Metin/SemanticWikipediaArticleGraph huggingface dataset:
2006 yeni gezegen tanımı

IAU Yürütme Kurulunun Güneş Sistemi'ndeki cisimlere ilişkin anlayışını gösteren Euler diyagramı . Uluslararası Astronomi Birliği (IAU) Ağustos 2006'da Güneş Sistemi 'ndeki [ 1 ] bir gezegenin aşağıdaki özelliklere sahip bir gök cismi olduğunu tanımlamıştır: Güneş etrafında yörüngede olması, Hidrostatik dengeye (neredeyse yuvarlak bir şekle) sahip olacak kadar kütleye sahip olması ve Yörüngesi etrafındaki " bölgeyi temizlemiş " olması. Bu üç kriterden sadece ilk ikisini karşılayan uydu olmayan bir gök cismi (önceden gezegen olarak kabul edilen Plüton gibi) cüce gezegen olarak sınıflandırılır. IAU'ya göre, "gezegenler ve cüce gezegenler iki farklı nesne sınıfıdır" (başka bir deyişle, "cüce gezegenler" gezegen değildir). Sadece ilk kriteri karşılayan uydu olmayan bir gök cismine küçük Güneş Sistemi cismi (SSSB) denir. Alternatif bir öneride, cüce gezegenler gezegenlerin bir alt kategorisi olarak dahil edilmişti, fakat IAU üyeleri bu öneriye karşı oy kullandılar. Bu karar tartışmalı bir nitelik taşıyordu ve astronomlardan hem destek hem de eleştiri almıştır. IAU, Güneş Sistemi'nde bilinen sekiz gezegen olduğunu belirtmiştir. Tanımın, bir gök cisminin bulunduğu yere bağlı olduğu için sorunlu olduğu iddia edilmiştir. Örneğin, eğer iç Oort bulutu 'nda Mars büyüklüğünde bir gök cismi olsaydı, o bölgede civarını temizlemek ve 3. kriteri karşılamak için yeterli kütleye sahip olmayacaktı. [ 2 ] Hidrostatik denge gerekliliği (2. Kriter) de genelgeçer biçimde sadece yuvarlak bir şekil gereksinimi olarak geniş anlamda ele alınmaktadır. [ 3 ] Merkür aslında hidrostatik dengede değildir, [ 4 ] fakat IAU'nun tanımına göre açıkça bir gezegen olarak dahil edilmiştir. Bir ötegezegenin geçerli tanımı şu şekildedir: [ 5 ] [ 6 ] Yıldızların, kahverengi cücelerin veya yıldız kalıntılarının yörüngesinde dönen, merkezi cisimle L4/L5 dengesizliğinin altındaki bir kütle oranına (M/M merkez < 2/(25+ √ 621 )) sahip olan ve gerçek kütleleri döteryumun termonükleer füzyonu için sınırlayıcı kütlenin (şu anda güneşsel metalliğe sahip cisimler için 13 Jüpiter kütlesi olarak hesaplanmaktadır) altında olan cisimler, nasıl oluştuklarına bakılmaksızın "gezegen"dir. Güneş dışı bir cismin gezegen olarak kabul edilmesi için gereken minimum kütle/boyut oranı, Güneş Sistemimizde kullanılanla aynı olmalıdır.
Astraryum

Giovanni Dondi dell'Orologio tarafından yapılmış; saat, yıl, gezegenler, Güneş ve Ay'ın hareketlerini gösteren astraryum. Milano'daki Museo nazionale della scienza e della tecnologia Leonardo da Vinci 'de yeniden yapılandırılmış versiyonu. Astraryum , ayrıca diğer adıyla planetaryum , astronomik cisimlerin döngüsel niteliğini mekanik olarak temsil eden astronomik saat .

Tarihi Yunan ve Roma Dünyası Antikythera düzeneği (ana parça) İlk astrarya mekanik cihazlardan oluşuyordu. Arşimet, güneş , ay ve gezegenlerin konumlarını tahmin eden ilkel bir versiyon kullandığı söylenmiştir. 17 Mayıs 1902 tarihinde Valerios Stais adlı bir arkeolog, Antikythera yakınlarındaki bir gemi kazasından kurtarılan ve içinde dişli çarklardan oluşan bir mekanizma bulunduran bir miktar oksitlenmiş malzeme keşfetti. Parçaların X ışınları kullanılarak kapsamlı bir şekilde incelenmesi, araştırmacıların orijinal cihazın kısmî kopyalarını oluşturmak için yeterli ayrıntıları (dişliler, çarklar ve kol) ortaya çıkarmıştır. [ 1 ] [ 2 ] [ 3 ] Büyük dişlilere kazınan gezegen isimleri (Venüs gibi); mekanizmanın amacı hakkında şüphe bırakmamıştır. Ancak, Roma İmparatorluğu'nun sonuna gelindiğinde, bu saat parçasının arkasındaki bilgi birikimi ve bilim kayboldu. Orta Çağ ve Rönesans Belgelenen ilk modern astraryum saati 1364 yılında astronomi ve zaman ölçme birimi ile ilgilenen Orta Çağ bilim adamlarından Giovanni de' Dondi (1318-1388) tarafından tamamlandı. 1630 yılında Mantua'nın görevden alınması sırasında kaybedildiği tahmin edilen ilk saat 107 teker ve çarktan oluşuyordu. Ancak de' Dondi, saat hakkında kalan ayrıntılı açıklamaları kullanarak saati yeniden yapılandırdı. Saatte ortalama güneş saati, yıldız, zaman, güneş ve ayın hareketleri ile o zamana kadar bilinen beş gezegen Venüs , Mars , Satürn , Merkür ve Jüpiter 'in hareketleri gösteriliyordu. Gezegenlerin hareketlerinin görünümü, Batlamyus 'un güneş sistemi anlayışına göre tasarlanmıştı. De' Dondi, 1344 yılında babası Piazzi dei Signori, Padua'da astronomik saati tasarlayan Jacopo 'dan ilham aldı. İlerleyen dönemlerde daha fazla astrarya yapıldı. Bunun en çok bilinen örneği 1774 yılında Dronrijp, Friesland, Hollanda'da Eise Eisinga tarafından yapılan bir versiyonuydu. Bu versiyonda tüm gezegenler gösteriliyordu ve hâlâ ziyaret edilebilen Franeker 'deki bir evde tabana sabitlendi. Modern zamanlarda astraryum, IMAX tiyatrolarında sergilenen, ticari olarak sömürülen bir planetaryum olarak turistik bir cazibe hâline geldi.
Astronomi kronolojisi

Bu liste eksiktir, maddeyi geliştirerek yardımcı olabilirsiniz . Bu sayfa astronomi biliminin zaman çizelgesini içerir. 1781 Uranüs gezegenini William Herschel keşfetti. 1846 Neptün gezegeni Johann Galle tarafından keşfedildi. 1901 Annie Jump Cannon ilk yıldız kataloğunu yayınladı. 1908 Sibirya Tunguska bölgesine meteor düştü. Geniş bir bölgeyi yakıp yıktı. 1929 Edwin Hubble evrenin sürekli genişlediğini öne sürdü. 1932 James Charwick nötronu buldu. 1977 Uranüs 'ün halkaları keşfedildi. 1988 Astronomlar evrenin genişlemesinin hızlandığını bildirdiler. Astronomi ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi ' ye katkı sağlayabilirsiniz.
Astronomi haritaları, katalogları ve araştırmaları kronolojisi

