිත හා සාධිත තත්වයන් මත ඒ තත්වයට අදාල භූමිකාව රංගනයේදී එයට අදාල තත්ව සංකේතය ලෙස ඇඳුම් වෙනස් වෙයි
උදාහරණ ලෙස රැකියාවලට ආවේණික නිල ඇඳුම් බොහෝ රැකියාවල භාවිත කරයි
මේවාත් බලන්න

මූලාශ්‍ර

යොමුව
සටහන්

මූලාශ්‍රයන්

ආශ්‍රේය  
 

දෙමළ-භාෂා චිත්‍රපට
ලේනාඩ් සිඩ්නි වුල්ෆ් (
25 නොවැම්බර් 1880 – 14 අගෝස්තු 1969) ඉංග්‍රීසි political theorist, කතුවරයෙකු, publisher, සිවිල් නිලධාරියෙකු, සහ කතෘ වර්ජිනියා වූල්ෆ්ගේ සැමියා ද වෙයි
ඔහු බැද්දේ ගම රචනා කරන ලද්දේ ශ්‍රී ලන්කකාව ඇසුරු කරගෙනය
දිවියෙන් බිදක් 
1880 වර්ෂයේ දී නොවැම්බර් මස 25 වැනි දින ලන්ඩනයේ කෙන්සිටන් (Kensington) නුවර, දරුවන් දස දෙනකුගෙන් යුතු පවුලක තුන්වැනියා ව ලෙනාඩ් සිඩ්නි වූල්ෆ් දරුවා උපත ලැබීය
ලන්ඩන් හි ශාන්ත පාවුලු විද්‍යාලය, කේම්බ්‍රිජ්හි ට්‍රිනිටි විද්‍යාලය යන විද්‍යාලවලින් මූලික අධ්‍යාපනය ලද ඔහු 1902 වර්ෂයේ දී උපාධිය හිමිකර ගත්තේ ය
ඔහු බැද්දේ ගම රචනා කරනු ලැබුවේ ශ්‍රී ලන්කාව ඇසුරු කරගෙනය
ඔහු 1969 දී අගෝස්තු 14 මෙලොවින් සමු ගත්තේය
1880 උපත්
1969 මරණ
රත්න ශ්‍රී විජේසිංහ  (උපත 1953 ජුනි 2) සම්මානලාභී ශ්‍රී ලාංකික ගීත රචකයෙකි
80 දශකයේ පුරෝගාමී කවියකු වූ මොහු සිංහල කාව්‍ය ක්ෂේත්‍රයට මෙන් ම සිංහල  ගීත ක්ෂේත්‍රයට වඩා ප්‍රබල නිර්මාණ දායකත්වයක් සැපයූ ගී පද රචකයෙකි
පරිභෝජනවාදී ආර්ථිකය අබිමුව ආතතිය හා තරගකාරිත්වය මත දිවි ගෙවන මානව ජීවිතවල භෞතික හා ආධ්‍යාත්මික යථාර්ථයත් මානව ප්‍රේමය ප්‍රමුඛ සකලවිධ පුද්ගල සබඳතාත් ඔහුගේ තියුණු විමසුමට ලක් වෙයි
ප්‍රචාරකවාදී ප්‍රවණතා අන්තර්ගත කලාවෙහි නිමග්න නොවූව ද සමාජ සාධාරණත්වය පිළිබඳ ගැඹුරු හා පෘථුල දෘෂ්ටියක් මොහුගේ නිර්මාණ වෙතින් ප්‍රකට වෙයි
සම්භාව්‍ය සාහිත්‍යය තුළින් ලත් ශික්ෂණයත් ජන සාහිත්‍යයෙන් උකහාගත් හෘදයග්‍රාහී බවත්එ ක්තැන් වූ සංයමශීලී ප්‍රබල කවියකු ලෙස මොහු සහෘදයාට සමීප වෙයි
පෞද්ගලික ජීවිතය 
1953 ජූනි මස දෙවැනි දින දකුණු පළාතේ නාකියාදෙණිය තෙල්ලඹුරේ ග්‍රාමයේ දී රත්න ශ්‍රී විජේසිංහ උපන්නේ ය
ඔහු ප්‍රාථමික අධ්‍යාපනය ලැබුයේ නාවල රජයේ පාසල, තෙල්ලඹුර විද්‍යාකාන්ති විදුහල හා තෙල්ලඹුර දුටුගැමුණු විදුහල යන පාසල්වලිනි
පහ ශ්‍රේණියේ ශිෂ්‍යත්වය සමත්වූ රත්න ශ්‍රී, ද්විතීයික අධ්‍යාපනය සඳහා හික්කඩුවේ ශ්‍රී සුමංගල මධ්‍ය මහා විද්‍යාලයට ඇතුළු විය
ඉනික්බිති ගාල්ල රිච්මන්ඞ් විද්‍යාලයෙන් උසස් පෙළ තෙක් විද්‍යා අංශයෙන් උගත් හෙතම පසුව පේරාදෙණිය විශ්වවිද්‍යාලයෙන් සිංහල විෂය පිළිබඳ ගෞරව උපාධිය ලබා ගත්තේ ය
කැලණිය විශ්වවිද්‍යාලයේ ශාස්ත්‍රපති උපාධිධරයකු ද වන රත්න ශ්‍රී සිය වෘත්තීය ජීවිතය අරඹන්නේ ගුරුවරයකු ලෙසිනි
පසු කලෙක දකුණු පළාත්
අධ්‍යාපන දෙපාර්තමේන්තුවේ සිංහල භාෂා ඒකකය භාර ව කටයුතු කළ ඔහු අනතුරුව උණවටුන අමරසූරිය ගුරු විද්‍යාලයේ කථිකාචාර්යවරයකු ලෙස ද සේවය කළේය
එමෙන් ම ඔහු අමාත්‍යාංශ කිහිපයක ජ්‍යෙෂ්ඨ සහකාර ලේකම් තනතුරු දරා ඇත
පුවත්පත් කවි පිටු ගණනාවක් සංස්කරණයෙහි යෙදෙමින් ආධුනික කවීන්ට ගුරු උපදේශ හා ධෛර්යය සපයන රත්න ශ්‍රී රූපවාහිනී හා ගුවන්විදුලි වැඩසටහන් සම්පාදකයකු ලෙස ද පරිචයක් ලැබී ය
තීරු ලිපි රචනයෙන් සහ විශේෂාංග ලිපි සම්පාදනයෙන් රත්න ශ්‍රී පුවත්පත් කලාවට ද විශේෂ දායකත්වයක් සපයයි
කාව්‍ය කෘති 
මේ සියලු සාහිත්‍ය කර්තව්‍යයන් අතරේ රත්න ශ්‍රී විජේසිංහයන් වඩාත් ම ජනප්‍රිය

වූයේ කාව්‍ය හා ගී පද රචනයෙනි
1975 දී පළ කළ බිය නොවන් අයියණ්ඩි ඔහුගේ

ප්‍රථම කාව්‍ය සංග්‍රහයයි
පසුව පාඨක විචාරක නොමඳ අවධානය දිනූ වස්සානේ කාව්‍ය

කෘතිය පළ විය
සුබ උදෑසන (රාජ්‍ය සම්මාන) සල් ගහ යට, තරු ලකුණ, මධ්‍යම යාමය,ඔහුගේ අනෙකුත් කාව්‍ය කෘති අතර වේ
රත්න ශ්‍රීගේ ගීත සංග්‍රහයන් වශයෙන් වංකගිරි අරණේ (රාජ්‍ය සම්මාන) සුදු නෙ`ඵම (රාජ්‍ය සම්මාන), ගංගා ගීතය, ඉර බටු තරුව,නෙත නිලුපුල් (රාජ්‍ය සම්මාන), ආලකමන්දා (රාජ්‍ය සම්මාන) යන කෘති හඳුන්වාදිය හැකි ය
ළමා කෘති 
සැළලිහිණියෝ, රන්කිරිකට, රතු කිකිළි, සින්දු කියන උණ පඳුර (රාජ්‍ය

සම්මාන) යන කෘති ඔහුගේ ළමා කෘති අතර වේ
ලේඛන කාර්යයන් 
ලස්සනම අහස හා මතක සිතුවිලි,කටුගහයට, ලියවැල, අත් පසුර යන ලිපි සංග්‍රහයන් හා මහගම සේකර හා සමාජ යථාර්ථය(මහාචාර්ය සුචරිත ගම්ලත් සමග) විමර්ශන කෘතිය රත්න ශ්‍රීගේ ලේඛන කාර්යයන් අතර වේ
ගී පද රචනා 

"මගේ බිසව්නේ අසාපන්”,  "කිරුළ මුතු ලිහී”,  "චන්ද්‍ර මණ්ඩලේ සැතපුණ පුංචි සාවියේ”, බිම්බරක් සෙනග ගැවසුණ”,  "ලෙන්චිනා මගේ නංගියේ”, වැනි ජනප්‍රිය ගී සිය ගණනක් රත්න ශ්‍රී ලියා ඇත
සම්මාන 

