Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
අනුතරුව ඔහු තමන් රාණිගේ සහ සුනන්දාගේ (රාණිගේ මව) දේපළවල උරුමකරු වශයෙන් නම් කිරීමට අදාළ ලේඛන ඇයට පෙන්වයි. ඔහු ඇයව මුලා කොට එයට අත්සන ගෙන තිබිණි
(සැබැවින්ම ඔහු ඇයට පවසා තිබුණේ එය ඔහුගේ සියලු දේපළ ඇය වෙත පවරන ලේඛනයක් බවයි) රාජ් රාණිව ගිරිකුලකින් පහළට තල්ලු කරයි
එහි ඇති රාණිගේ අත්සන අවලංගු එකක් බව ඔහු දැනගනියි
මේ වනවිට රාණිව මිනිසුන් පිරිසක් විසින් බේරාගනු ලැබෙයි
ඇය තමන්ට මතකය අහිමිව ගොස් ඇතැයි මවාපාන්නේ සුනන්දා රාජ්ගේ පවුලට සිදු කළේ කුමක්දැයි හෙළි කරගැනීමටයි
මේ අතර රාජ් රාණිගේ වංචාව පිළිබඳ සොයාගනියි
ඔහු සිය මිතුරකු වන තෝෂිගේ උපකාර ඇතිව රාණිට මානසික ආබාධයක් ඇතැයි පවසන අතර, සුනන්දා ද එය විශ්වාස කරයි
රාණි මානසික රෝහලක් වෙත යැවෙන නමුත්, ඉන් ඇය පලායන්නේ ඇගේ මව රාජ්ගේ ලේඛනවලට අත්සන් තැබීම වැළැක්වීමටයි
සුනන්දාගෙන් සියලු දෑ ලබාගැනීමෙන් පසු, ඔහු සිය සත්‍යය රාණිගේ පවුලට හෙළිකරන අතර, ඔවුනව නිවසෙන් පලවා හැරීමට උත්සාහ දරයි
නමුත්, එවිට එතැනට පැමිණෙන රාජ්ගේ මව පවසන්නේ එම සිදුවීමේ වැරදිකාරිය සුනන්දා බවට තමන් පැවසූයේ මුසාවක් බවයි. එසේම එහි සැබෑ වරදකරු රාජ්ගේ පියා බව ඇය හෙළිකරයි
තම වරද වටහාගැනීමෙන් පසු, රාජ් සියලුදෙනාගෙන්ම සමාව ගන්නා අතර, රාණි හැර සෙසු සියල්ලෝම ඔහුට සමාව දෙති
නමුත් රාණි ඇ‍ගේ මංගලසූත්‍ර පවා ඔහුට නැවත ලබාදෙයි
චිත්‍රාගේ (රාජ්ගේ මව) සහ සුනන්දාගේ සහාය ඇතිව ඔහු රාණිගේ සිත නැවත දිනාගැනීමට උත්සාහ දරයි
නමුත් ඔහුගේ සියලු සැලසුම් අසාර්ථක වේ
පසුව ආනන්දි විසින්රාණි සහ රාජ්හට සැමියා සහ බිරිඳ ලෙස රඟපාන මෙන් පවසන්නේ ප්‍රීතිගේ (රාණිගේ ඥාති සොයුරිය සහ ආනන්දිගේ දියණිය) මංගල්‍යය පැවැත්වීමට නියමිතව ඇති නිසායි
ප්‍රීතිගේ අනාගත නැන්දණිය අතිශයින් සම්ප්‍රදායික තැනැත්තියකි
ප්‍රීතිගේ විවාහය වෙනුවෙන් රඟපාන්නට රාණි එකඟ වේ
මේ කාලයේ රාණිව නැවත දිනාගැනීමට රාජ් ඉටා ගනියි
ප්‍රීතිගේ අනාගත නැන්දණිය වන වසුන්දරා (දේශපාලනඥවරියකි) සහ රාණි එකිනෙකාව නුරුස්සති
එහි දී හෙළිවන්නේ වසුන්දරා ඇගේ පුත්‍රයා වන වික්‍රම්ජීත්ව ප්‍රීතිට විවාහ කරදෙන්නේ මැතිවරණ වාසි පතා බවයි. වික්‍රම්ජීත් අයමපත් තරුණයකු වන අතර, ඔහු සාක්ෂි‍ට (රාජ්ගේ සොයුරිය) අතවර කරයි
මේ පිළිබඳ දැනගන්නා රාජ් සහ රාණි මාධ්‍ය සහ වසුන්දරා ඉදිරියේ ඔහු පිළිබඳ හෙළිකරති
වික්‍රම්ජීත් ඔහුගේ අපරාධ වෙනුවෙන් සිරභාරයට ගැනෙයි
මේ අතර, රාජ්ගේ මිතුරා වන තෝෂි අත්වැරදීමකින් විවාහ දිනයේ ප්‍රීති සමග විවාහ වේ
රාණි රාජ්ට සමාව ලබා දෙයි
වසුන්දරා තමන්ට මානසික රෝගයක් වැළඳී ඇතැයි මවා පාන අතර, රාණිට ඇයව සිය නිවස වෙත රැගෙන ඒමට සිදුවේ
වසුන්දරා පලිගැනීමට සැලසුම් කරන අතර, ඇය රාජ්ව ගිනිතබා මරාදමයි
රාණි සහ තෝෂි වසුන්දරාගේ අපරාධය සැමදෙනාටම හෙළිකරති
නමුත් පලායන වසුන්දරා රාජ්ට සමාන පෙනුමක් ඇති ෂේරාව හමුවෙයි
ඇය ඔහුට ව්‍යාජ කථාවක් පවසන්නේ රාණි සහ තෝෂි අතර ‍අයථා සම්බන්ධයක් ඇති බවත්, ඔවුන් දෙදෙනා රාජ්ව මරා දමා එහි වරද තමන් වෙත පැටවූ බවයි. ඇයව විශ්වසා කරන ඔහු ඇයට සහාය වීමට පොරොන්දු වේ
ඔවුන් රාණිගේ නිවස වෙත යන අතර, ෂේරා මුසා පවසන්නේ වසුන්දරා තමන්ව ගින්නෙන් බේරාගත් බවයි. එසේම ඔහු වසුන්දරාට නිවසේ නිසිතැන ද ලබා දෙයි
නමුත් ෂේරා යනු අන් කිසිවකුත් නොව රාජ්ම බව වටහා ගන්නා රාණි ඔහුව පෙට්ටගමක සිර කරන්නේ එය තුළට වාතාශ්‍රය නොලැබෙන පරිදි ය
කෙසේ හෝ අවසානයේ ඔහු තමන් මෙය සිදුකරන්නේ වසුන්දරා විසින් සුනන්දාව පැහැරගෙන ඇති නිසා බව හෙළිකරයි
නමුත් ෂේරා යනු රාජ්ම බව සොයාගන්නා වසුන්දරා නියමිත වේලාවක් තුළ සුනන්දාව සොයාගන්නා මෙන් ඔවුනට අභියෝග කරයි
ඔවුන් සුනන්දාව සොයාගන්නා නමුත්, වසුන්දරා පලා යයි
නමුත් සුනන්දා යැයි ඔවුන් සොයාගත් තැනැත්තිය අන් කවරකුවත් නොව සුනන්දාගේ මෙන් පෙනෙන වෙස්මුහුණක් පැළඳි වසුන්දරා ය
රාණි මේ වනවිට ගැබිනියකව සිටින අතර, වසුන්දරා ඇගේ දරුවා මරාදැමීමට තැත් කරයි
නමුත් මඳ කලකින්ම වසුන්දරා සුනන්දාව සඟවා සිටින ස්ථානය සොයාගෙන ඇයව බේරාගනියි
නමුත් වසුන්දරා පවසන්නේ රාජ් ඔහුගේ දිවිය පූජා කරන්නේ නම් තමන් පවුලේ සෙසු සාමාජිකයන්ට හානියක් නොකරන බවයි.

චරිත නිරූපණය

ද්‍රාෂ්ටි ධාමි, ගයාත්‍රි/ රාණි ගයාත්‍රි දේවි/ සාවිත්‍රි ලෙස (මියගිය) (කථාවාරය 1) (2015-16)
සිද්ධාන්ත් කර්ණික්, රාණා ඉන්ද්‍රවාදන් සිං දියෝ ලෙස (මියගිය) (කථාවාරය 1) (2015-16)
ඊෂා සිං, රාණි/ නයනා ලෙස (කථාවාර 2–3) (2016-17)
සර්තාජ් ගිල්, රාජ්/ රාජා/ කුන්වාර් රාජ්වීර් සිං ලෙස (කථාවාර 2–3) (2016-17)
ඇනීටා රාජ්, රාජමාතා ප්‍රියංවදා දේව්වාදන් සිං දියෝ ලෙස (කථාවාර 1–3) (2015-17)
සුරේඛා සික්රි, බාඩි රාණි මා භාග්‍යවතී සිං දියෝගේ ආත්මව (දාකිනි) ලෙස (කථාවාර 1–3) (2015–17)
මූන් බැනර්ජී, සේතනී දමයන්ති දේවී ලෙස
ගයාත්‍රිගේ මවයි. (කථාවාරය 1) (2015-16)
අංජුම් ෆකී, රාණි රාගේෂ්වරී සිං ලෙස
රාණා ඉන්ද්‍රවාදන්ගේ තෙවන භාර්යාවයි. දෙවරක් ඔහු සමග විවාහ වී ඇත
(මියගිය) (කථාවාර 1–2) (2015-16)
අක්ෂේ ආනන්ද්, කුන්වාර් චන්ද්‍රවාදන් සිං දියෝ ලෙස (කථාවාරය 1–2) (2015–16)
පාරුල් චෞධරි, කුන්වාරනී කෝකිලා චන්ද්‍රවාදන් සිං දියෝ ලෙස (කථාවාරය 1–2) (2015-16)
පනීත් ෂර්මා, ලඛාන් ලෙස (මියගිය) (කථාවාරය 1–2) (2015–16)
ප්‍රියා ටන්ඩන්, චෝටි කුන්වාරනී ස්වර්ණලේඛා ලක්ෂ්‍යරාජ් සිං දියෝ ලෙස (මියගිය) (කථාවාරය 1–2) (2015–16)
රිතේෂ් එම්. එම්. ශුක්ලා, භුවන් කාකා ලෙස (කථාවාරය 3) (2017)
රාඝව් තිවාරි, තෝෂි ලෙස (කථාවාරය 3) (2017) 
පරිනීතා බෝර්ඨාකුර්, වසුන්දරා සූර්යවංශි ලෙස (ප්‍රධාන දුෂ්ටවරිය) (කථාවාරය 3) (2017)
ෆහාඩ් අලි, වික්‍රම්ජීත් ලෙස (කථාවාරය 3) (2017)
ආකාශ් තල්වාර්, කුන්දේර් ලෙස (කථාවාරය 3) (2017)
ඌෂා බචානි, ආනන්දි ලෙස (කථාවාරය 3) (2017)
ඩොලී සෝහි, සුමින්දා ලෙස (කථාවාරය 3) (2017)
ප්‍රාග්‍යා සේති, ප්‍රීති ලෙස (කථාවාරය 3) (2017)
නිධි උත්තම්, සාක්ෂි ලෙස (කථාවාරය 3) (2017)
ප්‍යුමෝරි මෙහ්තා ඝෝෂ්, චිත්‍රා ලෙස (කථාවාරය 3) (2017)
සුයියාෂ් රාජ්, විජේ ලෙස (මියගිය) (කථාවාරය 2) (2017)
හේමා සූඩ්/ඇලීසා ඛාන්, ලයිලා ලෙස (මියගිය) (කථාවාරය 2) (2017)
මොහම්මද් ඉක්බාල් ඛාන්, නවාබ් ඉක්බාල් ඛාන් ලෙස (මියගිය) (කථාවාරය 2) (2016-17)
නේහා මිෂ්රා, ‍මීනු/ ගයාත්‍රිගේ මිතුරිය ලෙස (කථාවාරය 2) (2016-17)
ශිවංගි ෂර්මා/පූර්වා පරාග්, රාණි අම්බිකා සිං ලෙස (කථාවාරය 2) (2016–17)
සුදේශ් බෙරී, ඩොන් ලෙස (මියගිය) (කථාවාරය 2) (2017)
පූනම් ප්‍රීත්, කුන්වාරි බින්දු සිං දියෝ/ ලව්ලි ලෙස (කථාවාරය 2) (2016-17)
දීපශිඛා නාග්පාල්, අබිදා ලෙස
ඉක්බාල්ගේ සුළු මෑණියන් ය
(කථාවාරය 2) (2017) 
චේතන් හංසරාජ්, මහාරාජා කාල් සිං ලෙස (කථාවාරය 1–2) (2016)
සාන් ඛාන්, කුන්වාර් ජීවන් සිං/ ජීවෙස් ලෙස (කථාවාරය 2) (2016)
මහිමා ජෝෂි, (ළමා) කුන්වාරි රාණි ගයාත්‍රි ඉන්ද්‍රවාදන් සිං දියෝ/ රාණි ලෙස (කථාවාරය 2) (2016)
සාගර් හිංගෝනියා, (ළමා) රාජා/ කුන්වාර් රාජ්වීර් සිං ලෙස (කථාවාරය 2) (2016)
විජේ කල්වානි, උප විදුහල්පති චෞබේ මහතා/ චිල්ගෝසා ලෙස (කථාවාරය 2) (2016)
ජයනා ටිඩා, රාණි සුලක්ෂණා ඉන්ද්‍රවාදන් සිං දියෝ ලෙස
රාණා ඉන්ද්‍රවාදන්ගේ පළමු බිරියයි
(මියගිය) (කථාවාරය 1) (2015)
අජේ ආර්යා, ලක්ෂ්‍යරාජ් චන්ද්‍රවාදන් සිං දියෝ ලෙස (මියගිය) (කථාවාරය 1) (2015-16)
ආස්ථා අගර්වාල්, ජුම්කි ලෙස
ව්‍යාජ සුලක්ෂණා ය
(කථාවාරය 1) (2015)
විනීත් ෂර්මා, සර්තාජ් ලෙස (කථාවාරය 1) (2015)
අභිරාම් නායින්, අව්දේශ් සිං චෞහාන් (මියගිය) (කථාවාරය 1) (2016)
දර්ශන් ජරිවාලා, සෙත් ගෝවින්ද්දාස් ලෙස (කථාවාරය 1) (2015)

