Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
සින්ද් පළාතෙහි  බෙනාසිර්බාද්, හයිද්‍රබාද්, ජැම්ෂොරෝ, මිර්පූර් කාෂ්, නවුෂීරෝ ෆෙරොස්, සංග්හාර්, බාඩින්, සුක්කාර්, ගෝට්කි, තාර්පාකර්, තට්ටා සහ උමාර් කොට් යන දිස්ත්‍රික්කයන්හී අක්කර එක් මිලියනයකට වඩා භූමිභාගයන්හී කපු වගා කෙරෙයි
නිෂ්පාදනය සැලකීමේද, ලෝකයේ කපු වගාකරන්නන් අතුරින් සතරවන ස්ථානයෙහි පකිස්තානය පසුවෙයි
පළමු ස්ථාන තුන චීනයට, ඉන්දියාවට සහ එක්සත් ජනපදයට  හිමිව ඇත්තේ එම පිළිවෙලටය  2012-13 කාලවාරයෙහි වාර්තා අනුව, අමු කපු අපනයනය අතින් ලෝකයේ තුන්වන ස්ථානය පකිස්තානය විසින් හිමිකරගෙන තිබුණි
පරිභෝජනය වශයෙන් ගත් කළ පකිස්තානයට හිමි වන්නේ සතරවන ස්ථානයයි (ස්වීය නිෂ්පාදනයෙන් සියයට 30 සහ 40 අතර ප්‍රමාණයක්)
කපු නූල් අපනයනයෙහි ඉහළම තැන ගන්නේ පකිස්තානයයි
රට තුල නිෂ්පාදනය වන කපු, මධ්‍ය ප්‍රමාණ දිගැති පොට කෙඳි සහිත වෙයි
එබැවින් අපනයනය සඳහා මන තත්ත්වයෙහි රෙදිපිළි නිෂ්පාදනය සඳහා දිගු පොට කෙඳි සහිත කපු ආනයනය කෙරෙයි
සම්මත  මධ්‍ය ප්‍රමාණ දිගැති පොට කෙඳි කපු ලෙසින්ද හඳුන්වන, මධ්‍ය ප්‍රමාණ දිගැති පොට කෙඳි කපු, පොට කෙඳි දිග සෙන්ටිමීටර  1.3–3.3 (අඟල් 0.51–1.30) අතර පමණ වෙනස් වන ඇමරිකානු අප්ලන්ඩ් වර්ගය වෙයි
දිගු පොට කෙඳි සහිත කපු වෙත සංසන්දනාත්මක ලෙසින් වඩාත් දිගු පොට කෙඳි ඇති අතර, මිලෙන් වැඩි මේවා භාවිතා කරනුයේ මාහැඟි රෙදිපිළි, නූල් සහ  මේස් වැනි ඇඳුම් නිමැවීම සඳහා වෙයි
රටෙහි ආර්ථික ප්‍රවර්ධනය බෙහෙවින් රැඳී ඇත්තේ කපු කර්මාන්තය සහ එය ආශ්‍රිත පෙහෙකම් අංශය වෙත බැවින්, රටෙහි ප්‍රධාන තත්ත්වයක් කපු සඳහා ප්‍රදානය කොට ඇත
කපු ලින්ට් රෙදි, නූල්, පොට, රෙදි සහ, ඇඟළුම් වශයෙන් පෙහෙකම් ක්ෂේත්‍රෙයහි භාවිතයට අමතරව, එහි බීජ භාවිතා කරනුයේ තෙල් නිස්සාරණය සඳහාය
ආශ්‍රිත

 
වගාවන්
සෙලියුලෝස්
 පකිස්තානයෙහි
පකිස්තානයෙහි කෘෂිකර්මය
 ජෛවහායනීය ද්‍රව්‍ය
වෑකඩ  බෞද්ධාලෝක මහා විදුහල   පානදුර ප්‍රදේශයේ   ජනප්‍රිය බෞද්ධ පාසලකි
1 ශ්‍රේණියේ සිට  13 ශ්‍රේණිය   තෙක්  සිසුන්  1500කට වැඩි පිරිසක්  මෙහි  ඉගෙනුම ලබන  අතර  උසස් පෙළ  කලා, වාණිජ  අංශ ඔස්සේද  සිසු සිසුවියන්  අධ්‍යාපනය ලබති
පාසල් වර්ගය
1-c ( mixed school)

ආදර්ශ පාඨය
පිබිදෙමු          පිබිදී   පුබුදමු

විදුහල්පති
කේ. කේ. ආර් ප්‍රනාන්දු  මිය
සම්බන්ධක පටකය () යනු මූලික ජෛව විද්‍යාත්මක පටක ආකාර හතරෙන් එකකි
එය දේහයේ විවිධ අවයව හා පටක එකිනෙක සම්බන්ධ කරමින් හෝ වෙන් කරමින් ආධාරවන පටක විශේෂයකි
මෙය සම්භවය වන්නේ මධ්‍යචර්මයෙනි
සෙසු මූලික පටක ආකාර තුන නම් අපිච්ඡද, පේශී සහ ස්නායු පටකයයි
ස්නායු පද්ධතිය ඇතුළුව සිරුරේ සෑම ස්ථානයකම පාහේ සම්බන්ධක පටක දක්නට ලැබෙයි
මධ්‍ය ස්නායු පද්ධතියේ මොළය සහ සුෂුම්නාව ආවරණය කරමින් පිහිටන බාහිර පටල ත්‍රිත්වය (මෙනින්ජි පටල) ද සම්බන්ධක පටකවලින් සමන්විත ය
සෑම සම්බන්ධක පටකයක්ම ප්‍රධාන සංරචක තුනකින් සමන්විත ය
එනම් තන්තු (ප්‍රත්‍යාස්ථ සහ කොලැජන් තන්තු), පූරකය සහ සෛල වේ
(රුධිරය හෝ වසා සම්බන්ධ පටකවල මෙම සියලු සංරචක දක්නට නොලැබේ) රුධිරය සහ වසා පටකයේ තන්තු සංරචකය දක්නට නැත
එහි සංරචක සියල්ල දේහ තරලයේ ගිලී ඇත
සම්බන්ධක පටකවල ඇති සෛල වර්ග අතර, තන්තුකාරක සෛල, මේද සෛල, මහා භක්ෂාණු, කුඹ සෛල සහ සුදු රුධිර සෛල යන සෛල වර්ග දැකගත හැක
ව්‍යූහය

ප්‍රධානව සම්බන්ධක පටක ආකාර දෙකකට වර්ග කර දැක්විය හැක
එනම් නියම සම්බන්ධක පටක සහ විශේෂ සම්බන්ධක පටක යනුවෙනි
නියම සම්බන්ධක පටක ප්‍රධාන වශයෙන් ලිහිල් සම්බන්ධක පටක සහ ඝන සම්බන්ධක පටක ලෙස ආකාර දෙකකි
(මින් ඝන සම්බන්ධක පටක නැවත ඝක විධිමත් සහ ඝන අවිධිමත් සම්බන්ධක පටක ලෙස ආකාර දෙකකට වර්ග කෙරේ
) විශේෂ සම්බන්ධක පටක යටතට, ජාලාකාර සම්බන්ධක පටකය, මේද පටකය, කාටිලේජ, අස්ථි, සහ රුධිරය යන පටක අයත් වේ
වෙනත් වර්ගවල සම්බන්ධක පටක අතරට, තන්තුමය සම්බන්ධක පටකය, ප්‍රත්‍යාස්ථ සම්බන්ධක පටකය සහ වසා සම්බන්ධක පටකය අයත් වේ
තුවාල සුවවීමට ආධාර වන නව වාහිනික සම්බන්ධක පටකය කණිකාකාර පටකය ලෙස නම්කොට ඇත
තන්තුකාරක සෛල ඇතැම් සම්බන්ධක පටක නිපදවීමට උපකාරී වන සෛල විශේෂයකි
බොහෝ සම්බන්ධක පටක ආකාරවල දක්නට ලැබෙන වර්ගය I කොලැජන් ක්ෂීරපායී දේහයේ සම්පූර්ණ ප්‍රෝටීන අන්තර්ගතයෙන් 25%ක් පමණ ඇතිකිරීමට ආයක වේ
ලාක්ෂණික
සම්බන්ධක පටකවල ලාක්ෂණික නම්
බහිඃසෛලීය තරලය තුළ සෛල ව්‍යාප්ත වී ඇත
පූරක ද්‍රව්‍යය - පැහැදිළි, නිර්වර්ණ සහ දුස්ස්‍රාවී තරලයකි
ග්ලයිකොසැමයිනොග්ලයිකැන් සහ ප්‍රෝටියොග්ලයිකැන් එක් වී දේහ තරලය (body water) සවිමත් වී ඇති අතර අන්තර්සෛලීය අවකාශවල ඇති කොලැජන් තන්තු ද මීට දායක වේ
මෙම පූරක ද්‍රව්‍යය මගින් ව්‍යාධිජනකයන් ව්‍යාප්ත වීම ප්‍රමාද කරයි
තන්තු - සියලුම සම්බන්ධක පටක තන්තුමය නොවේතෙන්තුමය නොවන සම්බන්ධක පටක සඳහා උදාහරණ ලෙස මේද පටකය සහ රුධිරය දක්වා ඇත
මේද පටකය "යාන්ත්‍රික කුෂනයක්" ලෙස ක්‍රියාකරමින් කම්පන අවශෝෂණය කරයි
මේද පටකය තුළ, ඝනකම් කොලැජන් ජාලයක් නොතිබුණත්, මේද පටකය සම්පීඩනය කර තබාගත යුතු ස්ථානවල (උදාහරණ ලෙස, පාදයේ යටිපතුල්) මේද සෛල ගොනු එකිනෙක බැඳ තබාගන්නේ කොලැජන් තන්තු සහ කොලැජන් පත් ආධාරයෙනි
රුධිරයේ පූරකය රුධිර ප්ලාස්මයයි
පූරක ද්‍රව්‍යය සහ ප්‍රෝටීන (තන්තු) එක් වී සම්බන්ධක පටකවල පූරකය තනයි
කෘත්‍යය
අන්තර්ගත සෛල වර්ගය සහ තන්තු වර්ගය අනුව සම්බන්ධක පටක කෘත්‍යයෙන් විවිධත්වයක් පෙන්වයි. ලිහිල් සහ ඝන අවිධිමත් සම්බන්ධක පටක ප්‍රධාන වශයෙන් තන්තුකාරක සෛල සහ කොලැජන් තන්තුවලින් නිර්මාණය වී ඇති අතර, එය ඔක්සිජන් සහ පෝෂකවලට රුධිර වාහිනීවල සිට සෛල වෙත විසරණය වීමට මාධ්‍යය සලසයි
එසේම කාබන්ඩයොක්සයිඩ් සහ අපද්‍රව්‍ය සෛලවල සිට රුධිර සංසරණය වෙත විසරණය වීමට අවකාශය සලසයි
එසේම එය අවයව ඇදීම් සහ ඉරීම්වලට ප්‍රතිරෝධීතාවයක් දක්වයි. සංවිධානාත්මක ව්‍යූහ ඇති කිරීමට උපකාරී වන ඝන අවිධිමත් සම්බන්ධක පටක කණ්ඩරා, බන්ධනි ආදියෙහි ප්‍රධාන සංඝටකය ලෙස ක්‍රියාකරන අතර, ස්වච්ඡය වැනි විශේෂිත අවයවවල ද දක්නට ලැබෙයි
ඉලාස්ටින් සහ ෆයිබ්‍රිලින්වලින් සැදි ප්‍රත්‍යාස්ථ තන්තු, ආතතිවලට ප්‍රතිරෝධීතාව ලබා දෙයි
මෙම තන්තු විශාල රුධිර වාහිනී බිත්ති සහ ඇතැම් බන්ධනිවල දක්නට ලැබේ
රුධිර සහ වසා පටකවල, ‍ජාලාකාර සෛලවලින් ඇතිවන ජාලාකාර තන්තු මෘදුස්තරය සඳහා පංජරය සෑදීම හෝ අවයවයේ කෘත්‍යයන්ට ආධාර වීම සිදු කරයි
කලලයේ වර්ධනය වන අවයවවල දක්නට ලැබෙන සම්බන්ධක පටක විශේෂයක් වන මධ්‍යශ්ලේෂය සතුව ඕනෑම පරිණත සම්බන්ධක පටකයක් බවට විභේදනය වීමේ හැකියාව පවතී
පෙකණිවැල ඇතුළත පිහිටි ශ්ලේෂ්මල සම්බන්ධක පටකය ද සාපේක්ෂව විභේදනය නොවූ තවත් සම්බන්ධක පටකයක් ලෙස සැලකේ.