රත්න ශ්‍රී විජේසිංහ සාහිත්‍යධරයාගේ නිර්මාණ මෙහෙවර විමර්ශනය කරමින් රචිත විද්වත් ලිපි රැසකින් සමන්විත රත්න ශ්‍රී නවකවියේ චන්ද්‍රෝදය කෘතිය ඔහුගේ නිර්මාණ දිවිය පිළිබඳ මාහැඟි විවරණයකි
රාජ්‍ය සම්මාන රැසකින් පිදුම් ලත් මෙම නිර්මාණකරුවා ජපන්  "බුන්කා” සම්මානයෙන් ද ඇගයීමට ලක් කෙරිණි
අද දවසේත් රත්න ශ්‍රී විජේසිංහ සිංහල සාහිත්‍ය ක්ෂේත්‍රයේ පෝෂණයට නිබඳ ව දායක වෙමින් සිටියි
1953 උපත්
ජීවමාන ජනයා
චරිත කතා
ශ්‍රී ලාංකික ලේඛකයෝ
ශ්‍රී ලංකීය කවියන්
ශ්‍රී ලංකික කවියෝ
ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ
ලාංකික සිංහලයෝ
The යනු ඉංග්‍රීසි භාෂාවේ එකම නිශ්චයාර්ථය හඟවන අව්‍යය පදය (definite article) යි
පෙර සඳහන් කරන ලද පුද්ගල(යන්) හෝ දේ(වල්), යළි හැඳින්වීමේ දී/දැක්වීමේ දී හෝ අසන්නාට හෝ කියවන්නාට හුරුපුරුදු යැයි සළකනු ලබන විට දී The පදය භාවිත වෙයි
ඉංග්‍රීසි භාෂාවේ වඩාත්ම බහුලව භාවිත වන පදය මෙයයි
The පදය, යම් නාම පදයකට ඉදිරියෙන් යොදනු ලබයි
ඒක වචන හෝ බහු වචන නාම පද, ස්ත්‍රී ලිංග හෝ පුරුෂ ලිංග නාම පද සහ ඉංග්‍රීසි භාෂාවේ ඕනෑම අක්ෂරයකින් ආරම්භ වන නාම පද යන මේ සියල්ලක් සමඟ ම The පදය භාවිත කළ හැකි වෙයි
භාෂා ගණනාවකම ස්ත්‍රී ලිංග හා පුරුෂ ලිංග නාම පද සහ සංඛ්‍යා සඳහා විවිධ අව්‍යය පද භාවිත වෙයි
මේ අනුව ඉංග්‍රීසි භාෂාවේ The පදයෙහි භාවිතය  ඒ  සියල්ලට ම වඩා වෙනස් වෙයි
The පදය උච්ඡාරණය කරනු ලබන ආකාර 2ක් පවතී
The භාවිත වන අවස්ථා කිහිපයක්
යම් දෙයක් හෝ දේවල් සමූහයක් අද්විතීය වන්නේ නම් හෝ අද්විතීය යැයි පොදුවේ සළකනු ලබන්නේ නම්,
උදා
the earth, the sea, the stars
කලින් සඳහන් කිරීම නිසා අසන්නා හෝ කියවන්නා නිශ්චිත වශයෙන් දන්නා යමක් යළි සඳහන් කිරීමේදී, 
උදා
His bike struck a tree
you can still see the mark on the tree
වාක්‍ය ඛණ්ඩයක් මගින් නාම පදයකට නිශ්චිත ස්වභාවයක්/ස්වරූපයක් දෙනු ලබන විට දී,
උදා
the girl in black, the man in the checked sarong
පිහිටුම/අයිතිය/හුරුපුරුදු බව අනුව (by reason of locality), යම් නාම පදයක් මගින් එකම දෙයක් පමණක් අඟවනු ලබන විට දී, 
උදා
Ann is in the garden (the garden of this house), 
Please pass the wine
(the wine on the table), 
the postman (the one who comes to us), 
the car (our car), the newspaper (the one we read), 
He's in the harbour
(අසන්නා හෝ කියවන්නා ඒ කුමන වරාය දැයි නිශ්චිත වශයෙන් දන්නා විට), 
The newspaper is torn
Superlatives (ඉතා උසස්ම ගුණය, තත්ත්වය හෝ ප්‍රමාණය දක්වන පද) සහ first, second වැනි පද සමඟ, 
උදා
the first day of school, the only way
"The + ඒක වචන නාම පදය" මගින් සතුන් හෝ දේවල් සමූහයක් නියෝජනය කෙරෙයි
The IUCN reclassifies the Giant panda as a vulnerable species
නමුත් "man"  යන පදය පහත පරිදි යෙදෙන විට the භාවිත නොවෙයි
Man is too dependent on the machine
"The + විශේෂණ පදය" මගින් පුද්ගලයන් සමූහයක් නිරූපණය කෙරෙයි
The 'elderly' are no longer taken care of by the 'young'
මුහුදු, ගංගා, දූපත් සමූහ, කඳු පන්ති, රටක නාමයක බහු වචන ස්වරූප, කාන්තාර සහ පාලන ප්‍රදේශ ආදියේ නිසැක/නිශ්චිත නාමයන් (proper names) ඉදිරියේ,
උදා
the Knuckles, the Mahaweli, the Netherlands, the Indian Ocean, the United Arab Emirates, the Suez Canal
වචන කිහිපයකින් යුතු නාමයක් "නාමපදය + OF + නාමපදය" පරිදි යෙදෙන විට,
උදා
the Republic of Sri Lanka (නමුත් Sri Lanka), the Czech Republic (නමුත් Czechia), the Bay of Bengal, the Gulf of Mexico, the United States of America, the Cape of Good Hope

 
 

ඉංග්‍රීසි භාෂාව
මහනුවර යුගයේ පහතරට සිතුවම් මහනුවර යුගයේ සිතුවම් ආභාශය ලැබූ පහතරට සිතුවම් මෙලෙස හැඳින්වේ
මහනුවර රාජධානි සමයෙහි උඩරට සිතුවම් කලාව ඇසුරු කොට ගනිමින් දිවයිනේ පහතරට ප්‍රදේශයන් පුරාද සිතුවම් කලාව පැතිර යනු දක්නට ලැබේ
වෙසෙසින්ම දකුණු හා බටහිර පළාත්බදව ප්‍රචලිත විය
මේවායේ කාල නිර්ණය සම්බන්ධයෙන් තරමක ගැටලූකාරී මතවාදයන් පැන නැගුනද ආසන්න වශයෙන් මහනුවර සම්ප්‍රදායයේ බිතු සිතුවම් පහතරට ප්‍රදේශයන් හි ව්‍යාප්ත වීම උදෙසා ප්‍රධාන වශයෙන් කීර්ති ශ්‍රී රාජසිංහ රජුගේ අවධියෙහි ඇති වූ බෞද්ධ පුනරුදය බලපාන්නට ඇත
මේ පිළිබඳව සිය අදහස් දක්වමින් සේනක බණ්ඩාරනායක දක්වන්නේ වැලිවිට සංඝරාජ හිමියන් තම ශිෂ්‍ය පිරිසට පහතරට ප්‍රදේශවල බෞද්ධ විහාරස්ථාන ආරම්භ කොට පවත්වා ගැනීමට උනන්දු කළ බවයි.  

