Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
Beat යන පදය 'ජෑස්' සංගීතයේ ප්‍රතිවරැද්ධ සංස්කෘතික රිද්මයටත්, යුද්ධයෙන් පසුවත් පැවති වෙනස්වීම් වලට ඇති අකමැත්ත කෙරෙහි වු කැරලිකාර ස්වභාවයත්, මත්ද්‍රව්‍ය, මත්පැන් දර්ශනවාසය හා සෙන් බෞද්ධාගම ප්‍රමුඛ ආගම් වලින් ලැබුනු නව ආත්මීය අත්දැකීමුත් සහ සියල්ලම හැදින්විමට සාමුහිකව භාවිත කරන ලදී
ඇලන් ජින්ස්බර්ග් විසින් ඔහුගේ  Howl නම් කවිය මගින් මෙම යාන්ත්‍රණයට අවශ්‍ය තාලය සපයන ලදි
මාගේ පරම්පරාවේ සුවිශේෂම බුද්ධිමතුන් උමතුව මගින් විනාශ වනු මම දුටිමි
ලෙස ආරම්භ වු මෙම කවිය වෝල්ට් විට්මෑන්ගේ කෘතින්ට සමානකමක් දැක්විය
මේ කාලය තුලදීම ඇලන් ජින්ස්බර්ගේ මිත්‍රයෙකු වු ජැක් කොරොවුවැක් (1922-1969) ගේ ජනප්‍රියම නවකථාව වන The Road  මගින් Beats  ලෙස හැදින්වුවන්ගේ විනෝදකාමී,  බාහිර බලපෑම් රහිත, ස්ථර පදිංචියක් පවා නැති ජීවින විග්‍රහ කරන ලදි
දෙවන ලෝක යුද්ධයට පසු සමය යුද්ධ නවකථා සම්බන්ධව නම් ඇමෙරිකාව තුල විශාල සංගීත්‍යමය පිබිදිමක් ඇති වු සමයක් විය
නෝමන් මේලර් ගේ The Naked and the dead (1948)  ‍ෙජා්සප් හෙලර්ගගේ  Catch -22 (1961) සහ කර්ථ වොන්නෙගට් ජුනියර්ගේ   Slaughter House- Five (1969) වැනි කෘතින් මේ කාලය තුලදී ඉතාමත් ජනප්‍රිය වු කෘතින් අතුරින් කිහිපයකි
බාබරා ගාර්කන් විසින් රචිත  Mac Bird කෘතිය යුද්ධයෙන් නිරර්ථක භාවය විදහාපාන තවත් කෘතියක් විය
සංසන්දනාත්මකව බැලු කල, ජෝන් අප්බයික් ඇමෙරිකානු ජීවිතයේ ගැමි ජීවිතය අලංකාරව විස්තර කිරිමක් ලෙස සැලකිය හැකි කෘතින් නිහඩ එහෙත් පෙරලිකාර රචනා ශෛලියකින් ඉදිරිපත් කලේය
ඇමෙරිකානු මධ්‍යම පන්තියෙහි කුඩා තොරතුරැ පවා චරිතයට නැගීම නිසා 1960 දි රචිත Robbit Run   නමැති කෘතිය නවමු අත්දැකිවමක් විය
මෙම නවකථාව වර්ථමාන කාලය එහි කථා විස්තරයට යොදාගත් පළමු නවකතා කිහිපය අතරින් එකක් ලෙස ද සැලකේ.

ෆ්ලැන්නරි ඕ'කොනර් (උපත මාර්තු 25, 1925 ජෝර්ජියාව විපත අගෝස්තු 3 1964 ජෝර්ජියාව) විසින්ද මාර්ක් ට්වේන් වැනි ඇමෙරිකානු සංහිත්‍රයේ ප්‍රමුඛ කතුවරැන්ට ඉතා සමීප මාතෘකාවක් වු දකුණු පලාත සහ මාතෘකාව පිරික්සීමට ළක්කොට සංවර්ධනය කරන ලදි
(Wise Blood 1952, The Violeut Bear it Away 1960, Everything that Rises Must Converge - ඇගේ ප්‍රසිද්ධම කෙටිකථාව හා අතිශය වැදගත් එකතු
අධි - විභේදන රූපවාහිනී යනු  
අංකික රූපවාහිනි ප්‍රචාරණ පද්ධතියකි
මෙයට සාම්ප්‍රදායික රූපවාහිනි පද්ධති (NTSC, SECAM, PAL) වලට වඩා වැඩි ‍විභේදනයක් ඇත
ප්‍රමාණවත් වීඩියෝ සංකෝචනයක් භාවිත කලහොත් අඩු කලාප පළලක් අවශ්‍යය වන නිසා HDTV අංකිතව ප්‍රචාරණය කෙරේ
අධි-විභේදන රූපවාහිනීවල ඉතිහාසය  

අධි-විභේදන යන යෙදුම බ්‍රිතාන්‍යයේ 1930 හා 1940 යුග වලදී භාවිතයට පටන් ගත්, 405 තීරු කලු-සුදු රූපවාහිනී පද්ධති විස්තර කිරීමට භාවිතා කරන ලදී
අද වනවිට ඇමරිකානු 525-තීරු NTSC පද්ධතිය හා යුරෝපානු 625-තීරු PAL හා SECAM පද්ධති සම්මත විභේදන ලෙස හඳුන්වයි. ප්‍රංශ 819-තීරු කලු සුදු පද්ධති අධි-විභේදන ලෙස කලින් සැලකුවද, 1986 පසු ‍එලෙස හඳුන්වන්නේ නැත
1958 දී යුධමය අවශ්‍යතා සඳහා සෝවියට් සංගමය මඟින් 1125 තීරු විභේදනයක් සහිත රූපවාහිනී පද්ධතියක් නිපදවන ලදී
1969 දී ජපන් ප්‍රචාරක NHC මඟින් පළමු 5
3 දෘෂ්ටි අනුපාතයක් සහිත පාරිභෝගික අධි-විභේදන රූපවාහිනිය නිපදවන ලදී
ඇමරිකාවේ පළමු 5
3 අනුපාතයක් ඇති රූපවාහිනී පද්ධතිය 1981 දී ප්‍රදර්ශණය කරන ලදි
1983 දී අන්තර්ජාතික විදුලි සංදේශ සංගමය මඟින් වැඩකරන පාර්ශවයක් HDTV අන්තර්ජාතික සම්මතයක් බිහිකිරීමේ අරමුණින් පිහිටවන ලදී
මෙමඟින් කල එක් නිර්දේශයක් 16
9 අනුපාතයක් සහිත නිරූපිත වර්ණමිතියක් ඇති, 1080i (1080 සක්‍රීය ලෙස අතුරු ලියු තීරු ඇති විභේදනයක් ඇති) ප්‍රස්තාරිත විධියක් ඇති HDTV සම්මතයයි
එයට වෛකල්පිත 1440 x 1152 HDMAC ප්‍රස්තාරික විධියද අනුයුක්තය
ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ අධි-විභේදන රූපවාහිනී(HDTV) තාක්ෂණය 1990 දී පමණ ඩිජිටල් HDTV ග්‍රෑන්ඩ් අලායනස් මඟින් හඳුන්වාදෙන ලදී
යුරෝපයේ ප්‍රතිසම 1.125-තීරු HD MAC පිළිබඳ පරීක්ෂණ ප්‍රචාරණ 1990 සිදුකලද, මහජන ප්‍රචාරණ සේවයක් දක්වා එය දියුණු නොවිණ
ජපානය සාර්ථක ලෙස ප්‍රතිසම HDTV ප්‍රචාරණය කරන ලොව එකම රටයි
එම පද්ධතිය ''අධි-දෘෂ්ටි" (High Vision) ලෙස හඳුන්වන අතර, එයට 5
3 අනුපාතික, 1.125 අතුරු ලියු තීරු, 60 ක්ෂේත්‍ර/තප්පරයට සහිත පද්ධතියක් අඩංගු වේ
වර්තමාන HDTV ප්‍රචාරණ සම්මත වන්නේ ATSC (ඇමරිකාව) හා DVB (යුරෝපය හා අනිකුත් බොහෝ රටවල්) යන ඒවාය
HDTV වලට 5
1 චැනල නාද ශ්‍රව්‍යය පද්ධති සැපයිය හැක
උදාහරණ ඩොලිබි අංකිත (AC-3) ආකෘතිය
පටිගත කිරීම හා සම්පීඩනය  

HDTV, D – VHS (data VHS) ට, W – VHS (ප්‍රතිසම පමණි) ට, HDTV සහිත ඩිජිටල් වීඩියෝ පටිගත කිරීම් යන්ත්‍ර වලට (උදාහරණ ලෙස DirecTV ගේ HD ඩිජිටල් වීඩියෝ පටිගතකරණය, Sky HD ගේ set-top box, Dish ජාලයේ VIP 622 හෝ VIP 722 HD ඩිජිටල් වීඩියෝ පටිගතකරණ ආදායක හෝ  TiVo ගේ 3 ශ්‍රේණිය හෝ  HD පටිගතකරණ යන්ත්‍ර) හෝ HDTV-සහිත HTPCවලට පටිගත කළ හැකිය
සමහරක් රැහැන් පෙට්ටි HD TV ආකාරයෙන් විකාශන දෙකක් එකවර පටිගත කිරීමේ පහසුකම්වලින් යුක්ත වේ
තවද ඒවා HDTV ක්‍රමලේඛනය කිරීම්වලින් යුක්ත වේ
සමහරක් ඒවා නිදහස් වන අතර සමහරක් ඒවා යම් මුදලකට මිළ දී ගත යුතු අතර ඒවා රැහැන් සමාගමේ ඉල්ලුම මත සැපයීමේ අංගය යටතේ ධාවනය කිරීම සිදු කළ හැක
සම්පීඩනය නොවූ ප්‍රවාහ ලබා ගැනීම සඳහා අවශ්‍ය අතිශය විශාල දත්ත ගබඩා ප්‍රමාණය, පාරිභෝජක වෙළෙඳ පොළ තුළ සම්පීඩනය නොවූ ගබඩා කිරීමේ ක්‍රමය තවත් කාලයක් යනතුරුත් දක්නට නොලැබීමට හේතුවක් වනු ඇත
සම්පීඩනය නොවූ ඩිජිටල් HDTV සංඥාවක රියල් ටයිම් MPEG-2 සම්පීඩනයක් වර්තමානයේ පාරිභෝජක වෙළෙඳ පොළට නොගැලපෙන තරම් මිලකින් යුක්ත වේ
නමුත් වසර කිහිපයක් තුළ මෙහි මිල අඩු විය යුතුය
(කෙසේ නමුත් මෙය පටිගත කිරීමේ HDTV වලට වඩා HD කැම් කෝඩරවලට අදාළ වූ) W-VHS පටිගත කිරීමේ යන්ත්‍ර වැනි ප්‍රතිසම HD සංඥ පටිගත කිරීම් කලාප පුළුල් පහසුකම්වලින් යුත් ප්‍රතිසම පටිගත කිරීමේ යන්ත්‍ර තවදුරටත් පාරිභෝජක වෙළඳපොළ සඳහා නිෂ්පාදනය නොවෙන අතර ද්විතීක වෙළඳ පොළෙහි මිළෙන් වැඩි හා දුර්ලභ පටිගත කිරීමේ යන්ත්‍රද වේ
එක්සත් ජනපදයේ FCC යේ plug and play එකඟතාවයේ කොටසක් ලෙස රැහැන් සමාගම් ගැණුම්කරුවාගේ ඉල්ලුම මත ඔවුන් විසින් මිලදී ගන්නා HD Set-top බොක්ස් එකක් සමඟ ක්‍රියාකාරී Firewire (IEEE 1394) ලබා දිය යුතුය
ඍජු චන්ද්‍රිකා විකාශකයන් එක් අයෙක්වත් මෙම අංගය ඔවුන්ගේ බොක්ස්වල ලබා දී නොමැති නමුත් සමහරක් රැහැන්  රූපවාහිනී ආයතන මඟින් එය ලබා දී තිබේ
2004 ජූලි මාසයේ දී මෙන් FCC මැන්ඩේටේන් එම බොක්ස් ඇතුළත් වී නොතිබිණි
මෙම අන්තර්ගතය 5C ලෙස හැඳින්වෙන සංකේතනයක් මඟින් ආරක්ෂා කර ඇත
එම සංකේතනය මඟින් අන්තර්ගතය පිටපත් කිරීම වැළැක්වීම හෝ අනුමත පිටපත් කිරීම සීමා කළ හැකිය
එමනිසා මෙමඟින් කාර්යක්ෂමව අන්තර්ගතයේ සාධාරණ භාවිතය බොහෝ දුරට හෝ සම්පූර්ණයෙන්ම ප්‍රතික්ෂේප කරයි
අධි විභේදන රූපවාහිනි (HDTV) - ප්‍රචාරක ස්ථාන ආකෘති වි‍මර්ශනය  

සම්මත-විභේදන රූපවාහිනී (SDTV) වලට වඩා අඩුම තරමින් දෙගුණයක රේඛිය විභේදනයක් අධි විභේදන රූපවාහිනි (HDTV)  වලට තිබේ
එබැවින් සාමාන්‍යය DVD හෝ ප්‍රතිසම (Analog) වලට වඩා රූපවාහිනි වැඩි විස්තර සපයයි
අධි විභේදන රූපවාහිනි (HDTV)සම්ප්‍රේෂණයේ දී තාක්ෂණික සම්මත 16
9 දර්ශනානුපාතය "letterboxing" හා විරූපිත ඇදීම් වලින් තොරව ‍හසුරුවන බැවින්  කාර්යක්ෂම රූප විභේදන වැඩිවීමක් ඇතිකෙරේ
ප්‍රචාරණයට සුදුසුම ආකෘතිය වන විඩීයෝ ග්‍රාපිත රූප සැටහිම්, මාධ්‍යය වර්ගය හා රූප ලක්ෂණ මත රදා පවතී
ක්ෂේත්‍ර හා රාමුවල ශීඝ්‍රතාවය, ප්‍රභව හා විභේදන සමඟ ගැලපිය යුතුය
වඩා නිවැරදිව සම්ප්‍රේෂණය කිරීමට නම් තිබෙන කලාප පළලට වඩා වැඩි කලාප පළලක් ඇති අධි විභේදන ප්‍රභවයක් අවශ්‍යය විය හැකිය
සංකෝචිත නොවූ ප්‍රභව හා සැසඳීමේදී, අධි විභේදන රූපවාහිනිවල (HDTV),  සංචිත හා සම්ප්‍රේෂණ පද්ධති භාවිතයේ දී සිදු වන හානි නිසා (lossy compression) සංකෝචනයෙන් ලැබෙන රූප විකෘති කෙරේ
අධි විභේදන රූපවාහිනිවල (HDTV) අවාසි  

