Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
චීනයේ උතුරු සහ දකුණු කොටස් වෙන් කරන ගඟ ලෙස යැංසි ගඟ සැළකෙයි
හොවැං හෝ ගඟ සහ යැංසි ගඟ චීන ශිෂ්ඨාචාරයේ වැදගත්ම ගංගා දෙක විය
නයිල් ගඟ උතුරු අප්‍රිකාවේ උතුරට ගලන ප්‍රධාන ගංගාවක් වන අතර එය ලොව දිගම ගඟ ලෙස ද සැළකෙයි
එහි දිග කිලෝමීටර් 6,650කි
එය විශාල ඩෙල්ටාවකින් අවසන් වන අතර ඊජිප්තුවේ ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියාව අසලින් මධ්‍යධරණී මුහුදට වැටෙයි
නයිල් ගඟ සෑදෙන්නේ සුදු නයිල් සහ නිල් නයිල් නමැති ප්‍රධාන අතු ගංගා දෙකකිනි
උගන්ඩාවේ වික්ටෝරියා වැවෙන් ආරම්භ වන සුදු නයිල් ගඟ සූඩානය හරහා කාර්ටූම් වෙත ගලන අතර, එහිදී නිල් නයිල් ගඟ මුණ ගැසී ඉන් පසුව ඊජිප්තුව හරහා ගලා යයි
නිල් නයිල් ගඟ ගලා එන්නේ ඉතියෝපියාව හරහා ය
දිනකට ඝන මීටර මිලියන 300ක් පමණ ජලය නයිල් ගඟෙන් මුහුදට වැටෙයි
පැරණි ඊජිප්තු ශිෂ්ඨාචාරය නයිල් ගඟ දෙපස ගොඩ නැඟුණි
ඊජිප්තු පිරමිඩ පිහිටා ඇත්තේ ද නයිල් ගඟ ආසන්නයේය
ඊජිප්තුවේ භූමිය වැඩි වශෙයන් කාන්තාරවලින් සමන්විත වන නිසා එහි භෝග වගාවට අවශ්‍ය ජලය සම්පූර්ණයෙන්ම පාහේ ලබාගන්නේ නයිල් ගඟෙනි
ලෝක ප්‍රසිද්ධ අස්වාන් වේල්ල බැඳ ඇත්තේ නයිල් ගඟ හරහා ඊජිප්තුවේ අස්වාන් නගරයේදී ය
මූලාශ්‍ර

ගංගා
අප්‍රිකාව
මහාද්වීපයක් යනු පෘථිවිය මත ඇති විශාල එකට බැඳුණු භූමි ප්‍රදේශයකි
දැනට පිළිගැනෙන සම්මතයට අනුව ලෝකය මහාද්වීප 7කට බෙදෙන අතර ඒවා විශාලත්වය අඩු වෙන පිළිවෙලට ආසියාව, අප්‍රිකාව, උතුරු ඇමෙරිකාව, දකුණු ඇමෙරිකාව, ඇන්ටාර්ක්ටිකාව, යුරෝපය, සහ ඕස්ට්‍රේලියාව වෙයි
මහාද්වීප ගණන 

මහාද්වීප වෙන්කර හඳුනාගැනීම සඳහා ක්‍රම කිහිපයක් වෙයි
බොහෝ විට ඕස්ට්‍රේලියාව තනි මහාද්වීපයක් ලෙස සැළකුණ ද තවත් සමහරෙක් එය ඕෂනියාව නමැති තවත් මහාද්වීපයක කොටසක් ලෙස සළකති
ඔවුන් පවසන අන්දමට ඕෂනියාවට ඕස්ට්‍රේලියාව, නවසීලන්තය සහ පැසිපික් දූපත් අයත් වෙයි
උතුරු ඇමෙරිකාව සහ දකුණු ඇමෙරිකාව එකම මහාද්වීපයක් යැයි සමහරෙක් පවසති
තවත් සමහරෙකුගේ මතය අනුව යුරෝපය සහ ආසියාව යනු යුරේසියාව යන මහාද්වීපයේ කොටස් දෙකකි
යුරේෂියාව සහ අප්‍රිකාව යුරාෆ්‍රේසියාව නමැති විශාල මහාද්වීපයක කොටස් දෙකකැයි මතයක් ද පවතියි
The seven-continent model is taught in most English-speaking countries, including Australia, Canada, the United Kingdom, and the United States, and also in Bangladesh, China, India, Indonesia, Japan, Pakistan, the Philippines, Suriname, and parts of Europe
The six-continent combined-Eurasia model is mostly used in Russia and some parts of Eastern Europe
The six-continent combined-America model is taught in some Romance-speaking countries and in Greece
The Olympic flag's five rings represent the five inhabited continents of the combined-America model but excludes the uninhabited Antarctica
In the English-speaking countries, geographers often use the term Oceania to denote a geographical region which includes most of the island countries and territories in the Pacific Ocean, as well as the continent of Australia
චීනය, පෝලන්තය, සහ රුසියාව වැනි, සමහරක් ඉංග්‍රීසි-නොවන භාෂා භාවිතාවන රටවල දී ඕෂනියාව සාමාන්‍ය මහාද්වීපයක් ලෙස සැලකෙයි
එයට හේතුව වන්නේ "මහාද්වීපය" යන්න සඳහා ඔවුන්ගේ වදන "විශාල භූ ස්කන්ධයක් හා බැඳුන බිමක්" (ඉංග්‍රීසි landmass යන පදය දෙසට බරව) යන්න වෙනුවට, "දූපත් ද ඇතුළුව ප්‍රධාන භූමි බෙදීමක්" ලෙස අර්ථ දැක්වෙන (ඉංග්‍රීසි region යන පදය දෙසට බරව) නිසාය
ආශ්‍රිත 

 Boundaries between the continents of Earth
 Dvipa
 Forgotten continent
 List of continent name etymologies
 List of continents and continental subregions by population
 List of sovereign states and dependent territories by continent
 List of transcontinental countries
 Lists of cities
 Mainland Australia
 Subregion

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි 

   
  by CGP Grey
 
 Lost continent revealed in new reconstruction of geologic history

මහාද්වීප
ගොන්ගල(Gongala) ජෛව විවිධත්වය

ගොන්ගල(Gongala) ජෛව විවිධත්වය සිංහරාජ වනයට එකත් පසින් දෙනියාය කදු පන්තියෙන් නැග ආ සුරිය කන්ද (Suriyakanda) morning side හිමිදිරි ප්රවදෙස හා ගොන්ගල (Gongala) දෙනියාය රක්වාන මාර්ගයේදි හමුවන සුන්දර කදු පන්තියකි
කදු වලින් ගහන මෙම ප්රදදේශය අනිකන්ද‚ පනිල්කන්ද‚ සෙලෝ කන්ද‚ ජයතුන්කන්ද‚ බුත්කන්ද‚ ඉත්තෑකන්ද ආදී කදු කර ග්රා මීය ප්ර්දේශ වලින් ගහන ‍වේ
ගොන්ගල කන්ද සිංහරාජ වනයෙන් හුදකලා වු කදු ප්රිදේශයකි
ගිං ගඟ පෝෂණය කරන ප්ර්ධාන ගංඟා දෙකක් මෙම ප්ර්දේශයෙන් වැටී ඇත
ගොන්ගල නාමය මෙම කන්දට ලැබී ඇත්තේ ගොනෙකුගේ හිස ආකාරයේ විශාල ගල් පර්වතයකින් යුතු විට බවත් පෙරකල ගෝනුන්ගෙන් ගහන වු නිසා ගෝන්ගල පසුව ගොන්ගල බවට පත්වූ බවත් ජනප්රවවාදයේ පවති
සීත මීදුමින් නැහැවෙන මෙම කදුකර ප්රේදේශය දේශි සංචාරකයන්ගේ ඇස නොගැටීම නිසා තවමත් ස්වභාවිකත්වය ආරක්ෂා කරමින් පවතී
විශාල ගල් තලාවකින් මුදුන නිර්මාණයවී ඇති ගොන්ගල කදු පන්තිය ස්වභාව ධර්මයේ තවත් අපූර්ව නිමැයුමකි
මෙ‍ම කදු ප්ර්දේශය තුළ ජෛව විවිධත්වය මෙසේ වර්ග කල හැක
පක්ෂි විවිධත්වය
මත්‍යස විවිධත්වය
උරග විවිධත්වය
සිරපායි සතුන් විශේෂ බොහොමයක් හදුනා ගෙන ඇත එවා පහත විස්තර කර ඇත
තේ වගාව හා මානවයාගේ විවිධ ක්රිියාකාරකම් නිසා අපේ සම්පත් අපට අහිමි වෙමින් පවතී
හිමිදිරි පෙදෙස (morning side) සිංහරාජ වැසිවනාන්තරය (Sinharaja rainforest) වැනි ජෛවීය වැදගත් කමකින් යුතු මෙම ප්රෙමද්ශය ආරක්ෂා කිරීම අප කාගේත් යුතුකම වන්නේය
හදුනාගත් පක්ෂීන්ගේ ලැයිස්තුව

ගොන්ගල

    * 01. ශ්රීප ලංකා වලි කුකුළා - Sri Lankan Jungle fowl(Gollus lafayetii)
    * 02. සිලු සර්පකුස්සා - Crested serpent eayle(Spilornis cheela)
    * 03.නීල මහා ගොයා -Green Imperial Priyeon(Ducula aenea)
    * 04.අලු කොබෙයියා - Spotted Dove(Streptopelia chihensis)
    * 05.පඬු ගිරවා - ‍Plum headed parakeet(Psittacula cyano)
    * 06.ශ්‍රි ලංකා ගිරා මලිත්තා - Sri Lanka Hanging Parrot(Loriculus beryllinus)
    * 07.ඇටි කුකුළා - Greater coual(Centropus sinensis)
    * 08.ළය සුදු පිළිහුඩුවා - Wnite trrcated kingtisner (Halcyan smyrnensis)
    * 09.මල් පිළිහුඩුවා -Greater flo meback (alcedo atlhis)
    * 10.දිලිරන් මිණි විත්තා - House swift(Ayus offinis)

හදුනාගත් මත්සයින්ගේ ලැයිස්තුව

    * ගල් පාඩියා -Lanka stone sucken
    * තල් නකාස්සා-Comptail
    * තදු අහිරාවා-Ban ded moantoin looch
    * පෙඩි හුංගා-Cat fish
    * බලි වැලි ගොවුවා-Scribbled Goby
    * කාවෙරි දන්ඩියා-Common Rasbra
    * උඩ හදයා-D’s xillifish
    * ඉරි හදයා-Wernon’s xillifish
    * අසෝක පෙතියා-Asoka barb
ෙමම ෙතාරතුරු අෙප්පාසල්  http
//ullv
lk  හා http
//gonagal
com යන  ෙවබ් අඩවි වලින් ද  ලබාගත හැක
අගලගම ( ඉංග්‍රීසි
Agalagama )

සබරගමු පලාතේ , රත්නපුර දිස්ත්‍රික්කයේ බලන්ගොඩ මැතිවරණ බල ප්‍රදේශයට අයත් ඉඹුල්පේ ප්‍රාදේශීය සභා බලප්‍රදේශයට අයත් ගමකි
බෙලිහුල්ඹය ඟඟටත් සමනල වැවටත් මායිම්ව ඇති සුන්දර ගම්මානයකි
ළමා සෙල්ලමකි
ඇන්ඩ්‍රේ-මාරි ඇම්පියර් FRS (20 ජනවාරි 1775 – 10 ජූනි 1836) යනු ප්‍රංශ භෞතික විද්‍යාඥයෙක් සහ ගණිතඥයෙක්  වන අතර විද්‍යුත් චුම්බකත්වයෙහි ප්‍රධාන ගවේෂකයන් අතුරින් එකෙකු ලෙසින් සැලකෙයි
විද්‍යුත් ධාරාව සඳහා එස්අයි මිනුම් ඒකකය වන ඇම්පියරය, නම් කර ඇත්තේ ඔහු අනුව යමිනි
ජෝසෆ් හෙන්රි  (17 දෙසැම්බර්1797 – 13 මැයි1878) යනු ස්මිත්සෝනියන් ආයතනයෙහි පළමු ලේකම් ලෙසින් මෙන්ම,  විද්‍යාව ප්‍රවර්ධනයසඳහා වන ජාතික ආයතනයෙහි ආරම්භක සාමාජිකයෙකු ලෙසින්ද, ස්මිත්සෝනියන් ආයතනයෙහි පුරෝගාමියෙකු ලෙසින්ද කටයුතු කල ඇමරිකානු විද්‍යාඥයෙකි
Elaeocarpus glandulifer is a species of flowering plant in the Elaeocarpaceae family
මෙය ශ්‍රී ලංකාවට පමණක් ආවේණික ගසකි
(mainly in South-western areas
)

Source
 World Conservation Monitoring Centre 1998. Elaeocarpus glandulifer
2006 IUCN Red List of Threatened Species
Downloaded on 19 July 2007.

ශ්‍රී ලංකාවට පමණක් ආවේණික ශාක
ද්වී බීජපත්‍රී ශාක
මූලාශ්‍ර
 World Conservation Monitoring Centre 1998.  Humboldtia laurifolia
Downloaded on 10 July 2007.

