Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
කීර්ති නාමය පැතිරවීම 
නවසීලන්තය සහ දකුණු අප්‍රිකාව අතර රග්බි තරඟ,1921 දී දකුණු අප්‍රිකාවේ නවසීලන්ත සංචාරයත් සමඟ ඇරඹුන අතර එම තරඟාවලිය දෙපිලමටම  සම ජයග්‍රහණයක් ලබා දෙමින් නිම වුණි
1928 දී නවසීලන්තය,දකුණු අප්‍රිකාවේ සංචාරයක නිරත වූ අතර එම තරඟාවලියද දෙපිලම තරඟ දෙක බැගින් ජයග්‍රහණය කළ නිසා සම තත්වයෙන් නිම වුණි
1924 දී බ්‍රිතාන්‍ය දුපත් සහ ප්‍රංශය සංචාරය කළ නවසීලන්ත ක්‍රීඩකයන් ඔවුන් තරඟ කළ සියළුම තරඟ ජයග්‍රහණය කළ නිසා නොපෙනෙන්නන් ලෙස විරුදාවලි ලැබූ නමුත් ස්කොට්ලන්තය තම තරඟය වර්ජනය කිරීම හේතුවෙන් ග්‍රෑන්ඩ් ස්ලෑම් අවස්ථාවක් අහිමි විය
පළමුවෙන්ම බ්‍රිතාන්‍ය දුපත් කණ්ඩායමක් නවසීලන්තයට පැමිණියේ 1930 වසරේදීය
එම තරඟාවලියේ පළමු තරඟය බ්‍රිතාන්‍ය දුපත් කණ්ඩායම ජයගත් නමුත් හොඳින් ක්‍රීඩා කළ ඕල් බ්ලැක්ස්,තරඟාවලිය 3-1ක් ලෙස ජය ගත්හ
නැවත නවසීලන්තය 1935–36 කාල වකවානුවේදී බ්‍රිතාන්‍ය දුපත් සංචාරය කළ අතර එහිදී තරඟ 30ක් අතුරින් ඔවුන් පරාජයට පත්වුයේ තරඟ 3ක් පමණි
මින් එක් පරාජයකදී, එංගලන්තයේ ඇලෙක්සැන්ඩර් ඔබෝලොන්ස්කි විසින් උත්සාහක දිනුම් 2ක් වාර්තා කළ අතර එංගලන්තය 13-0ක් ලෙස ප්‍රථම වරට නවසීලන්තය පරාජය කරන ලදී
1937දී දකුණු අප්‍රිකාව,නවසීලන්තයේ සංචාරයක (1937 දකුණු අප්‍රිකානු ඔස්ට්‍රලේෂියා සංචාරය) නිරත වූ අතර එම තරඟාවලියේ මුල් තරඟය පරාජයට පත් වුවද තරඟාවලිය ජයගැනීමට දකුණු අප්‍රිකාව සමත් විය
මෙම දකුණු අප්‍රිකානු කණ්ඩායම මෙතෙක් නවසීලන්තයේ සචාරයක යෙදුණු හොඳම රග්බි යුනියන් කණ්ඩායම බව බොහෝ දෙනෙකුගේ මතයයි
නැවත නවසීලන්තයට දකුණු අප්‍රිකාව හමුවන්නේ 1949දී ෆ්‍රෙඩ් ඇලන්ගේ නායකත්වයෙන් කරනු ලබන දකුණු අප්‍රිකානු සංචාරයේදීය
මෙම තරඟාවලිය ඉතා තියුණු මුහුණුවරක් ගත්තද නවසීලන්තය 4-0ක් ලෙස පරාජයට පත්වෙයි
නොකඩවා දකුණු අප්‍රිකාව හමුවේ ලැබූ මෙම තරඟාවලි පරාජයන් ද්විත්වය නිසාවෙන් 1956 දකුණු අප්‍රිකානු රග්බි යුනියන් කණ්ඩායමේ ඕස්ට්‍රේලියානු සහ නවසීලන්ත සංචාරය නවසීලන්තයට ජයගැනීමට ඉතා අවශ්‍ය විය
බොබ් ඩෆ්ගේ නායකත්වය යටතේ එම තරඟාවලිය 3-1ක් ලෙස ජයගැනීමට නවසීලන්තය සමත් වෙයි
මෙය දකුණු අප්‍රිකාවට එරෙහිව නවසීලන්තය ලැබූ ප්‍රථම තරඟාවලි ජයග්‍රහණය වන අතර තම රටින් පිටතදී දකුණු අප්‍රිකාව ලැබූ ප්‍රථම තරඟාවලි පරාජයයි
නවසීලන්තය 1959දී 3-1ක් ලෙස බ්‍රිතාන්‍ය සහ අයර්ලන්ත ලයන්ස් කණ්ඩායම පරාජය කිරීමත් සමඟ නවසීලන්ත රග්බි ඉතිහාසයේ ස්වර්ණමය යුගය ඇරඹුණි
1963-64 බ්‍රිතාන්‍ය සංචරයේදී ද නවසීලන්තයට ග්රෑන්ඩ් ස්ලෑම් අවස්ථාවක් මඟ හැරී ගියේ ස්කොට්ලන්තය සමඟ තරඟය දෙපිලම කිසිදු ලකුණක් නොලබා ජය පරාජයෙන් තොරව නිමා වූ නිසාවෙනි
අයර්ලන්තය සමඟ පැවති තරඟය ජය පරාජයෙන් තොරව අවසන් වීම නිසා 1972-73 සංචාරයේදී ද ග්රෑන්ඩ් ස්ලෑම් අවස්ථාවක් අහිමි විය
1978 දී වේල්සයට එරෙහිව ලබාගත් 13-12 ක ජයග්‍රහණයත් සමඟ නවසීලන්තය ප්‍රථම ග්රෑන්ඩ් ස්ලෑම් ශුරතාවය දිනාගන්නා ලදී
නිල බැනියම 

වර්තමාන නවසීලන්ත නිල බැනියම,සුදු පැහැ කොලරයට අමතරව සම්පුර්ණයෙන්ම කළු පැහැ වන අතර ඉදිරිපසින් Adidas නිල ලාංජනය සහ NZRU(New Zealand Rugby Union) රිදී පැහැති ඔලිව් අත්තද,පසුපස මධ්‍යයේ AIG ලාංජනය ද සහිත වේ
1884 දී ඔස්ට්‍රේලියාවට කරන ලද ප්‍රථම නවසීලන්ත විදෙස් සංචාරයේදී භාවිතා කළ නිල බැනියම වර්තමාන නිල බැනියමට වඩා සම්පුර්ණයෙන්ම වෙනස් එකකි
එවකට භාවිතා කරන ලද්දේ,අඳුරු පැහැ නිල බැනියමක් වන අතර එහි කමිසයට උඩින් පළඳින ඇඳුමේ වම් කෙළවරෙහි රත්‍රන් පැහැති ඔලිව් අත්තක් විය
1883දී නැවත නිල ඇඳුම වෙනස් වන අතර,මෙය රිදී පැහැති ඔලිව් අත්තක් සහිත කළු පැහැති බැනියමකින් ද සුදු පැහැති කොට කලිසමකින් ද යුක්ත විය
විවිධ අවස්ථා වල ගනු ලැබූ ඡයාරුප වලට අනුව 1897 සිට 1901 දක්වා කාලය තුල තවත් වෙනස් නිල ඇඳුම් වලින් සැරසී නවසීලන්තය තරඟ වලට සහභාගී වී ඇත
මෑත කාලයේ සම්ප්‍රදායක් ලෙස ප්‍රංශය සමඟ පැවැත්වෙන වර්ෂ අවසාන සංචාරයේ තරඟ වලදී නවසීලන්තය තම නිල බැනියමේ එම්බ්‍රොයිඩ් කරන ලද පොපි මලක් පළඳියි
පොපි මල යුරෝපයේ යුධ මෙහෙයුම් වලදී සටන් වැද මියගිය නවසීලන්ත ජාතිකයන් වෙනුවෙන් කරන ලද ගෞරවයක් බව රිචී මැකොව් සඳහන් කරන ලදී
නවසීලන්තයේ අමතර නිල ඇඳුම ලෙස සම්ප්‍රදායිකව යොදාගන්නේ කළු කොට කලිසම සමඟ සුදු පැහැති බැනියමකි
2011 දී නවතම අමතර නිල ඇඳුමක් හඳුන්වාදුන් අතර,මෙය කළු කොට කලිසම සමඟ සුදු පැහැති බැනියමට අමතරව බැනියමෙහි සුදු පැහැ කොලරයකින් සමන්විත විය
එම සුදු පැහැ කොලරය,1987 රග්බි ලෝක කුසලානය දිනාගත් නවසිලන්ත කණ්ඩායමට උපහාරයක් වශයෙන් යොදාගෙන තිබේ
2012දී NZRU ඉතා මතභේදාත්මක තීරණයකට එළඹෙමින්, AIG නම් වූ ඇමෙරිකානු රක්ෂණ සහ මුදල් පිලිබඳ සේවා ආයතනයකට ඔවුන්ගේ ප්‍රචාරක දැන්වීම්,නවසීලන්ත නිල බැනියම පසුපස පලකිරීමේ අයිතිය ලබා දෙන ලදී
මේ සඳහා එම සමාගම විසින් වසර පහක් සඳහා ඩොලර් මිලියන 80ක් පමණ මුදල් ගෙවන ලද බවට නිල නොවන වාර්තා පවසයි
හකා නර්තනය 

නවසීලන්ත ක්‍රීඩකයන් සෑම ජාත්‍යන්තර තරඟයකට පෙරාතුවම ඔවුන්ගේ සාම්ප්‍රදායික මඕරි සංස්කෘතිය විදහාපාන නර්තන විශේෂයක් වන හකා නර්තනයක් ඉදිරිපත් කරයි
1888-89 ඕස්ට්‍රේලියානු සහ එංගලන්ත සංචාරයත් සමඟ ඇරඹුණු මෙය නොකඩවා අඛණ්ඩව මේ වනතෙක් පවත්වාගෙන එයි
1888-89 සමයේ බ්‍රිතාන්‍ය දුපත් සංචාරය කරන ලද නවසීලන්ත කණ්ඩායම "අකේ අකේ කියා කහා" නම් හකා නර්තනය සිදුකළ අතර 1903දී ඕස්ට්‍රේලියාවේ සංචාරය කරන ලද කණ්ඩායම "ටුපටෝ කොයි කැන්ගරු" නම් හකා නර්තනය සිදුකළහ
1905 ඕල් බ්ලැක්ස් කණ්ඩායම පළමු වරට "කා මතේ"-තේ රවුපරා ගෝත්‍රයේ එවකට නායකයතුමා වූ නිගටි ටෝ විසින් 19වන ශත වර්ෂයේදී නිර්මාණය කරන ලදී, නම් හකා නර්තනය යොදාගත්හ
1924 ඕල් බ්ලැක්ස් කණ්ඩායම විශේෂයෙන් නිර්මාණය කරන ලද "කෝ නියු ටිරෙනි" නම් හකා නර්තනයක් යොදාගත්තද පසුව නැවත "කා මතේ" යොදාගන්නට පෙළඹුණි
2006 නොවැම්බර් මස කාර්ඩිෆ් හි මිලේනියම් ක්‍රීඩාංගනයදී පැවති තරඟයේදී,වේල්ස රග්බි යුනියන් කණ්ඩායම සමඟ ඇතිවූ මතභේදයක් නිසා නවසීලන්තය හකා නර්තනය පැවැත්වුයේ ඔවුන්ගේ ක්‍රීඩාගාරය තුළ සිටය
මෙයට හේතුව හකා නර්තනයෙන් පසුව වේල්ස ජාතික ගීය පැවැත්වීමට වේල්සයට අවශ්‍යව තිබීමත් එසේ කිරීමට නවසීලන්තය අකමැත්ත පලකිරිමත්ය
2008දී නවසීලන්තය මුන්ස්ටර් කණ්ඩායම සමඟ තෝමන්ඩ් පාර්ක් හිදී තරඟ වැදුණි
මෙහිදී මුන්ස්ටර් කණ්ඩායම නියෝජනය කළ නවසීලන්ත ජාතිකයන් සිව්දෙනා ඕල් බ්ලැක්ස් හකා නර්තනයට පෙරාතුව තමන්ගේ හකා නර්තනයක් ඉදිරිපත් කරමින් නවසීලන්තයට අභියෝග කළහ
මෙම තරඟාවලියේදී ම,වරක් නවසීලන්තය තම හකා නර්තනය නිම කළ පසු වේල්ස ක්‍රීඩකයන් තම නියමිත් ස්ථාන වලට නොගොස් සිටි තැනම නැවතී සිටියහ
නවසීලන්ත ක්‍රීඩකයන් ද තරඟයට අවතීර්ණ නොවී තම ප්‍රතිවාදීන් දෙස බලා සිටි අතර මෙහිදී තරඟ තීරක ගේ මැදිහත්වීමෙන් පසු තරඟය ආරම්භ කිරීමට දෙපිල පෙළඹුණි
තරඟ වාර්තා

