[ OKOZ: 1. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.06.00 Shaxsga doir maʼlumotlar va ularning himoyasi] [ TSZ: 1. Iqtisodiyot / Axborot va axborotlashtirish. Elektron tijorat (hujjat aylanishi)] Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining buyrugʻi Shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishning namunaviy tartibini tasdiqlash haqida [Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2023-yil 15-noyabrda roʻyxatdan oʻtkazildi, roʻyxat raqami 3478] Oʻzbekiston Respublikasining “Shaxsga doir maʼlumotlar toʻgʻrisida”gi Qonuniga muvofiq buyuraman: [ OKOZ: 1. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.06.00 Shaxsga doir maʼlumotlar va ularning himoyasi] 1. Shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishning namunaviy tartibi ilovaga muvofiq tasdiqlansin. [ OKOZ: 1. 01.00.00.00 Konstitutsiyaviy tuzum / 01.14.00.00 Davlat organlarining huquq ijodkorligi faoliyati / 01.14.05.00 Normativ-huquqiy hujjatlarni eʼlon qilish va kuchga i] 2. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. Vazir A. TAShKULOV Toshkent sh., 2023-yil 15-noyabr, 20-mh-son Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2023-yil 15-noyabrdagi 20-mh-son buyrugʻiga ILOVA Shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishning NAMUNAVIY TARTIBI [ OKOZ: 1. 01.00.00.00 Konstitutsiyaviy tuzum / 01.06.00.00 Inson va fuqaroning huquqlari, erkinliklari va burchlari / 01.06.02.00 Asosiy (Konstitutsiyaviy) shaxsiy huquq va erkinliklar / 01.06.02.03 Fuqaroning shaʼni va obroʻsiga tajovuzlardan, uning shaxsiy hayotiga aralashishdan himoyalanish, turar joy daxlsizligi huquqi] Ushbu Namunaviy tartib shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish va himoya qilish tartibini, shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish prinsiplari, maqsadlari hamda shartlarini, shaxsga doir maʼlumotlar bazasining mulkdori va (yoki) operatorining huquq va majburiyatlarini belgilaydi. 1-bob. Umumiy qoidalar [ OKOZ: 1. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.06.00 Shaxsga doir maʼlumotlar va ularning himoyasi] 1. Mazkur Namunaviy tartibda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi: shaxsga doir maʼlumotlar — muayyan jismoniy shaxsga taalluqli boʻlgan yoki uni identifikatsiya qilish imkonini beradigan, elektron tarzda, qogʻozda va (yoki) boshqa moddiy jismda qayd etilgan axborot; shaxsga doir maʼlumotlar subyekti (subyekt) — shaxsga doir maʼlumotlar oʻziga taalluqli boʻlgan jismoniy shaxs; shaxsga doir maʼlumotlar bazasi — tarkibida shaxsga doir maʼlumotlar mavjud boʻlgan axborot tizimi tarzidagi maʼlumotlar bazasi; shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish — shaxsga doir maʼlumotlarni yigʻish, tizimlashtirish, saqlash, oʻzgartirish, toʻldirish, ulardan foydalanish, ularni berish, tarqatish, uzatish, egasizlantirish va yoʻq qilish boʻyicha bir harakatni yoki harakatlar majmuini amalga oshirish; shaxsga doir maʼlumotlar bazasining operatori (operator) — shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishni amalga oshiruvchi davlat organi, jismoniy va (yoki) yuridik shaxs; shaxsga doir maʼlumotlar bazasining mulkdori (mulkdor) — shaxsga doir maʼlumotlar bazasiga egalik qilish, undan foydalanish va uni tasarruf etish huquqiga ega boʻlgan davlat organi, jismoniy va (yoki) yuridik shaxs; uchinchi shaxs — subyekt, mulkdor va (yoki) operator boʻlmagan, ammo shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish boʻyicha holatlar yoki munosabatlar orqali ular bilan bogʻliq boʻlgan har qanday shaxs; shaxsga doir maʼlumotlarni yigʻish — shaxsga doir maʼlumotlarni olish bilan bogʻliq harakatlar; shaxsga doir maʼlumotlarni tizimlashtirish — shaxsga doir maʼlumotlarni maʼlum bir tizimga birlashtirishga qaratilgan harakat; shaxsga doir maʼlumotlarni saqlash — shaxsga doir maʼlumotlarning yaxlitligi, maxfiyligi va foydalanish imkoniyatini taʼminlash boʻyicha harakatlar; shaxsga doir maʼlumotlarni tarqatish — shaxsga doir maʼlumotlarni nomuayyan doiradagi shaxslarga oshkor etishga, shu jumladan