ද්වී බීජපත්‍රී ශාක
ශ්‍රී ලංකාවේ ශාක
ගස්
අවදානම් මට්ටමේ ශාක
වල් දෙල් හෙවත් බැදි දෙල් ( Artocarpus nobilis)  ශ්‍රී ලංකාවට ආවේණික Moraceae  පවුලේ ශාකයකි
nobilis contains flavonoids, xanthonoids in its root bark, geranylated phenolic compounds in its fruits, geranyl chalcones in its leaves and pyranodihydrobenzoxanthones isolated from the bark
බැදි දෙල් යනු මීටර් 25ක් පමණ උස සදාහරිත ශාකයකි
ඇට සහ පලතුරු නෙමටෝඩා (Ascaris lumbricoides)  මගින් ඇති කරන පණු රෝග සඳහා ඖෂධීය අරමුණු සඳහා යොදා ගැනේ
මූලාශ්‍ර

 World Conservation Monitoring Centre 1998.

ශ්‍රී ලංකාවට පමණක් ආවේණික ශාක
ද්වී බීජපත්‍රී ශාක
ගස්
උතුරු ඇමෙරිකාව පෘථිවියේ උතුරු අර්ධගෝලයේ සහ බටහිර අර්ධගෝලයේ පිහිටි මහාද්වීපයකි
එය උතුරින් ආක්ටික් සාගරයෙන් ද, නැගෙනහිරින් උතුරු අත්ලාන්තික් සාගරයෙන් ද, ගිනිකොණින් කැරිබියන් මුහුදින් ද, බටහිරින් උතුරු ශාන්තිකර සාගරයෙන් ද වට වී ඇත
දකුණු ඇමෙරිකාව පිහිටා ඇත්තේ එයට ගිනිකොණ දෙසට වන්නටය
වර්ග ප්‍රමාණය වර්ග කිමී 24,709,000ක පමණ වන උතුරු ඇමෙරිකාව මුළු පෘථිවි පෘෂ්ඨයෙන් 4.8%ක් ද මුළු පෘථිවි භූමි ප්‍රමාණයෙන් 16.5%ක් ද වසා පවතියි
එය විශාලත්වය අතින් තුන්වැනි මහාද්වීපය වන අතර (ආසියාවට හා අප්‍රිකාවට පසුව) ජනගහණය අතින් සිව්වැනියා වේ (ආසියාවට, අප්‍රිකාවට හා යුරෝපයට පසුව)
මූලාශ්‍ර 

උතුරු ඇමෙරිකාව
මහාද්වීප
දකුණු ඇමෙරිකාව පෘථිවියේ බටහිර අර්ධගෝලයේ සහ වැඩි වශයෙන් දකුණු අර්ධගෝලයේ පිහිටි මහාද්වීපයකි
එය බටහිරින් පැසිපික් සාගරයෙන් ද, උතුරින් සහ නැගෙනහිරින් අත්ලාන්තික් සාගරයෙන් ද මායිම් වී ඇති අතර වයඹ දෙසට වන්නට උතුරු ඇමෙරිකාව සහ කැරිබියන් මුහුද පිහිටා ඇත
වර්ග ප්‍රමාණය වර්ග කිමී 17,840,000ක පමණ වන දකුණු ඇමෙරිකාව මුළු පෘථිවි පෘෂ්ඨයෙන් 3.5%ක් වසා පවතියි
එය විශාලත්වය අතින් සිව්වැනි මහාද්වීපය (ආසියාවට, අප්‍රිකාවට සහ උතුරු ඇමෙරිකාවට පසුව) වන අතර ජනගහණය අතින් පස් වැනි තැන (ආසියාවට, අප්‍රිකාවට, යුරෝපයට සහ උතුරු ඇමෙරිකාවට පසුව) ගනියි
ඉනි සෛල යනු  ද්වීබීජපත්‍රි ශාකයන්හී පත්‍රයන්හී  පත්‍රමධ්‍යයෙහි හමුවන සෛල වර්ගයකි
ඒවායේ හරිතලව අඩංගු වන අතර, ඒවා විසින්  ‍ෆෝටෝනයන්හී ගබඩා වී ඇති ශක්තිය  ප්‍රභාසංස්ලේෂණය ඔස්සේ රසායනික ශක්තිය බවට පරිවර්තනය කිරීම ප්‍රධාන අවස්ථා දෙකකින් යුතු වෙයි
අලෝක-පරායත්ත ප්‍රතික්‍රියා සහ  අලෝක-ස්වායත්ත ප්‍රතික්‍රියා යනුවෙනි
ඉනි සෛලයන්හී සිලින්ඩරාකාර හැඩය නිසා හරිතලව විසින් විශාල අලෝක ප්‍රමාණයක් අවශෝෂණය කර ගැනුමට අවකාශ සලසයි
ඉනි සෛල පත්‍ර මධ්‍යයට පහලින් ඇත්තේ සවිවර පත්‍රමධ්‍ය සෛල වන අතර, අවිධි-හැඩැති මෙම සෛල නිසා සමන්විත වන බොහෝ අන්තර්-සෛල අවකාශ‍යන් නිසා, ප්‍රභාසංස්ලේෂණය සිදුවීමට අවශ්‍ය කාබන් ඩයොක්සයිඩ් (අංගාරිකාම්ල) වායුව චූෂනය වැන්නට මග සලසමින් පොදුවේ වායු ගමනයට ඉඩ සලසයි
මෙම වායුන් හුවමාරුකරගනුයේ  පුටිකා උපයෝගී කරගනිමින් හා, ඇපොප්ලාස්ට හෝ සිම්ප්ලාස්ට මාර්ගය ඔස්සේ ශෛලම තුලින් ජලය උත්ස්වේදනය කෙරුමෙනි
ඉනි සෛල ස්ථානගතවී ඇත්තේ පත්‍රයෙහි ඉහළ පෘෂ්ඨය දෙසට වන අතර ශාකයෙහි එක් සෛලයක විශාලතම හරිතලව ප්‍රමාණයක් අඩංගු වන  අවස්ථාවට හිමි කම් කියයි
මේනිසා ඒවා ශාකයක පත්‍රයන්හී ප්‍රභාසංස්ලේෂණය සිදුවන ප්‍රාථමික අඩවිය බවට පත් කරයි
ප්‍රභාසංස්ලේෂණයේදී විශාල ආලෝක ප්‍රමාණයක් අවශෝෂණය කර ගත හැකි වන පරිදී ඒවා ඉතා විශාල පෘෂ්ඨීය වර්ගඵලයක් සහිත වෙති
ආශ්‍රිත

ප්‍රභාසංස්ලේෂණය
ශාක සෛල
ජීව විද්‍යාව
සෛල ජීව විද්‍යාව

de
Parenchym#Bei Pflanzen
ආලෝක-පරායත්ත ප්‍රතික්‍රියා, හෝ අලෝක ප්‍රතික්‍රියා, යනු  ප්‍රභාසංස්ලේෂණයෙහි පළමු අදියර වන අතර, මෙම ක්‍රියාවලිය ඔස්සේ  ශාක විසින් සූර්යා‍ලෝකයෙන් ශක්තිය ග්‍රහණය කොට ඒවා ගබඩා කර ගනිති
මෙම ක්‍රියාවලියේදී, රසායනික ශක්තිය බවට ආලෝක ශක්තිය පරිවර්තනය වනුයේ, ශක්ති-වාහක අණු වන  ATP සහ  NADPH උපයෝගී කොට ගෙනය
ආලෝක-ස්වායත්ත ප්‍රතික්‍රියා (සම්මත ලෙසින් අඳුරු ප්‍රතික්‍රියා ලෙසින් හැඳින්වෙන මේවා, ආලෝකයෙහි ඵල වන, ATP සහ NADPH උපයෝගී කොට ගනිමින් දිවෙන අතර, ඒවා සිදුවන්නේ අඳුරෙහි හෝ ඒවා අලෝක අවශ්‍යතාවයෙන් ස්වායත්ත හෝ බවක් වරදවා වටහා ගත යුතු නොවේ) වලදී, ඉහතදී සැදුනු NADPH සහ ATP විසින් විසින් CO2 ඔක්සිහරණයක් වෙත මෙහෙයවමින් ග්ලූකෝස් වැනි වඩාත් ප්‍රයෝජනවත් කබෙනික සංයෝග තනවයි.

මේවාත් බලන්න
 හරිතලව

ජීව විද්‍යාව
ආර්ථික හෝ වෙනත් සංවර්ධන කාර්යකදී සංනිවේදනය භාවිත කිරීම සංවර්ධන සංනිවේදන කටයුත්තක් ලෙස දක්වයි
මුලින්ම ඉර පායන නැතිනම් මුල් හිරු ආව යන්න පසු කලෙක උල්ලිදුවාව නම් වී ඇත
ජ්‍යාමිතියෙහි, සමාන්තරාස්‍රයක් යනු  සමාන්තර පැති යුගලයක් සහිතවූ චතුරස්‍රයකි
යුක්ලිඩියානු ජ්‍යාමිතියෙහි, සමාන්තරාස්‍රයක සම්මුඛ හෝ අභිමුඛ පාදයන් සමාන දිගින් යුතු වන අතර සමාන්තරාස්‍රයක සම්මුඛ කෝණ සමාන අගයයකින් යුකු වෙති
සම්මුඛ පාදයන්ගේ හා සම්මුඛ කෝණයන්ගේ අංගසාම්‍යය, යුක්ලිඩියානු සමාන්තර මූලසත්‍යයෙහි සෘජු ප්‍රතිඵලයක් වන අතර, යුක්ලිඩියානු සමාන්තර මූලසත්‍යයේ   හෝ එහි තුල්‍ය සූත්‍රකරණයක උපකාරීත්වයෙන් තොරව, මෙම නියමයන් දෙකෙන් එකක් හෝ සාධනය කල නොහැකි වෙයි
සමාන්තරාස්‍රයක ත්‍රිමාන ප්‍රතිරූපය සමාන්තරානීකය වෙයි
පදයෙහි ශබ්ද නිරුක්තිය (ග්‍රීක බසින් παραλληλ-όγραμμον,  "සමාන්තර රේඛා වලින් සමන්විත" හැඩයක්) මෙහි අර්ථදැක්වීම අනුමත කරයි
ගුණංග
 සමාන්තරාස්‍රයක සම්මුඛ පාද සමාන දිගකින් යුතු වෙති
සමාන්තරාස්‍රයක සම්මුඛ කෝණ සමාන අගයයකින් යුතු වෙති
බද්ධ කෝණ e පරිපූරක වෙති (එකතුව අංශක 180 ට සමාන වෙයි)
සමාන්තරාස්‍රයක වර්ගඵලය, , වන්නේ  වන අතර, එහි  යනු සමාන්තරාස්‍රයෙහි ආධාරකය වන අතර  යනු එහි උස වෙයි
සමාන්තරාස්‍රයක සම්මුණ පාද සමාන්තර (අර්ථදැක්වීම ප්‍රකාර) වන අතර කිසි විටෙක් ඡේදනය නොවෙති
සමාන්තරාස්‍රයක වර්ගඵලය එහි එක් විකර්ණයකින් සැදෙන ත්‍රිකෝණයක වර්ගඵලය මෙන් දෙගුණයකි
සමාන්තරාස්‍රයක වර්ගඵලය එහි  බද්ධ පාදයන් දෙකක දෛශික කතිර ගුණිතයෙහි  විශාලත්වයට සමාන වෙයි
සමාන්තරාස්‍රයක විකර්ණයන් එකිනෙක සමච්ඡේද කරති
පරිහීන-නොවන ඕනෑම  ආබඳන පරිණාමනයක් විසින් සමාන්තරාස්‍රයක් තවත් සමාන්තරාස්‍රයක් බවට පත් කරයි
කිසියම් සමාන්තරාස්‍රයක්  චතුරස්‍රයක් බවට පත් කල හැකි ආබඳන පරිණාමනයන් අනන්ත සංඛ්‍යාවක් ඇත
සමාන්තරාස්‍රයක් සඳහා දෙවන ගණයේ භ්‍රමණ සමමිතියක් ඇත (180 කින් වෙනස් වන)
එය සඳහා  පරාවර්තන සමමිතිය සහිත රේඛා දෙකක් ද පැවතීමට නම් එය රොම්බසයක් හෝ සෘජු කෝණෘස්‍රයක් හෝ විය යුතුය
සමාන්තරාස්‍රයක පරිමිතිය වන්නේ  2(a + b) වන අතර මෙහි a සහ b යනු බද්ධ පාදයන්හී දිග වෙති
රසායනික මූලද්‍රව්‍යයක් යනු, එහි පරමාණුක ක්‍රමාංකය හෙවත් එහි න්‍යෂ්ඨියෙහි අඩංගු ප්‍රෝටෝන සංඛ්‍යාව වෙතින් ප්‍රභේදනය වන්නාවූ, එකම වර්ගයේ පරමාණු වලින් සමන්විත සංශුද්ධ රසායනික ද්‍රව්‍යයකි
සමස්ත රසායනික පදාර්ථය සමන්විත වන්නේ මෙම මූලද්‍රව්‍ය වලිනි
මූලද්‍රව්‍ය සඳහා පොදු නිදසුන් වන්නේ යකඩ, තඹ, රිදී, රන්, හයිඩ්‍රජන්, කාබන්, නයිට්‍රජන් සහ ඔක්සිජන් වෙති
මහා පිපිරුමෙහිදී ජනිත වූයේ යැයි විශ්වාස කෙරෙන, විශ්වයෙහි ඇති හයිඩ්‍රජන් සහ හීලියම් හැරුණු විට, ඉතිරි බොහෝ රසායනික මූලද්‍රව්‍යයන් පසුකාලීන ක්‍රියාවලියන් තුලින් ජනිත වූයේ යැයි සැලකෙයි
මෙම ක්‍රියාවලීන් පහත පරිදී බෙදා දැක්විය හැක
අන්තරීක්ෂ කිරණ සැහීම ( මේවායින් සමහරක් මහා පිපිරුමෙහිදී තැනුනේ යැයි සැලකුනද, ලිතියම්, බෙරිලියම් සහ බෝරෝන් අරභයා මෙය වැදගත් වෙයි), සහ
 බෝරෝන් ට වඩා බරැති සියලු මූලද්‍රව්‍යයන් නිපදවන තාරීය න්‍යෂ්ටිකසංස්ලේෂණය (මෙම සරණියෙහි පළමුවැන්න කාබන් වෙයි)
අතිශයින් බරැති මූලද්‍රව්‍යයන් (94වන මූලද්‍රව්‍යය, ප්ලූටෝනියම් ට ඔබ්බෙහි වන්නන්) කෙටි අර්ධ ආයු කාලයන් සහිතව ක්ෂය වන බැවින් පෘථිවිය මත ස්වභාවික වශයෙන් නිරීක්ෂණය කෙරුමට අවකාශ නොසලසයි
විස්තරය 

