Minuri/sinhala-corpus-wikipedia huggingface dataset:
ඊළඟ සති කීපය පුරාවට තාප්පයෙහි කොටස් මහජනයා හා සමරු ලබා ගන්නා අය විසින් කඩා ගන්නා ලද අතර පසුව එහි ඉතිරිය ඉවත් කිරීම සඳහා කර්මාන්තමය උපකරණ යොදා ගන්නා ලදී
බර්ලින් තාප්පය බිඳ වැටීම ජර්මානු නැවත එක්වීමට මඟ පෑදූ අතර නිල වශයෙන් එය 1990 ඔක්තෝබර් 3 වනදා අවසන් විය
ජර්මනිය තුල 1961 දී සංස්ථාපිතයන්
හමුදාමය ඉතිහාසය තුල 1961 වසර
දේශපාලනය තුල 1961 වසර
කළු මරණය යනු මිනිස් ඉතිහාසයේ දරුණුතම මහාවසංගත වලින් එකක් වූ අතර යර්සීනියා පෙස්ටිස් ලෙස හැඳින් වූ බැක්ටීරියාවකින් ඇති වූ බවට සැලකේ. නමුත් සමහරක් විට වර්තමානයේදී අනෙකුත් රෝගවලටද  එහි වගකීම පවරා දේ
එය මධ්‍යම ආසියාවේ හට ගෙන 1340 දශකයේ පසු භාගය වන විට යුරෝපයට පැතිරිණි
වසංගතය නිසා ලොව පුරා සිදු වූ මුළු මරණ සංඛ්‍යාව මිලියන 75 කට ආසන්න විය
යුරෝපයේ මරණ මිලියන 25 - 50 පමණ තක්සේරු විය
කළු මරණය මගින් යුරෝපානු ජනගහණය 30% - 60% ප්‍රමාණයක් මරා දමා තිබේ
මෙමගින් 1400 දී ලෝක ජනගහනය මිලියන 450 සිට මිලියන 350 ත් 375 ත් අතර ප්‍රමාණයක‍ට අඩු කර ඇත
කුද්දැටි ඉදිමීමේ වසංගතය යුරෝපයේ සෑම පරම්පරාවකටම ප්‍රචණ්ඩ බව වෙනස් වෙමින් 1700 ශතවර්ෂය දක්වා පැමිණි බවට පිළිගැනේ
මෙම කාලය අතරතුරදී වාහක වසංගත 100 ට වඩා වැඩි ප්‍රමාණයක් යුරෝපය හරහා පැතිර ගියේය
1603 දී එහි නැවත පැමිණීමේදී වසංගතය ලන්ඩන් වාසී 38000 ට වඩා මරා දැමීය
17 වන සියවසේ වෙනත් සැළකිය යුතු වසංගත වූයේ 1629 – 1631 ඉතාලියානු වසංගතය , සෙවිල්හි මහා වසංගතය ( 1647 – 1652 ), ලන්ඩනයේ මහා වසංගතය (1665- 1666) , වියානාවේ මහා වසංගතය (1679 ) යි
රෝග කාරකය හඳුනා ගැනීම හරහා යම් මත භේදයක් තිබුනද 1720 – 1722හි මහා වසංගතයෙන් හා 1771 මොස්කව් වසංගතයෙන් පසු 19 වන සියවසේදී එය යුරෝපයෙන් නැති වී ගොස් ඇති බව පෙනේ
14 වන සියවසේ කළු මරණය ව්‍යාප්ත වීම යුරෝපානු ජනගහනය මත බලවත් බලපෑමක් එල්ල කළ අතර යුරෝපයේ සමාජ ව්යු හය වෙනස් කරන ලදී
එය රෝමාණු කතෝලික පල්ලිවලට තදබල පහරක් වූ අතර යුදෙව්වන් , පිටරැටියන් , යාචකයන් හා ලාදුරු රෝගීන්, හා සුළුතරයන්ට පුළුල්ව වද හිංසා සිදු වීමට මෙය හේතු වේ
දෛනික ජීවත් වීමේ අස්ථිර බව රෝගාතුර බවේ සාමාන්‍යය ආකාර නිර්මාණය කළ අතර එමගින් ද ඩිකැමිරන් හි ගියොවනී බොක්කසියෝ හි නිරූපණය කර ඇති පරිදි මොහොතක් සඳහා ජීවත් වීමට පුද්ගලයන්ට බලපෑම් එල්ල විණි
යුරේසියානු ඉතිහාසය
ආසියානු ඉතිහාසය
යුරෝපා ඉතිහාසය
මැද පෙරදිග ඉතිහාසය
අවසන් මධ්‍යතන යුග
වසංගත
මධ්‍යකාලීන වෛද්‍ය විද්‍යාවේ ඉතිහාසය
ලෝක ඉතිහාසය
14වන සියවසෙහි ව්‍යසන

ja
ペスト#14世紀の大流行
මධ්‍යතන යුග

බයිසැන්ටියම

මුල් මධ්‍යතන යුග

වැඩවසම් ක්‍රිස්තියානි ලෝකය

ඉහළ මධ්‍යතන යුග

බෙදුණු සභාව

ආගමික යුද්ධ
 
නැගෙනහිර, බටහිර ආගමික බෙදීමත් සමග මධ්‍යම යුරෝපය තුළ අලූතින් බිහි වූ රාජ්‍ය බටහිර ක‍්‍රිස්තියානිය සිය ආගම බවට පත් කර ගත්හ
එනම්, පෝලන්තය, හංගේරියාව සහ බොහිමියාවයි. රෝමානු කතෝලික පල්ලිය පාප්තුමා සහ අධිරාජ්‍යයා අතර ගැටුම්වලට මඟ පාදමින් විශාල බලවේගයක් බවට පත්වන්නට විය
ක‍්‍රි
1129 දී රෝමානු කතෝලික පල්ලිය බටහිර යුරෝපානුවන් සෝදිසි කරන්නට විය
එහිදි මිථ්‍යා දෘෂ්ටිකයන්ට දඬුවම් දෙන ලදී
එසේ නොමැති නම් මරණයට පත් කරන ලදී
මේ කාලය තුළ බොහෝ සාමිවරු පල්ලිය පාලනය කළහ
පූජකවරු ඊට එරෙහි වූහ
,, වන ග්‍රෙගරි පාප්තුමා පූජකවරුන්ට ඉලක්ක දෙකක් යටතේ වැඩ කිරීමට සැලස්වීමෙන් එය සාර්ථක විය
එනම් රජවරුන්ගේ පාලනයෙන් පල්ලිය මුදවා ගැනීම සහ පාප්තුමාගේ බලය වැඩි කර ගැනීමයි
ස්කැන්ඞ්නේවියාව, ලිතුවේනියාව, පෝලන්තය, හංගේරියාව යන රටවල මිථ්‍යා දෘෂ්ටික රජවරු ආගම වැළඳ ගැනීමත් සමග සහ කුරුස යුද්ධයත් සමග රෝමානු කතෝලික පල්ලියේ බලය අතිශයින් විශාල විය
15 වන සියවස වන විට යුරෝපයේ වැඩි ප‍්‍රමාණයක් රෝමානු කතෝලිකයන් විය
ඉතාලිය තුළ වෙළඳාම ආරම්භ වී, වැනිසිය හා ෆ්ලොරන්ස් වැනි නගර රාජ්‍ය තුළ ආර්ථික හා සංස්කෘතික පිබිදීමත් සමග බටහිර යුරෝපය තුළ ශිෂ්ටාචාරයේ යළි නැඟී සිටීමක ළකුණු පහළ විය
මේ කාලය තුළ ප‍්‍රංශය, එංගලන්තය, ස්පාඤඤය හා පෘතුගීසිය වැනි රටවල ජාතික රාජ්‍ය සංකල්පය බිහි විය
(එහෙත් රාජාණ්ඩුව. ප‍්‍රභූ වැඩවසම් ක‍්‍රමය හා පල්ලිය අතර ගැටුම් හරහා මෙම ජාතික රාජ්‍ය බිහිවීම සඳහා ශතවර්ෂ ගණනාවක් ගත විය) සම්ප‍්‍රදායික ලතින් බව වෙනුවට මෙම රාජ්‍ය ස්ව භාෂාවන් වර්ධනය කර ගත්හ
මෙහි කැපී පෙනෙන චරිත නම්, ප‍්‍රංශ බසින් ලියූ ක‍්‍රිස්ටීන් ඩි පිසාන් සහ ඉතාලි බසින් ලියූ ඩාන්ටේ ය
අනෙක් අතට, ජර්මනිය හා ඉතාලිය එක්ව සෑදුණු ශුද්ධ වූ රෝම අධිරාජ්‍යය කුඩා නගර රාජ්‍යයන් බවට කැඞී ගිය අතර, අධිරාජ්‍යයින් නාම මාත‍්‍රිකව පමණක් නම් කළහ
මොන්ගෝලියානු අධිරාජ්‍යය බලයට පත් වූ 13 වන හා 14 වන සියවස් මොන්ගෝලියානු යුගය ලෙෂ හැඳින්වේ
මොන්ගෝලියානු හමුදා ‘බටු කාන්’ යටතේ බටහිර ප‍්‍රදේශවල බලය පැතිර වූහ
ඊට රුසියාවෙන් වැඩි ප‍්‍රමාණයක්, හංගේරියාව හා පෝලන්තය අයත් විය
මොන්ගෝලියානු වාර්තා සඳහන් කරන්නේ ඉතිරිව තිබූ යුරෝපීය ප‍්‍රදේශ, එනම් ඔස්ටි‍්‍රයාව, ඉතාලිය සහ ජර්මනිය ශීත සෘතුව තුළ යටත් කර ගැනීමට බටු කාන් සැලසුම් කළ බවයි. එහෙත්, ‘කාන් එගෙඩි’ අධිරාජ්‍යයාගේ මරණයත් සමග බටු කාන් නැවත මොන්ගෝලියාවට කැඳවන ලදී
බොහෝ ඉතිහාසඥයින්ගේ අදහස වන්නේ එම හේතුව නිසා යුරෝපය සම්පූර්ණයෙන් යටත්වීම වැළකි ගිය බවයි. රුසියාව තුළ වසර 250කට ආසන්න කාලයක් ‘රන් වංශිකයින්’ ලෙස මොංගෝලියානුවෝ කිරුළු දැරූහ
පශ්චාත් මධ්‍යතන යුග

මුල් නූතන යුරෝපය

පුනරුදය

ගවේෂණය හා වෙළඳාම

පැවති යුද්ධයන්ට නව රාජ්‍යයන් ලෝකයේ පුළුල් කොටස් ( විශේෂයෙන් ආසියාව හා අළුතෙන් සොයා ගත් ඇමරිකාව) ආක්‍රමණය කිරීමෙන් හා ගවේෂණය කිරීමෙන් නැවැත්වීමට නොහැකි විය
15 වන සියවසේදී පෘතුගාලය භූ විද්‍යාත්මක ගවේෂණවල මූලිකත්වය ගත් අතර 16 වන සියවසේ මුල් භාගයේදී ස්පාඤ්ඥය විසින් ඔවුන්ව අනුගමනය කරන ලදී
ඇමරිකාවෙහි ජනපද පිහිටුවීමට හා අප්‍රිකාවේ හා ආසියාවේ වෙරළ තීරවල වෙළඳ මධ්‍යස්ථාන ඇති කිරීමට මුල් වරට පියවර ගත්තේ ඔවුන්ය
නමුත් පසුව ප්‍රංශය , එංගලන්තය

