El xe considerà dai storeghi so contemporanei el primo inperador de Roma, e el xe sta determinante inte el pasajo da ła Republica Romana a queła inperiałe. El xe sta de Roma a ła fin del 49 a.C., inte el 47 a.C. e oncora inte el 46 a.C. co carica dexenałe, dal 44 a.C. come ditatore perpetuo. Łe so conquiste miłitari in Gallia Transalpina łe ga estexo el dominio romàn fin a ł'Oçeano Atlantego e al Reno. El ga Portà romani a invadare par ła prima volta ła Britania e ła Germania e a conbatare in Spagna, Grecia, Egitto, Ponto e Africa. Ł'acordo par ła spartision del poter co Gneo Pompeo Magno e Marco Licinio Crasso el ga segnà el scuminsio de ła so aséxa. Dopo ła morte de Crasso , Cesare el se ga scontrà co Pompeo e ła fasion dei Ottimati par el controło del Stato. Intel 49 a.C., de ritorno da ła Galia, guidando łe so łegion atraverso el Rubicone , Cesare el ga scadenà ła guera sivil, co ła qual el xe diventà el cao indiscuso de Roma: el ga batù Pompeo a Farsalo e sucesivamente i altri , tra cui Catone Uticense, in Africa e in Spagna. Co ł'asunsion de ła ditatura a vita, el ga dà scuminsio a on proceso de radicałe riforma de ła società e del goerno, riorganisando e sentrałisando ła burocrasia republicana. El so operado el ga provocà ła reasion dei conservadori, finché on grupo de senadori, capezà da Marco Giunio Bruto e Gaio Cassio Longino no i ga cospirà contro de łù, copandoło a łe Idi de Marso del 44 a.C. Intel 42 a.C., apena du ani dopo el suo asasìn, el Senado ło ga deificà ufisialmente ełevandoło a divinità. Ł'eredità riformatrice e storega de Cesare ła xe sta quindi sunà su da Ottaviano Augusto, so neodo e fioło adotivo. Łe canpagne miłitari e łe asion pułiteghe de Cesare łe xe sta cuntàe in detajo inte i Commentarius scriti proprio da łu: De bello gallico|Ascanio), fioło del prinsipe troiano Enea, secondo el mito fioło a so volta de Venere. Al culmine del so poter, intel 46 a.C., Cesare par sotołineare ła so disendensa da ła dea el ga dedicà a Venere Genitrice on tenpio intel novo Foro da łu fato tirar su.