සමස්තය 

ජාත්‍යන්තර තලයේ තමන් තරඟ කරන සියලුම ටෙස්ට් කණ්ඩායම් වලට එරෙහිව ජයග්‍රහණ අත් කරගෙන ඇති එකම කණ්ඩායම මොවුන් වන අතර 1903 පළමු තරගයෙන් පසුව ටෙස්ට් තරඟ වලදී නවසීලන්තය පරාජය කිරීමට සමත්ව ඇත්තේ වෙනත් රටවල් පහක් පමණි
ඔවුන් තමන් තරඟ කොට ඇති ටෙස්ට් තරඟ 512න් 390ක්ම ජයගෙන ඇති අතර-76.17%(වගුව බලන්න),තම රට තුලදී පරාජය වී ඇත්තේ තරඟ 37ක් පමණි
2003 වසරේදී IRB ලෝක රග්බි ශ්‍රේණි ගතකිරීම් හදුන්වාදීමෙන් පසුව,එහි මුල් තැන වැඩිම කාල පරිච්ජේදයක් ගත කර ඇත්තේද නවසීලන්තයයි
2000 සිට 2009 දශකයේ දී නවසීලන්තය ටෙස්ට් තරඟ 100ක්-82%ක ජයග්‍රාහී තරඟ ප්‍රතිශතයක්, ජයගෙන ඇති අතර නොකඩවා ජයගත් තරඟ 15ක් සහ නොකඩවා තම රට තුළ ජයගත් තරඟ 30ක් මීට ඇතුලත්ය
2013 වර්ෂයේ තමන් ක්‍රීඩා කළ සියලුම තරඟ ජයගනිමින්,වෘත්තීමය රග්බි ඉතිහාසයේ වසරක් තුළ තමන් ක්‍රීඩා කරන ලද සියළුම තරඟ ජයගත් ප්‍රථම කණ්ඩායම බවට පත්වීමට නවසීලන්තය සමත් විය
නවසීලන්තයේ දීර්ඝතම නොකඩවා ලද ජයග්‍රහණ ප්‍රමාණය වන්නේ 1965 සිට 1970 දක්වා කාලය තුළ ලද ටෙස්ට් තරඟ 17ක සංඛ්‍යාව වන අතර මෙය දකුණු අප්‍රිකාව විසින් පසුකාලීනව සම කරන ලදී
ඔවුන්ගේ දීර්ඝතම නොකඩවා අපරාජිතව සිටි තරඟ සංඛ්‍යාව වන්නේ 1987 සිට 1990 දක්වා ටෙස්ට් තරඟ 23ක් අපරාජිතව සිටීමයි
ප්‍රංශය,අයර්ලන්තය,ආර්ජන්ටිනාව,ෆිජී,සැමෝවා,ටොන්ගා,ජපානය සහ පෘතුගාලය යන සියලුම රටවල් වලට රග්බි ඉතිහාසයේ එම රටවල් ලද දරුණුම පරාජයන් ඇත කර ඇත්තේ ද  නවසීලන්තය විසිනි
ඔවුන්ගේ හොඳම ටෙස්ට් ජයග්‍රහණය 1995දී 145-7ක් ලෙස ජපානයට එරෙහිව අත්කරගන්නා ලද අතර ඔවුන්ගේ දරුණුම පරාජය වන්නේ ඔස්ට්‍රේලියාවට එරෙහිව 1999දී ලැබූ 28-7 ක පරාජයයි
2013 නොවැම්බර් 26 වනදා තෙක් නවසීලන්තය ටෙස්ට් තරඟ වලදී සියළුම රටවල් වලට එරෙහිව දැක්වූ දක්ෂතා පහත වගුවේ සඳහන් වේ
IBR ලෝක ශ්‍රේණිගත කිරීම් නායකයන්

ලෝක කුසලානය 
නවසීලන්තය දෙවරක් රග්බි ලෝක කුසලානය දිනා ඇති අතර-1987 දී ඔස්ට්‍රේලියාවේ සහ නවසීලන්තයේ පැවති පළමු ලෝක කුසලානය, අවසන් වරට 2011 දී නවසීලන්තයේ පැවති ලෝක කුසලානය, එම දෙවතාවේදීම අවසන් තරඟයේදී ඔවුන් හමුවේ පරාජයට පත් වුයේ ප්‍රංශයයි
1991 ලෝක කුසලානයේදී ඔවුන් අවසන් පූර්ව තරඟයේදී ඔස්ට්‍රේලියාව හමුවේ පරාජය වුවද තෙවන ස්ථානය සඳහා වූ තරඟය ජයගත්හ
1995 ලෝක කුසලානයේදී,අවසන් තරඟයට ක්‍රීඩා කළ නවසීලන්තය අතිරේක කාලයේදී ලබාගත් ලකුණු හේතුවෙන් සත්කාරක දකුණු අප්‍රිකාව හමුවේ පරාජයට පත්විය
1997 ලෝක කුසලානයේදී,අවසන් පූර්ව තරඟය සහ තෙවන ස්ථානය වෙනුවෙන් ක්‍රීඩා කරන තරඟය යන දෙකම පරාජය වීම නිසා ඔවුන්ට හිමි වුනේ සිව්වන ස්ථානයයි
2003 වසරේදී නැවත අවසන් පූර්ව තරඟයේදී සත්කාරක ඔස්ට්‍රේලියාව හමුවේ පරාජය වී පසුව තෙවන ස්ථානය හිමිකරගන්නා ලදී
2007 ලෝක කුසලානය,රග්බි ලෝක කුසලාන ඉතිහාසයේ නවසීලන්තයට අමිහිහිරිම ලෝක කුසලානය බවට පත් කරමින් සත්කාරක ප්‍රංශය හමුවේ අර්ධ අවසන් පූර්ව තරඟයේදී පරාජය වීමට ඔවුන්ට සිදුවිය
මෙය සිදුවන තෙක් සියළුම ලෝක කුසලාන වල අවසන් පූර්ව තරඟ වලට සුදුසුකම් ලැබූ එකම රට නවසීලන්තයයි
මෙතෙක් පැවති ලෝක කුසලාන තරඟාවලි හතෙහිම මුල් වටයේ තම කණ්ඩායමේ පෙරමුණ ගැනීමට නවසීලන්තය සමත්ව ඇති අතර ඔවුන් මුල් වටයේ කිසිදු තරඟයක් මෙතෙක් පරාජය වී නොමැත
නවසීලන්තය ලෝක කුසලාන තරඟ වාර්තා රැසකටද හිමිකම් කියයි
වැඩිම ලෝක කුසලාන තරඟ සංඛ්‍යාව(43),එක් තරඟයකදී වැඩිම ලකුණු සංඛ්‍යාව(1995 ලෝක කුසලානයේදී ජපාන ජාතික රග්බි යුනියන් කණ්ඩායමට එරෙහිව),සියලුම ලෝක කුසලාන තරඟ සැලකූ විට ලබාගත් එක් රටක් ලබාගත් මුළු ලකුණු සංඛ්‍යාව(2,012),වැඩිම උත්සාහක දිනුම් සංඛ්‍යාව(272),වැඩිම සාර්ථක ප්‍රතිවර්තන සංඛ්‍යාව(198)
නවසීලන්ත ක්‍රීඩකයන් රැසක්ද තම පෞද්ගලික දක්ෂතා හේතුවෙන් ලෝක කුසලාන වාර්තා වලට හිමිකම් කියයි
ජෝනා ලෝමු විසින් වැඩිම ලෝක කුසලාන උත්සාහක දිනුම් සංඛ්‍යාව(ලෝක කුසලාන දෙකක් තුලදී උත්සාහක දිනුම් 15ක්),මාර්ක් එලිස් විසින් එක් තරඟයක වැඩිම උත්සාහක දිනුම් සංඛ්‍යාව(1995දී ජපානයට එරෙහිව උත්සාහක දිනුම් 6ක්),ග්රාන්ට් ෆොක්ස් විසින් එක් තරඟාවලියක් තුළ වැඩිම ලකුණු සංඛ්‍යාව(1987 ලෝක කුසලානයේදී 126ක්),සයිමන් කල්හෙන් විසින් එක් තරඟයක වාර්තා වූ වැඩිම ලකුණු සංඛ්‍යාව(1995දී ජපානයට එරෙහිව 45ක්)
තුන් ජාතීන් සහ රග්බි කුසලානය 
දකුණු අර්ධගෝලයේ අනෙක් ප්‍රබලතම රග්බි කණ්ඩායම් ද්විත්වය වන ඔස්ට්‍රේලියාව සහ දකුණු අප්‍රිකාව සමඟ වාර්ෂිකව 1996 වර්ෂයේ සිට පවත්වන ලද තුන් ජාතීන් තරඟාවලියට 2012දී ආර්ජන්ටිනාවේ ආගමනයත් සමඟ රග්බි කුසලානය ලෙසින් නම වෙනස් කරන ලදී
නවසීලන්තය මෙම තරඟාවලිය 11 වරක් ජයග්‍රහණය කර ඇති අතර වාර්තාගත ලෙස තරඟ 50ක් ජයග්‍රහණය කර තිබේ
වාර්ෂිකව ඔස්ට්‍රේලියාව සමග පැවැත්වෙන බ්ලේඩ්ස්ලෝ කුසලානයද වාර්ෂිකව දකුණු අප්‍රිකාව සමග පැවැත්වෙන ෆ්රිඩම් කුසලානයද මෙම තුන් ජාතීන් හෝ රග්බි කුසලාන තරඟාවලි වල කොටසක් ලෙසම පැවැත්වේ
නවසීලන්ත ක්‍රීඩකයන්

වර්තමාන කණ්ඩායම 

2013 වසර අවසාන ටෙස්ට් රග්බි යුනියන් කණ්ඩායම,ටෙස්ට් තරඟ ක්‍රීඩා කරන ක්‍රීඩකයන් 36 දෙනෙකුගෙන් සමන්විත විය
මෙම සියළුම ක්‍රීඩකයන් නවසීලන්තය තුළ රග්බි ක්‍රීඩා කරති
කැප්ස් නිවැරදි කිරීම 2013 නොවැම්බර් 25

ජනප්‍රිය ක්‍රීඩකයන් 

හිටපු ජාත්‍යන්තර නවසීලන්ත ක්‍රීඩකයන් 15 දෙනෙක් දැනට ජාත්‍යන්තර රග්බි කීර්තිමත් මඩුල්ල ට පත් කොට ඇත
ෆ්‍රෙඩ් ඇලන්, ඩොන් ක්ලාර්ක්, ෂෝන් ෆිට්ස්පැට්‍රික්, ග්‍රාන්ට් ෆොක්ස්, ඩේව් ගලහර්, මයිකල් ජෝන්ස්, ඉයන් කර්ක්පැට්‍රික්, ජෝන් කිර්වාන්, බ්‍රයන් ලාකොර්, ජෝනා ලෝමූ, කොලින් මෙඩ්ස්, ග්‍රැහැම් මව්රි, ජෝජ් නෙපියා සහ විල්සන් විනරි
තවද මොවුන් අතරින් සිව් දෙනෙකු ජාත්‍යන්තර රග්බි සම්මේලනයේ කීර්තිමත් මඩුල්ලට පත් කොට ඇත
ඩේවිඩ් කර්ක්,ලෝමූ සහ විනරි ක්‍රීඩක දක්ෂතාවයන් උදෙසා ද ලාකොර් පුහුණුකරුවෙකු ලෙසින් දැක්වූ දක්ෂතාවයන් හේතුවෙන් මෙසේ පත් කරන ලදී
ඩේව් ගලහර් නවසීලන්තය වෙනුවෙන් පළමු ටෙස්ට් තරඟයේ 1903දී ක්‍රීඩා කල අතර 1905දී කණ්ඩායමේ නායකත්වයට පත්විය
ඔහුගේ නායකත්වය යටතේ බිහි වූ කණ්ඩායම මුලින්ම ඕල් බ්ලැක්ස් යන සුරතල් නාමයෙන් හඳුන්වන ලදී
බිලී ස්ටෙඩ් සමඟ එකතුව ගලහර් විසින් ජනප්‍රිය රග්බි ග්‍රන්ථයක් වන ද කම්ප්ලිට් රග්බි ෆුට්බෝලර්
යන ග්‍රන්ථය රචනා කරන ලදී
එවකට වයස අවරුදු 19ක් වූ ජෝජ් නෙපියා 1924-25 "නොපෙනේන්නන්"ගේ සංචාරයේ පැවති තරඟ 30ම ක්‍රීඩා කරන ලදී
නෙපියා නවසීලන්තය වෙනුවෙන් තරඟ 37ට ක්‍රීඩා කළ අතර ඔහුගේ අවසාන තරඟය බ්‍රිතාන්‍ය දූපත් වලට එරෙහිව 1930දී පැවැත්විණි
සර් ෆ්‍රෙඩ් ඇලන් තමන් නියෝජනය කළ සියළුම තරඟ වලදී නවසීලන්ත කණ්ඩායමේ නායකත්වය දැරූ අතර එම තරඟ 21ට 1946 සහ 1949 අතර ක්‍රීඩා කරන ලද ටෙස්ට් තරඟ 6ක් ද ඇතුලත් විය
පසුකාලීනව,1966 සහ 1968 අතර කාලයේ නවසීලන්ත කණ්ඩායමේ පුහුණුකරු තනතුර දැරුවේද ඔහු විසින්ය
ඔහු යටතේ නවසීලන්තය සහභාගී වූ තරඟ 14ම ජයගැනීම විශේෂත්වයකි
ජෝනා ලෝමූ ලෝක රග්බි යුනියන් ඉතිහාසයේ බිහිවූ ප්‍රථම සුපිරි තරුව ලෙස සැලකේ. නවසීලන්තය වෙනුවෙන් අඩුම වයසකින් ටෙස්ට් තරඟයකට ක්‍රීඩා කළ ක්‍රීඩකයා ඔහු වන අතර,1994දී තම ප්‍රථම තරඟයට සහභාගී විය
ලෝමූ වින්ග් ක්‍රීඩකයෙක් වූ අතර ඔහු සතුව ඔහුටම අවේණික වූ ශරීර ලක්ෂණ විය
උසින් මීටර 1.96ක් සහ බරින් කිලෝග්‍රෑම් 119ක් වුවද,නවසීලන්තය වෙනුවෙන් පසුපස කලාපයේ ක්‍රීඩා කළ උසින් වැඩිම සහ බරින් වැඩිම ක්‍රීඩකයා ඔහුය,මීටර 100ක් තත්පර 11ට අඩුවෙන් දිවීමේ හැකියාව ඔහු සතුවිය
1995 රග්බි ලෝක කුසලානයත් සමඟ දක්ෂතා අතරට පැමිණෙන ලෝමූ එම තරඟාවලිය තුලදී උත්සාහක දිනුම් 7ක් ලබාගනී
මින් උත්සාහක දිනුම් 4ක්ම එංගලන්තයට එරෙහිව පැවති අවසන් පූර්ව තරඟයේදී වාර්තා කිරීම විශේෂත්වයකි
1999 රග්බි ලෝක කුසලානයදී මොහු තවත් උත්සාහක දිනුම් 8ක් ලබාගනී
nephrotic syndrome නැමති භයානක වකුගඩු ආශ්‍රිත රෝගයකින් පෙළෙමින් සිටියදීත් මෙවැනි අනගිභවනිය දස්කම් පෑමට ලෝමූ සමත් වීම මුළු මහත් රග්බි ලෝලීන්ගේ ප්‍රසාදයට පාත්‍ර විය
2004 වර්ෂයේදී රග්බි ක්‍රීඩාවෙන් සමුගන්නා විට ලෝමූ ටෙස්ට් තරඟ 63කට ක්‍රීඩා කරමින් උත්සාහක දිනුම් 37ක් ලබාගන්නට සමත්විය
පෞද්ගලික ලෝක වාර්ථා 
නවසීලන්තය වෙනුවෙන් පමණක් නොව ලොව වෙනුවෙන්ම වැඩිම ටෙස්ට් තරඟ ලකුණු සංඛ්‍යාවට හිමිකම් කියන්නේ ටෙස්ට් තරඟ 100ක් තුල ලකුණු 1440ක් ලබා ඇති වර්තමාන ක්‍රීඩක ඩෑන් කාර්ටර් ය
ඔහු ඇන්ඩ්රු මර්ටන් ගේ පැරණි නවසීලන්ත වාර්තාව වූ ලකුණු 967 පසු කරන ලද්දේ 2009දී එංගලන්තයට එරෙහිව පැවති තරඟයකදීය
in the All Blacks' win over England on 21 November 2009. 2010දී වේල්සයට එරෙහිව පැවති තරඟයකදී දඩුවම් පහරක් සාර්ථක කර ගනිමින් ජොනී විල්කින්සන් ගේ පැරණි ලෝක වාර්තාව වූ 1,178 ලකුණු ප්‍රමාණය කාර්ටර් විසින් පසු කරන ලදී
ඔස්ට්‍රේලියාවට එරෙහිව ක්‍රීඩකයෙක් ලබාගත් ඉහලම ලකුණු සංඛ්‍යාවට ලකුණු 270ක් සමඟින් හිමකම් කියන්නේද ඩෑන් කාර්ටර් ය
ටෙස්ට් තරඟ වලදී නවසීලන්තය වෙනුවෙන් වැඩිම උත්සාහක දිනුම් වාර්තා කර ඇත්තේ උත්සාහක දිනුම් 49කට හිමිකම් කියන ඩග් හොව්ලට්ය
ඔහු 2007 ලෝක කුසලානයේදී මිට පෙර මෙම වාර්තාව ඉසිලු ක්‍රිස්ටියන් කුලන්ගේ උත්සාහක දිනුම් 46ක වාර්තාව පසුකර ගියේය
නවසීලන්තය වෙනුවෙන් වැඩිම ටෙස්ට් තරඟ සංඛ්‍යාවකට සහභාගී වීමේ ගෞරවය හිමිවන්නේ වර්තමාන නායක රිචී මැකොව්ටය
ඔහු ටෙස්ට් තරඟ 120 ට සහභාගී වී ඇති අතර තවත් වාර්තාවක් වන වැඩිම ටෙස්ට් තරඟ සංඛ්‍යාවකට නායකත්වය සපයමින් ටෙස්ට් තරඟ 63ක නායකත්වය දරා ඇත
අඩුම වයසකින් නවසීලන්ත රග්බි යුනියන් කණ්ඩායම නියෝජනය කළේ වයස අවුරුදු 19ක් සහ දවස් 45ක් වන විට ටෙස්ට් වරම් ලැබූ ජෝනා ලෝමු ය
වයස අවුරුදු 40ක් සහ දවස් 123ක් ඉක්ම වූ පසු ටෙස්ට් තරඟයකට සහභාගී වූ නෙඩ් හියුස් නවසීලන්තය නියෝජනය කළ වයස්ගතම ක්‍රීඩකයාය
පුහුණුකරුවන් 
එවකට සිටි පුහුණුකරුවන් පිළිබඳව නිශ්චිත සඳහනක් නොමැති බැවින් මෙහි දැක්වෙන්නේ 1949 දකුණු අප්‍රිකානු සංචාරයේ සිට නවසීලන්ත කණ්ඩායමේ පුහුණුකරු තනතුර දැරූ පුද්ගලයන් ගැන පමණි
නවසීලන්ත ක්‍රීඩාංගන 