සැහැල්ලුතම මූල ද්‍රව්‍යයන් වනුයේ හයිඩ්‍රජන් හා හීලියම්ය
මේවා විශ්වයේ මහා පිපුරුමේ (Big Bang nucleosynthesis) තුලදී විශ්වයෙහි ආයු කාලයෙන් මුල් විනාඩි 20 තුලදී නිපදවූනු අතර ඒවායේ ස්කන්ධ අතර අනුපාතය 3
(ආසන්න වශයෙන් පරමාණු ප්‍රමාණය අතර අනුපාතය ගත් විට 12
1 වේ) හයිඩ්‍රජන් හා හීලියම් ඇතිවුණු පසු අනෙක් මූල ද්‍රව්‍යයන් ස්වාභාවික සහ කෘත්‍රීමව කරන ලද න්‍යෂ්ටික සංස්ලේෂණ ක්‍රම, හා න්‍යෂ්ටික විඛණ්ඩනය වැනි ක්‍රම මගින් ඇති විණි
වසර 2006 වන විට මූල ද්‍රව්‍ය 117 ක් තේරුම් ගෙන සිටි අතර (මෙහි තේරුම් ගත් යනු අනෙක් මූලද්‍රව්‍යවලින් පැහැදිලිව වෙන් කොට ගත් කාලයක් පවතී යන්න වේ
) මෙයින් 94 ස්වාභාවික පෘථිවියේ පවතී
මීට අමතරව (සමහර විට) පරමාණුක ක්‍රමාංකය 98 වූ කැලිෆෝනියම් ඇතැම් වේලාවට අනාවරණය කරගෙන ඇති අතර එය තාරකා සහ අද්භූත තාරකාවල වර්ණාවලි මගින් සොයා ගත නොහැකි අතර ඒවා කෘත්‍රීමව ව්‍යුත්පන්න කළ යුතු වේ
ඉතිරි මූල ද්‍රව්‍ය 22 පොළොවේ හෝ කක්ෂ වර්ණාවලි මගින් සොයා ගත නොහැකි අතර ඒවා කෘත්‍රීමව ව්‍යුත්පන්න කළ යුතු වේ
පළමුව කෘත්‍රිමව නිර්මාණය කරන ලද මූල ද්‍රව්‍ය වනුයේ ටෙක්නීටියම්ය
ඒ අංශු මාත්‍රීය ලෙස ටෙක්නීටියම් පවතින බව 1925 දී සොයා ගත්තද, එතෙක් මූල ද්‍රව්‍ය හඳුනාගත නොහැකි වුනි
නැතහොත් එය 1925දී සොයා ගත හැකිව තිබුණි
හොඳම මූලද්‍රව්‍යවල වර්ගීකරණ ආවර්ථිතා වගුවේ වන අතර සමාන ගුණැති මුලද්‍රව්‍ය එකට ගෙන එහි දක්වා ඇත
නාමාවලිය සහ සංකේත

රසායනික සංකේත

විශේෂිත රසායනික මූලද්‍රව්‍ය
රසායන විද්‍යාව විද්‍යාවක් බවට පත්වීමට ප්‍රථමයෙන්, රස විද්‍යාඥයින් ලෝහ හා බහුල වශයෙන් යොදා ගැනෙන සංයෝග යන දෙවර්ගය සඳහාම ගුප්ත සංකේත සැලසුම් කරනු ලැබූහ
මෙම කාලය තුළ ලතින් භාෂාව විද්‍යාවේ පොදු භාෂාව වීම නිසා , ලෝහවල ලතින් ලෝහවල ලතින් නාමය ඒවායේ කෙටි යෙදුම් සඳහා පදනම් විය
සාමාන්‍ය රසායනික සංකේත
සංසන්දනාත්මක සූත්‍ර සඳහා රසායනික මූලද්‍රව්‍ය කාණ්ඩවලට ද සංකේත පවතී
සමස්ථානික සංකේත
හයිඩ්‍රජන් මූලද්‍රව්‍යයේ ප්‍රධාන සමස්ථානික තුන ප්‍රොටොනියම් සඳහා H ද, ඩියුටීරියම් සඳහා D ද , ට්‍රිටියම් සඳහා T ද ලෙස බොහෝ විට ලියනු ලැබේ
(2H2O  මෙසේ ලිවීම වෙනුවට          D2O බැර ජලය)

ආශ්‍රිත ලිපි 

 Compound
 Chemistry
 Discovery of the chemical elements
 Element collecting
 Fictional element
 Goldschmidt classification
 Island of stability
 List of elements by name
 Systematic element name
 Prices of elements and their compounds
 Table of nuclides
 List of nuclides

මූලාශ්‍ර

වැඩිදුර අධ්‍යයනය සඳහා

භාහිර සබැඳි 
 Videos for each element by the University of Nottingham

 
රසායන විද්‍යාව
විද්‍යාව
මූලද්‍රව්‍යය
නව වසර යනු නව  ලිත් වර්ෂයක් ඇරඹීම සනිටුහන් කරන දිනය වන අතර, කිසියම් විශේෂිත දින දසුනක භාවිත වන වර්ෂ ගණනය වර්ධනය වන දිනයද වෙයි
බොහෝ  සංස්කෘතීන්හී, මෙම අවස්ථාව කිසියම් ආකාරයකට උත්සවශ්‍රීයෙන් සැමරෙයි
වත්මන ලොව පුරා භාවිත වන්නාවූ ග්‍රෙගෝරියානු දින දසුනෙහි නව වසර, රෝමානු දින දසුනෙහි පරිචයම අනුගමනය කරමින් ජනවාරි 1 දින සැමරෙයි
නව වසරෙහි ආගමනය ස්වීය අයුරින් ගණනය කරන්නාවූ හා ප්‍රාදේශීය ලෙසින් භාවිතා වන්නාවූ විවිධ දින දසුන් බොහෝමයක් පවතියි
ග්‍රෙගෝරියානු දින දසුන

ග්‍රෙගෝරියානු දින දසුන භාවිතා කරන රටවල, සාමාන්‍ය වශයෙන් නව වසර දිනය සමරනු ලබන්නේ ජනවාරි 1 දිනදීය
ප්ලුටාච් සහ මක්‍රොබියස් ට අනුව ක්‍රිපූ 700 දී පමණ නුමා පොම්පිලියස් රජගේ කාලයේදී සිට රෝමානු දින දසුනේ මාස පිළිවෙල ජනවාරි සිට දෙසැම්බර දක්වා විය
ක්‍රිස්තියානි චාරිත්‍රය අනුව, ජනවාරි 1 දින වන්නේ ජේසුස්වහන්සේගේ චර්මඡේදනය (උපතින් දින අටක් ගෙවුනු දින) දිනය වන අතර, එදිනදී එතුමාට ජේසුස් යන නම දෙන ලදි (ලූක් 2
එතැන් පටන්, ජනවාරි1 දින වසරෙහි පළමු දිනය වූ අතර, මෙයින් බැහැර වුනේ මධ්‍යතන යුගවලදී වෙනත් දින කිහිපයක් පළමු දින වූ විට (මාර්තු1, මාර්තු 25, පාස්කු, සැප්තැම්බර් 1, දෙසැම්බර් 25) පමණි
විසිවන සියවසෙහිදී බටහිර සංස්කෘතිය ලොව අනෙකුත් ප්‍රදේශයන්ට පැතිරීමත් සමගම, ජනවාරි 1 දින භාවිතය ගෝලීය සම්මතයක් බවට පත්වුනේ, වෙනත් දිනවලදී ස්වීය නව වසර උත්සව පවත්නා රටවල පවා (නිද
, චීනය සහ ඉන්දියාව) භාවිතයට පත්වෙමිනි
වර්තමානයේදී, නව වසර සැමරීම ලොව පුරා ප්‍රධාන උත්සවාංගයකි
නව වසරෙහි උදාව (දෙසැම්බර් 31) සමගම බොහෝ විශාල ගිණිකෙලි උත්සව හා සමගින් බොහෝ මහා-පරිමාණ  උත්සවාංග ලොව පුරා ප්‍රධාන නගරයන්හී පැවැත්වෙයි
මධයම රාත්‍රියේදී, මිලියන එකහමාරකට වැඩි ජනකායක් ඉදිරිපිට,  80,000 කට වැඩි  ගිණිකෙලි ප්‍රමාණයක් සිඩ්නි නගරයෙහිදී දල්වනලදි
2009දී ලොව පුරා ‍රූපවාහිනී නාලිකා ඔස්සේ වඩාත්-නැරඹුනු ප්‍රචලිත උත්සවාංගයද වූයේ මෙයයි
වල්පරයිසෝ හිදී ස්වභාවික පසුතලයක සිට එළිදැක්වුනු විශාලතම ගිණිකෙලි සන්දර්ශනය නැරඹීමට දෙමිලියනයකට අධික ආගන්තුක පිරිසක් වරම් ලැබූහ
මෙය සමන්විත වූයේ  වල්පරයිසෝ වාණිජ වරාය නගරයෙහි  සිට  කොන්කොන්, චිලි දක්වා මුහුදුබොක්කේ, මුළුමනින් කිලෝමීටර 21 කට වඩා වැඩි දුර ප්‍රමාණයක් තුල, විනාඩි 25 ක් තුල පැවැති ගිණිකෙලි සංදර්ශන වලිනි
එක්සත් ජාතීන්ගේ ආරක්ෂක මණ්ඩලය (එජආම) යනු  එක්සත් ජාතීන්ගේ  ප්‍රධාන  අංග 5න් එකක් වන අතර එයට පැවරී ඇත්තේ  ජාත්‍යන්තර සාමය සහ ආරක්ෂාව පවත්වා ගෙන යෑමය
එක්සත් ජාතීන්ගේ ප්‍රඥප්තියෙහි සටහන් කොට දක්වා ඇති පරිදී ,  එහි බලතල අතර  සාමය පවත්වා ගෙන යෑමෙහි ක්‍රියාන්විතයන් සංස්ථාපනය කිරීම, ජාත්‍යන්තර සම්බාධක පැනවීම, සහ  හමුදාමය ක්‍රියාමාර්ග සඳහා බලය ලබා දීම යන දේ වෙයි
එහි බලතල ක්‍රියාත්මක කෙරෙන්නේ  එක්සත් ජාතීන්ගේ ආරක්ෂක මණ්ඩල යෝජනා ඔස්සේය
ආරක්ෂක මණ්ඩලයෙහි සාමාජීකයන් 15 දෙනෙකු සිටිති
දෙවන ලෝක යුද්ධයෙහි ජයග්‍රාහකයන්වී මහා බලවතුන් වීම මත පදනම්ව නිෂේධ-බලය-හිමි ස්ථීර සාමාජිකයන් පස් දෙනෙකුද —චීනය, ප්‍රංශය, රුසියාව, එක්සත් රාජධානිය, සහ එක්සත් ජනපද— මෙයට ඇතුලත් වෙති
ස්ථීර-නොවන සාමාජීකයෝ 10 දෙනෙකුද සිටින අතර, සැම වසරකදීම ඔවුන්ගෙන්  පස්දෙනෙකු තෝරාපත් කර ගනු ගබන්නේ වසර දෙකක සේවා කාලයකටය
මෙම මූලික ව්‍යුහය  එජා ප්‍රඥප්තියෙහි පස් වන පරිච්ඡේදයෙහි දක්වා ඇත
වර්තමාන ස්ථීර -නොවන සාමාජීකයන් වන්නේ ආර්ජන්ටිනාව, ඕස්ට්‍රේලියාව, චෑඩ්, චිලි, ලක්සම්බර්ග්, ජෝර්දානය, ලිතුවේනියාව, රුවන්ඩා, දකුණු කොරියාව, සහ නයිජීරියාව යන රටවල් වෙති
ආශ්‍රිත

එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය
ෂිබූයා, ටෝකියෝහී පිහිටි, , යනු  මෙයිජි අධිරාජයා සහ ඔහුගේ බිරිය වූ, ෂොකේන් අධිරාජනියගේ දේවත්වාරෝපණයවූ ආත්මයන්හට කැප කොට තැනුනු ෂින්ටෝ සිද්ධස්ථානයයි
පුස්තකිල හා විඥාපන විද්‍යා අධ්‍යයන අංශය 1972 දී ආරාම්භ කරන ලද්දකි
මෙය කැළණිය විශ්වවිද්‍යාලය හා බැඳි එක් අධ්‍යයන අංශයකි
කැළණිය විශ්වවිද්‍යාලය
ශ්‍රී ලංකාවේ හෝමාගම කලාපයෙහි රජයේ පාසැල් ලැයිස්තුව  දැක්වීමේදී  එය හංවැල්ල, හෝමාගම හා පාදුක්ක  යන අධ්‍යාපන කොට්ඨාශවලට අදාල රජයේ පාසැල් ලැයිස්තු වශයෙන් දැක්විය හැකිය
කොට්ඨාශ අතර රජයේ පාසැල් ‍බෙදී ඇති ආකාරය