ආරාධිත නිරූපණයන්
මෞනි රෝයි, නව වසරේ විශේෂ කථාංගයේ නර්තන දායකත්වය (2016)
කරන් වාහි, නර්තන දායකත්වය (2016)
රශමි දේසායි, නර්තන දායකත්වය (2016)

නිෂ්පාදනය
මෙම වැඩසටහන නිෂ්පාදනය කරන ලද්දේ ස්ෆියර් ඔරිජින්ස්හි සන්ජෝයි වාධ්වා විසිනි
සංවර්ධනය සහ ආරම්භක විකාශය 
මෙම වැඩසටහන විකාශය ඇරඹියේ 2015 ජූලි 27වන සඳුදා දින ප
ව. 09
30ට (IST) සී ටීවී නාළිකාව ඔස්සේ ය
එය සෑම සඳුදා සිට සිකුරාදා දක්වා දිනකම විකාශය විය
කුබූල් හේ කතාමාලාවට ප
30 ධාවන කාලය ලබාදෙමින් මෙයට එහි ධාවන කාලය ලබාදෙන ලදී
මෙම අවස්ථාවේ නව කථා සංකල්පයක් හඳුන්වා දීම සම්බන්ධයෙන් සී ටීවීහි ව්‍යාපාර ප්‍රධානී ප්‍රදීප් හෙජ්මාඩි පැවසූයේ “ඉතිහාසය සහ මිත්‍යාවන් වැනි ගණයන් කෙරෙහි පැමිණිය ද, ඉන්දියානු රූපවාහිනියේ ගවේෂණයට ලක් නොවූ රසවත් කාල පරිච්ඡේදයක් වනුයේ පූර්ව-නිදහස් යුගයයි
ඉන්දියානු ඉතිහාසයේ මෙම අරගලකාරී කාල වකවානුව ප්‍රාදේශීය රාජ්‍යවල රාජකීයයන්ගේ ජීවිතවල මහත් කැළඹීම් සහ දිගහැරීම් සහිත යුගයක් විය
ශ්‍රීවිභූතියෙන් යුත් හිස් බිත්තිවලට සහ ගෞරවනීය ව්‍යාජ මවාපෑම්වලට පසුපසින් වූ ධනයේ පරිහානිය, අනාරක්ෂිතභාවය බ්‍රිතාන්‍ය ආධිපත්‍යයටනතු වීම, ආතතිය සහ බංකොලොත්භාවය මින් කැපී පෙනේ
ඒක් තා රාජා ඒක් ති රාණි යනු වඩාත් රසවත් කැන්වසයක් මත දිවෙන ප්‍රේම කථාවකි
මෙමගින් ප්‍රේක්ෂකයන් හට 1940 දශකයේ ධනවතුන් සහ රාජකීයයන්ගේ ජීවනරටායේ පිළිබඳ පුද්ගලික දැක්මක් සහ ඔවුන්ගේ සමීප රහස් අනාවරණය කෙරේ
ප්‍රබන්ධ කෘතියක් වන මෙය එම යුගයේ රාජකීයයන්ගේ ජීවිත පිළිබඳ අදහසක් සිත්තම් කරයි
"

ස්ෆියර් ඔරිජින්ස්හි සන්ජෝයි සහ කෝමල් වාධ්වා යන නිෂ්පාදකවරුන් වැඩිදුරටත් සඳහන් කළේ, “ඉතිහාසයේ තේජාන්විත යුගයක් ලෙස නැවත හැරී බැලීමේ අදහස සහ එය අකාලික අග්‍රකෘතියක් බවට පත්කිරීම රූපවාහිනී ප්‍රේක්ෂකයින් ප්‍රමුදිත කරනු ඇත
වඩාත්ම දුෂ්කර කටයුත්ත වූයේ පූර්න-නිදහස් යුගය සහ එවැනි කුමාර රාජ්‍යවල රජුන් සහ රැජිනියන්ගේ ජීවන රටාව ප්‍රතිනිර්මාණය කිරීමයි
යුගයේ විශ්වසනීය නිරූපණයක් සහ තිරය මත මායාව නිර්මාණය සඳහා පුළුල් පර්යේෂණ සිදු විය
අප සතුව චරිතවලට මනාව ඔබින අතිශයින් දක්ෂ නළුවන් රැසකින් යුත් කණ්ඩායමක් සිටියි
මෙම වැඩසටහන නිසැකවම වාර්තා බිඳ හෙළමින් වසරේ දැවැන්තම ප්‍රබන්ධ වැඩසටහන වනු ඇත
”

නළුවරණය
ජනප්‍රිය රූපවාහිනී නිළියක වූ ද්‍රාෂ්ටි ධාමි මෙහි ප්‍රධාන චරිතය වූ ගයාත්‍රි සඳහා තෝරාගැනිණි
ඇගේ අවසන් වැඩසටහන වූ මධුබාලා – ඒක් ඉෂ්ක් ඒක් ජුනූන්වලින් පසුව සිය යළි රූපවාහිනී ආගමනය පිළිබඳ ඇය පැවසූයේ “මට තරමක පීඩනයක් එල්ල වූයේ ‘මධුබාලා’ අතිශයින් සාර්ථක වූ නිසායි
නමුත් මම මගේ මේ නව වැඩසටහනට වෙත ප්‍රේක්ෂකයන්ගේ ප්‍රතිචාරය දෙස බලා සිටිනවා
මගේ පවුල සහ මිතුරන් ද කලබලයට පත්ව සිටිනවා,” “එකල ජනයා භාවිත කළ උපභාෂාවකින් කථා කිරීම තරමක් අපහසු වූවා
එය අභියෝගයක්
”

සිදධාන්ත් කර්ණික් ද්‍රාෂ්ටි සමග ප්‍රධාන පිරිමි චරිතය සඳහා තෝරාගැනිණි
වැඩසටහනේ සෙසු වැදගත් නළු නිළියන් ලෙස ඇනීටා රාජ්, මූන් බැනර්ජී, ප්‍රියා ටන්ඩන්, අජේ ආර්යා සහ බාලිකා වධු රූපවාහිනී කතාමාලාවේ රැඟූ සුරේඛා සික්රි සැලකිය හැක
2015 දෙසැම්බර් මස, අභිනම් නායින් කතාමාලාවට පිවිසියේ ය
පසුව අංජුම් ෆකී මෙහි ප්‍රධාන එදිරිවාදිනිය වූ රාගේශ්වරී ලෙස කථාවට පිවිසියා ය
2016 මැයි මස, ද්‍රාෂ්ටි සහ සිද්ධාන්ත් නාට්‍යය හැරගියේ කථාව අවුරුදු ගණනාවක ඉදිරි පිම්මක් ඇතුලත් වූ බැවිනි
පසුව නව රාණි-රාජා යුවළ ලෙස ඊෂා සිං සහ සර්ජාට් ගිල් කථාවට පිවිසුණහ
පිළිගැනීම
වැඩසටහන යහපත් ප්‍රතිචාර සමග ඇරඹුණු අතර වඩාත්ම නැරඹූ රූපවාහිනී වැඩසටහන් බවට පත්වූයේ 2015 ඉහළම රූපවාහිනී කතාමාලා දහය අතරට ඇතුළත් වෙමිනි
පසුව දුර්වල පුනරාවර්තී ගලායාම හේතුවෙන් TRP අගයයන් බහත වැටුණු නිසා, එහි විකාශය අත්හිටුවීමට සැලසුම් කෙරිණි
වැඩසටහන අත්හිටුවීමට යන බවට ජනයා අතර දූසමාන ආරංචි පැතිරගියේ ය
ප්‍රධාන නළු නිළි යුවළ වූ ද්‍රාෂ්ටි ධාමි සහ සිද්ධාන්ත් කර්ණික් කතාමාලාවෙන් පිවිසීමෙන් පසු පළමු කථාවාරය අවසන් විය
අනතුරුව 2වන කථාවාරය මනා ප්‍රතිචාර සහිත විකාශය ඇරඹූයේ නව ප්‍රධාන නළු නිළි යුවළක් සමගිනි
මෙම වැඩසටහන 2017 අප්‍රේල් මස අවසන් වීඹට නියමිතව තිබුණත්, මාස 2ක දීර්ඝ කිරීමකින් පසුව එය ජූලි 4 දින අවසන් වීමට නියමිත ය
ඇගයුම්
{| class="wikitable"
|-
සම්මාන උළෙල
යෝජිතයා
ප්‍රතිඵලය
|-
| rowspan="10" | 2015
| rowspan="10" | සී රිෂ්තේ සම්මාන
| ප්‍රියතම බේටි සම්මානය
| ද්‍රාෂ්ටි ධාමි
| rowspan="3" 
|-
| ප්‍රියතම නායා සදස්‍යා (පිරිමි)
| සිද්ධාන්ත් කර්ණික්
|-
| වසරේ ප්‍රියතම පෞරුෂත්වය
| ඇනීටා රාජ්
|-
| ප්‍රියතම බාහු
| ද්‍රාෂ්ටි ධාමි
| rowspan="8" 
|-
| ප්‍රියතම පති-පත්නි රිෂ්තා
| සිද්ධාන්ත් කර්ණික් සහ ද්‍රාෂ්ටි ධාමි
|-
| ප්‍රියතම බේටා
| සිද්ධාන්ත් කර්ණික්
|-
| ප්‍රියතම සාස්-බාහු
| ඇනීටා රාජ් සහ ද්‍රාෂ්ටි ධාමි
|-
| ප්‍රියතම සෞතන්
| ජයනා ටිඩා
|-
| ප්‍රියතම බුසූර්ග්
| සුරේඛා සික්රි
|-
| ප්‍රියතම කුටුම්භ්
| සුජෝයි වාධ්වා
|-
| rowspan="2" | 2016
| rowspan="1" | සී රිෂ්තේ සම්මාන
| හොඳම ඍණාත්මක චරිතය (කාන්තා)
| සුරේඛා සික්රි
|-
| rowspan="1" | ඉන්දියානු රූපවාහිනී ඇකඩමි සම්මාන
| ඍණාත්මක චරිතයක හොඳම නිළිය
| සුරේඛා සික්රි
| rowspan="2" 
|-
| rowspan="10" | 2017
| rowspan="10" | සී රිෂ්තේ සම්මාන
| ප්‍රියතම බේටි'''
| ඊෂා සිං
|-
| ප්‍රියතම බාහු| ඊෂා සිං
| rowspan="8" 
|-
| ප්‍රියතම බේටා| සර්තාජ් ගිල්
|-
| ප්‍රියතම බුසූර්ග්| ඇනීටා රාජ්
|-
| ප්‍රියතම ඛාල්නායක්| ඉක්බාල් ඛාන්
|-
| ප්‍රියතම කිර්දාර් (පිරිමි)| සර්තාජ් ගිල්
|-
| ප්‍රියතම කිර්දාර් (ගැහැනු)| ඊෂා සිං
|-
| ප්‍රියතම ජෝඩි| සර්තාජ් ගිල් සහ ඊෂා සිං
|-
| ප්‍රියතම ධාරාවහික් (ප්‍රබන්ධය)| ස්ෆියර් ඔරිජින්ස්
|}

අන්තර්ජාතික විකාශය
පාකිස්ථානය තුළ මෙම කතාමාලාව ජියෝ කාකෂ්කොවානි නාළිකාවෙන් විකාශය වේ
මොරිෂස්හි MBC ඩිජිටල් 4 නාළිකාවෙන් මෙය විකාශය වේ
ශ්‍රී ලංකාව තුළ සිංහලෙන් හඬකවන ලද මෙම කතාමාලාව හීනයක්ද මේ'' යන තේමාව යටතේ හිරු ටීවී නාළිකා‍වෙන් විකාශය වේ
ආශ්‍රේයයන්

බාහිර සබැඳි
 නිල වෙබ්අඩවිය
 වැඩසටහනේ නිල රසික පිටුව
 ඒක් තා රාජා ඒක් ති රාණි කථාංග

සී ටීවී රූපවාහිනී කතාමාලා
2015 ඉන්දියානු රූපවාහිනී කතාමාලා ඇරඹීම්
ඉන්දියානු රූපවාහිනී සෝප් ඔපෙරා
ඉන්දියානු කාලාන්තර රූපවාහිනී කතාමාලා
ඉන්දියානු නාට්‍ය රූපවාහිනී කතාමාලා
යාලිනි (දෙමළ
யாழினி) යනු 2015 නොවැම්බර් සිට 2016 සැප්තැම්බර් 2 දක්වා IBC ටැමිල් නාළිකාව ඔස්සේ විකාශය වූ දෙමළ භාෂා සෝප් ඔපෙරාවකි
සඳුදා සිට සිකුරාදා දක්වා දිනවල ප
30ට කථාංග 244කින් යුක්තව විකාශය විය
මෙහි ප්‍රධාන චරිත නිරූපණය කරන්නේ නිකිලා, දිනේෂ්, ශ්‍රාවන්, දේව්, ආශා රාණි සහ දිව්‍යා විසිනි
මෙම වැඩසටහන නිෂ්පාදනය කරන ලද්දේ රදාන් මීඩියාවර්ක්ස් වෙනුවෙන් රාධිකා සරත්කුමාර් විසින් වන අතර, අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද්දේ සුන්දර් කේ. විජයන් විසිනි
මෙම නාට්‍යය මගින් තමිල් නාඩුවේ ශ්‍රී ලාංකික දෙමළ සරණාගතයින් සහ ඔවුන්ගේ අරගලය නිරූපණය වේ
මෙහි ප්‍රධාන චරිතය වන යාලිනී නම් ශ්‍රී ලාංකික යුවතිය ඇගේ නැගණිය හා සොහොයුරා සමගින් සිය නැන්දණියගේ නිවසේ දිවිගෙවයි. මෙය ඇගේ දිවිය ‍වටා ගෙතී ඇත
චරිත නිරූපණය
 නිකිලා
 දිනේෂ්
 ශ්‍රාවන්
 දේව්
 ආශා රාණි
 දිව්‍යා
 වසන්ති විශ්වනාතන්
 තනලක්ෂ්මී
 අශ්‍රිතා
 සෞතර්යා ෂෙට්ටි
 දෙනකරණ්
 වීරා
 විනෝත්
 මිතුන්
 හරිෂ්
 සංතෝෂ්
 නාගරාජ්