ඇතැම් විශේෂණය වූ පටක සහ සෛල ද සම්බන්ෂක පටක යටතේ වර්ගීකරණය කොට ඇත
මේ අතර දුඹුරු සහ සුදු මේද පටකය, රුධිරය, කාටිලේජ සහ අස්ථි වේ
ප්‍රතිශක්තිකරණ පද්ධතියේ ඇති, මහාභක්ෂාණු, කුඹ සෛල, ප්ලාස්ම සෛල සහ ඉයොසිනොෆිල වැනි සෛල ලිහිල් සම්බන්ධක පටකවල ද තැනින් තැන දක්නට ලැබෙයි
මේවා ප්‍රතිදේහජනක කෙරෙහි ප්‍රදාහක සහ ප්‍රතිශක්ති ප්‍රතිචාර ඇති කිරීමට උපකාරී වේ
සම්බන්ධක පටක වර්ණ ගැන්වීම
අන්වීක්ෂීය නිරීක්ෂණ සඳහා බොහෝ සම්බන්ධ පටක වර්ණ ගැන්වීමේ දී සිදුවන්නේ පටකයේ තන්තු අඳුරු කිරීමයි
පහත දැක්වෙන වර්ණක මගින් කොලැජන් පහසුවෙන් වර්ණ ගැන්විය හැක
වැන් ගීසන් වර්ණකය
 මැසන්ස් ට්‍රයික්‍රෝම් වර්ණකය
 මැලරිස් ට්‍රයික්‍රෝම් වර්ණකය
 ඇනිලින් බ්ලූ වර්ණකය
 ඉයොසින්
 රෙටිකියුලින් වර්ණකය

මේවාත් බලන්න
 කංකාල පේශිවල සම්බන්ධක පටක
 එන්ඩොමෙට්‍රියම
 අරීයල පටකය

සටහන් සහ මූලාශ්‍ර

බාහිර සබැඳි

 බ්‍රිටනිකා විශ්වකෝෂය, සම්බන්ධක පටක
 kumc
eduහි දළ විශ්ලේෂණය 
 UIUC Histology තේමාව 230 
 සම්බන්ධක පටක සිතියම uiowa
edu
 සම්බන්ධක පටකවල ප්‍රවේණික අසාමාන්‍යතා පිළිබඳ ප්‍රශ්න සහ පිළිතුරු  - එක්සත් ජනපදයේ පර්වදාහය සහ පේශිසැකිලි සහ චර්ම රෝග පිළිබඳ ජාතික ආයතනය
 සම්බන්ධක පටකය ප්‍රකාශඅන්වීක්ෂරේඛය

සම්බන්ධක පටකය
හොරෙම්හෙබ් (ඇතැම්විට හොරෙම්හැබ් හෝ හැරෙම්හැබ් ලෙස උච්චාරණය කෙරේ
අරුත ප්‍රීතිඝෝෂාවට ලක් වන හොරස්) යනු ඊජිප්තුවේ 18වන රාජවංශයේ අවසාන පාරාවෝවරයායි
1319 සිට 1292 අගභාගය දක්වා හෝ හෝ ක්‍රි
1306 සිට 1292 ගභාගය දක්වා (ඔහු වර්ෂ 14ක් පාලනය කළ නිසා) දක්වා රාජ්‍ය පාලනය සිදු කළේ ය
ඔහු පෙර සිටි රාජකීය පවුලට සම්බන්ධයක් නොදැක්වූවකු බැවින්, සාමාන්‍ය උපතක් ඇත්තකු වන්නට ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ
පාරාවෝ වීමට පෙර හොරෙම්හෙබ් ටුටන්ඛාමුන් සහ ආයි යටතේ හමුදාවේ ප්‍රධාන සෙන්පතියා ලෙස කටයුතු කොට තිබේ
සිහසුනට පත්වීමෙන් පසු, ඔහු ඊජිප්තු රාජ්‍යය ප්‍රතිසංස්කරණය කළේ ය
එසේම පෙර සිටි අමර්ණ පාලකයන් විසින් ආරම්භ කළ ප්‍රතිපත්තිවලට එරෙහිව නිල වශයෙන් කටයුතු කළේ ය
මේ හේතුවෙන්, මතභේදකාරී අමර්ණ යුගයෙන් පසු රාජ්‍යය ගොඩනැගූ තැනැත්තා ලෙස ඔහුව සලකනු ලබයි
හොරෙම්හෙබ් විසින් අක්නාටන්ගේ ස්මාරක විනාශ කොට, ඒවායේ කැබලි යොදා ගනිමින් සිය ගොඩනැගිලි ව්‍යාපෘති ඉදිකළේ ය
එසේම ටුටන්ඛාමුන් සහ ආයිගේ ස්මාරක බලෙන් පැහැරගත්තේ ය
හොරෙම්හෙබ්ට දරුවන් නොසිටි හෙයින් ඔහු සිය අමාත්‍ය පරමෙසේ සිය අනුප්‍රාප්තිකයා ලෙස පත්කළේ ය
පරමෙසේ පසුව Iවන රැම්සෙස් ලෙස සිහසුනට පත් විය
මුල්කාලීන වෘත්තිය
හොරෙම්හෙබ් හෙරක්ලියොපොලිස් මැග්නා හෝ ෆායුම් පිවිසුම අසල නයිල් බටහිර ඉවුරේ පිහිටි පුරාතන හ්නෙස් (නූතන ඉහ්නාස්යා එල්-මෙදිනා) ප්‍රදේශයේ සම්භවය වන්නට ඇතැයි සැලකේ. එයට හේතුව ඔහුගේ සිංහාසනාරූඪ පාඨය මගින්, තමන්ට සිහසුන ලබා දීම වෙනුවෙන් හ්නෙස්හි හොරස් දෙවිඳුන්ට ස්තුති කර ඇති නිසායි
ඔහුගේ දෙමව්පියන් නොදන්නා නමුත්, ඔවුන් සාමාන්‍ය වැසියන් වන්නට ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ
ප්‍රංශ (සෝර්බෝන්) ඊජිප්තුවේදියකු වන නිකොලස් ග්‍රිමල් අනුව, හොරෙම්හෙබ් යනු අක්නාටන්ගේ හමුදාවේ ප්‍රධාන සෙන්පතියා වූ පාටෙනෙම්හෙබ් (ප්‍රීතිඝෝෂා මධ්‍යයේ වැජඹෙන ආටන්) නොවන බව පෙනේ
ග්‍රිමල් තවදුරටත් පවසන්නේ හොරෙම්හෙබ්ගේ දේශපාලන දිවිය ආරම්භ වන්නට ඇත්තේ ටුටන්ඛාමුන් සමයේ බවයි. මෙම්පිස්හි ඔහුගේ සොහොන් දේවස්ථානයේ ඔහු රජුගේ පසෙකින් සිටිනු නිරූපණය කර තිබීම එයට හේතුවයි.

හොරෙම්හෙබ්ගේ දිවිය පිළිබඳ මුල්ම වාර්තාව අපට හමුවන්නේ ඔහු "[ඊජිප්තුවේ] විදේශ කටයුතු සඳහා නියෝජිතයකු ලෙස" කටයුතු කළ අවස්ථාවේ දීයි
මෙකල ඔහු පෞද්ගලිකව නුබියානු ආණ්ඩුකාරවරුන් හමුවීමට දූත මෙහෙවරක යෙදී ඇත
මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස "මියාම්හි කුමරු (අනිබා)" ටුටන්ඛාමුන්ගේ රාජසභාව බැහැ දැකීමට පැමිණ ඇත
මෙම සිදුවීම හුයි ප්‍රතිරාජයාගේ සොහොන්ගැබේ නිරූපණය කොට තිබේ
ටුටන්ඛාමුන් රජ සමයේ, ක්ෂණිකව උසස් වීම් ලද හොරෙම්හෙබ් හමුදාවේ ප්‍රධාන සෙන්පති සහ පාරාවෝගේ උපදේශක තනතුරට පත් විය
හොරෙම්හෙබ්ගේ මෙම විශේෂිත තනතුරු ඔහු නිලධාරියකුව සිටි සමයේ ඉදි වූ ඔහුගේ සකාරා සොහොන්ගැබේ සටහන් කොට ඇත
ඒවා අතර, "උරුමක්කාර කුමරු, රජුගේ දකුණු පස චාමරධාරියා, සහ හමුදාවේ ප්‍රධාන සෙන්පති"
"දකුණේ සහ උතුරේ විදේශ රාජ්‍යවල රජුගේ අඩිපාරේ යන රජුගේ සහායකයා"
"හමුදාව අබියස දකුණු සහ උතුරු රාජ්‍ය සඳහා රජුගේ පණිවිඩකරුවා"
සහ "එකම සහායකයා, ආසියාතිකයින් මරා දැමූ දිනයේ යුදබිමේ රජුගේ දෙපා මුල වූ" වැනි නාමයන් වේ
ටුටන්ඛාමුන් රජු නව යොවුන් වියේ දී මියයන විට, ළමා රජු විසින් හොරෙම්හෙබ් නිල වශයෙන් ර්පැට් හෙවත් ඉරි-පැට් (මූලිකව "ප්‍රවේණි හෙවත් කිරුළහිමි කුමරු") සහ ඉඩ්න්ව් (මුළු භූමියේම "රජුගේ නියෝජ්‍යයා") යන තනතුරුවලට නම් කොට තිබිණි
මෙම පදවි නාමයන් ටුටන්ඛාමුන්ගේ රජ සමයේ ඉදි වූ හොරෙම්හෙබ්ගේ එකල සකාරාහි මෙම්ෆයිට් පෞද්ගලික සොහොන්ගැබේ සටහන්ව ඇත
ළමා රජුගේ

ඉරි-පට් (ප්‍රවේණි කුමරු) යන නාමය හොරෙම්හෙබ්ගේ සකාරා සොහොන්ගැබෙහි සුලබව දක්නට ලැබෙන අතර, එය වෙනත් වචන සමග සංයුක්ත කොට නොමැත
මෙය තනිව භාවිත කර තිබීම නිසා, ඊජිප්තුවේදියකු වන ඇලන් ගාඩිනර් දක්වන්නේ පුරාතන නීත්‍යානුකූල ප්‍රවේණික ඉරි-පැට් යන නාමය "කිරුළහිමි කුමරු" තනතුරට සමාන බවයි. මේ අනුව පැහැදිළි වන්නේ ටුටන්ඛාමුන්ගේ අනුප්‍රාප්තිකයා ලෙස නම්කෙරුණේ ආයි නොව හොරෙම්හෙබ් බවයි. මේ බව ලන්දේසි ඊජිප්තුවේදියකු වන ජැකොබස් වැන් ඩිජ්ක් මෙසේ දක්වයි
වියපත් ආයි අමාත්‍යවරයා හොරෙම්හෙබ්ගේ ප්‍රකාශය නොසලකා ටුටන්ඛාමුන්ගෙන් පසු සිහසුනට පත්වන්නට ඇත්තේ ටුටන්ඛාමුන්ගේ මරණය සිදු වූ කාලයේ හොරෙම්හෙබ් ආසියාවේ යුද්ධයක නිරත වී සිටි නිසා විය හැකි ය
හොරෙම්හෙබ්ගේ භාණ්ඩ කිසිවක් ටුටන්ඛාමුන්ගේ සොහොන්ගැබෙන් හමුනොවීම මීට හේතුවයි. ඊජිප්තුවේදීන් විසින් මෙම KV62 සොහොන්ගැබේ තිබී මායා සහ නැඛ්ට්මින් යන උසස් නිලධාරීන් විසින් ප්‍රදානය කළ භාණ්ඩ සො‍යාගෙන ඇත
එසේම ටුටන්ඛාමුන්ගේ බිසව වූ අන්ඛෙසෙනමුන් සාමාන්‍ය වැසියකු වූ හොරෙම්හෙබ් සමග විවාහ වීම ප්‍රතික්ෂේප කළ බැවින්, ඔහුට ඊජිප්තුවේ රජ විය නොහැකි වන්නට ඇත
කෙසේනමුත්, හොරෙම්හෙබ් නොසලකා හැර, ආයි සිය පුත්‍රයා හෝ හදාගත් පුත්‍රයා වූ ඉහත සඳහන් නැඛ්ට්මින්ගේ නාමය ආයිගෙන් පසු සිහසුනට යෝජනා කර ඇති බව පෙනේ
වසර හතරක් වැනි කෙටි කාලයක් පැවති ආයිගේ රාජ්‍ය සමයෙන් පසු, සිය හමුදාවේ ප්‍රධාන සෙන්පති තනතුර සහ ටුටන්ඛාමුන් සහ ආයි යටතේ ඊජිප්තුවට සේවය කොට දිනාගත් විශ්වාසය ආධාරකරගනිමින් සිහසුනට පත්වීමට හොරෙම්හෙබ් සමත් විය
මඳකලෙකින්ම, සිහසුනට හිමිකම් කී ප්‍රතිවාදී නැඛ්ට්මින් ඉවත් කළ හොරෙම්හෙබ්, ආයිගේ WV23 සොහොන්ගැබ විනාශ කරන්නට ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ
මෙහි දී, ආයිගේ මිනීපෙට්ටිය කැබලි කොට ඇති අතර, සොහොන්ගැබේ බිත්තිවලින් ආයිගේ නාමය සහ රුව ඉවත්කොට [බොහෝවිට] ආයිගේ මමිය ද විනාශ කරන්නට ඇති බව පෙනේ
කෙසේනමුත්, ටුටන්ඛාමුන් විසින් ඔහුව සිය උරුමකරු ලෙස පත්කළ බැවින්, හොරෙම්හෙබ් ටුටන්ඛාමුන්ගේ සොහොන්ගැබට අතතැබූයේ නැත
මීට අමතරව මෙඩිනෙට් හබුහි ආයිගේ මතකාගාර දේවස්ථානය විශාල කොට තනවා සිය භාවිතයට ගත් හොරෙම්හෙබ්, එහි අඩි 17ක් උසැති දැවැන්ත ප්‍රතිමාවේ පසුපස වූ ආයිගේ නාමය මකාදමා එතැන සිය නාමය කෙටවී ය
අභ්‍යන්තර පතිසංස්කරණය

සිහසුනට පත්වීමෙන් පසු, හොරෙම්හෙබ් විසින් අක්නාටන්ගේ සමයේ සිදුකළ දේශපාලනික වෙනස්කම් විපර්යාසයකට ලක් කරන ලදී
එයට හේතුව අක්නාටන්ගේ සමයේ රාජ්‍ය බලය, අමුන් පූජකයන්ගෙන් අක්නාටන්ගේ රාජ්‍ය නිලධාරීන් වෙත මාරු වී තිබීමයි
හොරෙම්හෙබ් විසින් "විනිසුරුවන් සහ ප්‍රාදේශීය නායකයින් පත් කළ අතර
දේශීය ආගමික අධිකාරිය යළි හඳුන්වා දුන්නේ ය"
එසේම නීත්‍යානුකූල බලය "ඉහළ ඊජිප්තුවේ සහ පහළ ඊජිප්තුවේ" "පිළිවෙලින් තීබ්ස් සහ මෙම්ෆිස්හි අමාත්‍යවරුන් අතර බෙදාදුන්නේ ය
"

මෙම පියවර පිළිබඳ රජු විසින් ඔහුගේ කාර්නැක්හි දසවන අටලුව පාමුල ඉදිකළ ශිලාස්තම්භයේ සටහන්ව ඇත
මෙම ශිලාව ඇතැම්විට හොරෙම්හෙබ්‍ගේ මහා ආඥාව ලෙස හඳුන්වයි. මෙය රජු විසින් භූමි ද්විත්වය යළි ස්ථාපනයට සහ රාජ්‍ය අධිකාරය සීමා කිරීමට රජු විසින් කළ මුල් ආඥාවේ පිටපතකි
මෙම ශිලාස්තම්භයේ නිර්මාණය සහ එය ස්ථාපිත ප්‍රමුඛ ස්ථානය දෙස සලකා බැලීමේ දී පෙනී යන්නේ, හොරෙම්හෙබ් විසින් අභ්‍යන්තර ප්‍රතිසංස්කරණය කෙරෙහි විශාල අවධානයක් යොමු කොට ඇති බවයි.