වෙනත් ප්‍රධාන රග්බි ක්‍රීඩා කරන ජාතීන් බොහොමයක්-ආර්ජන්ටිනාව,ඔස්ට්‍රේලියාව,ප්‍රංශය සහ දකුණු අප්‍රිකාව-ලෙසම,නවසීලන්ත ජාතික රග්බි යුනියන් කණ්ඩායමට ද ඔවුන්ට වෙන් කරන ලද නිල ක්‍රීඩාංගනයක් නැත
ඒ වෙනුවට නවසීලන්තය තම රට පුරා පවතින ක්‍රීඩාංගන රැසක ටෙස්ට් තරඟ ක්‍රීඩා කරයි
1999දී වෙස්ට්පැක් ක්‍රීඩාංගනය සැදීමට පෙරාතුව වෙලින්ග්ටන් හි ටෙස්ට් ක්‍රීඩාංගනය වූයේ ඇත්ලටික් පාර්ක්,වෙලින්ග්ටන්ය
නවසීලන්තය තුළ ක්‍රීඩා කළ පළමු ඕල් බ්ලැක්ස් තරඟය,1904දී බ්‍රිතාන්‍ය දූපත් වලට එරෙහිව පැවැත්වූයේ ද ඇත්ලටික් පාර්ක් වලය
ඕක්ලන්ඩ්,ඩනෙඩින්,ක්‍රයිස්චර්ච් සහ වෙලින්ග්ටන් යන නවසීලන්තයේ ප්‍රධාන නගර වලට අමතරව පළමුවරට ටෙස්ට් තරඟයක සත්කාරකත්වය දැරුවේ 1996දී නේපියර්,නවසීලන්තය නගරයේ මැක්ලරන් පාර්ක් ක්‍රීඩාංගනයයි
1987 සහ 2011 වසර දෙකෙහිම පැවති ලෝක කුසලාන අවසන් මහා තරඟ පැවැත්වූයේ ඊඩ්න් පාර්ක් ක්‍රීඩාංගනයේය
ඊඩ්න් පාර්ක් සහ AMI ක්‍රීඩාංගනය 2011 රග්බි ලෝක කුසලානය සඳහා නැවත අලුතින් පිළිසකර කරන ලදී
ඊඩ්න් පාර්ක් නැවත යථා තත්වයට පත්කරන තුරු ඒ සඳහා ආදේශකයක් ලෙස නවසීලන්ත රජය විසින් ඕක්ලන්ඩ් හි නිව් සීලන්ඩ් ක්‍රීඩාංගනය නම් කළද, එම යෝජනාව ඕක්ලන්ඩ් පළාත් කවුන්සිලය විසින් ප්‍රතික්ශේප කරන ලදී
සම්පුර්ණයෙන්ම ආවරණය කරන ලද ක්‍රීඩාංගනය පසුව මේ සඳහා යෝජනා විය
ඩනෙඩින් නගර කවුන්සිලය  අඅනුමත කිරීමෙන් පසුව 2008 මාර්තු මස සිට ඊඩ්න් පාර්ක් වෙනුවට ආදේශකය ලෙස මෙම ක්‍රීඩාංගනය යොදා ගන්නා ලදී
මේවාත් බලන්න 

 1888–89 නවසීලන්ත ෆුට්බෝල් කණ්ඩායම
 ඕල් බ්ලැක්ස් කනිෂ්ට කණ්ඩායම
 නවසීලන්ත රග්බි යුනියන් ටෙස්ට් තරඟ නාමාවලිය 
 මඕරි ඕල් බ්ලැක්ස්
 නිව් සීලන්ඩ් හර්ට්ලන්ඩ්  XV

සටහන්

යොමුව

උපුටාගැනීම්

බාහිර සබැඳුම් 

  නවසීලන්ත ඕල් බ්ලැක්ස් නිල වෙබ් අඩවිය
  නවසීලන්ත රග්බි

නවසීලන්තයේ ජාතික ක්‍රීඩා කණ්ඩායම්
ඕසියානා ජාතික රග්බි සංගමයේ කණ්ඩායම්
සුදු පැහැ පසුබිමේ පිහිටි රතු පැහැති වෘතයක් (හිරු) මගින් ජපන් ධජය නිරූපනය වේ
ජපන් බසින්    යනුවෙන් නිල වශයෙන් හදුන්වනු ලැබුවද ව්‍යවහාරයේදී එය  ලෙස හැඳින්වේ
ජාතික ධජය සහ ජාතික ගීතයට අදාල නීතීන්ට අනුව නිර්මාණය කල නිශ්ශෝකි (Nisshōki) ධජය 1999 අගෝස්තු මස 13 වන දින ජපානයේ ජාතික ධජය ලෙස ප්‍රසිද්ධියට පත් කරන ලදි
පෙර පැවති ව්‍යවස්ථා සම්පාදන මගින්  ධජයක් නියමකර නොතිබුනද, හිරු තැටි ධජය ජපානයේ  ධජය ලෙස නම් කරන ලදි
Meiji 
යුගයේ මුල් කාලයේ එනම් 1870දී, රජයේ ශ්‍රේෂ්ඨතම සභාව වූ Daijō-kan මගින් නිකුත්කරන ලද ප්‍රකාශන දෙකෙහිම ජාතික ධජයක් නිර්මාණය කිරීම උදෙසා ප්‍රතිපාදන පැවතුණි
Meiji යුගයේ 3 ප්‍රකාශන අංක 57 (1870, පෙබරවාරි මස 27 වන දින නිකුත්කරන ලදි) යටතේ වෙළඳ නෞකා සඳහා ජාතික ධජය ලෙසින්ද, ප්‍රකාශන අංක 651 (1870, ඔක්තෝම්බර් මස 27 වන දින  නිකුත් කරන ලදි) යටතේ නාවික හමුදාව සඳහා ජාතක ධජය ලෙසින්ද හිරු තැටි ධජය සම්මත කරන ලදි
දෙවන ලෝක යුද්ධයෙන් පසු ඇමරිකානු අධිවාස සමයේ මුල් කාලයේ "හිනොමරු" (Hinomaru) ධජය භාවිතය තදින්ම සීමා කර තිබුණද පසුව එම සීමාකිරීම් ලිහිල් කරන ලදි
ජපන් ඉතිහාසයේ මුල් කාලයේ, daimyo වරුන්ගේ සහ samurai වරුන්ගේ ධජ ලෙස හිනොමරු මාතිකය භාවිතා කරන ලදි
පුරාතන ඉතිහාසයේ Shoku Nihongiහි සඳහන් වන අන්දමට 701දී Mommu අධිරාජ්‍යයා ඔහුගේ අධිකරණයේ හිරු නිරූපණය කරන ධජයක් භාවිතා කරන ලදි
මෙය ජපානයේ හිරු මාතිකා ධජයේ ප්‍රථම වාර්තාගත භාවිතයයි
දැනට පවතින පැරණිතම ධජය Yamanashi ප්‍රාන්තයේ Kōshū නගරයේ Unpō-ji පන්සලේ ආරක්‍ෂිතව තැන්පත් කර ඇත
16 වන සියවසටත් වඩා පැරණි මෙම ධජය 11 වන සියවසේදී Go-Reizei අධිරාජ්‍යයා විසින් Unpō-ji පන්සලට ලබාදුන් බව පැරණි පුරාවෘතයක සඳහන් වේ
Meiji ප්‍රතිසංස්කරණ අතරතුරදී, රාජකීය ජපන් නාවික හමුදාවේ හිරු තැටි ධජය සහ නැගෙන හිරු ධජය යන යුගලම ජපන් අධිරාජ්‍යයේ මතුවී පෙනෙන ප්‍රධාන සංකේත බවට පත්විය
අභිමානය සහ ජාත්‍යාලය පෙන්වීමේ මාධ්‍යයක් ලෙස ප්‍රචාරක දැන්වීම්, පාඨග්‍රන්ථ සහ චිත්‍රපට වල ධජය භාවිතා කරන ලදි
ජාතික නිවාඩු දින, උත්සව සහ අනෙකුත් අවස්ථාවලදී තම නිවෙස්වල ජාතික ධජය ප්‍රදර්ශනය කරන ලෙස, රජය විසින් තම රටවැසියන්ට නියම කර තිබුණි
දෙවන චීන-ජපන් යුද්ධය සහ අනෙකුත් කලහකාරී අවස්ථාවලදී ජපානයට සහ එහි අධිරාජ්‍යයාට ඇති ලැදියාව පෙන්වීමේ විවිධාකාර ටෝකන් පත්වල අංගයක් ලෙස හිනොමරු මාතිකය ප්‍රචලිත විය
මෙම ටෝකන්පත් ධජය මත ලියන ලද සටන්පාඨ සිට ධජයට සමාන වූ ඇඳුම් ආයිත්තම් සහ බඳුන් දක්වා වූ පරාසය තුල විහිදී පැවතුනි
ජාතික ධජය පිළිබඳ මහජන අවබෝධය විවිධාකාර වේ
සමහර ජපන් ජාතිකයන් සිතන අන්දමට, ධජය මගින් ජපානය නියෝජනය කරන අතර වෙනත් කිසිම ධජයකට එහි තැන ලබාගත නොහැක
කෙසේවුවද, තම ජාතිය කෙරෙහි වූ අත්‍යන්ත භක්තිය නිසා ධජය ජපානය තුල නිතර ප්‍රදර්ශනය නොකෙරේ
දෙවන ලෝක යුද්ධයේ (පැසිෆික් යුද්ධය) අවසානයේ සිට රජයේ පාසල්වල ජාතික ධජය සහ ජාතික ගීතය Kimigayoහි භාවිතය විවාදශීලී කාරණයක් විය
ඒවායේ භාවිතය පිළිබඳ වූ අරගල, විරෝධය ප්‍රකාශ කිරීමේ සහ නඩු සඳහා මුල්විය
Okinawa ප්‍රාන්ත වැසියන්ට අනුව, ධජය මගින් දෙවන ලෝක යුද්ධයේ සිද්ධීන් සහ එහි හමුදාමය අත්කරගැනීම් නිරුපණය වේ
ජපානය විසින් යටත් කරගෙන තිබු සමහර ජාතීන් සඳහා ධජය යනු චණ්ඩභාවයේ සහ අධිරාජ්‍යවාදයේ සංකේතයකි
යටත්විජිත ජාතීන්ට එරෙහිව, ඔවුන් තැතිගන්විමට සහ ජපානයේ ආධිපත්‍යය ප්‍රකාශකිරීමේ ආයුධයක් ලෙස හිනොමරු භාවිතා කරනලදි
ඍණාත්මක අරුත්ගැන්වීම් නොසලකා, බටහිර සහ ජපන් මුලාශ්‍රවල සඳහන් අන්දමට ධජය යනු ජපන් ජාතිකයන්ට ප්‍රභල සහ චිරස්ථායි සංකේතයකි
sunrayed නාවික ධජය ඇතුළු ජපානයේ හමුදාමය ධජ කිහිපයක්ම හිනොමරු මූලික කරගෙන ඇත
එමෙන්ම, අනෙකුත් රාජ්‍ය සහ පෞද්ගලික ජපන් ධජ සඳහා හිනොමරු ධජය ආකෘතිය ලෙස යොදාගෙන ඇත
ඉතිහාසය