shaxsga doir maʼlumotlarni ommaviy axborot vositalarida hammaga maʼlum qilishga, Internet jahon axborot tarmogʻiga joylashtirishga yoki shaxsga doir maʼlumotlardan biror-bir boshqa usul bilan foydalanish imkonini berishga qaratilgan harakatlar; shaxsga doir maʼlumotlarni berish — shaxsga doir maʼlumotlarni muayyan shaxsga oshkor etishga qaratilgan harakatlar; shaxsga doir maʼlumotlarni bloklash (cheklash) — shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishni vaqtincha toʻxtatish (shaxsga doir maʼlumotlarni aniqlashtirish uchun ishlov berish zarur boʻlgan hollar bundan mustasno); shaxsga doir maʼlumotlardan foydalanish — mulkdorning, operatorning va uchinchi shaxsning faoliyati maqsadlarini amalga oshirishga qaratilgan shaxsga doir maʼlumotlar bilan harakatlar; shaxsga doir maʼlumotlarni oʻzgartirish va (yoki) toʻldirish — shaxsga doir maʼlumotlar bazasida mavjud boʻlgan shaxsga doir maʼlumotlar qiymatlarini oʻzgartirish va (yoki) toʻldirish; shaxsga doir maʼlumotlarni transchegaraviy uzatish — shaxsga doir maʼlumotlarni mulkdor va (yoki) operator tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi hududidan tashqariga uzatish; shaxsga doir maʼlumotlarni egasizlantirish — amalga oshirilishi natijasida shaxsga doir maʼlumotlarning muayyan subyektga tegishliligini aniqlash imkoni boʻlmay qoladigan harakatlar; shaxsga doir maʼlumotlarni yoʻq qilish — amalga oshirilishi natijasida shaxsga doir maʼlumotlarni tiklash imkoni boʻlmay qoladigan harakatlar; biografik maʼlumotlar — subyektning familiyasi, ismi, otasining ismi, jismoniy shaxsning shaxsiy identifikatsiya raqami, tugʻilgan yili va joyi, manzili, kasbi toʻgʻrisidagi, shuningdek biometrik, genetik va maxsus maʼlumotlar tarkibiga kirmaydigan shaxsga doir boshqa maʼlumotlar; biometrik maʼlumotlar — subyektning anatomik va fiziologik oʻziga xos xususiyatlarini tavsiflovchi shaxsga doir maʼlumotlar (barmoq izlari, yuz koʻrinishi, koʻz gavhari, ovoz xususiyatlari va boshqalar); genetik maʼlumotlar — subyektning nasldan-naslga oʻtgan yoki orttirilgan xususiyatlariga taalluqli boʻlgan, subyektning biologik qiyofasini tahlil qilish yoki muqobil axborot olish imkonini beradigan boshqa elementni tahlil qilish natijasi boʻlgan shaxsga doir maʼlumotlar; maxsus maʼlumotlar — irqiy yoki ijtimoiy kelib chiqishga oid maʼlumotlar, siyosiy, diniy yoki dunyoqarashga oid eʼtiqodlar, siyosiy partiyalar va kasaba uyushmalariga aʼzolik toʻgʻrisidagi maʼlumotlar, shuningdek jismoniy yoki ruhiy (psixik) salomatlikka taalluqli maʼlumotlar, shaxsiy hayot va sudlanganlik toʻgʻrisidagi shaxsga doir maʼlumotlar. [ OKOZ: 1. 01.00.00.00 Konstitutsiyaviy tuzum / 01.06.00.00 Inson va fuqaroning huquqlari, erkinliklari va burchlari / 01.06.02.00 Asosiy (Konstitutsiyaviy) shaxsiy huquq va erkinliklar / 01.06.02.01 Yashash huquqi] 2. Mazkur Namunaviy tartib shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish jarayonida mulkdorlar, operatorlar, subyektlar va uchinchi shaxslar oʻrtasida yuzaga keladigan munosabatlarga nisbatan qoʻllaniladi. 2-bob. Shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishning prinsiplari, shartlari va maqsadlari [ OKOZ: 1. 01.00.00.00 Konstitutsiyaviy tuzum / 01.06.00.00 Inson va fuqaroning huquqlari, erkinliklari va burchlari / 01.06.01.00 Umumiy qoidalar; 2. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.06.00 Shaxsga doir maʼlumotlar va ularning himoyasi; 3. 16.00.00.00 Xavfsizlik va huquq tartibot muhofazasi / 16.04.00.00 Jamiyat xavfsizligi / 16.04.01.00 Umumiy qoidalar] 3. Shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishning prinsiplari quyidagilardan iborat: inson va fuqaroning konstitutsiyaviy huquq va erkinliklariga rioya etish; LexUZ sharhi Qarang: Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining VII-bobi . shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish maqsadlari va usullarining qonuniyligi; shaxsga doir maʼlumotlarning aniqligi va ishonchliligi; shaxsga doir maʼlumotlarning maxfiyligi va himoya qilinganligi; subyektlar, mulkdorlar va operatorlar huquqlarining tengligi; shaxs, jamiyat va davlatning xavfsizligi. [ OKOZ: 1. 