අන්තර්ජාතික විකාශය
  ශ්‍රී ලංකාවේ දෙමළ නාළිකාවක් වන ශක්ති ටීවී ඔස්සේ විකාශය වේ
මෙය සඳුදා සිට සිකුරාදා දක්වා ප
ව. 06
00ට (SST) සිංහල උපසිරැසි සහිතව විකාශය කෙරේ
ආශ්‍රේයයන්

බාහිර සබැඳි
 IBC ටැමිල්  

IBC ටැමිල් ටීවී රූපවාහිනී කතාමාලා
දෙමළ රූපවාහිනී සෝප් ඔපෙරා
තමිල් නාඩු නාට්‍ය රූපවාහිනී කතාමාලා
2015 දෙමළ-භාෂා රූපවාහිනී කතාමාලා ඇරඹීම්
දෙමළ-භාෂා රූපවාහිනී වැඩසටහන්කරණය
2016 දෙමළ-භාෂා රූපවාහිනී කතාමාලා අවසන් වීම්
මුදවාපු මීකිරි, ශ්‍රි ලංකාවේ දකුණු පළාත ආශ්‍රිතව බහුලව දැකිය හැකි කිරි නිෂ්පාදනයකි
ආශ්‍රිත
 මීකිරි

මිනිසා විසින් ආහාරයට ගන්නා සත්ත්‍ව කිරි
කිරි
මුදවාපු කිරි
අලුත උපන් බිලිඳකුගේ බොහෝ සමේ වෙනස් කම් දැකිය හැකිය
නමුත් මෙසේ දැකිය හැකි වෙනස්කම් වලින් ඇතැම් ඒවා රෝගී තත්වයන් නොවේ
ඒවා කාලයත් සමග ක්‍රමයෙන් නැතිවී යයි
01.  VERNIX CASEOSA 

ගර්භණී සමයේ අවසන් ත්‍රෛයි මාසිකය වන විට ආරක්ෂාකාරී පටලයක් මේ අයුරින් සෑදීම ඇරබේයි
එය සමහර විට මුලු ඇගම හෝ කොටස් පමණක් ආවරණය විය හැක
02.  CUTIS MARMORATA 

මෙය අලුත උපන් දරුවාගේ ඇග සීතල වීමට එරෙහිව රුධිරවාහිණී දක්වන ප්‍රතිචාරයන් ලෙස හඳුන්වා දිය හැකිය
මෙහිදී රුධිර වාහිණී විශාල වීමක් සිදුවේ
මෙය සමමිතිකය
එනම් ඇගේ දෙපස ඒකාකාරව දැකිය හැකිය
03.  ACROCYANOSIS AND ERYTHEMA NEONATORUM 
මෙය සමමිතිකව දෙපා සහ දෙඅත් වල නිල් පැහැයට හුරු ගැන්වීමකි
මෙය විටින් විට ඇතිවිය හැකිය
පලමු සතිය තුලදී නැතිවී යයි
නමුත් මෙය රුධිර වාහිනී හෝ ස්වසන රෝගී තත්වයන්ගෙන් ඇතිවන Cayanosis තත්වයෙන් වෙනස් කර හදුනා ගැනීම වැදගත්ය
දුරාතීතයේ ශත වර්ෂ ගණනාවක් යනතෙක්ම මිනිසුන් ස්වයංපෝෂිත ජීවන ක්‍රමයක වාසය කළහ
තමාට අවශ්‍ය බොහෝ දේ තමා විසින්ම සපුරා ගන්නා ලදී
කිසියම් දෙයක් තමාටම නිපදවා  ගත නොහැකි වුවහොත් එය ඍජු හුවමාරුව මගින් සම්පූර්ණ කර ගත්හ
එනම් වෙනත් කෙනෙකු සමග භාණ්ඩ හුවමාරු කර ගැනීමෙන් අවශ්‍යතා සපුරා ගන්න ලදී
මුදල් නොමැතිව සිදු වූ මෙම ඍජු හුවමාරුව,භාණ්ඩ හුවමාරුව (BATAR) නම් විය
පුද්ගලයන් දෙදෙනෙකුගේ හෙවත් දෙපාර්ශවයක වුවමනා ඍජු හුවමාරුවකින් එකම ස්ථානයකදී එකම වේලාවකදී පහසුවෙන් සපුරා ගත හැකි නම් භාණ්ඩ හුවමාරුව හොඳ ක්‍රමයකි
එහෙත් එහි දුෂ්කරතා පැන නැගිණ
නිදසුනකින් මෙය පැහැදිලි කරමු
ගොවියෙකුට ඔහු සතු ගවයෙකු වෙනත් පුද්ගලයෙකුගේ වී මල්ලකට  හුවමාරු කර ගැනීමට අවශ්‍ය යැයි සිතමු
මෙහිදී ප්‍රථමයෙන් ගවයා  ලබා ගෙන ඒ වෙනුවට වී  ඇති  පුද්ගලයෙකු සොයා ගත යුතුය
දෙවනුව ගවයා සඳහා වී මලු කීයක් ලබා දිය යුතුද
යන්න තීරණය විය යුතුය
එනම් ගවයා  වී මලු කීයකට සමාන දැයි තීරණය කල යුතුය
මෙම වටිනාකම තීරණය ගැටළු සහිත විය
සමජයේ ආර්ථික කටයුතු සංකීර්ණවත්ම භාණ්ඩ හුවමාරුව දුෂ්කර විය
එබැවින් භාණ්ඩ හුවමාරුව වෙනුවට හුවමාරුවේදී සැමදෙනම පිළිගන්නා මාධ්‍යයක් අවශ්‍ය විය
එම හුවමාරු මාධ්‍යය  මුදල්   ලෙස හැඳින්වූහ
මුදල් බිහි වීමත් සමඟ භාණ්ඩ හුවමාරු ක්‍රමය ඉවත්විණි
එසේ වුවද ආර්ථික ක්‍රමයන්හි අදත් භාණ්ඩ හුවමාරු ක්‍රමය ක්‍රියාත්මක වන අවස්ථා දක්නට ලැබේ
ටෙද්‍රස් ඇඩ්හැනොම් යනු 2017 සිට ක්‍රියාත්මක වන පරිදි ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ අධ්‍යක්ෂ ජනරාල් ලෙස කටයුතු කරන ඉතියෝපියානු ජාතික දේශපාලඥයෙක් විද්‍යාර්ථයෙක් මෙන්ම මහජන සෞඛ්‍ය බලධරයෙකි
මීට පෙර 2005 සිට 2012 දක්වා ඉතියෝපියානු රජයේ සෞඛ්‍ය ඇමති ලෙස සේවය කළ අතර 2012 සිට 2016 දක්වා කාලය තුළ විදේශ කටයුතු අමාත්‍යවරයා වශයෙන්ද සේවය කළේය
මූලාශ්‍ර 

1965 උපත්
ජීවමාන ජනයා
ගූගල් හෝම් ස්මාර්ට් කථකය ගූගල් විසින් සංවර්ධනය කරන ලදී
2016 මැයි මාසයේ දී නිවේදනය කරන ලද අතර 2017 දී එක්සත් ජනපදයේ නිකුත් කරන ලද අතර, 2017 වසරේදී එක්සත් රාජධානියේ දී නිකුත් කරන ලද අතර 2017 ගිම්හානයේදී ඕස්ට්රේලියාව, කැනඩාව, ප්රංශය, ජර්මනිය සහ ජපානය අදී රටවලද නිකුත් කරන ලදී
ගූගල්
ස්මර්ට් කථකය
ශන්ට් එකක් යනු කුමක් ද
ශන්ට් එකක් කියන්නෙ මොලයේ තරල එකතුවෙලා තියන කුටීර (Lateral ventricles [1] ) වල පීඩනය අඩුකරන්න එම තරල පිටතට ඩ්‍රේන් වෙන්න අරින එක
ප්‍රධානව කරන්නෙ බඩේ පෙරිටෝනියල් කැවිටි කියන අවකාශයට යවන එක
Ventricular- Peritoneal Shunt කියන්නේ ඒකට
මේක සරල භාශාවෙන් කියනවා නම් බටයක් ගහලා පීඩනය අඩු කරනවා වගේ වැඩක් කරන්නේ
පෙරිටෝනියල් කැවිටි එකේ ගොඩක් ඉඩ තියන නිසා ඒක ඇතුලේ පීඩනය වැඩි වෙන්නෙ නෑ
අනික එතනිනුත් ඒවා උරා ගෙන මූත්‍රා මාර්ගෙන් පිට කරන්න පුලුවන්
ශන්ට් එකක් භාවිතයේදි ඇතිවන සන්කුලතා මොනව ද
ප්‍රධානව වෙන්න පුලුවන් ප්‍රශ්නෙ තමයි  ශන්ට් එක වැඩ නොකරන එක
ඒ කියන්නේ ෆේල්වෙන එක
වැඩිහිටි අයගෙ මේක ෆේල් වෙන රේට් එක සාම්න්‍යයෙන් 15% ක් විතර වෙනවා
ඒ කියන්නෙ 100කගෙ දැම්මොත් 15කගෙ ෆේල් වෙනවා
ෆේල් වෙන්න ගත වෙන මධ්‍යනය කාලය සාම්නයෙන් දවස් 150ක් වෙනවා
ඒ කියන්නෙ ෆේල් වෙන එහෙම වෙන්නෙ බහුතරයකගෙ මුල්දින 150 අතුලෙ
මෙහෙම ෆේල් වෙන්න චාන්ස් එක වැඩි අය හඳුනාගෙන තියනවා
වයසින් වැඩි අය, GCS 13 ට අඩු අය ( සිහිය ගොඩක් අඩු අය) , වැඩි කාලයක් රෝහලේ ඉන්න අය, පිලිකාවක් හෝ ගෙඩියක් නම් එය තිබුන ස්ථානය Ventricals  වලට කිට්ටුව නම් ෆේල් වෙන්න චාන්ස් වැඩියි
( මේ සම්බන්ධයෙන් රිසර්ච් අඩුයි) තව එකක් තමා විෂබීජ යෑම නිසා ආසාදන ඇතිවීම (Infection )
ප්‍රධානව විෂබීජ යන්නෙ හමේ තියන ඒවා
වැඩිපුරම ෂන්ට් එක දාපු අලුත හෝ ෂන්ට් එකෙන් නැවත ටැප් එකක් දාලා ඩ්‍රේන් කරන කිට්ටුව. දාපු අලුත එහෙම වෙන්නෙ මුල් මාස තුන - හය අතර
තව විෂබීජ යන්න පුලුවන් ක්‍රමයක් තමයි බඩෙන් ( පෙරිටෝනි එකෙන් යන්න පුලුවන් විෂබීජ)  මේක ටිකක් කලාතුරකින් වුනත් ගොඩක් අමාරු වෙන්න පුලුවන්
තව වෙන්න පුලුවන් දෙකක් තමා ඕනෑවට වඩා ඩ්‍රේන් වීම සහ අඩුවෙන් ඩ්‍රේන් වීම
ඕනෑවට වඩා උනොත් මොලය  හා මොලය කවර් කරන මෙනින්ජි පටල හිස් කබලෙන් ඇකිලිලා ඔලුව රදයක් එන්න පුලුවන්
මේ ඔලුව රදය හාන්සි වුනාම අඩු වෙන රදයක්
අඩුවෙන් ඩ්‍රේන් වුනොත් මොලයේ තරලය වැඩිවෙලා පීඩනය වැඩි වෙන්න පුලුවන්
මේකෙට් එන්නෙ හිස රදයක් තමයි
නමුත් මේකෙදි හාන්සිවෙනකොට කහිනකොට රදය වැඩි වෙන්න ඕනෙ
තව මොලයේ මෙනින්ජිපටල( එහෙම ලේයර් තුනක් තියනවා)  අතර තියන ලේ නහර වලට හානිවෙන්න පුලුවන්
එහෙම වෙලා ඒ පටල අතර ලේ කැටි හැදෙන්න පුලුවන්
(Epidural, Subdural Haematoma) මේවාට ශල්‍ය කර්ම කරලා ප්‍රතිකාර පුලුවන්
සුසුම්නා තරලයේ තෙරපුම 