Astronomi haritaları , katalogları ve araştırmaları kronolojisi k. 1800 MÖ — Babil yıldız haritası (bakınız Babil yıldız katalogları ) k. 1370 MÖ Babil gözlemleri MUL.APIN (astro kataloğu). [ 1 ] k. 350 MÖ — Shi Shen yıldız kataloğu (800'den fazla içerik) k. 300 MÖ — Timocharis of Alexandria yıldız kataloğu k. 134 MÖ — Hipparkos detaylı yıldız haritası yaptı k. 150 — Batlamyus gezegen hareketleri gözlemlerini içeren geometri ve kozmoloji yıldız kataloglaması Almagest i tamamladı. k. 705 — Dunhuang yıldız haritası , Dunhuang 'daki Mogao Mağaralarından manuscript k. 750 — İlk Zij risalesi, Az-Zij ‛alā Sinī al-‛Arab , Ibrahim al-Fazari ve Muhammad al-Fazari tarafından yazıldı. k. 777 — Yakub bin Tarık 'nin Az- Zij al-Mahlul min as-Sindhind li-Darajat Daraja k. 830 — Hârizmî 'nin Zij al-Sindhind k. 840 — Fergânî 'nin Compendium of the Science of the Stars k. 900 — Battanî 'nin Az- Zij as-Sabi 964 — Abdurrahman es-Sufî (Azophi)'nin yıldız kataloğu Sabit Yıldızlar Kitabı 1031 — Birûni 'nin al-Qanun al-Mas'udi , ilk planisphere projeksiyon kullanımı ve Usturlap kullanımını tartışması. 1088 — İlk almanak Almanac of Azarqueil in Zerkâlî tarafından yazılması 1115–1116 — Hazinî 'nin Az- Zij as-Sanjarī c. 1150 — Gerardus Cremonensis , Zerkâlî 'nin çalışmalarını temel alarak Toledo Cetvelleri ' nı yazdı. 1252–1270 — X. Alfonso Alfonso tablolarını nın sıralaması kaydedildi [ 2 ] [ 3 ] 1272 — Nasîrüddin Tûsî 'nin Zij-i İlhani 1395 — Cheonsang Yeolcha Bunyajido , Kral Taejo sıralamasına göre yıldız haritası oluşturdu. k. 1400 — Gıyaseddin Cemşid 'nin Khaqani Zij 1437 — Uluğ Bey 'in Zij-i Sultani 1551 — Erasmus Reinhold Prusenik tablolar 16. yy. sonları — Tycho Brahe Batlamyus'un Almagest i güncelledi. 1577–1580 — Takiyüddin 'in Unbored Pearl
Büyük Tartışma

Büyük Tartışma 1920 yılında iki ünlü astronom arasında diğer bilim insanlarının huzurunda gerçekleşen ve astronomi tarihinin kilometre taşlarından biri olan tartışmadır.

Arka plan 19. yüzyıl boyunca astronomlar evrendeki tek oluşumun Samanyolu olduğunu düşünüyorlardı. Gerçi Alman filozof Immanuel Kant (1724-1804) evrende Samanyolu benzeri başka oluşumlar  (Kant'ın değişiyle Ada evrenler ) olabileceğini de söylemişse de bunu destekleyen bir kanıt yoktu. Ancak 1885 yılında Andromeda galaksisinde saptanan bir süpernova ( SN 1885A ) başka galaksiler konusunu yeniden gündeme getirmişti. Büyük tartışmanın konusu budur.

Tartışma NGC 4526 galaksisinde 1994 yılında saptanan bir süpernova. Süpernovalar kısa süre için parçası oldukları galaksiden daha parlak olabilirler. 26 Nisan 1920 tarihinde Amerika Birleşik Devletleri başkenti Washington 'daki Simithsonian Doğa Tarihi Müzesinde gerçekleşen bu tartışmanın ana konusu Samanyolu dışındaki galaksilerin varlığı idi. Harlow Shapley (1885-1972) evrenin Samanyolu'ndan ibaret olduğunu, görünen diğer galaksi benzeri oluşumların Samanyolu'nun parçaları olduğunu ileri sürüyor, Heber Curtis (1872-1942) ise evrende Samanyolun'ndan başka galaksiler de olduğunu söylüyordu. Süpernovaların henüz novalardan ayırt edilmediği o tarihte Shapley'in ana kanıtı SN 1885 A'nın parlaklığıydı. SN 1885A kısa süre için bütün Andromeda 'dan daha parlak olmuştu. Shapley bir novanın bir galaksi kadar parlak olamayacağını, dolayısıyla Andromeda'nın bir galaksi boyutunda olmasının mümkün olmadığını söylüyordu. Ayrıca Shapley'i destekleyen astronom Adrian van Maanen (1884-1946) günümüzde Fırıldak Galaksisi de denilen NGC 5747 galaksisinin kısa süre içinde fark edilebilir ölçüde hareket ettiğini, oysa o kadar büyük ve uzak bir sistemin hareketinin gözle izlenemeyeceğini söylüyordu. Curtis ise, Andromeda'da saptanan nova sayısının bütün Samanyolu'ndan fazla olduğuna dikkati çekiyor ve Samanyolu'nun tek bir parçasının bu derece yoğun bir nova faaliyeti içeremeyeceğini savunuyordu. Curtis SN 1885A nın aşırı derecede parlak olduğunu da kabul ediyor ve bu novanın farklı bir nova sınıfı olabileceğini söylüyordu. Tartışmada diğer bazı konular da tartışıldı. Mesela Shapley'e Samanyolu'nun Curtis'in tahmininden daha büyük olduğu görüşündeydi.

Sonuç Samanyolu'nun büyüklüğü ve (o sırada nova zannedilen) SN1885 A'nın aşırı parlaklığı gibi konularda Shapley haklı çıktı. Ama esas tartışma konusu olan diğer galaksilerin varlığı konusunda haklı olan Curtis'ti. Üstelik Curtis farklı nova türü konusunda da haklıydı. Nitekim Andromeda'da izlenen 1885 novası gerçekte bir süpernovaydı. Van Maanen'in NGC 5747 konusundaki gözlemleri ise hatalıydı. Bu tartışmadan 5 yıl sonra Edwin Hubble (1889-1953) diğer galaksilerde Sefe türü değişken yıldızları bulduğunu ilan edince tartışmanın galibinin Curtis olduğu açığa çıktı. [ 1 ]
Dünya'nın iddia edilen uyduları

Bu maddede hipotezler, iddialar konusunun eksik olduğu düşünülmektedir . Lütfen bu bilgileri ekleyerek maddeyi geliştirin. Eksik olduğu düşünülen bilgileri maddenin tartışma sayfasında bulabilirsiniz. ( Ekim 2020 ) ( Bu şablonun nasıl ve ne zaman kaldırılması gerektiğini öğrenin ) Dünya ve Cruithne Dünya'nın iddia edilen uyduları , Dünya 'nın Ay dışında da doğal uyduları olduğuna yönelik iddialardır. Diğer uydular için birçok aday gösterilmiş olmasına rağmen, Ay dışında varlığı bilimsel açıdan kanıtlanabilen bir doğal uydu olmamıştır. 19. ve 20. yüzyıllarda "ikinci Ay" için birçok bilimsel araştırma yapılmıştır; ancak bu araştırma alanı bilimsel olmayan çok sayıda iddia ve düzmeceyle de karşılaşmıştır. Dünya'nın diğer uydularına ilişkin iddiaların hiçbiri kanıtlanamamıştır. [ 1 ] Ay Dünya'nın tek doğal uydusu olmasına rağmen, bazı yakın Dünya cisimleri Dünya yörüngesi ile rezonans içinde yörüngelere sahiptir. Bu cisimler bazı durumlarda uydularla karıştırılabilirler. [ 2 ] 3753 Cruithne gibi yarı uydular Dünya ile 1:1 rezonansta yörüngeleri sebebiyle uydu olarak algılanabilmektedirler.