තත්කාලයේ ස්වදේශික ධනේශ්වර පන්තියක් වර්ධනය වීමත්,ඔවුන්ගේ බෞද්ධ පුනර්ජීවනය උදෙසා ලැබූ අනුග්‍රහයත් චිත්‍ර කලාවේ උන්නතියට බලපෑ වැදගත් සාධකයන් විය
විශේෂයෙන් ධනේෂ්වර ප්‍රභූ පැලැන්තිය අතර විහාරස්ථාන ගොඩ නැංවීමට තරගකාරීත්වයක් පැවතුණි
මෙලෙස ඉදිවන විහාරස්ථානයන් හි සිතුවම්කරණයට පාරම්පරික ශිල්පීන් සාපේක්ෂ වශයෙන් හිඟ වීම නිසා පාරම්පරික චිත්‍ර ශිල්පය පුහුණු නොකළ ශිල්පී පරම්පරාවක් පහතරට බිහි විය
උඩරට සිතුවම් වල බලපෑමෙන් ඇති වූවා යැයි සැලකිය හැකි පහතරට    සිතුවම් තුළ උඩරට සිතුවම් හා සමාන වන අංගයන් ද වේ
නමුත් ඊට සාපේක්ෂව ඉස්මතු වී පෙනෙන සියුම් වෙනස්කම් ද වෙයි
ශෛලීය හා අනුගමනය කළ ශිල්ප ක්‍රමය අතින් යම් සමාන බවක් පෙන්නුම් කළ ද මනුෂ්‍ය රූප වල හැඩය,ඇඳූම් පැළදුම්,රේඛාකරණය,පසුබිම් හා පසුබිම් සැරසිලි,භාවිත වර්ණාලේපයන් හි සැලකිය යුතු වෙනසක් ඉස්මතු වී පෙනෙයි
මහනුවර චිත්‍ර සම්ප්‍රදාය ව්‍යාප්ත වූ පහතරට විහාරස්ථාන ලෙස කතළුව පූර්වාරාමය,තොටගමුවේ සුභාරාමය,දොඩම්දූවේ ශෛලබිම්බාරාමය, වැල්හේන්ගොඩ විජයසුන්දරාරාමය,අම්බලන්ගොඩ සුභද්‍රාරාමය,දොඩන්දූව කුමාරකන්ද රජමහා විහාරය,බෝගහගොඩැල්ල පරමකන්ද විහාරය,තොටගමු විහාරය,කරගම්පිටිය සුබෝධාරාමය, මුල්කිරිගල රජමහා විහාරය,කැළණිය රජමහා විහාරය,වැලහිද සුදර්ශනාරාමය, හික්කඩුවේ සුධර්මාරාමය,කළුතර පුලිනතලාරාමය, මාතර මහාමන්තින්ද මහ පිරිවෙන,අකුරැස්ස ඇල්ගිරි විහාරය,කොටහේන දීපදුත්තරාරාමය, ඈතගම විහාරය ආදිය දැක්විය හැකි වේ
දහඅට හා දහනව වන සියවස් හි ලංකාවේ පැවති සමාඡ ක්‍රමය වෙරළබඩ කලාපයේ විසූ ජනතාවගේ ජීවන ක්‍රමය විදේශයන්ගේ සංස්කෘතිමය සම්ප්‍රදායන්ගේ ප්‍රවාහයට හසුවූ බව පහතරට සිතුවම් විමර්ශනයේදී පෙනී යයි
සිතුවම් හි තේමා භාවිතයේදී උඩරට සිතුවම් ගත් මඟ ගනු ලැබුවද ඒ සඳහා අදාල පරිසරය, ඇඳූම් පැළඳූම්, යානවාහන, ගෘහ භාණ්ඩ ආදීය සිතුවම්කරණය කිරීමේදී පෘතුගීසි, ලන්දේසි හා ඉංග්‍රිසි සංස්කෘතික ලක්ෂණ මතුව පෙනෙයි
කතළුව පූර්වාරාමයේ පටාචාරා කතා වස්තුවේ පටාචාරා මෙහෙණිය නැවට නංවා ගැනීමට කටයුතු කරන පුද්ගලයා හා නැවියා යන දෙදෙනාම යුරෝපීය ඇඳූම් කට්ටලයක් හැඳ යුරෝපීය හිස්වැසුම් ලා ගත් අය වෙති
කතළුව දොඩම්ගොඩ සුදර්ශනාරාමයේ සිදුහත් යශෝදරා විවාහය දක්වා සිටින්නේද යුරෝපීය විවාහයක් ලෙසින්ය
දෙදෙනාම සපත්තු පැළද සිටිති
සිදුහත් කුමරු හිසලා ඇති ඔටුන්න බි්‍රතාන්‍ය කිරීටයක් ලෙස පෙනෙයි
යශෝදරා ද ගවුමක් ඇඳ ඇති අතර වරලස මලින් සරසා තිබේ
ගොඩනැගිලි සිතුවම් කිරීමේදී ද බොහෝ ලෙසින් අර්ධ කවාකාර ආරුක්කු සහිත දොර ජනෙල් හා බටහිර පන්නයට නෑකම් කියන පියසි,කුළුණු ආදිය කැටයම් සහිතව යොදා ගෙන තිබේ
මේ කාලය තුළ පහතරට සමාජය සඳහා දැඩි වශයෙන් බලපවත්නා ලද විදේශිය සංස්කෘතිමය බලපෑමෙන් සිත්තරාද යටපත් වූ බවට මේ සිතුවම් දෙස් දෙයි
එසේ නමුදු තදබල විදේශිය පාලනයක් යටතේ වූවද විදේශිය ලක්ෂණ පරයා යමින් දේශිය ලක්ෂණ ඇඳ දැක්වීමට සිතුවම්කරුවා දරනු ලැබූ උත්සාහයක ඡායාමාත්‍රයක් පහතරට සිතුවම් ගැඹුරින් විමසා බැලීමේදී පෙනී යයි
මහනුවර පහතරට සම්ප්‍රදායේ සිතුවම් දැකගත හැකි ස්ථාන

කතලුව පූර්වාරාමය
19 වන සියවසෙහි අගභාගයට අයත් නිර්මාණ මෙහිදී දැකගත හැක
කඩොල්ගල්ලේ මහ සිත්තරා සහ පොඩ්ඩ සිත්තරා යන ශිල්පීන් විසින් මෙහි සිතුවම් ඇඳ ඇති අතර මෙහි වෙස්සන්තර ජාතකය, සුතසෝම ජාතකය, තේමීය ජාතකය, චුල්ලපදුම ජාතකය වැනි ජාතක කතාද පටාචාරා, මහදන සිටුවර, නන්දිය උපාසක වැනි බුද්ධ චරිතයට සමකාලීන චරිතයන්ගේ කතා පුවත් හා සූවිසි විවරණය, අපාය, දිව්‍යලෝකය වැනි සිතුවම්ද මෙහිදී දැකගත හැක
මෙහිදී දැකගත හැකි සිතුවම් අතර මහදන සිටුවරයාගේ කතාව සහ සුතසෝම ජාතකය වඩාත් විශේෂත්වයක් ගනී
මහදන සිටුවරයාගේ කතාව සිතුවමෙහි යුරෝපීය ආභාශය මැනෙවින් ඉස්මතු කෙරේ
එහි අත් දිගු කෝට් එකකින් සැරසුනු මහදන සිටුවරයා සහ ප්‍රියසම්භාෂණයේ යෙදෙනු කාන්තාවන් යුරෝපීය ගවුම් හැඳ සිටිනු සහ අවකාශයේ ඇති යුරෝපීය සංගීත භාණ්ඩ, ගොඩනැගිලි මෙම සිතුවමේ දැකගත හැකි සුවිශේෂී ලක්ෂණයකි
කරගම්පිටිය සුබෝධාරාමය
දෙහිවල පිහිටි මෙම විහාරයේ ඇති සිතුවම් පළමුවැනි පරාක්‍රමබාහු රජ'' කාලයේ සිට පැවති විවිධ යුගයන් වලට අයත් වේ
අනුරාධපුර යුගයේ සිතුවම් සේම 19 වන සියවසෙහි අගභාගයේ සිතුවම්ද දැකගත හැකිය
ජාතක කතා, බුද්ධ චරිතයේ සිද්ධීන් හා අපාය, සූවිසි විවරණය, දිව්‍යලෝකය මෙහි ඇති සිතුවම් අතර විශේෂත්වයක් ගනියි
මෙම විහාරයේ ඇති සිතුවම්වල ත්‍රිමාන ලක්ෂණ මතු කිරීමට වලාකුළු හා ජලය දැක්වීමට ඉන්ඩිගෝ''' නිල භාවිතය විශේෂ ලක්ෂණයකි
තෙල්වත්‍ත රජමහා විහාරය

දොඩම්දූව රජමහා විහාරය

මුල්කිරිගල රජමහා විහාරය
ලාංකීය සිත්තර සමාජය යනු ඉපැරැණි ලංකාවේ ජීවත්වූ පලපුරුදු හා විශිෂ්ට චිත්‍රශිල්පී සමාජයයි
ලාංකේය සිත්තර සමාජය පිළිබඳ පුරාතන යුගයේ පටන් අභිලේඛන හා සාහිත්‍ය මූලාශ්‍රයන් හි තොරතුරු සඳහන් වේ
සිතුල්පව්ව අභිලේඛනය තුළ වඩ්ඪක හා වඩ්ඪකී ලෙසින් ද පෙරියකටු ලිපියෙන් කැටයම් කරුවන් පිළිබඳ සඳහන් වීමක්ද විලච්චියේ කොරළයේ බිල්ලවගලින් චිත්‍ර ශිල්පියෙකු  පිළිබඳව තොරතුරුද හෙළි වේ
මධ්‍යතන යුගයේ සාහිත්‍ය ග්‍රන්ථ අතර ද සිතුවම් කලාව හා චිත්‍රශිල්පීන් පිළිබඳව යම් යම් තොරතුරු ඇතුළත්ය
සද්ධර්මරත්නාවලිය,පූජාවලිය, චූලවංසය, නිකාය සංග්‍රහය, සද්ධර්මාලංකාරය, මයුර සංදේශය හා තිසර සංදේශය ඒ අතර ප්‍රමුඛ වෙයි
පෙර සඳහන් කළ පරිදි මහනුවර යුගය වන විට සිතුවම් කලාවේ නව නැඹුරුතාවක් දක්නට ලැබේ
සම්භාව්‍ය සම්ප්‍රදායයෙන් චූල සම්ප්‍රදායයට පරිවර්තනය වීමේ අවධිය ලෙස මෙම යුගය හැදින්විය හැකිය
එය එක් අංශයකින් ජන කලා විශේෂාංගයක් ලෙස සාමාන්‍යකරණය වීම සමග රාජධානිය පැතිරුණු ප්‍රදේශයෙන් පිට පවා ශිල්පීන් සිටි බවත් ඔවුන් විහාරාරාම සිතුවම් කළ බවත් මේ යුගයේ අභිලේඛන හා සාහිත්‍ය මූලාශ්‍ර ඔස්සේ පෙනී යයි
මහනුවර යුගයේ අභිලේඛන හා වෙනත් මූලාශ්‍ර මඟින් හෙළි වන සිත්තර සමාජය