[1] https
org/wiki/Lateral_ventricles#/media/File
Interventricularforamina
<p style="text-align
justify">සුමන ද්විතියීක පාසල () ශ්‍රී ලංකාවේ මධ්‍යම පළාත් අධ්‍යාපන දෙපාර්තමේන්තුව යටතේ පාලනය වන පාසලකි
නුවරඑළිය අධ්‍යාපන කලාපයට අයත් මිශ්‍ර ද්විතියීක පාසලක් වන මෙම පාසල කොළඹ නුවරඑළිය ඒ 7 ප්‍රධාන මාර්ගයට යාබදව තලවකැලේ නගරයට මීටර 250 ක් පමණ ඈතින් දෙව්සිරිපුර ග්‍රාමයට මායිම්ව පිහිටා ඇත
මුහුදු මට්ටමේ සිට අඩි 3000 කට වැඩි උසකින් පිහිටා ඇති මෙම විදුහල දර්ශනීය කඳුපන්ති වලින් වටවූ මනරම් පරිසරයක පහස ලබයි
විදුහල ඉදිරිපසින් ඉහළ කොත්මලේ ජලාශයද නැගෙනහිර අන්තයේ ලෝක ප්‍රසිද්ධ ග්‍රේට් වෙස්ටර්න් කඳු පන්තිය ද පිහිටා ඇත
පාසලේ පෝෂක ප්‍රදේශය තුල සිංහල දෙමළ හා මුස්ලිම් ජනයා ජීවත් වන අතර සියළු ජාතීන්ට අයත් ශිෂ්‍ය ශිෂ්‍යාවන් 600 කට ආසන්න සංඛ්‍යාවක් සිංහල මාධ්‍යයෙන් අධ්‍යාපනය හදාරනු ලබයි
මෙම පාසලේ   විදුහල්පති  ශ්‍රියානි මිය
ඉතිහාසය
<p style="text-align
justify">ක්‍රි
ව 1923 දී තලවාකැලේ පොදු වෙළඳ සංගමය විසින් තම දූ දරුවන්ට අධ්‍යාපනය හැදෑරීම සඳහා තලවාකැලේ නගරය ආශ්‍රිතව පාසලක් ආරම්භ කිරීමට පියවර ගෙන ඇති අතර අනතුරුව වෙළඳ සංගමයේ බලවත් උත්සාහය මත එය රජයට පවරාගන ක්‍රි
ව 1924-03-12 වන දින රාජ්‍ය පාසලක් ලෙස අධ්‍යාපන කටයුතු ආරම්භ කරන ලදී
ආරම්භයේ දී  තලවකැලේ සිංහල විද්‍යාලය නමින් හඳුන්වා ඇති මෙහි පළමුවන ශ්‍රේණියේ සිට සිව්වැනි ශ්‍රේණිය දක්වා පමණක් පංති පවත්වනු ලැබූ අතර සිංහල සහ දමිළ ජාතීන්ට අයත් ශිෂ්‍ය ශිෂ්‍යාවන් 150 ක් පමණ අධ්‍යාපනය හදාරනු ලැබීය
ප්‍රථම විදුහල්පති වශයෙන් ආර්.එම් ගුණතිලක මහතා කටයුතු කර ඇත
වර්ෂ 1937 පමණ විදුහල්පති වූ ඈපාතිලක මහතාගේ පාලන කාලසීමාව තුල කණිෂ්ඨ අංශයට පමණක් සීමාවී තිබූ යුගය නිමා කරමින් ජේෂ්ඨ අංශයක් ද ස්ථාපිත විය
ව 1943 පමණ වන විට ජේෂ්ඨ සහතික පත්‍ර විභාගය සඳහාද පංති පැවැත්වුනු අතර 1950 දී ශිෂ්‍යාධාර 7/15 ක් පමණ දිනාගැනීමට සමත් විය
අධ්‍යාපන මට්ටම ඉහළ තත්වයක පැවති බැවින් ශිෂ්‍ය සංඛ්‍යාව 450 දක්වා ඉහළ නගින ලදී
වර්ෂ 1952 පමණ වන විට ශාරීරික අධ්‍යාපනය සඳහා ද කාල පරිච්ඡේදයක් වෙන්වූ අතර සමස්ථ ගුරු මණ්ඩලය 16 දක්වා ඉහළ යන ලදී
1954 දී විදුහල්පති ධූරයට පත් ටී බී අල්විස් මහතාගේ යුගයේ විදුහලට නව භූමි භාගයක් ද හිමි වූ අතර එහි ගොඩනැගිල්ලක් ඉදි කෙරිණි
එය වර්මාතමානයේ මෙම විදුහල පිහිටා ඇති දෙව්සිරිපුර ප්‍රදේශය යි
ඉන් පසු 1962 වර්ශයේ දී පුස්තකාල ගොඩනැගිල්ලක් ඉදිවූ අතර එතෙක් පැවති නාමය වෙනුවට සුමන මහා විද්‍යාලය ලෙස භාවිත කිරීම ආරම්භ විය
දැක්ම හා මෙහෙවර
දැක්ම
නැණ ගුණ සපිරි නිර්මාණශීලී සිසු දරු දැරියන් පිරිසක්
මෙහෙවර
පූර්ණ විෂය මාලාව ක්‍රියාවට නංවමින් හෙට ලොවට සරිලන පරිදි හිස අත හදවත පෝෂණය කරගත් පරිපූර්ණ දරු පරපුරක් සමාජයට දායාද කිරීම

=පාසල් ගීතය
විදුමිණ අප මාතා
// 
පුදමින බැති ගී නමදිමි සිරිපා.
// 
විදුමිණ අප මාතා
//

සුමන මහා අප විදුහල් මාතා
// 
කිතුගොස ජය දද හෙළදිව නංවා
//  
සැරදේ සැරදේ සැම දින සැරදේ
//  
විදුමිණ අප මාතා
//

විදු ණැන එඩි බල යස රැස පතුරා
//  
හෙළ දරු කැළ නිති යහමඟ යොදවා
//

හිටපු විදුහල්පතිවරුන්

සමිති හා සංගම් 

 සිංහල සාහිත්‍ය සංගමය
 බෞද්ධ සංගමය
 වාණිජ සංගමය
 විද්‍යා සංගමය
 සිංහල වාද හා විවාද සංගමය
 ඉංග්‍රීසි සාහිත්‍ය සංගමය

 තොරතුරු තාක්ෂණ හා ජනමාධ්‍ය සංසදය
 බාලදක්ෂ ඒකකය
 පරිසර නියමු භට කණ්ඩය
 මාර්ග ආරක්ෂක සංගමය
 නව නිපැයුම් සංගමය

පිංතූර එකතුව

බාහිර සබැඳුම්
 කලාප අධ්‍යාපන කාර්‍යාලය - නුවරඑළිය  
 නුවරඑළිය දිස්ත්‍රික් ලේකම් කාර්‍යාල
 භූගෝලීය පිහිටීම
 ප්‍රාදේශීය විස්තරය - තලවකැලේ
 Sumana Secondary School wiki
බොසෝන තාරකාවක් යනු බෝසෝන ලෙස හඳුන්වන අංශු වලින් සෑදූ උපකල්පිත තාරකා විද්‍යාත්මක වස්තුවකි (සාම්ප්රදායික තරු ෆර්මියෝන් (fermion) වලින් සෑදී ඇත)
ආශ්‍රිත
 බෝසෝන
 කළු කුහර
බොසෝනයක් () යනු ක්වොන්ටම් යාන්ත්‍ර විද්‍යාවට අනුව Bose–Einstein statistics අනුගමනය කරන අංශුවක් වේ
බෝසෝන භෞතික ශක්තීන් සම්ප්‍රේෂක ලෙස ක්‍රියාකළ මූලික අංශු වර්ගයයි
ආශ්‍රිත
 හිග්ස් බොසෝනය
 බෝසෝන තාරකා
බුදශිරි (මොංගෝලියානු
ᠪᠤᠳᠢᠰᠢᠷᠢ , බුදශ්‍රි), හෝ චීනකරණය කළ ස්වරූපයෙන් පුතශලි (卜答失里
උපත 1307 පමණ – මරණය 1340 ප
) ලෙස හැඳින්වෙන්නේ 1332 සහ 1333 අතර කාලයේ යුවාන් රාජවංශයේ විසූ රාජ්‍යාධිකාරිණියකි
ජයාතු ඛාන් ටුඝ් තෙමූර්ගේ භාර්යාව වූ ඇය, ඛොන්ගිරාඩ් වංශයට අයත් වූවා ය
ඇගේ පියා ලූහි කුමාර දිවබාලා වල්ලභ කුමරුන් වූ අතර, මව ලූහි සෙංගේ රාගි ශ්‍රේෂ්ඨ කුමරිය විය
යුවාන්හි අධිරාජිනිය
බුදශිරි ටුඝ් තෙමූර්ගේ භාර්යාව බවට පත්වූයේ කුමන කාලයේදැයි අවිනිශ්චිත ය
නමුත් 1328දී ඇගේ සැමියා ප්‍රථම වරට සිහසුනට පත්වීමත් සමග ඇය අධිරාජිනිය බවට පත් වූවා ය
1329 මුල් භාගයේ ඇය අධිරාජ මුද්‍රාව ලැබුවා ය
ඔහුට දාව ඇයට අවම වශයෙන් පුතුන් තිදෙනකුවත් සිටින්නට ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ
ඔවුන් මෙසේ ය
ඔහුගේ උරුමකරු ලෙස නම්කළ අරද්නදාරා (මරණය 1332)
එල් තෙගූස් (1329 – 1340 පමණ)
සහ තයිපිංනා (කුඩා කල මියගියේ ය)
ඇයට දියණියන් වූ බවට සාක්ෂ්‍ය හමු නොවේ
ඇගේ සැමියාගේ රාජ්‍ය සමයේ, ලාබාල තොඝොන් තෙමූර් ගොර්යෝව වෙතත්, අනතුරුව හෙනාන් වෙතත් පිටුවහල් කිරීමට මුල් වූයේ ඇයයි
ඇගේ තර්කය වූයේ ඔහු ටුඝ් තෙමූර්ගේ වැඩිමහල් සොයුරා වූ ඛුටුඝ්ටු ඛාන් කුසලාගේ (මිංෂොං අධිරාජයා) සැබෑ පුත්‍රයා නොවේය යන්නයි
තොඝොන් තෙමූර් පිටුවහල් කළ සමයේම, බුදශිරි විසින් ඔහුගේ සුළු මෑණියන් වූ බාබුෂාට මරණ දඬුවම ලබාදීමට කටයුතු යෙදූයේ ඇගේ සැමියාට එරෙහිව කුමන්ත්‍රණයක් දියත් කළ බවට චෝදනා නගමිනි
රාජ්‍යාධිකාරීත්වය
1332දී ටුඝ් තෙමූර් මියයාමත් සමග, බුදශිරි අනුරාජයා ලෙස කටයුතු කළා ය
මෙය සම්ප්‍රදායට අනුකූල වූයේ ටුඝ්‍ තෙමූර් විසින් අනුප්‍රාප්තිකයකු නම් කොට නොතිබීම නිසායි
සිය මරණ මංචකයේ දී ටුඝ් තෙමූර් තමන් සිය වැඩිමහල් සොයුරාට සිදුකළ දෑ පිළිබඳ පසුතැවුණු බවත් සිහසුන සිය සොහොයුරාගේ වැඩිමහල්ම පුත්‍රයා වූ තොඝොන් තෙමූර්ට ලබාදීමට ඔහු අදහස් කළ බවත් පැවසේ
මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස, බුදශිරි සිය පුත්‍රයා වූ එල් තෙගූස් සිහසුනට නම් කළේ නැත
එසේම තොඝොන් තෙමූර්ව ද නම් කළේ නැත
1332 ඔක්තෝබර් 13 දින, කුසලාගේ දෙවන පුත්‍රයා වූ සය වියැති රින්චින්බාල් අධිරාජයා ලෙස පත්කෙරිණි
අධිරාජිනියට මෙය ඉටු කරන්නට සිදුවූයේ ප්‍රධාන උපදේශක එල් තෙමූර්ගේ පීඩනය හමුවේයි
ඔහු තොඝොන් තෙමූර් සිහසුනට පත්වීමට විරෝධය පෑවේ ඔහු සිය පියාට වස ලබාදුන්නේ යැයි සැක කෙරුණු හෙයිනි
ඇය විසින් රින්චින්බාල්ව පත්කොට මසකට පසු, බුදශිරිට වැන්දඹු අධිරාජිනිය පදවිය පිරිනැමුණු අතර, අනුරාජ පදවියේ කටයුතු ද භාර විය
කෙසේනමුත්, මාස දෙකකට (දින පනස් තුනකට) පසුව මෙම ලාබාල අධිරාජයා මියගියේ ය
එල් තෙමූර් චෝදනා නගන්නට වූයේ ඇය විසින් එල් තෙගූස් සිහසුනට පත් කරන බවයි. නමුත් අධිරාජිනිය විසින් එය ප්‍රතික්ෂේප කළේ තමන් සිය හිටපු සැමියාගේ අදහස්වලට තවමත් ගරු කරන බවත්, එල් තෙගූස් රාජ්‍ය පාලනය මෙහෙයවීමට ලාබාල වැඩි බවත් ය
ඒ වෙනුවට, ඇය විසින් දහතුන් වියැති තොඝොන් තෙමූර් නැවත කැඳවා 1333දී ඔහුව අධිරාජයා ලෙස පත්කරන ලදී
1336දී ඇයව මහා වැන්දඹු අධිරාජිනිය ධුරයට උස්ස කෙරිණි
බුදශිරි අවුරුදු හතකට වැඩි කාලයක් රාජ්‍යාධිකාරිණිය ලෙස කටයුතු කරමින් සැබැවින්ම අධිරාජ්‍යය මෙහෙයවූවා ය
කෙසේනමුත්, 1340දී අධිරාජයා තමන්ට මෙම කටයුතු මෙහෙයවිය හැකි යැයි විශ්වාසයක් ඇතිවූ අවස්ථාවේ ඔහු විසින් සිය මියගිය පියාණන් සහ සුළු මෑණියන්ට සිදුවූ අසාධාරණයන් පිළිබඳ විමර්ශනයක් දියත් කරන ලදී
එසේම ඔහු විසින් මහා වැන්දඹු අධිරාජිනියගේ අයුක්ති සහගත ක්‍රියා ගණනාවක් සොයාගන්නා ලදී
මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස, 1340 මැද කාලයේ ඔහු විසින් නියෝග කළේ බුදශිරි ඇගේ සියලු පදවි නාමවලින් ඉවත්කොට දොං’අන් ප්‍රාන්තය (වර්තමාන හෙබෙයි පළාතේ ලැංෆැං) වෙත පිටුවහල් කරන ලදී
එහි දී ඇය මරණයට පත්වූවා ය
තමන් පිටුවහල් කොට සිටි සමයේ මුහුණපෑ දුෂකරතාවන්ට පලිගැනීමක් වශයෙන් තොඝොන් තෙමූර් විසින් එල් තෙගූස්ව ද පිටුවහල් කරන ලදී
ඉන් මඳ කලකට පසු එල් තෙගූස් මරාදැමිණි
මියයන විට බුදශිරිගේ වයස අවුරුදු තිස් තුනක් පමණ විය
කලාව තුළ
බාබුෂා අධිරාජිනිය සමග බුදශිරි අධිරාජිනියගේ ආලේඛය සිතුවමක් යමන්තක-වජ්‍රභෛරව මණ්ඩලවලින් හමුවේ
අධිරාජිනියන් දෙදෙනාට සම්මුඛව ටුඝ් තෙමූර් සහ කුසලා අධිරාජවරුන්ගේ රූ ද දැකගත හැක
ජනප්‍රිය සංස්කෘතිය තුළ
 2013-14 MBC රූපවාහිනී කතාමාලාවක් වූ එම්ප්‍රස් කි තුළ කිම් සෝ-හ්‍යුං විසින් ඇගේ චරිතය නිරූපණය කරන ලදී
ආශ්‍රේයයන්