İddia edilen bazı gök cisimleri 1913 Büyük Meteor Birikintisi WT1190F 3753 Cruithne 1991 VG (85770) 1998 UP1 2000 PH5 54509 YORP 2001 GO 2 2002 AA29 2003 YN 107 (164207) 2004 GU 9 (277810) 2006 FV35 2006 JY26 2006 RH 120 (419624) 2010 SO 16 2010 TK 7 2013 BS 45 2013 LX 28 2014 OL 339 2015 SO2 2015 XX 169 2015 YA 2015 YQ 1 469219 Kamoʻoalewa DN16082203 2020 CD 3 2020 PN 1 2020 PP 1 2020 XL 5 2022 NX 1
Gezegen tanımı

Uluslararası Astronomi Birliği 'nin Güneş Sistemi gezegeni tanımı Bir gezegen; Güneş'in yörüngesinde dolanan, Kendi kütleçekiminin katı cisim kuvvetlerine üstün gelmesini sağlayıp hidrostatik denge hâline (neredeyse yuvarlak şekle) gelmesine yetecek düzeyde kütleye sahip Yörünge çevresindeki komşu bölgesini temizlemiş gökcismidir. Kaynak: "IAU 2006 General Assembly: Resolutions 5 and 6" (PDF) . IAU. 24 Ağustos 2006 . Erişim tarihi: 23 Haziran 2009 . Gezegen teriminin tanımı, kelimenin Antik Yunanlar tarafından ortaya atılmasından bu yana birkaç kez değişmiştir. Yunan astronomlar gökyüzünde hareket eden yıldız benzeri cisimler için ἀστέρες πλανῆται ( asteres planetai ), "gezgin yıldızlar" terimini kullanmışlardır. Binlerce yıl boyunca bu terim Güneş , Ay , uydular ve asteroitlere kadar birçok farklı gök cismini kapsar hâle gelmiştir. Modern astronomide iki temel gezegen anlayışı vardır. Bir gezegen, bölgesine dinamik olarak hakim olan (yani etrafındaki diğer küçük cisimlerin akıbetini belirleyen) ya da hidrostatik dengede (yerçekimsel olarak yuvarlaklaşmış ve sıkışmış) olan bir astronomik cisim olarak tanımlanabilir. Bunlar dinamik baskınlık tanımı ve jeofiziksel tanım olarak ifade edilebilir. Gezegen için net bir tanım oluşturulması sorunu Ocak 2005'te, o zamanlar kabul edilen en küçük gezegen olan Plüton 'dan daha büyük bir kütleye sahip olan Neptün ötesi cisim Eris 'in keşfiyle gündeme geldi. [ 1 ] Gök bilimciler tarafından adlandırma sorunlarını çözmekten sorumlu uluslararası yönetim organı olarak kabul edilen Uluslararası Astronomi Birliği (IAU), Ağustos 2006'da Prag 'da yapılan bir toplantı sırasında konuyla ilgili kararını açıkladı. Yalnızca Güneş Sistemi için geçerli olan bu tanıma göre (2003 yılında ötegezegenler de ele alınmış olsa da) bir gezegen Güneş'in yörüngesinde dönen, kendi kütleçekiminin kendisini yuvarlak hale getirmesine yetecek kadar büyük olan ve yörüngesine yaklaşan daha küçük cisimleri “ etrafından temizlemiş ” olan bir cisimdir. Plüton bu kriterlerden ilk ikisini yerine getirmekte ancak üçüncüsünü yerine getirmemektedir ve bu nedenle bu resmi tanıma göre bir gezegen olarak nitelendirilmemektedir. IAU'nun kararı tüm tartışmaları çözmüş değildir. Birçok gök bilimci bu tanımı kabul ederken, bazı gezegen bilimciler bunun yerine jeofiziksel ya da benzer bir tanım önererek bu tanımı tamamen reddetmişlerdir.
Göksel Kürelerin Devinimleri Üzerine

| Bilgi | Detay |
| --- | --- |
| De Revolutionibus Orbium Coelestium | |
| Göksel Kürelerin Devinimleri Üzerine-De revolutionibus orbium coelestium , Nürnberg , 1543 | |
| **Yazar** | Mikolaj Kopernik |
| **Dil** | Latince |
| **Konu** | Astronomi |
| **Tür** | Bilim |
| **Yayım** | 1543 (İlk basım tarihi) [ 1 ] |
| **Sayfa** | 529 |
| **ISBN** | 9789944888790 |
| **Tam metin** | Vikikaynak 'ta Göksel Kürelerin Devinimleri Üzerine |

Göksel Kürelerin Devinimleri Üzerine (Latince: "De revolutionibus orbium coelestium"), Mikolaj Kopernik 'in başyapıtıdır. İlk kez 1543 yılında Nürnberg 'de basılmış olan eserin içeriği Batlamyus 'un geosantrik yani Dünya merkezli modeline karşıt Güneş-merkezli yeni bir model sunmaktaydı. Copernicus bu eserinden önce Güneş-merkezli modelini Commentariolus isimli risalesinde açıklamış ve arkadaşlarına tanıtmıştır. Eserin Copernicus'un kendi elinden yazılmış el yazması bugüne kadar ulaşabilmiştir. Bu el yazmasının incelenmesi sonucu eserin geçirdiği gelişime ve oluşum sürecine dair daha fazla bilgi edinilmiştir. Papa III. Paulus 'a ithaf edilen eser, altı bölümden oluşmaktadır: İlk bölümde Güneş merkezli kuramın genel görünüşüne yer verilmiştir. Daha ziyade teorik olan ikinci bölümde çeşitli küresel astronomi kaideleri açıklanmış ve bir yıldız listesi verilmiştir. Üçüncü bölümde Güneş'in hareketleri konu edilmiştir. Dördünce bölümde önceki bölümdeki tarza benzer şekilde Ay'ın hareketleri konu edilmiştir. Son iki bölüm olan beşinci ve altıncı bölümlerdeyse sistemin somut bir açıklamasına yer verilmiştir. Eser C. Cengiz Çevik çevirisiyle İş Bankası Kültür Yayınları'ndan Türkçe olarak çıkmıştır.

Dış bağlantılar Latince Vikikaynak 'ta De Revolutionibus (1543) ile ilgili metin bulabilirsiniz. Almanca Vikikaynak 'ta Die Kreisbewegungen (1879) ile ilgili metin bulabilirsiniz. De revolutionibus orbium coelestium 13 Temmuz 2006 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi . , from Harvard University . De revolutionibus orbium coelestium 20 Eylül 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi . , from Jagiellon University , Poland . De Revolutionibus Orbium Coelestium 28 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi . , from Rare Book Room . On the Revolutions 6 Mart 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi . , from WebExhibits. English translation of part of Book I. River Campus Libraries, Book of the Month December 2005: De revolutionibus orbium coelestium 1 Ağustos 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi . De Revolutionibus Orbium Coelestium (1543) From the Rare Book and Special Collection Division at the Library of Congress De Revolutionibus Orbium Coelestium (1566) From the Rare Book and Special Collection Division at the Library of Congress Digitized edition of De Revolutionibus Orbium Coelestium (1543) with annotations of Michael Maestlin on e-rara First edition of Copernicus' De revolutionibus orbium coelestium (On the revolutions of heavenly spheres)
Ateş (klasik element)

Ateş, antik Yunan felsefesinde toprak , su ve hava ile birlikte dört klasik elementten biridir. Ateş hem sıcak hem de kuru olarak kabul edilir ve Platon'a göre dört yüzlüyle ilişkilendirilir.

Yunan ve Roma geleneği Ateş , Antik Yunan felsefesi ve bilimindeki dört klasik elementten biridir. Genellikle enerji, kararlılık ve tutku nitelikleriyle ilişkilendirilmiştir. Bir Yunan mitolojisinde, Prometheus , çaresiz insanları korumak için tanrılardan ateşi çalmıştır ancak bu hayırseverliği nedeniyle cezalandırılmıştır. [ 1 ] Simyada ateş simgesi
Hint astronomisi