03.00.00.00 Fuqarolik qonunchiligi / 03.09.00.00 Mulk huquqi va boshqa ashyoviy huquqlarni himoya qilish; 2. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.06.00 Shaxsga doir maʼlumotlar va ularning himoyasi] 4. Shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish quyidagi hollarda amalga oshiriladi: subyekt bu maʼlumotlarga ishlov berishga rozilik berganda; subyekt taraf boʻlgan shartnomani bajarish uchun bu maʼlumotlarga ishlov berish yoki shunday shartnoma tuzilguniga qadar subyektning soʻroviga binoan choralar koʻrish zarur boʻlganda; mulkdor va (yoki) operatorning qonunchilikda belgilangan majburiyatlarini bajarish uchun bu maʼlumotlarga ishlov berish zarur boʻlganda; subyektning yoki boshqa shaxsning qonuniy manfaatlarini himoya qilish uchun bu maʼlumotlarga ishlov berish zarur boʻlganda; mulkdor va (yoki) operatorning yoki uchinchi shaxsning huquqlari va qonuniy manfaatlarini amalga oshirish uchun yoxud shaxsga doir maʼlumotlar subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlari buzilmasligi sharti bilan ijtimoiy ahamiyatga molik maqsadlarga erishish uchun bu maʼlumotlarga ishlov berish zarur boʻlganda; shaxsga doir maʼlumotlarga ularni majburiy ravishda egasizlantirish sharti bilan statistik yoki boshqa tadqiqot maqsadlarida ishlov berilganda; agar bu maʼlumotlar hamma foydalanishi mumkin boʻlgan manbalardan olingan boʻlsa. Subyektning huquqlarini va qonuniy manfaatlarini himoya qilish maqsadida shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish zarur boʻlgan taqdirda, bu maʼlumotlarga ishlov berishga rozilik olish mumkin boʻlgan paytga qadar subyektning roziligisiz yoʻl qoʻyiladi. [ OKOZ: 1. 03.00.00.00 Fuqarolik qonunchiligi / 03.09.00.00 Mulk huquqi va boshqa ashyoviy huquqlarni himoya qilish; 2. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.06.00 Shaxsga doir maʼlumotlar va ularning himoyasi] 5. Mulkdor va (yoki) operator yoxud uchinchi shaxs tomonidan shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishda quyidagi talablarga rioya qilinishi lozim: shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishni aniq va oldindan belgilangan maqsadlarda amalga oshirish; shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishda maqsadlari bir-biriga mos kelmaydigan shaxsga doir maʼlumotlar bazalarini birlashtirishga yoʻl qoʻyilmaslik; LexUZ sharhi Qarang: Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 8-fevraldagi 71-son qarori bilan tasdiqlangan Shaxsga doir maʼlumotlar bazalarining davlat reyestri toʻgʻrisida nizom . shaxsga doir maʼlumotlarning aniqligi, ishonchliligi, yaxlitligi va butligini taʼminlash; agar shaxsga doir maʼlumotlarni saqlash muddati qonunchilikda yoki subyekt bilan tuzilgan shartnomada belgilanmagan boʻlsa, shaxsga doir maʼlumotlarni ularga ishlov berish maqsadlariga erishish muddatidan ortiq boʻlmagan muddatga saqlash; agar qonunchilik hujjatlarida boshqacha qoida nazarda tutilgan boʻlmasa, ishlov berilayotgan shaxsga doir maʼlumotlar ishlov berish maqsadlariga erishilgandan soʻng yoki ushbu maqsadlarga erishish zarurati yoʻqolgan taqdirda yoʻq qilinishi yoki egasizlantirilishini taʼminlash. [ OKOZ: 1. 01.00.00.00 Konstitutsiyaviy tuzum / 01.06.00.00 Inson va fuqaroning huquqlari, erkinliklari va burchlari / 01.06.02.00 Asosiy (Konstitutsiyaviy) shaxsiy huquq va erkinliklar / 01.06.02.03 Fuqaroning shaʼni va obroʻsiga tajovuzlardan, uning shaxsiy hayotiga aralashishdan himoyalanish, turar joy daxlsizligi huquqi; 2. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.06.00 Shaxsga doir maʼlumotlar va ularning himoyasi] 6. Shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishning maqsadlari mulkdor va (yoki) operatorning faoliyatini tartibga soluvchi normativ-huquqiy hujjatlar, nizomlar, taʼsis hujjatlari yoki boshqa hujjatlar bilan belgilanadi hamda Oʻzbekiston Respublikasining “Shaxsga doir maʼlumotlar toʻgʻrisida”gi Qonuniga muvofiq boʻlishi kerak. 3-bob. Shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish [ OKOZ: 1. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.06.00 Shaxsga doir maʼlumotlar va ularning himoyasi] 7. Shaxsga doir maʼlumotlar hamma foydalanishi mumkin boʻlgan va hamma foydalanishi mumkin boʻlmagan maʼlumotlarga boʻlinadi. [ OKOZ: 1. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.09.00 Ommaviy axborot vositalaridagi axborot (shuningdek, 13.03.19.00.ga qarang)] Subyektning roziligi bilan erkin foydalanilishi mumkin boʻlgan yoki maxfiylikka rioya etishga doir talablar tatbiq etilmaydigan shaxsga doir maʼlumotlar hamma foydalanishi mumkin boʻlgan shaxsga doir maʼlumotlardir. Ular tarkibiga shaxsga doir maʼlumotlarning hamma foydalanishi mumkin boʻlgan manbalarda, jumladan elektron axborot resurslarida, ommaviy axborot vositalarida va boshqa manbalarda joylashtirilgan shaxsga doir maʼlumotlar kiradi. Hamma foydalanishi mumkin boʻlmagan shaxsga doir maʼlumotlar erkin foydalanilishi uchun subyektning roziligi berilmagan hamda qonunchilik hujjatlari bilan foydalanilishi cheklangan shaxsga doir maʼlumotlardir. Ular tarkibiga subyektga tegishli boʻlgan biografik, biometrik, genetik, maxsus va boshqa maʼlumotlar i mumkin. [ OKOZ: 1. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.06.00 Shaxsga doir maʼlumotlar va ularning himoyasi] 8. Shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish mulkdor va (yoki) operator, shuningdek uchinchi shaxs tomonidan subyekt yoki uning qonuniy vakilining roziligi bilan amalga oshiriladi, ushbu Namunaviy tartibning 4-bandi uchinchi — sakkizinchi xatboshlarida nazarda tutilgan hollar bundan mustasno. [ OKOZ: 1. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.02.00 Axborotni hujjatlashtirish. Elektron hujjat aylanishi / 12.03.02.01 Elektron hujjat aylanishi] 9. Shaxsga doir maxsus maʼlumotlarga ishlov berish uchun subyektning roziligi yozma shaklda yoki elektron hujjat tarzida olinishi lozim. [ OKOZ: 1. 03.00.00.00 Fuqarolik qonunchiligi / 03.10.00.00 Majburiyat huquqi / 03.10.05.00 Shartnoma. Shartnomalarni tuzish, oʻzgartirish va bekor qilish] Ofertada (ommaviy shartnomada) shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishning maqsadlari aniq koʻrsatilgan taqdirda, ofertani (ommaviy shartnomani) qabul qilish (tasdiqlash) subyektning shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishga roziligi deb hisoblanadi. [ OKOZ: 1. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.06.00 Shaxsga doir maʼlumotlar va ularning himoyasi] Subyektning mulkdor va (yoki) operatorning xizmatlaridan foydalanish uchun belgilangan talab va shartlarga rozilik berishi mulkdor va (yoki) operator tomonidan subyektning shaxsga doir maʼlumotlariga ishlovga berishga roziligi hisoblanadi. 10. Subyekt yoki uning qonuniy vakili shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish toʻgʻrisidagi roziligini istalgan vaqtda qaytarib olish huquqiga ega. Bunda, shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishni toʻxtatish haqida ariza (xabarnoma) kelib tushgan kundan keyingi ish kunidan kechikmay mulkdor va (yoki) operator tomonidan subyektning shaxsga doir maʼlumotlari yoʻq qilinishi lozim. [ OKOZ: 1. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.06.00 Shaxsga doir maʼlumotlar va ularning himoyasi] 11. Shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish uchun subyektning roziligida quyidagi maʼlumotlar koʻrsatilishi lozim: 1) operatorning nomi, STIRi (jismoniy shaxsning familiyasi, ismi va otasining ismi, JShShIR); 2) subyektning familiyasi, ismi va otasining ismi, shaxsini tasdiqlovchi hujjat maʼlumotlari; 3) shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish maqsadlari; 4) subyektning ishlov berishga rozilik berilayotgan shaxsga doir maʼlumotlari roʻyxati; 5) shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishga rozilik amal qiladigan muddat yoki davr; 6) shaxsga doir maʼlumotlarni uchinchi shaxslarga berish va (yoki) ushbu maʼlumotlarni transchegaraviy uzatishga roziligi; 7) shaxsga doir maʼlumotlarni hamma foydalanishi mumkin boʻlgan manbalarda tarqatishga roziligi; 8) boshqa maʼlumotlar. 