බාහිර සබැඳි
 නායිකාවන් සඳහා මාර්ගෝපදේශකය

13වන සියවසේ රාජ්‍ය පාලිකාවන්
යුවාන් රාජවංශයේ අධිරාජිනියන්
ජෙංඝිස් ඛාන්ගෙන් පැවතෙන්නන්
1307 උපත්
1340 මරණ
එම්ප්‍රස් කි (රූපවාහිනී කතාමාලාව)
මා අධිරාජිනිය හෙවත් නිල වශයෙන් ෂියාඕකිගාඕ අධිරාජිනිය (1332–1382) ලෙස හඳුන්වන්නේ මිං රාජවංශයේ චීන වල්ලභ අධිරාජිනියකි
හොංවු අධිරාජයා සමග විවාහ වූ ඇය ඔහුගේ දේශපාලන උපදේශිකාව සහ ලේකම්වරිය ලෙසින් ඔහුගේ රාජ්‍ය සමය තුළ දැවැන්ත බලයක් ඉසිලූවා ය
දිවිය

මුල්කාලීන දිවිය
මා දරිද්‍ර පසුබිමකින් පැවතෙන්නියක වූවා ය
ඇය උපත ලැබූයේ යුවාන් අධිරාජ්‍යයේ වර්තමාන ඇන්හුයි පළාතේ සුචෞ ප්‍රදේශයේ ය
එකල චීනයේ කම්කරු පන්තියට ඉහළින් වූ බොහෝ කාන්තාවන් මෙන් ඇය සිය පාද බැඳීමකට ලක් නොකළ බැව් පැවසේ
ඇගේ දෙමාපියන් පිළිබඳ දන්නා තොරතුරු ස්වල්පයකි
චෙං පෙළපත් නාමය හිමි ඇගේ මෑණියන් ඇය කුඩා කළ මියගියා ය
ඇගේ පියා ඇය සමග ඩිංයුවාන් (වර්තමාන ඇන්හුයි පළාතේ) වෙත පලා ආවේ ඔහු විසින් යම් තැනැත්තකු ඝාතනය කිරීම හේතුවෙනි
ඇගේ පියා රතු තලප්පා හමුදාවේ ආරම්භකයා වූ ගුවෝ සිෂිං සමග මිතුරු විය
ඔහු විසින් මා හට අධ්‍යාපනය ලබාදුන් අතර, ඇගේ පියාගේ මරණින් පසු ඔහු ඇයව හදාවඩා ගත්තේ ය
1352දී ඇය ඔහුගේ එක් නිලධාරියකු වූ චූ යුවාන්චෑං හෙවත් අනාගත හොංවු අධිරාජයාට විවාහ කරදෙන ලදී
යුධ ව්‍යාපාර
මා ඇගේ සැමියාට ඔහුගේ යුධ ව්‍යාපාර සඳහා සහයෝගීත්වය දැක්වූ‍යේ ඔහු පිළිබඳ සොයාබැලීමෙන් පමණක් නොව, දේශපාලන සහ යුධ සබඳතා සඳහා ක්‍රියාකාරීව දායක වීමෙනි
එසේම ඔහුගේ කටයුතු මෙහෙයවීමට ද ඇය මැදිහත් විය
ඇගේ දායකත්වය සඳහා එක් නිදසුනක් ලෙස චූ යුවාන්චෑං සිය හමුදා යැංසි ගංගාව හරහා යුවාන් සෙබලුන් සමග සටන් වැදීමට සෙබලුන් රැගෙන ගිය අවස්ථාවේ, මා විසින් හේචෞ (වර්තමාන ඇන්හුයි පළාතේ) ප්‍රදේශයේ රැඳී සිටි සෙබලුන්ගේ පවුල්වල සාමාජිකයන් අස්වසන ලදී
ඇය සමග රැඳී සිටි හමුදාවන්ට නගරය ආරක්ෂා කිරීමට ඇය දිරිගැන්වූවා ය
1363දී, පෝයැං විලේ සටනේ දී, මෙම අනාගත අධිරැජිනිය ඉමහත් ශක්තියක් වූවා ය
යුවාන්වරුන්ට එරෙහිව කැරලි ගැසූ සිය එදිරිවාදියකු වූ චෙන් යෞලියෑංට එරෙහිව සටන් වැදීමේ දී ඇය වැදගත් කාර්යභාරයක් ඉටුකළා ය
මා වටිනා භාණ්ඩ‍ සෙබලුන් අතර බෙදා දෙමින් ඔවුන්ව සටනෙහි යෙදීමට දිරිගැන්වූවා ය
අධිරාජිනිය
1368දී චූ යුවාන්චෑං අධිරාජයා බවට පත්වීමෙන් පසු, ඔහු විසින් මා සිය අධිරාජිනිය ලෙස නම්කරන ලදී
මෙලෙසින් ඇයව ධුරයෙන් උසස් කළ ද, මා නිහතමානී, අරපිරිමැසුම් සහ ධර්මිෂ්ඨ දිවියක් ගතකළා ය
ඇය සිය සරල ගති පැවතුම් දිවිය පුරාම අනුගමනය කළා ය
වැදගත් කාර්යභාරයක් ඉටුකළ ඇය දේශපාලන උපදේශිකාවක සහ ලේකම්වරියක ලෙසින් රාජ්‍ය ලේඛන පවත්වා ගැනීමට උපකාර වූවා ය
ඇතැම් අවස්ථාවල දී, අධිරාජයාව අයුක්ති සහගත ක්‍රියාවන්ගෙන් වළක්වා ගැනීමට ඇය කටයුතු කළා ය
මෙයට උදාහරණයක් ලෙස සොං ලියෑන් නම් ශාස්ත්‍රඥයා මරණ දඬුවමින් මුදාලීමට ඇය දැක්වූ දායකත්වය සැලකිය හැක
ජනතාවගේ යහපැවැත්ම කෙරෙහි මා අධිරාජිනිය මහත් සැලකිල්ලක් දැක්වූවා ය
බදු අඩු කිරීම් සහ බර වැඩ සඳහා වූ බැඳීම් ලිහිල් කිරීමට ඇය උත්සුක වූවා ය
එසේම මිං අගනුවර වූ නැන්ජිංහි ධාන්‍යාගාරයක් ඉදිකිරීමේ දී ඇය ප්‍රධාන කාර්යභාරයක් ඉටුකළා ය
මෙමගින් එහි ජාතික විශ්වවිද්‍යාලයට ඇතුළත් වූ ශිෂ්‍යයින්ගේ ආහාර අවශ්‍යතා සපුරාලීමට හැකි විය
හොංවු අධිරාජයා ඇය දේශපාලනය සහ රාජ්‍ය කටයුතුවලට මැදිහත් වීම සම්බන්ධයෙන් එතරම් මනාපයක් නොදැක්වී ය
ඔහු අධිරාජිනියන් සහ බිසෝවරුන් රාජ්‍ය කටයුතුවලට මැදිහත් වීම වැළැක්වීමට නීති සම්පාදනය කළේ ය
අධිරාජිනී සහ බිසෝ පදවියට පහළින් වූ ශ්‍රේණිවල කාන්තාවන්ට සහායිකාවන් නොමැතිව මාලිගයෙන් පිටවීම තහනම් කළේ ය
මෙයට මා අධිරාජිනිය ප්‍රතිචාර දැක්වූයේ ඔහු ජනතාවගේ පියා නම්, ඇය ඔවුන්ගේ මෑණියන් බව පවසමිනි
එවිට මවක සිය දරුවන් රැක බලාගැනීමෙන් වළක්වන්නේ කෙසේ ද යැයි ඇය විමසී ය
ඇගේ නිහතමානීභාවය සහ සරල ජීවන රටාව හේතුවෙන් ප්‍රකට මෙම අධිරාජිනිය සාමාන්‍ය වස්ත්‍ර, ඒවා පැරණි සහ දිරා යන තෙක්ම භාවිතා කිරීමට පුරුදුව සිටියා ය
අනාථයින් සහ වැන්දඹුවන් උදෙසා රළු සේදවලින් වියූ පොරෝනා සහ තිර රෙදි ලබාදුන්නා ය
එසේම ඇය අමතර අමුද්‍රව්‍ය කුමාරවරුන්ගේ භාර්යාවන්ට ලබාදුන්නේ ඔවුනට පටපණු වගාවේ වටිනාකම වටහා දීමටයි
පවුල
මා අධිරාජිනිය කිසිදු දරුවකුට උපත දුන් බවට ඇගේ නිල චරිතාපදානයෙහි කිසිදු සඳහනක් හමු නොවේ
දීර්ඝ කාලයක් පුරා විශ්වාස කෙරුණේ ඇගේ සැමියාගේ පුත්‍රයින් විසි හය දෙනාගෙන් පළමු පස්දෙනා ඇගේ දරුවන් බවයි. නමුත් නූතන ඉතිහාසඥයින් විශ්වාස කරන්නේ ඇයට දරුවන් නොවූ බවත්, අධිරාජයාගේ පළමු පුතුන් පස්දෙනා ඇය සිය දරුවන් සේ හදාවඩා ගත් බවයි.

මා සිය සැමියාගේ උපිබසෝවරුන් සහ මාලිග ස්ත්‍රීන් සමග යහපත් සම්බන්ධතා පැවැත්වූවා යත කිසියම් හේතුවක් නිසා මාලිගයේ නීති කඩකළ අයට ඇය අපක්ෂපාතී අයුරින් අවවාද කළා ය
(ඇය මෙසේ සිදුකළේ ඔවුන් සිය සැමියාගේ කුප්‍රකට කෝපයෙන් මුදවා ගැනීමටයි)

ඇය සිය හදාගත් පුත්‍රයින්ගේ අධ්‍යාපනය කෙරෙහි සැලකිලිමත් වූවා ය
ඇය කීර්තිමත් කොන්ෆියුසියානු විද්වතුන් ඔවුන්ගේ ගුරුවරුන් ලෙස තෝරාගත්තා ය
එසේම ඇය ඔවුන්ගේ භාර්යාවන්ගේ චර්යාව සහ චාරිත්‍ර කෙරෙහි පෞද්ගලිකව අවධානය යොමුකළා ය
ඇය විසින් සොං රාජවංශ යුගයේ නැණවත් සහ ගුණවත් අධිරාජිනියන් සහ බිසෝවරුන්ගේ ක්‍රියා පිළිබඳ ග්‍රන්ථයක් සම්පාදනයට නියෝග කළා ය
එසේම, එම යුගයේ මාලිග සම්ප්‍රදායයන් පිළිබඳ නිරීක්ෂණය කළ ඇය මාලිග ස්ත්‍රීන් කාණ්ඩ කොට එය උගන්වන්නට වූවා ය
ඇය අනාගත යොංග්ලේ අධිරාජයාගේ අධිරාජිනිය වූ ෂූ යිහුවා කෙරෙහි ප්‍රබල බලපෑමක් දැක්වූවා ය
මරණය
1382 අවසාන කාලයේ, අධිරාජිනිය රෝගාතුර විය
ඇය මියයාමට ප්‍රථම සිය සැමියාට අනුශාසනාවක් ලබාදුන්නා ය
ඇය පැවසූයේ ඔහු දක්ෂතා අගය කළ යුතු බවත්, සිය අමාත්‍යවරුන්ට සවන් දිය යුතු බවත් සහ තීරණ ගැනීමේ දී ප්‍රවේශම් විය යුතු බවත් ය
මා අධිරාජිනියගේ දේහය නැන්ජිංහි ෂියාඕලිං මොසෝලියමේ භූමදානය කරන ලදී
ඇයට ෂියාඕකිගාඕ යන මරණාපර පදවිය පිරිනමන ලදී
සටහන්

