Bùdapest la xe la cavedal de l'Ongaría e la xe conposta de le do parte vecie de la sità: "Buda" a drita del Danubio e a sanca, che le xe stà unefegae ufissialmente inte el 1873. La xe la sità ongarese co piasè abitanti, sirca 1.690.000, co un aglomerà urban de 2.571.504, e la xe el sentro primario del paese par la vita poìtica, econòmega, industrial e cultural. Inte el 89 vissin a Óbuda i Romani i ga fondà l'avanposto de , su un sito sèltego che ghe jera za da prima, e i ghe ne ga fà la cavedal, dal 106 al quarto sècolo d.C., de la provìnsia romana de la Panonia inferior. Intorno al 896 xe rivà i Óngari, che un sècolo dopo i ga creà el Regno de Ongaria, del qual Buda la xe deventà cavedal dal 1247. Inte el 1526 Pest la xe stà ciapà dai Turchi, sevìa inte el 1541 da Buda. Entranbe le sità le xe stà ciapà dai Asburgo inte el 1686, dopo èssar stà butà zo quasi par intiero durante la guera intra Austrìasi e Turchi, e le xe restà senpre soto l'Inpero Austriaco fin al 1918, quando che l'Ongaria la xe deventà independente e Budapest xe deventà la cavedal del stato novo. Inte el 1896 se ga tacà a costruir la Metropoitana de Bùdapest, la pi vecia metropoitana del continente europeo. Inte el 1956 la xe stà el fulgro de la Revolusion Ongarese contra el goerno comunista fiosoviètego, e la xe stà invasa dai Russi coi cariarmai, che i ga represso la rebeion copando mijeri de persone.