මහනුවර යුගයට අයත් ලංකාතිලක ශිලා ලිපිය, ලංකාතිලක තඹ සන්නස, ගඩලාදෙනි ශිලා ලිපිය, මඩවල ගිරිලිපිය, දෙගල්දොරුව සන්නස, දඹුලූ විහාර තුඩපත, මැටියගනේ සන්නස, මැදවල විහාර තඹසන්නස, මැදවල විහාර පිං වට්ටෝරුව තුළින් මහනුවර යුගයේ සිතුවම් කලාව සම්බන්ධ සිත්තරුන්, එකී සිත්තරුන් උදෙසා දුන් වරප්‍රසාද හා දීමනා පිළිබඳවත්, සිතුවම් කර්මාන්තය උදෙසා අනුග්‍රහකත්වය ලබාදුන් රජුන්, ප්‍රභූන් පිළිබඳවත් බොහෝ තොරතුරු හෙළි වේ
ගංඟාරාම විහාර සෙල් ලිපියෙහි උදාරතර පූජෝත්සවයෙන් එහි නැඟ කොත් මිලියනය කොට චිත්‍රකාරාදීන්ට දුනමනා විඥානක අවිඥානක  වස්තු ප්‍රදානයෙන් සිත් සතුටු කරවා  ලෙසින් ශිල්පීන් සඳහා ලබා දුන් වරාප්‍රසාදයන් පිළිබඳව දැක්වේ
මෙයින් චිත්‍රකාරාදීන් සඳහා සෑහෙන තරමේ සමාජ තත්ත්වයක් පැවති බව පෙන්නුම් කෙරේ
එමෙන්ම ප්‍රභූ ජනයාගේ අනුග්‍රහය මත සිතුවම් ගොඩනැගුණාය යන මතයද මේ ඔස්සේ යම්තාක් දුරට ස්ථාපනය වේ
සාහිත්‍යම මුලාශ්‍ර වන චූලවංසය,දළ වංසය,විදුරජාතක කතාව,මන්දාරම් පුවත, සුළු රාජාවලිය, නීලකොබෝ සන්දේශය, ගණදෙවි හෑල්ල ආදියේ මහනුවර යුගයට අයත් සිතුවම්කරණයන්, එකී ක්‍රියාවලිය සිදු වූ ආකාරයත්, සිත්තරුන්ගේ දායකත්වයත් ඒ සඳහා පෙරළා ඔවුන්ට පුද පඩුරු ලැබීම් ආදියත් පිළිබඳව තොරතුරු සඳහන් වේ
ගණදෙවි හෑල්ලෙ හි තරුණ ගණේෂට මාළිගයක් සෑදීම පිළිබඳව මෙසේ
සදහන් වේ
බිත්ති මැටි පදලමින් සුනු පදනම්ලා ඔසින්
මකර රුව හංසයින් ගවර දිවි සිංහයන්
මොනරු හා ගිරවුනුත් කොඛෙයියන් හා කුකුළනුත්
පරවි සොඳ කොවුලනුත් ඇඳ බිත්ති වල මෙසින්
සිත්තරකු ගෙන්වනා ආසනේ තබමිනා
උඩු වියන් බඳිමිනා වටතිරද අඳිමිනා  

ගණේෂට සෑදූනු මාළිගයෙහි ඇඳි සිතුවම් පිළිබඳවත් එසේ සිතුවම් ඇදීම උදෙසා සිත්තරාට කරනු ලැබූ ඇගයීම්ද මෙයින් පසක් වේ
නීලකොබෝ සෙඳස ද සිතුවම් පිළිබඳ මෙසේ දෙස් දෙයි
ඛෙලෙන් සුරා වූ විස්කම් පුර වැද අසල 
කලෙන් සුරානේ සිග වග සිතුවම් නුදුල 
පලෙන් සිරි කදුරු රුක වෙත හිඳ නොසෙල
පොළොන්නරු වෙලෙස සැදි අම්බලම බල  

පල බර කදුරු රුක මත හිඳ විස්කම් දෙවි පුතුගේ බලයෙන් නිම කළ ලෙස පෙනෙන චිත්‍ර කර්මාන්තයෙන් යුතු පොළොන්නරු වෙලේ අම්බලමේ සිතුවම් දකින ලෙසින් කරන ආරාධනයක් මෙහි වෙයි
සිතුවම්කරණයන් හි ස්ථාන ගත වීම පිළිබඳව අනාවරණයක් ද මෙහි වෙයි
අනෙකුත් මූලාශ්‍ර ඔස්සේ විහාරාරාම හා දේවාලයන් හි සිතුවම් පිළිබඳව දැක්වෙතත් නීලකොබෝ සදෙස අම්බලමක ඇඳ තිබූ සිතුවම් පිළිබඳව තොරතුරක් සපයයි
අම්බලමක තුළ පවා විස්කම් දෙවි පුතු බලයෙන් නිම කල ලෙසින් පෙනෙන තරමට අලංකාරික සිතුවම් කරණයක් පැවතියේ නම් එකල සිතුවම් කලාව කෙරෙහි පැවති නැඹුරුතාවයෙහි තරම එයින් වටහා ගැනීමට පුළුවන
සුළු රාජාවලියෙන් චිත්‍රකාරාදීන්ට හස්ති රත්න පණහක දී බරපැන් දී ඔවුන් සතුටු කරවා  ලෙසින් දක්වා තිබීමෙන් එවකට සිත්තරුන් වෙත ශිල්පකර්ම උදෙසා ලබා දුන් වරප්‍රසාදයන් පෙන්නුම් කෙරේ
මෙලෙසින් සිතුවම් කරුවන්ට පුදපඩුරු නොමසුරු ලෙස දීමට තරම් තදනන්තර අනුග්‍රහකයින් තුළ පැවති සිතුවිල්ල හුදෙක් එම සිතුවම් කෙරෙහි පැවති පැහැදීම ද ඔවුන්ගේ කලා රසඥතාවයේ මනෝහර බවද යන්න විමසිය යුතු වේ
අනුග්‍රහකයින් පිළිබඳව අතීත කථාවන් හැදෑරීමේදී මහනුවර යුගයද පුරාණ භාවිතයන් එලෙසම පවත්වාගෙන ගිය බවට තොරතුරු හෙළිදරව් වේ
මේ යුගය වන විට ආරාම සෑදීම සඳහා මූලිකත්වය ගන්නා ලද රජුන් ප්‍රභූන් හෝ අනෙකුත් පුද්ගලයින් පින් රැස්කර ගැනීමේ අභිලාශයෙන් කරන ලද පින්කම් හි නියම පින ලබා ගැනීමේ අටියෙන් කටයුතු කළ බැව් පෙනේ
එසේ නියම පින ලබා ගැනීමට නම් ශ්‍රමය සඳහා නිසි වැටුප් සියලූ කාර්මිකයන් වෙත ලබා දී සිත් සතුටු කළ යුතුය
කාර්යය සඳහා යන වියදමද නොදරයි නම් පිනේ නියම ඵලය නොලැබේය  යන විශ්වාසය ඔවුන් තුළ තිබුණු බැව් පෙනේ
පින් ලබා ගැනීමේ අරමුණින් වූවද මෙලෙස දීමනා හා වරප්‍රසාද ලබා දෙමින් සිත්තරුන් දිරිමත් කරවීම සිතුවම් කර්මාන්තය උදෙසා ශිල්පී ඒකරාශී වීමටත්,එම කාර්යයෙහි තත්පර වීමටත් සහ තවදුරටත් ශිල්පය ප්‍රගුණ කර වීමටත් අභිප්‍රේරණයක් විය
එයින් කිසි විටෙක සිත්තරුන් පුද පඩුරු උදෙසා සිය ශිල්පය ප්‍රගුණ කළ බව නොකියවේ
මහනුවර සම්ප්‍රදායේ සිත්තරු