Hint alt kıtasında bilim ve teknoloji tarihi İcatlar Hindistan'da bilim Bangladeş'te bilim Pakistan'da bilim Matematik Astronomi Takvim Ölçüm sistemleri Ölçü birimleri Kartografi Coğrafya Baskı Metalürji Sikke Hint Simyası Geleneksel tıp Tarım Eğitim Mimari Köprüler Ulaşım Denizcilik tarihi Seyrüsefer Askeri g t d Hint astronomisi , Hint alt kıtasında uygulanan astronomiyi ifade eder. Tarihi, tarih öncesi dönemlerden modern zamanlara kadar uzanır. Hint astronomisinin en eski kökleri, İndus Vadisi Uygarlığı dönemine veya daha öncesine kadar tarihlendirilebilir. [ 1 ] [ 2 ] Astronomi, daha sonra MÖ 1500 veya daha eski tarihlere dayanan Vedaların incelenmesiyle ilişkili "yardımcı disiplinlerden" biri olan Vedanga 'nın bir disiplini olarak gelişti. [ 3 ] Bilinen en eski metin, MÖ 1400-1200'e tarihlenen Vedanga Jyotisha 'dır (mevcut hali muhtemelen MÖ 700-600'den kalmadır). [ 4 ] Hint astronomisi, MÖ 4. yüzyıldan itibaren Yunan astronomisinden etkilenmiştir [ 5 ] [ 6 ] [ 6 ] ve bu etki, Miladi takvimin ilk yüzyıllarına kadar devam etmiştir. Örneğin, Yavanajataka [ 5 ] ve Romaka Siddhanta (MS 2. yüzyıldan itibaren yayılan bir Yunan metninin Sanskritçe çevirisi) bu etkileşimlerin örneklerindendir. [ 7 ] Hint astronomisi, 5-6. yüzyılda, Aryabhata ile zirveye ulaştı. Aryabhata'nın onun eseri Aryabhatiya , o dönemdeki astronomi bilgisinin doruk noktası olarak kabul edilir. Aryabhatiya, zaman birimleri, gezegenlerin konumlarının belirlenme yöntemleri, gece ve gündüzün nedenleri ve diğer kozmolojik kavramlar gibi konuları kapsayan dört bölümden oluşur. [ 8 ] Hint astronomisi, daha sonra İslam astronomisi , Çin astronomisi , Avrupa astronomisi ve diğerlerini kayda değer ölçüde etkilemiştir. Aryabhata'nın çalışmalarını daha da geliştiren klasik dönem astronomları arasında Brahmagupta , Varahamihira ve Lalla bulunur. Belirgin bir yerli Hint astronomi geleneği, özellikle Kerala astronomi ve matematik okulunda , Orta Çağ boyunca ve 16. veya 17. yüzyıla kadar aktifti. (Soldan sağa): Aryabhata , büyük Hintli matematikçi ve astronom; Jantar Mantar , Raja Jai Singh tarafından yapılmış astronomik gözlemevi; Suryasiddhanta , bir astronomi risalesi.
Forer etkisi

Forer etkisi ( P. T. Barnum 'un gözlemlerinden sonra Barnum Etkisi olarak da adlandırılmıştır) bireylerin, özellikle kendileri için hazırlanmış gibi görünen ama aslında büyük çoğunluktaki insanlara uyacak kadar genel ve belirsiz kişilik betimlemelerine yüksek puan verme eğilimlerini anlatan bir gözlemdir. Bu etki, tarot , grafoloji , falcılık ve kişilik testlerinin bazı türleri gibi yaygın olarak kabul görmüş inanış ve uygulamalar için kısmen açıklama getirmektedir. Bununla ilgili ve daha genel bir etki ise kişisel onaylamadır . [ 1 ] Kişisel onaylama, birbiriyle alakası olmayan ya da tamamıyla rastsal olan iki olay, bir inanış, beklenti ya da hipotez bir ilişkilendirmeye ihtiyaç duyduğundan dolayı, ilişkiliymiş gibi algılanması durumudur. Bundan dolayı insanlar, kendi kişiliklerini algılayışlarıyla, burçlarının gösterdikleri arasında ilişki kurmaya yatkındırlar.
İştar Yıldızı

İştar Yıldızı ya da İnanna Yıldızı , antik Sümer tanrıçası İnanna ve onun Doğu Semitik muadili olan tanrıça İştar 'ın Aslanın yanı sıra) sembollerindendir. Yıldız aynı zamanda Venüs gezegeni ile ilişkili olduğu için ( Venüs Yıldızı ) olarak da bilinir.

Tarih Babil kralı - II. Meli-Shipak'ın Kudurru ' su üzerinde İştar yıldızının tasviri.(sol-üstte) MÖ 12.yy İnanna yıldızı genellikle sekiz köşelidir [ 1 ] ve köşe sayısı bazen değişir [ 2 ] , Altı köşeli yıldızlarda sık sık ortaya çıkar fakat sembolik anlamları bilinmemektedir. [ 3 ] Yıldız, İnanna 'nın en yaygın sembolüydü [ 1 ] ve daha sonraki zamanlarda, İnanna'nın Doğu Semitik muadili olan, tanrıça İştar 'ın en yaygın sembolü haline geldi. [ 1 ] Başlangıçta genel anlamda bir gökyüzü ilişkisi kurulmuş gibi görünsede, [ 1 ] eski Babil döneminde, tanrıça İştar'ın özdeşleştiği Venüs gezegeni ile özel olarak ilişkilendirilmiştir. [ 1 ] Aynı dönemden başlayarak, İştar'ın yıldızı dairesel bir disk içine alınmıştı ve kapalıydı [ 3 ] Sonraki zamanlarda, İştar'ın tapınaklarında çalışan köleler bazen sekiz köşeli bu yıldızın mührüyle damgalanırdı. [ 3 ] Sekiz köşeli yıldız, bazen sınır taşları ve silindir mühürlerin 'de, bazen de Ay tanrısı Sin 'in sembolü olan Hilal ile ve Güneş tanrısı Şamaş 'ın sembolü olan ışımaklı Güneş diskinin yanında gösterilir. [ 4 ] [ 2 ] İştar'ın bir diğer önemli sembolü ise aslen İnanna 'ya ait olan rozetti . [ 5 ] Yeni Asur dönemin'de Gül, sekiz köşeli yıldızı bile gölgede bırakıp İştar'ın birincil sembolü haline gelmiş olabilir [ 6 ] ve Asur kentindeki İştar tapınağı çok sayıda Rozet ile süslenmiştir. [ 5 ] İştar (solda) ve Şamaş'ın (sağda) yıldızını gösteren, Irak Krallığı Arması (1959 yılına kadar) İştar Yıldızı

Dipnotlar 1 2 3 4 5 Black & Green 1992 , ss. 169-170. 1 2 Liungman 2004 , s. 228. 1 2 3 Black & Green 1992 , s. 170. ↑ Gressman & Obermann 1928 , s. 81. 1 2 Black & Green 1992 , s. 156. ↑ Black & Green 1992 , ss. 156-157.
Frenoloji

19. yüzyıl frenoloji tablosu. Boyundaki yazıda "Kendini keşfet" yazıyor. Frenoloji , ( Yunanca : φρήν, frēn , "zihin"; ve λόγος, logos , "bilgi") kelimelerinden oluşturulmuştur. Frenoloji kişinin kafasının şeklinden onun karakterini, kişiliğini ve suça yatkınlığını belirleme iddiasında olan bir teoridir. Alman doktor Franz Joseph Gall tarafından 1800'lerde geliştirilmiş ve 19.yüzyılda çok popüler bir teori olmuştur. Frenoloji bir önbilim (protoscience) olarak beynin zihnin bir organı olduğu ve beyindeki belirli bölgelerin spesifik işlevler için örgenleştiğini şeklindeki görüşleriyle tıp bilimine katkıda bulunmuş olmakla birlikte günümüzde artık bir tür sözdebilimdir . [ 1 ]
Gezegen sembolü

Bir gezegen sembolü veya gezegensel sembol , astroloji ve astronomide klasik bir gezegeni ( Güneş ve Ay dahil) veya modern gezegenlerden birini temsil etmek için kullanılan grafiksel bir semboldür. Bu semboller ayrıca simya alanında gezegenlerle ilişkilendirilen metallerin temsilinde ve takvimlerde bu gezegenlerle ilişkilendirilen günlerde kullanılmıştır. Çoğu sembolün kökeni, Greko-Romen astronomiye dayanır ve modern biçimleri 16. yüzyılda gelişmiştir. Klasik gezegenlerin, sembolleri, günleri ve en sık ilişkilendirilen simyasal simgeleri şunlardır: gezegen Ay Merkür Venüs Güneş Mars Jüpiter Satürn sembol unicode ☾ ☿ ♀︎ ☉ ♂︎ ♃ ♄ gün Pazartesi Çarşamba Cuma Pazar Salı Perşembe Cumartesi metal gümüş civa bakır altın demir kalay kurşun Uluslararası Astronomi Birliği (IAU), güncel dergi makalelerinde bu sembollerin kullanımını teşvik etmemektedir ve kılavuzunda gezegen isimleri için bir ve iki harfli kısaltmalar önermektedir. Gezegen sembollerinin kullanılabileceği durumlarda, örneğin tablo başlıklarında, bu kısaltmalar önerilmektedir. [ 1 ] Modern gezegenlerin geleneksel sembolleri ile IAU kısaltmaları şunlardır: gezegen Merkür Venüs Dünya Mars Jüpiter Satürn Uranüs Neptün sembol ilk harfler (IAU) Me H [ a ] V E Ma M [ a ] J S U N Venüs ve Mars sembolleri, 1750'lerde Carl Linnaeus tarafından tanıtılan bir gelenek uyarınca biyolojide dişi ve erkek cinsiyetlerini temsil etmek için de kullanılır.