1900ට පෙර

හිනොමරුහි නියම මූලාරම්භය අප්‍රකට නමුත් 7වන සියවසේ මුල් කාලයේ සිට නැගෙන හිරු සඳහා සංකේතාත්මක අරුතක් පැවතිබව පෙන්නුම්කෙරේ
(ජපානය ආසියා මහාද්වීපයේ නැගෙනහිර දෙසින් පිහිට ඇති අතර, හිරු නැගෙන්නේද නැගෙනහිර දෙසින් බව මෙහි සඳහන් කලයුතුම වේ
)607දී, ජපන් අධිරාජ්‍යයා සහ චීන දේශයේ Yang of Sui අධිරාජ්‍යයා අතර රාජකාරී ලිපි හුවමාරුවක් ආරම්භවිය
නොයෙක්විට ජපානය, හිරු නගින දේශය යනුවෙන් සඳහන් කර ඇත
12වන සියවසේ ලියන ලද The Tale of the Heikeහි සඳහන්වන පරිදි නොයෙක් samuraiවරුන් රැගෙන ගිය අවාන්වල හිරුගේ සිතුවම් තිබී ඇත
ජාතික ධජය හා සබැඳි එක් පුරාවෘතයක් Nichiren බෞද්ධභික්ෂුව සම්බන්ධව පවතී
13වන සියවසේ ජපානයේ මොන්ගෝලියානු ආක්‍රමණ අතරතුර, Nichiren භික්ෂුව shogunවරයාට යුද්ධයට රැගෙනයාමට හිරු සහිත ධජයක් ලබාදුන්බව කියවේ
හිරු, අධිරාජ්‍යයාගේ පෙළපත හා ඉතා කිට්ටුවෙන් බැඳී පවතී
පුරාවෘතයේ පැවසෙන අන්දමට අධිරාජ්‍යයාගේ සිහසුන Amaterasu නම් හිරු දෙවු දුවගේ පරම්පරාවෙන් පැවතෙන්නකි
ජපානයේ පැරණිතම ධජයක් Yamanashi ප්‍රාන්තයේ Unpo-ji පන්සලේ පවතී
පුරාවෘතය ගෙනහැරදක්වන අන්දමට එය Go-Reizei අධිරාජ්‍යයා විසින් Minamoto no Yoshimitsuහට ලබාදෙන ලද අතර පසුගිය වසර 1000 පුරාවට Takeda ගෝත්‍රය විසින් එය තම පවුලේ වස්තුවක් ලෙස සලකනු ලබයි
එමෙන්ම එය අඩුම තරමේ 16 වන සියවසටත් වඩා පැරණි වේ
16වන සියවසේ අගභාගයේ එක්සත් කිරීමේ කාලපරිච්ඡේදයේ සිට ජපානයේ මුල්ම වාර්තාගත කොඩි හමුවේ
එක් එක් Daimyoවරුන්ට අයත් ධජයන් තිබුණු අතර මූලිකවම ඒවා යුද්ධ වලදී භාවිතා කරනලදි
බහුතරයක් ධජයන් Daimyo අධිපතිවරයාගේ පවුලේ ලාංඡනය(mon) සහිත දිගු ඒවා විය
එකම පවුලේ සාමාජිකයන්(පියා,පුතා සහ සහෝදරයා) වුවද යුද්ධයට රැගෙනයාම සඳහා විවිධ ධජයන් පැවතුණි
අනන්‍යතාවය සඳහා ධජ භාවිතාකල අතර සොල්දාදුවන්ගේ පිටිපස සහ අශ්වයන් මත ඒවා දර්ශනය විය
සේනාධිපතිවරුන්ට ඔවුන්ගේම ධජයන් පැවතුණු අතර ඒවායෙන් බහුතරයක හතරැස් හැඩය නිසා ඒවා සොල්දාදුවන්ගේ ධජයන්ගෙන් වෙනස් විය
1854 Tokugawa shogunate සමයේ, විදේශීය නැව් වලින් වෙන්කර හඳුනාගැනීම සඳහා ජපන් නෞකාවල හිනොමරු ධජය ඔසවාතබන මෙන් නියම කර තිබුණි
එම කාලයට පෙරදී, ඇමරිකානුවන් සහ රුසියානුවන් සමඟ වෙළඳාම් කිරීමේදී යාත්‍රාවල විවිධාකාරයේ හිනොමරු ධජ භාවිතා කරනලදි
1870දී හිනොමරු ජපානයේ වෙළඳ ධජය ලෙස තීන්දු කරනලද අතර ජපානයේ සම්මත කරගත් ප්‍රථම ජාතික ධජය නිර්මාණය කරන තුරු 1870 සිට 1885 දක්වා එය නීත්‍යානුකූල ජාතික ධජය බවට පත්විය
ජාතික සංකේත පිලිබඳ අදහස ජපන් ජාතිකයන්ට නුපුරුදු වුවද, පිටත ලෝකයත් සමඟ සන්නිවේදනය කිරීම සඳහා Meiji රජයට ඒවා අවශ්‍ය විය
Yokohama වරායෙන් ජපානයට ගොඩබට ඇමරිකානු කොමදෝරු Matthew Perryගේ පැමිණීමත් සමඟ මෙය විශේෂයෙන්ම වැදගත්විය
Kimigayo ජාතික ගීය සහ අධිරාජ්‍ය මුද්‍රාව වැනි Meiji රජයේ තවදුරටත් සිදුකරනලද ක්‍රියාවට නැංවීම් මඟින් ජපානයට තව තවත් අනන්‍යතාවයක් ලබාදුණි
ජපානයේ රජයේ ගැසට් පත්‍රයේ පළනොකරනලද සියලුම පෙරපැවති නීතීන් 1885 වසරේ අහෝසි කරනලදි
ජපානයේ නව අමාත්‍ය මණ්ඩලයේ මෙම පාලනය නිසාත් Meiji ප්‍රතිසංස්කරණ වලින් පසු වෙනත් නීතියක් පිහිටුවා නොතිබුණු නිසාත් හිනොමරු තත්වාකාර ජාතික ධජය බවට පත්විය
පෙර පැවති ගැටුම් සහ පැසිෆික් යුද්ධය

ජපන් අධිරාජ්‍යයක් ගොඩනැංවීමේ බලාපොරොත්තුවෙන් ජාතික ධජයේ භාවිතය වර්ධනය විය
පළමු චීන-ජපන් සහ රුසියන්-ජපන් යුද්ධ ජයග්‍රහණයෙන් පසු පවත්වන ලද උත්සව වලදී හිනොමරු ධජය ප්‍රදර්ශනය කරනලදි
රටපුරා යුධ උත්සාහයන් වලදීද ධජය යොදාගන්නාලදි
විදේශීය ජාතික ධජ නිර්මාණයන්හි දෝෂ සහිත බවත්, ජපන් ධජය සෑමඅතින්ම පරිපූර්ණ බවජපන් චීන සහ ත් 1934 ප්‍රචාරය කරනලද ජපන් චිත්‍රපටයක විදහා දැක්විණි
1937දී, Hiroshima ප්‍රාන්තයේ ගැහැණු ළමුන් පිරිසක් අතුරනලද බත් මධද්‍යයේ තැබූ umeboshi මඟින් සාදාගත් "flag meals" ආහාරයට ගැනීමෙන්, දෙවන චීන-ජපන් යුධ සමයේ චීනයේ සටන්වදිමින් සිටි ජපන් සොල්දාදුවන් සමඟ වූ තම එකමුතුභාවය විදහාපෙන්වන ලදි
1940 දක්වා, ජපානයේ යුධ සේවයේ යෙදවීමේ සහ සොල්දාදුවන් සමඟ වූ එකමුතුභාවයේ ප්‍රධාන සංකේතය ලෙස හිනොමරු bento පත්විය
ජපානයේ පෙර පැවති චීන-ජපන් යුධ ජයග්‍රහණ සැමරීමේ උත්සව වලදීද Hinomaru භාවිතාකර ඇත
පෙළපාලි වලදී සෑම ජපන් ජාතිකයෙක් අතෙහිම එය දැකගත හැකිවිය
මේ වකවානුවේ වූ පාඨග්‍රන්ථවලද අධිරාජ්‍යයට සහ රටට ඇති මහත් වූ ලැදියාව විදහාපාන විවිධාකාර සටන්පාඨ සමඟ හිනොමරු මුද්‍රණයකර තිබුණි
ජාත්‍යාලය යනු උතුම් ගුණාංගයක් ලෙස ජපන් ළමුන්ට උගන්වනලදි
ජාත්‍යාලය පෙන්වීම උදෙසා ධජය ප්‍රදර්ශනය කිරීම, අධිරාජ්‍යයාට දිනපතා වැඳුම් පිදුම් කිරීම, හොඳ ජපන් ජාතිකයෙකු වීමේ ලක්ෂණ ලෙස සලකූහ
දෙවන ලෝක යුද්ධ සමයේ යටත්විජිතව පැවති ගිණිකොණදිග ආසියානු ප්‍රදේශවල ධජය යනු ජපන් අධිරාජ්‍යවාදයේ ආයුධයක් වූ අතර මහජනයාට එය භාවිතාකිරීමට සිදුවිය
එමෙන්ම පාසල් ළමුන් උදෑසන උත්සව වලදී ධජය එසවීමේදී Kimigayo ගීතය ගායනා කලයුතුවිය
Philippines, Indonesia, Manchukuo වැනි සමහර ප්‍රදේශවල දේශීය ධජ භාවිතයට අවසරදී තිබුණි
අධිරාජ්‍යයේ දෙවන පන්තියේ තත්වය නියම කිරීමට, කොරියාව වැනි සමහර යටත්විජිත සඳහා හිනොමරු සහ අනෙකුත් සංකේත භාවිතා කරන ලදි
ජපන් ජාතිකයන්ට, හිනොමරු යනු " මුළු ලෝකයෙහිම අඳුර දුරුකර ආලෝකය ලබාදෙමින් නැග එන්නා වූ සූර්යයා " වැනි  වූ අතර බටහිර ජාතීන්ට, එය ජපන් හමුදාවේ අතිශය බලවත් සංකේතයක් විය
ඇමරිකානු අධිවාසය 

දෙවන ලෝක යුද්ධය මුළුල්ලෙහි සහ අධිවාස සමයේ තත්වාකාර ධජය වුයේ හිනොමරු ය
එම කාල සීමාව අතරතුරදී හිනොමරු ධජය ලෙලදීමට
Allied Powersහි සෙන්පතිතුමාගෙන් අවසර ගතයුතුවිය
විවිධ හේතූන්ගේ ප්‍රමාණය අනුව හිනොමරු ධජය භාවිතය සීමා කරනලදි
සමහරු මෙය තහනම් කිරීමක් ලෙස සලකයි
කෙසේනමුත්, මූලික සීමාකිරීම් උග්‍රවනතුරු සම්පුර්ණ තහනම් කිරීමක් එකතුනොකරන ලදි
දෙවන ලෝක යුද්ධයෙන් පසු,ඇමරුකානු නාවික කටයුතු පාලන අධිකාරිය යටතේ පැවති ජපන් මහජන නෞකා වෙළඳ නෞකා සඳහා යොදාගැනීමේදී ධජයක් භාවිතා කළහ
"E" සංඥා කේතයෙන් වෙනස්කරනලද ධජය, 1945 සැප්තැම්බර් මස සිට ඇමරිකානු අධිවාසයෙන් ජපානය නිදහස්වන තුරු භාවිතා කළහ
ජපානය තුල ක්‍රියාකරවන ලද ඇමරිකානු නැව් ඔවුන්ගේ ධජය ලෙස, වෙනස් කරන ලද "O" සංඥා ධජයක් භාවිතා කරනලදි
1947 මැයි මස 02වන දින ජපානයේ නව ආණ්ඩුක්‍රමය අනුමත කිරීමත් සමඟ සේනාධිපති Douglas MacArthur විසින් ජාතික ඩයට් සභා ගොඩනැගිල්ල, අධිරාජ්‍යයාගේ මන්දිරය, අගමැති නිලනිවස සහ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ ගොඩනැගිල්ල යන ස්ථානවල හිනොමරු ධජය ප්‍රදර්ශනය කිරීම තහනම් කරනලදි
1948දී එම සීමාකිරීම් තවදුරටත් ලිහිල් කරනලද අතර ජාතික නිවාඩුදින වලදී ධජය ඔසවා තැබීමට මහජනයාට ඉඩදී තිබුණි
1949 ජනවාරි මාසයේදී සීමාකිරීම් ඉවත්කරනලද අතර ඕනෑම අයෙකුට ඕනෑම වේලාවක අවසර ගැනීමකින් තොරව ධජය ඔසවා තැබීමට හැකිවිය
එහි ප්‍රතිපලයක් ලෙස, 1950 මුල් අවධියේ පාසල් සහ නිවෙස්වල හිනොමරු ධජය ඔසවා තැබීමට ජනතාව පොළඹවනලදි
යුද්ධයෙන් පසු 1999