භාවිතයේදි හැකි උපරිම ආකාරයෙන් අධි විභේදන (HD) තත්ත්වයක් සාමාන්‍යයෙන් මුදුන් පමුණුවාගත නොහැකිය
ප්‍රධාන ප්‍රශ්නයක් වන්නේ මෙහෙයුම්කරුවන් HDTV නියමාවලි සම්පුර්ණයෙන්ම අනුගමනය නොකිරීමයි
මෙහෙයුම්කරුවන් මුල් නිපැයුම් ආකෘතියෙන් වෙනස්වන ආකෘති භාවිතය නිසා නැවත- කේතීකරණ ක්‍රියාවලියේ උත්පාදන අඩුවීමක් විය හැකිය
තවද මෙහෙයුම්කරුවන් වැඩිපුර නාලිකා (channels) ගණනක් සීමිත කලාප පළලක (band width) ඇසුරුම් කිරීමට, අඩු මාත්‍රා ශීඝ්‍රතාවයක් (bit rate) හා වෙන්කිරීමක් (resolution) උපයෝගී කරගන්නවා විය හැකිය
රූපවාහිනී යන්ත්‍රය නිවැරදිව යෙදවුම් උපකරණයට (input device) සම්බන්ධ කර නොමැති විට හෝ නිවැරදිව හැඩගස්වා (configure) නොමැති විටද, රූප තත්ත්වයේ අඩුවීමක් විය හැකිය
මෙම සම්බන්ධතාවයන් පිළිබඳව පාරිභෝගික ව්‍යාකූලතාවය මෙම දුෂ්කරතාවයන් වර්ධනය කරයි
බොහෝ විට ඔබට HDMI කේබල හා සම්බන්ධක කේබල වැනි සුදුසු කේබල මිලදී ගැනීමට සිදුවිය හැකිය
මේවා මිලෙන් අධිකය
උදාරහණයක් ලෙස, සංයුක්ත හෝ S-දෘශ්‍ය (S-video) කේබල භාවිතා කළහොත් SDTV තත්ත්වයේ රූප නැරඹිය හැකිය
HDMI රූප තත්ත්වයෙන් හා නාද තත්වයෙන් වැඩිම වුවත් එය සංයුක්ත කේබල වලට වඩා මිලෙන් අධිකය
අධි විභේදන (High-definition) වීඩියෝ අංකිත වීම නිසා, අංකිත වීඩියෝ ප්‍රචාරණයේ අවාසිද, අමතරව එකතුවීම සිදුවේ
උදාහරණයක් ලෙස, අංකිත (digital) වීඩියෝ, සමීප (Analogue) වීඩියෝවලට වඩා වෙනස් ආකාරයට බාධා වලට ප්‍රතික්‍රියා දක්වයි. සමීප (Analogue) වීඩියෝ බාධා ඉදිරියේ අඩුතත්ත්වයේ සංඥා නිකුත් කරන අතර, අංකිත වීඩියෝ බාධා ඉදිරියේ ප්‍රචාරණය තාවකාලිකව නැවතීම, සංඥා පැනීම හෝ වැරදි දත්ත ප්‍රචාරණය සිදුකරයි
HDTV නැරඹීමට නම්, නරඹන්නන්ට තමන්ගේ රූපවාහිනි යන්ත්‍රයට මිලක් ගෙවා උත්ශ්‍රේණිකරණය කරගත යුතු වේ
අලුත් දර්ශන අනුපාතයක් එකතු කිරීමේ දර්ශන අනුපාත වෙනස්කළ හැකි යන්ත්‍ර තිබෙන පාරිභෝගිකයන් ව්‍යාකූල කළ හැකිය
මක්නිසාද යත් යන්ත්‍රය නිවැරදි දර්ශන අනුපාතයට සැකසීම කළයුතු බැවින් සම්ප්‍රදායික සම්මත-විභේදන රූපවාහිනි වැඩසටහන් හා වෘත්තාන්තික චිත්‍රපට, (බොහෝ විට 1953 පෙර 4
3 අනුපාතයෙන් නිෂ්පාදන) HDTV මොනිටර වලින් පෙන්වන විට දර්ශන තලයේ ‍වමට හා දකුණට ශුන්‍ය දර්ශන තීරු ඇතිවේ
මෙමඟින් සෑහිමකට පත්නොවන බොහෝ පාරිභෝගිකයන් මෙම දර්ශන තිරස් අතට ද මොනිටරය දර්ශනයෙන් මුළුමනින්ම පිරවීමක් සිදුකරති
මෙමඟින් ඕනාවට වඩා පළල් සහ උසින් අඩු දර්ශන ඇතිවේ
සමහර පාරිභෝගිකයන් දර්ශන විශාල කිරීමක් (zoom) කරන නිසා දර්ශනය මඟින් මොනිටරය පිරවුවත්, දර්ශනයේ උඩ ‍කොටසේ හා යට කොටසේ අඩුවීමක් සිදු වේ
"HD සංඥා" අධිමිල (premium) තරංග පථවල තැබිමට ප්‍රචාරණය කරන්නන් හෝ කේබල-රූපවාහිනී මෙහෙයුම් කරුවන් නියම කළ හැකිය
නමුත් මේ සඳහා අධිමිල කේබල අවශ්‍යය වේ
ඇතැම් සැටලයිට් (satellite) ආයතන HD චැනල අමතර ගාස්තු යටතේ පිරිනැමිය හැකිය
මේ හේතුව නිසා, ඇතැම් ප්‍රචාරණය කරන්නන් (broadcasters) හට ප්‍රාදේශීය HD තරංග අධිමිල සේවයක් ලෙසටද ප්‍රචාරණය කළ හැකිය
තවදුරටත් නරඹන්නට අවශ්‍යය සමහර චැනල නොලැබී යාමටත්, අංකිත-‍ නොවන, සම්මතයෙන් අඩු හෝ ඇන්ටනා අවශ්‍යය වන අංකිත ‍සංඥා පමණක් පරිශීලනයට ලැබීමත් සිදුවිය හැකිය
මෙවැනි තත්වයක් නිසා තාක්ෂණික ගැටළු වලට වඩා නීතිමය හා ආර්ථික ගැටළු ඇති වෙයි
සාම්ප්‍රදායික රූපවාහිනි හා සැසඳීමේදි HDTV වල තවත් අවාසියක් වන්නේ, වෙනස් තත්ත්ව හා විභේදන වල (reduction) ඇතිවන පාරිභෝගික ව්‍යාකූලතාවයයි
උදාහරණ ලෙස 1080i, 1080p හා 720p
විවිධ රූපවාහිනී සම්බන්ධතා වල වෙනස් වීම් (සම්බන්ධී වීඩියෝ සිට DVI තාක්ෂණයට, DVI තාක්ෂණයේ සිට  HDMI තාක්ෂණයට) මෙම ප්‍රශ්නය තවත් සංකීර්ණ කර ඇත
අවසාන වශයෙන්, HD DVD ආකෘතිය (format) හා Blu-ray Disc ආකෘතිය අතර, කාලයක් තිස්සේ පැවති ආකෘති තරඟය පාරිභෝගිකයන් ව්‍යාකූලත්වයට පත් කරන ලදි
කෙසේ වුවත් මෙම ආකෘති සටන Blu-ray Disc ආකෘතිය සම්මතය බවට පත්වීමෙන් සමථයකට පත්වී ඇත
සටහන් 

{|

|High definition television Standard frame or field rates
|-
රූපවාහිනී වැඩසටහන් අන්තර්ගතය සමග අන්‍යෝන්‍යය ක්‍රියාව 

අන්‍යෝන්‍යය ක්‍රියා රූපවාහිනී නිපදවීම ඉතා දුෂ්කර කාර්යකි
මෙහි සිද්ධාන්තය වන්නේ වැඩසටහනක් ප්‍රේක්ෂකයාගේ ආදානය (input) මත පදනම්ව වෙනස්කිරීමේ හැකියාවයි. වඩා දියුණු තත්වයක් වන්නේ ප්‍රේක්ෂකයාට තිර රචනයට හා වැඩසටහන අවසානයට බලපෑම් කිරීමට හා තෝරාගැනීම් කිරිමට හැකියාව ලැබීමයි
උදාහරණයක් ලෙස ප්‍රේක්ෂකයන්ට ජංගම දුරකථන පණිවිඩයක් මගින් ප්‍රචාරකයන්ට තමන්ට අවශ්‍යවන අවසානය දැනුම් දීම හා එම පණිවිඩය මගින් අවසානය තීරණය කිරිමේ හැකියාව අවශ්‍ය ප්‍රේක්ෂකයන්ට ලැබිම දැක්විය හැක
සරල ආකාරයේ ‍අන්‍යෝන්‍යය ක්‍රියා වැඩසටහන් වන්නේ ඡන්ද විමසීම්, ප්‍රශ්න, විවේචනාත්මක වැඩසටහන් සමග ප්‍රේක්ෂකයන්ට සෘජුව සම්බන්ධ විමේ ප්‍රවණතාවයයි
දැනට ලොව අනිකුත් රටවලට සාපේක්ෂව ඇමරිකාව මෙම අන්තර් ක්‍රියා රූපවාහිනි වැඩසටහන් නිෂ්පාදනයෙන් පසුපසින් සිටියි
මීට හේතුව වී ඇත්තේ ඇමරිකාවේ වාණිජමය රූපවාහිනී ආණ්ඩුව මගින් පාලනය නොවීමයි
වාණිජමය ප්‍රචාරකයන් හා අනිකුත් වැඩසටහන් සපයන්නන් ඇමරිකානු වෙළද පල තුල දියුණු අන්‍යෝන්‍යය වැඩසටහන් නිෂ්පාදනය කිරීමට හේතු ගණනාවක් නිසා සීමිත වී තිබේ
ඒවා නම් ගණුදෙනු කරුවන්ගේ අවශ්‍යතා පමණක් ඉටුකල යුතුවීම, ආයෝජකයන්ට හොද ප්‍රතිලාභ ලබාදිය යුතුවීම, හා මෙම වැඩසටහන් ප්‍රේක්ෂකයන් කරා ගෙනයාමේ අභියෝග වැනි කරුණුය
ඊට අමතරව ඇමරිකානු වැඩසටහන් සපයන්නන් හා මෙහෙයුම් කරුවන් පවතින යටිතල පහසුකම් හා ව්‍යාපාර මොඩල සමග තරග කලයුතු වීමද ප්‍රධාන ගැටළුවකි
සැටලයිට් හා කේබල ප්‍රචාරකයන්ට අන්තර්ක්‍රියාවන් යොදා ගැනිමට බලතල හැකි අතර එසේ නොමැති වුවහොත් ප්‍රචාරකයන් දැනට වඩා තරගකාරීත්වයෙන් අඩුවීමත් සිදුවිය හැක
ද්‍රව ස්ඵටික සංදර්ශක රූපවාහිනී

