Parsim

| Bilgi | Detay |
| --- | --- |
|  | |
|  | |
|  | |
| **Önemli nüfusa sahip bölgeler** | |
| **İsrail** | 200.000-250.000 [ 1 ] [ 2 ] |
| **ABD** | 60.000-80.000 [ 3 ] |
| **İran** | ~25.000 [ 4 ] |
| **Avustralya** | ~740 [ 5 ] |
| **Birleşik Krallık** | Bilinmiyor |
| **Diller** | |
| Farsça , Cidi , İbranice , Yahudi Aramicesi | |
| **Din** | |
| Yahudilik | |

İran Yahudileri , ( Farsça : یهودیان ایرانی‎ , Yahudiyan-i İrani ; İbranice : יהודים פרסים )  eskiden Pers İmparatorluğu ya da İran 'da yaşamış veya hâlen İran'da yaşamakta olan Yahudiler 'e denir. Yahudilik , İran 'da var olan en eski dinlerden biridir. Çeşitli Tanah kitaplarında Pers İmparatorluğu'ndaki Yahudilerin yaşamı ve deneyimleri ile ilgili hikâyeler bulunur. İran'ın aksine, bugün en çok İran Yahudisi İsrail ve ABD 'de yaşar. 1993'teki sayıma göre İsrail 75.000 [ 6 ] ve ABD 100.000 Parsim e ev sahipliği yapmaktadır. [ 7 ] [ 8 ] İran'daki Yahudi sayısı 25.000 civarındadır. [ 9 ] [ 10 ] [ 11 ] Başta Tahran , İsfahan ve Şiraz olmak üzere İran'ın çeşitli şehirlerinde yaşarlar ve İran anayasasınca koruma altındadırlar. [ 9 ] En kalabalık Yahudi nüfusu barındıran iki Müslüman ülkeden biridir (diğeri Türkiye 'dir). [ 12 ] İran'da İslam veya Bahailik 'e geçen Yahudiler de bulunur. [ 13 ]

Terminoloji İran Yahudileri terimi İranlı Yahudilerin yanı sıra İrani diller konuşan Yahudileri de kapsar. İsrail 'de Parsim ( İbranice : פרסים, anlamı: Farslılar ) denir. İran 'da ise Yahudiler 'i ifade eden farklı kelimeler vardır: Kalimi : En kibar ve en resmî  söyleniş şeklidir. Yahudi veya Pejmani : Resmî  söyleniş şekli değildir fakat kibardır. İsrael : Yahudilerin kendilerine hitap şeklidir. Cud ya da Cuhud : Yahudileri aşağılayıcı bir hitap şeklidir.

