ශ්‍රී ලංකා
ප්‍රජාතාන්ත්‍රික සමාජවාදී ජනරජයේ
පාර්ලිමේන්තුව
1988 අංක 40 දරන
ඔට්ටු ඇල්ලීම සහ සූදු බදු පනත

[ සහතිකය සටහන් කළේ 1988 නොවැම්බර් මස 24 වන දින)
ආණ්ඩුවේ නියමය පරිදි මුද්‍රණය කරන ලදී.

1988 නොවැම්බර් මස 25 වැනි දින ශ්‍රී ලංකා ප්‍රජාතාන්ත්‍රික සමාජවාදී ජනරජයෙ
ගැසට් පත්‍රයේ II වන කොටසේ අතිරේකයක් වශයෙන් පළ කරන ලදී.

1988 අංක 40 දරන ඔට්ටු ඇල්ලිම් සහ සුදු බදු පනත

බුකිකරුවකුගේ ව්‍යාපාරය හෝ සුදු ව්‍යාපාරය කරගෙන යන
තැනැත්තන් විෂයෙහි වාර්ෂික බද්දක් නියම කිරීම සඳහා සහ ඊට
සම්බන්ධ හෝ ආනුෂංගික කරුණු සඳහා විධිවිධාන සැලැස්වීම
පිණිස වූ පනතකි.

ශ්‍රී ලංකා ප්‍රජාතාන්ත්‍රික සමාජවාදී ජනරජයේ පාර්ලිමේන්තුව
විසින් මෙසේ පනවනු ලැබේ :-

1. මේ පනත 1988 අංක 40 දරන මට්ටු ඇල්ලීම සහ සුදු බදු
පනත යනුවෙන් හඳුන්වනු ලැබේ.

2. (4) වෙනත් යම් නීතියක කුමක් සඳහන් වුවද ඒ නොතකා
සහ මේ පනතේ වෙනත් විධිවිධාන වලට යටත්ව, 1988 අප්‍රේල්
මස 1 වන දිනෙන් ආරම්භ වන වර්ෂය සඳහා සහ ඉන් පසුව
එළඹෙන සෑම වර්ෂයක් ම සඳහා, ශ්‍රී ලංකාව තුළ නීත්‍යනුකූලව හෝ
නීති විරෝධීව හෝ, ඒ වර්ෂය තුළ දී (කවර වූ හෝ කාල පරිච්ඡේද
යක් සඳහා)—

(අ) බුකිකරුවකුගේ ව්‍යාපාරය; හෝ
(ආ) සුදු ව්‍යාපාරය කරගෙන යන
සෑම තැනැත්තකු විෂයෙහි ම, මේ පනතේ උප
ලේඛනයෙහි පිළිවෙලින් දක්වා ඇති අනුප්‍රමාණ අනුව (මෙහි මින්
මතු ' බද්ද ' යනුවෙන් සඳහන් කරනු ලබන) බද්දක් පනවා අය
කර ගනු ලැබිය යුතු ය:

එසේ වුවද, (අ) හෝ (ආ) ඡේදයෙහි සඳහන් යම් ව්‍යාපාරයක්
කරගෙන යෑම යම් වර්ෂයක ඔක්තෝබර් මස 4 වන දින හෝ ඉන්
පසව යම් තැනැත්තකු විසින් ආරම්භ කරනු ලැබූ අවස් ථාවක දී ඒ
තැනැත්තා විසින් මේ පනත යටතේ ගෙවිය යුතු බද්දෙන් හරි
අංක ඒ වර්ෂය සඳහා ගෙවීමට ඔහු යටත් වන්නේ ය.

(2) මේ වගන්තියෙහි සඳහන් යම් ව්‍යාපාරයක් නීතියෙන් තහ
නම් කරන ලැබූ ව්‍යාපාරයක් වන්නේ නම්, මේ වගන්තියේ ඉහතින්
සඳහන් විධිවිධාන කිසිවකින් ඒ ව්‍යාපාරයට නීත්‍යනුකූල භාවය
ප්‍රදානය කෙරෙන ලෙස ඒ විධිවිධාන තේරුම් නොගත යුතුය.