ද්‍රව ස්ඵටික සංදර්හක රූපවාහිනී (LCD TV) යනු LCD තාක්ෂණය යොදාගන්නා දෘෂ්ටි ප්‍රතිදානය (රූප නිර්මාණය කරන) රූපවාහිනී වේ
ශක්ති පරිභෝජනය අඩුකිරීම, ප්‍රමාණය හා ගැඹුර අඩුකිරීම වැනි කාරණ නිසා TFT තාක්ෂණය මෙටය යොදාගනනී
මෙම LCD තිර (screens) කොම්පියුටර් මොනිටර වලට ද ‍භාවිතා කරයි
සාම්ප්‍රදායික රූප සංදර්ශක වලට සාපේක්ෂව කලින් පරපුරට අයත් LCD රූපවාහිනී වල අවාසි තිබිණ
වේගයෙන්-චලනය වන ක්‍රියාදාම දර්ශන දෝෂ සහිත වූ අතර එම සංදර්ශකය කල නිසා පැහැදිලි දර්ශන නැරඹීමට නම් සංදර්ශකය ඉදිරියෙන්ම සිටිය යුතු විය
මෑත වසර වල වර්ධනයන් මේ බොහෝ ප්‍රශ්න විසදා ඇති අතර LCD රූපවාහිනී හා ප්ලාස්මා සංදර්ශක කැතෝඩ් කිරණ සංදර්ශක රූපවාහිනී හා ප්ලාස්මා සංදර්ශක කැතෝඩ් තිරණ සංදර්ශක රූපවාහිනී වලට වඩා ‍ලොව පුරා ජනප්‍රිය වී ඇත
ශක්ති භාවිතයේ කාර්යක්ෂමතාව වැඩි වීම නිසා සාම්ප්‍රදායික CRT මොනිටර වලට තිබූ වෙළඳ පොලෙන් විශාල කොටසක් 2000 වසර මුල්භාගයේදී සමතල-රාමු (Flat - panels) වලට අල්ලා ගැනීමට හැකිය
අඛණ්ඩ LCD TV තාක්ෂණ වර්ධනයන් නිසා එයට ප්‍රතිවාදී තරඟකරුවන් වන ප්ලාස්මා සමතල-රාමු හා පිටුපසින්-ප්‍රක්ෂේප රූපවාහිනී (DLP හා LCD තාක්ෂණයේ වර්ග දෙකක් වන LCD හා LCOS) සමඟ හොඳින් තරඟ කිරීමට හැකිවිය
LCD හි අඛණ්ඩව වෙළඳ පල රැදී සිටි කාලය තුල එය වඩා සුදුසුවන්නේ අංශක 40 හෝ ඊට වඩා අඩු කුඩා ප්‍රමාණයේ සමතල-රාමු රූපවාහින වලට බව විශාල ලෙස විශ්වාස කෙරේ
ප්ලාස්මා තාක්ෂණය ක්‍රියාකාරීත්වයෙන් හා මිලෙන් ඉදිරියෙන් සිටි නිසා එම ප්‍රමාණයට වඩා තිර වලින් LCD තාක්ෂණයට ප්ලාස්මා තාක්ෂණයට අභියෝග කල නොහැකි  විය
කෙසේවුවත් දැන් LCD තාක්ෂණයට ප්ලාස්මා තාක්ෂණයට සමාන ක්‍රියාකාරීත්වයක නිරූපණය කල හැක
මෙය හත්වන - පරපුරේ ප්‍රධාන නිෂ්පාදකයන් වන සැම්සුන්ග්, සෝනි, එල්ජී, ෆිලිප්ස් LCD හා ෂාප් සමාගමේ නිවේදන වලින් පිළිඹිඹු වේ
2004 ඔක්තෝම්බර් හිදී 40" හා 45" රූපවාහිනී විශාල වශයෙන් භාවිතයේ තිබු අත ෂාප් 65" තිරයක් සාර්ථක ලෙස නිවේදනය කලේය
2005 මාර්තු මාසයේදී සැම්සුන්ග් ආයතනය 82" LCD තිරය සාර්ථක ලෙස නිවේදනය කලේය
2006 අගෝස්තු මාසයේදී එල්.ජී පාරිභෝගික ඉලෙක්ට්‍රොනික් ආයතනය 100" LCD රූපවාහිනී නිවේදනය කලේය
2007 ජනවාරි මාසයේදී, ෂාප් 106 LCD තිරය AQ005 වර්ග නාමය යටතේ ප්‍රදර්ශනය කලේය
නිෂ්පාදකයන් ඩොලර් බිලියනක ගණනක මුදල් සම්භාරයක් LCD නිෂ්පාදන සඳහා අයෝජනය කිරීමට සැලසුම් කර ඇත
රූපවාහිනි ප්‍රධාන වෙළඳපළක් බවට පත්වීමට ඉඩ ඇත
(LCD වලට අනිකුත් වෙළඳපල වන්නේ කොම්පියුටර් මොනිටරය)

LCD තාක්ෂණයේ වර්ධනයත් තාක්ෂණික පරතරය අඩුකිරීමට විදුලි පරිභෝජනයේ අඩුවකට, වැඩි විභේදනයකට (HDTV වටල අත්‍යාවශ්‍යය) හා මිල අඩුකිරීමට හේතු වී ඇත
මෙය ප්ලාස්මා සංදර්ශක රූපවාහිනී යන්ත්‍ර වෙළඳපල සමඟ ඇති තරඟකාරීත්වය අඩු කිරීමට මෙය ඉවහල් ‍වී තිබේ
2006 අගභාගයේදී වි‍ශ්ලේෂකයන් කියා සිටියේ කලින් වසර වල 40" හා ඊට වැඩි ප්ලාස්ම තිර වලට වෙළඳපලේ තිබු ආධිපත්‍යය LCD තිර මඟින්
සමහර රටවල රූපවාහිනි සේවයන් පවත්වාගෙන යාමට මූල්‍ය ශක්තිය වන්නේ බලපත්‍ර සඳහා අය කරනු ලබන බදු මුදලයි
ඉන් අදහස් වන්නේ වෙළෙඳ දැන්වීම් මඟින් ලැබෙන ආදායම ඉතා අඩු කාර්යක් කරන බවයි. සමහර විට වෙළෙඳ දැන්වීම් භාවිතය කෙසේවත් නොකරන බව ද පැහැදිලි වේ
සමහර රූපවාහිනී සේවයන් වෙළෙඳ දැන්වීම ප්‍රචාරය කිරීම ඉතා අඩුවෙන්ම හෝ ප්‍රචාරය නොකරන තත්ත්වයේම ඇත
පහතින් දැක්වෙන්නේ ඉන් කිහිපයකි
එක්සත් රාජධානියේ BBC සේවය හා ඕස්ට්‍රේලියාවේ ABC සේවය
BBC සේවය කිසිම වෙළෙඳ දැන්වීමක් ප්‍රචාරය නොකරන අතර එහි මුල්‍යමය අවශ්‍යතා සපුරා ගනුයේ රූපාවාහිනී පාවිච්චි කරන්නන්ගෙනි
අයකර ගන්නා බලපත්‍ර රජය මඟින් නියම කරනු ලැබූ ද BBC ආයතනයේ ඊට ප්‍රතිචාර නොදක්වයි. එපරිදි BBC ආයතනය ස්වාධීන ආයතනයක් ලෙස සිය තීරණ ගනු ලබයි
මෙසෙ අය කරන ගන්නා බදු මුදල් රේඩියෝ සේවයන්, විකාශන මධ්‍යස්ථාන හා BBC වෙබ් අඩවි සඳහා මූල්‍ය ශක්තිය ලබා දේ
ලෝක ජනගහනයෙන් 90% සෑම සතියකම BBC සේවය නරඹනු ලබන අතර 27%කගේ දායකත්වයක් නරඹන්නන්ගෙන් චරිත නිරූපණය කරන අයට ලැබේ
මෙම දායකත්වය නිසා විවිධ චැනලයන් නැරඹීමේ 85% ක හැකියාවක් ඇති ජන කොටසක් සිටියි
ඉන් 42% එම සේවයන් නරඹන්නේ චන්ද්‍රිකා තාක්ෂණ ඔස්සේ චැනලයන් 200ක් නැරඹීමේ හැකියාව තිබිය දීය
එසේම තවත් 43%ක ප්‍රමාණයකට නිදහස් දර්ශකයන් 30ක් සමග ලබා ගැනීමේ පහසුකම ද ඇතුළත් වේ
මෙම බදු ආදායම්වලින් මූල්‍ය ශක්තිය ලබා දෙන BBC රූපවාහිනී සේවයට එනම් වෙළඳ දැන්වීම් භාවිතා නොකරන ආයතනයනට වැයවන මුදල වාර්ෂිකව පවුම් 136 ක මුදලකි
එය තම ආයතනය සතුව ඇති රූපවාහිනී ප්‍රමාණයට වැයවන මුදලට අමතරවය
BBC චැනලය හා වාණිජමය චැනලය යන දෙකෙහි ක්‍රීඩා තොරතුරු ඉදිරිපත් කිරීමේ දී BBC චැනලය නිතරඟයෙන් නරඹන්නන් අතර  වැඩිම ආකර්ශනයක් දිනාගන්නට සමත්වෙයි
එයට හේතුව නම් ක්‍රීඩා තරඟ නරඹන්නන් බාධාවකින් තොරව නොවී නැරඹීමට වඩා රුචි කරන බැවිනි
ABC ඕස්ට්‍රේලියානු ප්‍රචාරක සංස්ථාව වෙළෙඳ දැන්වීම් ප්‍රචාරණය නොකරන අතර එසේ ප්‍රචාරය කිරීම 1983 පනවනු ලැබූ ව්‍යවස්ථාවකට අනුව තහනම් කිරීමට ලක් කර ඇත
එසේම ABC සාප්පු සංකීර්ණයන්ගෙන් ද සිය අරමුදල තර කර ගැනීමට අවශ්‍ය තරම් මුදල් උපයා ගනී
රූපවාහිනී දැන්වීම්

දැන්වීම් ප්‍රචාරණය මිනිසුන්ගේ හැසිරීම හා විශ්වාස වලට බලපෑම් ඇතිකරන නිසා රූපවාහිනිය දැන්වීම් ප්‍රචාරය කිරීමේ බලවත් මාධ්‍යයක් වේ
රූපවාහිනි ස්ථාන ඔවුන්ගේ ගුවන් කාලය ප්‍රචාරණය කරන්නන්ට විකිණීම හරහා තම වැඩසටහන් වලට අරමුදල් සපයා ගැනීම සිදුකරයි
ඇමරිකා ජනපදය  

එහි 1940 ඇමරිකාවේ ආරම්භයේ සිට රූපවාහිනී වාණිජ දැන්වීම් භාණ්ඩ, විශේෂයෙන්ම පාරිභෝගික භාණ්ඩ, විකිණීමේ වඩා කර්යක්ෂම හා ජනප්‍රිය ක්‍රමයක් බවට පත්ව ඇත
ඇමරිකානු දැන්වීම් ගාස්තු මූලිකවම "නියෙල්සන් ගාස්තු" මඟින් තීරණය කරයි
දවසේ කාලය හා චැනලයේ ජනප්‍රියතාවය රූපවාහිනී දැන්වීමේ ගාස්තු තීරණය කරයි
උදාහරණයක් ලෙස ඉතා ප්‍රසිද්ධ "ඇමරිකානු අයිඩල්" වැඩසටහන තප්පර 30 වාණිජ කාලයක් සඳහා ඩොලර් 750,000 පමණ ද, "ලෝක කුසලාන" හෝ "සුපර් බව්ල්" (Super bowl) වැඩසටහන් ඩොලර් මිලියන ගණනක් අයකල හැක
මෑත අවුරුදු වලදී, ගෙවන ලද වැඩසටහන් හෝ දිගු වාණිජ දැන්වීම් (බොහෝ විට විනාඩි ‍30 හෝ පැයක් පමණ ඒවා) ප්‍රසිද්ධියට පත්වී ඇත
සමහර ‍ෙඖෂධ ආයතන වැඩසටහන් අධ්‍යක්ෂකවරුන්ට මුදල් ගෙවා ප්‍රවෘත්ති අංග ප්‍රචාරණය කරවයි.

සමහර TV වැඩසටහන්, වෙළඳ දැන්වීම් තම දර්ශන වලට ද එකතු කරගනනී
මෙය "භාණ්ඩ ස්ථාපනය" (Product Placement) ලෙස හැඳින්වේ
උදාහරණ ලෙස චරිතයක් එක්තරා වර්ගයක බීමක් පානය කිරීම, එක්වර්ගයක ආපන ශාලාවකට යාම වැනි දර්ශන, සමහර අවස්ථාවල දී නියමිත වෙළඳ නාමයක් හෝ ගායකයෙකුගේ හෝ කණ්ඩායමක ගේ සංගීතය දර්ශන වලට යොදාගනී
(මෙයට සමර ශිල්පීන්ගේ ආගන්තුක ඉදිරිපත් කිරීම් (Guest appearance) අයත් නැත)

එක්සත් රාජධානිය  

රූපවාහිනී නියාමකයන් එක්සත් රාජධානියේ දැන්වීම් පාලනය කරයි
එහි සීමා කිරීම් වාණිජ රූපවාහිනියේ මුල් කාලයේ සිටම පැවත එයි
එසේ වුවත්, රූපවාහිනී ප්‍රධානී ලූ ග්‍රේඩ් (Lew Grade) "ප්‍රචාරය කිරීමේ බලපත්‍රය" "මුදල් මුද්‍රණය කිරීමේ බලපත්‍රයක්" කට සමාන බව පවසයි
මෙම සීමා කිරීමට අනුව ප්‍රධාන ජාතික චැනල තුන්වන, ITV, චැනල් 4 හා 5 වලට පෙන්විය හැක්කේ උපරිම වශයෙන් පැයකට විනාඩි 7 ක ප්‍රචාරය කිරීමක් පමණි
(කාර්යබහුල වේලාවන් වල විනාඩි 8ක්) අනිකුත් ප්‍රචාරය කරන්නන්ට උපරිම වශයෙන් පැයකට විනාඩි 9 ක දැන්වීම් කාලයක් ලබා දී ඇත
(කාර්ය බහුල පැය වල විනාඩි 12 ලෙස)
මේ නිසා ආනයනය කරන ලද ඇමරිකානු වැඩසටහන් වල අස්වාභාවික නැවතීම් දැකිය හැකි අතර මේවා එකස්ත් රාජධානි ආයතන වලින් ඇමරිකානු දැන්වීම්වලට ඉඩදීමට සංස්කරණය කල ඒවාය
කාලීන වාර්තා හෝ ප්‍රවෘත්ති වැඩසටහන් තුලට වෙළඳ දැන්වීම් ඇතුලත් නොකල යුතුයි
එලෙසම ආගමික වැඩසටහන්, පාසල් වැඩසටහන්, ආගමික භක්තිය පිළිබඳ වැඩසටහන් හා රජකීය උත්සව වැනි දර්ශන තුලට දැන්වීම් ඇතුලත් නොකල යුතුය
එලෙසම වැඩසටහන් හා දැන්වීම් අතර පැහැදිලි කාල බෙදීමක් පැවතිය යුතුය
BBC ය, වාණිජමය නොවන අතර දැන්වීම් පෙන්වීමට ඉඩදෙන්නේ නැත
ඔවුන්ගේ ආදායමෙන් විශාල කොටසක් TV බලපත්‍ර මඟින්ද ඔවුන්ගේ වැඩසටහන් අනිකුත් ප්‍රචාරය කරන්නන්ට අලෙවියෙන්ද උපයා ගනී
එක්සත් රාජධානියෙන් පිටත පෙන්වන BBC වැඩසටහන් වලට දැන්වීම් ඇතුලත් විය හැක
ඊට හේතුව වන්නේ ඒවා බලපත්‍ර කුලී නොගෙවන බැවිනි
සටහන් 