හංවැල්ල අධ්‍යාපන කොට්ඨාශය

හෝමාගම අධ්‍යාපන කොට්ඨාශය 

{විද්‍යාදීප විද්‍යාලය, මත්තේගොඩ 

| class="wikitabl හෝමාගම ජනාධිපති විදුහල
පාසැල් ලිපිනය
|}

මහින්ද රාජපක්ෂ විද්‍යාලය,පිටිපන

පාදුක්ක  අධ්‍යාපන කොට්ඨාශය 

කිසිදු හොඳ පාසලක් නොමැත
සීමාසහිත පුද්ගලික සමාගම් ( usually called a '''private limited company (Ltd)) යනු is a type of company incorporated under the laws of England and Wales, Scotland, that of certain Commonwealth countries and the Republic of Ireland
It has shareholders with limited liability and its shares may not be offered to the general public, unlike those of a public limited company (plc)
External links
Companies Act 2006, Office of Public Sector Information
2007 අංක 7 සමාගම් පනත (ශ්‍රී ලංකාවේ නව සමාගම් පනත)

References

සමාගම් වර්ග
සමාගම් වර්ග - ශ්‍රී ලංකා
සිංගපුරුව (ස්වදේශික නාමය සිංහපුර, නිල නාමය රිපබ්ලිකා සිංහපුරා) මලයා අර්ධද්වීපයේ දකුණු කෙලවරේ පිහිටි සමකයට කිලෝමීටර් 137ක් උතුරින් පිහිටි අග්නිදිග ආසියාතික රටකි
සිංගපුරුවට දුපත් 63 ඇත,it is separated from Malaysia by the Straits of Johor to its north and from Indonesia's Riau Islands by the Singapore Strait to its south
Singapore is highly urbanised but almost half of the country is covered by greenery
More land is being created for development through land reclamation
[k
sheshan] 1 නොවැම්බර් 2011 13
35

සිංගප්පූරුව
ශ්‍රී ලංකාවෙ උතුරු මැද පලාතේ ලමුන් අතර කෙරෙන සෙල්ලමකි
මෙය ටින් කැඩීම සෙල්ලමට තරමක් සමානය
මෙය ගැහැනු පිරිමි සියල්ලන්ටම කණ්ඩායම් 2 කට බෙදී කල හැකි ක්‍රීඩාවකි
එක් කණ්ඩායමක අඩුම වශයෙන් 5 දෙනෙක් වත් සිටිය යුතුයි
අවශ්‍ය වන්නේ, ප්‍රමානයෙන් වෙනස් ගල් 7 ක් හා රබර් බෝලයක් පමණයි
ක්‍රීඩාව කරන ආකාරය

පළමු අවස්ථාව 
 පලමුව කණ්ඩායම් 2 ට නායකයන් 2 නෙක් පත්කරගනී
 ඉන්පසු ගල් 7 , එකක් මත එකක් රැදෙන අයුරින් රදවා තබයි
ඉන් පසු "ගල මල" අල්ලයි
ගල මල දිනන කණ්ඩායම බෝලය රැගෙන සලකුණු කරන ලද දුරක සිට වරකට එක්කෙනා බැගින් , එකක් මත එකක් රදවා ඇති ගල් ටික පෙරලීමට උත්සාහ කල යුතුය ( බෝලයෙන් ගසා )
මෙහිදී අනෙත් පිල ගල් වල වැදී එන බෝලය රැක ගැනීමට උත්සහ කල යුතුය
එසේ රැකගතහොත්, පහරදෙන පිලම පරාද වෙයි
ඉන්පසු ගල් නැවත සකස් කල යුතු අතර, අනෙත් පිලට පහරදීමේ අවස්ථාව ලැබේ
යම්හෙයකින්, ගල් කැඩීමට උත්සාහ කරන කණ්ඩායමට එය කල හැකි උනොත්, ක්‍රීඩාවේ ඊලග අවස්ථාවට පිවිසෙයි
දෙවන අවස්ථාව 
 ගල් කැඩීමට හැකිවු කන්ඩායමට බොලය හිමිවෙන අතර ඔවුන්ට අනෙත් කණ්ඩායමේ අයට බෝලයෙන් පහරදිය හැකිය
නමුත් ඔවුන්ගේ (අනෙත් කණ්ඩායමේ)උත්සාහය වන්නේ ගලෙන් ගල සකස් කිරීමයි
බෝලයෙන් පහරක් නොකා, ගල් 7 ම සකස් කලහොත් එම කණ්ඩායමට දිනුම හිමි වෙයි
එක් ක්‍රීඩකයකුට හෝ පහරදීමට හැකි උනොත් එම කණ්ඩායමට දිනුම ලැබේ
බෝලයෙන් පහරදීමට පෙර, පහරදෙන කණ්ඩායම බෝලය ගෙන රවුමට එකතුවී එක් අයෙකුට බොලය ලබාදෙයි
ඉන්පසු සියලු දෙනා බොලය තමන් සගවාගෙන ඇති අයුරින් අනෙත් පිලේ ක්‍රීඩකයන් පසුපස බොලයෙන් පහරදීමට එලවිය යුතුය
පිරිමි ළමයින් තම කමිසයේ බොත්තමක් ගලවා බොල්ය සහිත අත එතුලට දමාගත හැකි අතර, ගැහැනු ලම්යින් ගවුමෙ සාය භවිතා කර තම බෝලය සහිත අත සගවා ගත යුතුය
ගල් සාදන කණ්ඩායමේ ක්‍රීඩකයන් ගල් සාදන අතරතුර, තමන්ට පහරදීමට පැමිනෙන ක්‍රීඩකයින් ව ඇල්ලීමට උත්සාහ කල හැක
බෝලයෙන් පහර නොකා, එසේ කල හැකිඋනොත් , ඔවුන් ට ජය හිමිවෙයි
මෙහිදී, ඔවුන්ට බොලය ඇත්තටම සගවාගෙන ඇත්තේ කවුරුන්ද යන වග අනුමාන කිරීමෙන් වෙනත් ක්‍රීඩකයෙක් ඇල්ලීම කල හැක
දිනන ආකාර 
 අනෙත් පිලේ ක්‍රීඩකයෙකුට  බෝලයෙන් පහරදීම
කඩන ලද ගල් 7 , බෝලයෙන් පහර නොකා සැදීම
 පහරදීමට එන ක්‍රීඩකයෙක් , පහර නොකා ඇල්ලීම
මූලික අවස්තාවේ ගල් කඩන විට , ගල් වල වැදී එන බෝලය ඇල්ලීම
"අතර මැදි කටුස්සන් " යන අර්ථයෙන් යුත් මිසොසෝර් පර්මීය යුගයේ මුල් භාගයේ ජිවත් වූ කුඩා මුහුදු උරග ගණයකි
ගොඩබිම ජිවය පරිනාමය වූ පසු නැවත ජලජමය ජිවන රටාවකට යොමු වූ පළමු ජලචර උරග විශේෂය මිසොසෝරස් ය
මිසොසෝරස්
හොඳින්ම දන්නා මිසොසෝර් මිසොසෝරස් වෙයි
මෙම සත්වයාගේ ෆොසිල නැම්බියාව, අප්‍රිකාව  සහ බ්‍රසීලය, උරුගුවේ , ආජන්ටිනාව හා පැරගුවේ යන දකුණු ඇමෙරිකාවේ කොටස් වලින් හමු වී ඇත
පෘථිවි සිතියමක එකිනෙක බද්ද කල හැකි හැඩයකින් යුත් මහාද්වීප වන අප්‍රිකානු හා දකුණු ඇමෙරිකානු මහාද්වීප වල  මෙම ෆොසිල වල පුළුල් ව්‍යාප්තිය මහාද්වීපික ප්ලාවිතය පිලිබඳ මතය තහවුරු කිරීමට උපකාර විය
මිසොසෝරස් කුඩා කිඹුලෙකුට ආසන්න වශයෙන් සමාන කම් දැක්වුවද සුලබව හමුව ඇති නිදර්ශක දිගින් සෙ
40 ක්  පමණක් වෙයි
නමුත් සොයාගෙන ඇති විශාලතම නිදර්ශකයේ දිග ආසන්න වශයෙන් මීටර් 2 කි
බොහෝ විට එකල විසු විශාලතම මුහුදු උරගයා මෙසොසෝරස් විය හැක
මත්ස්‍යයින් හෝ ඇතැම් විට ක්‍රස්ටේශියාවන් මත යැපෙන්නට ඇතැයි විශ්වාස කෙරෙයි
මේ සඳහා නුතන තල්මසුන් මෙන් දත් පෙරනයක් මෙන් භාවිතා කරන්නට ඇත
ප්‍රාග් ඓතිහාසික උරගයෝ
මුහුදු උරගයෝ
උරගයෝ
උපත

1877 අගෝස්තු විසි දෙවැනි දා ආනන්ද කුමාරස්වාමි උපත ලැබුවේ ලංකාවේ එවකට පැවති ප්‍රබලතම දෙමළ ප්‍රභූ පවුලකය
ඔහුගේ පියා වූ මුතු කුමාරස්වාමි ලංකාවෙන් නයිට් පදවියක් ලද පළමු පුද්ගලයා ලෙස හැඳින්වෙයි
ලංකාවේ නිදහස් අරගලයේ ප්‍රබල භූමිකාවක් ඉටුකළ පොන්නම්බලම් සහෝදරයින් ඔහුගේ ළඟම ඥාතීන් වෙයි
මුතු කුමාරස්වාමි, එංගලන්තයේ ගත කළ අවධියේ දී මුණ ගැහුණු එළිසබෙත් බීබී නම් කාන්තාව සමඟ විවාහ වූ අතර ඔවුන් දෙදෙනාට ලැබුණු දරුවා නම් කරන ලද්දේ ආනන්ද කෙන්ටිෂ් මුතු කුමාරස්වාමි ලෙසයි
නමුත් අවාසනාවකට මෙන් ආනන්ද කුමාරස්වාමිට වයස අවුරුදු දෙක පිරෙන විට ඔහුගේ පියා මිය ගිය අතර මව විසින් ඔහුව එංගලන්තය වෙත ගෙන ගියා ය
එංගලන්තයේ ලන්ඩන් විශ්ව විද්‍යාලයෙන් භූගර්භ විද්‍යාව සහ උද්භිත විද්‍යාව පිළිබඳව උපාධියක් ලබා ගැනීමෙන් අනතුරුව එතිල් මේරි නම් තරුණිය සමඟ 1902දී  විවාහ වන ආනන්ද කුමාරස්වාමි නැවතත් ලංකාව බලා පැමිණියේ ය
කෙසේ වෙතත් මෙම විවාහය 1913 දී පමණ බිඳ වැටෙන අතර එම වසරේදීම කුමාරස්වාමි  රිචර්ඩ්සන් නම් තවත් තරුණියක් විවාහ කර ගත්තේ ය
මෙම විවාහයෙන් නාරද කුමාරස්වාමි සහ රෝහිණී කුමාරස්වාමි යන දරුවන් දෙදෙනා ඔවුන්ට ලැබුණි
මේ කාලය තුළ ඉන්දියාවේ ගතකරන කුමාරස්වාමි යුවළ ඉන්දියානු කලා ශිල්ප කෙරෙහි වැඩි අවධානයක් යොමු කළහ
රිචර්ඩ්සන් ඉන් පසු  ඉන්දීය ගීත ගායනා කරමින් සහ එම සංස්කෘතිය ප්‍රවර්ධනය කරමින් රත්න දේවි නමින් ප්‍රසංග රැසක් සංවිධානය කළේය
ඒ කෙසේ වෙතත් මෙම විවාහයද බිඳ වැටෙන අතර 1922 දී කුමාරස්වාමි ස්ටෙලා බ්ලොච් නම් ඇමෙරිකානු ජාතික නාට්‍යාංගනාවක් විවාහ කර ගන්නවා
නමුත් එම විවාහයත් සාර්ථක වන්නේ නැහැ
1930 දී කුමාරස්වාමි සිය අවසාන විවාහයට පිවිසෙන අතර එවර ඔහුගේ තේරීම වන්නේ ආජන්ටිනා වන ජාතික යුවතියක් වන ලුයිසා රන්ස්ටේනුයි
මෙම විවාහයෙන් කුමාරස්වාමිට තවත් පුතෙකු ලැබෙන අතර ඔහුව රාමා කුමාරස්වාමි ලෙස නම් කරනු ලබනවා