3. 2 වන වගන්තියේ (ආ) ඡේදයේ සඳහන් යම් සුදු ව්‍යාපාරයක්
එකම තැනැත්තකු විසින් විවිධ ස්ථාන වල කරගෙන යනු ලබන
අවස් ථාවක දී ඒ එක් එක් ස්ථානයෙහි වෙනම ව්‍යාපාරයක් ඔහු
විසින් පවත්වාගෙන යනු ලබන්නේ යයි සලකනු ලැබිය යුතු අතර,
ඒ එක් එක් ව්‍යාපාරය සඳහා බද්ද වෙන් වෙන්ව
යටත් විය යුතුය.

4. (4) මේ පනත යටතේ බද්ද ගෙවීමට යටත්
විසින් එ බද්ද පිළිවෙළින් එ වර්ෂයේ ජල ඔක් තෝබර් සහ ජන
වාරි යන මාසවල සහ ඊළඟ වර්ෂයේ අප්‍රේල් මාසයේ 15 වන දින
හෝ ඊට පෙර සමාන වාරික හතරකින් කොමසාරිස් ජනරාල්වරයා
වෙත ගෙවනු ලැබිය යුතු ය:

එසේ වුවද, 2 වන වගන්තියේ සඳහන් යම් ව්‍යාපාරයක් කර
ගෙන යාම යම් වර්ෂයක අප්‍රේල් මස 1 වන දිනෙන් පසු ආරම්භ
කරන යම් තැනැත්තකු විසින්, ඒ වර්ෂය සඳහා මේ පනත යටතේ
ගෙවීමට ඔහු යටත් වන බද්ද, අවස්ථාගත කරුණු සැලකිල්ලට
ගැනීමෙන් පසු සාධාරණ යයි කොමසාරිස් ජනරාල්වරයා විසින්
සලකනු ලබන වාරික සංඛ්‍යාවකින් සහ එසේ සලකනු ලබන දිනවල
දී ගෙවනු ලැබිය යුතු ය:

එසේම තවදුරටත්, 1988 ජූලි මස 15 වන දින හෝ එදිනට
පෙර හෝ 1988 ඔක්තෝබර් මස 15 වන දින හෝ එදිනට
පෙර බද්දේ යම් වාරිකයක් ගෙවීමට යටත් වන තැනැත්තකු මේ
පනත ක්‍රියාත් මක වන දිනයෙන් පසු දින හැටක් ඇතුළත ඒ
වාරිකය ගෙවතහොත්, ඒ වාරිකය ගෙවීම පැහැර හැර නැති ලෙස
සලකනු ලැබිය යුතුය. තවද ඔහු එකී දින හැට ඇතළත ඒ වාරිකය
ගෙවීම නොකළහොත් ඒ වාරිකය පැහැර හැර ඇති වාරිකයක් ලෙස
සලකනු ලැබිය යුතු අතර, බුදේ වාරිකයක් අයකර ගැනීම
සම්බන්ධයෙන් ව මේ පනතේ විධිවිධාන ඒ වාරිකය අයකර ගැනීමට
අදාළ විය යුතුය.

(2) මේ පනත යටතේ බද්ද ගෙවීමට යටත් වන යම් තැනැත්
තකු (1) වන උපවගන්තියෙහි සඳහන් වන නැතහොත් ඒ යටතේ
තිරණය කරනු ලබන දිනයේ දී හෝ ඊට පෙර යම් වාරිකයක් ගෙවීම
පාහාර හාරියහොත් ඒ වාරිකය හැර දී වාරිකයක් වශයෙන්
සලකනු ලැබිය යතු අතර, මේ පනතේ කාර්ය සඳහා ඒ තැනැත්තා
ගෙවීම් පැහැර හැරි තැනැත්තක සේ සලකන ලැබිය යතුය.