12. Hamma foydalanishi mumkin boʻlgan shaxsga doir maʼlumotlarni yigʻish uchun subyekt yoki uning qonuniy vakilining roziligini olish talab etilmaydi. [ OKOZ: 1. 01.00.00.00 Konstitutsiyaviy tuzum / 01.06.00.00 Inson va fuqaroning huquqlari, erkinliklari va burchlari / 01.06.02.00 Asosiy (Konstitutsiyaviy) shaxsiy huquq va erkinliklar / 01.06.02.02 Erkinlik va shaxsiy daxlsizlik huquqi] Shaxsiy hayot daxlsizligi yoki ehtiyot choralari sifatida oʻrnatilgan videotasvirga oluvchi vositalar yordamida yigʻilgan maʼlumotlar ularga aniq maqsadlarda ishlov berish nazarda tutilmagan taqdirda shaxsga doir maʼlumotlarni yigʻish hisoblanmaydi. Bunda, ushbu videotasvirga oluvchi vositalar yordamida yigʻilgan maʼlumotlarni tarqatishga yoʻl qoʻyilmaydi. [ OKOZ: 1. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.06.00 Shaxsga doir maʼlumotlar va ularning himoyasi] 13. Shaxsga doir maʼlumotlarni tizimlashtirish tartibi va prinsiplari mulkdor va (yoki) operator tomonidan mustaqil ravishda belgilanadi. 14. Shaxsga doir maʼlumotlarni saqlash shaxsga doir maʼlumotlarni yigʻish chogʻida ilgari bildirilgan maqsadlar talab etadigan darajada subyektni identifikatsiya qilish imkonini beradigan shaklda amalga oshiriladi. 15. Shaxsga doir maʼlumotlarni oʻzgartirish hamda toʻldirish mulkdor va (yoki) operator tomonidan subyektning yoki uning qonuniy vakilining arizasi (soʻrovi) asosida hamda qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa hollarda amalga oshiriladi. Shaxsga doir maʼlumotlarni oʻzgartirish va toʻldirish subyektning arizasi (soʻrov) berilgan paytdan eʼtiboran uch kunlik muddatdan kechiktirmay mulkdor va (yoki) operator tomonidan amalga oshiriladi hamda bu haqda subyekt xabardor qilinadi. Haqiqatga toʻgʻri kelmaydigan shaxsga doir maʼlumotlarni oʻzgartirish va toʻldirish bunday nomuvofiqlik aniqlangan paytdan eʼtiboran darhol amalga oshiriladi. LexUZ sharhi Qarang: Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 8-fevraldagi 71-son qarori bilan tasliqlangan Shaxsga doir maʼlumotlar bazalarining davlat reyestri toʻgʻrisida nizomning 4-bobi . 16. Shaxsga doir maʼlumotlardan foydalanish mulkdor va (yoki) operator, shuningdek uchinchi shaxs tomonidan faqatgina ularni yigʻishning ilgari koʻrsatilgan maqsadlari uchun amalga oshirilishi kerak. Mulkdor va (yoki) operatorning, shuningdek uchinchi shaxsning shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish bilan bogʻliq boʻlgan xodimlari tomonidan shaxsga doir maʼlumotlardan foydalanish faqat ularning oʻz kasbiy, xizmat yoki mehnat majburiyatlariga muvofiq amalga oshirilishi kerak. 17. Shaxsga doir maʼlumotlarni yigʻishning ilgari bildirilgan maqsadlaridan chetga chiqilgan hollarda, ushbu maʼlumotlarni tarqatish subyektning roziligi bilan amalga oshiriladi. 18. Davlat organlari tomonidan shaxsga doir maʼlumotlar soʻrab olinganda shaxsga doir maʼlumotlar subyektiga bu haqida xabarnoma yuboriladi (bundan davlat siri va qonunchilikka muvofiq foydalanish cheklangan maʼlumotlarni oʻz ichiga olgan holatlar mustasno). [ OKOZ: 1. 03.00.00.00 Fuqarolik qonunchiligi / 03.03.00.00 Yuridik shaxslar / 03.03.10.00 Notijorat tashkilotlari / 03.03.10.05 Muassasalar] Xoʻjalik birlashmalari, davlat tashkilotlari va muassasalari, nodavlat tashkilotlarga shaxsga doir maʼlumotlar uning subyekti roziligi bilan taqdim etiladi. 19. Subyektni xabardor qilish va uning roziligini quyidagi hollarda amalga oshirilmaydi: davlat organlari oʻz vakolatlarini amalga oshirayotganda; shaxsga doir maʼlumotlar tarixiy, statistik, sotsiologik yoki ilmiy maqsadlarda ishlov berish uchun berilganda; shaxsga doir maʼlumotlar hamma foydalanishi mumkin boʻlgan manbalardan yigʻilganda. [ OKOZ: 1. 16.00.00.00 Xavfsizlik va huquq tartibot muhofazasi / 16.04.00.00 Jamiyat xavfsizligi / 16.04.03.00 Axborot xavfsizligi (shuningdek, 12.08.00.00 ga qarang)] 20. Shaxsga doir maʼlumotlarni transchegaraviy uzatish shaxsga doir maʼlumotlar subyektlarining huquqlari bir xilda himoya qilinishini taʼminlovchi chet davlatlar hududiga amalga oshiriladi. [ OKOZ: 1. 