භූ විද්‍යාඥයෙකු ලෙස සිදුකළ සේවය 

අප කලින් සඳහන් කළ පරිදි නැවතත් ලංකාවට පැමිණි ආනන්ද කුමාරස්වාමි ලංකාවේ ප්‍රථම ඛනිජ සම්පත් ගවේෂණ කාර්යාංශයේ අධ්‍යක්ෂවරයා බවට පත් වුණා
ඒ හරහා ඔහු ලංකාව පුරා ඛනිජ ද්‍රව්‍යය ගවේෂණය කිරීමට කටයුතු කළා
එහිදී තෝරනයිට් නම් ඛනිජ වර්ගය ඔහු විසින් සොයා ගත් අතර මේ නිසා මාරිකියුරි  වැනි ලෝ ප්‍රකට විද්‍යාඥවරියන් පවා එම ඛනිජ විශේෂ කුමාරස්වාමි නමින් නම් කළ යුතුයැයි සඳහන් කළා
නමුත් තමන් එම ඛනිජ විශේෂය මුල් වරට සොයා ගත්තත් එය නිසි ලෙස හඳුනා ගැනීමට අපොහොසත් වීම නිසා එම ගෞරවය තමන්ට ලබා ගත නොහැකි බව කියමින් ඔහු එය ප්‍රතික්ෂේප කළා
කෙසේ වෙතත් මේ පිළිබඳව සිදුකරන ලද පර්යේෂණ නිසා ලන්ඩන් විශ්ව විද්‍යාලය මගින් ආනන්ද කුමාරස්වාමි වෙත ආචාර්ය උපාධියක් ද ලබා දීමට කටයුතු කළා
ලංකාවේ දේශීයේ කලාව කෙරෙහි අවධානය යොමු වීම

ලංකාවේ ඛනිජ සම්පත් සොයා යමින් ලංකාව පුරා සිදුකළ  ගවේෂණයේදී ආනන්ද කුමාරස්වාමි ඛනිජ සම්පත් වලටත් වඩා වටින දෙයක් ශ්‍රී ලංකාව තුළ පවතින බව වටහා ගත්තා
ඒ ශ්‍රී ලාංකිකයන්ගේ සංස්කෘතියයි
විශේෂයෙන්ම පිටිසර බද ගම් පළාත් වල ජන ජීවිතය, සිරිත් විරිත්, ජනශ්‍රැති ආදිය අධ්‍යයනය කළ ඔහු ඒ පිළිබඳව විවිධ පර්යේෂණ පත්‍රිකා සකස් කර ඉදිරිපත් කිරීමට කටයුතු කළා
ඔහුගේ මේ පර්යේෂණ වල විශිෂ්ටතම ප්‍රතිඵලය වූයේ “මධ්‍ය කාලීන සිංහල කලා” නම් අති දැවැන්ත කෘතියයි
ඒ හරහා සිංහල කලාවෙහි ඇති අද්විතීයභාවය පිළිබඳව ලොවට හෙළි කිරීමට ඔහුට හැකියාව ලැබුණා
විවේචන

ලංකාවේ ප්‍රභූ පවුල්වල අධිරාජ්‍ය ගැති ස්වභාවය ආනන්ද කුමාරස්වාමිගේ අතින් දැඩි ලෙස විවේචනයට ලක් වුණා
එසේම ඔහු දිගින් දිගටම තම ලිපි වලින් මතු කරන ලද්දේ බටහිර අධ්‍යාපනය විසින් හීලෑ කරන ලද මධ්‍යම පංතියට වඩා පිටිසර ගම්මාන වල නූගත් ජනතාව අතර උසස් සංස්කෘතියක් පවතින බවයි. එසේම ලංකාවේ අධ්‍යාපනය ලබාදීම රටවැසියාගේ මුල් භාෂාවලින් එනම් සිංහල හා දෙමළින් ලබාදිය යුතුයි යන මතය මුලින්ම ඉදිරිපත් කරන ලද්දේද ආනන්ද කුමාරස්වාමි විසින්
එසේ ම ලංකාවට විශ්ව විද්‍යාලයක ඇති අවශ්‍යතාවය මූලික වශයෙන් මතු කළ අයෙක් ලෙස එතුමාගේ නම ඉතිහාසගත වෙනවා
ආනන්ද කුමාරස්වාමිගේ කෘති

ශ්‍රී ලංකාවේ පමණක් නොව ඉන්දියාව ඇතුළු පෙරදිග සංස්කෘතිය පිළිබඳව කෘතීන් විශාල ප්‍රමාණයක් ආනන්ද කුමාරස්වාමි විසින් රචනා කරනු ලැබුවා
ඒ අතරින් බොහෝමයක් කෘති අද පවා ලංකාවේ පුස්තකාලවලින් සොයා ගැනීමට හැකියාව ලැබෙන්නේ නැහැ
මේ ඔහුගේ එවැනි කෘතීන් අතරින් කීපයක නම් පමණයි
Elements of Buddhist Iconography

Introduction To Indian Art

Buddhist Art

History of Indian and Indonesian Art

Teaching of Drawing in Ceylon

The Indian craftsman

Viśvakarmā
examples of Indian architecture, sculpture, painting, handicraft 

Rajput Painting

Early Indian Architecture
Cities and City-Gates

සමු ගැනීම

වයස අවුරුදු හැත්තෑවේදී එනම් 1947 සැප්තැම්බර් 9 වනදා ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ බොස්ටන් නගරයේ දී ආනන්ද කුමාරස්වාමි තනි මිනිසකුට තමාගේ ජීවිත කාලයේදී සිදු නොකළ හැකි තරම් අති දැවැන්ත වැඩ කොටසක් සිදු කොට සමු ගත්තා
නමුත් අවාසනාවකට වගේ ජාතියක් විදිහට අපේ ආනන්ද කුමාරස්වාමිට නිසි ගෞරවය ලබා දුන්නාද කියන එක ප්‍රශ්නයක්
හොඳම උදාහරණය වන්නේ නෙළුම් පොකුණ නිර්මාණය කිරීමෙන් පසුව ඒ අසලින් දිවෙන ආනන්ද කුමාරස්වාමි මාවතේ නම නෙළුම්පොකුණ මාවත ලෙස නම් කරනු ලැබීමයි
පසුව රජය වෙනස් වීමත් සමඟම ඊට නැවතත් පැරණි නමම ලබා දෙනු ලැබුවා
අවම වශයෙන් එම මාවත අද්දරින් හෝ ආනන්ද කුමාරස්වාමි ගේ පිළිරුවක් හෝ නිර්මාණය කිරීමට බලධාරීන් පියවර ගැනීම මෙම ශ්‍රේෂ්ඨ ලංකා පුත්‍රයාට ජාතියක් විදිහට අපිට කළ හැකි සුළු හෝ ගෞරවයක් ලෙස ලෙසට හැඳින්විය හැකි ය
කොරියානු (දකුණු කොරියානු
한국어, හන්ගු(ක්)ගෝ
උතුරු කොරියානු
조선말, ජෝසොන්ම්ඔල්) යනු මිලියන 80 ක පමණ ජනයාගේ මව් භාෂාවයි. කොරියානු භාෂා දේශීය කථිකයන්ගෙන්  වැඩි දෙනෙක් උතුරු හෝ දකුණු කොරියානුවන් ය
එය උතුරු කොරියාවේ සහ දකුණු කොරියාවේ නිල සහ ජාතික භාෂාව වේ
කොරියානු යුද්ධයත් සමග දෙරටක් බවට පත් වූ අතර දෙරට තුළ මහජනතාව විසින් භාවිතා කරන මෙම භාෂාවේ සමාජ- සංස්කෘතිකමය බලපෑම් මූලික කරගත් භාෂාමය වෙනස්කම් දැකිය හැකි වෙයි
නමුත් සමස්ථයක් වශයෙන් ගත්කල උතුරු කොරියාවත් දකුණු කොරියාවත් සමාජයක් ලෙස භාවිතාකරන මෙම කොරියානු භාෂාව වාග්විද්‍යාත්මක සමානත්වයක් පෙන්වා දෙයි
කොරියානු භාෂාව චීනයේ සමහර ප්රදේශවල, එනම් ජිලින් පළාතේ සහ යැන්බියන් ප්රාන්තයේ සහ චැං බාර් ප්රාන්තයේ පිළිගත් සුළුතර භාෂාවකි
එය රුසියානු දූපතක් වන සකාලින් සහ මධ්‍යම ආසියාවේ සමහර ප්‍රදේශවල ද කතා කරනු ලැබේ
කොරියාව කොරියානු බසින් ‘තේහන්මින්ගුක්’ යනුවෙන් හදුන්වන අතර රටේ නම කෙටිකර ‘හන්ගුක්’ යනුවෙන් ද හදුන්වනු ලැබේ
කොරියාවේ භාවිතා කරන භාෂාව ‘කොරියානු භාෂාව’ යන අර්ථය ඇති ‘හන්ගුක්ඕ’ ‘හන්ගුක්මල්’යනුවෙන් හදුන්වනු ලැබේ
ඕ - මල් යනු පද ‘භාෂාව’ යන අර්ථය ගෙන දෙයි
කොරියානු භාෂාවේ අක්ෂර මාලාව ‘හන්ගල්’ අක්ෂර මාලාවයි. මෙහි අක්ෂර (ස්වර හා ව්‍යඤ්ජනාක්ෂර ඇතුලත්ව) 40 ක් ඇත
ස්වරාක්ෂර
1 - ආ, 1 - යා
2 - ඔ, 2 - යො 
3 - ඕ, 3 - යෝ
4 - උ, 4 - යු 
5 - _අ 
6 - ඉ      

 ㅏ is closer to a near-open central vowel (), though  is still used for tradition
ව්‍යංජනාක්ෂර

ලිවීමේ ක්‍රමවේදය  

[[Category
Korean writing system|τ]]
Writing

නවීන කොරියන් භාෂාව වචන අතර හිස්තැන් සහිතව ලියනු ලබයි
එය ජපන් හෝ චීන බසෙහි දක්නට නොලැබෙන සුවිශේෂී ලක්ෂණයකි
කොරියානු විරාම ලක්ෂණ, බටහිර විරාම ලක්ෂණ වලට අනුරුප වේ
සාම්ප්‍රධායිකව කොරියන් බස සිරස් පේළි ලෙස ලියනු ලැබුවද වර්තනාමනයේදී හරස් පේළි ලෙස, වමේ සිට දකුණට, ඉහල සිට පහලට ලියනු ලබයි
මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි

 Linguistic and Philosophical Origins of the Korean Alphabet (Hangul)
 Sogang University free online Korean language and culture course
 Beginner's guide to Korean for English speakers 
 U
Foreign Service Institute Korean basic course
 asianreadings
com, Korean readings with hover prompts
 Linguistic map of Korea
 dongsa
net, Korean verb conjugation tool
 Hanja Explorer, a tool to visualize and study Korean vocabulary
 

කොරියානු භාෂාව
මී දෙනුන්ගෙන් දොවාගන්නා කිරි මීකිරි නම් වේ
එලකිරි වලට වඩා මෙය රසයෙන් මෙන්ම ගුණයෙන්ද තරමක් වෙනස්ය
පානයක් ලෙස ලොව ප්‍රචලිත නමුත් ශ්‍රී ලංකාව තුල එතරම් ජනප්‍රිය නැත
පෝෂණ දත්ත
කිරිවල සංඝටක, per 100 grams

මුදවාපු මීකිරි

මීකිරි ,ශ්‍රි ලංකාවේ දකුණු පළාත ආශ්‍රිතව බහුලව දැකිය හැකි කිරි නිෂ්පාදනයකි
මෙම කිරි ආහාරය පෝෂ්‍ය පදාර්ථ රැසකින් යුක්ත වූවකි
නිපදවීම
මුදවාපු කිරි නිෂ්පාදනයද, යෝගට් නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලියට සමාන ක්‍රියාවලියකින් යුක්ත වෙයි
මේ සඳහා මී ගවයින්ගේ කිරි යොදා ගන්නා නිසා, මේවා මීකිරි ලෙස හැඳින්වෙයි
මී ගවයින්ගෙන් දොවා ගත් කිරි, පෙරා උණුකොට ඊට මින් පෙර නිපදවන ලද මුදවාපු කිරි මිශ්‍රණයක් මුහුම් ලෙස යොදනු ලැබේ
(එම මුහුම් තුල ලැක්ටික් අම්ල පැසීම සිදුකරන විවිධ බැක්ටීරියා දර්ශක පවතියි) එමගින් කිරි කැටි ගැසීම සිදුවන අතර, ලැක්ටික් අම්ලය නිසා කිරිවල ඇඹුල් රසයක්ද ඇතිවෙයි
ආශ්‍රිත ලිපි 
කිරි
එළකිරි
මුදවාපු මීකිරි