සිත්තරුන් අයත් වූයේ නවන්දන්න කුලයටය
ජනවංසය මේ කුලයේ ප්‍රභේද දෙකක් දක්වයි.ඒ එක් ප්‍රභේදයක් සිත්තරුන්ය
මොවුන් කඹුරන් ලෙස හැදුවනු ලැබු අතර ඔවුන් ඉන්දියානු වෙරළින් ගෙන එන ලද කාර්මිකයින් බවට විශ්වාසයක් පවතී
නවන්දන්න කුලයේ ඉහළ පැලැන්තියට සිත්තරුන් අයත් වූ අතර ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පීන් රන් හා රිදී වැඩකරුවන්,පිත්තල වැඩ කරුවන්,ඇත් දත් හා දැව කැටයම් කරුවන් සමඟ සමානත්වයක් ගනු ලැබුවද වඩුවන් සමඟ සහභෝජනයක් නොවීය
සිත්තරුන් ගල්ලද්දන් ලෙසින් සාමාන්‍ය ව්‍යවහාරයේ හදුන්වන ලදී
ගල්ලද්දන් ලෙස හැදින්වීම ගම්ලද්දන් යන්න සාමාන්‍ය ව්‍යවහාරයට පත් වීමේ ප්‍රතිඵලයක් වන්නට ඇත
මොවුහු දාසය හා දාහත් වන සියවස් වල වාසය කළ රඡ්දරුවන් විසින් ලංකාවට ගෙන්වා ගන්නා ලද පාණ්ඩ්‍ය හා වෙනත් ඉන්දියානු කාර්මික ශිල්පීහු  බව රැල්ෆ් පීරිස්ගේ මතයයි
මේ පිළිබඳව සෝමතිලකගේ මතය වන්නේ පෙර සියවස් වල ඉන්දියාවෙන් ගෙන්වන ලද කාර්මිකයන්ද මේ යුගයේ සිටින්නට ඇති නමුත් ඒ පිළිබඳව නිවැරදි සාක්ෂි සොයා ගැනීම ඉතා අසීරු කටයුත්තක් බවයි.එමෙන්ම දේශිය කාර්මිකයන්ද සිය පරම්පරාවන් උසස් කොට දැක්වීම උදෙසා භාරතීය ආභාෂයන් හේතු විරහිතව ඈදා ගැනීමට උත්සහ දැරීමේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස මෙය සිදුවන්නට ඇත
ඇතැම් සිත්තර පරම්පරාවන් දේවානම්පියතිස්ස තරම් ඈතට සබඳතාවයක් ඇති බවට ඔවුන් තුළ විශ්වාසයක් පවතී
මේවා යම්තාක් දුරට භාරතය මත ගොඩ නැගුණු යැපුම් මානසිකත්වයෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙසින් දැක්වීමටද පුළුවන
සිත්තර පදවි

සිත්තර පදවි අතර ශිල්පාචාර්යකු වීම ඉහළ තලයක පැවතුණි
ශිල්පාචාර්ය යනු පස්වැදෑරුම් ශිල්පයෙහි විශේෂ දස්කම් ලැබූවෙකු වෙයි
චිත්‍ර ශිල්පය, ගණිතය,නැකැත් ශාස්ත්‍රය,විචිත්‍ර කර්මාන්ත(කැයටම්)හා ආභරණ සෑදීමට නිපුණ ශිල්පීන් මේ සඳහා තෝරා ගැනුණි
වක දෙකකින් ආරම්භ කර තිරිඟ තලයෙන් අවසන් කරන මෙම පාඨමාලාව ඉතා සංකීර්ණය තුන්දන් වැඩ නම් ව්‍යාප්ත මෝස්තර ක්‍රමය නිරූඨ හැඩ අභ්‍යාස හා අතිරේක අධ්‍යාපනයෙන් කියවීම ලිවීම හා ගණිතය  තුළින් ප්‍රමාණ සමික්ෂණයද හුරුවේ
බුද්ධරූප ලක්ෂණ හා පරිමාණ දැන ගැනීමට සාරිපුත්‍රය ද දේව ප්‍රතිරූප නිරූඨ සත්ත්ව රූප සඳහා රූපාවලිය ද සූසැට ආභරණ ලක්ෂණ හා දාගැබ් ආදියෙහි විස්තර දැනගැනීමට වෛජයන්තියද මෙම ශිල්පීන් අධ්‍යයනය කළ යුතු විය
ශිල්පාචාර්යයවරු මහනුවර යුගයේ රාජ්‍යය සම්මානලාභීහු වූහ
නළල් පටිය රජු විසින් පැළදීම  ශිල්පීන් ලැබූ ඉහළතම ගෞරවය විය
මේ අතර රාජකීය ඇඳූම් පැළදුම් ප්‍රදානයද උසස්ම සම්මානයක් විය
ගංඟාරාම විහාරයේ වැඩ නිම කළ ශිල්පියාට රාජ වස්ත්‍රයක් කිර්ති ශ්‍රී රාජසිංහ රජු  විසින් තෑගි කරන ලදී
මේ අතර සිත්තරු ශිල්පීය ප්‍රගුණතාවය අනුව රජ වාසලට අනුයුක්තව කොට්ටල් බද්ද හා පට්ටල් හතර ලෙසින් ආයතනගතව සිටියහ
කොට්ටල් බද්ද කාර්යාංශය

රජවාසලේ අවශ්‍යතාවයන් උදෙසා ඇති කරනු ලැබූ ප්‍රසිද්ධ වැඩ දෙපාර්තුමේන්තු තුදුසක්  විය
එහි සිත්තරු අයත් දෙපාර්තමේන්තුව කොට්ටල් බද්ද කාර්යාංශය විය
නවන්දන්න කුලයට අයත් වූවන්ගෙන් සමන්විත වූ මෙම කාර්යාංශය මහනුවරට අයත් සෑම පළාතකම පිහිටුවා තිබුණි
මෙය පාලනය කරන ලද්දේ දිසාවන් හැර අන්පෙදෙස් රජු විසින් පත් කරන ලද කොට්ටල් බද්ද නිළමේ නම් නිලධාරී දෙදෙනෙකු  විසිනි
දිසාව තම සහයට සාමාන්‍යයෙන් කාර්මික කුලවලට අයත් කොට්ටල් බද්දේ විදානේ කෙනෙකු පත් කර ගත් අතර බොහෝ විට සිත්තරු මෙම නිළයට පත් වූහ
කොට්ටල් බද්ද කාර්යංශය සඳහා සිත්තරු පස්දෙනෙකුගෙන් යුතු කණ්ඩායමක් විය
පට්ටල් හතරේ කාර්මිකයෝ

ඉහළ පැළැන්තියට අයත් (රන් හා රිදී වැඩකරුවෝ සිත්තරු ඇත්දත් කැටයම්කරුවෝ ආදීහු)කාර්මිකයන්ගෙන්  රජු උදෙසා වැඩකරන්නාවුන් පරම්පරාගත උරුමවාසිකම් හිමිවන්නාවූත් අනෙකෙකුට ඇතුළත් විය නොහැකි පට්ටල් හතර නම් කාර්මික ශ්‍රේණියට  අයත් වූහ
මෙකී පට්ටල් හතර මුලින් ආභරණ පට්ටලය ලෙසින් පමණක් තිබූ අතර පසුව එය රන් කඩු පට්ටලය,ඔටුනු පට්ටලය,ආභරණ පට්ටලය හා සිංහාසන පට්ටලය ලෙස සතරකට ඛෙදුණි
සිත්තරුන් අයත් වුයේ සිංහාසන පට්ටලයටය
එසේ වූවද ඇතැම් අවස්ථාවන් හී දී තමාට භාරදෙන කාර්ය අනුව කාර්මිකයන් එක් පට්ටලයකින් අනෙක් පට්ටලයට මාරු වූ බව පෙනේ
පට්ටල් හතරේ ස්ථානයක් ගැනීම ප්‍රධාන කාර්මික පවුල් වල ප්‍රවේණියක් විය
සේවය සඳහා රජු විසින් ත්‍යාග ලෙස පිරිනමන ලද ඉඩම් ශිල්පීන් සතු විය
ශිල්පීන්ගේ දක්ෂතා මත නින්දගම් ලැබීම සිදු වූ අතර නවන්දන්ත කුලය ගොවිගම කුලයට පහත් වූවද අනෙක් පන්තියේ කුල අතර ඉහළින් පිහිටි කුලයක් විය
කලාකරුවන්ගේ දක්ෂතාවය මත පටබැඳි නාම ද ලබා දුණි
එය මූලාචාරී යන ගෞරව නාමයයි
කොට්ටල් බද්දේ සිත්තරු පට්ටල් සතරේ මූලාචාරීන් යටතේ සිටියහ
මොවුහු රටේ මිනිස්සු,පටබැන්දෝ ලෙස නම් කරනු ලැබූ අතර රජුට හා රජ පෙළපතට පමණක් පහළින් සිටියහ
විදානේවරු පවා සිටියේ මොවුනට පහළිනි
සිත්තර පරම්පරා 