හමුදාව ප්‍රතිසංස්කරණය භාජනය කළ හොරෙම්හෙබ් සිය 7වන වර්ෂයේ දී, ඩේර් එල්-මෙදිනාහි සේවක මණ්ඩලය ප්‍රතිසංවිධානය කොට තිබේ
එසේම ඔහුගේ 8වන වර්ෂයේ දී මායා නැමැති නිලධාරියා විසින් ‍සොහොන් හොරුන් විසින් හානිකොට තිබූ IVවන තුත්මෝස්ගේ සොහොන්ගැබ ප්‍රතිසංස්කරණය කොට තිබේ
අමුන්හි පූජක මණ්ඩලය ප්‍රතිසංස්කරණයට භාජනය කළ නමුත්, අමුන් පූජකයන්ට ප්‍රමුඛ බලයක් හිමි නොවීමට හොරෙම්හෙබ් වගබලා ගත්තේ ය
එහි දී ඔහු තමන්ට පක්ෂපාතී, ඊජිප්තු හමුදාවෙන් පැමිණි පූජකවරුන්ව එම තනතුරුවලට පත්කළේ ය
සිය රාජ්‍ය සමය තුළ හොරෙම්හෙබ් ඊජිප්තුව පුරා දේවස්ථාන සහ ගොඩනැගිලි ගණනාවක් ඉදිකරවී ය
එසේම ඔහු විසින් කාර්නැක් දෙවොලේ මහා ස්තම්භ ශාලාවේ දෙවන, නවවන සහ දසවන අටලු තොරණ් ඉදිකරවන ලදී
මෙහි පළමුව දැක් වූ අටලු ද්විත්වය ගොඩනැගීම සඳහා යොදාගන්නා ලද්දේ මෙහි වූ අක්නාටන්ගේ ස්මාරකවල ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කළ ටලටට් කුට්ටි ය
සිය අනපේක්ෂිත සිංහාසනාරූඪය හේතුවෙන් හොරෙම්හෙබ් තමන් වෙනුවෙන් සොහොන්ගැබ් දෙකක් ඉදිකොට තිබිණි
ඉන් පළමුවැන්න ඔහු වංශවතකුව සිටි කාලයේ මෙම්පිස් අසල සකාරා ඉදිවූවකි
අනෙක ඔහු රජ වූ පසු ඉදිකළ, තීබ්ස්හි රජුන්ගේ නිම්නයේ පිහිටි KV57 සොහොන්ගැබයි
ඔහුගේ ප්‍රධාන බිරිඳ වූයේ මුට්නෙඩ්ජ්මෙට් රැජිනයි
ඇය ඇතැම්විට නෙෆර්ටිටිගේ නැගණිය වන්නට ඇත
ඔවුනට දරුවන් සිටියේ නැත
එසේම හොරෙම්හෙබ් බලයට පත්වීමට පෙර මියගිය ඔහුගේ පළමු බිරිඳ වූ අමේනියාට ද දරුවන් සිටි බවට වාර්තා නැත
රාජ්‍ය සමයේ දිග
වර්ෂ 26/27ක් ද නැතහොත් වර්ෂ 14ක් ද
මෙම රජුගේ රාජ්‍ය සමයේ දිග විද්වතුන් අතර මතභේදයට තුඩු දන් මාතෘකාවකි
හොරෙම්හෙබ්ගේ පැහැදිළිව හඳුනාගත් උපරිම දිනයන් රජුන්ගේ නිම්නයේ ඔහුගේ රාජකීය සොහොන්ගැබෙන් හමු වූ රජුගේ වයින් ගබඩාවට අයත් වර්ෂය 13 සහ වර්ෂය 14 සඳහන් වයින් ලේබල යුගලකින් හමු වේ
නමුත් සම්ප්‍රදායිකව විශ්වාස කෙරෙන්නේ හොරෙම්හෙබ්ගේ උච්චතම අවුරුද්ද කාර්නැක්හි ඔහුගේ මතකාගාර දේවස්ථානයෙන් හමු වූ කැඩීගිය ප්‍රතිමාවක උරහිසෙහි සටහන් කොට ඇති ආගමික ලේඛනයෙහි සඳහන් දිනය බවයි. මෙය ආගමික මංගල්‍යයක් සඳහා රාජකීය ප්‍රතිමාවක් තැනවීමට රජුගේ හැඩරුව විස්තර කරන ලේඛනයකි
තීන්තෙන් ලියූ මෙම ලේඛනයෙහි වර්ෂය 27, ෂෙමුගේ පළමු මාසය දිනය 9,අමුන්ට ප්‍රිකරන, සිය සතුරන්ට ද්වේශ කරන, හොරෙම්හෙබ් මෙම අවස්ථාව සඳහා දෙවොලට ඇතුළු වූ දිනයේ ලෙස සඳහන් ය
(JNES 25[1966], පි
123) BASOR 211(1973) තුළ ඩොනල්ඩ් රෙඩ්ෆෝර්ඩ් විසින් අංක
37 පාදක සටහනෙහි දක්වන්නේ, ලේඛනය තුළ හොරෙම්හෙබ්ගේ නාමය භාවිත කොට තිබීමත්, දිගු "මෙරිඅමුන්" (අමුන්ගේ ප්‍රියයා) යන විරුදය භාවිත කොට තිබීමත් නිසා පෙනීයන්නේ, මෙමගින් එකල ජීවත් වූ රජු පිළිබඳ මිස, මියගිය රජකු පිළිබඳ විස්තර නොවන බවත් ය
ඊජිප්තුවේදියක වන රොල්ෆ් ක්‍රවුස්, DE 30(1994) පත්‍රය තුළ සඳහන් කරන්නේ, මෙම දිනය හොරෙම්හෙබ්ගේ රාජාභිෂේකය සිදු වූ දිනය අනුස්මරණය කරන්නක් බවයි. ඒ අනුව, මියගිය හෝ පවතින රජුගේ සිංහාසනාරූඪය සැමරීම සඳහා විශේෂ උත්සවයක් හෝ පොදු නිවාඩු දිනයක් ප්‍රකාශයට පත්කෙරෙන්නට ඇත
ක්‍රවුස් සිය කල්පිතයට අධාර ලෙස මුලින් "A Curious Error" යන තේමාව යටතේ ජැක් ජැන්සන් විසින් BIFAO 84(1984) පත්‍රය තුළ ප්‍රකාශිත IFAO 1254 යන ‍ඔස්ට්‍රාකාවෙන් හමු වූ සාක්ෂි ගෙනහැර දක්වයි. මෙම ඔස්ට්‍රාකාව තුළ නොහඳුනන ඩේර් එල්-මෙදිනා කම්කරුවකු සේවය නොපැමිණි දින ගණන පිළිබඳ සඳහන් අතර, එහි වර්ෂය 26 III පෙරෙට් දිනය 11 සිට වර්ෂය 27 II අඛෙට් දිනය 12 දක්වා කාලය පිළිබඳ වාර්තා ඇත
මෙහි ඇති වැදගත් ලක්ෂණය නම්, මෙම ඔස්ට්‍රාකාවේ වර්ෂය 26 සිට වර්ෂය 27 දක්වා කාලය තුළ IV පෙරෙට් දිනය 28 සහ I ෂෙමු දිනය 13 යන අන්තරය අවට වර්ෂයක වෙනසක් දක්නට ලැබීමයි
හොරෙම්හෙබ්ගේ මෙම වර්ෂය 27 දිනය පිහිටන්නේ මෙම අන්තරය තුළ ‍වන අතර, එමගින් හොරෙම්හෙබ්ගේ රාජාභිෂේක දිනය සිහි කිරීමක් සිදුකළ බව ක්‍රවුස්ගේ අදහසයි
ආයිගේ සිංහාසනාරූඪය දිනය ද III පෙරෙට් මාසයක සිදු වී ඇත
මැනතෝ විසින් ආයිගේ රාජ්‍ය සමය වර්ෂ 4කුත් සහ මාස 1ක් ලෙස දක්වා ඇති හෙයින්, මෙම පාලකයා ඇතැම්විට IV පෙරෙට් මාසය අවට හෝ I ෂෙමුහි මුල් භාගයේ මිය යන්නට ඇත
IFAO 1254 යන ඔස්ට්‍රාකාවේ සඳහන් නිශ්චිත දිනය මෙයයි
ඔස්ට්‍රාකාවේ සඳහන් තොරතුර වන කම්කරුවන් කණ්ඩායමකට වඩා එක් කම්කරුවකු පිළිබඳ ගැටලුව පමණක් සටහන් කොට තිබීම මගින් පෙනීයන්නේ, වැඩබිමේ ලියන්නාට IV පෙරෙට් 28 සහ I ෂෙමු 13 අතර දින යෙදීමේ දී වරදක් සිදු වී නැති බවයි.

කෙසේනමුත්, මැනතෝගේ වාර්තා සූක්ෂ්මව අධ්‍යයනය කළ විට පෙනී ගොස් ඇත්තේ මැනතෝ විසින් පාරාවෝගේ සමයේ (සහ මරණය සිදු වූ) අවසාන මාසය සැලකිල්ලට ගෙන නැති බවයි. මෙම ක්‍රමය භාවිත වූයේ ලේඛන හෝ ස්මාරකවල සිවිල් දිනැයුම්වල පමණි
මැනතෝ විසින් සම්පූර්ණ රාජ්‍ය වර්ෂ සපයා ඇති අතර, එම වර්ෂයේ මුල සිට ගැන රජු මියගිය මාසය (ඔහු එය දන්නා බව සිතූයේ නම්) සටහන් කොට ඇත
උදාහරණයක් ලෙස ඉතිහාඥයා විසින් (සාවද්‍ය ලෙස) හට්ෂෙප්සුට් වර්ෂයේ 9වන මාසයේ මියගිය බව සිතා ඇත්තේ IIIවන තුත්මෝස් සිහසුනට පත්වූයේ ග්‍රීෂ්ම ඍතුවේ පළමු මාසයේ 4වන දිනයේ (සිවිල් දිනදර්ශනයේ 9වන මාසය) බව ඔහු දැන සිටි නිසායි
ඒ අනුව ඔහු ඇගේ රාජ්‍ය සමය වර්ෂ 21ක් සහ මාස 9ක් බව නිර්ණය කොට ඇත
(මේරියන් ලුබැන්)