Notlar 1 2 Her gezegen için tek harfli kısaltmalar kullanabilmek amacıyla, IAU, Merkür için "H" ( Hermes ) ve Mars için "M" kısaltmasını önerir. Merkür etrafında bir uydu keşfedilirse, resmi kısaltması H1 olacaktır.
Kürelerin müziği

Bu madde hiçbir kaynak içermemektedir . Lütfen güvenilir kaynaklar ekleyerek madde içeriğinin geliştirilmesine yardımcı olun. Kaynaksız içerik itiraz konusu olabilir ve kaldırılabilir . Kaynak ara: "Kürelerin müziği" – haber · gazete · kitap · akademik · JSTOR ( Kasım 2016 ) ( Bu şablonun nasıl ve ne zaman kaldırılması gerektiğini öğrenin ) Kürelerin müziği veya diğer adıyla kürelerin armonisi , kökeni Pisagor 'a dayanan, evrenin armoni gösteren sayılarla düzenlendiği fikri üzerine kurulu bir varsayımdır. Bu varsayım ya da önermeye göre, müzikal oranlara göre dizilmiş gezegenler arasındaki uzaklıklar müzikal aralıklara tekabül etmektedir. Notalara paralel olarak sayıların da belirli bir düzene bağlı olduğunu savunan 
Pisagor'un bu varsayımında dokuz kozmik siferin , hareketleriyle, algılayamadığımız, uyumlu bir ses oluşturduğu öne sürülür. Pisagorcu öğreti mensupları kendi aralarında matematikçiler (hesap edenler) ve akuzmatikçiler (dinleyenler) olarak ikiye ayrılırlardı. Eski metinlerde, siferler ya da kürelerle ilgili üç armoni biçiminin varlığı ileri sürülmüştür; bunlardan biri Plinius , biri Çiçero , biri de Platon tarafından ifade edilmiştir. Astroloji ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi ' ye katkı sağlayabilirsiniz. Astronomi ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi ' ye katkı sağlayabilirsiniz.
Maya takvimi

Haab takvimi Maya uygarlığı Halk Diller Toplum Din Mitoloji Kurban Şehirler Mimari Takvim Steller Sanatı Tekstili Ticaret Müzik Yazı g t d Maya takvimi , Kolomb öncesi Mezoamerika 'da ve dağlık Guatemala [ 1 ] ile Veracruz , Oaxaca ve Chiapas , Meksika 'daki [ 2 ] birçok çağdaş topluluk tarafından kullanılan bir takvimler sistemi. Maya takvimine göre her bir yıl her biri 20 günlük 18 aydan oluşuyordu. Ayrıca "haab" denilen 5 ekstra gün daha vardı. "Tun" adı verilen 360 günlük periyot Maya takviminin temelini oluşturuyordu. Maya takviminde ikinci bir sistem daha vardı. Bu sisteme göre  20 tun 7200 gün veya 1 katun; 20 katun 14.400 gün veya 1 baktun olarak adlandırılmaktaydı. Ay ve günlerin katlarından oluşan Maya takvimi bu şekilde 23.040 milyon günden veya 63 milyon yıldan oluşan 1 alautun'a kadar devam etmekteydi. Bugünkü modern sistemde bu sayıyı yazabilmek için 11 rakam gerekirken, binlerce yıl önceki Maya takviminde 9 rakamla yazılabiliyordu. [ 3 ] " Mayalar önemli olayların tarihlerini belirtmek için çok kompleks bir sistem kullanmaktaydılar. Bu sistem "Güneş Yılı", "Dini Yıl" ve "Venüs Yılı" olmak üzere üç farklı zaman ölçeğini temel olarak almaktaydı. 260 günlük dini yıl güneş yılına bağlanır ve her ikisi de 584 dünya günü süren Venüs yılının içinde yer alırlardı. 360 günlük dönem ya da tun'un katları olan katun, baktun ve diğerlerine ek olarak Mayalar 365 günlük Güneş yılını 260 günlük Dini yıla bağlamak için başka bir zaman ölçüsü daha kullanırlardı. Bu "takvimsel" ölçü bizim 1 yüzyıl olarak adlandırdığımız kavrama karşılık gelecek şekilde 52 güneş yılı veya 73 dini yıldan oluşuyordu. Bu hesaplamaların amacı dinsel yıldaki özel dini günlerin güneş takviminde de aynı günlere isabet etmesini sağlamaktı." [ 4 ]
MUL.APİN

Metnin üzerine yazıldığı iki kil tabletten biri. Bu örnek, tabletin alışılmadık derecede büyük olduğunu (bir kağıt sayfası kadar) ve metnin iki sütun halinde yazıldığını göstermektedir. MUL.APİN ( 𒀯 𒀳 ) Babil astronomisi ve astrolojisinin birçok farklı yönünü ele alan bir Babil derlemesine verilen geleneksel isimdir. Üç Yıldız Listesi olarak adlandırılan daha önceki yıldız katalogları geleneğindendir ancak muhtemelen MÖ 1000 civarında derlenmiş, daha doğru gözlemlere dayanan genişletilmiş bir versiyonu temsil etmektedir. [ 1 ] Metin 66 yıldız ve takımyıldızın adını listeler ve ayrıca Babil yıldız haritasının temel yapısını belirlemeye yardımcı olan doğuş, batış ve geçiş tarihleri gibi bir dizi ipucu sağlar. Söz konusu metin, metnin baş harfleriyle adlandırılmış bir çift tabletin MÖ 7. yüzyıla ait bir kopyasında korunmuştur. Her yıl ilk görülen takımyıldız olan Sümerce : MUL APİN (anlamı "Saban"), Gössmann ve Kurtik'in önerilerinin derlemesine göre modern takımyıldızlar Cassiopeia , Andromeda ve Triangulum bölgesindeki yıldızlara karşılık gelmektedir. [ 2 ] [ 3 ] Son zamanlarda ise sadece Cassiopeia'ya karşılık geldiği öne sürülmektedir. [ 4 ]
Omen

Bu madde, Vikipedi biçem el kitabına uygun değildir . Maddeyi, Vikipedi standartlarına uygun biçimde düzenleyerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. Gerekli düzenleme yapılmadan bu şablon kaldırılmamalıdır. ( Temmuz 2013 ) Bu madde hiçbir kaynak içermemektedir . Lütfen güvenilir kaynaklar ekleyerek madde içeriğinin geliştirilmesine yardımcı olun. Kaynaksız içerik itiraz konusu olabilir ve kaldırılabilir . Kaynak ara: "Omen" – haber · gazete · kitap · akademik · JSTOR ( Temmuz 2013 ) ( Bu şablonun nasıl ve ne zaman kaldırılması gerektiğini öğrenin ) Buda'nın kabulünü gösteren taş kabartma; Josephine Powell Koleksiyonu Amsterdam Wereldmuseum, Omina Omen sözcük anlamıyla “alamet, işaret” anlamına gelmekte olup, okültizm terminolojisinde bir mesaj içeren ya da gelecekteki olayların psişik veya normal-dışı biçimde kendini gösteren ön belirtisine verilen addır. Terim Tanrısal sesin konuştuğu ağızla ilgili olarak, Latincede “ağız” anlamındaki "os" sözcüğünden türetilmiştir. Eski uygarlıklar omenlere önem vermişler, omenler ile önemli olaylar arasında olası ilişkileri saptamak üzere gözlemlerde bulunmuş ve çoğunlukla bunları kaydetmişlerdir. Özellikle Mezopotamyalılar 'ın omenleri düzenli olarak tabletlere kaydettikleri görülmektedir. Eski uygarlıklardaki genel kanı omenlerin ilâhî bir mesaj olduğuydu. Omenler üç grupta ele alınır: Psişik kaynaklı omenler (gelecekle ilgili veya uyarı taşıyan rüya , vizyon , önseziler vs.) Doğa kaynaklı omenler (depremden önce örümceklerin yuvalarını terk etmeleri gibi hayvanların normal-dışı davranışları, gök cisimlerinin nadiren oluşturdukları konum pozisyonları, bir yıldızın gökte belirmesi, garip doğumlar vb.) Olayların akışıyla kendini gösteren, olayların akışında gizli halde bulunan omenler.
Kültürel astronomi