{|

|Television Content
රූපවාහිනී සම්ප්‍රේෂණය
1927 දී ජෝන් ලොගී බෙයාඩ් දිගු-දුර රූපවාහිනී තරංගයක්"  සැතපුම් 438 දිග දුරකථන මාර්ගයක් හරහා ලන්ඩන් හා ග්ලාස් ගෝ අතර සම්ප්‍රේශණය කරන ලදී
බෙයාඩ් ලොව පලමු දිගු-දුර රූපවාහිනි දර්ශන ග්ලාස්ගෝ කේන්ද්‍රස්ථානයේ කේන්ද්‍ර ‍හෝටලයට (central Hotel) වලට සම්ප්‍රේෂණය කරන ලදී
අනතුරුව ඔහු බෙයාඩ් රූපවාහිනී ප්‍රවර්ධන ආයතන පිහටවූ අතර 1928 දී අත්ලාන්තික් සාගරය හරහා ප්‍රථම රූපවාහිනි සම්ප්‍රේෂණය ලන්ඩන් සිට හාට්ස්ඩාලේ, නිව්යොක් වලට හා ප්‍රථම BBC රූපවාහිනී වැඩසටහන් සම්ප්‍රේෂණයද සිදුකලේය
1929 නොවැම්බර් හිදී ප්‍රංශයේ බර්නාඩ් කාටන් සමඟ  එක්ව ඔහු ප්‍රංශයේ පලමු රූපාවහිනී ආයතනයය වන "රූපවාහිනී-බෙයාඩ්-නාටන්" ආයතනය ඇති කලේය
"එප්සොම් ඩර්බි" (Epsom Derby) නම් පළමු සජීවි වැඩසටහන 1931 දී වවිකාශය කිරීමට ඔහු පුරෝගාමී විය
ඔහු 1930 දී "ලන්ඩන් කොලීසියම්" "බර්ලින්", "පැරිස්" හා "ස්ටොක්හොල්ම්" හිදී අඩි දෙක x අඩි දෙකක රූප රාමුවක් ශාලා රූපවාහිනී පද්ධතියක් ප්‍රදර්ශනය කලේය
1939 වන විට ඔහු තම ශාලා ප්‍රක්ෂේපණ පද්ධතිය බොක්සිං ක්‍රීඩා තරඟයක් පෙන්වීමට හැකි තරම් අඩි 15 x අඩි 12 රූප රාමුවක් තරමට දියුණු කර සිටියේය
1929 සිට 1932 දක්වා 30-මාර්ග බෙයාඩ් පද්ධතියක් භාවිතයෙන් BBC සම්ප්‍රේෂකයන් රූපවාහිනී වැඩසටහන් ප්‍රචාරණය කිරීම සිදුවිය
1932-1935 දක්වා BBC ය ඔවුන්ගේ වැඩසටහන් ඔවුන්ගේ 16 පෝට්ලන්ඩ් හි තිබු මැදිරියේ නිෂ්පාදනය කලේය
1936 නොවැම්බර් හිදී BBC ය ඔවුන්ගේ බෙයාඩ් 240 මාර්ග සම්ප්‍රේෂණය EMI ඉලෙක්ට්‍රොනික සුපිරික්සීම් පද්ධතියකට මාරු කරන ලදී
මැක්‍රොනී සමඟ සංයුක්ත කිරීමෙන් අනතුරුට මෑතකදී එම පද්ධතිය 405-මාර්ග බවට පත්කර තිබේ
බෙයාඩ් පද්ධතියේ කැමරා රැගෙන යාමේ අපහසුව නිසා 1937 දී BBC ය බෙයාඩ් පද්ධතිය මඟින් ස්මප්‍රේෂණය අතහැර දමන ලදී
අයිසැක් ෂොන්‍බර්ග් යටතේ ගෙනගිය අලුතින් පටන් ගත් ‍EMI - මාර්කෝනි (මෙයට RCA හා ව්ලැද්මීර් ස්වොරියකින්ගේ බලපත්‍ර වලට පරිශීලනයටද හැකියා තිබිණි) ආයත‍නයේ ඉලෙක්ට්‍රොනික රූපවාහිනී පද්ධතිය බෙයාඩ් රූපවාහිනී පද්ධතිය ප්‍රතිස්ථාපනය කරන ලදී
එසේම ෆිලියෝ T
ෆැන්ස්වරක්ගේ ඉලෙක්ට්‍රොනික රූප උපකරණය බලපත්‍ර සම්මුතියක ආධාරයෙන් බෙයාඩ් ආයතනයට පරිශීලනයට ලැබිණ
කෙසේ වුවත් මෙම රූප වි‍ච්ඡේදක කැමරාව ආලෝක සංවේදීතාවයෙන් හිඟ වූ අතර එයට වැඩි දීප්තියක් අවශ්‍ය වුයේය
බෙයාඩ් ලොකු දායකත්වයක් ඉලෙක්ට්‍රොනික රූපවාහිනී ක්ෂේත්‍රයට යාන්ත්‍රික පද්ධතිවල භාවිතය අවසානයෙන් පසුව ලබා දෙන ලදී
පාට පෙරනයක් සවිකල කවයක් ඉදිරියෙන් කැරෙන කැතෝඩ කිරණ නලයක් ආධාරයෙන්  1939 දී, ඔහු වර්ණ රූපවාහිනී දර්ශන පනේවන ලදී
පසුව මෙම ක්‍රමයට ඇමරිකාවේ CBS හා RCA මඟින් ද යොදාගන්නා ලදී
1944 අගෝස්තු 16 දින ඔහු ලොව ප්‍රථම සම්පූර්ණ ඉලෙක්ට්‍රොනික වර්ණ රූපවාහිනී දර්ශනය‍ පෙන්වන ලදී
ඔහුගේ 600-තීරු වර්ණ පද්ධතිය රූපයක් නිර්මාණය කිරීමට 6 වරක් ප්‍රස්තාර කරන (scanning) ත්‍රිත්ව-වියමනක් (triple interlacing) යොදාගන්නා ලදී
1943 දී යුද්ධයෙන් පසුව රූපවාහිනී සම්ප්‍රේෂණ සිදුකිරීම සලකා බැලීම සඳහා හැන්කී කොමිටිය පත්කරන ලදී
බෙයාඩ් තමන්ගේ 1000-තීරු ටෙලික්‍රෝම් ඉලෙක්ට්‍රොනික වර්ණ පද්ධතිය යුද්ධයෙන් පසු සම්මතය බවට පත්කරගන්නා ලෙස හැන්කී කොමිටියට ඒත්තු ගැන්වීය
හැන්කී කොමිටියේ සැලසුම් සියල්ල පාර්ශ්විකවව යුද්ධයෙන්-පසු ප්‍රතිසංස්කරණ අභියෝග නිසා නැතිවිය
මොනොත්‍රෝම් 405-තීරු සම්මතය 1985 දක්වා සමහර ප්‍රදේශවල දිගටම පැවතිණ
දශක 3කින් පසුව 625-තීරු පද්ධතිය 1964 දී හඳුන්වා දුන් අතර 1967 දී PAL වර්ණ පද්ධතිය හඳුන්වා දෙන ලදී
"ටෙලිවිෂන් ඇකඩමි හෝල් ඔෆ් ෆෙම්" යනු ,රූපවාහිනි කලා හා විද්‍යා ශාස්ත්‍රාලයේ හිටපු සභාපති නැසීගිය ජෝන් H
මිචල් විසින් රූපවාහිනියට සුවිශාල දායකත්වයක් දැක්වූ පුද්ගලයාට ගරු කිරීමට ස්ථාපනය කරන ලද්දකි
මෙහි තේරීම් කමිටුවේ වචනවලින් පැවසුවොත් "ඒකරාශි හා පුද්ගලික දායකත්වයන් හා ජයග්‍රහණයන් ගේ පදනම මත පිහිටා කලාවට, විද්‍යාවට හා රූපවාහිනී කළමනාකරණයට විශිෂ්ට දායකත්වයන් සිදුකල පුද්ගලයන් උදෙසා" මෙය ස්ථාපිත කරන ලදී
ජෝන් එච්.මිචල් 1988 ජනවාරි හිදී මියයනතෙක්ම එම ශාස්ත්‍රාලයේ මුලසුන හෙබවවීය
ඔහුගෙන් අනතුරුව එඩ්ගාර් J
ෂෙරින්ද, ඊට පසුව නෝමන් ලියර්ද,එහි මුලසුනට පත්විය
කවුන්ටි සංගීත කලාගාරය හෝ රොක් ඇන් රෝල් කලාගාරය (County music House of fame සහ Rock and Roll House of fame) වැනි මහජනයාට විවෘත වූ කෞතුකාගාර, රූපවාහිනි කලාගාර මෙතෙක් ඉදිකර නොමැති අතර නුදුරු අනාගතයේ‍දී එවැන්නක් ඉදිකිරීමට  සැලසුම්ද කර නොමැත
1984 දී පැවති උත්සවයෙන් ලූසිල් බෝල්, මිල්ටන් බෝලේ, පැඩි චේ‍ෆ්ස්කි, තෝමන් ලියර්, එඩ්වඩ් R
මුරෝ, විලියම් S
පැලේ හා ඩේවිඩ් සාර්නොෆ් ගේ ජීවිකා සමරන ලදී
කලාවේ සියලු අංගයන්ට අවශ්‍යවන පුද්ගල-විනය පිළිබිඹු කෙරෙන ‍පරිදි චිත්‍ර ශිල්පියෙකු හා මුර්ති නිර්මාණකරුවෙකුවන පැස්කල් විසින් සාදන ලද වීදුරු ප්‍රතිමාවන් (බැලේ නැට්ටුවන් දෙදෙනෙකු ඇඹු) සියලු ගෞරව පාත්‍ර සියල්ලනට පිරිනමන ලදී
1988 සිට ලෝකඩ අඩියක් මත නෙලන ලද පළිඟු රූපවාහිනී රූප රාමුවක් සම්මානය කිරීම ඇරඹිණි
මෙම නව සම්මානය නිර්මාණය කරන ලද්දේ කලා අධ්‍යක්ෂක රොමේන් ජොන්ස්ටන් විසිනි
ේ

වර්තමාන නාමයෝජනා අසමාන කාල පරිච්ඡේද වලදී සිදුකරන අතර, කලින් වසරවල වසරක් පතා එය සිදුකරන ලදී
වසර 5 කට අඩු කාල පරිච්ඡේදයකදී නාම යෝජනා ප්‍රසිද්ධියට පත් කරයි
සෑම නා‍ම යෝජනාවක්ම අයි ලව් ලුසි (I Love Lucy) ශ්‍රේණියෙන් (හත්වන වසර නා‍ම යෝජනා අතරතුර) බැහැර පුද්ගලයන්ගෙන් යුක්ත වෙයි
දැනටත් ක්‍රියාශිලීව ව්‍යාපාරයේ රැඳී සිටින පුද්ගලයින්ට පමණක් වැඩි සැලකිල්ලක් දැක්වීම නිසා මෙම උත්සවය විවේචනයට ලක්වී ඇත
ඇතැම්  සැලකිල්ලට ලක් කළ යුතු රූපවාහිනී ක්ෂේත්‍රයෙ  පතාක යෝධයන් තවමත් උපහාරයට බදුන් වී නොමැත
උදාහරණ ලෙස බොබ් කීෂන්, ලොරිටා යන්ග්, ෆිල් සිල්වර්ස්, ඊව් ආර්ඩන්, ඉමොජින් කොකා, බඩී එබ්සන්, ජරූඩ් බ්‍රග්, පෝල් හෙන්නිග්, ඈන් සෝතන්, ෆරාන් ඇලිසන්, බිල් බික්ස්බි හා ලෝම් ග්‍රීන් ආදී ශ්‍රේෂ්ඨයින් සියලු දෙනා මේවන විටද මිය ගොස් ඇත
මෑත කාලයේ පැවති නිලාරම්භ වටයකදී ඩයැන් සෝයර්ගේ හා කැටී කෝරික්ගේ නම් යෝජනා වී ඇත
නමුත් තවමත් අත්දැකීම් බහුල හග් ඩවුන්ස්, පීටර් ජෙනින්ගස්, ඩේවිඩ් හාට්ම්න හා ජේන් පෝලෙ වැන්නවුන්ගේ නම් යෝජනා වී නොමැත
සටහන් 

{|

|-

|Television Hall of Fame
|-
{|
NTSC රූපවාහිනි-තීරූ හා නැවුම්කරන සීඝ්‍රතා 

NTSC වර්ණ කේනීකරණය M ආකෘතිය සමග භාවිතා වන අතර එය 25.57% පමණ අකුරු ලියු වීඩියෝ රාමු/තප්පරයට සිඝ්‍රතාවයකින් යුක්ත වේ
ඉතිරි කොටස සමමුහුර්තකරණයට හා සිරස්ව නැවත ප්‍රතිස්ථාපනය කිරිමට භාවිතා වන අතර එයට වැහුණු ශීර්ෂ දත්ත හා සිරස් ප්‍රාන්තර කාල දත්ත අඩංගු වේ
NTSC ක්ෂේත්‍ර නැවුම්කරණ සංඛ්‍යාතය පලමුව කලු සුදු පද්ධති සදහා 60 හට්ස් විය
මෙයට හේතුවුයේ එය ඇමරිකාවේ භාවිතා කල 60 හට්ස් ප්‍රත්‍යවර්ත විදුලියට සැසදීමයි
මෙම සැසදිම මගින් තරංග බාධා අවම වූ අතර රූපවාහිනි තිරයේ රැලි ගැසීම් අවම විය
525 තීරු පද්ධති යොදාගන්නා ලද්දේ එවකට රිත්තක නල පදනම් වූ තාක්ෂණයේ තිබු අඩුපාඩුකම් නිසාය
එකල පැවති රූපවාහිනි පද්ධතිවල ප්‍රධාන වොල්ටීය පාලක දොලක තිරස් තීරු සංඛ්‍යාතය මෙන් දෙගුණයක අගයක මෙහෙයවන ලදී
මෙම සංඛ්‍යාතය ඉන් අනතුරුව 60 හට්ස් ප්‍රබල-තීරු සංඛ්‍යාතය හා සැසදු අතර විෂමතාවයන් පසුව සංඛ්‍යාතය ප්‍රධාන දොලකය හා සැසදීමෙන් සංශෝධනය කරන ලදී
එම කාලයේ පැවති එනම් ප්‍රායෝගික සංඛ්‍යාත බෙදන ක්‍රමය වූයේ බහුකම්පක භාවිතා කිරීමයි
අකුරු ලියු සුපිරික්සිම සදහා රාමුවක් තීරු ඔස්සේ ගණනක් අවශ්‍ය විය
වර්ණ රූපවාහිනි පද්ධතිවල වර්ණ වාහක වල නිශ්චල තිත් රටා නැතිකිරීමට නැවුම්කරණ සංඛ්‍යාතය මදක් අඩුකරන ලදී
(59.94 හට්ස් දක්වා)
තාක්ෂණික විස්තර 