ජැන්සන් සිය මුල් BIFAO 84 වාර්තාව තුළ සැකපහළ කරන්නේ IIවන රැම්සෙස් සහ IIIවන රැම්සෙස් වැනි සියවසකින් කාලක් පමණ කාලයක් රජකළ නව රාජධානියේ පාරාවෝවරුන් කිසිවකගේ සිංහාසනාරූඪ දිනයන් මෙම කාල රාමුව ‍තුළ නොමැති බවයි. එම නිසා මෙම වර්ෂ වෙනස ලියන්නාගේ අතපසුවීමක් බව යෝජනා කරන ඔහු මෙම ඔස්ට්‍රාකාව IIIවන රැම්සෙස්ගේ බවට අනුමාන කරයි
IIIවන රැම්‍සෙස්ගේ සිංහාසනාරූඪය සිදුවූයේ I ෂෙමු දිනය 26 දා වන අතර ඔහු පවසන්නේ ලියන්නාගේ නොසැලකිලිමත්භාවය හේතුවෙන් මෙම වර්ෂ වෙනස සති දෙකක් අඩුවෙන් දක්වා ඇති බවයි. එසේම මෙම ඔස්ට්‍රාකාවේ අක්ෂර විද්‍යාව 20වන සියවසට අයත් යැයි ජැන්සන් පවසන්නේ මෙහි පසුකාලීන නව රාජධානි සම්ප්‍රදාය දැකගත හැකි නිසායි
එසේම මෙය 20වන රාජවංශයට අයත් ඔස්ට්‍රාකා රැසක් හමුවන ග්‍රෑන්ඩ් පුටිට් ප්‍රදේශයෙන් හමුව තිබීමත් එයට සාධකයක් වශයෙන් දක්වා ඇත
කෙසේනමුත්, මෙම ආකාරයේ ලේඛන IIවන රැම්සෙස්ගේ ස්මාරකවලින් ද හමුවන බැවින්, 18වන රාජවංශයේ අවසාන භාගයේ, හොරෙම්හෙබ්ගේ සමයේ මෙම අක්ෂර ක්‍රමය වෙනස් ආරක් ගත් බව සිතිය හැකි යැයි ෆ්‍රෑන්ක් යර්කෝ වරක් පවසා ඇත
එපමණක් නොව, ජැන්සන්ගේ අක්ෂරවිද්‍යාත්මක අධයනයට ආශ්‍රේය කරගත් මහාචාර්ය ජෝර්ජස් පෝස්නර් ව්ස්ෆ් (නොපැමිණි) සහ අඛෙට් (ජලගැල්ම) යන පාඨයන්හි ස්වරූපය සලකා බලමින් යෝජනා කර ඇත්තේ 19වන රාජවංශයට අයත් දිනයකි
මෙම කලාපයේ 20වන රාජවංශයට පෙර ග්‍රෑන්ඩ් පුටිට් පෙදෙසින් 19වන රාජවංශ සමයේ ඔස්ට්‍රාකාවන් ද හමු වී ඇති බව ජැන්සන් වරක් සඳහන් කොට ඇත
මෙය පසුකාලීන 18වන රාජවංශයට අයත් විය නොහැකි බව ඉන් ගම්‍ය නොවේ
මීට අමතරව, ජැන්සන් සහ ක්‍රවුස් යන දෙදෙනාම විසින් IFAO 1254 ඔස්ට්‍රාකාවේ සාපේක්ෂව රූපාක්ෂරවල ඇති ඌනතාව හේතුවෙන් මෙය IIIවන රැම්සෙස්ගේ සමයට අයත් බවට පැහැදිලිවම සනාථ කළ නොහැකි බව පවසා තිබේ
එම නිසා මෙම ලේඛනය නිර්මාණය වූ කාලය පිළිබඳ පැහැදිළි අවබෝධයක් ලබාගැනීම දුෂ්කර ය
එබැවින් වර්ෂ වෙනස මත පදනම්ව මෙම ලේඛනය හොරෙම්හෙබ්ගේ සමයට නිර්ණය කිරීම විහිලුවකි
මීට අමතරව, පෙට්‍රී එකතුවේ ඇති හානි වූ බිතු සිතුවම් කොටසක හොරෙම්හෙබ්ගේ 15වන හෝ 25වන වර්ෂයක් පිළිබඳ සඳහන් වේ
මෙස් ශිලාලේඛනය නැමැති තවත් වැදගත් ලේඛනයක හොරෙම්හෙබ්ගේ 59වන වර්ෂයේ මෙස්ගේ පවුලට අවාසි වන පරිදි නඩු තීන්දුවක් දුන් අවස්ථාවක් පිළිබඳ වාර්තා වේ
මෙම මෙස් ශිලාලේඛනය ලියැවුණේ IIවන රැම්සෙස් රජසමයේ බැවින්, මෙකල අමර්ණ යුගයේ පාරාවෝවරුන්ගේ නම් නිල රාජාවලියෙන් ඉවත් කොට තිබූ හෙයින්, හොරෙම්හෙබ්ගේ 59 වර්ෂයට, නිශ්චිතවම අක්නාටන්ගේ 17 වසරක පාලනය, නෙෆර්නෙෆරුආටන්ගේ වසර 2ක පාලනය, ටුටන්ඛාමුන්ගේ වසර 9ක පාලනය සහ ආයිගේ වසර 4ක පාලනය ඇතුළත් කොට ඇත
මේ අනුව බැලූ කල, ඉහත පාලකයින් රාජ්‍ය සමයයන් වර්ෂ 59න් අඩුකළ විට, හොරෙම්හෙබ්ගේ පාලන සමය ලෙස වර්ෂ 26–27ක් ලැබේ
1987දී ස්වීඩනයේ, ගෝතන්බර්ග්හි පැවැත්වුණු ප්‍රකට සමුළුවක දී, කෙනත් කිචන් සඳහන් කළේ, හොරෙම්හෙබ්ගේ 59 වර්ෂය පිළිබඳ මතය "ලියන්නාගේ වැරදීමක්" ලෙස පැහැදිළි කිරීමට දරන කල්පිතයන් මගින් අතිවිශාල නඩුවිභාග ලැයිස්තු සහ ඔහුගේ පවුලෙන් සොරාගත් වටිනා ඉඩම් නැවත ලබාගැනීමට මෙස් දැරූ උත්සාහය පිළිබඳවත් පැහැදිළි කළ නොහැකි බවයි. සැබැවින්ම මෙස් විසින් නීතිමය විවාදය ප්‍රමාද කළා විය හැකියි
විවිධ සාක්ෂිකරුවන් සහ පැමිණිලිකරුවන් විසින් සිදු කළ අධිකරණ සාක්ෂි ප්‍රකාශ සිය සොහොන්ගැබෙහි සටහන් කිරීමෙන් සිය පවුලේ සාමාජිකයින් මෙම භූමිය නැවත දිනාගැනීමට සිදුකළ වික්‍රමාන්විත අරගලය නොමැකෙන ලෙස සනිටුහන් කිරීමට මෙස් උත්සාහ දරා ඇති බව පෙනී යයි
හොරෙම්හෙබ්ගේ 59 වන වර්ෂයේ සිය පවුලට සිදු වූ නීතිමය අවහිරය අමතක කිරීමට මෙස්ට අවශ්‍ය නොවූ බව පෙනී යයි
කිචන් සිය වාර්තාවෙහි තවදුටත් සඳහන් කරන්නේ, කාර්නැක්හි හොරෙම්හෙබ්ගේ දැවැන්ත ගොඩනැගිලි ව්‍යාපෘති ද ඔහුගේ මේ දිගු රාජ්‍ය සමය පිළිබඳමතය තහවුරු කරන බවයි. එසේම ඔහු අවධාරණය කරන්නේ "ඊජිප්තුවේ මෙන්ම ලෝකය වටා කෞතුකාගාරවල හමුවන දිනයා නොමැති 'පසුකාලීන 18වන රාජවංශ' යුගයට බොහෝ පෞද්ගලික ස්මාරක සැබැවින්ම හොරෙම්හෙබ් යුගයට අයත් බවයි." මේ හේතුවෙන් හොරෙම්හෙබ් සිහසුනට පත්ව මියයන විට අවම වශයෙන් වසර 27ක් හෝ බොහෝ විට වසර 28ක් රාජ්‍ය පාලනය කරන්නට ඇත
මැනතෝගේ විස්තරයෙහි හොරෙම්හෙබ්ගේ රාජ්‍ය සමය ලෙස දැක්වෙන වර්ෂ 4කුත් මාස 1ක කාලය ආයිගේ යැයි පිළිගැනේ
කෙසේනමුත්, මැනතෝගේ විස්තරයෙහි සඳහන් තැනැත්තාගේ රාජ්‍ය සමය දශකයකින් වැඩි කොට වර්ෂ [1]4 සහ මාස 1 ක් ලෙස දක්වා එය හොරෙම්හෙබ්ට අදාළ කළ යුතු බව විශ්වාස කෙරේ
හොරෙම්හෙබ්ගේ නව රාජ්‍යසමයේ දිග
2006 සහ 2007 වර්ෂවල ජී.ටී. මාටින්ගේ මූලිකත්වයෙන් මෙහෙයවුණු පුරාවිද්‍යාත්මක කැනීම් වාර තුනකින් සොයාගත් සාක්ෂි අනුව පෙනී යන්නේ හොරෙම්හෙබ් මියගොස් ඇත්තේ උපරිම වශයෙන් වර්ෂ 14ක් රාජ්‍ය විචාරීමෙන් පසුව බවයි. මේ සඳහා පාදක වී ඇත්තේ රජුගේ KV57 සොහොන්ගැබේ මහා වළෙහි (ළිං කුටිය E ලෙස හඳන්වයි) ඝනව විසිරී තිබූ සුන්බුන් අතර තිබී මෑතක දී හමු වූ කැටයම් කළ වයින් බඳුන් කැබලි සහ සටහන් අංග 168 ය
වර්ෂ ඇතුළත් වයින් බඳුන් කැබලි 46න්, 14ක කිසිවක් නොතිබූ මුත් එහි දින සූත්‍ර සඳහන් විය
සටහන් 5ක වර්ෂය 10+X, සටහන් 3ක වර්ෂය 11+X, සටහන් 2ක වර්ෂය 12+X සහ සටහන් 1ක වර්ෂය 13+X ලේඛන ඇත
මේ අතර, ලේඛන 22ක "[හොරෙම්හෙබ්ගේ] වර්ෂය 13 සහ ලේඛන 8ක වර්ෂය 14" ලෙස දැක් වේ
නමුත්, මේවා එකකවත් හොරෙම්හෙබ් සඳහා ඉහළ රාජ්‍ය සමයයක් දක්වා නැත
මෙම ලේඛනවල සඳහන් සම්පූර්ණ පාඨයන් මෙසේ කියැවෙයි
මේ අතර, වර්ෂය 14 ලියවිලිවල, තනි තනි වශයෙන් "ඉතා හොඳ තත්ත්වයේ වයින්" වැනි විශේෂිත වයින් නාමයන් හෝ, එක් තැනක "මිහිරි වයින්" සහ වයින් වත්තේ පිහිටීම දක්වා ඇත
මෙයට පොදු උදාහරණයක් ලෙස වර්ෂය 14 වයින් සටහනෙහි පාඨයක් මෙසේ දැක්විය හැක
වෙනත් 14වන වර්ෂයේ සටහනක මෙම්ෆිස් (
), නැගෙනහිර ගංගාව සහ ඒවායේ වයින් වෙළෙන්දන් නැඛ්ටමුන්, [මෙර්-]සෙගෙර්-මෙන්, රාමෝස් සහ වෙනත් අය ලෙස දක්වා ඇත
"KV57 සටහන්වල ලක්ෂණ සහ ගැළපීම අනුව සලකා බැලූ විට හොරෙම්හෙබ් 14වන වර්ෂයේ හෝ අවම වශයෙන් ඔහුගේ 15වන වර්ෂයේ මිදි අස්වැන්න නෙලීමට පෙර භූමදාන කරන්නට ඇති බව දැඩිව පෙනී යයි
" මෙම සාක්ෂිය "හොරෙම්හෙබ්ගේ ඩේර් එල්-මෙදිනා වලින් හමු වූ වර්ෂය 2,3,4,6,13 සහ 14, නමුත් එයට වඩා වැඩි දිනයන් සඳහන් නොවන වයින් සටහන් සමග බෙහෙවින් ගැළපෙයි"
සෙඩ්මන්ට්වලින් හමු වූ හොරෙම්හෙබ්ගේ යැයි විශ්වාස කෙරෙන සටහනක වර්ෂය 12 යනුවෙන් සඳහන් ය
" හොරෙම්හෙබ්ගේ 14වන වර්ෂයෙන් පසු සින නිර්ණිත ශිලාලේඛන නොමැති වීම හොරෙම්හෙබ්ගේ රාජකීය KV57 සොහොන්ගැබෙහි වැඩ අවසන් නොකිරීම මගින් ද පැහැදිළි කළ හැක--"මෙය [වසර 26 හෝ 27ක] දීර්ඝ රාජ්‍ය සමය පිළිබඳ පවසන විද්වතුන් විසින් සිය අවධානය යොමු නොකළ කාරණයකි
ප්‍රමාණය සහ අලංකරණ ක්‍රමවේදය අතින් මෙම සොහොන්ගැබ Iවන සෙටි රජුගේ සොහොන්ගැබට සමානත්වයක් දක්වයි. නමුත් Iවන සෙටිගේ සොහොන්ගැබ හොරෙම්හෙබ්ගේ සොහොන්ගැබට වඩා අතිශයින් විසිතුරු ය
සෙටි සිය සොහොන්ගැබ දශකයක් තුළ දී සම්පූර්ණ කර අවසන් කරගැනීමට සමත් වුවද, හොරෙම්හෙබ් සිය සැලසුම් කළ කුටි තුනක් විසිතුරු කර අවසන් කිරීමට සමත් වූයේ නැත
එසේම ඔහුට සිය භූමදාන ශාලාවේ ද වැඩ නිම කළ නොහැකි විය
හොරෙම්හෙබ් සිය 7වන හෝ 8වන වර්ෂයේ ‍සිය රාජකීය සොහොන්ගැබ තැනීමට ආරම්භ කළේ යැයි සිතමු
එවිට තවත් අවුරුදු 20ක් ගත වීත් ඔහුට සිය සොහොන්ගැබ අවසන් කරගත නොහැකි වීම අභව්‍ය දෙයක් නොවේ ද
" එමනිසා අදවන විට බහුතරයක් විද්වතුන් විසින් හොරෙම්හෙබ්ගේ රාජ්‍ය සමය ලෙස පිළිගන්නේ වර්ෂ 14කුත් සහ මාස1කි
මෙය වයින් ලේඛන සහ 14 වන වර්ෂයෙන් පසුව දින හමු නොවීම යන පැහැදිළි සාධක මත පදනම්ව නිගමනය කෙරුණකි
මෙඩිනෙට් හබු අවමංගල සේවස්ථානයේ වර්ෂය 27 ලේඛනය සහ මෙස්ගේ වර්ෂය 59 ශිලා ලේඛනය සලකා වැන් ඩිජ්ක් පවසන්නේ IIවන හෝ IIIවන රැම්සෙස්ගේ 27වන වර්ෂයේ හොරෙම්හෙබ්ගේ දෙවොලේ ඉදි කළ හොරෙම්හෙබ්ගේ ප්‍රතිමාවක් පිළිබඳ සඳහන් පළමුවන ලේඛනය සහ මෙස්ගේ සමයේ නිමැවූ දෙවන ලේඛනය "බැරෑරුම් අයුරින් නොගත යුතු බවයි. එසේම දිගු රාජ්‍ය සමය පිළිබඳ දැඩි මතධාරීන් පවා මෙම සාධකවල මතුපිට අගය පිළිබඳ පිළිබඳ පමණක් සිතා කටයුතු නොකරන බවයි"
එසේම වුල්ෆ්ගැං හෙල්ක් පැහැදිළි කරන පරිදි IIIවන අමෙන්හොටෙප් සහ හොරෙම්හෙබ් අතර සියලු පාරාවෝවරුන් පිළිබඳ නිශ්චිත ඊජිප්තු දින ක්‍රමයක් නොමැති වීම මීට හේතු වී ඇත
අනුප්‍රාප්තිය

හොරෙම්හෙබ් විසින්, අමර්ණ යුගයෙන් පසු එළැඹි අභ්‍යන්තර ව්‍යාකූලත්වය අවසන් කරමින් ඊජිප්තුව බලය සහ විශ්වාසය අතින් නගා සිටුවීම සිදු කරන ලදී
මෙම තත්ත්වය Iවන සෙටි සහ IIවන රැම්සෙස් යන රජවරුන් යටතේ 19වන රාජවංශයේ පිබිදීමට හේතු විය
හොරෙම්හෙබ් සිහසුනට උරුමකරුවකු බිහි කිරීමට උත්සාහ දැරුව ද, එය අසාර්ථක වූ බව පෙනේ
ඔහුගේ දෙවන බිරිඳගේ මමියේ කුස තුළ භ්‍රෑණයක් තිබීම මේ බව සනාථ කරයි
සකාරාහි කැනීම්වල නියුතු ජෙෆ්රි මාටින් පවසන්නේ හොරෙම්හෙබ්ගේ දෙවන බිරිඳ වූ මුට්නෙඩ්ජ්මෙට් භූමදාන කර ඇති ස්ථානය හොරෙම්හෙබ්ගේ සකාරා සොහොන්ගැබේ කු‍ටිවලට පිවිසෙන ළිඳක පත්ලේ ඇති බවයි‍
ඔහු පවසන්නේ "අමුන්හි ගීගයන්නිය සහ රජුගේ බිසව වූ මුට්නෙඩ්ජ්මෙට් උදෙසා ලියැවුණු අවමංගල පාඨයන් සහිත ඇලබැස්‍ටර් බඳුනක්, මෙන්ම ඇගේ කුඩා ප්‍රතිමාවක කැබලි ද [මෙහි තිබී හමු විය]
අවමංගල බඳුනේ ඇගේ නාමය සහ තනතුරු සඳහන්ව ඇති බැවින් එය වෙනත් කෙනකුගේ භූමදානයක් වෙනුවෙන් භාවිතයට ගැනුණක් විය නොහැක
"