කාර්මිකයන්ට භුක්තිය සඳහා ලබා දුන් නිලපංගු මගින් ඔවුන් ගේ සේවය තව දුරටත් ධෛර්යමත් කළ අතර මෙම දීමනාවන් පිළිබඳව සඳහන්ව ඇති තුඩපත්, සන්නස්, අභිලේඛන තුළින් එකල ප්‍රමුඛ සිත්තරුන් හා සිත්තර පරම්පරා පිළිබඳව තොරතුරු ඒකරාශි කර ගත හැකි වේ
උල්ලූදුපිටියේ සිත්තර පරම්පරාව මහනුවර යුගයේ සිටි සිත්තර පරම්පරා අතර ප්‍රසිද්ධ එකකි
උල්ලූදුපිටියේ සිත්තර පවුල කොටස් දෙකකින් යුතු විය
කුඹුරේ ගෙදර හා වෙද ගෙදර වශයෙනි
උල්ලූදුපිටියේ සිත්තර පවුලේ ජනප්‍රියතම සිත්තරා රාජේශ්වර ශිල්පාචාරීවරයාය
ව 1593 පළමුවන විමලධර්මසූරිය රජු කාලයේ ඡේතවනාරාමයේ සිතුවම් සම්බන්ධයෙන්  ඔහු සන්නසක් ලබාගෙන ඇත
කුළුගම්මන සිය පත්තුවේ උල්ලූදුපිටියේ පිහිටි
ඉඩමක් හා හේන් තුනක් කිසිදු අරෝවියවුලක් නැතිව භූක්ති විඳිනා සේ උල්ලූදුපිටියේ රාජේශ්වර සිත්තර ආචාරියාට දෙවා වදාරන ලදී
තවද මාතලේ හුළංගමුවේ සින්තර රම්බඩ උන්නානේ තඹ සන්නසක් ප්‍රදානය ලෙස ලබාගෙන ඇත
ඔහු උල්ලූපිටියේ හා නිලගම පරම්පරා සමඟ සමීප ඥාති සබඳතාවක් හිමි අයෙක් විය
නිලගම සිත්තර පරම්රාව පිළිබඳව ඇත්තේද දීර්ඝ ඉතිහාසයකි
මහනුවර යුගයේ සිතුවම් අතර මූලිකත්වයක් දරණ දෙගල්දොරු විහාර සිතුවම් ඇඳීමේ කාර්යයෙහි ලා නිලගම පරපුරෙන් ආ පුද්ගලයෙකු ලෙස සැලකෙන නිලගම පටබන්දා මූලිකව කටයුතු කර ඇත
මෙම කාර්යයට කොස්වත්තේ හින්තර නයිදේ,දෙව්රගම්පල සිල්වත්තැන හා තවත් නම් සඳහන් නොවන ශිල්පීන් තිදෙනෙකු  ද සහය දුන් බව සෝමතිලකගේ මතයයි
මෙහි සත්‍යතාව ඔප්පු කිරීමේ නොයෙකුත් දුෂ්කරතා පැවතිය ද සිත්තර කර්මාන්තයෙහි යෙදුනු ශිල්පීන් කණ්ඩායමක් සිටි බවත් ඔවුන් එක්ව කටයුතු කළ බව මින් පෙන්නුම් කෙරේ
මේ අතර නිලගම පරම්පරාව පිළිබඳව සෝමතිලක මෙසේ දක්වා සිටියි
මහනුවර ගංඟාරාම සිතුවම් ඇඳීම සඳහා සහභාගී වී ඇත්තේ නිලගම අභරණ අප්පුය
නිලගම පරපුරේ බලවන්වල බෝධිනාරායක බුවනෙකබාහු නම් චිත්‍රිචාර්යෙකුට කීර්ති ශ්‍රී රාජසිංහ රජු තුඩපත් දීම පිළිබඳව  තොරතුරු අනාවරණය වේ
මේ අනුව රාජකීය සම්මානයට පාත්‍රවූ සිත්තර පරම්පරාවක් ලෙස නිලගම සිත්තර පරම්පරාව දැක්විය හැකිය
දහ අටවන සියවසේ අවසානභාගයේහි අති ප්‍රසිද්ධ චිත්‍ර ශිල්පියා දෙවරගම්පල සිල්වත්තැන විය
කීර්ති ශ්‍රී රාජසිංහ (ක්‍රි
ව 1747 - 1781) යුගයේ දී දෙගල්දොරුව,රිදී විහාරය හා අන්‍ය විහාර වල සිතුවම් කළ ආචාරී කුලයට අයත් අනුසම්පන්න භික්ෂුවක්  ලෙසින් ප්‍රසිද්ධියට පත් වූවෙකි
මේ යුගයේ දී සියම් නිකාය පැවතුණු අතර ගොවිගම කුලයට අයත් නොවූවන් භික්ෂූන් ලෙස නොසලකන බැවින් ඔහු දෙවරගම්පල සිල්වත්තැන ලෙසින් හදුන්වන ලදී
හෙතෙම කෑගල්ල දිස්ත්‍රික්කයේ මාවනැල්ල අසල දෙවරගම්පල අසල ගමේ උපන්  තැනැත්තේකු බව කියනු ලැබේ
හිරියාලේ නයිදේ, දේවේන්ද මූලාචාරී,කොස්වත්තේ සිත්තර නයිදේ,නිලගම පටබැන්දා,වෑත්තෑවේ හිමි හා කටුවන හිමි,දෙව්රගම්පල සිල්වන්තානගේ සමකාලීන ශිල්පීහු වෙති
ප්‍රාදේශිය වශයෙන් ද සිත්තරුන් විසිරි සිටි බව මේ යුගයට අයත් ලේඛන මූලාශ්‍ර භාවිතයේ දී පෙනී යයි
කෑගල්ල දිස්ත්‍රික්කයේ මාවනැල්ල ප්‍රදේශයට ආසන්න දනාගම දත්තසිංහ මූලාචාරීන්,ගොඩිගමුවේ හින්තර ගෙදර හා දේවනාරායන හිත්්තරගෙදර ප්‍රසිද්ධව පැවති අතර දේවනාරායන පෙළපත් භාවිතා කළ සිත්තර පවුල් අරණායක ප්‍රදේශයේ හබලක්කාව,දුල්දෙණිය ආදී ගම්හි  ජීවත් වූහ
මහනුවර කිරිවවුලේ දේවනාරායක හිත්තර ගෙදර, යාලේගම හිත්තර ගෙදර,නිලවල දේවනාරායක හිත්තර ගෙදර ලෙසින් පවුල් ව්‍යාප්තව පැවතණි
මහනුවර යුගයේ ශිල්පීන්ගේ නමෙහි අගට නයිදේ යන පදය එක් කර තිබේ
එය ඇතැම් විට ගෞරවාර්ථය දැක්වීම සඳහා යොදා ගත්තක් විය හැකිය
දෙල්දෙණියේ හිත්තර නයිදේ,කුඹේපිටියේ පටබැඳි විදානේ,බොධිරානායක චිත්‍රාචාරීන්ගේ කපුරු නයිදේ,හිරියාලේ නයිදේ,වඩුගොඩ විජේපාල මුහන්දිරම්ලාගේ නෙත්තා නයිදේ,කොස්වත්තේ හිත්තර නයිදේ මේ කාලයේ ප්‍රසිද්ධ ශිල්පීන් විය
සිත්තර පවුල් සඳහා දේශියන් පමණක් නොව දකුණු ඉන්දියානු සම්භවයක් ද පැවති බව පෙනේ
සෝමාරායන,පුෂ්පාරායන ආදී දමිළ  නාම භාවිතය ද මේ කාලයේ ද්කනට ලැබේ
එසේම සිංහල නම් සඳහා දෙමළ නාමයන් ද මිශ්‍ර වීම දක්නට ලැබේ
පොන්න නයිදේ එලෙස භාවිත වූ නාමයකි
චිත්‍ර ශිල්පයෙහි නිමග්න වූව ද නිශ්චිත පරම්පරාවකට අයත් නොවන ශිල්පීන් ද මේ යුගයෙහි විය
නාගොල්ලේ හින්තර නයිදේ,මැදසියපත්තුවේ ඉඹුල්පිටියේ සිටි හිත්තර නයිදේ,කඩපල්ල කෝරළයේ හිත්තරේ,දඹව හිත්තරනයිදේ,උඩංගමුව වසමේ හපුවිද හිත්තර නයිදේ,ගන්නෝරුවේ හිත්තර මුදහම්දිරම්  ආදීන් ඊට අයත් වූවෝ වෙති
මෙලෙස මහනුවර යුගය පාරම්පරිකව පැවතෙන කාර්මික ශිල්පීන්ගේ පවුල්වලින් ද එසේම පරපුරකට අයත් නොවන සිත්තරු ද වශයෙන් ඉතා පුළුල් ලෙසින් සිතුවම් ශිල්පීය විහිදී ගිය යුගයක් විය
සිතුවම් ඇඳීමේ ක්‍රම ශිල්පය