Kültürel astronomi , bazen kültürde astronomi çalışmaları olarak da adlandırılır ve "hem eski hem de modern kültürlerin göksel nesneleri algılama ve bunları dünya görüşlerine entegre etme yollarının çeşitliliğini" araştırmak olarak tanımlanmıştır. [ 1 ] Dolayısıyla, mevcut veya eski toplumların ve kültürlerin astronomilerini inceleyen disiplinlerarası alanları kapsamaktadır. [ 2 ] Astronominin kullanımı ve eski kültür ve medeniyetlerdeki rolünü inceleyen arkeoastronomi ve "yaşam tarzlarını, astronomik teknikleri ve ritüelleri yeniden inşa etmek amacıyla astronomi, metin incelemeleri, etnoloji ve antik ikonografinin yorumlanmasını birleştiren yakın müttefik bir araştırma alanı" olan etnoastronomi olmak üzere iki disiplinlerarası alandan ortaya çıkmıştır. [ 3 ] Aynı zamanda tarihsel astronomi (tarihsel astronomik verilerin analiz edilmesi), astronomi tarihi (insan bilgisi boyunca astronomi disiplininin anlaşılması ve incelenmesi ve evrimi) ve astroloji tarihi ( astroloji ve astronomi arasındaki ilişkilerin araştırılması) ile de bağlantılıdır.

Örnekler Antik Yunan astronomisi Orta Çağ İslam dünyasında astronomi Avustralya Aborjin astronomisi Babil astronomisi Çin astronomisi Mısır astronomisi İbrani astronomisi Hint astronomisi Maya astronomisi Inuit astronomisi Pers astronomisi Sırp halk astronomisi Tibet astronomisi
Rahu

Örnek bir Rahu çizimi Rahu , Hint mitolojisinde tutulmalara (ay, güneş tutulmaları) yol açan cindir. [ 1 ] Bir yılan olan Rahu, Güneş'i veya Ay'ı yutarak tutulmalara neden olur. Vücudu olmayan bir ejderha başı ile tasvir edilen Rahu'nun, ağzı açık bir şekilde, sekiz siyah at tarafından çekilen bir savaş arabasını sürdüğüne inanılır. Eğer Güneş'i veya Ay'ı yutabilirse, bir Güneş veya Ay tutulmasına yol açar. [ 2 ] Efsaneye göre, Samudra manthan sırasında, asura Rahu ilahi nektardan biraz içer. Fakat nektar daha boğazından geçmeden, Mohini ( Vişnu 'nun dişi avatarı ) başını keser. Bunun sonucu olarak da Rahu'nun başı ölümsüz oldu. Vücutsuz bir ejderha başı olarak tasvir edilmesinin nedeni budur. Rahu Navagrahas'dandır (Dokuz Gezegen). Budist inancında, Tibet 'te, Rahu dokuz gezegenin tanrısı ve Krodhadevatas'tandır (dehşet uyandıran tanrılar). Bu inançta Rahu dokuz kafalı ve bir yılanın vücuduna sahip olarak resmedilir. [ 3 ]
Su (klasik element)

Su , eski Yunan felsefesinde hava , toprak ve ateşle birlikte, Asya-Hint sistemi Panchamahabhuta 'da ve Çin kozmolojik ve fizyolojik sistemi Beş Element 'teki klasik elementlerden biridir. Çağdaş ezoterik geleneklerde , genellikle duygu ve sezgi nitelikleriyle ilişkilendirilir.

Yunan ve Roma geleneği Su, Sokrates öncesi filozofların önerdiği birçok archai 'den (ilk ilke veya temel madde) biriydi. Bu filozoflardan çoğu, tüm şeyleri tek bir maddeye indirgemeye çalıştı. Ancak Empedokles (MÖ 495 - MÖ 435 civarı) dört archai seçti ve bunları dört "kök" olarak adlandırdı: hava, ateş, su ve toprak. Empedokles'in kökleri, Yunan felsefesinde dört klasik element haline geldi. Platon (MÖ 427-347) Empedokles'in dört elementini devraldı. Kozmolojik diyalogu Timeos 'ta, Platonik katı cisimler arasında suyla ilişkilendirilen şekil yirmiyüzlüdür . Bu şekil, yirmi eşkenar üçgenden oluşur. Platon, suyun en fazla kenara sahip element olduğunu düşündü, çünkü su alındığında ellerden akıp gider ve bu şekilde, suyun minik toplardan oluştuğunu ima eder. [ 1 ] Simyada suyun simgesi
Toprak (klasik element)

Toprak için simya sembolü Toprak klasik elementlerden biridir, bazı sistemlerde hava , ateş ve su ile birlikte dört elementten biridir. Toprak, antik Yunan felsefesi ve bilimindeki dört klasik elementten biridir. Genellikle ağırlık, madde ve dünyevi dünyanın nitelikleri ile ilişkilendirilirdi. Kahraman kültleri ve chtonik yeraltı tanrıları nedeniyle, toprak elementi daha sonraki okültizmde hem yaşamın hem de ölümün şehvetli yönleriyle ilişkilendirilir. Simyada , dünyanın (Aristoteles'e göre) birincil olarak kuru ve ikincil olarak soğuk olduğuna inanılıyordu. [ 1 ] Bu klasik niteliklerin ötesinde, tuz kimyasal maddesi toprakla ilişkilendiriliyordu ve simyasal sembolü , yatay bir çizgiyle ikiye bölünmüş, aşağıyı gösteren bir üçgendi.

Modern büyücülük Dünya, çoğu Wiccan ve Pagan geleneğinde görülen beş elementten biridir. Özellikle Wicca , Altın Şafak büyü sisteminden ve Aleister Crowley'nin Altın Şafak'tan ilham alan mistisizmden etkilenmiştir. [ 2 ]
Usturlap