හොරෙම්හෙබ්ට දරුවන් නොවූ හෙයින්, ඔහු සිය අමාත්‍යවරයා වූ පරමෙසේ සිහසුනට උරුමකරු ලෙස නම්කළේ ය
පරමෙසේගේ පක්ෂපාතීත්වයත්, ඊජිප්තුවේ රාජකීය අනුප්‍රාප්තිය සුරක්ෂිත කිරීමට ඔහුට පුතකු මෙන්ම මුණුපුරකු ද සිටීමත් නිසා ඔහුව මේ තනතුරට පත් කරන්නට ඇත
Iවන රැම්සෙස් යනුවෙන් සිහසුනට පත් වූ පරමෙසේ නව රාජධානියේ 19වන රාජවංශය ආරම්භ කළේ ය
මරණය වන විටත්, හොරෙම්හෙබ්ගේ KV57 සොහොන්ගැබෙහි වැඩ අවසන් වී තිබුණේ නැත
හොරෙම්හෙබ්ට පෙර කාලයක වසර 26ක් රජ කළ IIවන අමෙන්හොටෙප් ද මෙසේ මියයන විට සිය සොහොන්ගැබ තනා අවසන් කරගත නොහැකි වූ රජකෙනෙකි
ප්‍රබන්ධ තුළ නිරූපණ

චිත්‍රපට
මිකා වෝල්ටරිගේ ජනප්‍රිය නවකථාවේ සිනමා අනුවර්තනයක් වූ The Egyptian (1954) චිත්‍රපටය තුළ ඔහුගේ චරිතය නිරූපණය කරන්නේ වික්ටර් මැචර් විසිනි
රූපවාහිනිය
බ්‍රිතාන්‍ය නළුවකු වූ නොන්සෝ අනෝසී විසින් 2015 කෙටි රූපවාහිනී කතාමාලාවක් වූ Tut තුළ ඔහුගේ චරිතය නිරූපණය කළේ ය
මෙම එක්සත් ජනපදය තුළ ස්පයික් නාළිකාව ඔස්සේත්, එක්සත් රාජධානිය තුළ චැනල් 5 නාළිකාව ඔස්සේත් විකාශය කරන ලදී
සංගීත
ෆිලිප් ග්ලාස්ගේ ඔපෙරාවක් වන අක්නාටන්හි චරිතයකි, හොරෙම්හෙබ්
මෙය අතිමන්ද්‍ර ස්වරයකින් ගායනා කෙරෙන්නකි
සාහිත්‍යය
නික් ඩ්‍රේක්ගේ තුන්ඈඳුතු අද්භූත නවකතා වන The Book of the Dead, Tutankhamun සහ The Book of Chaos තුළ චරිතයක් ලෙස හොරෙම්හෙබ් නිරූපිත ය
පී. සී. ඩොහර්ටිගේ තුන් ඈඳුතු ඓතිහාසික නවකථා වන An Evil Spirit Out of the West, The Season of the Hyaena සහ The Year of the Cobra තුළ හොරෙම්හෙබ් ප්‍රධාන චරිතයකි
හොරෙම්හෙබ් ප්‍රධාන චරිතයක් ලෙස පෝලින් ගෙජ්ගේ The Twelfth Transforming ඓතිහාසික නවකථාව තුළ දක්වා ඇත
කේටී හැම්ස්ටඩ්ගේ තුන් ඈඳුතු කෘති වන Kiya
Hope of the Pharaoh, Kiya
Mother of the King සහ Kiya
Rise of a New Dynasty තුළ හොරෙම්හෙබ් ද ප්‍රධාන චරිතයකි
මිචෙල් මොරාන්ගේ Nefertiti නවකථාවේ සුළු චරිතයකි, හොරෙම්හෙබ්
ලින්ඩා සුසෑන් රොබින්සන්ගේ Lord Meren ඊජිප්තු අභිරහස් කතාමාලාවේ හොරෙම්හෙබ්ගේ චරිතය දක්නට ඇත
හොරෙම්හෙබ් සුළු චරිතයක් ලෙස චී ෂිනොහරාටග් ජපන් ග්‍රැෆික් නවකථාවක් වන, Red River තුඵ නිරූපිත ය
මෙය පුරාතන ඇනටෝලියාව සහ පුරාතන ඊජිප්තුව වටා ගෙතුණකි
මිකා වෝල්ටරිගේ ජනප්‍රිය ඓතිහාසික නවකථාවක් වන Sinuhe, The Egyptian තුළ හොරෙම්හෙබ් ප්‍රධාන චරිතයකි
කයිරෙස් ලෙස නම්කොට ඇති හොරෙම්හෙබ් ඇලන් ඩෘරිගේ අමර්ණ යුගය පිළිබඳ නවකථා ද්විත්වයක් වන A God Against the Gods (ඩබල්ඩේ, ජූලි 1976, ISBN 0-385-00199-1) සහ Return to Thebes (ඩබල්ඩේ, පෙබ
1977, ISBN 0-385-04199-3) තුළ ප්‍රධාන චරිතයකි
2015දී වර්ඩ්ෆයර් ප්‍රෙස් ආයතනය මගින් මේවා යළි මුද්‍රණය කරන ලදී
මූලාශ්‍ර

ග්‍රන්ථාවලිය
 ඇලන් ගාර්ඩිනර්, The Inscription of Mes
A Contribution to Egyptian Juridical Procedure, Untersuchungen IV, Pt
3 (ලෙයිප්සිග්
ජූර්ගන් වොන් බෙකරැත්, Chronologie des pharaonischen gypten, MS 46, Philip Von Zabern, Mainz
1997
 නිකොලස් ග්‍රිමල්, A History of Ancient Egypt, බ්ලැක්වෙල් බුක්ස්
1992
 කේ. ඒ. කිචන්, The Basis of Egyptian Chronology in relation to the Bronze Age," වෙළුම 1
පිටු
37-55 in "High, Middle or Low
Acts of an International Colloquium on absolute chronology held at the University of Gothenburg 20–22 අගෝස්තු 1987." (සංස්
පෝල් ඇස්ට්‍රොම්)
බාහිර සබැඳි
හොරෙම්හෙබ් - Archaeowiki
org
හොරෙම්හෙබ් පිළිබඳ සම්මන්ත්‍රණය, මෙට්‍රොපොලිටන් කලා කෞතුකාගාරය

ක්‍රි
1292 උපත්
ඊජිප්තුවේ දහඅටවන රාජවංශයේ පාරාවෝවරුන්
අමර්ණ යුගය
උපන් වර්ෂ නොදන්නා පුද්ගලයින්
ටුටන්ඛාමුන්
ආයි
හොරෙම්හෙබ්
මියොංසොං අධිරාජිනිය (19 ඔක්තෝබර් 1851 – 8 ඔක්තෝබර් 1895) හෙවත් සරලව මින් අගබිසව වශයෙන් හඳුන්වන්නේ ජොසොන්හි විසි හයවන රජු සහ කොරියානු අධිරාජ්‍යයේ පළමු අධිරාජයා වූ කොරියාවේ ගෝජොංගේ පළමුවන නීත්‍යානුකූල බිරිඳයි
මෙයිජි ජපන් රජය විසින් මින් අගබිසව සිය රාජ්‍යයේ ව්‍යාප්තියට තර්ජනයක් ලෙස සලකා ඇත
ඇයව දේශපාලනයෙන් ඉවත් කිරීම සඳහා ගෝජොං රජුගේ පියා වූ හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන් (ජපනුන් සමග කටයුතු කළ බලවත් රාජ්‍යාධිකාරියෙකි) අසාර්ථක කැරැලි කිහිපයක්ම ඇතිකළේ ය
මේ හේතුවෙන් ඇය ජපන් බලපෑම් පිළිබඳ දැඩි විරෝධී ස්ථාවරයක පසුවූවා ය
පළමු චීන-ජපන් යුද්ධයේ දී ජපානය ජයගැනීමත් සමග, මින් අගබිසව කොරියාව සහ රුසියාව අතර ශක්තිමත් සම්බන්ධතාවක් ඇති කිරීමට උත්සාහ ගත්තේ, දේවොන්ගුන් විසින් නියෝජනය කළ කොරියාවේ ජපන් බලපෑම අවහිර කිරීමටයි
මෙකල කොරියාව වෙනුවෙන් පත්කළ ජපන් අමාත්‍යවරයා වූ මියුරා ගොරෝ සහ විශ්‍රාමගත් ලුතිනන් ජනරාල්වරයකු විසින් ජපානය කෙරෙහි වඩාත් මිත්‍රශීලී ප්‍රතිපත්තියක් අනුගමනය කළ දේවොන්ගුන්ගේ පක්ෂයට ආධාර ක‍ළහ
1895 ඔක්තෝබර් 8 දින හිමිදිරියේ, දේවොන්ගුන්ට පක්ෂපාතී හුල්ල්‍යොන්දේ භට කණ්ඩායම රාජකීය ආරක්ෂකයන් මැඬ ග්යොංබොක්ගුං මාලිගයට පහරදුන්නේ ය
දේවොන්ගුන්ගේ ප්‍රබල ආධාරකරුවකු වූ වූ බොම්සොන් සෙන්පතියාගේ නායකත්වය යටතේ හුල්ල්‍යොන්දේ නිලධාරීන් පිරිස විසින් ජපන් සෙබලුන් කණ්ඩායමකට ඇතුළුවීමට අවසර ලබා දිණි
මෙම ජපන් සෙබලුන් මාලිගය තුළට පහරදීම සඳහා මියුරාගේ මෙහෙයවීම මත බඳවා ගැනුණු පිරිසකි
අගබිසවගේ මාලිගය (ඔඛොරු මණ්ඩපය) වෙත ඇතුළුවීමෙන් පසු මෙම ඝාතකයින් විසින් "අගබිසව විය හැකි යැයි සැකකෙරුණු මාලිග ස්ත්‍රීන් තිදෙනකු මරාදමන ලදී
ඉන් එක් අයකු මින් අගබිසව බව තහවුරු කරගත් පසු, ඔවුහු එම සිරුරු ඔඛොරු මණ්ඩපය ඉදිරිපස පයින් වනාන්තරයේ දී දවා, අළු විසුරුවා හැරියහ
" මියයන විට ඇගේ වයස අවුරුදු 43කි
මින් අගබිසවගේ ඝාතනයෙන් පසු, විදේශ බලවේගවලවලට සිය සිතැඟි අනුව කටයුතු කිරීමට මගපෑදිණි
මේ පිළිබඳ එල්ල වූ අන්තර්ජාතික විවේචන සංසිඳුවීම පිණිස ජපන් රජය "මියුරාව නැවත කැඳවා, හිරෝෂිමා දිස්ත්‍රික් අධිකරණය යටතේ ඔහුට නඩුපවරන ලදී
එයට දායක වූ යුධ නිලධාරීන්ව යුධ අධිකරණයට යොමුකෙරිණි
ප්‍රමාණවත් සාක්ෂි නොමැති වීම හේතුවෙන් ඔවුන් සියල්ල වරදකරුවන් නොවන බව ප්‍රකාශයට පත්කෙරිණි
"

කෙසේනමුත්, මෙම ඝාතනය "කෙටි හිසකෙස් පණත් නියෝගය" (단발령, 斷髮令) සමග ඇති වූ කොරියාවේ ජපන්-විරෝධී ආකල්පය පොළඹවාලී ය
ඇතැම් කොරියානුවන් විසින් ඉයුල්මි ධර්මිෂ්ට හමුදා නම් වූ හමුදා සංවිධානය කරමින් දීපව්‍යාප්තව විරෝධතා සංවිධානය කරන ලදී
අගබිසවගේ ඝාතනයෙන් පසු, ගෝජොං රජු සහ කිරුළහිමි කුමරු (පසුව කොරියාවේ සුන්ජොං අධිරාජයා) 1896දී, රුසියානු තානාපති වෙත පලාගියහ
මෙය ජපන් පාලනය යටතේ සිදු වූ ගැබෝ ප්‍රතිසංස්කරණය අවලංගු කිරීමට හේතු විය
1897 ඔක්තෝබර් මස, ගෝජොං රජු ග්යොංගුංගුං (නූතන දොක්සුගුං) වෙත යළි පැමිණියේ ය
එහි දී ඔහු කොරියානු අධිරාජ්‍යය ප්‍රකාශයට පත්කළේ ය
දකුණු කොරියාව තුළ මියොංසොං අධිරාජිනියගේ ජීවිත කථාව අලලා නිර්මාණය වූ ජනප්‍රිය නවකථා, චිත්‍රපටය සහ රූපවාහිනී කතාමාලාව හේතුවෙන් ඇය පිළිබඳ ප්‍රබෝධයක් ඇති වී ඇත
මීට අමතරව ඇගේ දිවිය ආශ්‍රයෙන් නිමැවුණු මියැසියක් ද පැවැත්විණි
පසුබිම