ප්‍රතිසංස්කරණය

වාණිජ වාදය සහ යටත් විජිත වාදී ව්‍යාප්තිය

අවබෝධය

යුරෝපානු ඉතිහාසයේ ප්‍රතිසංස්කරණය  

මෙම යුගය තුළ කතෝලික පල්ලියේ සිදු වූ දූෂණ නිසා ප්‍රොතෙස්තන්ත‍්‍ර ප‍්‍රතිසංස්කරණ තුළ පසුගාමීත්වයක් ඇති විය
එමගින් බොහෝ රජවරුන් හා කුමාරවරුන්හට රාජ්‍යය පිළිබඳ බලපෑම් කිරීම අවම විය
මාර්ටින් ලූතර් හැරුණු විට එබඳු චරිත බිහිවන්නට වූ අතර, කැල්වීනියානුවාදය හඳුන්වා දුන් ජෝන් කැල්වින් එබන්දෙකි
එහි බලපෑමට ලක් වූ එංගලන්තයේ ,,, වන හෙන්රි රජු කතෝලික පල්ලියෙන්, ඉවත්ව ඇන්ග්ලිකන් පල්ලිය ගොඩ නැංවීය
මෙකී ආගමික බෙදීම් යුද්ධයන් ඇතිවීමට මඟ පෑදු අතර, බටහිර යුරෝපා රාජ්‍ය වඩාත් කේන්ද්‍රීය හා බලවත් වීමේ අපේක්ෂාව සහිත ඒවා බවට පත් කෙරිණ
ප්‍රොතෙස්තන්ත‍්‍ර ප‍්‍රතිසංස්කරණවලට විරුද්ධව කතෝලික පල්ලිය තුළ ද ව්‍යපාරයක් බිහිවිය
එහි අරමුණ වූයේ දූෂණය අවම කිරීම මෙන්ම කතෝලික පල්ලියේ බලය ව්‍යාප්ත කිරීමයි
මොවුහු නැගෙනහිර යුරෝපා රටවලට සහයෝගය දැක්වූවන් වූහ
එහෙත්, ප‍්‍රතිසංස්කරණ හමුවේ තවදුරටත් කතෝලික පල්ලිය දුර්වල වූ අතර, රජවරු තම රාජ්‍ය තුළ පල්ලියේ ආධිපත්‍යය තමා යටතට ගත්හ
බටහිර යුරෝපයේ මෙන් නොව පෝලන්ත - ලිතුවේනියානු පොදු රාජ්‍යය සහ හංගේරියාව වැනි මධ්‍යම යුරෝපා රටවල් වඩාත් ඉවසන සුළු ස්ථාවරයක් දැරූහ
කතෝලික පල්ලියට ප‍්‍රමුඛත්වය දුන් නමුත්, ඔවුහු කුඩා කණ්ඩායම්වලට වෙනත් මත දැරීමේ අවසරය ලබා දුන්හ
මධ්‍යම යුරෝපය කතෝලික, ප්‍රොතෙස්තන්ත‍්‍ර,  ඕතොඩොක්ස් හා යුදෙව් යනුවෙන් කොටස්වලට බෙදුණි
මෙම යුගයේ සිදු වූ තවත් වැදගත් සිදුවීමක් නම් සමස්ත යුරෝපය පිළිබඳ අදහස්වල වර්ධනයයි
එමරික් කෲස් 1623 දී යුරෝපා කවුන්සිලය පිළිබඳ යෝජනාව ගෙන ආවේය
1518 දී ලන්ඩන් ගිවිසුම මගින් යුරෝපා රටවල් (රුසියාව හා ඔටෝමන් අධිරාජ්‍යය හැර) සාම ගිවිසුමකට එළඹුණ ද එය අසාර්ථක විය
පසුව එළඹුණු වසරවල බොහෝ යුද ගැටුම් ඇති වූ අතර, ප‍්‍රතිසංස්කරණ හේතුවෙන් ද බොහෝ රටවල් සාමයට නොඑළඹුනි
තවත් වර්ධනීය තත්ත්වයක් නම් යුරෝපා ශ්‍රේෂ්ඨත්වය පිළිබඳ අදහසයි
ශිෂ්ටාචාරය පිළිබඳ පරමාදර්ශයක් ලබා ගත්තේ පුරාණ ග‍්‍රීසියෙන් සහ රෝමයෙනි
විනය, අධ්‍යාපනය හා නාගරීක ඡීවිතය ශිෂ්ට සම්පන්න ලෙස සලකන ලදී
යුරෝපා වැසියන් යුරෝපා නොවන වැසියන්ට වඩා ශිෂ්ට සම්පන්න බවට සැලකුණි
‘මොන්ටේන්’ වැනි ව්‍යාපාර ද නැඟී ආ අතර, ඔවුන් සලකන ලද්දේ යුරෝපා නොවන වැසියන් ස්වභාවික හා ප‍්‍රාථමික මිනිසුන් වන බවයි. ආගමික බෙදීම් නොතකා මිනිසුන් අතර සම්බන්ධතා වැඩි දියුණු කිරීමට තැපැල් ව්‍යාපාරය සමත් විය
එහෙත්, බොහෝ ප‍්‍රමුඛ විද්‍යාත්මක කටයුතු රෝමානු කතෝලික පල්ලිය මගින් තහනම් කරන ලදී
මෙය ප්‍රොතෙස්තන්ත‍්‍ර රටවලට වාසිදායක විය
ෆ‍්‍රැන්සිස් බේකන් සහ වෙනත් විද්‍යාඥයින් උත්සාහ කළේ, ස්වභාව ධර්මයේ ඒකීයත්වයව යන සංකල්පය හරහා යුරෝපය ඒකරාශී කිරීමට ය
15 වන සියවසේ දී, එනම් මධ්‍යතන යුගයෙන් පසුව ප‍්‍රංශය, එංගලන්තය හා ස්පාඤ්ඤය තුළ නව රාජාණ්ඩු යටතේ බලවත් රාජ්‍ය බිහිවන්නට විය
අනෙක් අතට, පෝලන්ත රජුගෙන් බලය පවරා ගත් පෝලන්ත - ලිතුවේනියානු පොදු රාජ්‍ය පාර්ලිමේන්තුව වඩා බලවත් වන්නට විය
නව රාජ්‍ය බලතල එංගලන්තය වැනි රටවල පාර්ලිමේන්තු සාකච්ඡාවට බඳුන් විය
ප්‍රාදේශීය නායකයින්, නගර, ගොවි ජනපද හා නයිට්වරුන් අතර සන්ධානගත වීම් මගින් නව ආකාරවල රාජ්‍ය බිහිවන්නට විය
එක්සත් වීමේ පනත 1707
‘එක්සත් වීමේ පනත්’(Acts of union) යනු 1706 දී හා 1707 දී පිළිවෙලින් ඵංගලන්ත පාර්ලිමේන්තුව හා ස්කොට්ලන්ත පාර්ලිමේන්තුව සම්මත කර ගත් පනත් කීපයකි
ඵම දෙරට අතර සාකච්ඡා කොට තීන්දු කර ගත් ‘එක්සත් වීමේ ගිවිසුමෙහි’
(Treaty of union) කොන්දේසි බලගැන්වීම පිණිස ඵම පනත් සම්මත කර ගන්නා ලදි
මෙම පනත්වලින් ඵංගලන්ත රාජ්‍යය සහ ස්කොට්ලන්ත රාජ්‍යය ද (කලින් වෙන්ව පැවතුනි
වෙනම නිතී සංග්‍රහයක් තිබුණි
ඵහෙත් ඵක් රජෙක් යටතේ පාලනය විය
) ඵකාබද්ධ විය
ඵසේ සැදුණු තනි රාජ්‍යය මහා බ්‍රිතාන්‍යය නම් විය
මෙම රාජ්‍යයන් දෙකම ඵක් රජෙක් යටතේ අවුරුදු 100ක පමණ කාලයක් පාලනය විය
(6 වැනි ‍ජෝර්ජ් රජු තම ඤාති සොයුරිය වූ 1වැනි ඵළිසබෙත් රැජිනියගෙන් 1603 දී  ඉංග්‍රීසි කිරුලේ හිමිකම ලබාගත් තැන් සිට)
ඔටුනුවල ඵකතුවක් (Union of crown) යනුවෙන් විස්තර වෙතත් සත්‍ය කාරණය නම් 1707 දක්වා සිදු වූයේ ඵක හිස මත ඔටුනු දෙකක් දරා සිටීමයි
පාර්ලිමේන්තු පනත් මගින් අවස්ථා තුනකදී ඵනම් 1606, 1667 සහ 1689 දී රටවල් දෙක එක්සත් කිරීම සඳහා උත්සාහ ගැනුණි
ඵහෙත් 18 වෙනි ශත වර්ෂය මුල දක්වා ඵය සිදු වූයේ නැත
1707 මැයි 1වෙනි දින මෙම පනත් ක්‍රියාත්මක විය
මෙදින ස්කොට්ලන්ත පාර්ලිමේන්තුව සහ ඉංග්‍රිසි පාර්ලිමේන්තුව, මහා බ්‍රිතාන්‍යය පාර්ලිමේන්තුව ස්ථාපිත කිරීම අරභයා ඵක් වූහ
ඉංග්‍රීසි පාර්ලිමේන්තුවේ මූලස්ථානය වූ ලන්ඩනයේ වෙස්ට් මිනිස්ටර් මාළිගාව මූලස්ථානය කර ගෙන මෙය සිදුවිය
(ඵංගලන්ත පාර්ලිමේන්තුව හා ස්කොට්ලන්ත පාර්ලිමේන්තුව විසුරුවා හරින ලදි
) ඵබැවින් මෙම පනත් හඳුන්වනු ලැබුවේ පාර්ලිමේන්තු ඵක්වීම (Union of parliaments) යනුවෙනි
ස්කොට්ලන්තය හා ඵංගලන්තය, උතුරු සහ දකුණු බ්‍රිතාන්‍යය ලෙස නම් කිරීමේ උත්සාහයක් ද තිබුණි
මෙම අදහස පැවතුනේ ටික කාලයකි
විශේෂයෙන්ම දකුණු බ්‍රිතාන්‍යයෙහිය
‘උතුරු බ්‍රිතාන්‍ය’ වශයෙන් ඇතැම් ආයතනවල ටික කලක් භාවිතාවුණු නමුදු දකුණු බ්‍රිතාන්‍යය යන නම විශේෂයෙන්ම භාවිතා නොවිණි
මෙම භාවිතාව දැන් සිදුවන්නේ ඉතාමත් කලාතුරකිනි
යුරෝපානු ඉතිහාසයේ ජාතීන්ගේ නැගීම 

 
ප‍්‍රංශ විප්ලවයෙන් පසුව, අනෙකුත් ජාතීන් උත්සාහ දැරුවේ 1789 ට පෙර යුගල යළි ස්ථාපනය කිරීමට ය
1815 දී මෙටර්නිච් ක‍්‍රමය යටතේ යුරෝපයේ බලවත් රටවල් එක්රැුස් වී සකස් වුණු වියානා කොන්ග‍්‍රසය විසින් නැපෝලියන් යුද්ධයෙන් පසු බල තුලනයක් සිදු කරනු ලැබීය
(එහෙත්, වරින් වර අභ්‍යන්තර කැරැුලි ද හට ගැණුනි) එහෙත් මෙම උත්සාහය කැරලි ඇතිවීම වැළැක්වීමට අසමත් විය
ප‍්‍රංශ විප්ලවයෙන් බිහි වූ ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී අදහස් මධ්‍යම පංතියට දැඩි ලෙස බලපෑ අතර, කාර්මික විප්ලවය මගින් වැදගත් ආර්ථික හා සමාජීය වෙනස්කම් සිදුවිය
පහළ පංතිකයින් සමාජවාදී, කොමියුනිස්ට් සහ අරාජික අදහස්වලින් පෝෂණය වූ අතර, (කාල් මාක්ස්ගේ කොමියුනිස්ට් ප‍්‍රකාශනය තුළින්) නව ධනවාදයේ තෝරා ගැනීම වූයේ ලිබරල්වාදයයි
එසේම තවත් බොහෝ ජාතික ව්‍යපාර ජර්මනිය, ඉතාලිය, පෝලන්තය වැනි රටවල බිහි විය
මේවායේ අරමුණ වූයේ ජාතික ඒකීයත්වයක් ඇති කිරීම හා විදේශ පාලකයින්ගෙන් මිඳීමයි, එහි ප‍්‍රතිඵලයක් ලෙස, 1815 සිට 1817 දක්වා කාලය තුළ විප්ලවීය ව්‍යාපාර හා යුද්ධ ගණනාවක් දක්නට ලැබුණි
, වන නැපෝලියන්ගේ බෑණා වන ,,, වන නැපෝලියන් 1848 දී එංගලන්තයට නැවත පැමිණි අතර, ප‍්‍රංශ පාර්ලිමේන්තුවට තේරී පත්වුණි
ඉන් අනතුරුව, ඔහු අධිරාජ්‍යයකු ලෙස නම් කරන ලදී
ඔහු  ඕස්ටි‍්‍රයානු අධිරාජ්‍යය හා සටන් කොට ඉතාලිය එක්සත් කළ අතර, එංගලන්තය සමග ක‍්‍රිමියානු යුද්ධයේ දී ද, රුසියාවට එරෙහිව එටෝමන් අධිරාජ්‍යය තුළ ද සටන් කළේය
රුසියානු යුද්ධයේ දී ඔහු පරාජයට පත් වූ අතර ඔහු සිරකරුවකු ලෙස අල්ලා ගන්නා ලදී
ප‍්‍රංශය ඉන්පසුව බිඳ වැටුණු අතර, සාකච්ඡුා කිරීමට නොකැමති වූ ඔවුහු රුසියාවේ පහර දීමට ලක්විය
වර්සෙල්ස් හි දී රුසියාවේ , වන විල්හෙල්ම් රජු ජර්මන් අධිරාජ්‍යයා ලෙස දිවුරුම් දීමත් සමග නූතන ජර්මනිය ඇරඹුණි
බොහෝ විප්ලවීය ව්‍යාපාර පරාජය කරන ලද නමුත්, 1871 වන විට බොහෝ යුරෝපා රාජ්‍ය ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාමය රාජාණ්ඩු බවට පත් වූ අතර, ජර්මනිය හා ඉතාලිය ජාතික රාජ්‍ය ලෙස වර්ධනය විය
මහ පරිමාණ කාර්මික විප්ලවය සහ නැපෝලියානු යුද ජයග‍්‍රහණ හේතුවෙන් 19 වන සියවසේ දී බි‍්‍රතාන්‍ය අධිරාජ්‍යය ප‍්‍රමුඛ ගෝලීය බලවතා බවට පත්විය
යුරෝපානු ඉතිහාසය - යළි සමගි වීම හා ඒකාබද්ධ වීම 

1992 දී යුරෝපා සංගමයේ සාමාජිකයින් විසින් යුරෝපා සංගමයේ ගිවිසුමට අත්සන් තැබූහ
මෙය දේශපාලනමය අරමුණු සහිත ආර්ථික ප‍්‍රජාවක් වීමේ යුරෝපා ව්‍යාපෘතිය, ජාතික ස්වාධිපත්‍යයන් දේශපාලනිකව ඒකරාශී කිරීමේ ගැඹුරු සහයෝගිතාවයක් බවට පත් කරන ලදී
1985 දී අත්සන් තබන ලද ෂෙන්ගන් එකඟතාව මගින් අදාළ රාජ්‍යවල ගමන් බලපත් පරීක්ෂාවකින් තොරව දේශසීමා විවෘතව තැබීමට එකඟ වූහ
1999 දී යුරෝ නම් පොදු මුදල් ඒකකය හඳුන්වා දෙනු ලැබීය
2002න් පසුව සාමාජික රටවල් 15න් ඊට එකඟ නොවූ රටවල් 3ක් විය
එනම්, එක්සත් රාජධානිය, ඩෙන්මාර්කය හා ස්වීඩනයයි
2004 දී යුරෝපා සංගමය නැගෙනහිර ප‍්‍රදේශයේ තවත් රටවල් 10ක් එක්කර ගත්තේය
(ඉන් 8ක් පැරණි කොමියුනිස්ට් රටවල් විය
* 2007 දී සාමාජික රටවල් සංඛ්‍යාව 27ක් බවට පත් කරමින් තවත් රටවල් 2ක් ඊට ඇතුලූ විය
යුරෝපා සංගමයේ ව්‍යවස්ථාව හඳුන්වා දුන් ගිවිසුම 2004 දී රෝමයේ දී අත්සන් තැබිණි
මෙමගින් සියලූ පෙර ගිවිසුම් අහෝසි කොට තනි ලියවිල්ලකට එක් කරන ලදී
එහෙත්, ප‍්‍රංශ හා ලන්දේසි ඡන්ද නොලැබීම නිසා එය තහවුරු කිරීම ප‍්‍රමාද විය
2007 දී පැරණි ගිවිසුම් අහෝසි කිරීම වෙනුවට සංශෝධනය කිරීම හඳුන්වා දෙමින් ‘ප‍්‍රතිසංස්කරණ ගිවිසුම’ අත්සන් තබන ලදී
මෙය 2007 දෙසැම්බර් 13 අත්සන් තබන ලද අතර, 2009 ජනවාරි මස දී තහවුරු කෙරිණි
මෙමගින් යුරෝපා සංගමයට පළමුවරට නිත්‍ය ජනාධිපත් ධූරයක් හා විදේශ ඇමතිවරයකු හඳුන්වා දෙන ලදී
බෝල්කන් ඊළඟ ඇතුළත් වීමේ රට විය හැකි අතර, ක්‍රොඑෂියාවද ඒ සඳහා අපේක්ෂා කරයි
සටහන් 