Bu maddedeki bilgilerin doğrulanabilmesi için ek kaynaklar gerekli . Lütfen güvenilir kaynaklar ekleyerek maddenin geliştirilmesine yardımcı olun. Kaynaksız içerik itiraz konusu olabilir ve kaldırılabilir . Kaynak ara: "Usturlap" – haber · gazete · kitap · akademik · JSTOR ( Mayıs 2021 ) ( Bu şablonun nasıl ve ne zaman kaldırılması gerektiğini öğrenin ) Mersin Deniz Müzesinde sergilenmekte olan Osmanlı üretimi bir usturlab Usturlap ( Yunanca : ἁστρολάβον, astrolabon , 'yıldız-yakalar'), astronomi ölçümlerinde kullanılmış tarihi bir ölçüm cihazıdır. Kullanım alanları arasında Güneş , Ay , gezegen ve yıldızın konumlarını belirlemek yer alır. Ayrıca yerel saatin ve İslam dininde namaz vakitleri usturlap sayesinde hesaplanıyordu. Bazı matematik problemlerinin çözümlenmesinde de usturlap kullanılırdı. İlk olarak Apollonios (MÖ 240) ve Hipparkos (MÖ 150) tarafından keşfedildiği, Batlamyus tarafından kullanıldığı ve Philoponos 'un( en ) altıncı yüzyılın ilk yarısında bu aletten bahsettiği batılı kaynaklarda bildirilmektedir. 9. yüzyılda Harran 'daki büyük üniversitede Abbasi halifelerinin ilim ve kültür verdikleri önem neticesinde usturlap hakkında çeşitli eserlerin yazıldığı bilinmektedir. Bu konuda yazılan en eski kitap, 829-830 senesinde Bağdat 'ta ve 833 senesinde Şam 'da çalışan Ali bin İsa 'ya aittir. Başka bir rivayete göre de usturlabı ilk keşfeden kişi Selçuklu Sultanı Mesûd tarafından Bağdat Rasathanesi'ne memur olarak görevlendirilen ve Bedî' ul Usturlabi şöhretiyle tanınan Ebu'l Kasım Hibetullah'tır. Sultan Mesûd namına hazırladığı Ziyc'leri 1130'da tamamlamıştır. [ 1 ] Ondan yaklaşık İkiyüz yıl sonra astronomi alimlerinden Muhammed bin İbrahim , usturlab ve rubû tekniğini en yüksek seviyeye çıkarmış, usturlabları 10 ve rubûları 2 Dinara satmıştı. O, bu tekniğe dair "Keşf ur-reyb fî amel il-ceyb" adıyla bir eser de yazmıştır. [ 2 ] Bu konu hakkında kitap yazan diğer alimler Biruni , Nasirüddin Tusi ve Habeşül Hasib 'dir. Konya'nın Sille Köyünde bulunan Osmanlı döneminden bir usturlap. Biruni gibi alimler yıldızların yerini bir çark ile belirleyen mekanik usturlaplar da geliştirmişlerdir. Bunlar Şamin ve Ez-Zerkali tarafından geliştirilmiş ve mekanik saatin temeli ortaya çıkmıştır. 12. yüzyılda Şerafeddin el-Tusî usturlaba yeni bir şekil vererek baston şeklinde bir usturlap geliştirmiştir. 1365'te Fransa 'da doğan Jean Fusoris da Avrupa kıtasındaki ilk usturlabı yapmıştır. 17. yüzyıla kadar Avrupa'da yoğun olarak kullanılan usturlap, 18. yüzyıldan sonra yavaş yavaş önemini kaybetmiş, doğu ülkelerindeyse kullanımı 20. yüzyıla kadar sürmüştür. [ 3 ]
Kasper

Bu madde, öksüz maddedir ; zira herhangi bir maddeden bu maddeye verilmiş bir bağlantı yoktur . Lütfen ilgili maddelerden bu sayfaya bağlantı vermeye çalışın. ( Eylül 2022 ) Aziz Kasper Kasper veya Aziz Kasper , İsa 'nın doğumu üzerine, onu gören yıldız bilimciden birisidir. 7. yüzyıldan beri Katolik Kilisesi tarafından aziz olarak kabul edilmektedir.

Kitâb-ı Mukaddes'teki yeri Matta İncili 'nin 2. bölümünde yer alan 1 ile 12. ayetler arasında diğer arkadaşlarıyla beraber şöyle bahsedilmektedir: Matta 2:1-9 İsa'nın Kral Hirodes devrinde Yahudiye'nin Beytlehem Kenti'nde doğmasından sonra bazı yıldızbilimciler doğudan Yeruşalim'e gelip şöyle dediler: “Yahudiler’in Kralı olarak doğan çocuk nerede? Doğuda O’nun yıldızını gördük ve O’na tapınmaya geldik.” Kral Hirodes bunu duyunca kendisi de bütün Yeruşalim halkı da tedirgin oldu. Bütün başkâhinleri ve halkın din bilginlerini toplayarak onlara Mesih'in nerede doğacağını sordu. “Yahudiye’nin Beytlehem Kenti’nde” dediler. “Çünkü peygamber aracılığıyla şöyle yazılmıştır: ‘Ey sen, Yahuda’daki Beytlehem, Yahuda önderleri arasında hiç de en önemsizi değilsin! Çünkü halkım İsrail’i güdecek önder senden çıkacak.’ ” Bunun üzerine Hirodes yıldızbilimcileri gizlice çağırıp onlardan yıldızın göründüğü anı tam olarak öğrendi. “Gidin, çocuğu dikkatle arayın, bulunca bana haber verin, ben de gelip O’na tapınayım” diyerek onları Beytlehem'e gönderdi. Yıldızbilimciler, kralı dinledikten sonra yola çıktılar. Doğuda görmüş oldukları yıldız onlara yol gösteriyordu, çocuğun bulunduğu yerin üzerine varınca durdu. Yıldızı gördüklerinde olağanüstü bir sevinç duydular. Eve girip çocuğu annesi Meryem'le birlikte görünce yere kapanarak O'na tapındılar. Hazinelerini açıp O'na armağan olarak altın, günnük ve mür sundular. Sonra gördükleri bir düşte Hirodes'in yanına dönmemeleri için uyarılınca ülkelerine başka yoldan döndüler. [ 1 ]
Itinerarium exstaticum

Iter Exstaticum adlı eserin içkapak resmi  (1660) Itinerarium exstaticum quo mundi opificium , Cizvit alim Athanasius Kircher 'in 1656 tarihli eseridir. Eser Cosmiel adlı meleğin Theodidactus'u gezegenlere götürürken aralarında yaşanan hayalî bir diyalogtur. Kirchner'in tamamen astronomi üzerine olan tek eseridir. Gözden geçirilmiş ve genişletilmiş Iter Exstaticum adlı ikinci baskısı 1660'da yayımlanmıştır.
Almagest

"Almagestum (Almagest)"in 1515 Latince baskısından bir sayfa Almagest , Batlamyus 'un eserlerinden en tanınmışıdır. Orijinal adı He Mathematike Syntaxis ' tir. Yunanca matematiksel oluşum anlamına gelir. [ kaynak belirtilmeli ] Kitap, aslında bir astronomi eseridir, ama astronomi o dönemlerde matematiğin dalı olduğundan, eser matematik klasiği olarak anılır. Batlamyus'un astronomisi, kendi gözlemleriyle birlikte Yunan ve Mezopotamyalı meslektaşlarının gözlemlerine dayanmaktaydı. Çevresindeki bilgileri sentezleyerek birçok alanda eser verdi.

Bölümleri Almagest on üç kitaptan oluşmaktadır. Birinci ve ikinci kitap astronomik varsayımları ve matematiksel yöntemleri açıklar. Yerin küreselliğini kanıtlar ve göklerin küresel olduklarını ve merkezde hareketsiz bir şekilde duran Yer'in etrafında döndüklerini bir postüla olarak sunar. Ekliptiğin eğimini yeniden tespit eder. Bunu yaparken trigonometri kullanır. Çünkü küresel geometrinin ve çizgisel usullerin elverişsiz ve yetersiz olduğunu kavramıştır. 3. Kitap: Güneş 'in hareketi. 4. Kitap: Ayın süresi ve Ay teorisi 5. Kitap: Usturlabın yapılışı ve ay teorisi 6. Kitap. Güneş ve Ay tutulması 7-8. Kitaplar. Yıldızlar ve Ekinoksların 9-13. Kitaplar. Gezegenlerin hareketleri, yörüngelerinin eğimi ve büyüklüğü ile ilgilidir. [ 1 ]
İbrani astronomisi

İbrani astronomisi , İbranice yazılmış, İbranice konuşanlar tarafından yazılmış, İbraniceye çevrilmiş veya Yahudiler tarafından Yahudi Arapçası 'yla yazılmış herhangi bir astronomi metnini ifade eder. Bu astronomi, başta Tanah (İbranice Kutsal Kitap veya "Eski Ahit") olmak üzere, Kutsal Kitap 'ta bulunan en eski astronomi ve kozmoloji metinleriyle Talmud gibi Yahudi dini metinleri ve teknik astronomi çalışmalarına kadar geniş bir yelpazeyi kapsar. Bazı Fars ve Arap gelenekleri, astronominin icadını Âdem , Şit ve Hanok 'a atfeder. [ 1 ] Bazı akademisyenler, burçların veya İbranice adıyla Mazzarot 'un ve onlarla ilişkili yıldızların adlarının aslında bu İbrani atalar tarafından İncil'in hikâyesini anlatmak için bir nimonik olması adına oluşturulduğunu öne sürmektedir. Tarihçi Flavius Josephus , Şit ve soyunun eski astronomik bilgileri taş sütunlarda koruduğunu söyler. [ 2 ]
Mısır astronomisi