SECAM යනු කලු සුදු රූපවාහිනි වලට සුදුසු සම්මතයකි
මෙම සම්මත අවශ්‍යතාවය නිසා, වර්ණ සම්මතයන් මූලික ඒකවර්ණ සංඥාවට දෙවැනි සංඥාවක් එකතු කරයි
එයට ක්‍රොමිනන්ස් ලෙසත්, කලු සුදු දත්ත වලට ලුමිනන්ස් ලෙසත් කියනු ලබයි
පරණ කලු සුදු රූපවාහිනිවල ලුමිනන්ස් සංඥා ග්‍රාහක පමණක් අඩංගු විය
අනුරූපතාවය (compatibility) සඳහා ඒකවර්ණ සංඥා කලාප පළල පමණක් භාවිත කළයුතු වේ
එයට වර්ණ සංඥාව ඇතුල් කරනු ලබයි
මෙම වර්ණ සංඥාව එක් ග්‍රාහකයකින් වෙන්කර හඳුනා ගැනීමට ස්ථාවර සංඛ්‍යාත උප  ග්‍රාහකයක් යොදාගන්නා අතර එය වර්ණ සංඥාව මඟින් උස් පහත් කිරීම කරනු ලබයි
වර්ණ අවකාශය මිනිස් දෘෂ්ටියේ ස්වභාවයට අනුව ත්‍රිමානිකවේ
සාමාන්‍යයෙන් එමඟින් රතු (R) හා නිල් (B) දත්ත ගෙනයාම සිදු කරයි
එයට හේතුවන්නේ කොළ-කහ (G-Y) සංඥා වෙනසට වඩා රතු-කහ (R-Y) හා නිල්-කහ (B-Y) සංඥා වෙනස වඩා ශක්තිමත් වීමයි
SECAM තාක්ෂණය වර්ණ පද්ධති වලට වඩා වෙනස් වේ
පළමුව SECAM උප ග්‍රාහකයේ ක්‍රොමිනන්ස් දත්ත කේතාංකනය කිරීමට සංඛ්‍යාත උස් පහත් කිරීමත් භාවිතා කරයි
දෙවනුව එමඟින් රතු හා නිල් දත්ත වෙනවෙනම සම්ප්‍රේෂණය කරයි
මෙලෙස වෙන වෙනම සම්ප්‍රේෂණය කිරීම නිසා NTSC හා PAL පද්ධති වල දක්නට ලැබෙන වර්ණ ආකෘති SECAM හි දක්නට නොලැබේ
SECAM හි වර්ණ සංඥා වෙනස ගණනය කරන්නේ YDbDr වර්ණ අවකාශය මඟිනි
මෙය YUV වර්ණ අවකාශයේ පරිමිත ආකාරයකි
වර්ණ දත්තවල FM සැකසීම මඟින් SECAM හි තිත් ඇතිවීමේ (dot crawl) ප්‍රශ්නය නැතිකර දමයි
ආශ්‍රිත ලිපි 
 576i
 Broadcast television systems
 Advanced Television Systems Committee standards
 Multichannel television sound
 NTSC
 NTSC-J
 PAL
 DVB

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි 

 Simple explanation of color standards
 Discussion of recording SECAM vs PAL on VHS (in French)

France–Soviet Union relations
Television in France
Television in the Soviet Union
Television technology
Television terminology
Television transmission standards
Video formats
Video signal
Standards of France
Standards of Russia
සේවක මණ්ඩලය (බ්‍රෝඩ්වේ රංග පීඨය)

"බෝඩ්වේ" හි සංගීතමය හා වේදිකා නාට්‍ය වල සාර්ථකත්වය ප්‍රසිද්ධ රැඟුම්කරුවන් ප්‍රධාන චරිත නිරූපණය කිරීම මත රඳා පවතී
එමඟින් වැඩි ප්‍රේක්ෂක ජනතාවක් එම නාටක වෙත එක්රොක් කර ගැනිමට හැකි වේ
චිත්‍රපට හා රූපවාහිනි නළුවන් බොහොවිට එම චරිත හෝ ඒවායෙන් ඉවත්වන අයට ආදේශ කිරීමට හෝ යොදාගනී
එනමුත් ‍තවමත් වේදිකා නාටක මුලිකවම හා චිත්‍රපට හා රූපවාහිනි රඟදැක්වීම් දෙවැනිව කරන වේදිකා නලුවන්ද සිටියි
අතීතයේදී, වේදිකා නලුවන්ට "වෝඩිවිල්" හා "බර්ල්කියු" වැනි සජීවී රඟදැක්වීම් පිළිබඳ සුපිරි ආකල්පය තිබිණි
ඔවුන් ඒවා අශීලාචාර, නුවමනා ලස්සන ඇති හා වාණිජමය ඒවා ලෙස දැකීය
ඔවුන්ගේ කලාව පිළිබඳව ඔවුන් ට අධි තක්සේරුවක් පැවතිණි
මෙම අකාලපය "නියම රඟමඩල" නම් වචනයෙන් පිළිබිඹු වේ
මෙම නිහතමානි ආකල්ප රේඩියෝ, රූපවාහිනි හා චිත්‍රපට රඟදක්වන්නන්ද පිළිගන්නා ලදී
චිත්‍රපට හා රූපවාහිනි නාටක වවලට වැඩිපුර මුදලක් ගෙවන බැවින් මෙම ආකල්පය අද වන විට අඩුවී තිබේ
"legit" (ලෙටය) හා "variety" (විවිධ) ලෙස රඟදැක්වීම් වල බෙදීම අදටත් පවති
කෙසේවුවත් නළුවන්ගේ සංගමයේ ව්‍යුහයේ "Actors Equity" (නළුවන්ගේ න්‍යාය) "නියම රඟමඩලේ" නළුවන් නිරූපණය කරන අතර "විවිධ නළුවන්ගේ ඇමරිකානු ශේණියේ" (American Guild of variety Artists) නිරූපනය කරන්නේ කථා පිටපතක් නොමැතිව කරන රඟ දැක්වීමයි
සංගමයේ අධිකාරිය යටතේ නාටක හා සංගීතමය නාටක නොපැමිණෙන බැවින් "බ්‍රෝඩ්වේ" නළුවන් නිරන්තරයෙන්ම න්‍යාය (Equity) කොන්ත්‍රාතු යටතේ ක්‍රියා කරයි
"බ්‍රෝඩ්වේ" දර්ශන වලට සම්බන්ධ සෑම කෙනෙකුම වාගේ සංගම් හා අනිකුත් ආරක්ෂක හා වෘත්තීය සංවිධාන නියෝජනය කරයි
නළුවන්, නැට්ටුවන්, ගායකයින් හා වේදිකා කළමනාරුවන් හා සමාජකයන් "ඇමරිකානු න්‍යාය සම්මේලනෙය්නද සංගීතඥ්ඥයන් "ඇමරිකානු සංගීතඥ්ඥයන්ගේ පෙඩරලයෙන්ද" වේදිකා උදව්කරුවන්, ඇඳුම් අන්දවන්නන්, කොණ්ඩ මෝස්තර ශිල්පින්, නිර්මාණ ශිල්පින් හා ආසන පෙන්වන්නන් "වේදිකා සේවකයන්ගේ අනතර්ජාතික මිත්‍රත්වය" ටද අයත් වේ
අධ්‍යක්ෂවරුන් හා නර්තන රචකයන් "වේදිකා අධ්‍යක්ෂක හා නර්තන රචකයන්ගේ සමිතිය" ටද තිර රචකයන් "නාට්‍ය රචක ශ්‍රේණියටද", රඟමඩල කලමණාකරුවන්, ආයතන කලමණාකරුවන් හා මාධ්‍ය එජන්තවරු "කලමණාකරුවන් හා‍ වේදිකා මාධ්‍යය ඒජන්තවරුන්ගේ සම්මේලනය" ටද අයත් වේ
නළු වරණ අධ්‍යක්ෂවරුන් (casting directors) සමිතියක් පිහිටුවාගෙන නොමැත
(ප්‍රධාන කළමණාකරුවන් හා නිෂ්පාදකයන් කළමණාකාරිත්වයට අයත් වේ
ගුරු මනී මාධව චක්යාර් කුටියාට්ටම් හි රාවණා ලෙස

සාම්ප්‍රදායිකව, කූඩියාට්ටම් රඟදක්වන්නේ චක්යාර් (කේර‍ළ හින්දු වල උපකුලකයක්) හා නන්යාරම්ම (අම්බලවාසි නම්බීර් කුලයේ ගැහැණු)
කූඩියාට්ටම් ("එකට ක්‍රීඩා කිරීම" මෙහි තේරුමයි) නමින් චක්යාර් හා නන්යාර් හි සංයුක්ත රඟදැක්වීම අඟවයි. ප්‍රධාන නළුවා වන්නේ චක්යාර් කුලයේ අයෙකි
ඔහු කූතු හා කූඩියාට්ටම් පූජාවිධි කූනම්බලම් පූජාස්ථානය තුල රඟ දක්වයි. ඉලෝටමාස් ලෙස හැඳින්වෙන චක්යාර් ගැහැණු මෙයට සහභාගී විමට ඉඩ නෙදෙන අතර ගැහුණු චරිත නන්යාරම්ම කුලය මගින් නිරූපනය කරයි
1930 දක්වාම මෙම කලාව චක්යාර් ප්‍රජාවගේ වැඩිමහල් අය විසින් බාල පරම්පරාවට ඉගැන්වීම මගින් පැවත එන ලදී
1955 දී ගුරුමනි මාධව චක්යාර් විසින් පළමුවරට කුට්ටියාට්ටම් පූජාස්ථානයට පිටතින් පවත්වන ලදී
මෙය දේවස්ථානයෙන් පිටත පැවැත්වීමට යාමේදි ඔහුට චක්යාර ප්‍රජාවගේ වැඩිමහල් පිරිසගේ කරදර වලට මුහුණ පෑමට සිදුවිය
ඔහුගේම වචන වලින් පැවසුවහොත්,

''මගේම මිනිසුන් මගේ ක්‍රියාව පරිභවයට ලක්කලහ
ඔවුන් මා සමඟ නැවත කථා කිරීමට පවා සිතුවේ
මම වායිත්තම් හිදී රඟ දැක්වීම අතහැර දැමු පසු පමණි
මගේ ආශාව වන්නේ මෙම කලාව දිගු කාලයක් පැවතිය යුතු බවයි. මෙට මෙය පූජාස්ථානයන් පිට රඟ දැක්වීම හේතුව එයයි"

1962 දී, ප්‍රසිද්ධ කලා හා සංස්කෘත උපාධිදාරී ආචාර්ය V
රාගවන් (මැඩ්රාස් හි සංස්කෘතික රංගයේ) ගේ නායකත්වය යටතේ චෙන්නායි හි කුටියාට්ටම් රඟ දැක්වීමට ගුරු මනි මාධව චක්යාර්ට ආරාධනා ලැබිණි
එය පළමුවරට කේරළා වලින් පිටත කුටියාට්ටම් රඟ දැක්වීමකි
කුටියාට්ටම් දර්ශනවල නාටක තුනක් වන අබිසේකා, සුභාද්‍රදානන්ජය හා නගාන්ද රාත්‍රි තුනකදී මැඩ්රාස් හි පෙන්වන ලදී
මනිමාධව චක්යාර්ගේ විශිෂ්ට රංඟනය මිනිසුන් මත විශාල බලපෑමක් ඇති කල අතර කුටියාට්ටම් හා මනි මාධව චක්යාර් කේරළා වලින් පිටතද ප්‍රසිද්ධ විය
උතුරු ඉන්දියාවේ නව දිල්ලිය හා බනාරාස් (1964 දී) වැනි ප්‍රදේශවල රඟ දැක්වීමටද ඔහුට ආරාධනා ලැබිණි
මෙමඟින් විවේචකයන් රස අභිනය, නථයසාත්‍ර හා කුටියාට්ටම් හි ඔහුගේ අයිතිය පිළිගත්තේය
ඔහුගේ පළමු නව දිල්ලි සංචාරයෙන් අනතුරුව චක්යාර් කූතු හා කුටියාට්ටම් වලට කල දායක්තවය උදෙසා මානි මාධව චක්යාර්ට 1964 දී සංගීත් නාටක ඇකටමි සම්මානය පරිනමන ලදී
මෙය එම කලාවට කල පළමු උපහාරයයි
මෙම කලාවන්ට ඔහුගේ විශිෂ්ට දායක්වය නිසා විශාල පිරිසක් දක්වා එක්රාශි වීම සිදුවිය
ඔහු කුට්ටියාටම් ඉන්දියාව පුරාම රැගෙන ගොස් එය ප්‍රසිද්ධ කරවීය
එම ස්ථාන කීපයක් නම් මැඩ්රාස් (1962, 1973 හා 1977) මුදුර (1962) නට දිල්ලිය (1964, 1966, 1974, 1979 හා 1983), වාරනාසී (1964 හා 1979), බොම්බේ (1973), ‍උජ්ජන් (1982), භූපාල් (1987)