BVCX
ගයිස් ජුලියස් සීසර් (ක්‍රි
100 ජුලි 13 - ක්‍රි
44 මාර්තු 15) රෝමානු හමුදාමය සහ දේශපාලනික නායකයකු වේ
රෝමන් ජනරජය රෝමානු අධිරාජ්‍යය බවට පත් කිරීමේ ක්‍රියාවලියේ දී මොහු ඉතා වැදගත් කාර්යභාරයක් ඉටු කරන ලදී
ජනප්‍රිය සම්ප්‍රදායට අයත් වූ දේශපාලනඥයකු ‍වූ මොහු නිල නොවන ත්‍රි ආධිපත්‍ය සම්බන්ධතාවක් ගොඩනඟාගෙන ‍රෝමානු දේශපාලන කරලිය වසර කිහිපයක් තිස්සේ පාලනය කරන ලදී
ඔහු තම ත්‍රි ආධිපත්‍ය සම්බන්ධතාවය ගොඩනඟා ගන්නා ලද්දේ මාකස් ලිසිනියස් ක්‍රැසස් සහ නීයස් පොම්පියස් මැග්නස් යන පුද්ගලයන් සමඟ වේ
කෙසේ නමුත් ඔහුගේ මෙම පාලන ක්‍රමයට ඔප්ටි මෙට්ස් සම්ප්‍රදා‍යට අයත් වූ රෝමානු සෙනෙට් සභිකයන් වූ මාකස් පෝසියස් කැටෝ සහ මාකස් කැල්පර්නියස් බයිබලස් වැනි පුද්ගලයන් විරුද්ධ වූහ
සීසර් ගෝල් ප්‍රදේශය යටත් කර ගැනීමත් සමඟ රෝමානු පාලනය අත්ලාන්තික් සාගරය දක්වාම විහිදී ගිය අතර මුල් වරට රෝමය මඟින් බ්‍රිතාන්‍ය ආක්‍රමණය කරන ලද්දේ ද සීසර්ගේ මෙහෙයවීම යටතේ වේ
මෙම ආක්‍රමණය ක්‍රි
55 දී සිදු විය
කෙසේ නමුත් ත්‍රි පුද්ගල ආධිපත්‍යයෙහි බිඳ වැටීමත් සමඟ පොම්පේ සහ සෙනෙට් මණ්ඩලය සමඟ මත ගැටුම් හට ගන්නා ලදී
49 දී තම හමුදාවන් රු‍බිකෝන් නදිය හරහා මෙහෙයවමින් සිවිල් යුද්ධයක් ආරම්භ කළ අතර ඒ ඔස්සේ ඔහු ‍රෝමානු අධිරාජ්‍යයේ අනභිභවනීය නායකයා බවට පත්විය
රාජ්‍ය පාලනය සියතට ගැනීමත් සමඟ සීසර් රෝමානු සමාජයට සහ එහි පාලන ක්‍රමයට දැඩි සංශෝධන එක් කිරීමට ක්‍රියා කළේය
ඔහු ජීවිත කාලය පුරාව‍ටම රෝම අධිරාජ්‍යයා ලෙසට නම් කරන ලද අතර ජනරජයේ පාලන තන්ත්‍රය දැඩි ලෙස ඔහු වටා කේන්ද්‍රගත විය
කෙසේ නමුත් සීසර්ගේ මුල් කාලීන මිතුරෙකු වූ මාකස් ජුනියස් බෲටස්ගේ මග පෙන්වීම යටතේ ක්‍රියාත්මක වූ සෙනෙට් සභිකයන් සමූහයක් විසින් ක්‍රි
44 මාර්තු 15 වැනි දින සීසර්ව ඝාතනය කරන ලදී
මෙම ඝාතනයේ අරමුණ වූයේ රෝම ජනරජය එහි මුල් තත්වයට ගෙන ඒමයි
කෙසේ නමුත් මෙහි ප්‍රතිඵලය වූයේ තවත් රෝමානු සිවිල් යුද්ධයක් ඇරඹීමයි
එය අවසානයේ දී රෝමය සීසර් විසින් හදාවඩාගත් ඔහු‍ගේ පුත්‍රයා වූ ගයිස් ඔක්ටවියානස් යටතේ ඒකාධිපති පාලන ක්‍රමයකට යටත් විය
42 දී එනම් සීසර්ගේ ඝාතනයෙන් වසර 2කට පසු සෙනෙට් සභාව විසින් නිල වශයෙන් සීසර් රෝමානු දෙවිවරයෙකු ලෙස නම් කරන ලදී
සීසර්ගේ ජීවි‍තයෙන් වැඩි කොටසක් පිළිබඳ තොරතුරු හෙලි කරගෙන ඇත්තේ සීසර් විසින්ම තම හමුදා ව්‍යාපාර ‍ගැන ලියා තැබූ විස්තර සහ අනෙකුත් සමකාලීන මූලාශ්‍ර ඇසුරෙන් වේ
මෙම අනෙකුත් සමකාලීන මූලාශ්‍ර අතරට සීසර්ගේ දේශපාලනික විරුද්ධවාදියා වූ සිසේරෝ විසින් ලියූ ලිපි සහ ඔහු විසින් සිදු කළ දේශන යනාදියත් සැලස්ට් විසින් ලියන ලද පුරාණ ලේඛනත් කැටලස් විසින් ලියූ කවි පද යනාදියත් අයත් වේ
තවද සීසර්ගේ ජීවිතය පිළිබඳ වඩාත් සවිස්තර වාර්තාවන් ඔහුගේ කාලයෙන් පසුව වාසය කළ ඇපියන්, සුටෝනියස්, ප්ලූටාක්, කැසියස් ඩියෝ සහ ස්ට්‍රැබෝ වැනි ඉතිහාසඥයන් විසින් ලේඛනගත කොට ඇත
මූලාශ්‍ර

 
චරිත කතා
විලාසිතා ලෙස හැඳින්වෙන්නේ ඔsනෑම සංස්කෘතියක් තුළ දෙන ලද කාලයකදී ප්‍රචලිතව පවතින ඇඳුම් පැළඳුම් ආකාරයන් වේ
(කෙසේ නමුත් විලාසිතා යන පදය ආහාර , සාහිත්‍ය, කලා , ගෘහ නිර්මාණ ශිල්ප සහ අනෙකුත් ක්ෂේත්‍රයන් ආශ්‍රීතව ද භාවිතා විය හැක
) කෙසේ නමුත් ඇඳුම් පැළඳුම් ආකාර ඉක්මණින් වෙනස් විය හැකි අතර සාමාන්‍ය භාවිතයේදී විලාසිතා වශයෙන් හැඳින්වෙනුයේ වඩාත් නූතන අඳින පළඳින ක්‍රමවේදයයි
මෙම පදය හා බැඳුණු අභ්‍යන්තරික අදහස වන්නේ සමස්ත සංස්කෘතීන්ට සාපේක්ෂව එහි එක් එක් කොටස් වඩාත් සීඝ්‍රයෙන් විචලනයන්ට භාජනය වන බවයි. 

විලාසිතාවට ගැළපෙන හෝ නොගැළපෙන ලෙස වර්ගීකරණය කිරීම මගින් යමක් අදාල පරිසරයට නැතහොත් වටපිටාවට ගැළපේද නොගැළපේද යන්න කියැවේ
තවද, විලාසිතා යන වදන බොහෝ විට ධනාත්මක අරුතක් ඇතිව භාවිතාවන අතර අලංකාර සහ මන්මත් කරවන සුළු වැනි අදහස් ගෙන දේ
මේ අයුරින් බලන විට විලාසිතාවන් සමාජීය කලාවක් ලෙස සැළකිය හැකි අතර කිසියම් සංස්කෘතියක් එයට අදාලව අලංකාරය සහ යහපත් බව මනිනු ලබන ආකාරයක් ලෙසද සැලකිය හැක
කෙසේ නමුත් විලාසිතා යන වදන ඇතැම්විට ඍණාත්මක අර්ථයක් ඇතිව ද භාවිතා වේ
එහිදී අනවශ්‍ය ලෙස නොගැළපෙන පුහු අලංකරණය වැනි අර්ථයක් ඇතිව භාවිතා වේ
ලොව පුරා ඇති නගර සීමිත සංඛ්‍යාවක් ගෝලීය විලාසිතා මධ්‍යස්ථාන ලෙස නමක් දිනා ඇත
ඒවා වඩාත් ප්‍රසිද්ධියට පත්ව ඇත්තේ විලාසිතා නිර්මාණකරුවන් තම නවතම නිර්මාණයන් එළිදැක්වීම සඳහා පවත්වනු ලබන විලාසිතා සති ආකාර උත්සව හේතුවෙන් වේ
මෙම නගර වන්නේ නිව් යෝක් , මිලාන් , පැරිස් සහ ලන්ඩන් වේ
මේ හැරුණු විට ලොස් ඇන්ජලීස් , ටෝකියෝ , සාවෝපෝලෝ , සිඩ්නි සහ ඩුබායි යන නගරවල ද වාර්ෂිකව විලාසිතා සති සංවිධානය කරන අතර මෙම නගරයන්ද ක්‍රමයෙන් ප්‍රචලිත වෙමින් පවතී
විලාසිතාවේ විවිධ අංශ

විලාසිතා යනු මිනිස් ක්රියාකාරකම් හා චින්තන ක්ෂේත්ර බොහෝමයකට පොදු සමාජ සංසිද්ධියකි
විලාසිතා වල නැගීසීම් හා බිද වැටීම් විශේෂයෙන් පහත ක්ෂේත්ර වලදී අධ්යයනය කර ඇත
ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය, අභ්යන්තර අංකරණය හා භූ දර්ශණ සැළසුම් කරනය
කලා හා අත්කම් 
	ඇඟලුම්, විලේකන, පුද්ගල අලංකරණය, කොන්ඩ විලාසිතා 
	නැටුම් හා සංගීතය 
	ඇමතීම්, කථා හා අනෙක් කතා ආකාර 
	හැසිරීම් වාණිජ විද්යාවේ අධ්යයනය කර ඇති පරිදි ආර්ථිකය හා වැය කිරීමේ තෝරා ගැනීම් 
	විනෝදාස්වාදය, ක්රිඩා, විනෝදාංශ හා අනෙකුත් කාලය ගත කරන දෑ
	සමාජ චාරිත්ර 
	කළමණාකරණය කලමණාකරණ රටා හා සංවිධානය කිරීමේ ආකාර 
	දේශපාලනය හා මාධ්ය විශේෂයෙන් මාධ්ය මගින් උනන්දු කරනු ලබන සාකච්ඡාවට බදුන්වන මාතෘකා
	දර්ශන වාදය හා ආධ්යාත්මිකතාව (ආගම් ද විලාසිතා කරා නැඹුරු වී ඇතැයි කෙනෙක් තර්ක කළ හැක නමුත් නිළ ආගම් වෙනස් වීමට ප්රවණතාවයක් දක්වන්නේ ඉතා සෙමින් වන අතර එය සදහා විලාසිතා යන්නට වඩා සංස්කෘතික වෙනස්වීම ලෙස හැදින්විය හැක)
සමාජ ජාල හා නිරූපන හා පුහුණුවීම් වල පැතිරීම
සමාජ විද්යාව හා අනන්යතාවය ගොඩ නැගීම සදහා ඇදුම් වල අරුත 
	තාක්ෂණය, පරිගණක ක්රමලේක කරණ තාක්ෂණය වැනි
	සත්කාරක කර්මාන්තය, යම් ගුණයක් හා වෙළද නාමය මතු කර දැක්වීම සදහා හෝටලයකට, ආපන ශාලාවකට, කැසිනෝ හලකට හෝ ක්ලබ් එකකට නිර්මාණය කරනු ලබන නිළ ඇදුමක් වැනි 

මෙම ක්ෂේත්ර වලින් විලාසිතා යන වදන සමග ඇදුම් පැළදුම් (Costume) විශේෂයෙන් මහජනයා සමග සම්බන්ධ වී ඇති අතර ඇදුම් පැළදුම් යන පොදු වදන විචිත්ර ඇදුම් හෝ කෝලම් ඇදුම් හැදින්වීම සදහා ලඝු කර ඇති අතර විලාසිතා යන්න සාමාන්යයෙන් ඇදුම් හා ඒවා පිළිබදව වු අධ්යනය හගවයි. මෙම වන හුවමාරුවට හේතුව වුයේ කර්මාන්ත විප්වය අතර තුරදි නව රෙදිපිළි භාවිතය සදහා නව ආකාර පෙන්වා දුන් විලාසිතා පලකවල නිපදවීම නිසාය
ඇදුම් පැළදුම් හා සමාජයට ලැබී ඇති තත්ත්වය පිළිබදව වු පුළුල් සංස්කෘතීන් හරහා යන නිරීක්ෂණයක් ඇදුම් පැළදුම් සදහා වු ප්රවේශ සදහා පරීශීලනය වේ
මෙම ලිපියේ ඉතිරි කොටස බටහිර ලෝකයේ ඇගලුම් රටා සමග කටයුතු කරයි
ඇඳුම් විලාසිතා