මහනුවර සම්ප්‍රදායට අයත් බිතු සිතුවම් කලාවෙහි තාක්ෂණික අංශය හා සම්බන්ධිත කරණු විමසීමත් මෙමගින් අපේක්ෂා කෙරේ
මෙකී සම්ප්‍රදායය පදනම් කොට ගත් සිතුවම් ව්‍යාප්ත වූයේ විහාර ආරාම මූලික වශයෙන් පදනම් කොට ගනිමින්ය
එහි දී විහාරයක් ඉදිකිරීම සඳහා භූමයක් තෝරා ගැනීම සුවිශේෂි වේ
ස්ථාන තෝරා ගැනීමේදී ඊට සුදුසු භූමියක් වෙන් කර ගැනීමේ දී විශේෂ රසඥතාවක් පැවතී ඇත
බොහෝ දුරට එම භූමි උස් බිමක හෝ ගල් පර්වතයක් වීම සුවිශේෂත්වයකි
මෙසේ තොරා ගන්නා ලද බිමක ගොඩනගන ලද විහාර ගොඩනැගිලි ආශ්‍රිත කොට ගනිමින් චිත්‍රකලාව ව්‍යාප්ත විය
සංඝරාජ හිමියන්ගේ සමයේ උපාලි හිමියන් නිසා ගමක් පාසා විහාර ඇති වීමත් එම විහාරයන් හි සිතුවම් ඇදීමත් විය
චිත්‍රයන් හි ප්‍රධාන අනුශාසකයා රජු වූ අතර පැවදි අනුශාසකවරයා විහාරාධිපති විය
මෙකී සිද්ධස්ථාන ඒවායේ ගෘහනිර්මාණාත්මක ශිල්ප ක්‍රමය අනුව ලෙන් විහාර ටැමිපිට විහාර හා සාමාන්‍ය විහාර ලෙසින් ප්‍රධාන කොටස් තුනකි
මේවායෙහි සිතුවම්කර්ම කෙසේ සිදු වීද යන්න සලකා බැලිය යුතුව තිබේ
ලෙන් විහාර ආශ්‍රිත සිතුවම්

ගුහා ලෙන් හි ඇඳි සිතුවම් ලෙසින් ද මේවා හදුන්වනු ලබයි
මේ සඳහා යොදා ගනු ලැබුණේ ස්වාභාවික ගල් ලෙන්ය
ජලය ගුහාව තුළට ගලා නොඑන ලෙස කටාරම් කෙටීමෙන් පසු ගුහාව තුල ගිනි තබා පේකඩ සහිතව කැටයම් කළ ලී කණු හෝ ගල් කණු මත ගල හේත්තු කොට බෑවුම් වහලයකින් යුතුව ගෘහය තනා වරිච්චි හෝ ගල් හෝ පිලිස්සූ මැටි හෝ අමුගඩොල් බිත්ති සකස් කර කපරාරුවෙන් ඔපදමා එහි ඇතුළත චිත්‍රඇඳීම සිදු කර ඇත
රිදී විහාරය,දෙගල්දොරුව,දනගිරිගල,දඹුල්ල,ලෙන් විහාරයන්ට උදාහරණයන් වේ
ටැම්පිට විහාර සිතුවම්

අඩි හයක් පමණ උසට ගල්කණු සිටුවා ඒ මත හරස් අතට නා කොට පුරුද්දා ලෑලි අතුරා තැනූ වේදිකාවක් මත  වරිච්චි බැදීමෙන් අනතුරුව එහි මැද මැටි සිර කිරීමෙන් බිත්ති සකස් කර ගන්නා ලදී
බිත්ති වහල පියසු  ක්‍රමයට සකස් කර ගත් අතර එහි ද සිතුවම් අඳින ලදී
මේ පිළිම ගෙවල් හි සැලැස්මේ ගර්භ ගෘහය, අන්තරාලය හා මණ්ඩපය යන කොටස් වලින් යුක්ත විය
මෙසේ ටැම්පිට විහාර ගොඩ නගන ලද්දේ වේයන්ගෙන් චිත්‍ර ආරක්ෂාකර ගැනීම සඳහා බැව් පී.ටී.ඊ.දැරණියගල මතයයි
මැදවල,දන්තුරේ,සූරියගොඩ,දෙවනගල,දැඹව ටැම්පිට විහාරයන්ට උදාහරණයන් ය
සාමාන්‍ය විහාර සිතුවම් 

පිහිටි භූමිය මත ඉදිකරණු ලැබූ විහාර බිත්ති පෘෂ්ඨ හා වියන්තල සිතුවම්කරණයට යොදා ගන්නා ලදී
දළදා මාළිගාව,අරත්තන,ගංගාරාමය,දන්තුරේ විහාරය මීට සුදුසු උදාහරණයන්ය
බදාම සකසා ගැනීම

ලෙන් විහාරයන් හි ගල් පෘෂ්ඨය මත සිතුවම් ඇඳීම කළ නොහැකි බැවින් ගලෙහි මැලියම් තවරා ඒ මත රෙදි අලවා චිත්‍ර තලය සකස් කර ගනී
බඹර ගල හා දෙගල්දොරුව වියන් සිතුවම් මීට උදාහරණයන්ය
වී පොතු මිශ්‍ර බදාමයකින් පර්වත පෘෂ්ඨය වසා ඒමත චිත්‍ර ඇඳ  ඇති බව බඹරගලින් හමුවූ සිවිලින් සිතුවම් කැබලිවලින් පෙනේ
ගලේ තවරන ලද මැලියම් මත ඝනට මකුළු තවරා ඒ මත ද සිතුවම් ඇඳීම සිදුකර ඇත
මීට අමතරව ලෙන් විහාරයන් හි වියන්තල සිතුවම් ඇඳීම සඳහා තනාගත් බදාමයක් ද විය
මැටි වැලි හා කැඳ බදාමයන් පොල් කෙදි බුරුසුවකින් ගා ඒ මත කිරි මැටි මකුළු  ගානු ලැබේ
ඇතැම් විහාරයන් හී දී මෙම බදාමය ගැලවී හෝ ඉරිතලායාම වැලැක්වීම පිණිස හා සිතුවම් ඇඳීමේ පහසුව තකා එම බදාමය මත කපුරෙදි කැබල්ලක් ද අලවා තිඛෙනු  දිටිය හැකිය
මෙසේ සකසන ලද තලය මත සිත්තම් කිරීම සිදු කෙරුණි
ටැම්පිට විහාරයන් හි වරිච්චිමත පුරවන ලද මැටි බිත්තිය කුරුම්බා ඇට්ටි කහට පොතු අරළු හා ගොඩපර ලෙලි තම්බාගත් ජලය පල්වෙන්නට තබා එම ජලයෙන් බිත්තිය තෙමා  වාර කිහිපයක් මදිනු ලබයි
විහාර බිත්ති සකසා ගනු ලැබූ වේ ගඩොලින් හෝ ගලින්ය
නමුත් බොහෝ විහාරයන් හි බිත්ති තනා ගනු ලැබුවේ සාමාන්‍ය නිවෙස් හි බිත්ති තනා ගන්නා ආකාරයටය
එනම් පොළොවට ලම්භව සිටුවන ලද ලී කණු සඳහා තිරස් ලෙස ලී බැදීමෙන් නිර්මාණය වන ලී සැකිල්ල පදමට තනාගත් වැලිමැටි මිශ්‍රණයකින් පුරවා ගැනීමෙන්ය
මෙසේ තනා ගන්නා බිත්ති පෘෂ්ඨ ඉතා රළු බැවින් ඔප මට්ටම් කර ගත යුතු වේ
ඒ සඳහා පිටතින් තවත් බදාමයක් යොදනු ලබයි
මේ සඳහා කැඳ වතුර සමඟ පදමට හනාගත් වැලි මැටි මිශ්‍රණයක්  ඔවුන් භාවිතා කොට තිබේ
මෙයින් විෂමතාවය මගහැරී සුමට භාවයට පත්වනු ලැබුව ද සිතුවම් ඇඳීම සඳහා තරම් වූ තත්ත්වයට එය තවමත් සුදුසු නොවේ
මෙම බිත්ති මත කුරුම්බා ඇට්ටි අරළු කහට පොතු බඳුනකට දමා සතියක් පමණ පෙගෙන්නට හැර කිරිමැටි හා වැලි මිශ්‍රණයකට එම ජලය මුසු කොට හොඳින් අනා බිත්ති පෘෂ්ඨය දෙපස  මැනවින් කපරාරු කර ගනී
ඒ මත මතුරට මකුළු තට්ටුවක්ද ගාන ලදී
සිතුවම් සඳහා වර්ණ සකසා ගැනීම

