Linfermiero el ze el profesionista sanitàrio responsàbiłe ùgnoło de ła pianìfegasion e zestion del procedimento asistensiałe , o sia, l'atività terapèutega, paliativa, riabiłitativa, educativa e preventiva volzesta a l'individuo, a ła comunità o a ła popolasion, fata su de indivìdui małai o sani, al fin de recuperar un stato de sałute bon e/o de prevegnere el vegnimento de alterasion morfo-funsionałi. Inte el Medioèvo e fin a l'età moderna, l'asistensa infermierìstega ła zera zeneralmente erogada da rełijozi. Le rivolusion e łe epidemie, inte i Stati Unii d'Amèrica, i ga portà a na espansion del roło infermierìstego inte el XVIII secolo. I problemi corelai ai bezogni de asistensa i zera ligai a motivasion izènego-sanitari e a łe baze stàndar de vita. In Inghiltera ła rivolusion industriałe ła ga portà, al scumìsio del XIX secolo, un progresivo sbandono del lavoro agrìcuło da parte de ła popolasion rurałe e al so progresivo trasformarse in "prołetària". Parałelamente, se vede na sopresion de l'artezenà e ła granda masa dei lavoratori unii inte ła clase operara, ła se cata inte na situasion de sfrutamento lavorativo e co abitasion coi afiti racuanto alti e co de łe condision izèneghe teribilmente scadenti, privai de fogne o in comunegasion co łe condusion de l'àcua. Sta situasion la porta inte el 1832 a ła prima epidemia ingleza de cołera. Ła poertà, i longhi dì lavorativi e ła difuzion de łe malatie i ga fato sì che se ndazese in serca de un cresimento de ła figura profesionale de l'infermiere e che el oparase par ła salute de ła comunità. Florence Nightingale, conosesta cofà ła fondatora de l'infermierìstega moderna, ła fazeva parte de na fameja ingleza stra-rica e gràsie ai insegnaminti de so pare ła zera sta bona de ver un'istrusion totałe co un grando èzito cultural. Nasesta el 12 de majo del 1820 in Itàlia, a Firense, ła ghea ciapà ła profesion infermierìstega contra ai vołeri de ła fameja. Inte el 1854 l'Inghiltera ła entra in guera co na spedision inte el mar Nero, in Crimea, co i fransezi, in juto a ła Turchia contro de ła Rùsia. La canpagna militare ingleza ła ze stada pozitiva ma zera rivà un grando problema: i ferii e i malai de ła guera i moriva sensa asistensa. El ministro de ła guera inglezo el ghea invià Florence Nightingale in Crimea co un grupo de infermiere in cualità de soraintendente del corpo de łe infermiere dei ospeałi inglezi in Turchia co el cònpito de organizar ła parte asistensiale. Le prinsipali colpe de morte łe zera gaveste da łe epidemie de colera e de tifo, a ła cancrena e a ła disenteria, ma no diretamente ligae a łe ferie de guera. Florence Nightingale ła ghea metesto in pie na sèrie de provediminti cofà izene dei anbienti, ìntimo, tècneghe de sterilizasion e diete speciałi. In sie mezi ła Nightingale ła gaveva fazesto sbasar el taso de mortałità dal 42% al 2%. L'opinion pùblega ingleza, dopo de ła guera de Crimea, ła ghea canbià idea de l'inportansa de ła figura de l'infermiero. In Europa i taca èsare fati i primi ospeałi e inte el 1853 a Nàpułi e ła vien fondada ła prima scoła par infermieri. In Italia, dopo ła seconda metà de l'Otozento, co l'Unità d'Itàlia e el pensiero comun dei sitadini, che el varda ła salute cofà conpetensa statałe, conporta che i se zenerase reforme e leji che łe vaga verso ła creasion dei primi sistemi de tutela sanitària e sociale del Regno d'Itàlia.