දැනට ලොව පුරා පවතින (අඩුම තරමින් නඟරබද ජනගහනය අතර වත්) නිතර අඳින ඇඳුම් රටාව වෙනස් කිරීමේ පුරුද්ද ඉතිහාසඥයන්ට අනුව බටහිර ලෝකයේ එකකි
පැරණි රෝමයේ හා අනෙකුත් සංස්කෘතීන්වල වෙනත් කාලවල දී ඇඳුම් පැලඳුම් වෙනස් වූයේ ආර්ථික හෝ සාමාජීය වෙනස්කම් සිදු වූ අවස්ථාවල දීය
නමුත් ඉන්පසු කිසිදු වෙනසක් නොමැතිව එම රටා එසේම පැවතුණි
අටවන සියවසේ දී ජනප්‍රිය සංගීතඥයෙකු වූ Cordoba, Spain, Ziryab ඍතු හා දෛනික කාල මත පදනම්ව ඇඳුම් පැලඳුම් රටා හඳුන්වා දුන්නේ යැයි සැලකෙන අතර එය වඩාත් ප්‍රචලිත වී ඇත්තේ ඔහුගේ උපන් ‍ප්‍රදේශය වූ බෑග්ඩෑඩ්හිය
ටිපීස්ලාගේ ඉංග්‍රීසි විකට නිරූපනය, 1796

යුරෝපයේ ඇඳුම් විලාසිතා නිරන්තරයෙන් වෙනස් කිරීම ආරම්භ වීම 14 වන සියවසේ මැද භාගය තෙක් දිව යයි
ඉතිහාසඥයන්ට අනුව ඇඳුම් පැලඳුම්වල බටහිර විලාසිතා ආරම්භ කොට ඇත්තේ ජේම්ස් ලේවර් හා ෆර්නෑන් බෞඩෙල් විසිනි
වඩාත්ම අවධානයට ලක් වූ වෙනස වූයේ පිරිමි ඇඳුම්වල කොට වීම හා ශරීරයට තද වීමයි
එතෙක් කල් කලවා ප්‍රමාණයට දික්ව තිබූ පිරිමි කොට කලිසම් තට්ටම් යන්තම් ආවරණය වන තෙක්ම කොට විය
මෙය වෙනස් බටහිර පිරිමි රටාවක් ඇති කර අතර දැනටත් අප අතර තිබෙන කලිසම් මැසීමට මඟ පෑදීය
ඊට පසු සිය‍වසේ දී මෙම වෙනස් වීමේ වේගය සැලකිය යුතු ලෙස ත්වරණය වූ අතර කාන්තා විලාසිතා (විශේෂයෙන් ඇඳුම් හා කොණ්ඩය අලංකාර කිරීම) ඒ හා සමානව සංකීර්ණත්වයට හා වෙනස් වීමට භාජනය විය
මේ නිසා කලා ඉතිහාසඥයන්ට වැඩි විශ්වාසයකින් හා නිරවද්‍යතාවයකින් දින වකවානු දක්වන රූපවල විලාසිතා යොදා ගැනීමට හැකි විය
ඔවුන් විසින් මෙය සිදු කළේ 15 වන සියවසේ රූපවල වසර 5ක් ඇතුළත දීය
මෙම විලාසිතාවල ක්ෂණික වෙනස් වීම් පෙර යුරෝපයේ උසස් පන්තිය හරහා තිබූ ඉතා සමාන ඇඳුම් රටා වෙනස් වීමට බලපෑ අතර 17 සිට 18 වන සියවස දක්වා වූ ප්‍රති ව්‍යාපාරය පැමිණ නැවත සමාන විලාසිතා ඇති කරන තෙක් ඒවා එසේම පැවතුණි
එම සමාන විලාසිතා පැමිණියේ ප්‍රංශයේ Anicien Regime ය
විලාසිතා සැමවිටම පාහේ පොහොසත් පුද්ගලයන් මඟින් සිදු කෙ‍රුණ ද මුල් කාලීන නූතන යුරෝපයේ වැඩි දියුණු වූ බලපෑම් වතු සේවකයන් කරා ද මෙය ගෙන ගියේය
ඔවුන් විසින් යම් දුරකින් වූ විලාසිතාවලට නැඹුරු වූ අතර සමහරක් විට ඒවා විශිෂ්ට අයට පවා අපහසු තරම් ළඟින් තිබිණි
කළමනාකරුවෙකු වූ බ්‍රව්ඩෙල් විලාසිතා වෙනස් කිරීමේ ප්‍රධාන පුද්ගලයෙකු ලෙස සැලකේ.

බටහිර ලෝකයේ වූ විලාසිතා පුරාතන යුගයේ හෝ ලෝකයේ  අනෙකුත් ශ්‍රේෂ්ට ශිෂ්ටාචාරවලට සමාන්තර නොවේ
පර්සියාවට, තුර්කියට , ජපානයට හෝ චීනයට සංචාරය කරන ලද මුල් කාලීන බටහිර සංචාරකයන් නිරන්තරයෙන්ම එම ප්‍රදේශවල විලාසිතා වෙනස් වීම් නොමැති බව වාර්තා කළ අතර මෙම අනෙක් සංස්කෘතීන්වලින් පැමිණි නිරීක්ෂකයන් බටහිර විලාසිතාවල ඉතාමත් වැඩි වේගය ගැන විචාර ඉදිරිපත් කළ අතර එමඟින් බොහෝ දෙනෙකුට හැඟුනේ බටහිර සංස්කෘතියේ අස්ථායී බව හා පිළිවෙලක් නැතිකමයි
1609 ජපාන ෂෝගන්ගේ ලේකම්වරයෙකු වරක් ස්පාඤ්ඤ සංචාරකයෙකුට පුරසාරම් දොඩා ඇත්තේ (සම්පූර්ණයෙන්ම නිරවද්‍යව නොවේ) ජපාන ඇඳුම් පැලඳුම් වසර 1000ක් පුරාවට නොවෙනස්ව පැවතී ඇති බවයි. කෙසේ නමුත් උදාහරණ ලෙස චීන ඇඟලුම්කරණයේ ඉක්මන් වෙනස් වීම් සිදු වූ බවට සාධක මින්ග්  චීනයෙන් හමු වී ඇත
ඇල්බ්‍රෙච් ඩූරර්ගේ චිත්‍රයක් මඟින් නිව්රම්බර්ග්හි ධනේෂ්වර පන්තියේ අයෙකුගේ (වමේ) හා ඇයට සමාන වැනීසියේ ධනේෂ්වර පන්තියේ අයෙකුගේ වෙනස පෙන්වා දෙයි
වැනීසියේ තරුණි‍යගේ අඩි උස සපත්තු ඇය උස් කර දක්වා ඇත
16 වන සියවසේ ජර්මානු හෝ ඉතාලියානු මහත්මාවරුන්ගේ චිත්‍ර 10ක් මඟින් පෙන්වනු ඇත්තේ එකිනෙකට සම්පූර්ණයෙන් වෙනස් තොප්පි 10 ක් වන අතර එම කාලය වන විට ජාතීන් අතර ඇඳුම්වල වෙනස එහි උපරිමයට පත්ව තිබුණි
මෙය 15 වන සිය‍වසේ අවසාන භාගයේ වූ නිව් රෙම්බර්ග් හා වැනීසියානු විලාසිතා සන්සන්දනය කරන ඇල්බ්‍රෙච් ඩූරර්ගේ චිත්‍රයෙන් වඩාත් පැහැදිලි වේ
සියවස අවසානයේ වූ ස්පාඤ්ඤ රටාව ඉහල පැලැන්තියේ යුරෝපීයයන් නැවතත් සමාන රටාවකට ගෙන ඒම ආරම්භ කළ අතර 17 වන සියවසේ මැද භාගයේ වූ ගැටුමකින් පසු ප්‍රංශ විලාසිතා නායකත්වය ගත් අතර ක්‍රියාවලිය 18 වන සියවසේ දී සම්පූර්ණ විය
වර්ණ හා රෙදි පිළි‍ෙවල රටා ව‍සරෙන් වසරට වෙනස් වුව ද මහත්මාවරුන්ගේ කබායන්වල කැපුම් හා ඒවායේ දිග හෝ කාන්තා ඇඳුමක් කැපීමේ රටාව වෙනස් වූයේ වඩාත් සෙමිනි
පිරිමි විලාසිත‍ා විශාල ලෙස ව්‍යුත්පන්න වූයේ හමුදා ආකෘතිවලින් වූ අතර එහි වූ වෙනස් වීම් යුරෝපානු යුද්ධය නිසා ඇති වු ඒවා විය
එහි දී මහත්මා නිළධාරීවරුන්ට විදේශීය විලාසිතා දැක බලා ගැනීමට අවස්ථාව සැලසුනි
උදාහරණයක් ලෙස ටයි පටිය දැක්විය හැක
1780 ගණන්වල දී නවතම ප්‍රංශ විලාසිතා පෙන් වූ ප්‍රංශ ලිවීම් ප්‍රකාශනයත් සමඟ මෙම වෙනස් වීම් තවදුරටත් වේගවත් විය
එනමුත් 16 වන සියවසේ සිට ප්‍රංශය විසින් රටා ආකෘති ලෙස ඇඳුම් අන්දවන ලද බෝනික්කන් බෙදා හරිමින් තිබූ අතර ඇබ්‍රැහැම් බෝසේ මඟින් 1620 ගණන්වල සිට විලාසිතා පිළිබඳ වූ ලිවීම් නිෂ්පාදනය කරන ලදී
1800 වන විට සියළු බටහිර යුරෝපීයන් එකම ආකාරයකට ඇඳුම් භාවිතා කරන ලදී
දේශීය වෙනස් වීම් ප්‍රථමයෙන් පළාත්බද සංස්කෘතියේ සලකුණු බවට පත් වූ අතර ඉන් පසු කුලීකරුවන්ගේ ලාංඡනය බවට පත්වුණි
මීට පෙර ඇඳුම් මසන්නන් හා ඇඳුම් නිපදවන්නන් නව විලාසිතා හඳුන්වා නොදුන් නිසා හා රෙදි පිළි කර්මාන්තය සියළු ප්‍රවණතාවලට නායකත්වය දුන් නිසා විලාසිතා නිර්මාණයේ ඉතිහාසයේ ආරම්භය වන්නේ 1858 සිටය
ඒ එංගලන්තයේ උපත ලැබූ චාල්ස් ෆෙඩ්‍රික් වර්ත් පැරීසියේ ප්‍රථම හෝටිකෝචර් නිවහන විවෘත කිරීමත් සමඟය
එතැන් සිට වීදි විලාසිතාවල වූ බොහෝමයක් විලාසිතා හැරුණු කොට වෘත්තීමය නිර්මාණකරුවන් ක්‍රම ක්‍රමයෙන් වඩාත් වැදගත් පුද්ගලයන් බවට පත්ව ඇත
නූතන බටහිර ලෝකයේ පුද්ගලයන්ට ඔවුන්ගේ ඇඳුම්‍තෝරා ගැනීමට විශාල තෝරා ගැනීම් පරාසයක් ඇත
පුද්ගලයෙකු විසින් ඇඳීමට තෝරා ගන්නා දෙය එම පුද්ගලයාගේ පෞරුෂත්වය හෝ ‍ඒ හා සමාන දේ ඉස්මතු කර දක්වයි. සංස්කෘතික තත්වයක් ඇති පුද්ගලයන් නව හෝ වෙනස් ඇඳුම් ඇඳීම ආරම්භ කිරීමෙන් නව විලාසිතා නැඹුරුවක් ආරම්භ විය හැක
ඔවුන්ට කැමති හෝ ගරු කරන පුද්ගලයන් ද ඒ හා සමාන රටාවේ ඇඳුම් ඇඳීම ආරම්භ කළ හැක
විලාසිතා සමාජය තුළ දී වයස, සමාජ පන්තිය, පරම්පරාව, රැකියාව, ලිංගිකත්වය හා භූවිෂමතාවය මෙන්ම කාලය අනුව සැලකිය යුතු ලෙස වෙනස් විය හැක
උදාහරණ ලෙස වයසක පුද්ගලයෙකු තරුණයන්ගේ විලාසිතාවලට අනුව ඇඳුම් ඇඳීම සිදු කළ හොත් ඔහු තරුණ හා මහළු යන පුද්ගල දෙකොට්ඨාශයටම විහිළුවක් සේ පෙනෙනු ඇත
Fashionista හෝ විලාසිතා ගොදුර යන පදය යොදා ගන්නේ වහලෙකු මෙන් දැනට පවතින විලාසිතා අනුගමනය කරන පුද්ගලයෙකු හැඳින්වීමටය
විවිධ විලාසිතා යොදා ගැනීමේ පද්ධතිය, විලාසිතා ව්‍යාකරණ යොදා ගෙන විවිධ විලාසිතා වාක්‍ය සමඟ කටයුතු කරන විලාසිතා භාෂාවක් ලෙස ද සමහරෙකුට සැලකිය හැක
(රෝලන් බාතෙස්ගේ සමහරක් කටයුතු සන්සන්දනය කර බලන්න)