(3) බදද්දේ යම් වාරිකයක් පැහැර හැර ඇති අවස් ථාවක දී, එසේ
පැහැර හැර ඇති වාරිකයට අමතර ව, දණ්ඩනයක් වශයෙන් පහත
දැක්වෙන මදුල් ප්‍රමාණ ඒ පැහැර හැරි තැනැත්තා විසින් ගෙවනු
ලැබිය යුතු ය:-

(අ) පැහැර හැර ඇති වාරිකයෙන් සියයට දහයකට සමාන
මුදලක්; සහ

(ආ) යම් වාරිකයක් පැහැර හැර ඇති වාරිකයක් වනයේ යම්
මාසයක දී ද ඒ මාසයට පසව එළඹෙන මාසයේ 15 වන
දිනට පෙර ඒ පැහැර හැරි වාරිකය නොගෙවනු ලැබුව
හොත්, ඒ පැහැර හැරීම සිදු කර ගෙන යන එක් එක්
අනාගාමි මංසයේ පැහයක් වන දින දක්වා කැපථිවිනේය
සඳහා හෝ ඉන් කොටසක් සඳහා එකී වාරිකයෙන් සිය
යට දෙකකට සමාන වැඩි දුරටත් වූ මදලක්:

එසේ වවද මේ උපවගන්තිය යටතේ දණ්ඩනය වශයෙන්
ගෙවිය යන මළු මදල පැහැර හැර ඇති වාරිකයෙන් සියයට පනහක්
කිසිදු අවස්ථාවක දී නොකේක්මවිය යුතු අතර පැහැර හැරීමට තඩු
දැන් යම් විශේෂ අවස් ථාගත කරුණු හේතු කොටගෙන දණ්ඩන
මුදල කපා හැරීම හෝ අඩු කිරීම සාධාරණ සහ යුක්තිසහගත බවට
කොමසාරිස් ජනරාල්වරයා සෑහීමට පත් වන්නේ නම් ඒ මුදල
කපා හැරීම හෝ අඩු කිරීම කරනු ලැබිය හැකි ය.

(4) පැහැර හැර ඇති යම් වාරිකයක් මේ වගන්තියේ ( 3 ) වන
උපවගන්තියේ සඳහන් දණ්ඩනය ද සමග පැහැර හැරි තැනැත්තා
ගෙන් අයකර ගනු ලැබිය හැකිය.

(5) ව්‍යාපාර පිරිවැටුම් බදු පනතේ X1 සහ XII වන පරිච්ඡේද
වල සහ 40, 41, 42, 43 සහ 57 වන වගන්තිවල විධිවිධාන, අවශ්‍ය
වෙනස් කිරීම් සහිතව මේ පනත යටතේ ගෙවිය යුතු බද්දේ යම්
වාරිකයක් ගෙවීම හෝ අයකර ගැනීම සම්බන්ධයෙන් අදාළ විය
යතුය.

5. (1) පහත සඳහන්, එනම්, —
(අ) මේ පනතේ 4(5) වන වගන්තිය සමඟ කියවිය යුතු ව්‍යාපාර
පිරිවැටුම් බදු පනතේ 38 වන වගන්තිය යටතේ පනවා
ඇති යම් නියමයකට අනුකූලව ක්‍රියා කිරීම පැහැර හරින;
(ආ) තමන් බද් දට යටත් වීම හෝ වෙනත් යම් තැනැත්තකු බද්
දට යටත් වීම කෙරෙහි බලපාන ලෙස අසත්‍ය තොරතුරු
ඕනෑකමින් සපයන;

(ඇ) මේ පනතේ 4(5) වන වගන්තිය සමඟ කියවිය යුතු ව්‍යා
පාර පිරිවැටුම් බදු පනතේ 42 වන වගන්තිය හෝ 43 වන
වගන්තිය මගින් හෝ ඒ යටතේ කොමසාරිස් ජනරාල්
වරයා වෙත හෝ දේශීය ආදායම් දෙපාර්තමේන් තුවේ යම්
නිලධරයකු වෙත පවරා ඇති බලතල කිසිවක් ක්‍රියාත් මක
කිරීමෙහිලා කොමසාරිස් ජනරාල්වරයාට හෝ එවැනි නිල
ධරයකුට ඕනෑකමින් විරෝධය පාන හෝ අවහිර කරන;
(ඈ) මේ පනතෙ ( 5 ) වන වගන්තිය සමග කියවිය යුතු ව්‍යා
පාර පිරිවැටුම් බදු පනතේ 57 වන වගන්තිය යටතේ දිවු
රුමක් දීමට නියම කර ඇති තැනැත්තකු ව සිටිමින් ඒ
දිවුරුම නොදී මේ පනත යටතේ ක්‍රියා කරන;