01.00.00.00 Konstitutsiyaviy tuzum / 01.06.00.00 Inson va fuqaroning huquqlari, erkinliklari va burchlari / 01.06.01.00 Umumiy qoidalar; 2. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.06.00 Shaxsga doir maʼlumotlar va ularning himoyasi; 3. 16.00.00.00 Xavfsizlik va huquq tartibot muhofazasi / 16.04.00.00 Jamiyat xavfsizligi / 16.04.03.00 Axborot xavfsizligi (shuningdek, 12.08.00.00 ga qarang); 4. 16.00.00.00 Xavfsizlik va huquq tartibot muhofazasi / 16.05.00.00 Shaxs xavfsizligi / 16.05.02.00 Jamoat tartibi muhofazasi. Huquqbuzarliklar profilaktikasi; 5. 19.00.00.00 Xalqaro munosabatlar. Xalqaro huquq / 19.06.00.00 Xalqaro shartnomalar huquqi / 19.06.03.00 Shartnomalarga rioya qilishni qoʻllash va sharhlash] 21. Shaxsga doir maʼlumotlarning bir xilda himoya qilinishini taʼminlamaydigan xorijiy davlatlar hududiga transchegaraviy uzatish quyidagi hollarda amalga oshirilishi mumkin: 1) subyektning oʻz shaxsga doir maʼlumotlarini transchegaraviy uzatish boʻyicha roziligi mavjud boʻlganda; 2) Oʻzbekiston Respublikasining konstitutsiyaviy tuzumini himoya qilish, jamoat tartibini saqlash, fuqarolarning huquqlari va erkinliklarini, aholining sogʻligʻi va maʼnaviyatini muhofaza qilish zarur boʻlganda; 3) Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalarida nazarda tutilgan hollarda. [ OKOZ: 1. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.06.00 Shaxsga doir maʼlumotlar va ularning himoyasi; 2. 13.00.00.00 Taʼlim. Fan. Madaniyat / 13.02.00.00 Fan / 13.02.07.00 Ilmiy tadqiqotlar] 22. Tarixiy, statistik, sotsiologik, ilmiy tadqiqotlar oʻtkazish uchun shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berilayotganda mulkdor va operator, shuningdek uchinchi shaxs bu maʼlumotlarni egasizlantirishi shart. Shaxsga doir maʼlumotlarni egasizlantirish uchun subyektning roziligini olish talab etilmaydi. Shaxsga doir maʼlumotlarni egasizlantirish shaxsga doir maʼlumotlarni tiklash imkoniyatini istisno qiladi. [ OKOZ: 1. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.06.00 Shaxsga doir maʼlumotlar va ularning himoyasi] 23. Shaxsga doir maʼlumotlar mulkdor va (yoki) operator, shuningdek uchinchi shaxs tomonidan quyidagi hollarda uch kun ichida yoʻq qilinishi lozim: 1) shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish maqsadiga erishilganda; 2) subyektning shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish uchun berilgan roziligi chaqirib olinganda; 3) shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishning subyekt bergan rozilik bilan belgilangan muddati oʻtganda; 4) sudning qarori qonuniy kuchga kirganda. [ OKOZ: 1. 17.00.00.00 Odil sudlov / 17.05.00.00 Fuqarolik protsessual qonunchiligi / 17.05.07.00 ud va boshqa organlarning qarorlarini ijro qilish] 24. Subyekt haqidagi shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish qonunchilikni buzgan holda amalga oshirilganda, subyekt yoki uning qonuniy vakilining talabiga, sud qarori yoki boshqa vakolatli davlat organining talabiga asosan bir ish kuni ichida u saqlanayotgan manbadan yoʻq qilinishi lozim. 4-bob. Mulkdor va (yoki) operatorning huquq va majburiyatlari [ OKOZ: 1. 02.00.00.00 Davlat boshqaruvi asoslari / 02.07.00.00 Maʼmuriy-huquqiy tartiblar (rejimlar) / 02.07.08.00 Jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari; 2. 03.00.00.00 Fuqarolik qonunchiligi / 03.03.00.00 Yuridik shaxslar / 03.03.10.00 Notijorat tashkilotlari / 03.03.10.05 Muassasalar; 3. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.06.00 Shaxsga doir maʼlumotlar va ularning himoyasi] 25. Mulkdor va (yoki) operator: shaxsga doir maʼlumotlar toʻgʻrisidagi qonunchilikka rioya etishi; subyektning murojaatiga koʻra uning shaxsga doir maʼlumotlariga ishlov berishga taalluqli axborotni taqdim etishi; oʻzi vazifalarini bajarish uchun zarur va yetarli boʻlgan shaxsga doir maʼlumotlar tarkibini tasdiqlashi; shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishdan koʻzlangan maqsadga erishilgan taqdirda, shuningdek qonunchilik hujjatlarida belgilangan boshqa hollarda ularni yoʻq qilish choralarini koʻrishi; qonunchilikda nazarda tutilgan hollarda subyektning oʻz shaxsga doir maʼlumotlariga ishlov berish uchun roziligi olinganligi dalilini taqdim etishi; basharti yangi maʼlumotlarning ishonchliligi hujjatlar bilan tasdiqlansa, shaxsga doir maʼlumotlarni oʻzgartirishi va (yoki) toʻldirishi yoxud bunday oʻzgartirish va (yoki) toʻldirishni kiritish imkoni boʻlmagan taqdirda bu maʼlumotlarni yoʻq qilishi; shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish shartlari buzilganligi toʻgʻrisida axborot mavjud boʻlgan taqdirda, ularga ishlov berishni vaqtincha toʻxtatishi yoki ularni yoʻq qilishi; subyektning shaxsga doir maʼlumotlariga ishlov berishni vaqtincha toʻxtatish va (yoki) ularni yoʻq qilish uchun subyekt tomonidan hujjatlarni elektron tarzda berish imkoniyatini taʼminlashi; shaxsga doir maʼlumotlar oʻzgartirilgan, yoʻq qilingan va ulardan foydalanish cheklangan hollarda subyektni, shuningdek shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishning boshqa ishtirokchilarini yozma shaklda xabardor qilishi; davlat organlari tomonidan shaxsga doir maʼlumotlar soʻrab olinganda, shaxsga doir maʼlumotlar subyektiga bu haqida xabarnoma yuborishi (bundan davlat siri va qonunchilikka muvofiq foydalanish cheklangan maʼlumotlarni oʻz ichiga olgan holatlar mustasno); xoʻjalik birlashmalari, davlat tashkilotlari va muassasalari, nodavlat tashkilotlarga shaxsga doir maʼlumotlar uning subyekti roziligi bilan taqdim etishi; oʻz mulki boʻlgan va (yoki) ishlov berilayotgan shaxsga doir maʼlumotlar bazalarini roʻyxatdan oʻtkazishi; LexUZ sharhi Qarang: Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 8-fevraldagi 71-son qarori bilan tasdiqlangan Shaxsga doir maʼlumotlar bazalarining davlat reyestri toʻgʻrisida nizom . shaxsga doir maʼlumotlarni himoya qilish boʻyicha zarur huquqiy, tashkiliy va texnik choralarni koʻrishi shart. Mulkdor va (yoki) operator shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishni quyidagi hollarda uchinchi shaxsga topshirishga haqli: subyektning yozma shakldagi, shu jumladan elektron hujjat tarzidagi roziligi mavjud boʻlgan taqdirda; agar qaror mulkdor va subyekt oʻrtasidagi shartnomani ijro etish yoki ilgari tuzilgan shartnoma shartlarini bajarish uchun qabul qilinayotgan boʻlsa; qonunchilikda nazarda tutilgan hollarda. 26. Mulkdorning va (yoki) operatorning, shuningdek uchinchi shaxsning shaxsga doir maʼlumotlarni himoya qilish boʻyicha majburiyatlari shaxsga doir maʼlumotlarni yigʻish paytidan eʼtiboran vujudga keladi va ular yoʻq qilib tashlangan yoki egasizlantirilgan paytga qadar amal qiladi. 27. Mulkdor va (yoki) operator shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish va ularni himoya qilish bilan bogʻliq ishlar uchun masʼul boʻlgan tarkibiy boʻlinmani yoki mansabdor shaxsni belgilaydi hamda uning faoliyatini Shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishning namunaviy tartibiga muvofiq taʼminlaydi. 5-bob. Mulkdor va (yoki) operator, shuningdek uchinchi shaxs tomonidan shaxsga doir maʼlumotlarni himoya qilish choralarini koʻrish [ OKOZ: 1. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.06.00 Shaxsga doir maʼlumotlar va ularning himoyasi] 28. Shaxsga doir maʼlumotlar xavfsizligiga boʻlgan tahdid shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish jarayonida ruxsatsiz, shu jumladan tasodifiy natijasida yoʻq qilish, oʻzgartirish, bloklash, nusxa olish, uchinchi shaxslarga ruxsatsiz taqdim etish, ruxsatsiz tarqatish va boshqa noqonuniy xatti-harakatlarni amalga oshirish imkoniyatini yaratadigan shartlar va omillar majmuidir. 29. Mulkdor va (yoki) operator, shuningdek uchinchi shaxs shaxsga doir maʼlumotlarni himoya qilish boʻyicha quyidagilarni taʼminlaydigan huquqiy, tashkiliy va texnik choralarni koʻradi: 1) subyektning oʻz shaxsiy hayotiga aralashuvdan himoya qilinish huquqi amalga oshirilishini; 2) shaxsga doir maʼlumotlarning yaxlitligini va but saqlanishini; 3) shaxsga doir maʼlumotlarning maxfiyligiga rioya etilishini; 4) shaxsga doir maʼlumotlarga qonunga xilof ravishda ishlov berilishining oldi olinishini. 