බාහිර සබැඳි
බෆලෝ මිල්ක් ෆ්‍රොම් බ්‍රිට්න් 

මිනිසා විසින් ආහාරයට ගන්නා සත්ත්‍ව කිරි
කිරි
මීකිරි
හඳුන් දිවියා
වල් බළලා
කොළ දිවියා
ඔස්කාර් ෆින්ගල් ඔ‘ෆ්ලැහර්ටි වයිල්ඩ් (1854 ඔක්තෝබර් 16 - 1900 නොවැම්බර් 30) අයර්ලන්ත ජාතික ලේඛකයෙකු, කවියෙකු හා සුප්‍රසිද්ධ සෞන්දර්යවාදියෙකු විය
1880 දශකය තුළ විවධ රචනා මාදිලි භාවිතා කළ ඔහු 1890 දශකයේ දී ලන්ඩන් නුවර ප්‍රසිද්ධත ම නාට්‍ය රචකයෙකු ලෙස නම් ලැබී ය
ඔහුගේ ඉඟි වැකි, නාට්‍ය හා ඔහු සිරගත ව ගත කළ කාලය හා අකල් මරණය ඔහුට වර්තමානයේ දී ප්‍රකටත්වයක් ගෙන දෙයි
අයර්ලන්තයේ විසු විලියම් වයිල්ඞ් සහ ජේන් ෆ‍්‍රැන්සෙස්කා වයිල්ඞ් ට දාව උපන් දෙවන දරුවා ඔස්කා වයිල්ඞ් විය
ජේන් අයර්ලන්තයේ විසු ප‍්‍රකට කවියෙක් වූ අතර විලියම් අක්‍ෂි සහ ශ‍්‍රවණ ශල්‍යවෛද්‍යවරයකු විය
ඔස්කා වයිල්ඞ් නව වන විය දක්වා ඉගෙනුම ලැබුවේ නිවසේදීමය
ඉන්පසු ෆර්මනාහි පෝටෝරා රාජකීය විදුහලට ඇතුළත්ව එහි අධ්‍යාපනය හැදැරුවේය
කුඩා කල සිට ම ඔස්කාර් ප්‍රංශ හා ජර්මන් භාෂා ප්‍රගුණ කිරීමෙන් දක්ෂකම් පෑමට සමත් විය
විශ්විද්‍යාලයේ දී වයිල්ඩ් උසස් සාහිත්‍ය අධ්‍යනය කරමින් පැරණි සම්භාව්‍ය සාහිත්‍ය අධ්‍යයනයෙහි ලා කැපී පෙනෙන දස්කම් දැක්වීය
පළමුව ඩබ්ලින් විශ්වවිද්‍යාලයදීත්, පසුව ඔක්ස්ෆර්ඩ් විශ්වවිද්‍යාලය දීත් ඔහු විශ්වවිද්‍යාල අධ්‍යාපනය හැදැරීය
ඔහුගේ ගුරුවරුන් වූ වෝල්ටර් පේටර් හා ජෝන් රස්කින් ගෙන් ලැබූ ආභාෂය හේතුවෙන් වයිල්ඩ් එවකට නව දර්ශනයක් වූ සෞන්දර්යවාදයෙහි කැපී පෙනෙන චරිතයක් වුණු අතර ඔහු රෝමානු කතෝලික දහම ද ගැඹුරු ලෙස අධ්‍යයනය කළේය (ඔහු මරණාසන්න ව සිටියදී මෙම දහමට හැරුණේ ය)
විශ්වවිද්‍යාලයෙන් අධ්‍යාපනය ලැබීමෙන් පසු ඔහු ලන්ඩන් නුවර පදිංචි වී ප්‍රභූ පැලැන්තියේ සමාජගත විය
සෞන්දර්යවාදයේ නියෝජිතයෙකු ලෙස ඔහු විවිධ කලා මාදිලි වලට නැඹුරු වූ අතර ඔහු ‘කලාවේ නව ආර‘ මාතෘකාව යටතේ කැනඩාවේ හා ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ කථිකාචාර්යවරයෙකු ලෙස ද කටයුතු කළේ ය
1871 සිට 1874 කාලවකවානුවේ අධ්‍යාපනයේ සාර්ථකත්වය උදෙසා ශිෂ්‍යවයක් ලැබු වයිල්ඞ් පසුව ඔක්සිෆ්ර්ඞ් හි මැග්ඩලෙන් විද්‍යාලයටද ඇතුළත් වුවේය
එම විද්‍යාලයේ ඉගෙනුම ලබන කාලයේ දී තම නිර්මාණ ශක්තිය වැඩි දියුණු කරගත් වයිල්ඞ් එහිදී නිරන්තර පැසසුමට සහ සම්මානයට පාත‍්‍ර විය
‘රාවෙන්නා ’ නම් කාව්‍යය වෙනුවෙන් 1878 ඔහු දිනාගත් නිවිඞ්ගේට් සම්මානය එයට කදිම උදාහරණයකි
තම පෙම්වතිය වූ ෆ්ලෝරනිස් බැල්කොම්බේ ගේ පිටුපෑමෙන් පසු ඔස්කා වයිල්ඞ් අයර්ලන්තය හැරදා ගිය අතර ඉන්පසු ඔහු වැඩි වශයෙන් ජීවත් වුයේ ලන්ඩන්, පැරිස් සහ ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ නගරවලය
ලන්ඩනයේදී හමු වූ කොන්ස්ටන්ස් ලොයිඞ් සමඟ 1884 මැයි 29 වන දින විවාහ වූ වයිල්ඞ් සිරිල් සහ විවියන් නම් පුතුන් දෙදෙනකු ලද්දේය
වයිලිඞ් පාසල් වියේ සිටම විවිධ විසිතුරු දේට සහ කලාවන්ට ආශා කළ අතර එම නිසාම සමහර අවස්ථා වලදී විවිධ විවේචකයන්ගේ ගැරහුම් වලට පාත‍්‍ර විය
‘ස්ප්‍රින්ග්ෆීල්ඞ් රිපබ්ලිකන් ‘ ‘අන්මෑන්ලි මෑන්හුඞ්’ වැනි කෘති වල වයිල්ඞ්ගේ ජීවිතය, හැසීරීම් රටාවන් , සමලිංගින ජීවීතය පිළිබඳ සඳහන් කොට ඇත
ඔස්කාර් වයිල්ඞ්, ජොන්රස්කින් සහ වෝල්ටර් පේටර් යන ඉංග්‍රීසි ලේඛකයන්ගේ ආභාෂය නිරන්තරයෙන් ලැබු අතර තමන් නිර්මාණය කරන සෑම නිර්මාණයකම ‘රසවින්දනය කිරීමේ හැකියාව ’ එහි පැවතිය යුතු අනිවාර්ය අංගයක් ලෙෂ සැලකුවේය
විවිධ රටවල පළමු පුවත්පත් , සඟරා ආදියේ දී වයිල්ඞ් විවේචනයට ලක්වුයේ මේ නිසාවෙනි
වරෙක සැන් ෆ‍්‍රැන්සිස්කෝහි පුවත්පත පළවු ‘ද වැස්ප් ’ නමැති කාටුනය මේ සඳහා උදාහරණයක් ලෙස දැක්විය හැකිය
ලබොත්සිබෙනි ම්ද්ලුලි (1859-දෙසැම්බර් 15, 1925), ස්වාසි ගෝත්‍රික නායක ම්වෙලසේ ම්ද්ලුලිගේ (Mvelase Mdluli) දියනිය සහ න්ග්වෙන්යමා ම්බන්ද්සෙනිගේ (Ngwenyama Mbandzeni) භාර්යාව වූවා ය
ග්වමිලේ නමින්ද පතල වූ ඈ සිය පුත්‍රයාගේ මරණයෙන් පසුව 1899දී ස්වාසිලන්තයේ රැජින බවත පත් වූවා ය
1921 දක්වා රාජ්යය පාලනය කල ඈ සිය මුනුබුරු II වන සොබූසා වෙත රජකම පවරා විශ්‍රාම ගත්තා ය
අප්‍රිකානු ජාතික කොන්ග්‍රසයේ පලමු පුවත්පත වූ අබන්තු-බතෝ (ජනතාව) පල කිරීමට මුදල් ආඩාර ලබා දුන්නේ ලබොත්සිබෙනි රැජින යි
මූලාශ්‍ර 

Pampallis, John Foundations of the New South Africa, Zed Books, London (1991)

http
suite101.com/content/the-birth-of-the-african-national-congress-a333708  (අඩවියෙන් බැහැර පිටුවකි)
ස්වාසිලන්තය
සයින නියමය යනු ඕනෑම ආකාරයේ ත්‍රිකෝණයක පාද සහ එහි කෝණවල සයින අතර ඇති සම්බන්ධයයි
එය පහත ආකාරයට වේ
ඕනෑම  ත්‍රිකෝණයක් සඳහා සුපුරුදු අංකනයෙන්,

 
මෙහි  හා  යනු ත්‍රිකෝණයේ කෝණ වන අතර  හා  යනු ත්‍රිකෝණයේ පාද වේ
අජාන් බ්‍රහ්මවංසෝ හිමි, ඔස්ට්‍රේලියාවේ බෞද්ධ භික්ෂුන් නමකි
ආශ්‍රිත
 ඔස්ට්‍රේලියාව
 බුදු දහම
 අජාන් චා මහතෙරණුවෝ

මූලාශ්‍ර

1951 උපත්
බෞද්ධ භික්‍ෂූන්
ශ්‍රී ලංකා ආණ්ඩුවේ විවිධ විවිධ තනතුරු සඳහා (පරිපාලන සේවා, රේගු, බැංකු, කළමනාකාර සහකාර, ග්‍රාමසේවක, පොලීසිය , බන්ධනාගාර සහ ගුරු සේවය ආදී) බඳවා ගැනීමේ දී තරග විභාග පවත්වනු ලැබේ
සාමාන්‍යයෙන්, සෑම සිකුරාදාම නිකුත් වන රජයේ ගැසට් පත්‍රය මගින් මෙම රැකියා සහ අදාල තරග විභාගය පිලිබඳ විස්තර ලබා ගත හැක
තවද, රජයේ රැකියා පිලිබඳ විස්තර මෙතනින් ද දැනගත හැක
පොදුවේ ගත් කල විෂයයන් 6 ක් අතුරින් තෝරාගන්නා ලද විෂයයන් කිහිපයක් පමණක්  මෙම තරග විභාග වලදී අයදුම් කරුවන් හට ලබාදෙයි
එම විවිධ විෂයයන් සහ එහිදී අයදුම් කරුවෙකු විසින් සැලකිලිමත් විය යුතු විශේෂ කරුණු රැසක් ඇත
සාමාන්‍යයෙන් එක් විෂයයකින් සමත් වීමට නම් අවම වශයෙන් ලකුණු 40 ක් ලබාගත යුතු වන අතර, වඩාත් තරගකාරී අවස්ථා වලදී එම සීමාව ලකුණු 60 ක අවමයකට ද යටත් විය හැක
උදාහරණයක් වශයෙන්, 2011 පෙබරවාරි මස පවත්වන ලද රේගු පරීක්ෂකවරුන් බඳවා ගැනීමේ තරග විභාගය සමත් වීමට අවම වශයෙන් එක් ප්‍රශ්න පත්‍රයකට ලකුණු 60 ක් බැගින් ලබාගත යුතුය
විෂයයන්

බුද්ධි පරීක්ෂණය 
පදගත, සංඛ්‍යාත්මක සහ රූපාකර සන්දර්භයක් තුල  ඉදිරිපත් කරන ගැටළු සම්බන්ධයෙන් අයදුම්කරු ගේ නිගමනයන් සහ ප්‍රතිචාරයන් පරීක්ෂා කිරීම තුලින් අයදුම්කරු ගේ අවබෝධ කර ගැනීමේ ශක්තිය හා බුද්ධිය මැනීම මෙයින් අපේක්ෂා කෙරේ
රචනය සහ සාරාංශය 
දෙනලද මාතෘකාවන් හෝ තේමාවන් සමුහයක් අතුරින් අපේක්ෂකයා විසින් ම තෝරාගන්නා ලද තේමාවක් ඔස්සේ අදහස් සහ තොරතුරු ඉදිරිපත් කිරීම ගොනු කිරීම සහ විකාශනය කිරීම සම්බන්ධයෙන් අපේක්ෂකයා දක්වන තර්කනය සහ පරිකල්පන ශක්තිය මැනබැලීමට සහ තරමක් සංකීර්ණ ලියවිල්ලක් වටහා ගැනීමට සහ එහි ඇති ප්‍රධාන අදහස තමාගේම වචනයෙන් සාරාංශ වශයෙන් පැහැදිලිව සහ නිවැරදිව ප්‍රකාශ කිරීමට අපේක්ෂකයා සතු හැකියාව මැන  බැලීමට මෙයින් අදහස් කරයි
අපේක්ෂකයෙකු සතු සිංහල භාෂාව පිලිබඳ දැනීම මෙහිදී විශාල ශක්තියකි

රචනාවක් පහසුවෙන් ලියන ක්‍රමය 
රචනාවක් ලිවීමේදී ලැබෙන හෝ තෝරාගත් මාතෘකාවක් ගැන දන්නා හෝ සිතට නැගෙන දෙයක් කොලයක් මත ලියා තැබීම කිරීම ප්‍රමාණවත් නොවේ
තරග විභාගයකදී රචනාවක් මගින් බලාපොරොත්තු වන්නේ එම ක්ෂේත්‍රය පිළිබඳ ඔබගේ ඇති දැනුම සහ තර්කානුකූලව ඔබ යමක් ප්‍රකාශ කරන ආකාරය විමසා බැලීමකි
එමනිසා මෙය තරමක් අභියෝගාත්මක ප්‍රශ්නයකි
නමුත් ක්‍රමානුකුල පිළිවෙලකට පහත සඳහන් ආකාරයට රචනාව ගොඩනගා ගැනීම මගින් අපේක්ෂකයෙකු හට උපරිම ලකුණු ප්‍රමාණයක් ලබාගත හැක
දී ඇති මාතෘකා අතුරින් අපේක්ෂකයා  වඩාත්ම දන්නා අංශයක් පිළිබඳව ඇති මාතෘකාවක් තෝරා ගත යුතුයි
කාලීන මාතෘකා තෝරාගැනීමේ දී සැලකිලිමත් විය යුතුයි
අපේක්ෂකයා සතුව මනා සාමාන්‍ය දැනීමක් ඇතිනම් පමණක් කාලීන මාතෘකා වලට යා හැකියි
නැතහොත් යම් විෂය කරුණකට අදාල මාතෘකාවක් තොරා ගැනීම මගින් අපේක්ෂකයා සතු දැනුම රචනාව අලංකරණයට භාවිත කල හැකියි
මාතෘකාව තෝරාගත් විට එයට අදාල කරුණු ගොනු කිරීමට ප්‍රථම  ප්‍රධාන මාතෘකාවට අදාලව කෙටි මාතෘකා කිහිපයක් සහ ඒවාට අදාල කරුණු කෙටියෙන් සඳහන් කර ගැනීම යෝග්‍ය වේ
(මෙය කෙටි සටහන් සකස්කරගැනීම වැනිය)
  රචනාවට ඉතාම අදාලව  අපේක්ෂකයා ගේ දැනීම ඇති උදාහරණයක් සහ සිංහල භාෂාවේ ඇති වාක්‍ය අලංකරණයට භාවිතා කරන උපමා, ප්‍රස්ථා පිරුළු ආදිය භාවිතා කරමින් රචනාව ආරම්භ කිරීම යෝග්‍යය
පරීක්ෂකයා ලකුණු දීම සඳහා  පුර්ව නිගමනයකට එන්නේ එය මුලින්ම කියවගන යනවිටය
නිතරම මාතෘකාවට අදාලව , නිරවුල් වචන සහ වාක්‍ය ඇතුලත් කල යුතුය
කරුණු වල වැදගත්කම අනුව මුල සිට අග දක්වා ජේද කඩමින්  අනුපිළිවලට විස්තර ගොනු කල යුතුය
සිංහල භාෂාවේ යෙදුම් සහ වාක්‍ය යන සම්ප්‍රදායන්ට ගරු කරමින් රචනාව සඳහා කරුණු ගොනු කල යුතුය
සාමාන්‍යයෙන් රචනාවක් සඳහා ලකුණු  ලබාදීමේදී  සමස්ථ අන්තර්ගතය කෙරෙහි සැලකිල්ලක් දක්වනු ලැබේ