(ඉ) මේ පනතේ 4 ( 5 ) වන වගන්තිය සමඟ කියවිය යුතු ව්‍යාපාර
පිරිවැටුම් බදු පනතේ 57 වන වගන්තියේ විධිවිධාන කඩ කරන
සෑම තැනැත්තකු ම මේ පනත යටතේ වරදක් සම්බන්ධයෙන්
වරද කරු වන අතර මහෙස් ත්‍රාත් වරයකු විසින් පවත්වනු ලබන නඩු
විභාගයක දී වරදකරු කරනු ලැබුවහොත් රුපියල් දස දහසකට
නොවැඩි දඩයකට හෝ එක් වර්ෂයකට නොවැඩි කාලයක් දෙයාකාර
යෙන් එක් ආකාරයක බන්ධනාගාරගත කරනු ලැබීමට
දඩය සහ බන්ධනාගාරගත කිරීම යන දෙකටම හෝ ඔහු
වන්නේය.

(2) (1) වන උපවගන්තිය යටතේ කරනු ලැබූ යම් වරදක් කරන
ලද්දේ යම් විශේෂ අවස් ථාගත කරුණු යටතේ බවටත‍් ඒ වරද
සමථයකට පත් කිරීම සාධාරණ සහ යුක්ති සහගත වන බවටත්
කොමසාරිස් ජනරාල් වරයා සෑහීමට පත් වන්නේ නම් කොමසාරිස්
ජනරාල් වරයා විසින් ඒ වරද සමථයකට පත් කරනු ලැබිය හැකි ය.

(3) (1) වන උපව් ගන්තිය යටතේ ව යම් වරදක් සම්බන්ධයෙන්
කවර වූ හෝ අධිකරණයක නඩු පැවරීමක්, කොමසාරිස් ජනරාල්
වරයාගේ අනුමැතිය ඇතිව මිස නොකරනු ලැබිය යුතු ය

6. (1) කොමසාරිස් ජනරාල් වරයා මේ පනත පිළිබඳ කාර්ය පරිපා
ලනය භාරව සිටිය යුතුය.

(2) මේ පනතින් කොමසාරිස් ජනරාල්වරයා වෙත
ඇති හෝ වෙන් කොට දී ඇති බලතල හෝ කර්තව්‍ය කිසිවක් ඔහු
විසින් ලියවිල් ලක් මගින් යම් නියෝජ්‍ය කොමසාරිස් වරයකු වෙත
හෝ තක් සේ රුකරුවකු වෙත පවරනු ලැබිය හැකිය.

(3) (2) වන උපවගන්තිය යටතේ යම් බලයක් හෝ කර්තව්‍ය
යක් පවරනු ලැබූ සෑම නියෝජ්‍ය කොමසාරිස් වරයකු හෝ
තක්සේරුකරුවකු විසින්, කොමසාරිස් ජනරාල්වරයාගේ විධාන
වලට යටත්ව ඒ බලතල ක්‍රියාත් මක කිරීම හෝ කර්තව්‍ය ඉටු
කිරීම කරනු ලැබිය යුතු ය.

(4) මේ පනත යටතේ කොමසාරිස් ජනරාල් වරයාගේ බලතල
ක්‍රියාත් මක කරන හෝ කර්තව්‍ය ඉටු කරන නියෝජ්‍ය කොමසාරිස්
වරයකු හෝ තක සේ රුකරුවකු වෙත ඒ බල තල ක්‍රියාත්මක කිරීම
හෝ කර්තව්‍ය ඉටු කිරීම සඳහා බලය දි ඇති බව, ප්‍රතිවිරුද් ධව
කරුණු ඔප්පු කරනු ලබන තෙක්, සියලු කාර්ය සඳහා සලකනු
ලැබිය යුතු ය.