Bugünkü İran İran 'ın ABD ve İsrail ile olan gerginliği yüzünden Amerika'daki İranlı Yahudiler İran'daki Yahudilerin Kaliforniya ve İsrail'e yerleştirilmeleri için para toplamaya karar verdi. Buna karşı Ağustos 2007'de, İran'daki Yahudi cemaatinden "bu şeffaf politik oyunlara alet edildikleri için" gücendiklerini belirten cevap geldi. İran Yahudi cemaatinin hükûmet tarafından dini azınlık olduğu resmen kabul edilir. İran'da tanınan her azınlık grubunun mecliste kendini temsil etme hakkı olduğundan Yahudilerin de 290 sandalyeli mecliste bir sandalyesi bulunur. Bazı kaynaklar İran'daki Yahudi nüfusunun 30.000 - 35.000 civarında olduğunu belirtirken bazı kaynaklarsa bu sayının 20.000 - 25.000 dolaylarında olduğunu belirtir. [ 14 ] İsfahan 'da bir sinagog Tahran 'da hâlen hizmet veren 11 adet sinagog vardır ve bunların birçoğunun İbranice eğitim veren kursları vardır. Aynı zamanda 2 kaşer lokanta, birer tane yaşlılar yurdu ve mezarlıkları vardır. 20.000 adet kaynağıyla bir de Yahudi Kütüphanesi bulunur. [ 12 ] Ofoğ-e-Bina isimli bir gazetesi bulunan cemaatin "Dr. Sapit Yahudi Hastanesi" isimli, doktorlarının ve hastalarının çoğunluğunu Müslümanların oluşturduğu [ 15 ] bağışlarla çalışan bir de hastanesi vardır. [ 16 ] Bugün İran'daki Yahudilerin büyük bir kısmı Tahran'da yaşasa da zamanında Şiraz , Hamedan , İsfahan , Nahavand ve Babul 'un yüksek sayıda Yahudi nüfusuna ev sahipliği yaptığı bilinir. İran genelinde toplam 25 sinagog bulunur. [ 17 ] Makale serilerinden Yahudilik Mezhepler Ortodoks Haredi Hasidizm Modern Muhafazakâr Yahudilik Reform Karai Yeniden Yapılanmacı Yenilenme Hümanist Felsefe İnanç ilkeleri Kabbala Mesih Etik Seçilmişlik Tanrı İsimler Musar hareketi Metinler Tanah Tevrat/Tora Nevi'im Ketuvim Humaş Sidur Piyutim Zohar Haham edebiyatı Mişna Talmud Midraş Tosefta Yasa Mişne Tora Arba Turim Şulhan Aruh Mişna Berurah Aruh HaŞulhan Koşer Tevazu Tsedaka Nida Nuh yasaları Kutsal şehirler Kudüs Safed Hebron Taberiye Sinagog Bet midraş Mikve Sukka Chevra kadişa Kutsal Tapınak Mişkan Önemli şahsiyetler Avraham İshak Yakup Moşe Harun Davut Süleyman Sara Rebeka Rahel Lea Haham bilginler Hazal Tannaim Amoraim Savoraim Geonim Rishonim Aharonim Dini roller Haham Rebbe Posek Hazzan Dayan Roş yeşiva Mohel Kohen Kültür ve eğitim Brit Zeved habat Pidyon haben Bar ve bat mitsva Evlilik Yas Yeşiva Kollel Heder Ritüel nesneleri Sefer Tora Tallit Tefilin Tsitsit Kipa Mezuza Hanukiya Şofar Dört tür Etrog Lulav Hadas Arava Kittel Gartel Dualar Şema Amida Alenu Kadiş Minyan Birkat Hamazon Şeheheyanu Hallel Avdala Tahanun Kal Nidre Selihot (S'lihot) Başlıca bayramlar Şabat Roş Aşana Yom Kippur Sukot Hamursuz Bayramı (Pesah) Şavuot Purim Hanuka Diğer dinler Hristiyanlık Hinduizm İslam Mormonluk Samiriyecilik İbrahimi dinler Yahudi-Hristiyan Çoğulculuk İlgili konular Yahudiler Siyonizm İsrail Eleştiri Antisemitizm Anti-Yahudilik Holokost teolojisi Müzik İsa Muhammed g t d

İran dışındaki Parsimler 1979'daki Afganistan 'da gerçekleşen Sovyet istilasından sonra Zablon Simintov isimli tek bir tane Yahudi kalmıştır. Kazakistan 'da ise sadece 4 düzine Parsim ailesi vardır. Devlet dini İslam olan Pakistan 'da ise bu nüfus 200'den azdır. Hindistan 'da da Yahudi yaşardı fakat 1948'de İsrail 'in kurulmasıyla Yahudilerin sayısı epeyce azalmıştır. ABD 'de başta Kaliforniya ve New York olmak üzere birçok eyalette Parsim bulunur.

Diller Parsim'lerin birçoğu Farsça konuşmasına rağmen, aşağıdaki diller Parsim'lerle bağdaştırılmıştır: Cidi Buhori Yahudi Golgaypancası Yahudi Şirazcası Yahudi Hamedancası Yahudi Tatçası