1332 උපත්
1382 මරණ
මිං රාජවංශයේ අධිරාජිනියන්
14වන සියවසේ කාන්තාවන්
මිං චෙංසු
නැන්ජිංහි භූමදානයන්
චෙං අධිරාජිනිය (1079-1131) යනු සොංහි හුයිෂොං අධිරාජයාගේ වල්ලභ අධිරාජිනියයි
අධිරාජකීය දිවිය
චෙං උපත ලැබූයේ කායිෆෙංහි වංශවත් පවුලක ය
ඇය අනාගත සොංහි හුයිෂොං අධිරාජයාගේ නිල මෑණියන් වූ ෂියෑං අධිරාජිනියගේ පරිවාර ස්ත්‍රියක ලෙස කටයුතු කළා ය
හුයිෂොං කුමරකුව සිටි කාලයේ ඔහු අධිරාජකීය මාලිගයෙන් පිටත ජීවත් වූ අතර, නිතරම අධිරාජිනිය බැහැදැකීමට පැමිණියේ ය
අධිරැජිනිය චෙං සහ ඇගේ තවත් එක් ස්ත්‍රියක ඔහු වෙනුවෙන් නැවතී සිටින ලෙස පැවුසවා ය
1099දී, ෂියෑං අධිරාජිනිය විසින් ඔහුට වං ආර්යාව ආවාහ කරදුන්නා ය
විවාහ තිලිණයක් ලෙස, ෂියෑං අධිරාජිනිය චෙං සමග වං යන නාමයම තිබූ අනෙක් පරිවාර ස්ත්‍රිය ඔහුට ත්‍යාග කළේ උපබිසෝවරුන් ලෙස ය
1100දී, හුයිෂොං සිය සොහොයුරාගෙන් පසු සිහසුනට පත් විය
හුයිෂොං සිය ප්‍රධාන බිසව වූ වං අධිරාජිනියට එතරම් සමීප වූයේ නැත
චෙං ඔහුගේ ප්‍රසාදය හිමි කරගැනීමට වං බිසව සමග තරගවැදුණා ය
චෙං ඉගෙනීමෙහි ලැදි වූ අතර, සංගීතයට නිපුණත්වයක් දැක්වූවා ය
හුයිෂොංගේ ප්‍රියතාව ලද තවත් ස්ත්‍රීන් විය
මේ අතර වෙයි සහ ක්වායි බිසෝවරුන්, දෙං බිසවගේ සේවිකාවන් සහ ලියු මිංඩා බිසව ද විය
කෙසේනමුත්, චෙං ඔවුන් කෙරෙහි ඊර්ෂ්‍යාවෙන් පසුවූ බවට වාර්තා හමු නොවේ
රූමත්, දක්ෂ නර්තන ශිල්පිනියක සහ ගායිකාවක යැයි පැවසෙන චෙං අධිරාජයාට පිනවීමට සහ වර්ණනා කිරීමට විශේෂ දක්ෂතාවක් දැක්වූවා ය
1102දී, හුයිෂොං විසින් චෙංව යහපත් බිසව නම් ශ්‍රේණියට උසස් කළේ ය
1110දී, එනම් වං අධිරාජිනියගේ මරණින් වර්ෂ දෙකකට පසු, හුයිෂොං විසින් චෙංට අධිරාජිනිය පදවිය පිරිනමන ලදී
ඇයව එම පදවියට උසස් කිරීම තරමක් මතභේදාත්මක වූයේ සාමාන්‍යයෙන් අධිරාජිනියන් යුධ හෝ නිලධාරී පවුල්වල සාමාජිකයින් මිස හිටපු සේවිකාවන් නොවූ හෙයිනි
චෙං අධිරාජිනියගේ බලපෑමට ද එතරම් මනාපයක් හිමි නොවී ය
පිටුවහල් දිවිය
හුයිෂොං අධිරාජයා 1126දී සිහසුන අත්හැරියේ සිය පුත්‍රයා වූ ක්වින්සොං අධිරාජයාව සිහසුනට පත් කිරීමටයි
ජින්–සොං යුද්ධ සමයේ 1127දී, කායිෆෙං අගනුවර ජුර්චෙන්වරුන්ගේ ග්‍රහණයට නතු විය
ක්වින්සොං අධිරාජයාව ධුරයෙන් පහකෙරිණි
ඔහුව සිරකරුවකු ලෙස මැංචූරියාවට ගෙන යන ලද්දේ හුයිෂොං අධිරාජයා සහ රාජ මාලිගයේ බොහෝ දෙනකු ද සමගයි
මෙම සිදුවීම වර්තමානයේ ජිංකං සිද්ධිය ලෙස හඳුන්වයි. අල්ලාගැනුණු බිසෝවරුන්, උපබිසෝවරුන් සහ මාලිග ස්ත්‍රීන් ජුර්චෙන්වරුන් අතර බෙදාහැරිණි
ජුර්චෙන්වරුන් විසින් චෙං අධිරාජිනිය ඇතුළු හුයිෂොංගේ බිසෝවරුන් පස්දෙනකුට බිරියන් ලෙස ඔහු සමග පිටුවහල් දිවිය ගතකළ හැකි බව දන්වන ලදී
පැට්‍රීෂියා බක්ලේ ආබ්‍රේ පවසන්නේ මේ කාලයේ චෙං අධිරාජිනිය වයස්ගතව සිටි හෙයින් ඇයව යුධ ජයග්‍රහණයේ ත්‍යාගයක් ලෙස සැලකීමට ජුර්චෙන්වරුන් නොපෙළඹුණු බවයි.

මරණය
1131දී චෙං අධිරාජිනිය මරණයට පත්වූයේ ජුර්චෙන්වරුන් විසින් පිටුවහල් කළ රාජකීය වංශිකයින් රඳවා සිටි හෙයිලොංජියාංහි වුගුඕහි දී ය
1137දී හුයිෂොං සහ චෙං අධිරාජිනියගේ මරණය ගඔෂොං අධිරාජයාට දැනගන්නට ලැබුණු විට, තදබල ලෙස ප්‍රතිචාර දැක්වූ බැව් පැවසේ
එසේම ඔහු විසින් දීර්ඝ ශෝක කාලයක් ද ප්‍රකාශ කරන ලදී
ආශ්‍රේයයන්

සටහන්

සඳහන් කළ කෘති

1079 උපත්
කායිෆෙංහි ජනයා
1131 මරණ
සොං රාජවංශයේ අධිරාජිනිය
සොං හුයිෂොං
චියෑන් අධිරාජිනිය (1426–1468) යනු මිං රාජවංශයේ චීන වල්ලභ අධිරාජිනියකි
ඇය චෙංතොං අධිරාජයාගේ භාර්යාව වූවා ය
ඇයව නිල වශයෙන් අමතනු ලැබූයේ ෂියාඕචුවෑංරුයි අධිරාජිනිය () ලෙසිනි
විවාහය
චියෑන් අධිරාජිනියගේ උපන් නාමය පිළිබඳ කිසිදු වාර්තාවක් හමු නොවේ
හමුවන්නේ ඇය චියෑන් () වංශයේ සාමාජිකාවක බව පමණි
1442 ජූනි 8 දින ඇය චෙංතොං අධිරාජයා සමග විවාහ වූවා ය
ඇය ඔහුගේ ප්‍රධාන බිසව සහ අධිරාජිනිය බවට පත්වූවා ය
ධුරයෙන් පහකිරීම
1449දී, චෙංතොං අධිරාජයා ටුමු සටනේ දී ග්‍රහණයට නතු විය
ඔහුව ග්‍රහණයට නතු කරගත් අය කප්පම් ඉල්ලා සිටියහ
චියෑන් අධිරාජිනිය සහ ඇගේ නැන්දණිය හමුවේ එය තවත් ඉහළ දැමිණි
චෙංතොං අධිරාජයා ප්‍රාණඇපකරුවකු ලෙස රඳවා ගැනීමට පසුව කප්පම් ලබාගැනීම ද ප්‍රතික්ෂේප විය
මේ හේතුවෙන් රාජසභාව විසින් ඔහුව විශ්‍රාම ලත් අධිරාජයා ලෙස නම් කොට ඔහුගේ අර්ධ-සොයුරා වූ චූ ක්වියු අධිරාජ පදවියට පත්කරන ලදී
වල්ලභ අධිරාජිනී පදවිය හෙබවීමට වං අධිරාජිනියට අවකාශ සලසනු පිණිස ක්වියෑන් අධිරාජිනිය රාජ මාලිගය අත්හැර වෙනත් මාලිගයක් වෙත පිටත් වූවා ය
1450 සැප්තැම්බර් 19 දින ඇගේ සැමියා‍ මොංගෝලවරුන් වෙතින් මිදී බෙයිජිං වෙත පැමිණි විට, චියෑන් අධිරාජිනිය අධිරාජකීය නගරයේ ආරක්ෂිත පෙදෙසේ ඇගේ සැමියා සමග නිවාස අඩස්සියෙහි පසුවූවා ය
1452දී ඇගේ සැමියාගේ එකම පුත්‍රයා වූ අනාගත චෙංහුවා අධිරාජයා කිරුළේ උරුමකරු ධුරයෙන් ඉවත් කළ අවස්ථාවේ ඔහුව ක්වියෑන් අධිරාජිනිය‍ගේ භාරයේ දිවි ගෙවීමට පිටත් කෙරිණි
1457දී, කුමන්ත්‍රණයක් මගින් ඇගේ සැමියා යළි අධිරජ පදවියට පත්වූයේ ටියෑන්ෂුන් අධිරාජයා ලෙසයි
චියෑන් අධිරාජිනිය නැවත වල්ලභ අධිරාජිනී පදවියෙහි පිහිටුවනු ලැබිණි
වැන්දඹු අධිරාජිනිය
චියෑන් අධිරාජිනියට දරුවන් නොවී ය
1464දී චෙංතොං අධිරාජයා මියයාමත් සමග, චෙංහුවා අධිරාජයා සිහසුනට පත් විය
නව අධිරාජයාගේ ජීව විද්‍යාත්මක මෑණියන් වූ ෂියාඕසු අධිරාජිනිය සමග ඇය අරගලයකට මැදි වූවා ය
එයට හේතුව අධිරාජයාගේ මව වූ ෂියාඕසු අධිරාජිනිය, චියෑන් සේම වැන්දඹු අධිරාජිනිය පදවිය ඉල්ලා සිටීමයි
අධිරාජයාගේ මව කරුණු දැක්වූයේ තමන් අධිරාජයාගේ මෑණියන් බවත්, චියෑන් දරුවන් නොමැති බවත් ය
නමුත් චියෑන් කරුණු දැක්වූයේ තමන් හිටපු අධිරාජයාට පක්ෂපාතීව කටයුතු කළ බවත්, ඔහු නිවාස අඩස්සියේ පසුවූ කාලයේ තමන් ද එම දණ්ඩනය ඔහු සමග බෙදාගත් බවයි.

අධිරාජයාහට දෙපාර්ශ්වයම සතුටු වන පරිදි මෙම අරගලය විසඳීමට නොහැකි විය
නමුත් ඔහු මේ දෙදෙනාටම වැන්දඹු අධිරාජිනිය පදවිය පිරිනැමී ය
කෙසේවුවත්, චියෑන් නිල පදවි නාමය හේතුවෙන් ඇයට මාලිගයේ කටයුතුවල දී ඉහළ ප්‍රමුඛත්වයක් ගෙනදීමට සමත් විය
භූමදානය
1468දී චියෑන් වැන්දඹු අධිරාජිනිය මියගි අතර, ඇගේ දේහය බෙයිජිං අසල මිං සොහොන් සංකීර්ණයේ යූ ලිංහි තැන්පත් කෙරිණි
ටියෑන්ෂුන් අධිරාජයා විශේෂයෙන් සඳහන් කොට තිබුණේ ඇය තමන් අසලින් භූමදාන කළ යුත්තේ, 'වසර දහසක දීර්ඝ දිවියකින් පසුව' බවයි.

ආශ්‍රේයයන්

සටහන්

සඳහන් කළ කෘති

1426 උපත්
1468 මරණ
මිං රාජවංශයේ අධිරාජිනියන්
මිං රාජවංශයේ වැන්දඹු අධිරාජිනියන්
15වන සියවසේ කාන්තාවන්
අධිරාජිනියට අමතරව ටෑං චීනයේ අධිරාජකීය ‍බිසෝවරු ශ්‍රේණි අටකට හෝ නවයකට අනුව සංවිධානය වී සිටියහ
"මාලිග නිලධාරීන්" (宮官) ලෙස හැඳින්වුණු නිලධාරීනට විරුද්ධ අයුරින් ඔවුනව, "ඇතුළු නිලධාරීන්" (內官) ලෙස හැඳින්විණි
662දී, පදවි තාවකාලිකව වෙනස් කෙරුණේ ස්ත්‍රීවාදී සහ නොගැඹුරු ගුණාංග ඉන් අරුත් නොගැන්වෙන සේ ය
මෙම ස්ත්‍රීවාදී වෙනස 670 දොළොස්වන මාසයේ දී යළි ප්‍රතිවර්ත්‍ය කෙරිණි
මෙම අවස්ථා දෙකෙහිම එයට හේතු වූ කරුණු නිල වාර්තාවල පැහැදිළි කොට නොමැත
කෙසේනමුත්, ඇතැම් විද්වතුන් සැකපහළ කරන්නේ මෙය වූ අධිරාජිනිය විසින් ඇගේ සැමියාට කළ යෝජනාවක් බවයි.