 රචනාවේ කරුණු ප්‍රමාණවත් බව සහ නිවැරදි බව 
 මාතෘකාවට අදාල වැදගත් සියලුම අංශයන් නියෝජනය කර තිබීම 
 ජේදවලට බෙදා තර්කානුකුල ලෙස ඉදිරිපත් කර තිබීම  
 අවශ්‍ය උපමා සහ නිදසුන් මගින් අලංකරණය කර තිබීම 
 ව්‍යාකරණ සහ නිවැරදි අක්ෂර වින්‍යාසය 
 උක්ත ආඛ්‍යාත අතර සම්බන්ධතාවය 
 පැහැදිලි අත් අකුරු

ආදිය මෙහිදී විශේෂ අවධානයකට යොමුකරනු ලැබේ

දෙනලද ජේදයක් සාරාංශය කිරීම   
දෙන ලද ජේදය කිහිප වරක් කියවන්න
පළමුව ජේදය සම්පුර්ණයෙන් කියවන්න
ඉතා සෙමෙන් අර්ථය වැටහෙන පරිදි සම්පුර්ණ ජේදය ම කියවන්න
මෙහිදී ප්‍රධාන අර්ථය තේරුම් ගැනීමට උත්සාහ කරන්න
දෙවන වර කියවන විට වැදගත් මුක්‍ය අදහස හා කෙලින්ම සම්බන්ධ වන කරුණු තෝරා බේරා ගන්න
තවද මෙහිදී වැදගත් යයි සිතන වචන සහ කරුණු සලකුණු කරගන්න
තෙවන වර කියවන්න ට පෙර පාඨයේ මුලික තර්කය සහ හරය තේරුම් ගන්න උත්සාහ කරගන්න
තෙවන වර කියවන විටදී අනවශ්‍ය වචන සහ  අදාල නොවන කරුණු සියල්ල ඉවත්කරන්න
වෙනම කොලයක් ගෙන ඔබ තේරුම් ගත් දේ වෙනම ලියාගන්න
මෙහිදී සම්පුර්ණ ජේදයක් ලිවීම අවශ්‍ය නැත
මුලින් දී ඇති ජේදයේ වචනම යොදාගන්න අවශ්‍ය නැත
එහෙත් අනුපිලිවෙල රැකීම අවශ්‍ය වේ
සාරාංශය තමන්ගේම වචන වලින් ලිවිය යුතුය
ඔබගේ ජේදය තුල උපමා හෝ නිපාත හෝ විශේෂණ පද ඉවත් කිරීම තුලින් සාරාංශය තුල වචන අවම කරගත හැක
යම්කිසි වාක්‍යයක කොටසක් තනි වචනයෙන් කීම හෝ සමාන වචන වැනි දේ භාවිතා කරමින් සාරාංශය ට නැවුම් මුහුණුවරක් ගත හැක
අවශ්‍ය කරුණු ලකුණු කරගන්න    
අවශ්‍ය නොවන කරුණු ඉවත්කර ගන්න
ප්‍රධාන අදහස් ලියා ගන්න 
සාරාංශය තමන්ගේම වචන වලින් ලියා ගන්න
මුල්  ජේදය සමග සසඳා බලන්න
වචන සීමා කරගන්න 
තනි ජේදයට ලියන්න
ව්‍යාකරණ ගැන සැලකිලිමත් වන්න 
මුල් ජේදයේ එන කරුණු ඒ අයුරින් ම සාරාංශ කරන්න
සාමාන්‍යය දැනුම 

ක්‍රීඩා, අන්තර් ජාතික සංවිධාන, තොරතුරු තාක්ෂණය, ඉතිහාසය, අපේක්ෂකයා වාසය කරන පරිසරය ඇතුළුව ශ්‍රී ලංකාවේ දේශපාලනමය, සමාජමය, සංස්කෘතික හා ආර්ථික පරිසරය ද ජාතිකව හා අන්තර්ජාතිකව වැදගත් වන නුතන කරුණු මෙන්ම විද්‍යාත්මක හා කාර්මික සංවර්ධනයද සම්බන්ධයෙන් ඇති ඔහුගේ / ඇයගේ දැනීම පරීක්ෂා කිරීම සඳහා සකස් වූ පොදු ප්‍රශ්න පත්‍රයකි
මෙම ප්‍රශ්න පත්‍රය බහුවරණ මාදිලියේ හා කෙටි පිළිතුරු අපේක්ෂිත මාදිලියේ ප්‍රශ්න වලින් සමන්විත වනු ඇත
කළමනාකරණ අභියෝග්‍යතාවය  

ගැටළු හා ඒවාට හේතු හඳුනා ගැනීම, තීරණ ගැනීම, අන්තර් පුද්ගල සම්බන්ධතා පැවැත්වීම, සන්නිවේදන කුසලතාව, ස්වයං විනය, ප්‍රතිපත්ති සහ උපාය මාර්ග සකස් කිරීම යනාදී වශයෙන්අපේක්ෂකයෙකු සතු විශිෂ්ට කළමනාකරණ කුසලතාවන් ඔහුට/ ඇයට යොමු කරනු ලබන සිද්ධි හා ප්‍රස්ථාවයන් අනුසාරයෙන් නිර්ණය කිරීම මෙයින් අපේක්ෂා කෙරේ
මෙම ප්‍රශ්න පත්‍රය බහුවරණ සහ කෙටි පිළිතුරු මාදිලියේ ප්‍රශ්න වලින් සමන්විත වේ
කළමනාකරණය පිළිබඳ මුලික දැනුමක් ලබා තිබීම යම් අපේක්ෂකයෙකු  හට මෙම ප්‍රශ්න පත්‍රයට පිළිතුරු ලිවීම පහසු කරවනු ඇත
සිද්ධි අධ්‍යනය 

පිරිස් පාලනය, ආයතන කළමනාකර

ණය, සුභසාධක කටයුතු, කෘෂිකර්මය, පුනුරුත්ථාපන කටයුතු, සුළු කර්මාන්ත නිෂ්පාදන කටයුතු යනාදිය පිළිබඳව විවිධ සිද්ධි අධ්‍යයනය  ප්‍රශ්න ලබාදිය හැක
වැඩිවිස්තර සඳහා සිද්ධි අධ්‍යයනය පිටුවට පිවිසෙන්න
භාෂාව සහ අවබෝධය 

භාෂාව සහ අවබෝධය ප්‍රශ්න පත්‍රය, ප්‍රධාන ප්‍රශ්න වර්ග කිහිපයකින් ම සමන්විත විය හැකිය
දෙනලද ජේදයක් කියව ඒ ඇසුරෙන් අසනලද ප්‍රශ්නවලට පිළිතුරු සැපයීම, දෙනලද ජේදයක් කියවා එයට වඩාත්ම සමීතම ප්‍රකාශය දෙනලද ප්‍රකාශ කිහිපයක් අතුරින් තේරීම, ජේදයක් සාරාංශ කිරීම, දෙනලද ජේදයක් තනි වාක්‍යයකින් ලිවීම, යනාදිය ප්‍රධාන විය හැකිය
තවද මෙහිදී, සිංහල අක්ෂර වින්‍යාසය පිළිබඳව අපේක්ෂකයා ප්‍රධානතම සැලකිල්ලක් දැක්විය යුතුයි
ගණිතය  
මෙහිදී සරල බුද්ධි පරීක්ෂණ ප්‍රශ්නාවලියකට මුහුණ දීමේ හැකියාව පරික්ෂා කරයි
ජ්‍යාමිතිය , සංඛ්‍යා රටා සහ සම්භාවිතාව ආශිත ගැටළු නිරාකරණ හැකියාව නිරීක්ෂණය කරනු ඇත
ඉංග්‍රීසි

විශේෂ විෂයයන්

තරග විභාග

අධ්‍යාපන පරිපාලන සේවා සීිමිත තරඟ විභාග 2018
තුලනාත්මක අධ්‍යාපනය විෂය තොරතුරු නැත

රාජය සේවා

අඩවියෙන් බැහැර පිටු 
 රැකියා පිලිබඳ විස්තර 
 රජයේ ගැසට් පත්‍රය
ඔබට අවැසි ලිපිය තෝරාගන්න

ආහාරයට ගන්නා සත්ත්‍ව කිරි
 මවු කිරි
 ගව කිරි
එළකිරි
 මී කිරි
 එලු කිරි
 ඔටු කිරි

ආහාරයට ගන්නා ශාකමය කිරි
 පොල් කිරි
 සෝයා කිරි

ආහාරයට නොගන්නා ප්‍රයෝජනවත් කිරි
 රබර් කිරි
 පැපොල් කිරි

ප්‍රයෝජනයට නොගන්නා කිරි
 කජු කිරි
 අඔ කිරි

කිරි
බ්‍රිතාක්‍යයෙහි ලතින් සාහිත්‍යය යනු ආරම්භයෙහිදී  ලතින් භාෂාවෙන් ලියැවී ඇති  බ්‍රිතාන්‍යයෙහි (එංගලන්තය, ස්කොට්ලන්තය සහ වේල්සය) සාහිත්‍යය වෙයි
ජර්මනික හෝ සෙල්ටික භාෂා භාවිතයෙන් ලියැවුනු බ්‍රිතාන්‍යයෙහි සාහිත්‍යය කෙරෙහි මහත් අවධානයක් යොමුවී ඇති නමුදු, ලතින් භාෂාවෙන් ලියැවුනු සාහිත්‍යය පිළිබඳ ඉපැහැදිලි සඳහන් කිරීම් විරල හා වතළ බව සඳහන් කල යුතුමය
සාහිත්‍යමය කෘති නිෂ්පාදනයෙහි ලා ලතින් භාෂාවෙන් ඉතා සාරවත් දායකත්වයක් බ්‍රිතාන්‍යය තුලින් දක්නට ලැබෙන මුත්, සමස්ත  විස්තරය මනැසට නංවා ගැනුමට ඉවහල් වන සටහන් සොයාගැනුම  ඉමහත් දුෂ්කරය
මෙම අඩුව පිරිමසාගනු වස්  සිදුකරමින් පවතින කාර්යයක කොටසක් වශයෙන් මෙම පිටුව ඉදිරිපත් කෙරෙයි
විවිධ විද්වත් මත වලට අනුව කළමනාකරණය පිලිබඳ විවිධාකාරයේ නිර්වචනයන් ඉදිරිපත් කොට ඇත
"මේරි පාකර් ෆොලේට් (1868-1933)" ට අනුව, කළමනාකරණය යනු, "සෙසු අය ලවා වැඩ කරවා ගැනීමේ කලාවයි." මෙහිදී සංවිධානයේ හෝ ආයතනයේ පරමාර්ථ ඉටුකරගැනීම සඳහා කළමනාකරුවන් විසින් තම ආයතනයේ සියලුම කළමනාකරණ නොවන සේවකයින් ගෙන් කාර්යය කරවාගැනීම අදහස් කරයි
රොබට් ක්‍රට්නර් (Robert Kreitner) පවසන අන්දමට කළමනාකරණය යනු වෙනස් වන පරිසරයක් තුල සංවිධාන අරමුණු ලඟා කරගැනීම සඳහා සෙසු අය සමග වැඩ කිරීමත්, සෙසු අය ලවා වැඩ කරගැනීමත් හා සම්බන්ධ ක්‍රියාවලියයි

කළමනාකරණය ශාස්ත්‍රීය පදනම  

(1868 – 1933) ජීවත් වූ ලේඛක (Mary Parker Follett) මාරී පාක(ර්) ෆොලට්ගේ විග්‍රහය අනුව කළමනාකරණය හඳුන්වනු ලබන්නේ "මිනිසුන් ලවා හරියාකාරව වැඩක් කර ගැනීමේ කලාවක්" ලෙසයි
තවද ප්‍රංශයේ ජීවත් වූ  (Henri Fagol) හෙන්රි ෆැගොල් විසින් කළමනාකරණය කොටස් 6 කට විග්‍රහ කරන ලදි
1.	සැලසුම් කිරීම

2.	සංවිධානය කිරීම

3.	නායකත්වය ගැනීම

4.	සම්බන්ධීකරණය කිරීම

5.	පාලනය කිරීම

6.	ප්‍රතිඵල විශ්ලේෂණය

සමහරු ඉහත දක්වා ඇති කරුණු වලින් බැහැර මතයක් ප්‍රකාශ කරයි
කළමණාකරුවන්ගේ ක්‍රියාකලාපය කලමනාකරණය" වශයෙන් සමහරෙක් හඳුන්වයි.