යුගයක අවසානය
1864දී ජොසොන්හි චොල්ජොං රජු මියයමින් සිටි අතර සිහසුනට පිරිමි උරුමකරුවකු ද නොවී ය
මෙය රාජකීය පවුලේ ප්‍රතිවාදීන් වූ අන්දොං කිම් වංශිකයන්ගේ උපක්‍රම නිසා සිදු වූවකි
රාජකීය යි නිවස සමග අන්තර්විවාහ සම්බන්ධතා පැවැත්වීම මගින් අන්දොං කිම් වංශය සිය බලය තර කොටගෙන තිබිණි
චොල්ජොංගේ බිසව වූ අන්දොං කිම් වංශික චොරින් අගබිසව ඊළඟ රජු තේරීමට තමන්ට අයිතියක් ඇති බව ප්‍රකාශ කළා ය
නමුත් සම්ප්‍රදායිකව නව රජ කෙනකු තේරීමට අයිතිය හිමි වූයේ වැඩිමහල්ම වැන්දඹු රජබිසවහටයි
මෙකල වැඩිමහල්ම වැන්දඹු බිසව වූයේ චෝල්ජොංගේ නෑණන්ඩිය වූ පුංග්යෑං ජෝ වංශයේ මහා රාජකීය සින්ජොං වැන්දඹු අගබිසවයි. ඇය ජොසොන්හි හොන්ජොං රජුගේ පියාගේ (මරණාපරව ඉක්ජොං නම් විය) වැන්දඹුව වූ අතර, යි පවුල සමග විවාහයෙන් ඇගේ වංශය ද මාලිගයේ බලයට පත්ව තිබිණි
සින්ජොං අගබිසව මෙය තම පුංග්යෑං ජෝ වංශිකයන්ගේ වාසියට හරවා ගැනීමට සිතුවා ය
මෙකල කොරියානු දේශපාලනය තුළ අන්දොං කිම්වරුන්ගේ එකම සැබෑ සතුරා වූයේ පුංග්යෑං ජෝ වංශිකයන් ය
චොල්ජොංගේ රෝගී තත්ත්වය උත්සන්න වන විට, මහා රාජකීය වැන්දඹු බිසව කිරුළහිමි සදෝ කුමරුගේ පාර්ශ්වයෙන් ජොසොන්හි යොංජෝ රජුගේ අප්‍රකට ඥාතියකු වූ යි හා-ඉයුං වෙත සමීප වූවා ය
යි හා-ඉයුංගේ පවුල් ශාඛාව, යි වංශයේ අප්‍රකට ශාඛාවකි
ඔවුන් ජොසොන් රාජසභාව පුරා පැතිරි නිරන්තර දේශපාලන අරගලවලින් සිය දිවි ආරක්ෂා කරගත්තේ කිසිදු දේශපාලන පක්ෂයක් සමග සම්බන්ධතා නොපැවැත්වීමෙනි
යි හා-ඉයුං සිහසුනට අයෝග්‍ය වූයේ එකල නීතියට අනුව සෑම අනුප්‍රාප්තිකයකුම පෙර සිටි රජුට පසු පරම්පරාවක අයකු විය බවට නීතියක් පැවතීම නිසායි
නමුත් ඔහුගේ දෙවන පුත් යි මියොංබොක් ඒ සඳහා සුදුස්සකු විය
යි මියොංබොක් ඒ වන විටත් 12වන වියේ පසු වූ නිසා ඔහු වෙනුවෙන්, ඔහුගේ පියා වූ යි හා-ඉයුංව වැඩබලන රජ ලෙස පත්කොට ඔහුව පහසුවෙන් මෙහෙයවීමට පුංග්යැං ජෝ වංශය සිතී ය
චෝල්ජොංගේ මරණය පිළිබඳ පුවත මාලිගයේ සිටි තම ඔත්තුකරුවන්ගෙන් යි හා-ඉයුං දැනගත් පසු, ඔහු සහ පුංග්යැං ජෝ වංශිකයින් ක්ෂණිකව ප්‍රවේණික රාජකීය මුද්‍රාව (රාජ්‍යත්වය නීත්‍යානුකූල කිරීම සහ වංශවතුන්ගේ පිළිගැනීම ලබාගැනීමට අත්‍යාවශ්‍ය වූවකි) තමන් සතුකොට ගෙන සින්ජොං අගබිසවට සිහසුනට උරුමකරු තේරීමට පූර්ණ අයිතිය හිමිකර දුන්හ
චෝල්ජොං රජුගේ මරණය පිළිබඳ දැනගන්නා විට, අන්දොං කිම් වංශිකයන් බල රහිත වූයේ නීති ප්‍රකාරව මහා රාජකීය වැන්දඹු සින්ජොං අගබිසව විසින් රාජකීය මුද්‍රාව අත්පත් කොටගෙන සිටීම නිසායි
1864 සරත් ඍතුවේ දී, යි මියොංබොක් කුමරු ‍ජොසොන්හි ගෝජොං රජු ලෙස කිරුළු පැළඳි අතර ඔහුගේ පියාට හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන් (හන්ජා
大院君
대원군
"මහා අභ්‍යන්තර කුමරු") යන පදවි නාමය හිමි විය
දැඩි කොන්ෆියුසියානුවාදී හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන් ගෝජොංගේ සමයේ මුල්කාලයේ දී තමන් දක්ෂ සහ සූක්ෂ්ම නායකයකු බව ඒත්තු ගැන් වී ය
ඔහු විවිධ වංශිකයන්ගේ පාලනය යටතේ දූෂිත තත්ත්වයට පත්ව තිබූ පැරණි රජයේ ආයතන අවලංගු කළේ ය
ඔහු නීති පද්ධතිය මෙන්ම, රාජමාලි‍ගයේ අභ්‍යන්තර නීති හා සම්ප්‍රදායයන් ද ප්‍රතිශෝධනය කළේ ය
එසේම රාජකීය හමුදාවන්හි යුධ තාක්ෂණික ක්‍රමවේද ද දැඩි ප්‍රතිසංස්කරණයකට ලක්කළේ ය
වසර කිහිපයකින්ම ඔහුට මාලිගයේ සම්පූර්ණ පාලනය සුරක්ෂිත කිරීමට හැකි විය
ක්‍රමයෙන් පුංග්යැං ජෝවරුන්ගේ පක්ෂපාතීත්වය දිනාගත් ඔහු, රාජ්‍යය දූෂිත කොට ආගාධයකට ඇද දැමූ අවසාන අන්දොං කිම්වරයා ද ධුරයෙන් පහකළේ ය
නව අගබිසව
අනාගත මින් අගබිසව උපත ලැබූයේ 1851 ඔක්තෝබර් 19දින යෝහ්‍යුං මින වංශික රදළ පවුලක ය
මෙය ග්යොංගි පළාතේ යෝජු ප්‍රදේශයේ පිහිටා ඇත
යෝහ්‍යුං මින් වංශයේ සම්භවය සිදු වූයේ ද මෙහි දී ය
යෝහ්‍යුං මින්වරුන් ඔවුන්ගේ කීර්තිමත් ඉතිහාසය තුළ කලක් ඉහළ නිලතල හොබවා ඇති වංශවතුන් විය
ඔවුන්ගේ වංශයෙන් අගබිසෝවරුන් දෙදෙනකු දායාද කොට තිබිණි
ඔවුන් නම් ජොසොන්හි තේජොං රජුගේ අගබිසව වූ වොන්ග්යොං අගබිසව සහ සුක්ජොං රජුගේ අගබිසව වූ ඉන්හ්යොන් අගබිසවයි.

ඇගේ විවාහයට පෙර , අධිරාජිනිය හැඳින්වූයේ මින් චිරොක් (හංගුල්
민치록
閔致祿) යන නාමයෙනි
නමුත් ඇතැම් ප්‍රබන්ධ වාර්තාවල ඇයව මින් ජායොං ලෙස හඳුන්වා ඇතත්, එය ඓතිහාසිකව සනාථ නොවූවකි
අටවන වියේ දී, ඇයට පියා අහිමි විය
අනතුරුව ඇගේ මව වූ යි වංශයේ හන්චං ආර්යාව (හංගුල්
한산이씨) ඇය සමග ගම්ගෝදං (감고당) නිවස වෙත පදිංචියට ගියා ය
මාලිගයට ඇතුළත් වී අගබිසව බවට පත්වන තෙක්ම ඇය ජීවත් වූයේ එහි ය
ගෝජොං 15වන වියට එළඹෙන විට, ඔහුගේ පියා ඔහුට විවාහයක් සිදු කරදීමට තීරණය කළේ ය
සිය අරමුණු අනුව කටයුතු කළ හැකි අගබිසවක සෙවීමට දේවොන්ගුන් උත්සුක විය
ඒ අනුව, අගබිසව වන තැනැත්තිය සතුව දේශපාලන අපේක්ෂා සහිත ඥාතීන් නොමැති විය යුතු වූ අතර, මාලිගයේ සහ ජනතාවගේ ප්‍රසාදය හිමි වංශවත් පෙළපතක ස්ත්‍රියක් විය යුතු විය
විවාහාපේක්ෂිකාවන් එකින් එක ප්‍රතික්ෂේප කෙරුණු අතර, දේවොන්ගුන්ගේ බිරිඳ වූ යෝහ්‍යුං (මහා මාලිගයේ කුමරුගේ බිසෝ කුමරිය
යෝහ්‍යුං බිදේබුයින්
여흥부대부인, 驪興府大夫人) සහ ඔහුගේ මව යන දෙදෙනා එක්ව සිය වංශය වූ යෝහ්‍යූං මින් වංශයෙන් මනාලියක් යෝජනා කළහ
මේ කාන්තාවන් දෙපළ එම දැරිය පිළිබඳ මෙසේ විස්තර ඉදිරිපත් කළහ
ඇය අනාථ දැරියක නමුත්, අලංකාර අංග ලක්ෂණවලින් යුතු ය
ඇ‍ය නිරෝගී සිරුරක් හිමි අතර සාමාන්‍ය මට්ටමින් අධ්‍යාපනය ලබා තිබිණි
දැඩි වරණයක් යටතේ මනාලිය තෝරාගත් අතර, අවසානයේ මාර්තු 6වන දේවොන්ගුන් සමග පැවැත්වූ රැස්වීමෙන් පසු 1866 මාර්තු 20 දින විවාහ මංගල්‍යය පැවැත්විණි
යන්තම් 16 වැනි විය සපිරුණු මින්, 15 වියැති රජු සමග විවාහ වූ අතර ඇය ජොසොන්හි අගබිසව ලෙස සරසවා උත්සවයක් (책비, චේක්බි) පැවැත්විණි
විවාහ මංගල්‍යය සහ ධුරයට පත්කිරීම චංදොක් මාලිගයේ ඉන්ජොං ශාලාවේ (인정전) සහ උන්හ්යොන් මාලිගයේ නොරක් ශාලාවේ දී (노락당) පැවැත්විණි
රාජකීය විවාහ මංගල්‍යයන්හි දී මනාලිය පළඳින බොරු කොණ්ඩය මේ යන්තම් 16 වියැති මනාලිය හට බර වැඩි වූ හෙයින්, උසැති පාලිකාවක් පසුපස සිට ඇයට සහාය වූවා ය
විවාහයට පසුව මුතුන්මිත්තන් නැමදීමේ මංගල්‍යය දින තුනක් පුරා පැවැත්විණි
පෙර සිටි අගබිසෝවරුන් මෙන් නොව මෙම නව අගබිසව අපේක්ෂා සහගත, බලපෑම්කාරී තැනැත්තියක් බව වටහා ගැනීමට ජ්‍යෙෂ්ඨ නිලධාරීන්ට වැඩි කලක් ගතවූයේ නැත
ඇය අධික වියදම්කාරී සාද සඳහා සහභාගී නොවූ අතර, අධික ලෙස විසිතුරු කළ විලාසිතා සඳහා රාජකීය ශිල්පාගාරය වෙත අවසර දුන්නේ කලාතුරකිනි
එසේම රාජකීය පවුලේ විවිධ කුමරියන් සහ බලවත් වංශාධිපති ස්ත්‍රීන් අතර සැඳෑ තේ පැන් සංග්‍රහ සඳහා ඇය කිසිදින අනුග්‍රහ දැක්වූයේ නැත
ඇය කොරියාවේ උසස් සමාජය සඳහා ප්‍රතිමූර්තියක් ලෙස හැසිරෙනු ඇතැයි අපේක්ෂා කළ ද, අගබිසව මෙම භූමිකාව ප්‍රතික්ෂේප කළා ය
ඒ වෙනුවට ඇය කාලය ගතකළේ පිරිමින් වෙනුවෙන් රචිත ග්‍රන්ථ (උදාහරණ ලෙස වසන්ත සහ සරත් වාර්ෂික වාර්තා සහ එයට අනුරූප ෂුවෝ ෂුවාන්,) කියවමිනි
එමගින් ඇය ඉතිහාසය, විද්‍යාව, දේශපාලනය, දර්ශනය සහ ආගම පිළිබඳ සිය දැනුම පුළුල් කොට ගත්තා ය
ඇරඹුම