දෙවන ලෝක යුද්ධයේ පටන්, ජපන් ධජය රටේ යුධමය අතීතය හා සබැඳි නිසා විවේචනයට ලක්විය
ජපානයේ වර්තමාන ජාතික ගීය වන Kimigayo සඳහාද එවැනිම විරෝධතාවයක් පැනනැගී ඇත
Hinomaru සහ Kimigayo පිළිබඳව වන හැඟීම් "Dai Nippon" –ජපන් රාජ්‍යය – පිළිබඳව වූ දේශප්‍රේමී හැඟීමේ සිට සාමකාමී සහ යුද්ධයට එරෙහි වන්නා "Nihon" දක්වා පොදු විචලනයක් පෙන්නුම්කරයි
මෙම සංකල්පවාදී විචලනය නිසා 1949 Allied Powersහි සෙන්පතිතුමා විසින් සීමාකිරීම් ඉවත්කලද යුද්ධයෙන් පසු ජපානය තුල ධජය භාවිතා කරන ලද්දේ කලාතුරකින
ජපානය තමාවිසින්ම නැවත ගොඩනැගීම ආරම්භකල අතර විදේශයන්හි දේශපාලන අවියක්ලෙස Hinomaru භාවිතා කළහ
Hirohito අධිරාජ්‍යයා සහ Kōjun අධිරාජිණියගේ නෙදර්ලන්ත සංචාරයේදී, දෙවන ලෝක යුද්ධ සමයේ මරණයට පත්කළ ලන්දේසි යුධ සිරකරුවන්ගේ මරණ පිලිබඳ නඩු විභාග කරනමෙන් හෝ ඔහුව නැවත ජපානයට පිටත්කර හරිනමෙන් ඉල්ලා නෙදර්ලන්ත පුරවැසියන් Hinomaru පුළුස්සා විනාශ කළහ
ඇමරිකාව සහ ජපානය අතර සාකච්චාවට බඳුන් වූ නව Status of Forces Agreement නම් සම්මුතියට විරුද්ධව හෝ Hinomaru භාවිතා නොකරන ලදි
වෙළඳ සමිතීන් සහ අනෙකුත් විරෝධකරුවන් කැරලි වලදී බහුලව භාවිතා කරන ලද්දේ රතු ධජයයි
1964 ග්‍රීෂ්ම ඔලිම්පික් ක්‍රීඩා සඳහා සත්කාරක රට ලෙස ජපානය (ජපානයේ Tokyo නගරය ) තෝරාගැනීමත් සමඟ නැවත වරක් Hinomaru සහ ජාතික ගීය හා සම්බන්ධ කරුණක් ඉස්මතු විය
අනෙකුත් ජාතික ධජ හා ලෙලදෙන විට හිරුතැටි ධජයේ සිත් ඇදගන්නාසුළු බවක් නොමැති ලෙස සලකා, ඔලිම්පික් ක්‍රීඩා වලට ප්‍රථමයෙන්, ජාතික ධජයේ හිරුතැටියේ ප්‍රමාණය අඩවශයෙන් වෙනස් කළහ
වර්ණ විශේෂඥයකු වන Tadamasa Fukiura විසින් හිරු තැටිය ධජයේ මුළු දිගින් තුනෙන් දෙකක(2/3) ප්‍රමාණයක පිහිටුවන ලදි
එමෙන්ම 1964 සහ 1998 Naganoහි පැවති ශීත සෘතු ඔලිම්පික් ක්‍රීඩා සඳහා වර්ණ තේරීම Fukiura විසින් සිදුකරන ලදි
1989 Hirohito අධිරාජ්‍යයාගේ මරණයත් සමඟ නැවත වතාවක් ජාතික ධජය පිළිබඳ සදාචාරාත්මක මතභේද පැන නැගුණි
උත්සව අතරතුරදී පැරණි පීඩාවන් නැවත ආරම්භනොකරමින් ඒවායේදී ධජය භාවිතා කල හැකිනම්, ධජයේ අර්ථය පිළිබඳ අභියෝග නොකරමින් Hinomaru ජාතික ධජය ලෙස යෝජනා කිරීමට ඔවුන්ට අවස්ථාවක් තිබෙන බව මධ්‍යස්ථ මතධාරීන්ට දැනුණි
දින හයක නිල ශෝකී කාලයක් අතරතුරදී ධජයන් අඩකුනු කර තිබුණු අතර කලු කොඩි මගින් ජපානය පුරා වීදි සරසා තිබුණි
අධිරාජ්‍යාගේ අවමඟුල් දිනයේදී විරුද්ධවාදීන් විසින් Hinomaru විනාශ කර දැමීමේ වාර්තා නොසලකා, විශේෂ නියමයක් නොමැතිව වුවද පාසල්වල Hinomaru අඩකුඹුකරා ඔසවා තැබීමේ හිමිකම, මධ්‍යස්ථ මතධාරීන් සාර්ථකත්වය කර රැගෙන ගියහ
1999 සිට

Hinomaru සහ Kimigayo ජපානයේ ජාතික සංකේත ලෙස තෝරාගනිමින් 1999දී ජාතික ධජය සහ ජාතික ගීතය පිළිබඳ පනතක් ස්ථිර කරගන්නාලදි
Hinomaru සහ Kimigayoහි භාවිතය පිළිබඳව Hiroshimaහි Sera නගරයේ Sera උසස් පාසලේ, ගුරුවරුන් සහ පාසල් මණ්ඩලය අතර ඇතිවූ අරගලය බේරුම් කිරීමට නොහැකිව, Ishikawa Toshihiro නම් එහි විදුහල්පති තුමාගේ සියදිවි හානිකරගැනීමේ සිට මෙම නීතිය ස්ථිර කිරීමේ මූලාරම්භය සිදුවිය
"අන්තර්ජාතික සාම සහයෝගීතා නීතිය" යනුවෙන්ද හඳුන්වනු ලබන "එකසත් ජාතීන්ගේ සාමය ආරක්‍ෂා කිරීමේ මෙහෙයුම් සහ  අනෙකුත් මෙහෙයුම් සඳහා සහයෝගීතාව අරභයා" 1992 සිට ඩයට් සභාව මගින් පණවන ලද නීති අතරින් මෙම පනත ඉතාමත් මතභේදාත්මක එකකි
වසර 2000දී, නිදහස් ප්‍රජාතාන්ත්‍රික පක්‍ෂයේ අගමැති Keizō Obuchi විසින් Hinomaru සහ  Kimigayo ජපානයේ නිල සංකේත බවට පත්කිරීම සඳහා ව්‍යවස්ථාපිත කෙටුම්පතක් සකස්කිරීමට තීන්දු කරනලදි
ඔහුගේ ප්‍රධාන කැබිනට් ලේකඛාධිකාරී  Hiromu Nonaka මහතාට අවශ්‍ය වූයේ Akihito අධිරාජ්‍යයාගේ රාජාභිෂේකයේ 10වන සංවත්සරය වන විට ව්‍යවස්ථාව සම්පුර්ණ කිරීමටයි
මෙම සංකේත යුගලය රාජ්‍ය සංකේත ලෙස ප්‍රතිෂ්ඨාපනය කිරීම සඳහා ව්‍යවස්ථාව සලකා බැලූ ප්‍රථම අවස්ථාව මෙය නොවේ
1972දී Okinawa දූපත ජපානයට ආපසු ලැබීම සහ 1973 තෙල් අර්බුදයෙහි පසුතිරය කරණකොටගෙන, 1974දී අගමැති Tanaka Kakuei මහතා ඉහත සංකේත යුගලය නීත්‍යානුකූල කිරීම පිළිබඳ අඟවන ලදි
Kimigayo ගීතය වාදනය කිරීමට පාසල්වල උගන්වන ලෙස උපදෙස්දුන් Kakuei මහතාට ඊට අමතරව සෑම උදෑසන උත්සවයකදීම සිසුන් විසින් Hinomaru ධජය එසවීමට සහ 1890 Meiji අධිරාජ්‍යයා විසින් ප්‍රකාශකරන ලද අධ්‍යාපනය පිළිබඳ රාජකීය ආඥාවේ ඇතැම් අංග මුල්කරගනිමින් සදාචාරාත්මක විශය මාලාවක් සම්මත කිරීමට අවශ්‍ය විය
නමුත් එම වසරේ ප්‍රඥප්තිය ඩයට් සභාවට යැවීමට Kakuei අසාර්ථක විය
නිදහස් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පක්‍ෂය සහ Komeito, කෙටුම්පත සඳහා සිටි ප්‍රධාන අනුග්‍රාහකයන් වූ අතර සංග්‍රාම අවධියේ ඉහත සංකේත යුගලයට තිබූ අරුත්ගැන්වීම් සඳහන් කරමින් සමාජ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පක්‍ෂය සහ කොංග්‍රස්ට් පක්‍ෂය එයට විරුද්ධ වූහ
මහජනයා විසින් එම කරුණ තීරණය කරීමට ඉඩ ලබා නොදීමට කොංග්‍රස් පක්‍ෂය විසින් තවදුරටත් සටන් කරනලදි
ඒ අතර, ජපානයේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පක්‍ෂයට ඒ සඳහා පක්‍ෂයේ පොදු එකඟත්වය ගොඩනගා ගැනීමට නොපුළුවන්විය
පක්‍ෂය විසින් එම සංකේත යුගලය ජපානයේ සංකේත ලෙස ඒ වනවිටත් පිළිගෙන තිබූ නිසා ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පක්‍ෂයේ සභාපති සහ අනාගත අගමැති Naoto Kan විසින් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පක්‍ෂය කෙටුම්පත සඳහා සහය දියයුතු බව ප්‍රකාශ කළහ
නියෝජ්‍ය ලේකඛාධිකාරී ජෙනරාල් සහ අනාගත අගමැති Yukio Hatoyama, මෙම කෙටුම්පත සමාජයේ සහ රජයේ පාසැල්වල තවදුරටත් බෙදීමක් ඇතිවීමට හේතුවේ යැයි සිතූහ
Hatoyama විසින් කෙටුම්පතට පක්‍ෂව ඡන්දය ප්‍රකාශ කල අතර Kan එයට විරුද්ධ විය
ඡන්දයට පෙර, ඩයට් සභාවේදී වෙන්කරගැනීමට කෙටුම්පත් කැඳවන ලදි
Hinomaru ධජයට වඩා Kimigayo යනු ඉතා සංකීර්ණ කරුණක් බව Waseda විශ්වවිද්‍යාලයේ මහාචාර්ය Norihiro Kato ප්‍රකාශ කළහ
කෙටුම්පත සඳහා වූ ඡන්ද විමසුම අතරතුරදී Hinomaru ජාතික ධජය  නියමකිරීම පමණක් සිදුකිරීමට ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පක්‍ෂය සහ අනෙකුත් පක්‍ෂ විසින් ගත් උත්සාහය ඩයට් සභාව මඟින් ප්‍රතික්‍ෂේප කරනලදි
1999 ජුලි මස 22වැනි දින ඡන්ද 403 සිට 86කින් නියෝජිත මණ්ඩලය මඟින් කෙටුම්පත සම්මත කරනලදි
ඉන්පසු ජුලි 28වන දින රාජ්‍ය මන්ත්‍රණ සභාවට නීතිමය කෙටුම්පත ලබාදුන් අතර අගෝස්තු මස 09වන දින එය සම්මත කළහ
අගෝස්තු 13වන දින එය නීතියක් ලෙස ප්‍රඥප්ත කරන ලදි
2009 අගෝස්තු 8වන දින, නියෝජිත මණ්ඩලයේ ඡන්දය සඳහා ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පක්‍ෂය විසින් සංවිධානය කරනලද රැළියකදී වියනක එල්ලා තිබුණු බැනරයක පින්තූරයක් ගන්නා ලදි
Hinomaru ධජ දෙකක් ගෙන කපා එකිනෙක මසා ගැනීමෙන් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පක්‍ෂයේ ලාංඡනයේ හැඩය ඉස්මතුකරමින් බැනරය සාදා තිබුණි
මෙමඟින් නිදහස් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පක්‍ෂය සහ අගමැති Taro Aso කෝපාවිෂ්ට වූ අතර මෙය සමාව දිය නොහැකි ක්‍රියාවක් ලෙස පැවසූහ
එයට ප්‍රතිචාරයක් ලෙස ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පක්‍ෂයේ සභාපතිතුමා වන Yukio Hatoyama  පැවසූවේ එම බැනරය Hinomaru නොවූ බැවින් එලෙස පැවසිය නොහැකි බවය
නිර්මාණය