7. පද සම්බන්ධයෙන් අන්‍යාර්ථයක් අවශ්‍ය වන්නේ නම් මිස,
මේ පනතේ-

'' තක් සේරුකරු '', " " කොමසාරිස් ජනරාල්වරයා ", " නියෝජ්‍ය
කොමසාරිස්වරයා '' "සහ තැනැත්තන් "  යන යෙදුම් වල
ඒවාට පිළිවෙලින් ව්‍යාපාර පිරිවැටුම් බදු පනතේ 59 වන
වගන්තියෙන් දී ඇති අර්ථම් ඇත්තේය.

'' බුකිකරු '' යන්නෙන් ශ්‍රී ලංකාව තුළ හෝ ඉන් පිටත පවත්
වනු ලබන හෝ පැවැත් වීමට යෝජනා කරනු ලබන
තුරඟ තරඟ සඳහා

(අ) කෙළින්ම හෝ අන්‍යාකාරයකින් ;
(ආ) මුදලට හෝ ණයට
ඔට්ටු භාරගන්නා වූ හෝ ඒ පිළිබඳ කටයුතු කරන්නා වූ
තැනැත්තකු අදහස් වේ;

'' ව්‍යාපාරය '' යන්නෙන් 2 වන වගන්තියේ (අ) ඡේදයේ හෝ
(ආ) ඡේදයේ සඳහන් යම් ව්‍යාපාරයක් අදහස් වන
අතර, ඒ සමාන රක්ෂාවක් හෝ, යම් සමාජ ශාලාවක
සාමාජිකයන් අතර ඇති කරගනු ලබන ඒ සමාන
ස් වභාවයක ගණුදෙනු ඊට ඇතුළත් වේ.

සුදු " යන්නෙන් ඔට්ටුවක් සඳහා යම් ක්‍රීඩාවක් කිරීම අදහස්
කෙරෙන අතර බකාරා, පුටෝ බැංකෝ, බික්සික්ස්,
බ්ලැක් ජැක්, බුවලේ, වෙමින්ඩිපර්, චක් අ ලක්, ක්‍රවුන්
ඇන්ඩ් ඇන්කර්, පාරෝ, පාරෝ බෑන්ක්, හසාඩ්, පෝකර්
ඩයිස්, පොන්දූන්, ඇමෙරිකානු හෝ ප්‍රංශ රුලේ,
ට්‍රෙන්ටේ එට් ක් වොරන්ටේ, විංග් - එට්-උම්, වීල් ඔප්fපාවුන් 
යන කවර වූ හෝ ක්‍රීඩාවක්

(අ) ගෙවීමක් කර හෝ නොකර; නැතහොත්
(ආ) අයිතිවාසිකමක් මත
පුද්ගලයන්ට ඇතුළු විය හැකි යම්
ඊට ඇතුළත් වේ;

" ව්‍යාපාර පිරිවැටුම් බදු පනත යන්නෙන් 1981 අංක 69 දරන
හෝ එසේ නැතිව
ස්ථානයක පවත්වාගෙන යෑම

ව්‍යාපාර පිරිව ටුම් බදු පනත අදහස් වේ;
“ වර්ෂය " යන්නෙන් යම් වර්ෂයක අප්‍රේල් මස 1 වන දිනෙන්
ආරම්භ වී ඉක්බිතිවම එළඹෙන වර්ෂයේ මාර්තු මස 31
වන දිනෙන් අවසාන වන මාස 12 ක කාලපරිච්ඡේදය
අදහස වේ.

උපලේඛනය
(2 වන වගන්තිය)
1- කොටස

1988 අප්‍රේල් මස 1 වන දිනෙන් ආරම්භ වන වර්ෂය සඳහා සහ ඉක්බිතිව
එළඹෙන එක් එක් වර්ෂය සඳහා බුකිකරුවකු වශයෙන් ව්‍යාපාරය කරගෙන
සන්නා වූ තැනැත්තකු විසින් ගෙවනු ලැබිය යුතු බද්ද රුපියල් එක් ලක් ෂයක්

1 - ආ කොටස
1988 අප්‍රේල් මස 1 වන දිනෙන් ආරම්භ වන වර්ෂය සඳහා සහ ඉක් බිතිව්
එළඹෙන එක් එක් වර්ෂය සඳහා, සුදු ව්‍යාපාරය කරගෙන යන තැනැත්තකු විසින්
ගෙවිය යුතු බද්ද රුපියල් දස ලක්ෂයක් වේ.