30. Shaxsga doir maʼlumotlarni himoya qilishni taʼminlash maqsadida mulkdor va (yoki) operator quyidagilarni amalga oshirishi kerak: 1) shaxsga doir maʼlumotlarni hamma foydalanishi mumkin boʻlgan va hamma foydalanishi mumkin boʻlmagan maʼlumotlarga ajratishi; 2) shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish va ulardan foydalanish tartibini belgilashi; 3) shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish yoki ularga huquqiga ega boʻlgan shaxslarni belgilashi; 4) axborot xavfsizligi vositalarini oʻrnatish hamda hamma foydalanishi mumkin boʻlmagan shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov beruvchi texnik vositalarning dasturiy taʼminotini yangilashni taʼminlashi; 5) maʼlumotlar bazasini boshqarish tizimlarining hodisalar jurnalini yuritishi; 6) hamma foydalanishi mumkin boʻlmagan shaxsga doir maʼlumotlarga huquqiga ega boʻlgan foydalanuvchilarning harakatlarini qayd qilinishini taʼminlashi; 7) hamma foydalanishi mumkin boʻlmagan shaxsga doir maʼlumotlar yaxlitligini nazorat qilish vositalarini qoʻllashi; 8) subyektning roziligi mavjud boʻlganda hamma foydalanishi mumkin boʻlmagan shaxsga doir maʼlumotlarni xavfsiz aloqa kanallari va (yoki) shifrlash vositalari orqali boshqa shaxslarga berishi, bundan qonunchilik hujjatlari bilan nazarda tutilgan hollar mustasno; 9) hamma foydalanishi mumkin boʻlmagan shaxsga doir maʼlumotlarni ishonchli saqlash uchun kriptografik axborotni himoya qilish vositalaridan foydalanishni taʼminlashi; 10) hamma foydalanishi mumkin boʻlmagan shaxsga doir maʼlumotlar bilan ishlashda foydalanuvchilarni identifikatsiya qilish va (yoki) autentifikatsiya qilish vositalaridan foydalanishi; 11) agar mulkdor va (yoki) operator yuridik shaxs boʻlsa, shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishni tashkil etuvchi vakolatli shaxsni tayinlashi yoki tuzilmaviy boʻlinmani tashkil qilishi; 12) shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish va ularni himoya qilish boʻyicha mulkdor va (yoki) operator siyosatini belgilaydigan ichki hujjatlarni tasdiqlashi; 13) shaxsga doir maʼlumotlar subyektining murojaatiga asosan shaxsga doir maʼlumotlarni bloklash va yoʻq qilish tartibini belgilashi; 31. Shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berish jarayonida axborot xavfsizligini tashkil etish va amalga oshirish Oʻzbekiston Respublikasining axborot xavfsizligi sohasidagi davlat standartlari asosida amalga oshiriladi. 6-bob. Shaxsga doir maʼlumotlarni maʼlumotlar bazalarida ishlov berishda zarur himoya qilinganlik darajasi [ OKOZ: 1. 12.00.00.00 Axborot va axborotlashtirish / 12.03.00.00 Axborot resurslari. Axborot resurslaridan foydalanish / 12.03.06.00 Shaxsga doir maʼlumotlar va ularning himoyasi] 32. Mulkdor va (yoki) operatorlar shaxsga doir maʼlumotlarga maʼlumotlar bazalarida ishlov berishda shaxsga doir maʼlumotlarning zarur himoya qilinganlik darajasini belgilaydi. Shaxsga doir maʼlumotlarga maʼlumotlar bazalarida ishlov berishda shaxsga doir maʼlumotlarning zarur himoya qilinganlik darajasini belgilash Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 5-oktabrdagi 570-son qarori bilan tasdiqlangan Shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishda ularning himoya qilinganlik darajasini belgilash toʻgʻrisidagi nizomda belgilangan tartibda amalga oshiriladi. LexUZ sharhi Qarang: Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 5-oktabrdagi 570-son qarori bilan tasdiqlangan Shaxsga doir maʼlumotlarga ishlov berishda ularning himoya qilinganlik darajasini belgilash toʻgʻrisidagi nizomning 3-bobi . 7-bob. Yakuniy qoida 33. Ushbu Namunaviy tartib talablarining buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilikda belgilangan tartibda javobgar boʻladi. LexUZ sharhi Qarang: Oʻzbekiston Respublikasining Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksining 46 2 -moddasi , Jinoyat kodeksining 141 2 -moddasi . (Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 17.11.2023-y., 10/23/3478/0861-son)