1964 දී රාෂ්ත්‍රපති භවන් (ජනාධිපති මන්දිරය) දී මෙය රඟදැක්වීමට එවකට ජනාධිපති, ශාස්ත්‍රධර හා දර්ශනවාදී සර්වපාලී රාජක්‍රිෂ්නන් ඔහුට ආරාධනා කල අතර රඟ දක්වීමෙන් ඔහුගේ කුසලතාවය පිළිබඳ විශ්මයට හා ඔහුගේ කුට්ටියාටම් රඟදැක්වීම, දේශන හා ප්‍රදර්ශන මැඩ්රාස් මියුසික් ඇකඩමි (මැඩ්රාස්), කතකාලී අන්තර්ජාතික මධ්‍යස්ථානය (නව දිල්ලිය), පරීක්ෂණ රඟමඩල (නව දිල්ලි හා බොම්බේ), කලා රඟ දැක්විමේ ජාති මධ්‍යස්ථානය (බොම්බේ වැනි සුප්‍රසිද්ධ ස්ථාන වල පෙන්වන ලදී
නායික (වීරවරිය) කුට්ටියාට්ම් වල

ඔහු කාලිදාසගේ අභිජ්නන්සකුන්වල, චිත්‍රමෝවසියා හා මලවිකග්නිමිටු වැනි නාටකද භාෂා හර්ෂ ගේ නාගනන්ද වැනි නාටකද තිර රචනය කර අධ්‍යක්ෂණය කලේය
නාගන්ද නාටකය කුටියාට්ටම් ඉතිහාසයේ ප්‍රථම වරට කරන ලද්දකි
ඔහු කුටියාට්ටම් රේ‍ඩියෝව හරහා ද දුර්දර්ෂන් නාලිකාව හරහා ද ප්‍රචාරය කර දහස්ගණනක් රසිකයන් බිහිකිරීමට සමත්විය
1960 මුල් භාගයේදී පෝලන්ත ජාතික පර්යේෂක ශිෂ්‍යයෙක් වන මරියා ක්‍රිස්ටෝෆර් බිර්ස්කි (බරානාස් හින්දු විශ්වවිද්‍යාලයේ) මනි මාධව චක්යාර්ගෙන් මෙම කලාව ඉගෙනිමට පැමිණියේය
ඔහු මෙම කලාව ඉගෙනගත් ප්‍රථම චක්යාර්/නාම්බියර් නොවන පුද්ගලයාය
ඔහු මෙම කලාව සාම්ප්‍රදායික ක්‍රමයට ගුරුගේ කිරික්තුරුසිමන්ගලම් නිවසේ රුඳී ඉගෙන ගත්තේය
කවපෙත්ත විසිකිරීම ජවන හා පිටි තරඟ වලට අයත් මලල ක්‍රිඩාවකි
මෙලෙස විසිකරන කවපෙත්ත කවාකාර තැටියකි
පිරිමි පාර්ශවය විෂ්කම්භය 220 mm හා බරින් 2 kg වන කවපෙත්තක්ද, ගැහැණු පාර්ශවය විෂ්කම්භය 181 mm හා බරින් 1 kg වන කවපෙත්තක්ද භාවිතා කරයි
ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයෙහි පාසල්වල ජවන හා පිටි තරඟ වල පිරිමි ළමයින් 1.616 kg බරින් යුක්ත කවපෙත්තක්ද, ගැහැණු ළමයින් 1 kg බරින් යුක්ත කවපෙත්තක්ද භාවිතා කරයි
කවපෙත්ත විසිකිරීම තරඟයට වයස අවුරුදු 11 සිට ඉහළ අයට සහභාගී විය හැකිය
බහුතරයක් ළමෝ 1 kg බරැති කවපෙති විසිකරති
කවපෙත්තක පැති දාර බොහෝවිට රබර්, ප්ලාස්ටික්, දැව හෝ ලෝහ වලින් සාදා ඇති අතර, ලෝහ වළල්ලක් ‍හා ලෝහ මධ්‍යයක් බර ඇති කිරීමට යොදා ගනී
විසිකිරීමට වඩා අපහසු වුවත්, බරින් වැඩි ලෝහ වලළු වලින් යුක්ත කවපෙති ඕනෑම කැරකවීමේ සීඝ්‍රතාවයකට වැඩි කෝණික ගම්‍යතාවයක් හා වැඩි ස්ථාවරත්වයක් ලබාදේ
ඉහළ පාසල්වල පුහුණු වීම් කටයුතුවලට භාවිතා කරන්නේ ඝන රබර් වලින් නිපැයු කවපෙති වේ
මේවා මිලෙන් අඩුවන අතර කල් පැවැත්මෙන් ඉහළය
අනිකුත් ලෝහ වළළු/මධ්‍ය සහිත කවපෙතිවලට වඩා බරෙහි පැතිරීම සමාන නිසා, මෙම පුහුණු කවපෙතත්ත විසිකිරීමේ ක්‍රීඩා ඉගෙන ගැනීම පහසු කරවයි. 

කවපෙත්ත විසිකිරීම පුරාතන ක්‍රීඩාවකි
ලෝක ප්‍රසිද්ධ "Disco bolus"  කවපෙති විසිකරන්නාගේ ප්‍රතිමාව, 5 වන ශතවර්ෂයේදී "Myron" නැමැති මූර්ති ශිල්පියා විසින් නිමවන ලද්දකි
මේ ක්‍රීඩාවේ යෙදෙන්නේ 2.5 m විෂ්කම්භයක කොන්ක්‍රීට් මතුපිටක්  සහිත තරමක් ඉඩ ඇති ක්‍රීඩාංගනයකය
විසිකරන්නාගේ පළමු ඉරියව්ව විසිකරන දිශාවට විරුද්ධ දිශාවට යොමුවේ
පසුව ඔහු අවශ්‍ය ගම්‍යතාවය ලබා ගැනීමට වට 1 1/2 ක් පමණ රවුම තුළ කැරකී අනතුරුව කවපෙත්ත විසිකරයි
ක්‍රීඩාවේදී කවපෙත්ත විසිකරන්නා  කවපෙත්ත බිම වැදී විනිශ්චයකරුවාගේ අවසාන විධානය ලැබෙන තුරු රවුම තුළ  සිටිය යුතුය
විසිකරන කවපෙත්ත අංශක 40 ක් හෝ අංශක 60 ක චාප මඟින් ලකුණු කරන සීමාවක පතිත විය යුතුය
රවුමේ ඉදිරි මායිමේ සිට කව‍පෙත්ත වැටෙන ස්ථානයට ඇති දුර මනිනු ලබන අතර එය ආසන්නම සෙන්ටිමීටරයට හෝ අඟල් භාගයට වටයනු ලබයි
වාර 3 සිට 6 දක්වා වාර ගණනක් තුල වැඩිපුරම දුරක් නිවැරදිව කවපෙත්ත විසිකල තරඟකරුවන් පළමුව තෝරාගනී
දෙවැනුව වැඩිම දුරක් කවපෙත්ත විසිකළ තරඟකරුවා ජයග්‍රාහකයා බවට පත්කරයි
මෙම ඉසව්වේ මූලික චලනය වන්නේ පෙරත් පැති ඉඟ සහ උරහිස අතර පැත්තෙන් පැත්තට කරන සංචලනයයි
දකුණත් තරඟකරුවෙකු දබර ඇඟිල්ලෙන් හා මැදඟිල්ලෙන් දක්ෂිණාවර්තව හා වාමාවර්තව කවපෙත්ත කරකවයි. උපරිම ගම්‍යතාවයක් ලබාගැනීමට අමතරව, කවපෙත්ත යම් දුරකට විසි කිරීමේදී, එය විසිකරන පරාවක්‍රය මතද, කවපෙත්තේ වායුගතික හැසිරීම මතද එට වීසි වන දුර රඳා පවතී
උපරිම දුරක් ලබාගැනීමට විරුද්ධව හමන හුළඟට මධ්‍යස්ථ  ලෙස විසිකිරීම විසිකරන්නා වගබලා ගනී
වඩා වේගයෙන් කැරකෙන ක‍වපෙති වැඩි විභ්‍රමනේක්ෂ ස්ථාවරතාවයක් ඇති කරයි
කවපෙත්ත විසිකිරීමේ ශිල්පය ප්‍රගුණ කිරීමට බොහෝ අත්දැකීම් ලැබිය යුතු අතර, මේ හේතුව නිසා දක්ෂ කවපෙති කරුවන් වයස අවුරුදු 30ට හෝ ඊට වඩා වයසින් වැඩි අය වෙයි
තරුණ කවපෙතිකරුවන් වැඩි ගම්‍යතාවයන් පහසුවෙන් ලබා ගැනීමට කවපෙත්ත කරකැවීම නොකර ඉදිරියට පැන විසිකිරීමක් සිදුකරයි
එනමුත් වැඩි ශක්තියක් මෙම ක්‍රමයෙන් ලබා නොදේ
සිත්ගන්නා කරුණක් වන්නේ, ඔලිම්පික් තරඟවල කවපෙත්ත විසිකිරීමේ ලෝක වාර්තාවක් තබා නොතිබීමයි
සටහන් 

{|

මලල ක්‍රීඩා
දුර පැනීම ජවන හා පිටිය ක්‍රීඩාවක් වන අතර එහිදී ක්‍රීඩකයන්ගේ වේගය, ශක්තිය හා සීඝ්‍රතාවය උදව්වට ගෙන සීමාවක සිට හැකිතරම් ඉදිරියට පැනීම සිදුකරයි
තරඟකරුවන් ධාවන පථයක කෙටි දුරක් (මොලොක් හෝ වල්කනයිස් වල රබර් ආලේපිත) වේගයෙන් දිව විත් වැලි හෝ සිහින් බොරළු වලින් පිරවූ වලකට, හැකිතරම් දුරකට ලෑලි පුවරුවක සිට පනියි
මෙම පනින දුරට සලකුණ (mark) ලෙස නම් කෙරෙන අතර, ඊට හේතුව වන්නේ පනින ලෑලි පුවරුවේ සිට වැලි මත සටහන්ව ඇති "සලකුණ" එය වීමයි
ක්‍රීඩකයා තම අඩිය ලෑල්ලේ ඉදිරි සීමාවෙන් ඔබ්බට තබා පැනීමක් සිදුකළහොත් එය නීත්‍යානුකූල නොවන පැනීමක් බවට පත්වන අතර, පනින දුරද  වාර්තාගත නො‍කෙරේ
මෙය හඳුනාගැනීමට මැටිවලින් සමන්විත ස්තරයක් ලෑලි පුවරුවේ ඉදිරි සීමාවෙන් පසු කොටසේ අතුරා තිබේ
එසේ නොමැති නම් තරඟ තීරකයෙකු පැනීම නිරීක්ෂණය කර හඳුනා ගැනීම සිදුකරයි
තරඟකරුවාට නීත්‍යානුකූල සීමාවේ පිටුපස ඕනෑම ස්ථානයක සිට පැනීම සිදුකළ හැකිය
කෙසේ වුවත්, පනිනු ලබන දුර මැනීම සිදුකරන්නේ නීත්‍යානුකූල සීමාවේ සිට පමණි
එනිසා වැඩි දුරක් වාර්තා කරගැනීමට නම් තරඟකරුවා හැකිතරම් නීත්‍යානුකූල සීමාවට ළංව පැනීම කළ යුතු වේ
සාමාන්‍යයෙන්, හැම තරඟකරුවකුටම නියමිත වාර ගණනක් හිමිවන අතර ඒ අතරින් වැඩිම නීත්‍යානුකූල දුර පැනීම පමණක් අවසන් ප්‍රතිඵලයට බලපායි
බොහෝ විට තරඟකරුවන්ට හිමි වාර ගණන තුනකි
ඔවුන් එයින් උපරිම ප්‍රයෝජනයක් ගත යුතුය
උසස් මට්ටමේ තරඟකරුවන් තැත් (Trials) හා අවසාන (Finals) ලෙස වට දෙකකට මුහුණපායි
අවසාන (Finals) වටයක් සහිත තරඟවලදී, අවසන් වටයට තරඟකරුවන් කීපදෙනෙකු පමණක් තෝරා ගැනීම සිදුකරයි
අවසන් වටයට කීදෙනෙකු තෝරාපත්කර ගන්නවාද යන්න තරඟය පැවත්වීමට පෙර පුහුණුකරුවන් හා නිලධාරීන්ගෙන් සමන්විත කමිටුවක් මඟින් තීරණය කරයි
සම්මත භාවිතයක් වන්නේ නියම කරගත් ගණනට වඩා එකකින් වැඩි තරඟකරුවන් පිරිසකට අවසාන වටයට මුහුණ දීමට ඉඩ දීමයි
උදාහරණයක් ලෙස අවසාන වටයට 8 දෙනෙකුට පමණක් ඉඩදීමට කලින් තීරණය කර ඇති තරඟයක මුල් තරඟවලින් (Trials) තේරෙන හොඳම නම දෙනාට අවසාන වටයට තරඟ කිරීමට ඉඩදෙනු ලබයි
එමඟින් එම අතිරේක ක්‍රීඩකයාටද තම කුසලතාවය වර්ධනය කරගැනීමට අවස්ථාවක් ලබාදෙයි
අවසාන වටයේදී මුල් තරඟ වල වැඩිපුර දක්ෂකමක් පෙන්වූ තරඟකරුවන්ට ප්‍රමුඛතාවයක් හිමිනොවේ
එය ස්වාධීන වටයකි
තරඟකරුවන්ට වාර 3ක් හිමිවන අතර තැත් (Trials) වලදී හෝ අවසාන (Final) වටවලදී වැඩි දුරක් නීත්‍යානුකූලව පනින ලද ක්‍රීඩකයාට ජය හිමිවේ
දුර පැනීමක් පියවර 4 කින් සමන්විතය
ඒවා නම් පිවිසුම් දිවීම, ඉදිරියට දුවන අවසාන අඩි දෙක, පැනීම සිදුකරන අවස්ථාව සහ පොළොවට පතිත වීමයි
දිවීමේ හෝ පිවිසුමේ වේගය, වැඩි උසකට ලෑල්ලේ සිට පැනීමේ හැකියාව දුර පැනිමේ සාර්ථක කරගැනීමේ සිද්ධාන්තය වේ
වේගය දුර පැනීමේදී වැදගත්ම සිද්ධාන්තයක් වන බැවින්, කාල් ලුවිස් (Carl Lewis) වැනි කෙටි දුර ධාවකයන් දුර පැනීමෙන් සාර්ථක වීම පුදුමයක් නොවේ
දුර පැනීම ඉසව්වේදී ඉතා දිගු-කාලයක් නොකැඩී පැවති ලෝක-වාර්තා දෙකක් සැලකිල්ලට ගත යුතුමය
වසර 1935 දී, ජෙස්සි ඔවෙන්ස් තැබූ වාර්තාව, වසර 1960 දී රැල්ෆ් බොස්ටන් විසින් බිඳ දමන තුරු නොකැඩී පැවතිණ
පසුව, බොබ් බීමන් 1968 ග්‍රීෂ්ම ඔලිම්පික් උළෙලේ මීටර 8.9 ක් දුරට පැන තැබු වාර්තාව වසර 1991 දක්වා නොබිඳී පැවතිණි
1991 වසරේදී ටෝකියෝවල පැවති ලෝක ශුරතා තරඟාවලියේදී ඇමරිකාවේ මයික් පවෙල් මීටර 8.95 ක් පැන කලින් වාර්තාව අලුත් කළේය
මීටර 8.95 ට වඩා වැඩි සමහර පැනීම් (මීටර 8.99 - මයික් පවෙල් හා මීටර 8.96 - අයිවන් පෙඩ්‍රොසො) නීත්‍යානුකූලව වාර්තාවුවත්, සුළ‍ඟේ වේග මැනීමක් නොමැති නිසා හා සුළ‍ඟේ වේගය 2.0 මීටර්/තප්පරයට වඩා වැඩිවීම නිසා වලංගු බාවයට පත් තර නොමැත
කාන්තා අංශයේ දැනට ලෝක වාර්තාව හිමිව ඇත්තේ සෝවියට් සංගමයේ(පෙර) ගැලිනා චිස්ටියාකොවා විසින් 1988 දී ලෙනින්ග්‍රැඩ් (Leningrad) වලදී මීටර 7.52 දුරට පැන තැබු වාර්තාවටයි
ආබාධිත මලල ක්‍රීඩා - ඉතිහාසය