මාලිගයේ ප්‍රමුඛත්වයට පත් වීම
විසිවන විය වන විට, අගබිසව චංග්යොංගුං මාලිගයේ සිය කුටියෙන් පිටත සැරිසරන්නට වූවා ය
ඇය රාජ්‍ය පාලනයට ඇඟිලි ගසන බවට දේවොන්ගුන් සහ ඉහළ නිලධාරීන් චෝදනා කළ ද, ඇය ක්‍රියාකාරී දේශපාලනයෙහි නියැලුණා ය
අගබිසවගේ පුත්‍රයා ඉපදී දින සතරකින් මියයාමත් සමග, අගබිසව සහ හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන් අතර පැවති දේශපාලන අරගලය මාලිගය පුරා ප්‍රකට විය
නිරෝගී පුත්‍රයකු බිහි කිරීමට අපොහොසත් වූ බව පවසමින් හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන් ඇයට ප්‍රසිද්ධියේ චෝදනා කළේ ය
නමුත් අගබිසව සැකකළේ සිය මාමණ්ඩිය විසින් ඇයට ලබාදුන් ජින්සෙං විරේකකාරකය නිසා මෙය සිදුවන්නට ඇති බවයි. දේවොන්ගුන්, ගෝජොං ලවා යොංබෝ ශාලාවේ දී (영보당귀인 이씨) ලී ග්වයි-ඉන් නැමැති උපබිසවට පිළිසිඳ ගැනීමට සැලැස්වූ අතර, 1868 අප්‍රේල් 16 දින ඇය වන්හ්වා කුමරුට (완화군) උපත ලබා දුන්නා ය
දේවොන්ගුන් විසින් එම දරුවා කිරුළහිමි කුමරු‍ ලෙස නම්කරන ලදී
කෙසේනමුත්, වැඩිහිටි වියට පා තැබූ අගබිසව රහසේම හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන්ට එරෙහිව බලවත් පක්ෂයක් ගොඩනැගුවා ය
අනතුරුව පක්ෂපාතී ඉහළ නිලධාරීන්, විද්වතුන් සහ ඇගේ වංශයේ සාමාජිකයන්ගේ සහාය ඇතිව හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන් බලයෙන් ඉවත් කිරීම ඇගේ අරමුණ විය
අගබිසවගේ ඥාතියකු වූ මින් ස්‍යුං-හෝ සහ මාලිගයේ විද්වතකු වූ චෝයි ඉක්-හ්යොන් විසින්, ගෝජොං දැන් 22වන වියේ පසුවන බැවින් ඔහුට රාජ්‍ය පාලනය භාර දිය යුතු බව පවසමින්, හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන්ට එරෙහි දෝෂාභියෝගයක් රාජකීය පරිපාලන සභාවට ඉදිරිපත් කරන ලදී
1872දී, ගෝජොංගේ සහ රාජ්‍ය මන්ත්‍රණ සභාවේ අනුමැතිය හිමි වීමත් සමග, හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන්ට විශ්‍රාම ගෙන යැංජුහි ඔහුගේ උන්හ්යොංගුං ග්‍රාමය වෙත යාමට සිදු විය
අනතුරුව අගබිසව විසින් රාජකීය උපබිසව සහ උපබිසව‍ගේ දරුවාව අගනුවරින් පිටත ග්‍රාමයක් වෙත පිටුවහල් කරන ලදී
ඔවුන්ගේ රාජකීය තනතුරු ඉවත් කෙරුණු අතර, ඉන් මඳ කලකට පසු එම දරුවා මරණයට පත් විය
මේ නෙරපීම් සමග, මාලිගය තුළ සම්පූර්ණ බලය අගබිසව විසින් හිමිකරගත් අතර, ඇය ඇගේ පවුලේ සාමාජිකයන් මාලිගයේ ඉහළ තනතුරුවලට පත්කළා ය
අවසානයේ ඇය සිය සැමියා සමග එක් වී රාජ්‍ය පාලනය කළා ය
ඇය දේශපාලනය අතින් ගෝජොංට වඩා බෙහෙවින් ක්‍රියාශීලී විය
"හුදකලා රාජධානිය" ඉස්මතු වීම
මෙයිජි ප්‍රතිෂ්ඨාපනය නිවේදනය කරමින් පැමිණි ජපන් දූතයන් පිළිගැනීම කොරියාව විසින් ප්‍රතික්ෂේප කිරීමත් සමග, ඇතැම් ජපන් වංශවතුන් හදිසි කොරියානු ආක්‍රමණයක් සඳහා අදහස් කළහ
නමුත් නව ජපන් රජය ඒ වන විට දේශපාලනිකව හා ආර්ථිකව ස්ථාවර තත්ත්වයක නොපැවති බැවින්, ඉවකුරා සභාව යුද්ධයක් සිදුකිරීම ප්‍රතික්ෂේප කළේ ය
හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන් දේශපාලනයෙන් නෙරපීමත් සමග, ජපානය කොරියාව සමග සබඳතා අළුත් කරගැනීමට උත්සාහ දැරී ය
නමුත් 1873දී දොංනේ වෙත පැමිණි ජපන් රාජකීය දූතයින් නැවත හරවා එවන ලදී
යුරෝපයේ අධිරාජ්‍ය අභිබවා යාමට සිතූ ජපන් රජය, “අසමාන ගිවිසුම්” යනුවෙන් පොදුවේ හඳුන්වන ගිවිසුම් ක්‍රමය අනුගමනය කරමින්, මීට ප්‍රතිචාර ලෙස උන්යෝ නැමැති ජපන් යුධනැව බුසන් වෙත යවන ලදී
එසේම තවත් යුධ නැවක් යොංහ්‍යුං බොක්ක වෙත යැවීමෙන් ඔවුහු කොරියාව සිය දොරටු විවර කරන ලෙස බලපෑම් කළහ
උන්යෝ නෞකාව ගංග්හ්වා දිවයිනේ සීමාන්තික මුහුදු තීරයේ සැරිසරන්නට වූයේ කොරියානු වෙරළබඩ කාලතුවක්කු ප්‍රහාර අපේක්ෂාවෙනි
උන්යෝ නෞකාව පලාගිය අතර, ජපන් රජය, කොරියානු රජය සමග ව්‍යාජ ගිවිසුමක් අත්සන් කරගැනීමට මෙය අවස්ථාවක් කරගත්තේ ය
1876දී ගංග්හ්වා දිවයින වෙත නාවික යාත්‍රා හයක් සමග ජපන් අධිරාජ්‍යයේ දූතයින් පිටත් වූයේ මෙම අරමුණ ක්‍රියාත්මක කර ගැනීමටයි
කොරියානු රාජසභාවේ බහුතරය මෙම පරම හුදකලා ප්‍රතිපත්තියට එකඟ වූහ
නමුත් ජපන් රජය සිය යුධ බලය යෙදවීමට ප්‍රියතාවක් දක්වන බව පෙනෙන්නට තිබිණි
රැස්වීම් ගණනාවකට පසු, ගංග්හ්වා ගිවිසුම අත්සන් කිරීමට නිලධාරීන් පිටත්කොට යවන ලදී
මෙය ජපානය කෙරෙහි එක්සත් ජනපදය අත්සන් තැබූ ගිවිසුම් ආකෘති කරගනිමින් නිමවූවකි
1876 පෙබරවාරි 15 දින එය අත්සන් තැබුණු අතර, එමගින් කොරියාව ජපානයට විවෘත විය
ජපන් වෙළඳාම සඳහා වරායයන් ගණනාවක්ම විවෘත කෙරිණි
එසේම නම්කළ ප්‍රදේශවල ඉඩම් මිලදී ගැනීමට ජපනුන්ට අවසර හිමි විය
මෙම ගිවිසුම මගින් ඉන්චොන් සහ වොන්සන් වරායයන් ජපන් වෙළඳුන්ට විවෘත කෙරිණි
පළමු වර්ෂය කිහිපය තුළ ජපානය වෙළඳාමේ ඒකාධිකාරය ඉසිලූ හෙයින් කොරියානු වෙළඳුන්ට මහත් පාඩු සිදු විය
සමාජ විප්ලවය
1877දී, ගෝජොං රජු සහ මින් අගබිසව විසින් ජපානයේ බටහිරකරණය සහ කොරියාව කෙරෙහි එහි බලපෑම අධ්‍යයනය කිරීම සඳහා කිම් ගි-සුගේ නායකත්වයෙන් යුත් සභාවක් පිහිටුවන ලදී

1881දී, කිම් හොංජිප්ගේ නායකත්වයෙන් යුත් දූත පිරිසක් ජපානය වෙත පිටත් කෙරිණි
ජපන් නගර කෙතරම් විශාල දියුණුවකට පත්ව ඇත්දැයි දැකීමෙන් කිම් සහ ඔහුගේ කණ්ඩායම විස්මයට පත් වූහ
වසර 50කට පෙර ජපානයේ සංවර්ධනය නොවූ නගර පරදවමින්, කොරියාවේ සෝල් සහ බුසන් නගර නැගෙනහිර ආසියාවේ පුරවර මධ්‍යස්ථාන ලෙස පැවති ආකාරය ඔහුට සිහිපත් විය
නමුත් 1877 වන විට බටහිරකරණය වූ ටෝකියෝ සහ ඔසාකා නගර හා සසඳන විට, සෝල් සහ බුසන් පුරාතන ඉතිහාසයක ශේෂයන් මෙන් දිස් විය
ජපානයේ සිටින කාලයේ, කිම් ටෝකියෝවේ චීන තානාපතිවරයා වූ හෝ ජුං-චෑං සහ මන්ත්‍රී හුවාං ට්සුන්-හ්සියෙන් මුණගැසුණේ ය
ශීඝ්‍රයෙන් වෙනස් වන ලෝකයේ ක්විං චීනයට සහ ජොසොන් රාජ්‍යයට අත්ව ඇති ස්ථානය පිළිබඳ ඔවුහු සාකච්ඡා කළහ
හුවාං ට්සු-හ්සියෙන් කිම්හට තමන් විසින් ලියන ලද කොරියානු උපායඥානය නැමැති ග්‍රන්ථය ත්‍යාග කළේ ය
මේ වන විට චීනයට නැගෙනහිර ආසියාවේ අධිපති ධුරය අහිමිව තිබූ අතර, කොරියාවේ යුධ බලය ජපානයට වඩා උසස් නොවී ය
මීට අමතරව රුසියානු අධිරාජ්‍යය ආසියාව වෙතට ව්‍යාප්ත වන්නට විය
හුවාං උපදෙස් දුන්නේ කොරියාව විසින් චීනය සමග මිත්‍රශීලී ප්‍රතිපත්තියක් පවත්වා ගන්නා අතරම, ජපානය සමග ද යම් කාලයකට සමීප සම්බන්ධතා ඇතිකරගත යුතු බවයි. එසේම රුසියාවෙන් ආරක්ෂා වීමට එක්සත් ජනපදය සමග සන්ධානයක් ඇති කර ගැනීම සුදුසු බව ඔහු පැවසී ය
එසේම බටහිර ජාතීන් සමග වෙළඳ සබඳතා ඇති කරගන්නා අතරම, බටහිර තාක්ෂණය ද අත් කරගත යුතු බව ඔහුගේ අදහස විය
ඔහු තවදුරටත් විස්තර කළේ චීනය භූමි ප්‍රමාණයෙන් විශාල බැවින් මෙම ක්‍රියාපිළිවෙත අනුගමනය කිරීම අපහසු වූ බවයි. නමුත් කොරියාව ජපානයට වඩා කුඩා බැවින් මෙය සාර්ථකව අනුගමනය කළ හැකි බව ඔහුගේ අදහස විය
එසේම ජපානයේ ආසියානු මහා භූමිය වෙත ව්‍යාප්ත වීමට කොරියාව බාධකයක් බව ඔහු අදහස් දැක් වී ය
එසේම කොරියානු තරුණයින් චීනයට සහ ජපානයට අධ්‍යයන කටයුතු සඳහා පිටත් කළ යුතු බවත්, විද්‍යා සහ තාක්ෂණික ක්ෂේත්‍රය පිළිබඳ බටහිර ගුරුවරුන් කොරියාවට ගෙන්වාගත යුතු බවට ඔහු යෝජනා කළේ ය
කිම් නැවත සෝල් වෙත පැමිණි පසු, මින් අගබිසව හුවාංගේ ග්‍රන්ථය පිළිබඳ විශේෂ සැලකිල්ලක් දැක්වූ අතර, ඇය එහි පිටපත් සියලු අමාත්‍යවරුනට ලබාදුන්නා ය
බටහිර ජාතීන්ට කොරියාවට ඇතුළු වීමට ඉඩ දී, වෙළඳාම විවෘත කිරීමට සහ ජපානය කෙරෙහි විමසිල්ලෙන් පසුවීමට ඇය යැංබැන්වරුන්ගේ සහාය බලාපොරොත්තු වූවා ය
ඇයට මුලින්ම බටහිරකරණ ක්‍රියාවලියට ජපන් ආධාර ගැනීමට අවශ්‍ය වූ අතර, පසුව ඉදිරි ව්‍යාපෘති සම්පූර්ණ කරගැනීමට බටහිර සහාය ලබා ගැනීම ඇගේ අරමුණ විය
කෙසේනමුත්, රාජ්‍යය බටහිර ජාතීන් වෙත විවෘත කිරීමට යැංබැන්වරු විරුද්ධ වූහ
හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන්ට විරුද්ධව දෝෂාභියෝගය ගෙනඒමට ආධාර වූ චෝයි ඉක්-හ්යුන් හුදකලාවාදී අදහස් දරන්නන්ගේ පාර්ශ්වය ගත්තේ ය
ඔහු පැවසූයේ ජපනුන් "බටහිර ම්ලේච්ඡයන්" වැනි බවත්, ඔවුන් විසින් කතෝලික ධර්මය වැනි විනාශකාරී මූලධර්ම පතුරුවන බවයි. (මෙම කරුණ හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන් සමයේ මහත් වාදවිවාද වලට හේතු වූ විෂයයක් වූ අතර, එය අවසන් වූයේ විශාල හිංසා කිරීමකිනි)

සමාජමය වශයෙන් ගතානුගතික වූ යැංබැන්වරුනට, මින් අගබිසවගේ සැලසුම සමාජ ක්‍රමය බිඳදැහීහක් ලෙස පෙනීගියේ ය
"කොරියානු උපායඥානය" නැමැති කෘතිය බෙදාහැරීමට ප්‍රතිචාරයක් ලෙස රාජධානියේ සෑම පළාතකින්ම විද්වතුන්ගෙන් කිරුළ වෙත සිහිකැඳවුම් එවීම සිදු විය
ඔවුන් පැවසූයේ එම ග්‍රන්ථයේ සඳහන් අදහස් අභව්‍ය බවත්, ප්‍රායෝගික නොවන බවත් ය
එසේම බටහිර තාක්ෂණය අත්කර ගැනීම, රාජ්‍යය සවිබල ගැන්වීමට ඇති එකම ක්‍රමය නොවන බව ඔවුහු තවදුරටත් පැවසූහ
ඔවුන් යෝජනා කළේ හුවමාරු වන දූතයින්, වෙළඳාමේ යෙදෙන නැව් සංඛ්‍යාව සහ වෙළඳ අංග දැඩිව සීමා කළ යුතු බවයි. එසේම කොරියාව තුළ ඇති සියලු විදේශීය ග්‍රන්ථ විනාශ කළ යුතු බවත් ය
මෙවන් විරෝධතා පැවතිය ද, 1881දී විශාල තොරතුරු සෙවීමේ මඬුල්ලක් ජපානය වෙත පිටත් කොට යැවුණු අතර, ඔවුහු දින හැත්තෑවක් තුළ ජපන් රජයේ කාර්යාල, කර්මාන්තශාලා, යුධ සහ පොලිස් සංවිධානයන්, සහ ව්‍යාපාර කටයුතු නිරීක්ෂණය කළහ
එසේම ඔවුහු විශේෂයෙන්ම ජපානයේ යෝජිත ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව ඇතුළු ජපන් රජය බටහිරින් උකහා ගත් නිමැවුම් පිළිබඳ තොරතුරු ද රැස්කළහ
මෙම වාර්තා මත පදනම්ව අගබිසව රජය ප්‍රතිසංවිධානය කළා ය
බටහිර, චීනය සහ ජපානය පිළිබඳ විදේශ කටයුතු මෙහෙයවීම සඳහා නව කාර්යාංශ 12ක් ස්ථාපනය කෙරිණි
එසේම වාණිජ කටයුතු හා අදාළ තවත් කාර්යාංශ කිහිපයක් පිහිටුවන ලදී
ආයුධ සහ යු‍ධෝපක්‍රම නවීකරණය සඳහා යුධ කාර්යාංශයක් ද ස්ථාපනය කෙරිණි
බටහිර තාක්ෂණය ආනයනය සඳහා සිවිල් දෙපාර්තමේන්තු කිහිපයක්ම පිහිටුවන ලදී
එම වර්ෂයේම අගබිසව විසින් ඉහළම හමුදා ශිෂ්‍යයින්, ක්විං චීනය වෙත යැවීමට අවසර දුන්නා ය
නමුත් ජපානය විසින් ස්වකැමැත්තෙන්ම හමුදා ශිෂ්‍යයින්හට රයිෆල් සපයා, කොරියානු භටයින්ට එය භාවිතා කරන අයුරු පිළිබඳ පුහුණුව ලබා දීමට ඉදිරිපත් විය
ඇය ඊට එකඟ වූ අතර, බටහිර යුධ තාක්ෂණය පිළිබඳ ඉගෙනීමට හමුදා ශිෂ්‍යයින් චීනය වෙත යවන බව ද ඇය ජපනුන්ට සිහිපත් කළා ය
මෙම යුධ හමුදාව නූතනකරණය කෙරෙහි විරෝධතා ඇති විය
මෙම නව පුහුණු ඒකකය වෙත දැක් වූ විශේෂ සැලකිල්ල හේතුවෙන් වෙනත් හමුදා අතර අමනාපකම් ඇති විය
1881 සැප්තැම්බර් මස, අගබිසවගේ පක්ෂය බලයෙන් පහකොට, රජුව ධුරයෙන් නෙරපා, හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන්ගේ නීත්‍යානුකූල නොවන (තෙවන) පුත්‍රයා වූ යි ජේ-සොන් සිහසුනට පත් කිරීමට වූ කුමන්ත්‍රණයක් අනාවරණය විය
අගබිසව විසින් මෙම සැලසුව ව්‍යර්ථ කළා ය
නමුත් හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන්ට දඬුවම් හිමි නොවූයේ ඔහු රජුගේ පියා වීම නිසායි
1882 කෝලාහලය