විලාසිතා නිර්මාණය 

විලාසිතා නිර්මාණය යනු යම් නිශ්චිත කාලයක දී සංස්කෘතිකමය හා සමාජීය බලපෑම් යටතේ නිර්මාණය වන ඇඳුම් පැළැඳුම් හා ජීවන රටා උපකරණ සඳහා වූ ව්‍යවහාරික කලාවකි
විලාසිතා නිර්මාණය ඇඳුම් නිර්මාණයෙන් වෙනස් වන්නේ ඒවා සාමාන්‍යයෙන් ඍතු 1 හෝ 2 ක් සඳහා ඔරොත්තු දෙන පරිදි නිර්මාණය කර තිබීමයි
ඍතුවක් ලෙස අර්ථ දැක්වෙන්නේ සරත්/ සීත හෝ වසන්ත/ ගිම්හාන යන සෘතුයි
විලාසිතා නිර්මාණකරණය 19 වැනි සියවසේ දී චාල්ස් ෆ්‍රෙඩ්‍රික් වර්ත් මඟින් ආරම්භ කරන ලද්දේ යැයි සැලකේ. ඔවුන් විසින් නිර්මාණය කරන ලද ඇඟලුම් සඳහා ඔවුන්ගේ වෙළෙඳ නාමය අසන ලද ප්‍රථම පුද්ගලයා වූයේ ඔහුය
ඕනෑම කාල පරිච්ඡේදයකට ගැලපෙන ඇඳුම් නිර්මාණය කරන්නට ශිෂ්‍යයන් විසින් ඉගෙන  ගනු ලැබුවත් 1858 න් පසුව බිහි වූ ඇඳුම් පමණක් විලාසිතා නිර්මාණ ලෙස සැලකිය හැකිය
විලාසිතා නිර්මාණකරුවන් කාන්තාවන් සඳහා ද ඇඳුම් පැළැඳුම් නිර්මාණය කරයි
සමහරක් උසස් විලාසිතා නිර්මාණකරුවන් තනිව සේවයේ යෙදී සිටින අතර තනි පාරිභෝගිකයන් සඳහා නිර්මාණය කිරීම සිදු කරයි
අනෙකුත් උසස් විලාසිතා නිර්මාණකරුවන් විශේෂිත සාප්පුවලට හෝ උසස් විලාසිතා දෙපාර්තමේන්තු ගබඩාවලට තම සේවය ලබා දේ
මෙම නිර්මාණකරුවන් විසින් හොඳම තත්ත්වයේ රෙදි පිළි නිපදවන අතර ඒවා මඟින් නව විලාසිතා ප්‍රවණතා ද ඇති වේ
කෙසේ නමුත් බොහෝමයක් විලාසිතා නිර්මාණකරුවන් විශාල වෙළෙඳ පොළ සඳහා කාන්තා පිරිමි හා ළමා විලාසිතා නිර්මාණය කරන රෙදි පිළි නිපදවන්නන් සඳහා තම සේවාවන් ලබා දෙනු ලැබේ
කැල්වින් ක්ලෙයන් හෝ රැල්ෆ් ලෝරන් හෝ වෙළෙඳ නාම මෙම නිපදවීම් කරනු ලබන්නේ නිර්මාණ අධ්‍යක්ෂවරයෙකුගේ අධීක්ෂණය යටතේ සිටින ස්වාධීන නිර්මාණකරුවන් කණ්ඩායමක් මඟිනි
විලාසිතා එකතුවක් නිර්මාණය කිරීම

එකතුවක් නිර්මාණය කිරීම

එකතුවක් සැළසුම් කිරීම

සෑම එකතුවක්ම ඉතා සුපරික්ෂාකාරීව සැලසුම් කර ඇති අතර එම නිසා එහි අඩංගු සියළු අංග එකිනෙකට පූරණය වන අතර අදාල සමාගම ප්‍රසිද්ධව ඇති විශේෂිත විලාසිතා ආකාරයක හැඩ හුරුකම් ඇත
අනුමාන කිරීමේ ප්‍රවණතා 

විලාසිතා නිර්මාණ කරුවෙකුට ප්‍රගුණ කිරීමට ඇති ඉතාමතුම අපහසු කාර්යයක් වන්නේ අනාගත ප්‍රවණතා අනුමාන කිරීමයි
මෙය සිදු කිරීම සඳහා ඔවුන් විසින් පෙර ඍතුවලදී විලාසිතාව යොමුවන්නේ කිනම් දිශාවකටදැයි අවධානයෙන් සිටින අතර විලාසිතා වෙළඳාමෙහි සිටින අනෙක් අය සිදු කරන්නේ මොනවාදැයි ද අවධානයෙන් සිටී. තවද ඔවුන් විලාසිතා පෙර දැකුම් සඟරාද පරිශීලනය කරනු ලබයි
තවද, ඔවුන් විසින් කිනම් විලාසිතා සාර්ථකවීද කිනම් ඒවා අඩු ජනප්‍රිය බවට පත්වීද යන්න ඔවුන්ගේම පාරිභෝගිකයන්ගෙන් දැන ගනී
සමහර විට වඩාත් වැදගත් ලෙස නිර්මාණ කරුවන් විසින් නව අදහස් ගොඩ නැංවීමට ඔවුන්ගේ පරිකල්පන ශක්තිය භාවිතා කරයි
ඔවුන් විසින් පෙළඹවීම සැපයීම සඳහා බොහෝවිට යම් තේමාවක් තෝරා ගනු ලැබේ
තේමාවක් තෝරා ගැනීම

එකතුවක තේමාව ඉතිහාසයේ යම් කාල පරිච්ඡේදයක්, විදේශීය හෝ යම් ස්ථානයක් , වර්ණ පරාසයක් , යම් රෙදි වර්ගයක් හෝ බලවත් දෘශ්‍ය බලපෑමක් සහිත ඕනෑම දෙයක් විය හැකිය
ඇඟළුම් නිර්මාණ කිරීම

	සැළසුම
විවිධ නිර්මාණකරුවන් විවිධ ක්‍රමවලට කටයුතු කරනු ලබයි
සමහරෙක් ඔවුන්ගේ අදහස් කඩදාසියක් මත සටහන් කර දක්වන අතර අනෙක් අය ඇඳුම් පුවරුවක් මත රෙදි කැබැල්ලක් තබා ගෙන අදාල ඇඟළු‍ම සඳහා වූ අදහස ලැබෙන තෙක් එය කටු ගැසීම හා නැවීම සිදු කරනු ලබයි
තෙවන ක්‍රමය වන්නේ පෙර ඍතුවකින් ඔවුන්ගේම රටාවක් නැවත උකහා ගැනීමයි
(මෙම ක්‍රමය විලාසිතා චිත්‍රාග‍ාරයක ප්‍රතිදානයට අඛණ්ඩ තාවක් ලබා දිය හැක) 

	මස්ලින්(පතොරම) එකක් සෑදීම
දළ කඩදාසි රටාවක් තැනීමෙන් පසු හෝ ද්විමාන සැලැස්මක් තැනීමෙන් පසු සාම්පල මසන්නෙකු (හෝ දක්ෂතාවයකින් යුත් මහන මැෂින් ක්‍රියා කරවන්නෙකු ) විසින් තනි පාටකින් යුත් රෙද්දකින් අදාල ඇඟළුමෙහි පරීක්ෂණ ආකාරයක් තනනු ලැබේ
මෙම පතරොම එය ගැළපෙන අයුරු බැලීමට හා එය නිවැරදි පරිදි එල්ලේදැයි බැලීම සඳහා ඇඳුම් වේදිකාවක් මත තබනු ලැබේ
පත් රටාවක් නිපදවීම
සැළසුම් කරුවා පතරොමෙහි ගැළපීම ගැන සම්පූර්ණයෙන්ම තෘප්තියට පත් වූ පසු ඔවුන් එය වෘත්තීය රටා සකසන්නෙකුට පෙන්වන අතර ඉන් පසු ඔහු විසින් පත් ආශ්‍රයෙන් අදාල රටාවෙහි නිම කරන ලද වැඩකරන ආකාරය තනයි
රටා තනන්නාගේ වෘත්තිය ඉතා නිරවද්‍ය හා සැලකිල්ලෙන් කළ යුතු එකක් වේ
නිමා කරන ලද නිමැවුමේ ගැළපුම ඔවුන්ගේ කාර්යක්ෂමතාව මත රඳා පවතී
නිම කරන ලද ඇඟළුම්
අවසානයේදී අදාල රෙදි වර්ගය සාම්පල ඇඟළුමක් නිර්මාණය කරනු ලබන අතර ඉන් පසු එය නිරූපිකාවක් මත පරීක්ෂාකර බලනු ලැබේ
විලාසිතා වර්ග
විලාසිතා නිර්මාණයේ ප්‍රධාන ඛාණ්ඩ තුනක් වේ
එනමුත් මේවා තවත් අතිරේක වඩා විශේෂිත කාණ්ඩවලට බෙදී යා හැක
හෝටි  කෝචර් (Haute Couture)

1950 ගණන් දක්වා තම ආධිපත්‍ය පතුරවා ගෙන සිටි විලාසිතා නිර්මාණ වර්ගය වූයේ මිනුමට අනුව සාදන ලද හෝ හෝටි කෝචර් (අධි විලාසිතා සඳහා වූ ප්‍රංශ වදන) ය
මිනුමට අනුව සාදන ලද යන වදන යම් විශේෂිත ගැනුම්කරුවෙකු සඳහා නිර්මාණය කරන ලද ඕනෑම ඇඳුමක් සඳහා යොදා ගත හැක
කෙසේ නමුත් හෝටි කෝචර් යන්න ආරක්ෂිත වදනක් වන අතර එය යොදා ගත හැක්කේ Chambre symdicale de La Couture මඟින් පවත්වාගෙන යන හොඳින් අර්ථ දක්වා ඇති සම්මත සපුරා ගන්නා සමාගම්වලට පමණි
කෙසේ නමුත් බොහොමයක් නිමි ඇඳුම් හා විශාල වෙළඳ පොළ වෙළඳ නාම ඔවුන් විසින් හෝටි කෝචර් නිපදවන බව පවසා සිටී. නමුත් ප්‍රකාශයට පත් කර ඇති සම්මතවලට අනුව එය එසේ නොවේ
කෝචර් ඇඳුමක් තනි පා‍රිභෝගිකයකුගේ ඇනවුමකට අනුව නිපදවෙන අතර සාමාන්‍යයෙන් එය අධි තත්ව මිළ අධික රෙදිපිළිවලින් හා අධික අවධානයකින් හා නිමාවකින් යුතුව මැසීම සිදු කරයි
මේ සඳහා අධික කාලයක් හා අතින් සිදු කරන තාක්ෂණික ක්‍රම භාවිතයට ගැනේ
මෙහි නිමාව හා එහි ගැළපෙනභාවය, අමුද්‍රව්‍ය හා එය නිපදවීමට ගන්නා කාලයට වඩා ප්‍රමුඛතාවක් අයත් කර ගනී
නිමි ඇඳුම් (Ready to wear)

නිමි ඇඳුම් යනු හෝටි කෝචර් හා විශාල වෙළඳ පොළ අතර වූ අතිච්ඡාදනයකි
ඒවා එක ගැණුම්කරුවෙකු සඳහා නිපදවා නොමැති නමුත් තෝරා ගැනීමේ දී හා රෙදි කැපීමේ දී අතිශය දැඩි සැලකිල්ලක් දක්වා ඇත
විශේෂිත බව ආරක්ෂා කර ගැනීම සඳහා ඇඳුම් අඩු ප්‍රමාණවලින් නිපදවන අතර එමනිසා ඒවා සාපේක්ෂව අධික මිළකින් යුක්ත වේ
නිමි ඇඳුම් එකතු සාමාන්‍යයෙන් විලාසිතා සතිය ලෙස හඳුන්වන කාලයක් තුළ දී විලාසිතා නිවහන් මඟින් එළි දක්වනු ලැබේ
මෙය නඟර මත පදනම් වූ පදනමක් මත ඇති වන අතර වසරකට දෙවතාවක් පැවැත්වේ
විශාල වෙළඳ පොළ (Mass market)

මෙම දිනවල දී විලාසිතා කර්මාන්ත වැඩි වශයෙන් රඳා පවතින්නේ විශාල වෙළඳ පොළ විකිණුම් මතය
විශාල වෙළඳ පොළ පාරිභෝගිකයන් විශාල පරාසයක් සඳහා පහසුකම් සලසන අතර ඔවුන් විසින් නිමි ඇඳුම් විශාල ප්‍රමාණවලින් හා සම්මත ප්‍රමාණවලින් නිපදවයි. සැලකිය යුතු විලාසිතා නිපදවීම සඳහා ලාභ රෙදි නිර්මාණාත්මකව යොදා ගනු ලැබේ
විශාල වෙළඳ පොළ නිර්මාණකරුවන් සාමාන්‍යයෙන් විලාසිතා ලොවෙහි ජනප්‍රිය නාමවලින් තනා ඇති ප්‍රවණතා උකහා ගනී
ඔවුන් විසින් එම අදාල මූලික නිර්මාණයේ ඔවුන්ගේම ආකාරයක් තැනීමට පෙර එම විලාසිතාව මිනිසුන් අතර ජනප්‍රිය වේ දැයි සැක හැර දැන ගනී
කාලය හා මුදල් ඉතිරි කර ගැනීම සඳහා ඔවුන් විසින් ලාභදායී රෙදි හා යන්ත්‍ර මඟින් පහසුවෙන්  සිදු කළ හැකි සරල නිර්මාණ තාක්ෂණික ක්‍රම භාවිතා කරයි
මේ නිසා අවසාන නිෂ්පාදන වඩා ලාභදායී මිළකට විකිණිය හැකි වේ
ප්‍රමුඛ පෙලේ විලාසිතා නිර්මාණ ආයතන 