ශ්‍රීමත් ලූඩ්විග් ගථමන් 1948 වර්ෂයේදී ක්‍රීඩා තරඟයක් සංවිධානය කරන ලදී
මෙම තරඟ ස්ටෝක් මැන්ඩවිල් තරඟ ලෙස හඳුන්වන අතර දෙවන ලෝක යුද්ධයේදී සුෂුම්නාව ආබාධිත වූ අයත් 1952 දී නෙදර්ලන්ත තරඟ කරුවනුත් සහභාගී වීම නිසා අන්තර්ජාතික තත්වයට පත්වන ලදී
පළමු ලෝක ආබාධිත මලල ක්‍රීඩා උළෙල 1960 දී රෝමයේ ආබාධිත වූ මලල ක්‍රීඩා කරුවන්ගේ සහභාගීත්වයෙන් පවත්වන ලද අතර එය 9 වන ස්ටෝක් මැන්ඩවිල් තරඟාවලියද වේ
පළමු ශීත සෘතු ආබාධිත මලල ක්‍රීඩා තරඟාවලිය ස්විඩනයේ ඕර්න්ස්කොල්ඩ්ස්වික් හිදී 1976 දී පවත්වන ලදී
1988 දී, ග්‍රීෂ්ම ආබාධිත මලල ක්‍රීඩා උළෙල එම වසරේ ඔලිම්පික් ක්‍රීඩාවලට සමගාමීව පවත්වන ලදී
මෙම ක්‍රියාමාර්ගය අන්තර්ජාතික ඔලිම්පික් කොමිටියේ 2001/6/21 සම්මුතියෙන් අනතුරුව නිල ප්‍රතිපත්තියක් බවට පත්විය
මෙම ක්‍රීඩා ඔලිම්පික් තරඟ අවසානයෙන් දින තුනකට පසුව එම සත්කාරක නරගයේම එම පහසුකම් යටතේම පවත්වනු ලබයි‍
ඔලිම්පික් ක්‍රීඩා පැවැත්වීමට අවසර ඉල්ලන නගර, තම ඉල්ලීමට මෙම ක්‍රීඩාද ඇතුලත්කල යුතු අතර ක්‍රීඩා දෙකම එකම සංවිධායක මණ්ඩලයකින් පාලනය කරනු ලබයි
ක්‍රීඩාවේ සමාජ විද්‍යාව යනු ක්‍රීඩාව සමාජමය සංසිද්ධියක් ලෙස සලකනු ලබන සමාජ විද්‍යාවේ එක් ‍‍ක්ෂේත්‍රයකි
මෙය ක්‍රීඩාවේ ‍සමාජ හා සංස්කෘතිමය ව්‍යුහයත්, රටා හා සංවිධානය හෝ ක්‍රීඩාවට සම්බන්ධ පිරිස් කේන්ද්‍ර ගත කර ඇත
ක්‍රීඩාව දෙස විවිධ දෘෂ්ටිකෝණ වලින් බැලිය හැකිය
මේ නිසා බොහෝ විට ද්විමය-බෙදීම් ක්‍රීඩාවේ පවතී
උදාහරණ ලෙස පිරිමි-ගැහැණු, වෘත්තීය-ආධුනික, ක්‍රියාශීලි-අක්‍රියාශීලි වැනි සම්ප්‍රදායන් බිඳ දමන සුසමාදර්ශ ක්‍රීඩාව තුළද  ඇත
එම නිසා මේ බෙදීම් තරග කළ හැකි ක්‍රියාවන් ලෙස අධ්‍යයනය කරනු ලබයි
ඊට හේතුව වන්නේ මෙම ක්‍රීඩා විවිධ මත දරන පිරිස් හා ජනයා අතර කේන්ද්‍රව සිදුකෙරන ක්‍රියාවන් වීමයි
ක්‍රීඩාවේ සමාජ විද්‍යාව පිළිබඳ මුල්වරට හැදෑරීම් සිදුවන්නේ 19 වැනි ශතවර්ෂයේ දී පමණය
එනම් තරඟ කිරීමේ හා පියවර තැබීමේ සමාජ මනෝවිද්‍යාත්මක පරීක්ෂණ ආරම්භ වීමත් සමඟය
තවද ජොහෑන් හුයිසින්ගා (Johan Huizinga) ගේ "Homo Ludens " න්‍යායද, තොර්ස්ටීන් වෙබ්ලන්(Thorstein Veblen) ගේ "විවේකී පංතියේ න්‍යාය"ද (Theory of Leisure Class) මගින් ක්‍රීඩාව පිළිබඳව පළමුවරට වඩාත් සාමාන්‍යය ආකාරයට සදහන් කර තිබේ
මෙය මිනිස් සංස්කෘතිය හා බැඳුනු ක්‍රීඩාවල සංස්කෘතිය මානව විද්‍යාවන්ට පරිබාහිරව හැදැරීමකි
ක්‍රීඩා සමාජ විද්‍යාව පිළිබඳ මුලින්ම ලියවෙන්නේ 1920 දීය
කෙසේ වුවත් වර්ෂ1960 දක්වා  මෙම උප-විෂයේ සම්පුර්ණ වර්ධනය වීමක් යුරෝපයේ හෝ උතුරු ඇමරිකාවේ ඇති නොවීය
කායික අධ්‍යාපනය හා සමාජ විද්‍යාව පිළිබඳව ශාස්ත්‍රධරයන් 1964 ජිනීවා හිදී අන්තර්ජාතික ක්‍රීඩා සමාජ විද්‍යා කොමිටිය (ICSS) පිහිටුවන ලදී
එය 1965 නීත්‍යානුකූලව Warsaw හිදී ආරම්භ කරන ලද අතර, එයඅදවන විට හඳුන්වන්නේ අන්තර්ජාතික ක්‍රීඩා සමාජ විද්‍යා සංගමය (ISSA) නමිනි
අවුරුද්දක් ගෙවී යාමෙන් අනතුරුව ප්‍රථම අන්තර්ජාතික සමුළුව "කුඩා පිරිස් පර්යේෂණ හා ක්‍රීඩාව" යන මාතෘකාව යටතේ කොලෝන් විශ්ව විද්‍යාලයේදී (University of Cologne) වර්ෂ 1966 දී පැවත්වනු ලැබිණි
එතැන් සිට අද දක්වා අන්තර්ජාතික සම්මන්ත්‍රණ වාර්ෂිකව පවත්වනු ලබයි
ISSA සංගමය ජාතික හා ප්‍රාදේශික සංවිධාන සමඟ එකට එකතුව කටයුතු කරයි
එය නිරන්තරයෙන්ම ජාතික සංවිධාන සමඟ දැනුම හුවමාරු කිරීමට, ප්‍රශ්න හඳුනාගැනීමට හා පර්යේෂණ වැඩසටහන් සංවිධානය කිරීමටද කටයුතු කරයි
අද දින වනවිට වඩාත් හොඳින් ස්ථාපිත කර තිබෙන පර්යේෂණ මධ්‍යස්ථාන ලෝකය පුරාම ක්‍රියාත්මක වේ
වොටර්ලෝ විශ්වවිද්‍යාලය (කැනඩාව), Longhborough විශ්වවිද්‍යාලය(එංගලන්තය), සෝල් ජාතික විශ්වවිද්‍යාලය(දකුණු කොරියාව), ඔටාගො විශ්වවිද්‍යාලය (නවසීලන්තය)
ශාස්ත්‍රධරයන් මෙම සමාජ විද්‍යාවේ ශාඛාවන් වර්ධනය කිරීමට බොහෝවිට දායක වී තිබේ
හැරී එඩ්වඩ්, කලින් UC Berkeley වල මහාචාර්ය හා ජාතික පාපන්දු ලීගයේ (National Football League) San Francisco, 49 කාලවල වෘත්තිමය ක්‍රීඩා උපදේශක වැන්නවුන් දැක්වීමට පුලුවන
ක්‍රීඩාව හා සමාජ විද්‍යාව, ක්‍රීඩාව හා ක්‍රීඩා සමාජ ස්තරණය (Social Stratification), ක්‍රීඩා උපසංස්කෘති, ක්‍රීඩාවේ දේශපාලනික ආර්ථික විද්‍යාව, ක්‍රීඩාව සහ මාධ්‍යය, ක්‍රීඩාව හැඟීම් හා කය, ක්‍රීඩා ප්‍රචණ්ඩත්වය, ක්‍රීඩා දේශපාලනය හා ජාතික අනන්‍යයතාවය, ක්‍රීඩාව හා ගෝලීයකරණය යනාදි මාතෘකා ඔස්සේ යමින් ක්‍රීඩා ක්ෂේත්‍රයට අදාළව වර්තමාන පර්යේෂණ කටයුතු සිදු වෙයි
බොහෝ විදුහල් හා විශ්වවිද්‍යාල වර්තමානයේ ක්‍රීඩා සමාජ විද්‍යාවට අදාළ පාඨමාලා පවත්වන අතර උපාධි පිරිනැමීමද සිදු කරයි
ත්‍රිමාන සජිවනය- පරිගණක සජිවන ප්‍රවර්ධන උපකරණ