1882දී, පැරණි හමුදාවේ සෙබලු, නව හමුදා ඒකකය කෙරෙහි දැක්වූ විශේෂ සැලකිල්ල පිළිබඳ උරණ වූහ
ඔවුහු පුහුණු ඒකකයේ පරිපාලන ප්‍රධානියා වූ අගබිසවගේ ඥාති මින් ග්යොම්-හෝගේ නිවසට පහර දී එය විනාශ කළහ
අනතුරුව මෙම සෙබලු හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන් වෙත පලාගියහ
දේවොන්ගුන් ප්‍රසිද්ධියේ මෙය විවේචනය කළ ද, පෞද්ගලිකව ඊට අනුබල දුන්නේ ය
හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන් මෙම පැරණි හමුදා ඛණ්ඩවල පාලනය සියතට ගත්තේ ය
ඔහු ග්යොංබොක්ගුංහි පිහිටා තිබූ සෝල් පරිපාලන දිස්ත්‍රික් කාර්යාලය වෙත පහර දීමට සෙබලුන්ට අණකළේ ය
යුධ මධ්‍යස්ථාන සහ විද්‍යා ආයතන පිහිටියේ ද මෙහි ය
මෙම සෙබලු, අගබිසවගේ ඥාතීන්ගේ පෞද්ගලික වතු සහ නිවෙස් කොල්ලකෑම හේතුවෙන් සිරගත කොට තිබූ සිය මිතුරන් බේරාගැනීමට පොලිස් ස්ථාන වෙත පහර දුන්හ
අනතුරුව මෙම සෙබලු රයිෆල් සොරකම් කොට, ජපන් පුහුණු නිලධාරීන් මරාදමන්නට වූහ
නමුත් ඔවුනට සෝල්හි ජපන් තානාපතිවරයාව මරාදැමීමට නොහැකි වූ හෙයින්, තානාපතිවරයා ඉන්චොන් වෙත පලාගියේ ය
මෙම යුධ විප්ලවකරුවන් අනතුරුව මාලිගය වෙත ගමන් කළ ද, ඒ වන විට අගබිසව සහ රජු වෙස්වලාගෙන පලාගොස් චොංජුහි ඇගේ ඥාතියකුගේ නිවහනක සැඟව සිට ඇත
ග්යොංබොක්ගුංහි පාලනය සියතට ගත් විගස, දේවොන්ගුන් විසින් අගබිසවගේ ආධාරකරුවන් බොහෝමයක් මරාදමන ලදී
ඔහු වහාම අගබිසවගේ ප්‍රතිසංස්කරණ අවලංගු කළ අතර, නව හමුදා ඒකක සේවයෙහි යෙදවී ය
විදේශ ප්‍රතිපත්තිය නොබෝ කලකින්ම හුදකලා එකක් වූ අතර, චීන සහ ජපන් දූතයින්හට අගනුවරින් පිටවීමට බල කෙරිණි
බීජිංහි කොරියානු දූතයින්ගේ ඉල්ලීම අනුව ලි හුං-චෑං විසින් යහපාලනය ස්ථාපිත කිරීම සහ චීන ව්‍යාපාර සුරක්ෂිත කරනු පිණිස චීන සෙබලුන් 4,500ක් එවන ලදී
මෙම සෙබලු හ්‍යුංසොන් දේවොන්ගුන්ව අත්අඩංගුවට ගෙන, රාජද්‍රෝහී චෝදනා එල්ල කොට චීනය වෙත රැගෙන ගියහ
රාජකීය යුවල නැවත පැමිණි අතර, ඔවුහු දේවොන්ගුන්ගේ සියලු ක්‍රියාමාර්ග නිෂ්ප්‍රභ කළහ
1882 අගෝස්තු 10වන දින, ජපනුන් විසින් මින් අගබිසවගේ දැනුවත්භාවයකින් තොරව ගෝජොං රජුට පෞද්ගලිකව 1882 ජපන්-කොරියා ගිවිසුම අත්සන් කරන ලෙස බලකරන ලදී
මෙමගින් අරගලයේ දී හානි වූ ජීවිත සහ දේපළ වෙනුවෙන් ජපන් රජයට කොරියාව විසින් යෙන් 550,000ක් ගෙවිය යුතු බවටත්, සෝල්හි ජපන් තානාපති කාර්යාලයට ආරක්ෂාව සැපයීමට ජපන් සෙබලුන්ට අවසර දිය යුතු බවටත් අවධාරණය කෙරිණි
මේ බව අගබිසව දැනගත් පසු, ඇය චීනයට නව වෙළඳ එකඟතාවක් පිණිස යෝජනා කළා ය
එමගින් චීන ජාතිකයින්ට විශේෂ වරප්‍රසාද ප්‍රදානය කෙරුණු අතර, ජපනුන්ට ප්‍රවේශ විය නොහැකි වරායන්ට ළඟා වීමේ අවසරය ද හිමි විය
නව හමුදා ඒකක පාලනය සඳහා චීන අණදෙන නිලධාරියකු ඉල්ලා සිටි ඇය, මුහුදුබඩ රේගු සේවා මෙහෙයවීමට පෝල් ජෝර්ජ් වොන් මෝලෙන්ඩෝර්ෆ් නැමැති ජර්මන් උපදේශකයකු ද පත්කළා ය
ඇමරිකාව වෙත දූත මෙහෙයුම
1883 සැප්තැම්බර් මස, අගබිසව විසින් ඇමරිකානු උපදේශකයන් සමග ඉංග්‍රීසි භාෂා පාසැල් ස්ථාපනය කරන ලදී
1883 ජූලි මස ඇය ඇමරිකාව වෙත විශේෂ දූත පිරිසක් පිටත් කළ අතර, එහි නායකත්වය ඇගේ ඥාතියකු වූ මින් යොං-ඉක් විසින් දරන ලදී
මෙම දූතපිරිස නව කොරියානු ජාතික ධජය රැගෙන සැන් ෆ්‍රැන්සිස්කෝ වෙත ළඟා වූ අතර, ඔවුහු බොහෝ ඇමරිකානු ඓතිහාසික ස්ථාන නැරඹූ අතර, ඇමරිකානු ඉතිහාසය පිළිබඳ දේශනවගට සවන් දුන්හ
සැන් ෆ්‍රැන්සිස්කෝවේ නගරාධිපති සහ වෙනත් එක්සත් ජනපද නිලධාරීන් විසින් ඔවුන් වෙනුවෙන් උත්සවයක් සංවිධානය කර තිබිණි
දූතපිරිස චෙස්ටර් ඒ. ආතර් ජනාධිපතිවරයා සමග රාත්‍රී භෝජන සංග්‍රහයකට පෙනී සිටි අතර, එහිදී ජපන් තර්ජන සහ කොරියාවේ ඇමරිකානු ආයෝජන පිළිබඳ සාකච්ඡා කෙරිණි
සැප්තැම්බර් මස අවසානයේ දී, මින් යොං-ඉක් සෝල් වෙත පැමිණ, අගබිසවට මෙසේ වාර්තා කළේ ය
ප්‍රතිසංස්කරණවාදීන්ට එරෙහිව මධ්‍යස්ථ මතධාරීන්
1870 දශකයේ අග වන විට ‍ජොසොන් රාජ්‍යය බටහිරකරණයට සම්පූර්ණ සහයෝගය දැක් වූ ප්‍රගතිශීලී යැංබැන් පිරිසක් ද වූහ
කෙසේනමුත්, ඔවුනට අවශ්‍ය වූයේ ක්විං චීනය සමග බැඳීම් ඉවත හෙලා ක්ෂණික බටහිරකරණයක් කරා යාමටයි
මෙම චීන-ප්‍රතිරෝධී මතය පිළිබඳ නොදත් අගබිසව, ඔවුනට ප්‍රගතිශීලීභාවය සහ ජාතිකවාදය පිළිබඳ සාකච්ඡා කිරීමට රැස්වීම් වාර ගණනාවක් ලබාදුන්නා ය
ඔවුහු ස්ත්‍රී පුරුෂ සමානත්වය, කාන්තාවන් සම්පූර්ණ අයිතිවාසිකම් ලබා දීම වැනි බටහිරකරණය වූ අසල්වැසි ජපානය විසින් අනුගමනය කොට නොතිබූ අධ්‍යාපන සහ සමාජ ප්‍රතිසංස්කරණ සඳහා පක්ෂ වූහ
අගබිසව ආරම්භයේදී ම ලත් ප්‍රගතිය පිළිබඳ සතුටට පත්වූවා ය
නමුත් ඔවුන් දැඩි චීන-විරෝධීන් බව දැනගත් පසු ඇය ඔවුනට විරුද්ධ වූවා ය
චීනය සමග සම්බන්ධතා ක්ෂණිකව අත්හැරීම ඇයගේ බටහිරකරණ සැලැස්මේ අංගයක් නොවිණි
ඇය චීනය සහ ජපානය දුරස් කර බටහිර ජාතීන් ළං කරගැනීමෙන් ජොසොන් රාජ්‍යයට ඇති විය හැකි අර්බුද පිළිබඳ වටහා ගත්තා ය
එසේම ඇයගේ පාක්ෂිකත්වය හිමි වූ සදේ පක්ෂය චීන-හිතවාදී සහ ක්‍රමික බටහිරකරණ-හිතවාදී ආකල්ප දැරූවකි
කෙසේනමුත් 1884දී, ප්‍රගතිශීලීන් සහ සදේ පක්ෂය ආරවුල් උත්සන්න විය
නාවික උපතානාපති ජෝර්ජ් සී. ෆෝල්ක් ඇතුළු ඇමරිකානු තානාපති නිලධාරීන්,මේ උද්ගතව ඇති ගැටලුව පිළිබඳ අසන්නට පැබුණු විට, ඔවුනට හිංසා කෙරුණු අතර, ඔවුහු ඍජුවම අගබිසවට මේ පිළිබඳ වාර්තා කළහ
අගබිසවගේ ආධාර ඇතිව මෙම දෙපාර්ශ්වය සමගි කොට ජොසොන් රාජ්‍යය සාමකාමී ලෙස නූතන යුගය වෙත සංක්‍රමණය කරවීමට ඇමරිකානුවන් උත්සාහ දරා ඇත
ඉන්පසු අගබිසව මෙම දෙපාර්ශ්වයේම අදහස් සහ සැලසුම්වලට කැමැත්ත පලකළා ය
චීනය සමග සබඳතා අත්හැරීම හැර ප්‍රගතිශීලීන්ගේ සෙසු අදහස්වලට අගබිසව සහාය පලකළා ය
නමුත් සදේවරුන් අප්‍රිය කළ ප්‍රගතිශීලීහු චීනය කෙරෙහි බලපෑම් කරනු සඳහා ජපන් තානාපති නිලධාරීන්ගේ ආධාර පැතූහ
මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස 1884 දෙසැම්බර් 4දින මාලිගය තුළ කුමන්ත්‍රණයක් දියත් වූ අතර මෙය රුධිර වැගිරීම්වලින් ගහන විය
ප්‍රගතිශීලීන් විසින් උසස් සදේ නිලධාරීන් ගණනාවක්ම මරා දැමූ අතර, අගනුවරින් පලාගිය හෝ මරාදැමුණු සදේවරුන්ගෙන් හිස් වූ තනතුරු ඔවුන් විසින් අත්පත් කරගන්නා ලදී
මෙම නව පරිපාලනය රජු සහ අගබිසවගේ නමින් නොයෙකුත් ආඥා නිකුත් කළේ ය
ඔවුහු දේශපාලන, ආර්ථික, සමාජ, සහ සංස්කෘතික ප්‍රතිසංස්කරණ සිදු කිරීමට උත්සුක වූහ
කෙසේනමුත්, ප්‍රගතිශීලීන්ගේ ප්‍රචණ්ඩකාරී බව දැක, අගබිසව ඔවුන්ගේ ක්‍රියාමාර්ගවලට සහාය දීම ප්‍රතික්ෂේප කළා ය
එසේම ඇයගේ නමින් අත්සන් කෙරුණු ඕනෑම ලේඛනයක් බල රහිත වන බවත් ඇය නිවේදනය කළා ය
කෙසේනමුත්, මෙම නව පරිපාලනය ඉස්මතු වී දින දෙකකට පසු, යුවාන් ෂි-කායිගේ විධාන අනුව චීන සෙබලු ඔවුන්ව මැඬ පැවැත්වූහ
මෙහිදී ප්‍රගතිශීලීන් කිහිප දෙනකු මියගියේ ය
නැවත වරක් ජොසොන් රජයෙන් මුදල් ලබාගැනීමට මෙය අවස්ථාවක් කරගත් ජපන් රජය මින් අගබිසවගේ දැනුවත්භාවයකින් තොරව ගෝජොං රජුට ගිවිසුමක් අත්සන් කරන ලෙස නියෝග කළේ ය