ප්‍රමුඛ පෙලේ විලාසිතා නිර්මාණ ආයතන 

ප්‍රමුඛ පෙලේ විලාසිතා නිර්මාණ ආයතනයක් ලෙස වර්ගීකරණය කිරීම සඳහා පහත අවශ්‍යත‍ාවයන් සපුරාලිය යුතු වේ
1)	අදාල ආයතනය ලොව ප්‍රමුඛ පෙලේ විලාසිතා කේන්ද්‍රයක පිහිටා තිබිය යුතු වේ
ඊට හේතුව සරල වශයෙන් කිවතොත් වඩාත් ලාභදායී සහ ගෞරවාන්විත විලාසිතා නිර්මාණ කටයුතු සඳහා ඉඩ ප්‍රස්ථාව පවතින්නේ මෙම නගරවල හෙයින් වේ
මෙම කාණ්ඩයට අයත් නගර අතරට නිව්‍යෝක් , මිලාන් , පැරිස් , ලන්ඩන් , ටෝකියෝ , ටොරොන්ටෝ , සාවෝපෝලෝ  සහ බාසිලෝනා යන නගර අයත් වේ
2)	අදාල ආයතනය විලාසිතා ක්ෂේත්‍රය තුළ ගෞරවයට පාත්‍ර වී ඇති ප්‍රසිද්ධ ආයතනයක් විය යුත් අතර එය යහපත් කල් ක්‍රියාවකින් යුත් ආයතනයක්ද විය යුතු වේ
මෙහිදී යහපත් භාවය සම්බන්ධයෙන් වැදගත් වන්නේ අදාල රටවල විලාසිතා ක්ෂේත්‍රයට අද‍ාල නිරීක්ෂණ ආයතන , පාලන සංවිධාන ආදියේ මතය වේ
මෙවැනි ආයතන සඳහා උදාහරණ ලෙස එක්සත් ජනපදයේ Better Business Bureau ආයතනය , විලාසිතා නිර්මාණකරුවන්ගේ සංවිධානය සහ නගරයේ විලාසිතා සතිය සංවිධානය කරන කණ්ඩායම පෙන්වා දිය හැක
3)	අදාල ආයතනය ඍජුව කිසියම් විලාසිතා නිරූපණ ශිල්පියෙක් වෙත ප්‍රධාන පෙලේ විලාසිතා සැළසුම් ආයතනයක් (උදා- Gucci, Dolce & Gabbana , Calvin Klein , Prada, Valentino & Giorgio Armani ආදිය ) හරහා ලාභදායී සැපයුමක් සිදු කොට තිබිය යුතු වේ
පහත දැක්වෙන්නේ ලොව ප්‍රමුඛ පෙලේ විලාසිතා නිරූපණ ආයතන  අතරින් කිහිපයකි
Elite Model Management - නිව් යෝක් නගරය (පැවති පැරීසිය, ප්‍රංශය)
	Ford Models - නිව් යෝක්  නගරය
	IMG Models - නිව් යෝක්  නගරය
	FTC Publications - නිව් යෝක්  නගරය 
	Utive Models – චිකාගෝ
	Models 1 Agency - ලන්ඩන්
	Storm Model Agency - ලන්ඩන්
	Trump Model Management - නිව් යෝක්  නගරය 
	WS2M - පැරිස් නගරය
	Wilhelmina Models - නිව් යෝක්  නගරය

විලාසිතා ජන මාධ්‍යවේදය සහ අන්තර්ජාලය අතර සම්බන්ධය

මාධ්‍යවේදය

විලාසිතාවල වඩා වැදගත් අංගයක් වන්නේ විලාසිතා ජන මාධ්‍යයයි
කතෘ විවේචන හා විචාර සඟරාවල, පුවත්පත්වල, රූපවාහින‍ියේ, විලාසිතා වෙබ් අඩවිවල හා විලාසිතා බ්ලොග්වල සොයා ගත හැක
20වන සියවස ආරම්භයේ දී විලාසිතා සඟරාවල ඡායාරූප ඇතුළත් වීම ආරම්භ වූ අතර එමඟින් ඒවා අතීතයටත් වඩා වඩාත් බලපෑම් එල්ල කළ හැකි මාධ්‍යයක් බවට පත්විය
ලෝක‍ය පුරා වූ නඟරවල මෙම සඟරා ඉතා හොඳින් විකිණුනු අතර එමඟින් මහජන රුචිකත්වය මත සැලකිය යුතු බලපෑමක් එල්ල කරන ලදී
දක්ෂතා ඇති සංදර්ශකයන් ප්‍රකාශන සඳහා අතිවිශිෂ්ට විලාසිතා තහඩු අඳින ලද අතර විලාසිතාවල වූ නූතන දියුණුවේ වැඩි කොටසක් ආවරණය කරන ලද්දේ මේ මඟිනි
මෙම සඟරා අතර වඩාත් ජනප්‍රිය සඟරාව විය යුත්තේ 1912 දී ලුසියන් වොගෙල් විසින් ආරම්භ කරන ලද La Gazette du Bon Ton වන අතර එය 1925 දක්වා ප්‍රකාශනයට පත් විය
(යුධ අවුරුදු කිහිපය හැරුණු කොට) 

1902 දී එක්සත් ජනපදයෙහි ආරම්භ කරන ලද වෝග් සඟරාව වඩාත් දීර්ඝම ඉතිහාසයක් ඇති හා කරළියට පැමිණ නැවත නික්මෙන සිය ගණන් වූ විලාසිතා සඟරා අතුරින් වඩාත් සාර්ථක සඟරාව විය
දෙවන ලෝක යුද්ධයෙන් පසු වැඩි වූ ප්‍රේක්ෂකත්වය හා වඩා වැදගත් ලෙස 1960 දී හඳුන්වා දුන් අඩු වියදම් වර්ණ මුද්‍රණය එහි වියදමේ අධික වර්ධනයකට මඟ පෙන්වූ අතර කාන්තා සඟරාවල තිබෙන විලාසිතාවලින් වැඩි ප්‍රමාණයක් ආවරණය කරන ලදී
හෝටි කෝචර් නිර්මාණකරුවන් නිමි ඇඳුම් හා සුවඳ විලවුන් අංශ ආරම්භ කරමින් ප්‍රවණතාව අනුගමනය කළ අතර ඔවුන් සඟරා තුල අධිකව ප්‍රචාරණ කටයුතු සිදු කරන ලදී
එමඟින් වර්තමානය වන විට ඔවුන්ගේ මුල් කෝචර් ව්‍යාපාරය බිඳ හෙල දමා ඇත
1950 දී කුඩා විලාසිතා අංග සමඟ රූපවාහිනී ආවරණය ආරම්භ වන ලදී
1960 හා 70 ගණන්වල විවිධ විනෝදකාමී වැඩසටහන්වල වූ විලාසිතා අංග වඩාත් බහුල බවට පත් වූ අතර 1980 ගණන් වන විට Fashion Television වැනි විලාසිතා වැඩසටහන් ආරම්භ වන ලදී
රූපවාහිනිය හා ෆැෂන් බ්ලොග් ඇතුළත් වැඩි දියුණු වන අන්තර්ජාල ආවරණය හැරුණු කොට කර්මාන්තයේ වඩා වැදගත් ප්‍රචාරක ආකාරය සේ දැනටත් පවතින්නේ මුද්‍රණ ආවරණයයි
අන්තර්ජාලය
විලාසිතා පිළිබදව බිහිවූ ප්‍රථම වෙබ් අඩවිය 1995 ජනවාරි මස ඇරබුණු ෆැෂන් නෙට් වෙබ් අඩවියය
1990 වන විටත් අන්තර්ජාලය විද්වතුන්ගේ විමර්ශණයට ලක්විය
එයින් අන්තර්ජාල භාවිතය සඳහා වැඩි කැමැත්තක් ජනතාව තුළින් ඇති බවට පැහැදිලි විය
එයින් මාස හයකට පමණ පසු “ලුමියර් ” නම් ප්‍රථම අන්තර්ජාල විලාසිතා සගරාව නක් නයිට් ,ඡීන් - බැප්ටිස්ටි මොන්ඩිනෝවැනි ජායාරූප ශිල්පීන්ගේ සහභාගීත්වයෙන් ඇරබිණි
1996 පැෂන් ලියු වෙබ් අඩවිය ප්‍රථම සජීව අන්තර්ජාල විලාසිතා සංදර්ශනය අරඹනු ලැබුවේ  yves sawnt laurent විලාසිතා සන්දර්ශයත් සමගිනි
ෆැෂන් වින්ඩෝස් වෙබ් අඩවියද ප්‍රධාන වෙබ් අඩවියක් වන අතර එය 2007 දී සිය 10 වෙනි සංවත්සරය සැමරීය
1998 CNN ස්ටයිල් සහ හින්ට් සගරාව ඇරබිණි
ඊට පසු වසරේ boo
com වෙබ් අඩවිය ඇරබුනද එය එතරම් සාර්ථක නොවීය
වෝග් සගරාවේ අන්තර්ජාල වෙබ් අඩවි වන showstudoi
com සහ style
com 2000 දී ඇරබි අතර 2002 බදී ජේසන් කැම්බල්ගේ JCReport ද 2005 දී Refinery29.com ඇරබිණි
ලේඛණයන් සඳහා ඇරඹි නවතම වෙබ් අඩවිය වන්නේ Fashionreportsers ය
2007 දී සුවිශේෂ අන්තර්ගතයක් සහිතව Beauty How සගරාව ඇරබිණි
වර්තමානයේ වෙබ් අඩවි ඉතා බලවත් වෙමින් පවතී
2006 දී වෙස්ට්ෆිඩ් ගෘප් ආතනය ප්‍රසිද්ධ විලාසිතා සඳහා වෙබ් අඩවියක් විවෘත කළේය
වෙළඳසැල්වල භාණ්ඩ ප්‍රචාරණය කිරීමද යටි අරමුණු සහිත විය
එහෙත් මෙවන් අඩවියක් සඳහා විශාල මුදලක් වැය වෙන්නේ එය සම්පූර්ණයෙන්ම වෙළඳකරණයක් මත රදා පවතින බැවිනි
වෙනස්වීම්

අර්ථ දැක්වීම අනුව විලාසිතා යන්න නිරන්තරයෙන් වෙනස් වේ
මෙම වෙනස් වීම් මිනිස් ක්‍රියාකාරකම්වල වෙනස් බොහොමයක් ක්ෂේත්‍රවලට වඩා ඉක්මනින් සිදු වේ
විලාසිතාවල සිදු වූ සමහරක් නූතන ඉක්මන් වෙනස්වීම්වලට ධනවාදයේ බොහොමයක් ඍණාත්මක ලක්ෂණ ඇතුළත් විය
එය අපද්‍රව්‍ය ඇති කළ අතර මිනිස් පාරිභෝජකයන්ට අනවශ්‍ය  පරිදි භාණ්ඩ මිළ දී ගැනීමට උනන්දුවක් ඇති කරයි
අනෙකුත් මිනිසුන්, විශේෂයෙන් තරුණයන්, වෙනස් වන විලාසිතාවලට සැපයිය හැකි විවිධත්වය බුක්ති විඳින අතර ඔවුන් විසින් මෙම නිරන්තර වෙනස් වීම දකින්නේ නව හා අවධානයට බඳුන් වන දේ අත්දැකීම සඳහා වූ ඔවුන්ගේ කැමැත්ත තෘප්තිමත් කරන යම් මාර්ගයක් ලෙසයි
ඒකාකාරීත්වය ඇති කිරීම සඳහා ද විලාසිතා වෙනස් විය හැකි අතර සැලකිල්ලට ගැනීම වටී. එවැන්නකට උදාහරණයක් ලෙස මා‍ඕ ඇඳුම් චීනයේ ජාතික ඇඳුම බවට පත් වීම දැක්විය හැක
එමෙන්ම මීට සමාන හෝ විශාල පරාසයක් “විලාසිතාවෙන් බැහැර වූ” ලෙස නම් කොට තිබේ
(මේවා හෝ මීට සමාන විලාසිතා සාමාන්‍යයෙන් චක්‍රීය වන අතර වරෙක විලාසිතා තුළට පැමිණි යම් කාලයක් නැවත රැඳී තිබිය හැක
) 

ප්‍රායෝගිකව දර්ශනයේ වෙනස් කළ හැකි සෑම අංගයක්ම යම් කාලයක දී වෙනස් කර ඇත
උදාහරණ ලෙස වළලු කරේ සිට මිනි ගවුම් දක්වා වන පරාසයේ වූ සායවල දිග දැක්විය හැක
අතීතයේ දී නව ‍සොයාගැනීම් හා ලෝකයේ එතරම් නොදන්නා පැති විදේශයන් මත පදනම් වූ විලාසිතා වෙනස් වීම සඳහා ‍ප්‍රගමන සපයා දෙන ලදී
උදාහරණ ලෙස 18 වන හෝ 19 වන සියවසේ යුරෝපීයන් තුර්කි ජාතිකයන් විසින් වරක‍දී, චීන ජාතිකයන් විසින් වරක දී හා ජපන් ජාතිකයන් විසින් තෙවනුව ආශා කළ දෙයකට ආශා කළ හැක
විදේශීය රෙදි පිළිවල නූතන ආකාරයකට ක්ලබ් ඇඳුම් ඇතුළත් වේ
වඩා නූතන කාලවල දී ගෝලීයකරණයේ, විදේශීය නව්‍යකරණයේ අංග අඩු කර ඇති අතර ඒ හරහා බටහිර නොවන ලෝකයේ ඇඳුම් බටහිර ලෝකයට පැමිණීම ආරම්භ වී ඇත
විලාසිතා නිවහන් හා ඔවුන්ට සම්බන්ධ විලාසිතා නිර්මාණකරුවන් මෙන්ම උසස් තත්වයේ විලේපන විලාසිතා වෙනසේ දිශාවට හා සීඝ්‍රතාවයට යම් බලපෑමක් ඇති කරන බව ද පෙනේ
ශාකපොතුවට කැපීම, වලයාකාර පොතු ඉවත් කිරීම ලෙස ද හඳුන්වනු ලැබේ
මෙම ක්‍රියාවලියේදී ශාක ක‍ඳේ පොත්තන් කොටසක් කඳ වටේටම වලයාකාරව ඉවත්කරමින් (පොත්ත ද්විතීයික ෆ්ලෝයම පටකය, වල්ක කැම්බියම හා වල්කය ) ශාකය මිය යාමට සලස්වනු ලැබේ
මෙම ශාක පොතු ඉවත් කිරීම , මිනිස් ක්‍රියාකාරකම් හේතුවෙන් ( වන ව්‍යාපෘති විනාශ කිරීම් ) මෙන්ම අහම්බෙන් (ළපටි ශාක ආධාරකවලට බැඳ තබන ලණු හේතුවෙන්) හෝ සමහර ශාක භක්ෂකයන්ගේ ක්‍රියාවන් (තමන්ගේ උස ප්‍රමාණයට සරිලන ප්‍රදේශයේ ගසේ පොත්ත මුළුමණින්ම කා දැමීම) නිසා ද සිදු වේ
නමුත් මෙම උපක්‍රමය වගාවන් සඳහා වනාන්තර එළි කිරීමේදී, පලතුරු වගාකරුවන් විසින් අස්වනු වැඩිකර ගැනීම සඳහා ද බහුලව භාවිතා කෙරේ
(විශාල ඵල)