Senemut'un mezarı 'nın krokisi, 18. hanedan [ 1 ] Mısır astronomisi , tarih öncesi zamanlarda, Predinastik Dönem 'de gelişmeye başladı. M.Ö. 5. binyılda yapılan Nabta Playa 'daki taş dairelerin tasarımında astronomik hizalamalardan esinlenilmiş olabilir. Tarihi Hanedan Dönemi M.Ö. 3. binyılda başladığında, 365 günlük periyot sistemi zaten Mısır takviminde kullanılıyordu ve Nil 'in yıllık su baskınlarının belirlenmesinde yıldız gözlemi önemli bir yer tutuyordu. Mısır Piramitleri büyük bir özenle Kutup Yıldızı 'na doğru hizalanmıştır. Ayrıca Karnak 'taki Amon 'un tapınağı da kış gündönümü vakti Güneş'in doğduğu yöne doğru hizalanmıştır. Astronomi , dini bayramların tarihlerinin saptanmasında ve akşam vakitlerinin belirlenmesinde önemli bir rol oynamıştır. Tapınak astrologları yıldızları izlemekte ve Güneş 'in, Ay 'ın (ve evrelerinin ) ve gezegenlerin kavuşumlarını ve doğumlarını gözlemekte ustaydılar. Mısır gökyüzü tanrıçası Nut , II. Ramses 'ın mezarında yıldız haritası ile birlikte resmedilmiş. Ptolemaios Krallığı döneminde, Mısır öğretileri Babil ve Yunan astronomileri ile kaynaştı ve Aşağı Mısır 'daki İskenderiye şehri Helenistik dünyadaki bilimsel faaliyetlerin merkezi haline geldi. Roma idaresindeki Mısır'da , döneminin en büyük astronomu Batlamyus (M.S. 90-168) çıkageldi. Almagest dahil astronomi üzerine çalışmaları, Batı astronomisi tarihindeki en etkili kitaplar haline geldi. Mısır'ın Müslümanlarca fethinden sonra bölgeye Arap kültürü ve İslami astronomi hakim oldu. Astronom İbn Yunus (c. 950–1009), büyük bir usturlap kullanarak Güneş'in konumlarını gözlemledi ve tutulmalarla ilgili gözlemleri yüzyıllar boyu kullanıldı. 1006'da Ali bin Ridvan , bilinen tarihin en parlak astronomik olayı olarak kabul edilen SN 1006 adlı süpernovayı gözlemledi ve gerisinde hakkında yazılmış en ayrıntılı açıklamaları bıraktı. 14. yüzyılda Necmeddin-ül Mısri , birçoğu kendi icadı olan 100'den fazla farklı türde bilimsel ve astronomik aletleri tanımlayan bir eser yazdı.
İsveç takvimi

Bu madde hiçbir kaynak içermemektedir . Lütfen güvenilir kaynaklar ekleyerek madde içeriğinin geliştirilmesine yardımcı olun. Kaynaksız içerik itiraz konusu olabilir ve kaldırılabilir . Kaynak ara: "İsveç takvimi" – haber · gazete · kitap · akademik · JSTOR ( Ekim 2025 ) ( Bu şablonun nasıl ve ne zaman kaldırılması gerektiğini öğrenin ) İsveç Takvimi , İsveç 'te 1 Mart 1700'den 30 Şubat 1712'ye kadar kullanılmıştır. 30 Şubat günü bulunan bir takvimdir. g t d Takvim Takvim sınıfları Astronomik · Ay · Ay-Güneş · Güneş Takvimler listesi 12 hayvanlı · Akan · Asur · Aztek ( Tonalpohualli · Xiuhpohualli ) · Babil · Bahâî · Bengal · Berberi · Bikram Samwat · Budist · Birmanya · Bizans · Cava · İran (Hicri Şemsi, İran) · Ermeni · Etiyopya · Fransız Cumhuriyetçi · Germanik · Helenik · Hindu · İbo · İnka · Hindistan · İrlanda · İsveç · Japon · Juche · Jülyen · Kelt · Kıpti · Kore · Kürt · Litvanya · Malayalam · Maya ( Haab' · Tzolk'in ) · Mısır · Minguo · Nanakshahi · Nepal Sambat · Pawukon · Pentecontad · Rapa Nui · Roma · Sovyet · Tamil · Tayland ( Tayland · Güneş ) · Tibet · Vietnam · Xhosa · Yoruba · Rünik · Mezoamerikan ( Uzun sayım Hristiyan takvimleri Azizler takvimi · Doğu Ortodoks liturjik takvimi · Liturjik yıl · Gregoryen İslamî takvimler Hicrî · Celali · Rumi Yahudi takvimleri Yahudi Nadiren kullanılan Darian · Discordian Diğer Ekonomik · Sürekli · Duvar · Halk takvimi · ISO · Unix Kavramlar Anno Domini · Artık yıl · Ay · Gün · Milat · MÖ/MS · Yıl · Yılbaşı Zaman ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi ' ye katkı sağlayabilirsiniz.
Klasik gezegen

Bir klasik gezegen , çıplak gözle görülebilen ve gökyüzünde sabit görünen yıldızlardan (gezegenlerin aksine hareketsiz görünen ortak yıldızlar) oluşan bir arka fon üzerinde hareket eden bir astronomik cisimdir. Dünya'daki insanlar tarafından görülebilen "yedi klasik gezegen" vardır. Bunlar en parlaktan en sönüğe doğru Güneş , Ay , Venüs , Jüpiter , Mars , Merkür ve Satürn 'dür. Geminus [ 1 ] ve Batlamyus [ 2 ] gibi Yunan astronomlar klasik antik ça ğda bu klasik gezegenleri kayıt altına almış ve Yunancada "gezgin" anlamına gelen gezegen terimini (πλάνης planēs ve πλανήτης planētēs) ortaya koyarak bu cisimlerin sabit yıldızlara göre gökküre üzerinde hareket ettiği gerçeğini ifade etmişlerdir. [ 3 ] [ 4 ] Bu nedenle, gezegenlerin görsel detaylarıyla astrolojik bağlantılarını ilk geliştirenler Yunanlar olmuştur. [ 4 ] Teleskopların kullanılmasıyla 1610 yılında Galilei uydularından başlanarak klasik gezegenlere benzer başka gök cisimleri de bulunmuştur. Günümüzde gezegen terimi oldukça farklı bir şekilde kullanılmaktadır. Bir gezegen doğrudan Güneş'in ( veya diğer yıldızların ) yörüngesinde bulunan ve kendi yörüngesini temizlemiş olan bir gök cismi olarak tanımlanmaktadır . Bu nedenle yedi klasik gezegenden yalnızca beşi, Dünya , Uranüs ve Neptün ile birlikte birer gezegen olarak tanınmaya devam etmektedir.
Wang Chong

Wang Chong , MS 1. yüzyılda yaşamış ve etkisi uzun yıllar sürmüş bir akımın başlatıcısı olan Çinli düşünürdür. Konfüçyusçuluğa yönelik kesin eleştirileriyle ün kazanmış olan Wang Chong, başarıyı ve aklı temele almış, her türlü boş inanca saldırmıştır. Saçma görüşleri, batıl itikadları ve ruhlarla ilgili her tür inancı alaya alan Wang Chong, ölümsüzlük inancını da yererek, Tanrı 'nın dilediği olur diye düşünmenin yanlışlığını belirtmiştir. Bir Çinlinin biyografisi ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi ' ye katkı sağlayabilirsiniz. Otorite kontrolü BNF : cb135177159 (data) CiNii : DA00413918 GND : 119131633 ISNI : 0000 0000 8130 5682 LCCN : n81068894 NDL : 00481898 NKC : jx20070622005 NLA : 36605343 NLI : 987007276756305171 NLK : KAC201110092 NTA : 146089162 RERO tanımlayıcısı A011748191 geçerli değil. SELIBR : 102806 SUDOC : 081569971 Trove : 1322226 VIAF : 122241723 WorldCat (LCCN): n81-068894