1870දී පනවන ලද, අගමැතිගේ ප්‍රකාශන අංක 57හි ජාතික ධජය හා සබැඳි නියෝග 2ක් තිබුණි
ධජය එසවියයුත්තේ කවුරුන් විසින්ද සහ එය කලයුත්තේ කෙසේද යන්න පළමු නියෝගයේ විශේෂණය කර තිබූ අතර ධජය නිර්මාණය කලයුතු ආකාරය දෙවන නියමයේ සඳහන්විය
ධජය දිග ඒකක 7ක් සහ පළල ඒකක 10ක් (7
10) යන අනුපාතයෙන් යුක්තවේ
හිරු නිරුපණය කරන රතු පැහැති වෘත්තය ධජයේ ඔසොවනුවේ මුළු උස ප්‍රමාණයෙන් 3/5ක පිහිටියයුතු බව ගණනය කර ඇත
රතු පැහැති වෘත්තය ධජයේ මධ්‍යගතව පිහිටිය යුතු ලෙස ව්‍යවස්ථාවේ නියමකර තිබුණද සාමාන්‍යයෙන් එය ඔසොවනුව දෙසට සියයෙන් එකක් (1/100) වන පරිදි ස්ථානගත කර ඇත
එම වසරේම ඔක්තෝම්බර් මස 3වන දින වෙළඳ ධජය සහ අනෙකුත් නාවික ධජ නිර්මාණය සඳහාද නියමයන් පනවනලදි
වෙළඳ ධජයන් දිග ඒකක 2ක සහ පළල ඒකක 3ක (2
3) අනුපාතයකින් සමන්විත විය යුතුය
වෘත්තයේ ප්‍රමාණය ඉහත පරිදිම වේ
කෙසේනමුත් හිරුතැටිය විස්සෙන් එකක(1/20) ප්‍රමාණයට ඔසොවනය දෙසට ස්ථානගතකර ඇත
ජාතික ධජය සහ ජාතික ගීය පිළිබඳ පනත සම්මත කිරීමේදී ධජයේ මානවල මඳ වෙනසක් සිදුකරනලදි
ධජයේ සමස්ත අනුපාතය දිග එකක 2ක් සහ පළල එකක 3ක් (2
3) ලෙස වෙනස් විය
රතුපැහැති වෘත්තයේ සමස්ත ප්‍රමාණයේ වෙනසක් සිදු නොවුනද එය ධජයේ හරිමැද දෙසට විතැන්විය
ධජයේ පසුබිම සුදුපැහැති වූ අතර හිරුතැටිය  විය
නමුත් 1999 ව්‍යවස්ථාවේ නිවැරදිම වර්ණයන් පිළිබඳව සඳහන් නොවුණි
"ගැඹුරු" රතු වර්ණයක් භාවිතා කලයුතු බව පමණක් සඳහන්විය
1993 (Showa 48)දී, ජපන් ආරක්‍ෂක කාර්යාංශය (වර්තමානයේ ආරක්‍ෂක අමාත්‍යාංශය) විසින් නිකුත්කරන ලද Munsell වර්ණ සටහනේ ධජයේ රතු වර්ණය 5R 4/12 සහ සුදු වර්ණය N9 ලෙස විශේෂණය කර ඇත
ධජයේ නිර්මාණය වර්තමාන ව්‍යවස්ථාව හා ගැලපීම සඳහා 2008 (Heisei 20)  මාර්තු මස 21වන දින Munsell වර්ණ යාවත්කාලීන කරමින් ලියවිල්ල වෙනස් කරන ලදි
හමුදාමය භාවිතයන් සඳහා යොදාගන්නා ධජ නිර්මාණයේදී නූල් සඳහා acrylic සහ nylon භාවිතා කළහැකි ලෙස ලියවිල්ලේ සඳහන් වේ
acrylic සඳහා රතු වර්ණය 5.7R 3.7/15.5 ලෙසද සුදු වර්ණය N9.4 ලෙසද වන අතර nylon සඳහා රතු වර්ණය 6.2R 4/15.2 සහ සුදු වර්ණය N9.2ද වේ
Official Development Assistance (ODA) මඟින් නිකුත් කරන ලද ලියවිල්ලක Hinomaru සඳහා රතු වර්ණය DIC 156 සහ ODA ලාංඡනය සඳහා රතු වර්ණය CMYK 0-100-90-0 ලෙසද සඳහන් වේ
ජාතික ධජය සහ ජාතික ගීය සම්බන්ධ නීතිය පිළිබඳ විචාරය කරන අතරතුර,   හෝ ජපන් කර්මාන්ත ප්‍රමිතිකරණයේ වර්ණ භාවිතා කරන මෙන් යෝජනාවක් පැනනැගුණි
භාවිතය සහ සිරිත්

Hinomaru ප්‍රථමයෙන් හඳුන්වා දුන් කාලයේ ධජයත් සමඟ අධිරාජ්‍යයාට ආචාර කරන මෙන් රජය මහජනයාට නියම කර සිටියහ
ධජය පිළිබඳ ජපන් ජාතිකයන් අතර ප්‍රතිවිරෝධයන් පැවතුණු අතර එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ඇතැම් විරෝධතා පැනනැගුණි
ධජය පිළිබඳ මහජනයාගේ පිළිගැනීම ලබාගැනීමට කලක් ගතවිය
දෙවන ලෝක යුද්ධය අතරතුරදී, සොල්දාදුවෙක් ලෙස යොදවනු ලබන්නෙකුට ඔහුගේ යහළුවන් සහ නෑදෑයින් විසින් අත්සන් කරනලද Hinomaru ධජයක් තෑගි කිරීම ජපන් සංස්කෘතියේ ප්‍රසිද්ධ චාරිත්‍රයක් විය
සොල්දාදුවාට යුද්ධයෙන් පසු නැවත ආරක්‍ෂිතව පැමිණීමට සුභ පැතීමට සහ භාග්‍ය ඇතිකිරීමේ මන්ත්‍රයක් ලෙස ධජය භාවිතා කරන ලදි
යනු මෙවැනි මන්ත්‍රයකි
ධජය මත සටහන් කරන කිසිවක් හිරු තැටිය ස්පර්ශ නොවන අන්දමින් ලිවීම එක් සම්ප්‍රදායකි
යුද්ධ වලින් පසු අභාවප්‍රාප්ත වූ සොල්දාදුවන් මත තිබී මෙවැනි ධජයන් නිතර හෝ පසුව සොයා ගැනුනි
මෙම ධජයන් සිහිවටන බවට පත් වූ බැවින්,   අත්සන් කරන ලද ධජයන් සොල්දාදුවාගේ දරු මුණුබුරන් සඳහා නැවත යැවීමේ වර්ධනයවන නැඹුරුතාවයක් පවතී
භාග්‍ය උදාකිරීමේ මන්ත්‍රයක් ලෙස Hinomaruහි අත්සන් කිරීමේ සම්ප්‍රධාය තවමත් පවත්වාගෙන යන නමුත් සීමිත අන්දමින්ය
ක්‍රීඩා වලදී ජපන් ජාතික කණ්ඩායමට ධෛර්යය ලබාදීමට Hinomaru Yosegaki ප්‍රදර්ශනය කරනු ලබයි
සුදු පැහැති පසුබිමේ මධ්‍යගතව පිහිටි රතු පැහැති හිරු දැක්වෙන hachimaki නළල් පටිය මෙයට තවත් නිදසුනකි
දෙවන ලෝක යුද්ධ සමයේ kamikaze ගුවන් නියමුවන් විසින්   හෝ "හත් පන" ලෙස ලියනලද hachimaki පැළඳ සිටියහ
නියමුවා සිය රට වෙනුවෙන් තම දිවිපිදීමට වුවද කැමැත්තෙන් සිටි බව මෙයින් හැඟවේ
දෙවන ලෝක යුද්ධයට පෙර, ජාතික නිවාඩු දින වලදී සෑම නිවසකම Hinomaru ප්‍රදර්ශනය කිරීම අවැසි විය
යුද්ධ කාලයේ සිට, නගර ශාලා වැනි දේශීය රජයට සහ ජාතියට සම්බන්ධ ගොඩනැගිලිවල ජපන් ධජය ප්‍රදර්ශනය කිරීම අතිශය සීමා සහිත විය
පෞද්ගලික නිවෙස්වල හෝ වෙළඳ ගොඩනැගිලිවල එය ඉතා කලාතුරකින් දැකගතහැකි විය
නමුත් සමහර ජනයා සහ ආයතන නිවාඩු දිනවල ධජය ඔසවා තැබීමට පක්ෂපාතී විය
ජාතික නිවාඩු දිනවල Hinomaru ධජය ඔසවා තබන ලෙස ජපන් රජය විසින් මහජනයා දිරිගැන්වුවද, එසේ කරන මෙන් නිත්‍යානුකූලව නියමකර නොමැත
2002 දෙසැම්බර් 23 අධිරාජ්‍යයාගේ 80 වැනි ජන්ම දිනයේ සිට, Kyushu දුම්රිය ආයතනය දුම්රිය ස්ථාන 330ක Hinomaru ප්‍රදර්ශනය කරනුලැබේ
1995 සිට, ODA විසින් Hinomaru මාතිකය ඔවුන්ගේ නිල ලාංඡනය ලෙස යොදාගනී
එම නිර්මිතය රජයේ නිර්මාණයක් නොවූවද (මහජනයා විසින් ඉදිරිපත් කරනලද නිර්මාණ 5000ක් අතරින් ලාංඡනය තොරාගන්නා ලදි
) ඔවුන්ගේ ප්‍රවර්ධන වැඩසටහන් හරහා Hinomaruහි දෘෂ්ටි කල්පනය වැඩි කිරීම සඳහා රජය උත්සාහ ගත්හ
ODAට අනුව ධජයේ භාවිතය යනු ජපන් මහජනයා විසින් ලබාදෙනලද උපකාරයන් නිරූපණය කිරීම සඳහා ඇති ඉතා ක්‍රියාකාරීම ආකාරයයි
වර්තමාන හැඟීම

පොදු සන්නිවේදන මාධ්‍ය මඟින් පවත්වනලද ඡන්ද විමසුමකට අනුව, 1999 ජාතික ධජය සහ ජාතික ගීය සම්බන්ධ නීති ප්‍රකාශයට පත්කිරීමටත් පෙර සිට බහුතරයක් ජපන් ජාතිකයින් මෙම ධජය ජපානයේ ජාතික ධජය ලෙස ප්‍රකාශ කර තිබුණි
එසේ තිබියදීත්, පාසල් උත්සව හෝ මාධ්‍යයේ ධජය භාවිතය පිළිබඳ මතභේද ඇතිකරන්නන් තවමත් සිටී.නිදසුනක් ලෙස, Asahi Shimbun සහ Mainichi Shimbun වැනි නිදහස් පුවත්පත් ජපන් ධජය පිළිබඳ අර්බුධකාරී වාර්තා නිතර පළකරයි
අනිකුත් ජපන් ජාතිකයන්ට, ධජය මඟින් ජපානය අධිරාජ්‍යයක්ව පැවති සමයේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය මැඩලූ අවධිය නිරූපණය කරයි
නිවෙස්වල සහ ව්‍යාපාරවල Hinomaru ප්‍රදර්ශනය කිරීමද ජපන් සමාජය තුල විවාදයට ලක්විය
uyoku dantai ක්‍රියාකාරකම්, ප්‍රතිගාමී දේශපාලනය හෝ නොහික්මුණු බව හා ධජයේ සබැඳියාවක් පැවති බැවින් ඇතැම් නිවෙස් සහ ව්‍යාපාරවල ධජය ඔසවා නොතැබූහ
කිසිඳු ජාතික නිවාඩු දිනයක හෝ විශේෂ අවස්ථාවක ධජය ඔසවා තැබීමේ නියෝගයක් නොමැත
ජාතික නිවාඩු දින වලදී ධජය ඔසවා තැබීමට ජනතාව දිරිගැන්වීමේ අරමුණින් ධජයන් මිලදී ගැනීමට රජයේ අරමුදල් භාවිතා කිරීම සඳහා Kanazawa, Ishikawa නගර මඟින් 2012 සැප්තැම්බර් මස සැලැස්මක් යෝජනා කරනලදි
ජපන් කොමියුනිස්ට් පක්‍ෂය වාචිකව ධජයට විරුද්ධ විය
පෙර පැවති ජපානයේ යටත්විජිත වල මෙන්ම Okinawa වැනි ජපානයේම ප්‍රදේශවලද Hinomaru පිළිබඳව සෘණාත්මක හැඟීමක් පවතී
1987 ඔක්තෝම්බර් මස 26වැනි දින ජපානයේ ජාතික ක්‍රීඩා උළෙල ආරම්භකිරීමට මත්තෙන් Okinawaහි සුපිරි වෙළඳසල් හිමිකරුවෙක් Hinomaru ධජය පුළුස්සා විනාශ කිරීම, මෙයට නිදසුනකි
Shōichi Chibana විසින් Hinomaru ධජය පුළුස්සා විනාශකරන ලද්දේ  ජපන් හමුදාව විසින් සිදුකල කෘරකම් වලට සහ නිරන්තරයෙන් සිදු කෙරුණු බලපෑම්වලට විරුද්ධත්වය පෙන්වීමට පමණක්ම නොවූ අතර ඔහුට ඇවැසිවූයේ ප්‍රසිද්ධියේ ධජය ප්‍රදර්ශනය කිරීමෙන් වැළැක්වීමටයි
පාසල් උත්සව අතරතුරදී ධජය ඉරාදැමීම සහ Kimigayo ගීතය ගායනා කරනවිට ධජය එසවීමේදී එයට ගරු කිරීම සිසුන් විසින් ප්‍රතික්‍ෂේප කිරීම, Okinawaහි වාර්තා වූ තවත් සිදුවීම්ය
2001 වසරේදී නගරයේ 80වැනි සංවත්සරය සැමරීම සඳහා, Okinawa ජපානයට නැවත ලැබීමෙන් පසු Okinawaහි අගනුවර වන Naha නගරයෙහි ප්‍රථම වතාවට Hinomaru ඔසවන ලදි
1999 Hinomaruහි විධිමත් සම්මත කිරීම ජපානය අයිතිවාසිකම් දිනාගැනීම උදෙසා සහ නැවත   යුධමය වාතාවරණයක් උදෙසා දක්වන ලද ප්‍රතිචාරයක් ලෙස ජපන් අධිරාජ්‍යයේ අධිවාස ලෙස පැවති මහජන චීන සමුහාණ්ඩුව සහ දකුණු කොරියාව දක්නා ලදි
Yasukuni විහාරයේ අයිතිය , ඇමරිකානු ජපාන හමුදා සහයෝගය සහ මිසයිල වලින් ආරක්‍ෂා වීමේ වැඩසටහනක් නිර්මාණය කිරීම පිළිබඳව වූ වාද විවාද, 1999 නීති පාඨය හා එකවිට සිදුවිය
ජපානයේ අධිවාසව සිටි අනෙකුත් ජාතීන්ට 1999 නීතිය සම්මිශ්‍රිත ප්‍රතිචාර හෝ රැවටීමක් ලෙස හමුවිය
සිංගප්පූරුවේ, වැඩිහිටි පරපුරේ තවමත් ධජය පිළිබඳ අකමැත්තක් පැවතුනද තරුණ පරපුර එවැනි අදහස් වලින් තොර විය
පිලිපීන් රජය, ජපානය නැවත හමුදාමය පාලනයකට නොයන බවත්, 1999 නීතියෙහි අරමුණ ජාතික ධජය සහ ජාතික ගීය යන සංකේත යුගලය නිත්‍යානුකූලව පිහිටුවීම බවත් ඕනෑම රාජ්‍යයකට ජාතික සංකේත නිර්මාණය කිරීමේ අයිතියක් ඇතිබවත් විශ්වාස කළහ
Hinomaru පුළුස්සා දැමීම අපරාධයක් ලෙස සලකනු ලබන කිසිඳු නීතියක් ජපානයේ නොමැති නමුත් විදේශීය ධජයන් ජපානය තුල පිළිස්සිය නොහැක
මූලලේඛය
[[File
Japan mourning flag
svg|thumb|alt=A diagram of a white flag with a black ring
A black ribbon and ball appear above the flag
|1912දී නිකුත් කරනලද අංක 1 නියමයේ රුපසටහනක්
(අධිරාජ්‍යයා සඳහා ශෝකී ධජය එසවීම
)]]