පසුකාලීන ඉතිහාසය සඳහා, චීනයේ අධිරාජකීය බිසෝවරුන්ගේ ශ්‍රේණි බලන්න
මේවාත් බලන්න
 අගබිසව
 ටෑං රාජවංශය

ආශ්‍රේයයන් 
 The table is after Wu Jo-shui's "Empress Wu and Proto-Feminist Sentiments in T’ang China," in Imperial Rulership and Cultural Change in Traditional China
University of Washington press, pp
77-116.
චූ අධිරාජිනිය (1102–1127) යනු සොං රාජවංශයේ චීන අධිරාජිනියකි
ඇය සොංහි ක්වින්සොං අධිරාජයාගේ භාර්යාව වූවා ය
චූ උපත ලැබූයේ 1102දී කායිෆෙංහි දී ය
1116දී චූ ක්වින්සොංගේ ප්‍රධාන භාර්යාව ලෙසින් ඔහු සමග විවාහ වූවා ය
1126දී හුයිෂොං අධිරාජයා සිය පුත්‍රයා වූ ක්වින්සොං අධිරාජයා ලෙස පත් කිරීමේ අරමුණින් සිහසුන අත්හැරී ය
අනතුරුව ඔහුගේ ප්‍රධාන භාර්යාව වූ චූ අධිරාජානිය ලෙසින් අභිෂේක ලැබුවා ය
ජින්–සොං යුද්ධ සමයේ 1127දී, කායිෆෙං අගනුවර ජුර්චෙන්වරුන් විසින් යටත් කරගන්නා ලදී
ඔහු මෙන්ම ඔහුගේ පූර්වප්‍රාප්තිකයා වූ හුයිෂොං අධිරාජයා සහ අධිරාජකීය පවුලේ බොහෝ සාමාජිකයින් ඇතුළු මාලිගවාසීන් 3000කට අධික පිරිසක් අල්ලාගෙන මැංචූරියාව වෙත පිටුවහල් කරන ලදී
මෙම සිදුවීම ජිංකං සිද්ධිය නම් වේ
පළමුව ඔවුන්ව ජුර්චෙන් අගනුවර වෙත රැගෙන යන ලද අතර, පිරිසගෙන් වැඩිදෙනා අතරමග දී මරණයට පත් විය
අල්ලාගැනුණු අධිරාජකීය බිසෝවරුන්, උපබිසෝවරුන්, මාලිග ස්ත්‍රීන් සහ පණ්ඩකයන් වහලුන් ලෙස ජුර්චෙන්වරුන් අතර බෙදාදෙන ලදී
ඇගේ මාමණ්ඩියට ඔහුගේ අධිරාජිනිය ඇතුළු බිසෝවරුන් පස්දෙනකු ළඟ තබා ගැනීමට අවසර හිමිවූයේ යුධ ජයග්‍රහණයේ ස්මරණ ලෙස ඔවුන් භාවිතයට ගැනීමට වයෝවෘද්ධ වැඩි වූ හෙයිනි
කෙසේනමුත් තරුණ සහ රූමත් යැයි පැවසුණු චූ අධිරාජිනියට සිය වල්ලභයා සමග සිටීමට අවසර හිමි නොවිණි
ඇගේ පැමිණීමෙන් පසුව ඇයට ස්නානය සඳහා නියෝග කෙරිණි
මින් අවමානයට පත් ඇය සිය දිවි හානිකරගත්තේ ලිංගික අතවරයන්ට භාජනය වීමෙන් වැළකීමටයි
ආශ්‍රේයයන්

සටහන්

සඳහන් කළ කෘති

සොං රාජවං‍ශයේ අධිරාජිනියන්
1102 උපත්
1127 මරණ
සිය දිවි හානි කරගත් චීන රාජකීයයන්
චාබි අධිරාජිනිය (1216–1281) යනු චීනයේ යුවාන් රාජවංශයේ ඛොන්ගිරාඩ් වල්ලභ අධිරාජිනියකි
ඇය කුබ්ලයි ඛාන්‍ සමග විවාහ වූවා ය
එලෙසින් ඇය 1270 දශකයේ සම්පූර්ණ චීනයම යටත් කරගත් මොංගෝල ඛාගන්වරයාගේ භාර්යාව වීමට සමත් වූවා ය
දිවිය
"මොංගෝලයන්ගේ රහසිගත ඉතිහාසය" අනුව, චාබි කුබ්ලයිගේ ප්‍රියතම භාර්යාව වූ අතර, ඔහුගේ රාජ්‍ය සමය පුරා ඔහුගේ නිල නොවන උපදේශිකාව ලෙසින් කටයුතු කළා ය
කලාවන්ට අනුග්‍රහ දැක්වූ ඇය, තරුණ වැනීසියානු සංචාරකයකු වූ මාර්කෝ පෝලෝ‍ තුළ චීනය කෙරෙහි වූ උනන්දුව ඉහළ නැංවීමට දායක වූයේ යැයි සැලකේ. චාබි ඇගේ නැන්දණිය වූ සොර්ඝාඝ්ටානි මෙන් ක්‍රිස්තියානි බලපෑමට නතු වූයේ දැයි සැක කෙරේ
චාබි අධිරාජිනිය මොංගෝල සංස්කෘතියේ කාන්තාවන් දැක්වූ ඉහළ දායකත්වය සම්බන්ධයෙන් නිදසුනක් ලෙස සලකනු ලැබේ
කුබ්ලයිගේ භාර්යාව සහ උ‍පදේශිකාව ලෙස, ඇය වැදගත් දේශපාලන සහ රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික බල මූලාශ්‍රයක් වූවා ය
විශේෂයෙන්ම චීනවරුන් සමග සමාදාන වීමට ඇය මුලපිරුවා ය
රජයේ ඉහළ මට්ටම තුළ ඇය බුද්ධාගම ප්‍රවර්ධනය කළා ය
ඇය උතුරු චීන අධිරාජකීය පවුලට යහපත් අයුරින් සලකන මෙන් යෝජනා කළේ ජනතාව අස්වසාලීම පිණිසයි
එසේම චීන වගා බිම් මොංගෝලියානු තෘණ බිම් බවට පරිවර්තනය කිරීම වැළැක්වීමට ඇය කුබ්ලයිට සහාය වූවා ය
චාබි සහ කුබ්ලයිගේ මිශ්‍ර වූ විශ්වසාධාරණ මතයයන් චීන සංස්කෘතිය යටපත් නොකොට එය වැළඳ ගැනීම කෙරෙහි ඉවහල් විය
චාබි සිය නැන්දණිය වූ සොර්ඝාඝ්ටානි බෙකිගේ බලපෑම හමුවේ නෙස්ටෝරියානු ක්‍රිස්තියානි ආගම වැළඳගත්තා ය
චාබිගේ වැළඳගැනීමෙන් පසුව, නෙස්ටෝරියානු ධර්මය චීනය තුළ ශීඝ්‍රයෙන් ව්‍යාප්ත විය
චාබිගේ සහාය ඇතිව කුබ්ලයිහට සිය මහේච්ඡ සොයුරාවත්, මුරණ්ඩු විද්වතුන් සහ ගොවීන් පාලනය කිරීමට අවස්ථාව හිමි විය
ප්‍රභව 
 
 factsanddetails
com/asian/cat65/sub423/entry-5241.html

1281 මරණ
යුවාන් රාජවංශයේ අධිරාජිනියන්
1227 උපත්
13වන සියවසේ මොංගෝල පාලකයින්
13වන සියවසේ කාන්තාවන්
13වන සියවසේ මොංගෝලියානු ජනයා
මිං රාජවංශය විසින් 1368 සිට 1644 දක්වා චීනය පාලනය කරන ලද්දේ මොංගෝලයන් විසින් හෙබවූ යුවාන් රාජවංශයේ අනුප්‍රාප්තිකයා ලෙසයි
ජනතා අරගල මධ්‍යයේ එය මැංචු ජනයා විසින් පාලනය කළ චිං රාජවංශයේ ආරම්භය තෙක් පැවතිණි
මෙම වසර 276ක කාල පරිච්ඡේදය තුළ අධිරාජවරුන් දහසය දෙනකු චීනයේ පාලනය මෙහෙයවා ඇත
දකුණු මිං ලෙස හඳුන්වාගත් මිං සිහසුනට උරුමකම් කියන්නන් ගණනාවක් ඉන් අනතුරුව ද දක්නට ලැබුණු අතර, 1662දී එහි අවසානයාට ද දඬුවම් පුමණුවන ලදී
මිං රාජවංශයේ අධිරාජවරු

දකුණු මිං රාජවංශයේ අධිරාජවරු

 අක්ෂර ද්විත්වයම සමනාමයන් වන අතර, ඒ දෙකම උච්චාරණය කෙරෙන්නේ ලූ ලෙස ය
ඒවා වෙන්කර හඳුනාගැනීමට ඉන් එකක් ලු ලෙස ද, අනෙක් වෙනස් අයුරින් ද අක්ෂර වින්‍යාසය සිදු කෙරේ
ලුහ් යන්න Cambridge History of China හි දක්නට ලැබේ
ලෞ යන්න ඒ. සී. මෞලිගේ Rulers of China (1957) හි දක්නට ලැබේ
අක්‍රමවත් අක්ෂර වින්‍යාසයක් භාවිතා වන විට, අනෙක් ක්‍රමවත් (ලූ) ලෙස තැබේ
මෙම ක්‍රම දෙක අනන්‍ය අතර, එකවිට භාවිතා නොවේ
සෙසු මිං අයිතිවාසිකම් පාන්නන් අතර හන්හි ඩිංවූ කුමරු (චූ බෙන්ලි, 1646–1663) සහ හුවායි කුමරු (චූ චැංක්විං, 1648–1661) දැක්විය හැක
මිං කුමරකු වන චූ ෂුගුයි විසින් 1683 තෙක් අවසන් දකුණු මිං අධිරාජයාගේ නාමයෙන් තුංනිං රාජධානියේ කටයුතු පවත්වාගෙන යන ලදී
මේවාත් බලන්න
 චීන ඉතිහාසයේ රාජවංශ
 චීන පාලකයින් ලැයිස්තුව

මිං
ඛාටුන් යන්නෙහි අරුත මොංගෝලියානු භාෂාවෙන් රැජින, අධිරාජයා‍ගේ බිසව සහ ඉහළ-නිලධාරී වංශවත් කාන්තාව යන්නයි
(නූතන මොංගෝලියානු බසින් ඛාටන්) විවිධ කාල වකවානුවල මොංගෝල රාජ්‍ය සමයයන්හි ඔර්ඩෝහි (මාලිගයේ) ඔවුහු වැදගත් කාර්යභාරයක් ඉටුකළහ
ආශ්‍රේයයන්

මේවාත් බලන්න
මොංගෝල ඛාන්වරුන් ලැයිස්තුව
යුවාන් රාජවංශයේ අධිරාජිනියන් ලැයිස්තුව

ඛාටුන්වරියන්
මොංගෝලියානු ඛාටුන්වරියන්
මොංගෝල ඛාන්වරුන්
රද්නශිරි අධිරාජිනිය (මරණය 1322) යනු යුවාන් රාජවංශයේ වල්ලභ අධිරාජිනියකි
ඇය අයුර්බර්වාදා බුයාන්ටු ඛාන්ගේ (රෙන්ෂොං අධිරාජයා) භාර්යාව වූවා ය
ඛුංගිරාඩ් ගෝත්‍රයට අයත් වූවා ය
සටහන්

උපන් වර්ෂ දක්නට නොමැති පුද්ගලයින්
1322 මරණ
14වන සියවසේ චීන රජවරුන්
14වන සියවසේ කාන්තාවන්
යුවාන් රාජවංශයේ අධිරාජිනියන්
සුගබාලා අධිරාජිනිය (මරණය 1327) යනු යුවාන් රාජවංශයේ වල්ලභ අධිරාජිනියකි
ඇය ගෙගීන් ඛාන් (යිංෂොං අධිරාජයා) සමග විවාහ වූවා ය
සටහන්

උපන් වර්ෂ දක්නට නොමැති පුද්ගලයින්
1327 මරණ
14වන සියවසේ චීන රජවරුන්
14වන සියවසේ කාන්තාවන්
යුවාන් රාජවංශයේ අධිරාජිනියන්
දලියෙටෙමිෂි අධිරාජිනිය (මරණය 1368) යනු යුවාන් රාජවංශයේ වල්ලභ අධිරාජිනියකි
ඇය රින්චින්බාල් ඛාන්ගේ (නිංෂොං අධිරාජයා) භාර්යාව වූවා ය
සටහන්

උපන් වර්ෂ දක්නට නොමැති පුද්ගලයින්
යුවාන් රාජවංශයේ අධිරාජිනියන්
1368 මරණ
14වන සියවසේ කාන්තාවන්
යුවාන් රාජවංශයේ අධිරාජිනියන් ප්‍රධාන වශයෙන්ම මොංගෝල ජනවාර්ගිකත්වයෙන් යුත් පිරිසක් විය
නමුත් ගි අධිරාජිනිය පමණක් කොරියාවෙන් පැමිණි තැනැත්තියක වූවා ය
යුවාන් රාජවංශය
 1260–1281
චාබි - කුබ්ලයි ඛාන්ගේ අධිරාජිනිය
 1283–1294
නම්බුයි - කුබ්ලයි ඛාන්ගේ දෙවන අධිරාජිනිය
 1295–1307
බුලුගන් - තෙමූර් ඛාන්ගේ (යුවාන්හි චෙංසොං අධිරාජයා) අධිරාජිනිය
 1310–1311
චෙන්ගේ - කූලූග් ඛාන්ගේ (යුවාන්හි වුෂොං අධිරාජයා) අධිරාජිනිය
 1313–1320
රද්නශිරි - අයුර්බර්වාදා බුයාන්ටු ඛාන්ගේ (යුවාන්හි රෙන්ෂොං අධිරාජයා) අධිරාජිනිය
 1321–1323
සුගබාලා - ගෙගීන් ඛාන්ගේ (යුවාන්හි යිංෂොං අධිරාජයා) අධිරාජිනිය
 1324–1328
බාබුඛාන් ඛාටුන් - යෙසූන් තෙමූර්ගේ (යුවාන්හි තායිදිං අධිරාජයා) අධිරාජිනිය
 1328–1329
බුදශිරි - ජයාටු ඛාන් ටුඝ් තෙමූර්ගේ (යුවාන්හි වෙන්ෂොං අධිරාජයා, පළමු වර) අධිරාජිනිය
 1329–1329
බාබුෂා - ඛුටුඝ්ටු ඛාන් කුසලාගේ (යුවාන්හි මිංෂොං අධිරාජයා) අධිරාජිනිය
 1329–1332
බුදශිරි - ජයාටු ඛාන් ටුඝ් තෙමූර්ගේ (යුවාන්හි වෙන්ෂොං අධිරාජයා, දෙවන වර) අධිරාජිනිය
 1332–1332
දලියෙටෙමිෂි - රින්චින්බාල් ඛාන්ගේ (යුවාන්හි නිංෂොං අධිරාජයා) අධිරාජිනිය
 1333–1335
දනශිරි - තොඝොන් තෙමූර්ගේ (යුවාන්හි හුයිෂොං අධිරාජයා) අධිරාජිනිය
 1337–1365
බයාන් ඛුටුඝ් - තොඝොන් තෙමූර්ගේ අධිරාජිනිය
 1365–1370
ගි අධිරාජිනිය - තොඝොන් තෙමූර්ගේ අධිරාජිනිය
මරණාපරව පදවි නාම පිරිනැමුණු අධිරාජිනියන්
මයිලයිටි - තොඝොන් තෙමූර්ගේ මව