සමහරෙක් කළමනාකරණය, ව්‍යාපාර පරිපාලනයට සමාන කර දක්වයි. එම නිසා වාණිජකරණයෙන්තොර වූ ආයතන කළමනාකරණ කාර්යයයෙන් ඉවත් වූ ආයතන ලෙස සලකයි
උදාහරණයක් ලෙස පුණ්‍යායතන හා රජයේ ආයතන සැලකිය හැක
සත්‍ය වශයෙන්, සෑම සංවිධානයකම කාර්යයන්, පුද්ගලයන්, ක්‍රියාවලින්, තාක්ෂණය වැනි සෑම දෙයක්ම එම සංවිධානයේ කාර්යක්ෂමතාව වැඩි දියුණු කර ගැනීම සඳහා කළමනාකරණය කල යුතුය
කෙසේ වෙතත් බොහෝ පුද්ගලයන් කළමනාකරණය උගන්වන විශ්ව විද්‍යාල හා දෙපාර්තමේන්තු ව්‍යාපාර පාසල් ලෙස හැඳින්වීමට පුරුදු වී ඇත
හාවෙඩ් ආයතනය හැඳින්වීමට සමහරෙක් "ව්‍යාපාර පාසල්" යන්න යොදාගත්තද බොහෝදෙනා හඳුන්වන්නේ "කළමනාකරණය " යන නාමයෙනි
(Yale කළමනාකරණ පාසල) ඉංග්‍රීසි කතා කරන්නන් විසින් ආයතනයක කළමණාකරුවන් හැඳින්වීමට ද කළමනාකරණ" හෝ  "කළමනාකරණය " යන වචන යොදා ගනී
අතීතයේ සිටම මෙය 'කම්කරු' එනම් පාලනය වන යන වචනයට විරුද්ධ අර්ථ ඇතිව යොදා ගෙන ඇත
කළමනාකරණ ශ්‍රිතයන් 
බලාපොරොත්තුවන සංවිධාන ප්‍රතිපල පලදායී ලෙස ලඟා කර ගැනීම සඳහා සිදු කල යුතු පොදු පරිපාලනමය රාජකාරීන් කළමනාකරණ ශ්‍රිතයන් හෙවත් කළමනාකරණ කාර්යයන් ලෙස හැඳින්විය හැක
කළමනාකරුවන් කරන්නේ කුමක්ද යන්න පැහැදිලි කිරීම සඳහා මෙම ශ්‍රිතමය ප්‍රවේශය ඉතා වැදගත්වේ
කළමනාකරණ විශාරදයෙකු වූ හෙන්රි ෆයෝල් (Henry Fayol) විසින් 1916 දී ඉදිරිපත් කරන ලද පරිපාලන න්‍යාය (Administrative Theory) තුලින් හඳුන්වන පරිදි මුලික කළමනාකරණ කාර්යයන් පහක් හඳුනාගෙන ඇත
ඒවා නම්

 සැලසුම්කරණය
අනාගතයේ සිදුවිය යුත්තේ කුමක්දැයි තීරණය කිරීම
(අද, ඊළඟ සතියේ, ඊළඟ මාසයේ, ඊළඟ අවුරුද්දේ, ඊළඟ අවුරුදු 5 තුළ යනාදි වශයෙනි
) 
 සංවිධානකරණය
සැලසුම් උපරිම සාර්ථකත්වයෙන් ක්‍රියාත්මක කිරීම සඳහා ප්‍රශස්ත අයුරින් සම්පත් යොදා ගැනීම
අණකිරීම
අනෙක් පුද්ගලයන් ලවා වැඩ කර වීම
සම්බන්ධීකරණය
සැලසුම්වල සාර්ථකත්වය ළඟා කර ගැනීමට අනෙක් පුද්ගලයන් සාර්ථක අයුරින් යොදා ගැනීමේ හැකියාව.
 පාලනය කිරීම
ක්‍රියාත්මක කරන ලද සැලසුම් වල දැනට පවතින දියුණුව සොයා බැලිම සහ ප්‍රතිපෝෂණය අනුව කළ යුතු වෙනස්කම් දැන ගැනීම
යනාදියයි

කළමනාකරණ ක්‍රියාවලිය 

ඉහත ශ්‍රිතයන් ට අදාලව කළමනාකරණ කාර්යයන් සැලකීමේදී වර්තමාන කළමනාකරණ ක්‍රියාවලිය ප්‍රධාන කොටස් 4 කට දැක්විය හැක
සැලසුම්කරණය
 සංවිධානකරණය
 මෙහෙයවීම
 පාලනය

කළමනාකරුවන් වර්ග 

සංවිධාන කළමනාකරුවන් විවිධ පදනම් වලට අනුව වර්ග කලහැක
1. කළමනාකරණ මට්ටම්වලට (Managerial Levels) අනුව

2. සංවිධාන ශ්‍රිතයන් වලට (Organizational Functions) අනුව 

3. සංවිධාන පරමාර්ථ වලට (Organizational Goals) අනුව යි
කළමනාකරණ සාර්ථකත්වය 

කළමනාකරණය පිලිබඳ පර්යේෂකින් විසින් සොයාගෙන ඇති ආකාරයට කළමනාකරුවකුගේ සාර්ථකත්වය කෙරෙහි බලපාන ප්‍රධාන විචල්‍ය තුනක් ඇත
ඒවා නම්, කළමනාකරුවන්ගේ හැකියාව, අභිප්‍රේරණය සහ කළමනාකරණ සඳහා ඇති අවස්ථාවයි. මෙය සමීකරණයක් මගින් දැක්වුවහොත් 

කළමනාකරණ සාර්ථකත්වය = කළමනාකරුගේ හැකියාව X කළමනාකරුගේ අභිප්‍රේරණය X කළමනාකරණය සඳහා ඇති අවස්ථාව

{ S (Success of Manager) = A (Abilities of Manager) X M (Motivation of Manager) X O (Opportunity to Manage) }

සැලසුම්කරණය 

කළමනාකරණයේ දී වැදගත්ම සහ ප්‍රාථමික ම කාර්යය වනුයේ සැලසුම්කරණයයි
පවතින සම්පත් උපයෝගී කරගනිමින් අපේක්ෂිත අරමුණු මුදුන්පත් කරගැනීමට ස්ථිර වූ වැඩපිළිවෙලක් සකස් කිරීම වන අතර මෙය ප්‍රධාන වශයෙන් වර්ග තුනකි
උපායශීලී සැලසුම්කරණය (Strategic Planning)
 උපක්‍රමික සැලසුම්කරණය ( Tactical Planning)
 මෙහෙයුම් සැලසුම්කරණය (Operational Planning)

සැලසුම් කරණය යනු එකිනෙකට සම්බන්ධ පියවර වලින් සමන්විත විධිමත් ක්‍රියාවලියකි
එම පියවර අනුපිලිවෙලට දැක්වුවහොත් පහත ආකාරයට සඳහන් කල හැක
සමස්ථ සංවිධාන අරමුණු පිහිටුවීම
 අරමුණු වලට අදාලව ආයතනයේ වර්තමාන තත්වය නිශ්චය කිරීම - ආයතනයේ වර්තමාන තත්වය නිර්ණය කරන විට සැලසුම්කරණයේදී ඉතාම වැදගත් ක්‍රමවේදයක් වනුයේ ස්වොට් (SWOT) විශ්ලේෂණයයි
අනාගතය පිලිබඳ පුරෝකථනයන් දියුණු කිරීම
 උපකාරී සැලසුම් දියුණු කිරීම
 සැලසුම් ක්‍රියාත්මක කිරීම සහ ප්‍රතිඑල ඇගයීම - සැලසුම ක්‍රියාත්මක කරනවිට නිවැරදි කල රාමුවක් (ගාන්ට් සටහන (Gantt Chart)) යටතේ කලයුතුයි
එමගින් කාර්යයන් වල එකිනෙකට ඇති සම්බන්ධතාවයන් සහ කාර්යයන් ඉදිරියට ගලායාම නිරීක්ෂණය කල හැකියි
සැලසුම්කරණ ක්‍රියාවලියේ දී ප්‍රතිපත්ති සහ උපාය මාර්ග ගැළපෙන ආකාරය

කළමනාකරණ මට්ටම් සහ ධූරාවලිය

විශාල ආයතනවල කළමනාකරණ මට්ටම් (සැලකිය යුතු) 3ක් දැකිය හැක

ප්‍රධාන / උසස් කළමනාකරණ මට්ටම

මැද පෙළ / මධ්‍ය මට්ටමේ කළමණාකරුවන්

පසු පෙළ / පහළ මට්ටමේ කළමණාකරුවන්

සංවිධානකරණය 
සංවිධානයක අරමුණු ඉටුකර ගැනීම සඳහා කාර්යය කරගත හැකි වන පරිදි උපාංග වලට විභජනය කිරීම සංවිධානකරණයයි
නිවැරදිව සංවිධානය වූ ඒකකය සංවිධානයක් (Organization) ලෙස හැඳින්වේ
සංවිධානයක කටයුතු බෙදීම , සංවිධානය සහ සම්බන්ධීකරණය කරනු ලබන ආකාරය සංවිධාන ව්‍යුහය (Organization Structure) නම් වේ
සංවිධාන ව්‍යුහයක් මගින් අදාල සංවිධානය පිලිබඳ නිර්නායකයන් කිහිපයක් දැක්වේ
1. ශ්‍රම විභජනය ( Division of Labour )
ආයතනයෙහි සමස්ත කාර්යය කොටස් කර ඇති ආකාරයයි
එක එක තනතුර මගින් එම කාර්යය කොටස් කර ඇත
2. අධිකාරීත්ව ධුරාවලිය ( Hierarchy of Authority)
ආයතනයේ බලතල හෙවත් අධිකාරිය ඉහල සිට පහලට ගලායන ආකාරය අධිකාරීත්ව ධුරාවලිය නම් වේ
3. පාලන අවකාශය ( Span of Control )
 කිසියම් සේවකයෙකුට සෘජුව ම පාලනය කළහැකි යටත් සේවකයින් ප්‍රමාණයයි
4. රේඛීය සහ මාණ්ඩලික තනතුරු (Line and Staff Positions)
 සංවිධානයක අරමුණු ඉටුකර ගැනීමට සෘජුවම සම්බන්ධ වන්නා වූ තනතුරු ය මෙවන් තනතුරු සංවිධාන සටහනක තනි ඉරි වලින් දැක්වේ
මාණ්ඩලික තනතුරු යනු එම සංවිධානයේ අරමුණු ඉටුකර ගැනීම සඳහා වක්‍ර ව සම්බන්ධ වන තනතුරු වේ
මේවා සංවිධාන සටහනක කඩ ඉරි වලින් දැක්වේ
සංවිධානය තුල විධිමත් සංවිධානය සහ අවිධිමත් සංවිධාන යනුවෙන් ව්‍යුහ දෙකක් පැවතිය හැකි අතර අවිධිමත් සංවිධානයක් මගින් ආයතනයකට යහපතක් මෙන්ම අයහපතක් ද වීමේ ඉඩකඩ ඇත

මෙහෙයවීම 

අරමුණු මුදුන්පත් කරගැනීම සඳහා ආයතනයකට හෝ සංවිධානයකට අදාල පුද්ගලයින් මෙහෙයීම මෙහිදී අදහස් කරයි
සවිස්තරව වැඩ සහ කාලරාමුවක් පිළියෙළ කිරීම , තීරණ ගැනීම, දිරිගැන්වීම (අභිප්‍රේරණය)පෙළඹවීම, ආරම්භක ශක්තිය, නායකත්වය , සමායෝජනය හා අධීක්ෂණය ආදිය මෙම ක්‍රියාවලියට අයත් වේ
පාලනය 

සැලැස්ම ක්‍රියාත්මක වීමේ වර්ධනය ඇගයීම, වැරදි නිවැරදි කර ගැනීම, ප්‍රගතිය තක්සේරු කිරීම ආදිය මගින් අපේක්ෂිත මට්ටමින් කටයුතු සිදුවේද යන්න පිළිබඳව වග බලා ගැනීම පාලනයයි
මේ අනුව ආයතනයක් විසින් සකස් කරන ලද සැලසුම් පාලනය වන බව පැහැදිලි වේ
පාලන ක්‍රියාවලිය ප්‍රධාන වශයෙන් කොටස් 4 කි
කාර්යඑල ප්‍රමිතීන් පිහිටුවීම
 සත්‍ය කාර්ය මැනීම
 සත්‍ය ප්‍රතිඑල ප්‍රමිතීන් සමග සැසඳීම
 නිවැරදි ක්‍රියාමාර්ග ගැනීම යනාදියයි
නායකත්වය 

 

නායකත්වය යනු යම් අවස්ථාවක පරමාර්ථයක් ළඟා කර ගැනීම සඳහා පුද්ගලයන් හෝ කණ්ඩායම් කටයුතු වලට බලපෑම් කිරීමේ ක්‍රියාවලියයි
වෙනත් ආකාරයකින් පැවසුවහොත් යම් පරමාර්ථයක් ඉටුකර ගැනීම සඳහා අනුගාමිකයින් වෙත බලපෑම් කිරීම ට ඇති හැකියාවයි. මෙම නිර්වචනයේ දී නායකත්වය සමග අදාල වන ප්‍රධාන වචන 4 ක් සඳහන් වේ