මූලලේඛයට අනුව, රාජකාරී ස්ථානවල සහ පාසල්වල උදෑසන ආරම්භයේ සිට හවස නිමාව තෙක් ධජය ඔසවා තැබීමට අවසරදී ඇත
ජපානයේදී, ජපානයේ ධජය හා වෙනත් රටක ධජයක් එකවර ලෙළදෙන විට ආගන්තුක රටෙහි ධජය ජපන් ධජයට දකුණුපසින් පිහිටිය යුතුය
ධජයන් යුගලයම එකම උසකින් හා සමාන ප්‍රමාණවලින් යුක්ත වියයුතුය
විදේශ ධජයන් එකකට  වඩා ලෙළදෙන විට එකසත් ජාතින්ගේ සංවිධානය මඟින් නියා කල පරිදි ජපන් කොඩිය ඉංග්‍රීසි හෝඩියේ අකුරු පිහිටන පිළිවෙලට ස්ථානගත කල යුතුය
ධජය භාවිතයට ගත නොහැකි වූ විට එය චාරිත්‍රානුකූලව රහසිගතව පුළුස්සනු ලබයි
ජාතික ධජය හා ජාතික ගීය සම්බන්ධ නීතියෙහි ධජය භාවිතා කලයුතු ආකාරය කෙසේද යන වග නියමවශයෙන් සඳහන් නොවුනද විවිධ ප්‍රාන්ත ඔවුන්ගේම නියමයන්ට අනුව Hinomaru සහ ප්‍රාන්ත ධජ භාවිතා කරති
ශෝකය ප්‍රකාශ කිරීම සඳහා Hinomaru ධජයට අවම වශයෙන් ක්‍රම දෙකක් ඇත
බොහෝ රටවල පොදුවේ භාවිතා කරන ධජය  ඉන් එක ක්‍රමයකි
විදේශ රටක රාජකීය අවමංගල්‍යයක් සිදුවූ විට විදේශ කටයුතු අමාත්‍යාංශය ධජය අඩකුඹු කර තබයි
කොඩි කණුවේ ඉහලින් ඇති කොත කළු රෙදිකඩකින් ආවරණය කර ධජය ඉහලින් කළු රිබන් පටියක් රැඳවීම ශෝකය පෙන්වන තවත් එක් විකල්ප ආකාරයකි
මෙය  ලෙසද හැඳින්වේ
අධිරාජ්‍යයාගේ මරණයේදී ජාතික ධජය ශෝකය දනවන අයුරින් ඔසවා තැබිය යුතු ලෙස කැබිනට් මණ්ඩලය නිකුත්කල නියෝගය සහ Meiji අධිරාජ්‍යයාගේ මරණය සිදුවූ කල්හි එනම් 1912 ජූලි මස 30 වන දින දක්වා වූ අතීතයකට මෙහි ආරම්භය විහිදී යයි
ජාතික ධජය අඩකුඹු කිරීම පිළිබඳව නිවේදනය කිරීමට කැබිනට් මණ්ඩලයට බලතල ඇත
රජයේ පාසල්

දෙවන ලෝක යුද්ධයේ අවසානයේ සිට, Hinomaru සහ Kimigayoහි දියුණුව උදෙසා අධ්‍යාපන අමාත්‍යාංශය විසින් ඔවුන්ගේ අණසක යටතේ පවත්වාගෙන යන පාසල් සඳහා ප්‍රකාශයන් සහ රෙගුලාසි නිකුත් කළහ
1950දී මුල්වරට මෙම ප්‍රකාශ නිකුත්කල විට එය ප්‍රිය උපදවන බව ප්‍රකාශ කල නමුත් සංකේත යුගලම භාවිතා කලයුතු ලෙස නියෝග කර නොතිබිණි
ජාතික නිවාඩු දින යනු මොනවාද යනවග සහ ආරක්‍ෂාව පිළිබඳ අධ්‍යාපනය සඳහා සිසුන් දිරිමත් කිරීමට ජාතික නිවාඩු දින සහ උත්සව අවස්ථාවල ඉහත සංකේත යුගලයම ඇතුලත් කිරීම දක්වා මෙම අපේක්‍ෂාව පුළුල් කරන ලදි
නිදහස් ප්‍රජාතාන්ත්‍රික පක්‍ෂය මඟින් පාලනය කල රජයේ, 1989 අධ්‍යාපන ප්‍රතිසංස්කරණ මාර්ගසූචකයන්හි පාසල්වල උත්සව වලදී ධජය භාවිතා කල යුතු බවත් එයට සහ Kimigayo සඳහා නිසි ගෞරව දැක්විය යුතු බවත් දැක්වේ
මෙම නියෝග අනුගමනය නොකරන පාසල් නිලධාරීන් සඳහා ලබාදිය යුතු දඬුවම් පිළිබඳවද 1989 ප්‍රතිසංස්කරණයන්හි ඇතුලත්වේ
ආරම්භක සහ උපාධිදාරී උත්සව වලදී, පාසල්වල ජපන් ධජය එසවිය යුතු අතර ධජයට සහ ගීයට නිසි ගෞරව දක්වමින් Kimigayo (ජාතික ගීය) ගායනා කලයුතු ලෙස 1999 ජාතික ධජය සහ ජාතික ගීය සම්බන්ධ නීතිය සම්මත වීමෙන් පසු අධ්‍යාපන අමාත්‍යාංශය නිකුත්කළ විෂය නිර්දේශයේ සිසුන්ට උපදෙස් දී ඇත
මීට අමතරව, " විදෙශීයකරණය වූ සමාජයක හැදී වැඩෙන දරුවන් එම සමාජය පිළිබඳව මෙන්ම සම්මානනීය ජපන් පුරවැසියන් ලෙසින් ජපන් ධජයට සහ ජාතික ගීය පිළිබඳව ගෞරවණීය ආකල්ප ඇතිව ජාත්‍යාලය සහ නියම ජපන් ජාතිකයෙකු වීම පිළිබඳවද හුරු කලයුතුය
" යනුවෙන් 1999 ප්‍රාථමික පාසල් සඳහා වූ විෂය නිර්දේශයට අමාත්‍යාංශයේ ඉදිරිපත් කල විස්තර ප්‍රකාශයේ සඳහන්  වේ
ජපන් ජාතික සිසුන් තම රටේ සංකේත සඳහා ගරු නොකරයි නම් අනෙකුත් ජාතීන්හි සංකේත සඳහාද ගරුකිරීමට ඔවුන් අසමත් වන්නේයැයි අමාත්‍යාංශය තවදුරටත් කරුණු ගෙනහැර දැක්වීය
ජාතික ධජය සහ ජාතික ගීය පිළිබඳ මතභේද වල කේන්ද්‍රස්ථානය වූයේ පාසල්ය
Tokyo අධ්‍යාපන පාලක මණ්ඩලය ඔවුන්ගේ අණසක යටතේ ධජය සහ ගීතය උත්සව වලට භාවිතා කරන ලෙස නියම කරසිටී. පාසල් ගුරුවරුන් එම සංකේත යුගලයටම ගරුකලයුතු බවත් එසේ නොමැති නම් ඔවුන්ගේ රැකියාව අනතුරේ බවත් නියෝගයේ සඳහන් වේ
මෙවැනි නීති මගින් ජපන් ආණ්ඩුක්‍රමය උල්ලංඝණය කෙරෙන බව පවසමින් ඇතැමෙක් එයට විරුද්ධ වූ නමුත් පාසල් යනු රජයේ ආයතන වන අතර, ඒවායේ සේවකයන් ලෙස ඔවුන් ඔවුන්ගේ සිසුන්ට යහපත් ජපන් පුරවැසියන් වන්නේ කෙසේද යනවග ඉගැන්වීමට බැඳී සිටින බව පාලක මණ්ඩලය තර්ක කරනුලබයි
විරුද්ධත්වය පෑමේ සලකුණක් ලෙස, උපාධි උත්සවවලදී Hinomaru ප්‍රදර්ශනය කිරීම පාසල් විසින් ප්‍රතික්‍ෂේප කල අතර සමහර දෙමවුපියන් විසින් ධජය ඉරා දමන ලදි
Tokyo ආණ්ඩුකාර Shintarō Ishihara මහතාට විරුද්ධව ගුරුවරුන් විසින් අසාර්ථක අපරාධ චෝදනා ඉදිරිපත් කල අතර  ජේෂ්ඨ නිලධාරින් විසින් Hinomaru සහ Kimigayo''ට ගරු කරන මෙන් ගුරුවරුන්ට නියම කරන ලදි
පෙර පැවති විරෝධතා වලින් පසු, ධජය සහ ජාතික ගීය යන සංකේත යුගලයම ජපන් ගුරුවරුන්ගේ සංගමය මගින් පිළිගත් අතර ජපන් ගුරුවරුන් සහ කාර්යමණ්ඩල සංගම් ඉතා සුළු පිරිසක් තවමත් සංකේත යුගලයම සහ පාසල් පද්ධතිය තුල ඒවායේ භාවිතය ප්‍රතික්‍ෂ්ප කරති
සමරූපී කොඩි

  බංග්ලාදේශයේ කොඩිය
  පලාවු රාජ්‍යයේ කොඩිය
  ග්‍රීන්ලන්තයේ කොඩිය

මේවාත් බලන්න
 ජපන් කොඩි ලැයිස්තුව
 Nobori
 Sashimono
 Uma-jirushi

යොමුව

සටහන්

ලේඛන නාමාවලිය

නීතිකරණය

බාහිර සම්බන්ධක

ජපන් රටට අයත්
Flag protocol
 Website on the standards of the Imperial family
තින් මෑන් (සිංහල තේරුම
කෙට්ටු මිනිසා) නම් න්‍යෂ්ටික බොම්බයවු කලී ප්ලූටෝනියම් තුවක්කු ආකරයේ න්‍යෂ්ටික බොම්බය කි
එය අමෙරිකා එක්සත් ජනපදය විසින් මෑන්හැටන් ව්‍යපෘතිය යටතේ දියුනු කරන ලදී
තුවක්කු ආකරයේ හැඩය ගත් මෙම න්‍යෂ්ටික බොම්බයේ තිබූ න්‍යෂ්ඨික ප්‍රතික්‍රියාකාරකවල ඉබේ සිදුවන ස්ථෝථන අනුපාතය ඉතා ඉහල අගයක් ගෑනිම නිසා, මෙම ව්‍යපෘතිය අත්හැරදැමීමට සිදුවුනි
පුර්ව තීරණ 

රොබර්ට් ඕපන්හෙයිමර් විසින් 1942 ජුනි වල ච්කාගො හිදිත් ජුලි වල බර්ක්ලි, කැලිෆෝනියා හිදිත් ඉන්ජිනරුවරුන් සහ භෞතික විද්‍යාඥයනුත් සහභාගි කර ගෙන න්‍යෂ්ටික බොම්බ සෑකසිමදි අතිවන ගැටලු ගැන සාකච්ඡා පවත්වන ලදී
මෙහිදි තුවක්කු ආකරයේ සැලස්මක් යොජනා වු අතර,අවදනම් සහිත ස්කන්ධ කොටස් දෙකක් එකට ගැටීමෙන් අතිවන ස්ඵෝථනය මෙහිදි යොදගන්නා ලදී
රිචර්ඩ් තොල්මන් විසින් ක්ෂණික අභ්‍යන්තර ගටුම්  ආකරයේ අවියක් යොජනා කල නමුත් එයට වැඩි අවධානයක් යොමු නොවිනි
ඕපන්හෙයිමර් සාකච්ඡාවේ කරුනු සලකා බලා  1943 දී තුවක්කු ආකරයේ සැකස්ම ක්‍රියාත්මක කිරිමට තීරණය කලේ ය
නමුත් එහි පවති  පූර්ව ස්ථෝථන ක්‍රියකරිත්වය නිසා ඔහු E-5  කාණ්ඩය නිපදවූ අතර එය ලොස් අලමොස් විද්‍යාගාරයෙදි සෙත් නෙදල්මෙය යටතෙ ක්ෂණික අභ්‍යන්තර ගටුම් සදහා පරික්ෂා කිරිමට දුන්නේය
එකක ස්කන්ධයකට සිදුවන ස්ථෝථන සංඛ්‍යාව බොම්බයේ ඇති විඛණ්ඩ්‍ය මුලද්‍රවවලට සාපෙක්ෂව විශාල අගයක් වු බෑවින්  ක්ෂණික අභ්‍යන්තර ගටුම් ආකරයේ බොම්බ වල කාර්යක්ෂමතාව වැඩි යැයි සලකිමට ලක් වුනි
මෙයට ප්‍රධාන හේතුව වුයේ සම්පීඩිත විඛණ්ඩ්‍ය මුලද්‍රව සම්පුර්ණව සහ කාර්යක්ෂම ලෙස ක්‍රියකිරිම ය
එම නිසා ප්ලුටෝනියම් තුවක්කුවට මෙම පර්යේෂනය තුල වැඩි ඉඩක් වෙන් කරනු ලබූ අතර අයට ප්‍රධානම හෙතුව වුයේ එහි අති ඉතා කුඩාවූ අවිනිශ්ච්තතා සාධකයයි
මෙමගින් යූරේනියම් තුවක්කුව නිපදවිමට අවකාශ ලබෙනු ඇතැයි ද උපකල්පනය කරන ලදී
මෙහි තුවක්කු ආකරයේ බොම්බ සහ පිපුරුම් ආකරයේ බොම්බ ව්‍යපෘති වල කේත නාම පිලිවලින් "තින් මෑන්" සහ ෆැට් මෑන් ලෙස යොදන ලදී
මෙම කේත නාම යොදනු ලබූ වේ මෑන්හැටන් ව්‍යපෘතියේ සිටි ඕපන්හෙයිමර්ගේ ශිෂ්‍යයකු වූ රොබර්ට් සර්බෙර් විසිනි
ඔහු මෙම නම් තෝරා ගනු ලබූයේ මෙම බොම්බ වල තිබූ හෑඩය පාදක කොටගෙන වන අතර "කෙට්ටු මිනිසා" වූ කලී ඩෑෂ්හිල් හෑම්මට්ගේ රහස් පරීක්ෂක කතාවක් වූ "ද තින් මෑන්" සහ තවත් ඒ ආකාරයේම වූ ච්ත්‍රපට දාමයකින් ඔහු නිර්මානය කරන ලද නම වේ
"මහත මිනිසා" බොම්බය මහත සහ වටකුරු බොම්බයක් වූ අතර අය සිඩ්නි ග්‍රීන්ස්ටීට්ගේ චරිතයක් වූ ද මෑල්ටීස් ෆෑල්කොන් ඈසුරෙන් නම් කරන ලදී
සංවර්ධනය