වනාන්තර පාලනයේදී හා උද්‍යාන වගාවන්වලදී පොතුවට කැපීම
සෑම ශාකයක්ම ජලය හා ආහාර පරිවහනය සඳහා සනාල පටක වර්ග 02 ක් භාවිතා කරනු ලැබේ
ඒවා නම් ශෛලම පටකය (දැව කොටස ලෙසද හඳුන්වනු ලැබේ) හා ෆ්ලෝයම පටකයයි
පොතුවට කැපීමේදී ෆ්ලෝයම පටකය පටකය ඉවත් කරනු ලබන අතර පත්‍ර මණ්ඩලවල සිට ශාකයේ මූල පද්ධතියට සීනි (මුලීකව සුක්‍රෝස් ) පරිවහනය ඇනහිටීමෙන් ශාකය මිය යාම සිදුවේ
මෙහිදී ශෛලම පටකයට කිසිදු හානියක් සිදු නොවේ
එබැවින් මූල මණ්ඩලය මිය යන තෙක් තාවකාලිකව මුල්වල සිට ගසේ පත්‍ර මණ්ඩලය වෙතට ජලය හා ඛණිජ ලවණ පරිවහනය සිදු වේ
බොහෝ විට මුල්වල සෛල තුළ තව දුරටත් ATP නිෂ්පාදනය නොවීම හේතුවෙන් හා පෝෂණ ද්‍රව්‍යය ශෛලම තුළින් ඉහළට ගමන් නොකිරීම හේතුවෙන් මූල මණ්ඩලය මිය යාම සිදු වේ
ශාක කපා දැමීම හා සසඳන විට පොතුවට ඉවත් කිරීම මගින් ශාක ඉවත් කිරීම ඉතාමත් සෙමින් සිදුවන ක්‍රියාවලියක් බැවින් බොහෝ විට එය යොදාගනුයේ අත්‍යාවශ්‍ය අවස්ථාවකදී පමණි
එනම්, පාරිසරික සංරක්ෂිත ප්‍රදේශයක අනෙකුත් ශාකවලට හානියක් නොකර තනි ශාකයක් පමණක් ඉවත් කළයුතු අවස්ථාවලදීයි
අහම්බයකින් ශාකයේ පොත්ත ඉවත් විය හැකි බැවින් ද ශාක කළමනාකරණයේදී ඒ පිළිබඳ සැලකිළිමත් වෙමින් ක්‍රියාකාරීවීම  වැදගත් වේ
බොහෝ විට කුඩා පැළෑටි ලණුවලින් ආධාරක කරුවලට බැඳ තැබූ විට පැළෑටිය තව දුරටත් වර්ධනය වීමේදී ලණුව සමග වන ඝර්ෂණය හේතුවෙන් එම ස්ථානයේ ක‍ඳේ පොත්ත ඉවත් වී යා හැක
එමෙන්ම කිසියම් ශාකයක නිතර නිතර සතුන් හෝ බෝට්ටු යනාදිය බැඳ තබන්නේ නම් එවිටද ඝර්ෂණය හේතුවෙන් ලණුව ඇතිල්ලෙන සීමාව තුළ ගසේ පොත්ත ඉවත් වී යා හැකිය
ඒකාබද්ධ වනාන්තර කළමනාකරණය කෙටියෙන් JFM ලෙස හඳුන්වයි. මෙය ඉන්දියාවේ නිල හා ජනප්‍රිය යෙදීමයි
මෙය රජයේ හා දේශීය වගා කරුවන්ගේ වනාන්තර කළමනාකරණයට යොදා ගනී
JFM හි ප්‍රතිපත්තිය සහ අභිප්‍රායයන් වනුයේ 1988 දී ඉන්දියාවේ විස්තරාත්මකව ඉදිරිපත් කළ ජාතික වනාන්තර ප්‍රතිපත්තියට දායක වීම සහ 1990 දී ඉන්දීය රජය මගින් ඉදිරිපත් කළ JFM මාර්ගෝපදේශන විස්තර කිරීමය
JFM වැඩසටහන ඉන්දීය ප්‍රාන්තවලින් ප්‍රාන්තවලට වෙනස්වන අතර විවිධ නම්වලින් හඳුන්වයි. ග්‍රාමීය ප්‍රජාව සහ වනාන්තර සුරැකීමේ කොමිසම (EPC) ලෙසද වන සංරක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව එය JFM ලෙසද හඳුන්වයි. ගැමියන් වනාන්තරවල ගිනි,ගස් කැපීම, අනවසර ගස් කැපීම් මගින් වනාන්තර ආරක්ෂා කිරීමට ආධාර කරයි
මෙහිදී ඔවුනට දැව නොවන නිෂ්පාදන සහ දැව නිපැයුම් අලෙවිකර ලැබෙන මුදල්වලින් කොටසක් ලබා දෙයි
ආරම්භය
ඒකාබද්ධ වන කළමනාකරණය අහඹු සිදුවීමක් ලෙස 1971 දී බටහිර බෙංගාලයේ අරබාරී  වනාන්තරවලදී මීනාපූර් නගරය යාබදව බටහිර මීනාපූර් වලදී ආරම්භ විය
අරබාරි වනාන්තරයේ අරටුව ලබා ගැනීමට වගා කරන වෙළඳාම මගින් ලාභ ලබා ගත හැකි ශාකය සල් (Sal) ය
පළාත් වන නිලධාරියෙකු ලෙස වන සංරක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුවේ සේවයේ නිරත රුක් රෝපණයේ නියැලෙන Ajit
K Banerjee අනවසර වන විනාශය නිසා විනාශ වූ වනාන්තර නැවත විනාශ කිරීම සම්බන්ධව අත්හදා බැලීම් සිදු කරයි
මෙහිදී වන සම්පත් රජය සහ දේශීය වගා කරුවන් අතර හුවමාරු කිරීමේ ක්‍රම නැත
රජයට අනුව දේශීය වගාකරුවන් සොරුන්ය
ඉහත සඳහන් කළ නිලධාරියා තමා සමග එකට කටයුතු කරන නිලධාරීන්ගේ අදහස් පවා නොසලකා දේශීය ගම්මාන 11 ක නියෝජිතවරුන් තෝරා ගෙන වනාන්තර ආරක්ෂණ කොමිසමක් පිහිටුවීය
මෙහි මූලාරම්භක වැඩසටහනට පවුල් 612 ක් සහභාගී විය
වර්ග කිලෝමීටර් 12.7 ක වනාන්තර හානි වූ වනාන්තර ලෙස වර්ග කරන ලදී
ලාභයෙන් 25% ක් ගැමියන් අතර බෙදා දෙන ලදී
මෙය සාර්ථක වූ අතර සෙසු ප්රතදේශවලටද මෙය 1987 දී ව්යාගප්ත විය
JFM තවම අරබරායි හි ඇත
මීට වසර කිහිපයකට පසු හරියානා හි පාංශු ඛාදනය වැළැක්වීමට සහ වන විනාශය වැළැක්වීමට ඒකාබද්ධ වන කළමණාකරණය යොදා ගන්නා ලදී
1977 දී පාංශු ඛාදන තර්ජන ඇති කඳුවල කෘෂිකර්මාන්තයට  වැදගත්වන බැමි බැඳීම‍ට ජනතාව කැමති කරවා ගන්නා ලදී
මෙම වැඩසටහන කඳුවල නැවත වන වගා සඳහා ආරම්භ විය
වනාන්තරයක් () යනු අධික ශාක ඝනත්වයක් සහිත ප්‍රදේශයකි
විවිධ තත්ව යටතේ වනාන්තරය අර්ථකථනය කරන ආකාර කිහිපයක් ඇත
මෙම ශාක ප්‍රජාව, පෘථිවි තලයෙන් ආසන්න ලෙස 9.4% ක ප්‍රමාණයක් ආවරණය කර ඇත
( හෝ මුළු භූමි ප්‍රමාණයෙන් 30% ක්)
පෘථිවි ජීවී ගෝලයේ වැදගත්ම අංශවලින් එකක්වන වනාන්තර, ජීවීන්ට නිජ භූමියක් ලෙසද ජල චක්‍රය විධිමත්ව ක්‍රියාකරවීම ද පාංශු සංරක්ෂණය කිරීමද සිදු කරයි
අතීතයේ වැඩවසම් යුගයේ සිටි ශ්‍රේෂ්ඨ නායකයන්, වනාන්තරයක් ලෙස හඳුන්වා දී ඇත්තේ, නීතිමය වශයෙන් සතුන් දඩයම් කිරීම සඳහා වෙන් කළ වගා නොකළ ප්‍රදේශයි
මෙම දඩයම් වනාන්තර දැවමය වීම අනිවාර්ය වී නැත
(“රාජකීය වනාන්තර” බලන්න)
එසේ වුවත් බොහෝ අවස්ථාවල වැඩි වශයෙන් දඩයම් වනාන්තර ලෙස හඳුන්වා ඇත්තේ දැවමය ප්‍රදේශයි
එම නිසා ස්වයංසිද්ධවම වනාන්තර යන පදයෙන් සාමාන්‍යයෙන් අදහස් කරන්නේ දැවමය ප්‍රදේශයක් බවයි. නමුත් “දැව භූමියක්” ලෙස හඳුන්වන ප්‍රදේශය පාරිසරිකව සැලකුවහොත් “වනාන්තර” වලින් වෙනස් වේ
විකාශනය 
දැනට සොයාගෙන ඇති පරිදි ලොව ප්‍රථම වනාන්තරය බිහි වී ඇත්තේ ඩෙවෝනියන් යුගයේ අගභාගයේදී (ආසන්නව වසර මිලියන 380කට පෙර) ය
එය සිදු වී ඇත්තේ  Archaeopteris නම් ශාකයේ විකසනයත් සමගයි
Archaeopteris යනු ගස්-පර්ණාංග ආකාරයේ ( both tree-like and fern-like) මීටර 10ක් (අඩි 33) පමණ උසට වැඩෙන ශාකයකි
මෙම ශාකය සමකයේ සිට උප ධ්‍රැවක අක්ෂාංශ දක්වා ලෝකය පුරා සීඝ්‍රෙයන් ව්‍යාප්ත විය
පත්‍ර හේතුවෙන් සෙවණ ඇති කල ප්‍රථම ශාකය ලෙස හඳුනාගෙන ඇති Archaeopteris හි මුල් මගින් පසෙහි ව්‍යුහය පවත්වා ගත හැකි වූ බැවින් මෙම ශාකයට වනාන්තරයක් බිහි කිරීමට හැකියාව ලැබිණි
Archaeopteris පතනශීලී ශාකයක් බැවින් එහි පත්‍ර වනාන්තරයේ පොළවට වැටිණි
මෙසේ ප්‍රථම වනාන්තරය නිර්මාණය විය
වන කළමනාකරණය සහ වන විනාශය 
වනාන්තර සහ ඒවායේ පරිසරය අතර ඇති අන්තර් සම්බන්ධතා පිළිබඳ විද්‍යාත්මක අධ්‍යයනය වනාන්තර පරිසර විද්‍යාව නම් වේ
වනාන්තර කළමනාකරණය කිරීම වන කළමනාකරණය (forestry) නමින් හඳුන්වා ඇත
1980 දශකයේ සිට වන කළමනාකරණය පෙර සියවස් කිහිපයකට පෙර පැවති ආකාරයට වඩා සීඝ්‍රව වෙනස් විය
වර්තමානයේ වන සංරක්ෂණය සඳහා යොදා ගන්නා ක්‍රියා මාර්ග තිරසාර වනාන්තර කළමනාකරණය ලෙස හඳුන්වයි. පරිසර විද්‍යාඥයින් තම දැඩි අවධානය වනාන්තර පද්ධති සහ ඒවායේ ක්‍රියාකාරීත්වය කෙරෙහි ඇති බලපෑම් වෙත යොමු කරයි
මෙසේ අවධානය යොමු කරනුයේ වනාන්තර කෙරෙහි ඇති බලපෑම් අතර ඇති සම්බන්ධතා පිළිබඳ අවධානය යොමු කරන අතරය
වනාන්තර පිළිබඳ සැලකිලිමත් වන පිරිස තිරසාර වනාන්තර කළමනාකරණය සිදු කරනුයේ පාරිසරික, සමාජයීය සහ ආර්ථික වටිනාකම් කේන්ද්‍ර කරගෙන දේශීය ප්‍රජාව සහ අනෙකුත් පරිසර හිතකාමීන් ඇසුරු කරගෙනය
වනාන්තර කෙරෙහි බලපාන සාධක අතරින් මිනිසා මූලිකව සිදු කරන සාධක අතර වන විනාශය මිනිසා විසින් ඇති කරන ගිනි, අම්ල වැසි සහ පරිසරයට හඳුන්වා දෙන විශේෂ සඳහන් කළ හැක
මීට අමතරව ස්වාභාවික සාධක ද බලපායි
ඒ අතර වනාන්තරවල ඇති වන ලැව් ගිනි, රෝග, කෘමීන්, දේශගුණික විපර්යාස, විශේෂ අතර තරඟය වැදගත් වේ
1997 දී ලෝක සම්පත් මධ්‍යස්ථානය (World Resource Institute) වාර්තා කරන අන්දමට 20%ක් පමණ වන මුල්ම වනාන්තර සම්පූර්ණව විනාශ නොවූ විශාල වනාන්තර අතර පිහිටයි
මේවායින් 75%ක්ට වඩා වැඩි ප්‍රමාණයක් ප්‍රධාන රටවල් 3කට පැතිර ඇත
රුසියාවේ සහ කැනඩාවේ ඇති Boreal forests සහ බ්‍රසීලයේ ඇති වැසි වනාන්තර ලෙස ඒවා පවතී
2006 දී ඉදිරිපත් කරන ලද නවතම චත්‍රිකා ජායාරූප මඟින් සම්පූර්ණව විනාශ නොවූ වනාන්තර පිළිබඳ නවතම දත්ත සකසා ඇත
කැනඩාවේ 4,020000 km2 පමණ වන ආවරණයක් ඇත
එයින් 90% පොදුවේ අයිතියට යටත් වී ඇති අතර 50% ක් පමණ වගාව සඳහා ලබා දී ඇත
මෙම 50% ක ප්‍රමාණය තිරසාර වන කළමනාකරණය මූලධර්මය මඟින් මනාව කළමනාකරණය කරයි
දේශීය ජනයා සමඟ පවතින සබඳතා උපයෝගී කරගෙන කැනඩාවේ වන කළමනාකරණය සිදු කරයි
කැනඩාවේ වනාන්තරවලින් 8% පමණ සම්පත් සංවර්ධනය මඟින් නීත්‍යානුකූලව සංරක්ෂණය කරයි
මුළුවනාන්තර කෙරෙහි බලපාන සාධක අතරින් මිනිසා මූලිකව සිදු කරන සාධක අතර වන විනාශය මිනිසා විසින් ඇති කරන ගිනි, අම්ල වැසි සහ පරිසරයට හඳුන්වා දෙන විශේෂ සඳහන් කළ හැක
වනාන්තර ප්‍රමාණයෙන් 40%ක් පමණ විවිධ සංරක්ෂණ ක්‍රම මඟින් භූමි ප‍රිභෝජන සැලසුම් හෝ සැලසුම් සහගත කළමනාකරණය එනම් සහතික කරන ලද වනාන්තර ලෙස සංරක්ෂණය කරයි
2006 දෙසැම්බර් වන විට කැනඩාවේ 1237,000km2 වන වනාන්තර ප්‍රමාණයක් තිරසාර ලෙස කළමණාකරණය කරන ලද වනාන්තර ලෙස සහතික කරන ලදී
සම්පූර්ණයෙන්ම කැපිය හැකි වනාන්තරවල අස්වනු නෙලීමට, වනාන්තර විවිධ අවශ්‍යතා සඳහා කැපීමට භාවිතා කරන ක්‍රමය වන අතර ව්‍යාපාරිකව මෙය සිදු කරන සමාගම්වලට වනාන්තර නැවත පුනර්ජනනය කළ යුතු බවට නීති පනවා ඇත
බොහෝ කැනඩා ප්‍රාන්තව සම්පූර්ණයෙන්ම කැපිය හැකි ඒවාට සීමා කිරීමට නීති පනවා ඇති අතර සමහර පැරණි සම්පූර්ණ වන වගා 110km2 පමණ වේ
ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ බොහෝ වනාන්තර මිනිසාගේ බලපෑමට යටත්ව ඇත
නමුත් මෑතක දී දියුණු කරන ලද වනාන්තර සුරැකීමේ ක්‍රම මඟින් මධ්‍යස්ථ, විශාල පරිමාණ හෝ තද බලපෑම් පාලනය කරයි
නමුත් ඇමරිකානු වනාන්තර සේවා (forest service) ඇස්තමේන්තු කර ඇති ආකාරයට මුළු වනාන්තර ප්‍රමාණයෙන් 6000km2 ක ප්‍රමාණයක් නාගරීකරණය සම සංවර්ධනය නිසා අහිමි වේ
දකුණු ප්‍රදේශයේ 800,000 සිට 100,000 km2 ප්‍රමාණයක වනාන්තර සංවර්ධනය නිසා අහිමි වේ
නමුත් ඇමරිකාවේ උතුරු ප්‍රදේශවල වනාන්තර ප්‍රමාණය ස්ථාවරව පවතී, එසේ නැතිනම් ප්‍රමාණය ඉහල යයි
ලොව ප්‍රධාන වනාන්තර ‍වර්ග දෙකක් හඳුනාගෙන ඇත
ස්වභාවික වනාන්තර
 මිනිසා විසින් නිර්මාණය කරන ලද වනාන්තර