මේවාත් බලන්න
 යුවාන් රාජවංශයේ අධිරාජවරුන් ලැයිස්තුව
 මොංගෝල ඛාටුන්වරියන් ලැයිස්තුව
 චීනයේ පාලකයන්ගේ බිසෝවරුන් ලැයිස්තුව

රාජකීයයන් ලැයිස්තු
යුවාන් රාජවංශයේ අධිරාජිනියන්
එල්ලාලන් (, ) යනු මනු නීදි චෝලන් () නමින් හැඳින්වූ රජෙකි
ආශ්‍රිත
 එළාර රජ
 මනු නීති කණ්ඩචෝල රජු
වර්තමාන ශ්‍රී ලංකාවෙහි පැවති අනුයාත සිංහල රාජධානි මාලාවක් සිංහල රාජධානිය ලෙසින් හැඳින්වෙයි
ක්‍රිපූ 543 දී විජය කුමරු විසින් ඇරඹුනු සිංහල රාජධානිය, එහි පරිපාලන කේන්ද්‍රය පිහිටි නගරය අනුව නම් කෙරුණු අනුයාත රාජධානි වශයෙන් පැවතිණි
කාලානුරූපයෙන් මෙම රාජධානි වන්නේ,  තම්බපණ්ණි,  උපතිස්ස නුවර, අනුරාධපුර,  පොළොන්නරුව, දඹදෙණිය, යාපහුව,  ගම්පොළ, කෝට්ටේ, සීතාවක සහ මහනුවර යන රාජධානින් වෙති
1815 සිට 1948 දක්වා මෙම රාජධානියෙහි පැවැත්ම අහෝසිවි තිබුනි
1948 දී ලංකාව නමින් යලි පිහිටවුනු රාජධානිය 1972දී ජනරජයක් බවට පත්විය
ක්‍රිපූ 543 සිට ක්‍රිව 1815 දක්වා සිංහල රාජධානිය පැවැති අතර, එම කාලය අතරතුර සමහරක් අතුරු කාලසීමාවන් තුල වෙනත් දේශපාලනික ස්ථිතීන් සහවනයෙහි යෙදුනු අතර, මේවාට යාපනය රාජධානිය (ක්‍රිව 1215-1624 අතර පැවති), වන්නි නායකයෝ (12වන සියවස – ක්‍රිව1803 දක්වා පැවැති) සහ පෘතුගීසි සහ ලන්දේසි යටත්විජිත (පිළිවෙලින් ක්‍රිව 1597–1658 සහ ක්‍රිව 1640–1796 අතරතුර පැවැති) අඩංගු වෙති
මෙම අතුරු කාලසීමාවන් තුල, ඉහත දේශපාලන ස්ථිතීන් සිංහල රාජධානිය යටතේ නොපැවතිණි
යුගයන්
 තම්බපණ්ණි රාජධානිය (ක්‍රිපූ 543– ක්‍රිපූ 505)
 උපතිස්ස නුවර රාජධානිය (ක්‍රිපූ 505– ක්‍රිපූ 377)
 අනුරාධපුර රාජධානිය (ක්‍රිපූ 377 BC – ක්‍රිව 1017)
 පොළොන්නරුව රාජධානිය (1056–1236)
 දඹදෙණිය රාජධානිය (1236–1272)
 ගම්පොළ රාජධානිය (1345–1408)
 කෝට්ටේ රාජධානිය (1408–1535)
 සීතාවක රාජධානිය (1521–1593)
 මහනුවර රාජධානිය (1590–1815)

ආශ්‍රිත
මෑත පෙරදිග යනු දළ වශයෙන්  බටහිර ආසියාව ඇතුලත් වන භූගෝල විද්‍යාත්මක පදයකි
ආශ්‍රිත

කලාප
 Ancient Near East
 Intermediate Region
 Eastern Mediterranean
 Fertile Crescent
 Syria (region)
 Levant
 Mashriq
 Mesopotamia
 Middle East
 South Caucasus
 Western Asia
 MENA
Academic studies
 Genetic history of the Middle East
 Middle Eastern studies
 Near Eastern archaeology
 Oriental studies

මූලාශ්‍ර

සටහන්

භාහිර සබැඳි 

 
 
 
 
 
 
 
 

 
Geography of the Middle East
Geography of Western Asia
Regions of Africa
Regions of Eurasia
නැගෙනහිර මධ්‍යධරණි
බටහිර ආසියාව
Eurocentrism
බටහිර ආසියාව හෝ බටහිර දිග ආසියාව () යනු, ආසියාවෙහි බටහිර දිගතම උප ප්‍රදේශය වෙයි
සිතියම

ආශ්‍රිත

මූලාශ්‍ර

සටහන්

උපහරණ

වැඩිදුර අධ්‍යයනය සඳහා 

 
ආසියාවේ කලාප
උප ප්‍රදේශයක් යනු,  වඩාත් විශාල ප්‍රදේශයක හෝ මහාද්වීපයක කොටසක් වන අතර සාමාන්‍ය වශයෙන් පිහිටීම මත එය පදනම් වෙයි
දස්කොන් නැතහොත් දස්කොන් හෙවත් කන්ද උඩ ගින්දර යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ ශ්‍රී ලාංකික රූපවාහිනී කතාමාලාවකි
රොෂාන් රවීන්ද්‍ර විසින් මෙයට තේමා වූ දස්කොන් චරිතය නිරූපණය කරන අතර, පූජා උමාශංකර් සහ අඛිල ධනුද්ධර මෙහි සෙසු ප්‍රධාන චරිත නිරූපණය කරති
ජැක්සන් ඇන්තනි විසින් අධ්‍යක්ෂණය සහ රචනා කරන ලද මෙම ඓතිහාසික මාලා නාට්‍යයට පාදක වී ඇත්තේ වීර පරාක්‍රම නරේන්ද්‍රසිංහ රජුගේ වල්ලභ රැජින වූ ප්‍රමිලා දේවිය සහ අමාත්‍ය දස්කොන් අතර ඇතිවූ ජනප්‍රවාදගත ප්‍රේම සම්බන්ධතාවයයි
සෑම සෙනසුරාදා සහ ඉරිදා දිනකම ස්වර්ණවාහිනී නාළිකාව ඔස්සේ 20
30ට (SLST) මෙය විකාශය විය
2014 සැප්තැම්බර් 6 දින විකාශය ඇරඹි මෙය 2015 ජූලි 5 දින අවසන් විය
සාරාංශය 
වීර පරාක්‍රම නරේන්ද්‍රසිංහ රජුගේ අගබිසව වූ සුමිත්‍රා (ප්‍රමිලා දේවී) සහ ඔහුගේ ප්‍රධාන අමාත්‍ය දස්කොන් (පේද්‍රෝ ඩි ගැස්කොයින්) අතර ඇතිවූ ඛේදනීය ප්‍රේම වෘත්තාන්තය මෙම කතාමාලාව තුළින් නිරූපණය වේ
වීර පරාක්‍රම නරේන්ද්‍රසිංහ යනු මහනුවර රාජධානියේ අවසන් සිංහල සම්භවයක් සහිත පාලකයායි
මාලිගයේ නොයෙකුත් බල අරගල සහ කුමන්ත්‍රණ මැදින් කථාව ගලා යයි
චරිත නිරූපණය 

රොෂාන් රවීන්ද්‍ර, දස්කොන් ලෙස
පූජා උමාශංකර්, ප්‍රමිලා දේවිය ලෙස
අඛිල ධනුද්ධර, වීර පරාක්‍රම නරේන්ද්‍රසිංහ රජු ලෙස
මේනකා පීරිස්, මොනරවිල කුමාරිහාමි ලෙස
ගිහාන් ප්‍රනාන්දු, පට්ටිය බණ්ඩාර ලෙස
දිනූෂා රාජපතිරණ, කිරිබකිනි ලෙස
අවන්ති අපොන්සු, මව් බිසව ලෙස
කුසුම් රේණු, අභිරාමි දේවී ලෙස
රුවන් පෙරේරා, සුරගුණේ ලෙස
ශ්‍රීමාල් වෙඩිසිංහ, පිට්ටි නායක්කර් ලෙස
රොෂාන් පිලපිටිය
සතිස්චන්ද්‍ර එදිරිසිංහ
බුද්ධදාස විතානාරච්චි
ලූෂන් බුලත්සිංහල
හයසින්ත් විජේරත්න
කුමාරි මුණසිංහ

සම්මාන සහ නිර්දේශ

ආශ්‍රේයයන්

බාහිර සබැඳි 
දස්කොන් නිල ස්වර්ණවාහිනී වෙබ්අඩවිය

 සිංහල-භාෂා රූපවාහිනී වැඩසටහන්කරණය
2014 ශ්‍රී ලංකා රූපවාහිනී කතාමාලා ආරම්භ වීම්
2015 ශ්‍රී ලංකා රූපවාහිනී කතාමාලා අවසන් වීම්
2010 දශකයේ ශ්‍රී ලංකා රූපවාහිනී කතාමාලා
ස්වර්ණවාහිනී රූපවාහිනී නාට්‍ය
ශ්‍රී ලංකා ඓතිහාසික රූපවාහිනී කතාමාලා
මහනුවර රාජධානිය පසුබිමෙහි නිර්මාණය වූ රූපවාහිනී කතාමාලා
රූපවාහිනී කතාමාලා
Stellar nucleosynthesis යනු තාරකා තුල මූලද්‍රව්‍යයන් නිපදවීමේ ක්‍රියාවලියයි
එහිදී ප්‍රෝටෝන (protons), නියුට්‍රෝන (neutrons) සහ සැහැල්ලු පරමාණු න්‍යෂ්ටින් එක්වී අලුත් මූලද්‍රව්‍යයන් නිර්මාණය වේ
මූලාශ්‍ර

ආශ්‍රිත
 න්‍යෂ්ටි සංස්ලේෂණය

න්‍යෂ්ටි සංස්ලේෂණය
ද කිං’ස් ඩෝටර්, සූ බෙක්-හ්යං (
හෙවත් ද ඩෝටර් ඔෆ් ද එම්පරර්) යනු බෙක්ජේහි මුර්යොං රජුගේ දියණිය වන සූ බෙක්-හ්යංගේ දිවිය නිරූපණය කෙරෙන ඓතිහාසික නාට්‍යයකි
2013 සැප්තැම්බර් 30 සිට 2014 මාර්තු 14 දක්වා MBC නාළිකාව ඔස්සේ සඳුදා සිට සිකුරාදා දක්වා දිනවල 20
55ට (KST) මෙය විකාශය වූයේ කථාංග 108කින් යුක්තව ය
මෙම කතාමාලාව කථාංග 120කින් යුක්තව විකාශය කිරීමට සැලසුම් කොට තිබුණත්, පසුව 2014 මාර්තු 4 දින එය කථාංග 108කට කපා දැමිණි
කථාපුවත
යුං යනු දොංසොං රජුගේ ඥාති සොහොයුරකු වන අතර, ඔහු රජුගේ හමුදාවේ සාර්ථක සෙන්පතියකු ද වේ
ඔහු මාලිග නිලධාරියකු වන බෙක්-ගාගේ දියණිය වන චේ-හ්වාට පෙම් කරයි
බෙක්-ගාට අවශ්‍ය වන්නේ යුං සිහසුනට පත්කොට සිය දියණිය රැජින වනු දැකීමටයි
රජුගේ ඝාතනයට බෙක්-ගා හසුවන විට, මෙම පෙම්වතුන් දෙදෙනා වෙනස් මාර්ගවල ගමන් ගනිති
ගූ-චුන් නම් සේවකයකු විසින් චේ-හ්වා ගයා රාජ්‍යය වෙත රැගෙන යයි
එහි දී ඇය යුංගේ දියණිය වන සෝල්-නන්ට උපත ලබා දෙයි
අනතුරුව ඇය තම දිවි ගලවාගත් තැනැත්තා සමගින් විවාහ වේ
වසර කිහිපයකට පසුව, ඇය සොල්-හී බිහි කරයි
මේ අතර, සිය පෙම්වතිය මියගොස් ඇතැයි විශ්වාස කරන යුං මුර්යොං ලෙස සිහසුනට පත්වේ
හිටපු රජ දොංසොංගේ පුත් ජින්-මූ ආරක්ෂා කරගැනීමට ඔහු සිය පුත්‍රයා වන මියුං-නොං ඔහු සමගින් මාරු කරයි
වසර ගණනාවකට පසු, සරල මනසැති සොල්-නන් මියුං-නොං සමග ප්‍රේමයෙන් බැ‍ඳෙයි
නමුත් ඇගේ මහත් අපේක්ෂා සහගත සොයුරිය සොල්-හී උත්සාහ දරන්නේ කුමරියක වීමටයි
චරිත නිරූපණය

ප්‍රධාන චරිත
සෝ හ්‍යුන්-ජින්, සූ බෙක්-හ්යං/ සොල්-නන් ලෙස
සෝ වූ, සෝල්-හී ලෙස
ලී ජේ-ර්යොං, මුර්යොං රජු ලෙස
ජෝ හ්‍යුන්-ජේ, මියුං-නොං ලෙස