ජ්‍යෙෂ්ඨ ඉංජිනේරු එඩ්වින් මෑක්මිල්ලන් සහ ජ්‍යෙෂ්ඨ භෞතික විද්‍යාඥ චාර්ල්ස් ක්‍රිච්ෆිල්ඩ්, ජෝෂප් හර්ච්ෆෙල්ඩර් අතුලු කණ්ඩායමක් සමග ඕපන්හෙයිමර් ලොස් අලමොස් විද්‍යාගාරයෙදි ප්ලුටෝනියම් තුවක්කුවේ ආකෘතිය සෑදීම ආරම්බ කරන ලදී
ක්‍රිච්ෆිල්ඩ් සෑබොට සමග වඩකර තිබූ නිසා එය "තින් මෑන්"හි තුවක්කු බෑරලය සෑදීමට සහ එහි අවධානම් සහිත කොටස් නිපදවීමේදී පිටුවහලක් වනු ඇතැයි ඕපන්හෙයිමර් විශ්වාස කරන ලදී
හර්ච්ෆෙල්ඩර් ප්‍රක්ෂේපණවලට සබැඳි කටයුතු බාරව සිටියේය
ඕපන්හෙයිමර් 1943 ජුනි වනතුරු ආකෘතිය සෑදීමේ නිරත වු අතර ඉන්පසු නාවික කපිතාන් විලියම් ස්ටර්ලින් පාර්සන්සි පමිණ එහි ඉංජිනේරු අංශයේ සහ කළමණාකරන අංශයේ වැඩ බාරගන්නා ලදී
මොවුන්  හතර  දෙනා 1943 අප්‍රෙල් සහ  1944 අගෝස්තු  අතර  කාලය තුල මෙම අවියහි විවිධ දියුණු කිරීම් කරන ලදී
නාවික හමුදාව වෙනුවෙන් අසර ස්විචය නිපදවූ පර්සන් මෙහි වැඩ බලන ලදී
"ඒ-6" ප්‍රක්ෂිප්ත වියපෘතියහි නායකත්වය දරු ක්‍රිච්ෆිල්ඩ් මෙම උණ්ඩයෙහි ඉලක්යයට යාමෙහි හැකියාව සහ විවිද ප්‍රමාණයන්ගෙන් නිපදවීමේ හැකියාව ගැන සොයා බලන ලදී
ඔහු මේ සදහා 20ම්ම් කැනොන් බාවිතා කර ඇත
ප්ලූටෝනියම් බාවිතා කොට පරීක්ෂණ අරම්භ කිරීමට නොහැකි වුයේ ඒ අවදිය වන විට මෙම මුලද්‍රව්‍ය එතරනම් සුලබ නොවූ නිසාවෙනි
තවද එහි භෞතික ගුණ එතරම් දුරට අධ්‍යනය කර නොතිබුණි
පිරිවිතර 
තින් මන්  වූ කලී යුරේනියම්-238 න් විකිරණ පාත්‍රණය කොට ප්ලූටෝනියම් ලබාගැනීමට ප්‍රථම සාදන ලද න්‍යෂ්ටික ආයුධයකි
ප්ලූටෝනියම්, යුරේනියම්-238 පරිදිම තුවක්කු-ආකාරයේ න්‍යෂ්ටික ආයුධයක් නිපදවීමට භාවිතා කල හැකි යයි උපකල්පනය කරන ලද තවත් අවධානම් සහිත මුලද්‍රව්‍යකි
කලින් ස්පොඨනය සිදු වීම වැලක්වීමට ප්ලූටෝනියම් උණ්ඩයක් තත්පරයට අඩි 3000(910 මි /තත් )ප්‍රවේගයෙන් යැවිය යුතු වූ අතර කොටස් එකලස් කිරීමටත් ප්‍රථම එය පිපිරීමට ඉඩ තිබුණි
තින් මන් අඩි 17ක් (5.2මි ) දිග සහ අගල් 38ක් දිග ඉදිරිපස සහ පසුපස කොටස් වලින් යුක්ත විය
අගල් 23ක් වූ මැද කොටසකින් සමන්විතවූ මෙම බෝම්බයේ ප්ලූටෝනියම් උණ්ඩයට අවශ්‍ය ප්‍රවේගය කරා ලගාවීමට අවශ්‍ය වූ දිගකින් මෙම උණ්ඩය සමන්විත විය
මෙහි බර 3600 Kg  වූ අතර මෙය එසවීමට හැකි යානාවකට තිබුනේ අවරෝ ලන්කස්ටෙර් නැමති බ්‍රිතාන්‍ය යානය යි
කෙසේ වුවත් ඇමරිකානු B-29  යානයද සුළු වෙනස්කම් කිහිපයක් කොට මෙම විශාල බර බෝම්බය එසවීමට හැකි පරිදි සැකසීමට හැකියාව තිබුණි
නිර්මාණයේදී ඇතිවූ ගැටළු

වායු ගතිකය 
තින් මෑන් බෝම්බයේ තිබු දිගු භාවය නිසා එය වායු ගතිකව අස්ථායි විය
1943 අගෝස්තු හිදී කුඩා කරන ලද බෝම්බයේ මොඩලයක් අවේන්ජර්  යානයකින් දල්ග්රන් ,වර්ජිනියා වල එක්සත් ජනපද නාවුක පරීක්ෂණ භූමියකදී අත්හදා බලන ලදී
මෙහිදී බෝම්බය බිමට පතිත විමදී භ්‍රමණය වෙමින් පැතකට වැටි කැබිලි වීම දක්නට ලැබුණි
1944 මාර්තු වල දී මෙලෙස පුපුරුවා හැරීම් විසිහතරක් සිදු කල අතර ඉන්පසුව මෙය සංවර්ධනය කල යුතු ආකාරය පිලිබදව නැවත පරීක්ෂණ ආරම්භ කරන ලදී
පරීක්ෂණ වලදී යානයෙන් එක්වරම බෝම්බය මුදා හැරීමට නොහැකි වූ අවස්ථා තිබු අතර නිෂ්ඵල ප්‍රමාණ ශෝධන ගණනාවක් කිරීමටද සිදුවුනි
බෝම්බයේ තිබු අධික බර සහ B-29 යානයේ සිදුකරන ලද වෙනස්කම් නිසා "බොම්බ් බේ"(යානයේ බෝම්බය රදවා තබන සහ අත්හරින ස්ථානය ) වලින් එක්වරම පහතට හෙලීමට නොහැකි විය
ප්‍රස්ඵෝටනය

1942 දී ප්ලූටෝනියම් බෝම්බ සැදීමේ ශක්‍යතාව පිලිබදව ගැටළුවක් ඇති විය
ප්ලූටෝනියම්හි ඇති අනෙකුත් මුලද්‍රව්‍ය සංයෝග නිසා එය විකන්ද්‍යා මුලද්‍රව්‍යක් ලෙස ප්‍රයෝගිකව භාවිතයේ ඇති නොහැකියාව පිලිබදව ජේම්ස් චද්වික් විසින් කරන ලද සනාථ කිරීම බ්‍රිතාන්‍ය ඇලෝස්  වියපෘතියේ අධ්‍යක්ෂ වොලස් එකර්ස් ගෙන් ජේම්ස් කොනන්ට දැනගනන්ට ලැබුණි
කොනන්,අර්නෙස්ට් ලව්රෙන්ස්  සහ ආතර් කොම්ටන් ගෙන් මේ පිලිබදව විමසා සිටි අතර ඔවුන්ද ඒ බව සනාථ කරමින් කියා සිටියේ ඔවුන්ගේ චිකර්ගෝ සහ බෙර්ක්ලි වල සිටින විද්‍යාඤයන් ද මේ පිලිබදව දැන සිටි නමුත් ඒ සදහා විසදුමක් දැන නොසිටි බවයි
කොනන් මේ පිලිබදව මෑන්හැටන් ව්‍යපෘතිය භාර නිලධාරි බ්‍රිගේඩියර් ජෙනරාල් ලෙස්ලි
ආර් ග්රෝවෙස් මේ බැව් දන්වා සිටි අතර ඔහු එය සොයා බැලීමට විශේෂ කමිටුවක් පත් කළේය
එහි  ලෝරන්ස් ,කොම්ටෝන් ,ඕපන්හෙයිමර් සහ මෑක්මිල්ලන් සිටි අතර ඔවුන්ගේ නිගමනය වුයේ වැඩි පිරිසිදු ද්‍රව්‍ය යොදා ගෙන මෙම ගැටලුව මග හරිය හැකි බව  ය
සටහන

සැඳහුම
 
 
 
 
 

කේත නාම
දෙවන ලෝක යුද්ධයේ එක්සත් ජනපදයේ ගුවන් බෝම්බ
මෑන්හැටන් ව්‍යපෘතිය 
න්‍යෂ්ටික රණකාමය
එක්සත් ජනපදයේ න්‍යෂ්ටික බෝම්බ 
තුවක්කු ආකාරයේ න්‍යෂ්ටික බෝම්බ 
එක්සත් ජනපදයේ අත් හරින ලද යුධ ව්‍යාපෘති
හිම යනු වළාකුළු වලින් පතනය වන්නා වූ ස්ඵ්ටික රූපී ජලයෙහි කැටිති විශේෂයකි
තවද  හිම මිදුනු ජල අංශු වලින් සම්පිණ්ඩය වූ ඝණයක් ලෙසද අර්ථ දැක්විය හැක
එය සුදු පැහැති විවෘත,ලෝම වැනි අකෘතියක් දරයි
හිම පියලි විවිද හැඩ හා ප්‍රමාණ වලින් යුතු වෙයි
හිම පියලි විවිද හැඩ හ ප්‍රමාණ වලින් යුතු වෙයි
බොහෝ විට හිම පතනය වන ආකාරය අනුව එය විලයනය වීම(දිය වීම ) හෝ ස්ඵටික වීම(ඝන වීම ) සිදු වේ
එනිසා කුඩා හිම පියලි(පතුරු ) හැඩය වෙනුවට ඒවා කුඩා ගෝලකාර හිම කැටිති බවට පත් වේ
මේවා විෂ්කම්භයෙන් මිලි මීටර් 5 සිට 15 සෙන්ටි මීටර් දක්වා වුවද විශාල විය හැක
මෙම හිම සෑදිමේ සිට පොළවට පතිත වීම දක්වා ක්‍රියාවලිය හිම පතනය නම් වේ
ඉහල අහසෙ අඩු පීඩන තත්ව වලදී සුළඟ උඩු අතට හමා යාමට වැඩි ඉඩ කඩක් ඇති ප්‍රදේශ වල හිම පතනය සිදුවේ
මෙලෙස හිම පතනය සිදු වීම බහිර් නිවර්තන වාසුළි ලෙස හැදින්වේ
බහිර් නිවර්තන වාසුළි නිසා කොමාවක හැඩැති වළාකුළු ඇතිවේ
මෙම වලාකුළෙහි බටහිර අර්ධයට වන්නට මිදුණු හිම කැටිති ඒකරාශි  වී ඇත
ධ්‍රැවාසන්න ප්‍රදේශ වල ඇති මෙවැනි වලාකුළක සුළඟ ගැටීමෙන්  හිම පතනය ඇති වේ
බහිර් නිවර්තන වාසුළි වලින් හට ගන්නා මෙම කොමා හැඩති වළාකුළු වල පසුපසට වන්නට පොලව දෙසට හමා යන ශීත වාසුළි හට ගනී
ඉන් පසු පහල ගොඩ බිම උණුසුම් ජල වාශ්ප හා ගැටීමෙන් 'වැව් හිම' ඇතිවේ
මෙම ජල වශ්ප බොහෝ දුරට කොමා වළාකුළ ඇති ප්‍රදේශයේ ගොඩබිමෙහි පවතින උණුසුම් මතු පිටක් සහිත වැව් ආශ්‍රිතව ඇතිවේ
වැව් හිම ප්‍රදේශිය වශයෙන් පමණක් ඇතිවේ
2006 දිගම්පතහ ට්‍රක් බෝම්බ ප්‍රහාරය, (හබරණ සමූල ඝාතනය), යනු එම වසරේ ඔක්තෝම්බර් 16 වන දින හබරණ සහ දඹුල්ල නගර අතර දිගම්පතන ප්‍රදේශයේදී, ශ්‍රී ලාංකික නාවික හමුදා භටයින් පිරිසක් ප්‍රවාහනය කරමින් තුබූ බස් රථ 15 කට, දෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටි විසින් එල්ල කරන ලද මරාගෙන මැරෙන ට්‍රක් බෝම්බ ප්‍රහාරයකි
එම අවස්ථාවේදී ප්‍රහාරයට ලක්වූ බස් රථ තුල, ත්‍රිකුණාමලය සිට නිවාඩු ලැබ නිවෙස් බලා යමින් සිටි නාවිකයන් 200 කට වඩා වැඩි පිරිසක් (340 ක් පමණ) ගමන් ගත් බව පැවසෙයි
හානිය
බෝම්බ ප්‍රහාරය නිසා ඉලක්ක වූ බස් රථ වල ගමන් ගත් නාවිකයින් 1020 ත් 150 ත් අතර ප්‍රමාණයක් මිය ගිය අතර, නාවුකයන් 100 දෙනෙක් පමණ ඇතුළු තවත් 150 දෙනෙකු ප්‍රහාරය නිසා තුවාල ලැබූහ
මිය ගිය සිවිල් වැසියන් අතර ශ්‍රී ලංකා හමුදාවට අනියුක්තව සේවය කල පුද්ගලයින් 8 දෙනෙකු වූ බව සඳහන්ය