ස්වභාවික වනාන්තර ස්වභාවික ජෛව විවිධත්ව රටා, ප්‍රදේශයට ආවේනික ජීවී, සහ ශාඛ විශේෂවලින් යුක්තය
වනාන්තරවල ස්වබාවික ගොඩනැඟුම කෙරෙහි හෝ වනාන්තරයේ අඩංගු දෑ සම්බන්ධ මිනිසාගේ බලපෑමක් මෙහිදී දක්නට නොමැත
නමුත් මිනිසා විසින් නිර්මාණය කරන ලද වනාන්තරවලට මිනිසාගේ ඇති බලපෑම නිසා පාරිසරික රටා වෙනස් වී ඇත
මේවායේ ඇති ශාක, සත්ත්ව විශේෂ වෙනත් ස්ථානයක සම්භවය ලබා වනාන්තරයට හඳුන්වා දුන් ඒවා වේ
භාවිත 
වනාන්තර පිළිබඳ සැලකීමේදී ගිනි වැළැක්වීම වැදගත්ය
1998 දී Florida හි පැවති නියඟයෙන් ඇති වූ විනාශකාරී ලැව්ගිනි මගින් නිවාස විශාල සංඛ්‍යාවක් විනාශ විය
වන කළමනාකරුවන්ට අනුව මෙයට බලපෑ හේතුව පාලනය කරන ලද වන පිළිස්සීම කලින් නතර කිරීමයි
සෑම වසරකම අමතර ශාක පත්‍ර හා අතු උණුසුම් වීමට හා පාලනය කළ නොහැකි ගිනිවලට බලපායි
පාලනය කරන ලද පිළිස්සීම් ඩ්‍රිප් ටෝර්ච් (Driptorch) මගින් දල්වයි.මෙය මගින් අචල වාෂ්ප ධාරාවක් ලෙස ගින්දර පතුරුවා භූමිය අවශ්‍ය ලෙස දහනය කරයි
Driptorch වර්ග කිහිපයක් ඇත‍
Helitorch නමින් හෙලිකොප්ටර්වලට සම්බන්ධ කරන ලද ටෝර්ච් වර්ගයක් ඇත
තවද, වාහනවල පැත්තකට සම්බන්ධ කළ ටෝර්ච් වර්ග ඇත
ගිනි කෙළි ලෙස සකසන ලද උපකරණයක්ද ගිනි දැල්වීමට යොදා ගනී
ඉවතලන ද්‍රව්‍ය, සහ දැව කඳන් කැපීමේදී ඉතිරිවන ද්‍රව්‍ය ගිනි තැබීමට පාලනය කරන ලද ගිනි තැබීමේ ක්‍රම භාවිතා කරයි
පතුරවා හරින ලද ගිනි තැබීම විසිරී ඇති කපන ලද ශාක කොටස් විනාශ කිරීමට ගිනි තැබීම සඳහා එක ස්ථානයකට එකතු කරයි
මෙසේ එකතු කරන ලද ද්‍රව්‍ය ගිනි තැබීම එළිමහනේ ගිනිමැල ගැසීම ලෙස හඳුන්වයි. ඉහළ උෂ්ණත්ව පසේ භෞතික, රසායනික තත්ත්ව විනාශ කරන අතර පස ජීවානුහරණය කරයි
ව්‍යාප්ත කරන ලද ගිනි තැබීම මගින් ඇති වන අඩු උෂ්ණත්වය ගිනි තබන ද්‍රව්‍ය එකට ගොඩ ගසා ගිනි තැබීම තරම් පසට හානි නොකරයි
මේ නිසා පිළිස්සීමට පසු ක්ෂේත්‍රය සැකසීම පහසුය
පාහින ලද හෝ විසිරී ඇති ශාක කොටස් පිළිස්සීමේදී, එක තැනකට එම ද්‍රව්‍ය ගොඩ ගසා යන්ත්‍ර මගින් සිදු කරයි
මෙය ප්‍රභලතාව අඩු ගින්දර ලබා දේ
මෙයට හේතු ශාක කොටස් තදින් ඇසිරී නොතිබීමය
නමුත් ක්ෂේත්‍රයේ ඇති ශාක කොටස් එකතු කිරීමට යන්ත්‍ර යොදා ගැනීම නිසා පසට හානි වේ
විවාද/මතවාද 

Clemson විශ්ව විද්‍යාලයේ වන කළමනාකරණය පිළිබඳ මහාචාර්ය George
Kessler සඳහන් කරන අන්දමට පාලනය කරන ලද ගිනි තැබීම්, ඉන්ධන අඩු කිරීම, වනජීවී වාසස්ථාන වර්ධනයට උපකාරී වේ
තරගකාරී ශාක පාලනය,උලා කෑමට ඇති ද්‍රව්‍ය ප්‍රමාණය නංවීම සහ ශාක සුලභතාවය නංවයි. මීට අමතරව ශාක රෝග පාලනය සහ විනාශවන ශාක පිළිබඳ වාර්තා පවත්වා ගනී
අතීතයේ වවන ලද පයින් (Pine) වනාන්තරවල Sandhill සහ Flatwood වාසස්ථානවල සිටි Red – Cockaded Woodpeckers ජීවීන්ගේ වාසස්ථානවල තත්වය නැංවීමට මෙම ගිනි තැබීම් වැදගත්ය
නමුත් බොහෝ විද්‍යාඥයන් මෙයට විරුද්ධය
ඔවුන්ට අනුව සෑම වනාන්තරයක්ම ඒවාට ආවේණික ගුණාත්මක තත්ව මගින් තක්සේරු කළ යුතුය
පාලනය කරන ලද වනාන්තර ගිනි තැබීම පිළිබඳවන කළමනාකරණයේදී විවිධ මතවාද පලවී ඇත
Lund විශ්වාස කරන ආකාරයට පිළිස්සුම් පරිසරයට හානිදායකය
ඇයට අනුව පාලනය කරන ලද පිළිස්සුම් බටහිර ප්‍රදේශවල අරටු සහිත වනාන්තරවලට හා ඒවායේ ජීවීන්ට අහිතකරය
ගිනි තැබීම් අතරතුර වන ජීවීන් මිය යයි
ආශ්‍රිත

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි 

 Forests in danger
 Intact Forests with maps and reports (archived 8 September 2015)
 Global Forest Resources Assessment 2005 by the Food and Agriculture Organization
 CoolForests
org – Conservation Cools the Planet (archived 24 January 2008)
 Forest area is land under natural or planted stands of trees of at least 5 meters in situ, whether productive or not, and excludes tree stands in agricultural production systems
 Forest area (sq
km) data from the World Bank's World Development Indicators, made available by Google
 
 
 

 
Habitats
Trees
පරිසර පද්ධති
වනාන්තර කළමණාකරණයට අමතරව පාලනය කරන ලද පිළිස්සීම කෘෂිකර්මාන්තයේදී භාවිතා වේ
දියුණුවන රටවල මෙය හේන් සඳහා භූමිය පිළිස්සීම ලෙස හඳුන්වයි. කාර්මීකරණය වූ රටවල් භූමිය සැකසීමේ ක්‍රමයක් ලෙස තැන තැන ගෙන යා හැකි පස සකසන උපකරණ භාවිතා කරයි
ක්ෂේත්‍රය පිළිස්සීම, භෝගවල ඉතිරි කොටස් ඉවත් කිරීම, වල් පැළ ඉවත් කිරීම සහ වල් පැළ වල බීජ ඉවත් කිරීම සහ ක්ෂේත්‍රය පිරිසිදු කිරීමට යොදා ගන්නා තාක්ෂණයකි
ක්ෂේත්‍රය පිළිස්සීම , වල් නාශක යෙදීම, සී සෑම යන ක්‍රමවලට වඩා ලාභ දායී වුවද එය දුම් හා ගින්දර ආශ්‍රීත දූෂක නිපදවන නිසා මෙය නිවාස ආශ්‍රීත වගා බිමිවල යොදා නොගනී
ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය ක්ෂේත්‍ර පිළිස්සුම නීතිමය ලෙස හා විධිමත්ව රජයේ හා ප්‍රාන්තවල භූමිවලට යොදා ගනී
මුලින්ම මෙය නව පාෂාණ යුගයේ සිදු වූ විප්ලවීය වෙනස්කම්වලදී යොදා ගන්නා ලදී
(Neolithic Revolution)
(වසර 9 – 11000 කට පමණ පෙර ශීත යුගය අවසාන භාගයේ දඩයක් කරුවන් වගා කිරීම ඇරඹීමේදී යොදා ගන්නා ලදී
විවාදය 

Oregon හි තණකොළ බීජ වගාකරන ගොවීන් ක්ෂේත්‍රය මීළඟ වගාව සඳහා පිරිසිදු කර සූදානම් කිරීමට ක්ෂේත්‍රය පිළිස්සීම යොදා ගනී
එසේම නැවත වගා කරන තණකොළවල  බීජ හට ගැනීමට ගිනි තැබීම අවශ්‍යය
Oregon 1981 දී ගොවිබිම් ගිනි තැබීමට අවසර දුන්නද 1988 දී ගිනි තැබීමෙන් පිට වූ දුම නිසා සිදු වූ මෝටර් රථ අනතුරු නිසා ගිනි තැබීම සීමා කරන ලදී
මෙය Oregon හි Albany ආසන්නයේ ප්‍රාන්ත අතර මෝටර් රථ ධාවනයේදී සිදු විය
අනතුරු 23 ක් සිදු වී 7 දෙනෙක් මිය ගොස් 37 කට තුවාල විය
මෙම සිදුවීම නිසා ක්ෂේත්‍ර ගිනි තැබීම පිළිබඳ අධ්‍යයනය කර තහනම් කරන ලදී
org/wiki/Controlled_burn#Agricultural_use
නොමේරූ ශාක කඳන් පොළව මට්ටමට කැපීමට වනාන්තර කළමනාකරණයේදී පාරම්පරිකව යොදා ගන්නා ක්‍රමය කප්පාදු කිරීමයි
ආයතික වැඩීමේ වසර වලදී අලුත් රිකිලි මතුවන අතර වසර කිහිපයකට පසු මෙය නැවත නැවත සිදුවන අතර කප්පාදු කිරීම චක්රයක් ලෙස සිදු කරයි
කප්පාදුවට පසු අස්වනු නෙළයි
සාමාන්‍යයෙන් වනාන්තරයක් කප්පාදු කරනුයේ කොටස් වශයෙන් මාරුවෙන් මාරුවටය
මේ ක්‍රමය අනුව වගා කරන ශාකය සෑම වසරකම වනාන්තරයේ කොතැනක හෝ දක්නට ඇත