ශිල්පීහු බොහෝදුරට වර්ණ සාදාගත්තේ තමන් විසින්මය
සිතුවම් සඳහා වර්ණ සාදා ගැනීම සඳහා යොදා ගනු ලැබුනේ ද ස්වාභාවික ද්‍රව්‍යයන් ය
ඒවායින් එකක් දෙකක් හැරුණු විට අන් සියල්ල දේශිය ද්‍රවය විය
මේ නිසා ශිල්පීන්ට වර්ණයන්ගේ තත්ත්වය පිළිබඳව පුළුල් අවබෝධයක් විය
මේ නිසාම එකී වර්ණ බොහෝ කාලයක් පැවතුණි
විශේෂයෙන් සායම් පිළියෙල කිරීම ඇරඹීම සිත්තර ගෝලයින්ගේ කාර්යය  විය
මහනුවර සම්ප්‍රදායයේ සිතුවම් සඳහා යොදා ගනු ලැබුවේ සීමා සහිත වර්ණ සංඛ්‍යාවකි
සුදු,රතු,නිල් හා කොළ ප්‍රධාන වර්ණ විය
සීමා සහිත වර්ණ පටිපාටිය ගැඹුරු වර්ණ සේම පැතලි වර්ණ වීම නිසා ඉතා විසිතුරු ලෙසත් ප්‍රාණවත් ලෙසත් මෙම චිත්‍රයන් හි නොනවතින රේඛා යෙදුනි
දැනීමෙ හි අසීමිත,විසිතුරු නිරූපණය,වර්ණ සංයෝජනය,කලා කෞශල්‍ය අතින් මේ යුගයට අයත් සිතුවම් තරම් විසිතුරු සිතුවම් හා කලානුරූප සිතුවම් නැති තරම්ය  යන්න විජේසේකරයන් ගේ අදහසයි
පැරණි විහාර කර්මාන්තයන් හි යොදන ලද සායම් වර්ග තනා ගැනීමේ ශිල්පය පැරණි සිත්තර පවුල් හි කුල ප්‍රවේණි වස්තු  ලෙසින් අතින් අත යෑම සුවිශේෂි වෙයි
(අ) ඕදාත (සුදු)

මතුරට අසල වැටක්ගම නම් ගමෙහි පිහිටි මකුල් ගල් ලෙනකින් ලබාගත් මකුළුවලින්  සුදු පාට සාදා ගත් බව කුමාරස්වාමිගේ මතයයි
වෙල් ආශ්‍රිත කිරිමැටි මෙසේ මකුළු නමින් හදුන්වනු  ලබයි
කදු ආශ්‍රයෙන් ද මකුළු ඇත
මේවා බොහෝ විට ලැඛෙන්නේ ගුලි වශයෙනි
මෙහි කබොල්ල අස්කර පිරිසිදු පාටැති කොටස පමණක් ගෙන වැලි කුණු ඉවත් කොට භාජනයක දමා දියකර පෙරා පෑදෙන්නට හැර පැදුණු පසු වතුර අස්කර පෙරිය යුතුය
ඉන්පසු අඹරා දිවුල් ලාටු හෝ වෙනත් මැලියම් සමඟ මිශ්‍ර කර ගනී
මේ පිළිබඳව ඩේවිගේ අදහස වන්නේ දේශිය මැග්නීසියා කාබනේට් හෙවත් මකුළු නම් ඛනිජ වර්ගයක් මතුරට නිම්නයෙන් වෙඩිලූණු ලෙනක ඩොලමයිට් සමඟ තිබී  සොයාගත් බවයි.සිතුවම් සඳහා මකුළු භාවිතා කළ බව මැදවල විහාර සන්නසෙ හි ද දඹුලූ පදවි සන්නසෙ හි ද කරුණු සඳහන් වී තිබේ
(ආ) පීත (කහ පාට)
ගොකටු ගසේ කිරි වලින් තනා ගන්නා ලදී
රත්සිරියල් යොදා ගනිමින් ද කහ වර්ණය නිර්මාණය කරනු ලබයි
විද්‍යාගාර පර්යේෂණයන්ට අනුව සිත්තරුන් කහ පැහැය සඳහා ඇටික් සල්ෆයිට් අඩංගු හිරියල් ද භාවිතා කොට තිබේ
(ඇ) කළු 

පොල් කටු අගුරු දොරණ තෙල් සමඟ අඹරා සාමාන්‍ය භාවිතයේදී යොදා ගෙන තිබේ
මීට අමතරව පැරණි කොහොල්ලෑ,කැකුණ තෙල්,හල්දුම්මල, පිරිසිදු පාංකඩ සමඟ එකට අඹරා අව්වෙන් වේලා පිරිසිදු වළඳකදමා ගිනි අවුලූවා එයට උඩින් මැටි භාජනයක් තබා වසා තැබීමෙන් පසු අදුන් දැලි ලබා ගනී
පරණ කොහොල්ලෑ,පහන් දැලි හා පහන් කඩ යන ද්‍රව්‍ය කැප්පෙටිය ලාටු සමඟ එකට උණු කර අඹරාගැනීමෙන්ද  කළු වර්ණය සාදා ගනු ලබයි
(ඈ) නීල (නිල් වර්ණය)

මෙම වර්ණය දක්නට ලැඛෙන්නේ කලාතුරකිනි
නිල් අවරිය ගසේ කොළ යොදා ගෙන තනා ගන්නට ඇත
මීට අමතරව මුහුදු වැලි කබලෙන් බැද අරක්කු සමඟ මිශ්‍රකර ඇඹරීමෙන්  නිල්පැහැය නිර්මාණය කොට ඇත
(ඉ) ලෝහිත (රතු)

සාදිලිංගම් නැමති පිටරටකින් ගෙන්වා ගන්නා ලද ද්‍රව්‍යයකින් සාදා ගන්නා ලදී
සාදිලිංගම්,රත් මල් කැකුළු යුෂයෙන් අඹරා ගැනීම ද  මේ කාලයේ දී දක්නට ලැබණි
(ඊ) රන් වර්ණය

රත් හිරිගල් හා හිරිගල් එක පමණ ගෙන මිල්ල පොතු,ගම්මාලූ පොතු හා ගොකටු පොතු යුෂයෙන් අඹරා කුඩු කොට අවුවෙහි වියළා උදුනෙහි තබා වියළා ගනියි
මීට අමතරව හිරිගල් ගොකටු කිරි රසදිය සුදු ඊයම් සින්නක්කාරං,යවකාර ලූණු සමඟ ගෙන දොරණ තෙලින් අඹරා ගැනීමෙන්  රන්වර්ණය සකසා ගැනුණි
(උ) කොළ වර්ණය

ඉතා විරළ ලෙස භාවිත වූ අතර නිල් හා කහ වර්න සංයෝගයෙන් සාදා ගන්නා ලදී
මෙකළ ශිල්පීන් ඉතා සුළු වශයෙන් වර්ණ මිශ්‍රණය දැන සිටි බව උල්ලූවිස් හේවාගේ අදහසයි
ඔහුට අනුව සුදු මිශ්‍රණයෙන් ලා පැහැයද කළු මිශ්‍රණයෙන් තද පැහැයද ලබා ගැනුණි
මේ යුගයේ වර්ණ ප්‍රභේද භාවිතය සීමා සහිත විය සුදු පැහැයට රතු පැහැය එකතු කිරීමෙන් ලා රතු පැහැය ද කළු පැහැයට සුදු එකතු කිරීමෙන් අළු පැහැය ද ලබා ගත්හ
මෙම වර්ණයන්ට කහ පැහැය එකතු කිරීමෙන් පච්ච පැහැය ලබාගත්හ
කුමාරස්වාමි හා උල්ලූවිස්හේවා සායම් මිශ්‍රකිරීම පිළිබඳව යම් අදහසක් පළකරනු ලැබුව ද චාර්ලිස් ගේ අදහස වන්නේ මෙම සම්ප්‍රදායය තුළ පිරිසිදු වර්ණ පමණක් භාවිත කළ බවයි. එනම් උඩරට සිතුවම් කලාවෙහි සායම් මිශ්‍ර කිරිමක් නොතිබි බවයි.නමුත් සීගිරි හා පොළොන්නරු කාල වලදී සායම් මිශ්‍ර කිරීම තිබූ බවත් එය සම්භාව්‍යය සිතුවම් සම්ප්‍රදායයෙහි අංගයක් ලෙසින් ඔහු සලකනු ලබයි