	පරිඝනයක් සහ සජිවන මෘදුකාංගයක් භාවිතයෙන් පරිගනක සජිවන නිර්මාණය කර ගත හැක
Amorphium, Art of illusion, Poser ray Dream studio, Bryce, Maya, Blender, Truespece, Lightware, 3D studio max, soft image XSI Alice සහ Adobe Flash (ද්විමාන) සජිවන මෘදුකාංග සදහා උදාහරණ වේ
ඒවා ඉලක්කගත වෙලධපොළ අනුව මෙම මෘදුකාංගයන්හි මිල විශාල වශයෙන් වෙනස් වේ
ප්‍රාථමික ගණයේ ක්‍රමලේක මගින් ද ඉතාම අගනා සජිවන නිර්මාණ කල හැක
කෙසේ වෙතත් මෙම විදුදැනුම සදහා සාමාන්‍ය ගෘහස්ත පරිගණකයක් භාවිතා කරන්නේ නම් ඒ සදහා බොහෝ වේලාවක් ගත වේ
එබැින් විඩියෝ ක්‍රියා නිර්මාණකරැවන්  Low resolution සහිත  low polygon locat render භාවිතා කිරිමට හුරැ වි සිටිති
එමගින් එම චිත්‍රක තත්‍ය කාලිනව ගෘහස්ථ පරිගණකයෙහි නිරැපණය කල හැක
මෙම සංදර්භය තුළ photorealistic සජිවනය ප්‍ර‍ායෝගිකව නොවේ
චිත්‍රපට, ටෙලිනාට්‍ය සහ පරිගණක ක්‍රිඩාවන්හි විඩියෝ පටිපාටි නිර්මාණ කරනයේ නියැලෙන වෘත්තිමට සජිවිකරණ ශිල්පියෝ වඩාත්  විස්තරාත්මක photorealistic සජීවන නිර්මාණය කතරති
මෙවැනි උසස් ප්‍රමිතියකින් යුක්ත වන චිත්‍රපට සජීවන නිර්මාණයක් අවසන් කිරිමට, ගෘහස්ථා පරිගණකයක් සදහා වසර 10 සිට 100 දක්වා කාලයක් වැටය විය හැක
එබැවින් මේ සදහා වඩා ප්‍රබල වර්ක් ‍ස්ටේශන පරිගණක, සකසන 2 සිට 4 පමණ ඇති බැවින් එම පරිගණක වඩා ප්‍රබලය
තවද ඒවා විදැනුම් සදහා විශේෂිත පරිගණක වේ
එක් යෝධ පරිගණකයක් ලෙස ක්‍රියා කිරිම සදහා වර්ක් ස්ටේශන් පරිගණක විශාල ප්‍රමාණයක් ජාල ගත කර ඇත
මෙහි ප්‍රතිපලය වනුයේ වසර 5,6 කින් නිමා කර ගත හැනකි පරිගනක සජිවන චිත්‍රපටයකි
(කෙසේ වෙතත්, මෙම ක්‍රියාවලිය සම්පුර්ණයෙන්ම විදැනුම් පමණක් ඇතුලත් නොවන්නකිත( වර්ක් ස්ටේශන් පරගණකයක් $ 2000- $ 1600 ක් පමන මිලක් වන අතර වඩා මිල අධික  වර්ක් ස්ටේශන් හි භාවිතා වන අදි තාක්ෂණික දෘඩාංග නිසාවෙන් ඒවායෙහි විදැනුම වේගවත්ය
(විදැනුම මෘදුකාංගයක් වන පිස්සාර්ස් රෙන්ඩමන්, මෙන්ට රේ යන විදැනුම් මෘදුකාංගයට අභියෝගයක් එල්ල කරමින් සජිවන කර්මනාතයේ විශාල වශයෙන් යොදා ගැනේ
මෙය නිල පික්සාර් වෙබ් අඩවියෙන් $ 5000ත් $8000 ත් අතර මිලකට ලබා ගත හැක
මෙම මෘදුකාංගය maya සහ  Soft Image XSI වැනි සජීවිකරණ ක්‍රමලේඛ සමග Linux, Mac OSX සහ Microsoft Windows පාදක වර්ක් ස්ටේශන් පරිගණකයන් හි යොදා ගත හැක
වෘත්තිමය සජීවිකරන ශිල්පියෝ ඩිජිටල් චිත්‍රපට කැමරා  motion capturer සහ performance capture,  bluscreens චිත්‍රපට සංස්කරන ‍මෘදුකාංග සහ වෙනත් උපකරණ භාවිතා කරයි
පරිගණක සජිවනයේ එක් විවෘත අභියෝගයක් වන්නේ මනුෂ්‍යයින්ගේ photorealistic සජීවන නිර්මා‍ණය කිරීමයි
වර්තමානයේ නිර්මාණය වන 
බොහෝ පරිගණක සජීවිකරණ චිත්‍රපට ඉදිරිපත් කරනුයේ සත්ව චරිත, (finding nemo) මනඃකල්පිත චරිත (Shrek, monsters Inc) මනුෂ්‍යවාරෝපිත (anthroporphic) යන්ත්‍ර (කාර් සහ රොබෝ) හෝ කාටුන් මිනිසුන්ය
(The incredibles)  යථාර්තවාදි මනුෂ්‍ය චරිත ඉදිරිපත් කිරීමට දැරූ ප්‍රථම උත්සාහය ලෙස  "final fantasy the spirits within"  චිත්‍රපටය හැඳින්විය හැකිය
කෙසේ වෙතත් මනුෂ්‍ය ශරීරයෙහි, චලිතයෙහි සහ ජෛව යාන්ත්‍රණයෙහි ඇති සංකිර්ණතා හේතුවෙන් මනුෂ්‍යයන්ගේ තාත්වික නිරූපණය ගැටලුවක්ව පවති
සෑම සත්වයෙක් තුළම සංකිර්ණතා බොහෝමයක් තිබුණද, මිනිසුන් වශයෙන් අපට වඩාත් හොඳින් සංවේදනය වන්නේ මිනිස් නිරූපණ තුළ ඉදිරිපත් වන සියුම් වෙනස්විම්ය
මෙය පරිගණක  සජීවනයේ ඇති ඉතාමත් වැදගත් අංගයක් ලෙස හැඳින්විය හැකිය
ප්‍රතිඵලයක් ලෙස මෙහි අවසාන අරමුණ වන්නේ, ශාරීරික වශයෙන් සත්‍යරූපි චලනයන්ගෙන් හෙබි විවිධ ඇඳුමෙන් සැරසුණු, ඡායාරූපයකට සමාන හිසකෙස් ආදියෙන් යුක්ත ඡායාරූපයකට සමාන මනුෂ්‍ය චරිතයන් නිර්මාණය කිරීමට සමත් මෘදුකාංගයක් නිර්මාණය කර ගැනීමය
මෙමඟින් බලාපොරොත්තු වන්නේ චිත්‍රපටයෙහි චරිත සත්‍යද, පරිගණක සජීවනය ද යන්න වෙන්කර හඳුනාගැනීමට නොහැකි ලෙස නිර්මාණයන්හි යෙදිමය
මෙසේ ඉක්මනින් සිදුවන බවක් නොපෙනේ
එහෙත් මෙවැනි සංකල්ප චිත්‍රපට අනාගතය උදෙසා දාර්ශනික අනුමැතියක් ලබා දෙයි
දැනට, ත්‍රිමාන පරිගණක සජීවිකරණ තාක්ෂණය ප්‍රධාන කොටස් දෙකකට බෙදිය හැකි ලෙස පෙනේ
එනම් විදැහුම් ක්‍රමවේදය අනුව photorealistic සහ non - photorealistic ලෙසය
photorealistic පරිගණක සජිවනය තවත් උප කොටස් 2 කට බෙදිය හැක
එනම්  (මෙහිදි අතාත්වික මිනිස් චරිත නිර්මාණයේදි performance capture ක්‍රමය යොදා ගනි) real photorealism සහ stylized photorealism
"Final fantasy" චිත්‍රපටය තුලින් බලාපොරොත්තු වුයේ real photorealism තාක්ෂණය යොදා ගැනීමයි
අනාගතයේදි අපට  dark crystal චිත්‍රපටය වැනි සජීවි ක්‍රියා ඇතුලත් මනඃකල්පිත විශේෂාංග රසවිඳිය හැකිය
"Antz", stylistic photorealism සඳහා උදාහරණයකි
(අනාගතයේදි  stylistic photorealism, තාක්ෂණයට Corpse Bride හි ආකාරයෙන් සම්ප්‍රදායානුකූල  stop motion සජීවන ක්‍රම ප්‍රතිස්ථානය කිරීමට හැකිවනු ඇත
) ඉහත සඳහන් කිසිදු ක්‍රමයක් පරිපුර්ණ නොවුවද, දිනෙන් දින වැඩි දියුණු වේ
photorealistic  නොවන, කාටුන් ස්වභාවයෙන් දැක්විය හැකිය
එනම් සජිවිකරණය නිර්මාණය, "Nine old Men" විසින් පැහැදිලි කරන ලද මුලධර්ම යොදා ගනිමින් ත්‍රිමාන කාටුන් නිර්මාණයක්  ලෙස පෙන්වීමට දරන ලද උත්සාහයකි
photorealistic පරිගණක සජීවිකරණ විශේෂාංගයක එක් රාමුවක් නිවැරදි ලෙස සකසන ලද ඡායාරූපයක් ලෙස දිස්වන අතර, කාටුන් ස්වභාවය ඇති photorealistic පරිගණක සජිවිකරණ විශේෂාංගයක් එක් රාමුවක දෛශිකයක් ගත් විට එය දිස්වන්නේ සිත්තමක් ලෙසය
වඩා සරල පෙනුමක් ලබා දෙන cel Shading සමඟ පටලවා නොගත යුතුය
සටහන් 

{|

|-
ත්‍රිමාන සජීවන- දර්ශන සැලැස්ම

	දර්ශන සැලැස්ම ලෙස හැදින්වෙන්නේ, නිශ්චල අනුරැවක් හෝ සජිවන නිර්මාණයක් නිර්මාණ'ය කර ගැනීම සදහා අතාත්වික වස්තුන්, ආලෝකය, කැමරා සහ අනෙකුත් උපකරණ පසුතලයෙහි සැලසුම් කරගන්නා ආකාරයයි
අලෝකකරණය දර්ශන සැලුසුමෙහි වැදගත් අංගයක් වේ
සැබැ ‍ලෝකයේ චිත්‍රපට නිර්මාණයේ දර්ශන පසුතල සැලසුම් කිරිමේදි මෙන්ම, සෞන්දර්යාත්මක හා දෘස්‍ය ගුණාත්මක භාවයෙන් ඉහල අවසන් නිර්මාණයක් ලබා ගැනීම සදහා
ආලෝකකරණය විශාල දායකත්වයක් දක්වයි. එමෙන්ම මෙය හොදින් ඉගෙනීම යම්තාක් දුරට අසිරැ කාර්යයක් ද විය හැක
දර්ශනයක අන්තර්ගත විවිධ හැගිම් නියමාකාරයෙන් මතු කර ගැනීමට ආලෝක ආචරණ බහෙවින් දායක වේ
මෙය ඡායාරෑප ශිල්පින් හා නාට්‍යමය ආලෝකරණ ශිල්පින් හොදින් දන්නා කරැණකි
විදුදැනුම භාජනය කිරිමට පෙර, පරිශිලක පාලන ක්‍රමයකින් (user-controlled) ආකෘතියක මතුපිට වර්ණ ගැන්වීම වඩා සුදුසුය
බොහෝ ත්‍රිමාන ආදර්ශන මෘදුකාංග (3D modelling software)  පරිශිලකයාට හට ආකෘතියෙහි දෛශික වර්ණ ගැන්වීමට ඉඩ ලබා දෙන අතර, විදු දැනුම අතරතුර එම වර්ණය ආකෘතියෙහි මතුපිට හරහා අන්තර් නිවේශණය වේ
බො‍හෝ අවස්ථාවලදි ත්‍රිමාන ආකෘතියක ට වර්න ගැන්වවන්නේ මේ ආකාරයටයි
ත්‍රිමාන ආකෘතියකට වර්ණ සම්බන්ද තොරතුරැ එකතු කිරිමේදී ඉතා බහුලව භාවිතා වන ක්‍රමය වන්නේ texture mapping ක්‍රියාවලියයි
මෙහිදි ත්‍රිමාන ආකෘතියෙහි පෘෂ්ඨයට ද්විමාන ස්වභාවයේ අනුරැවක් ඇතුලත් කරයි
ද්විමාන ස්වභාවයේ හා ඩිජිටල් අනුරැ අතර වැඩි වෙනසක් නැත
එහෙත් texture mapping ක්‍රියාවලියේදි, ත්‍රිමාන ආකෘතියේ පෘෂ්ටයයේ විවිධ කොටස් වලට අනුරෑප වන ස්වභාවයේ අනුරැවෙහි කොටස් නිරැපණය වන පරිදි, විශේෂ දත්ත ආකෘතියට එකතු කරයි
ස්වභාවය යොදා ගැනීම නිසා ත්‍රිමාන ආකෘති වඩා විස්තරාත්මක සහ තාත්වික ස්වභාවයක් ලබයි
ත්‍රිමාන ආකෘති වල තාත්වික බාවය වැඩි කිරිම සදහා  texturing  සහ අලෝකය ඇරැණු විට වෙනත් ආචරණය ද යොදා ගත හැක
උදාහරණයක් ලෙස පෘෂ්ටික ලම්බක tweak කිරිම
සමහර පෘෂ්ඨ වලට bump mapping ඇතුලත් කිරිම ආදි විවිධ ත්‍රිමාන විදදදනුම් ප්‍රයෝග නම් කල හැක
ත්‍රිමාන අකෘති, එය නිර්මාණය කල ආකෘතිය තුලම සජිවනය කල හැකි අතර, වෙනත් ස්ථානයකට යොදා ගත හැක
ඉතා සංකිර්ණ චලන ඇතුලත් දර්ශන නිර්මාණයේදි  key framing යන ශිල්පිය ක්‍රමය යොදා ගනි
Key framing ක්‍රමය යොදා ගැනිමේදි නිර්මාණ ශිල්පිය කල යුත්තේ, වස්තුන් චලනය නවත්වන ස්ථානය හෝ දිශාව වෙනස් කරන ස්ථානය තේරැම පමණි
මෙම වෙනස්විම් සිදුවන අවස්ථා key framing ලෙස හැදින්වේ
බොහෝ විට අතිරේක දත්ත, ආකෘතියට එකතු කිරිම මගින් සජිවිකරණය වඩා පහසු වේ
උදාහරණයක් ලෙස සමහර ත්‍රිමාන ආකෘතින්හි (මිනිසුන්ගේ සහ සත්වයින්ගේ) සම්පුර්ණ අස්ථි පද්ධතියම ඇතුලත් වේ
මෙමගින් එම ආකෘතිය වඩා තාත්වික ලෙස දිස්වන අතර,  skeletal animation ලෙස හැදින්වන ක්‍රියාවලියේදි අස්ථි සහ සන්ධි මගින් ආකෘතිය හැසිරවීමට හැක
සජිවන ක්‍රමෝපායන් - Stop motion

Stop motion සජිවනය ලෙස හැදින්වෙන්නේ චලිතයක් හැගවීමට සැබෑ වස්තුන් භෞතිකමය වශයෙන් මානනය කොට එක් විටකදී එක් රාමුවක් පමණක් වන පරිදි ඡායාරැප ගත කොට නිර්මාණය කිරිමට දරන උත්සාහයයි
[-clay animation යොදා ගත්  clay animation දැන්වීමක්}
clay animation බොහෝ විටි කෙටියෙන් හදුන්වන්නේ claymation ලෙසය
stop motion සජිවිකරණය සදහා මෙම ක්‍රමයේදි භාවිතා කරනුයේ මැටි හෝ සමාන රෑපි අාහන්‍ය ද්‍රව්‍යයකි
මැටි‍යෙන් සාදා ගන්නා පිළිරැව ඇතුලත ආමේචරයක් හෝ වයර් රාමුවක් තිබිය හැක
ඉදිරියට විස්තර ඉදිරිපත් වන puppel- animation හි මෙන්ම මෙහිදිද ආමේචරයෙන් පිළිරැවේ විවිධ ඉරියව් පාලනය කරයි
මෙම පිලිරෑ  Bruce Bick ford  චිත්‍රපටයේ පරිදි සම්පුර්ණයෙන්ම මැටියෙන් වුවද සාදා ගත හැකි