El el ze el 129° dì dal scumìsio de l'ano drio del całendàrio gregorian e el 130° inte i ani bizesti. Par rivar al cao de l'ano ghe vołe oncora 236 dì. 328 – Atanasio el vien ełezesto véscovo de Alesàndria d'Ezito 1092 – Ła vien consacrada ła Catedrale de Lincoln 1429 – Joana d'Arco ła dèzema łe trupe ingleze che łe zera drio asediar Orléans 1502 – Cristoforo Cołonbo el dasa ła Spagna par el so cuarto e ùltemo viajo inte el Novo Mondo 1671 – Thomas Blood, travestio da ecleziàtego, el tenta de robar ła Corona d'Inghiltera da ła Tore de Londra. Pararia che el vegna ciapà suito parché masa inbriago par córar co ła refurtiva. El vegnarà condanà a morte, parò misteriozamente perdonà e mandà in bando da re Carlo II 1848 – Finise ła bataja de Cornuda intrà łe truppe pontefise e chełe austrìaghe. Ła ze ła prima bataja in nome de l'Itàlia, concludesta co ła carga de cavałeria e l'intiero sacrifiso dei Dragoni pontèfeghi 1849 – Bataja de Pałestrina: łe trupe de ła Repùblega Romana comandae da Giuseppe Garibaldi łe sconfize l'ezèrsito borbònego, in marsa par insediar Roma 1887 – El Buffalo Bill's Wild West Show el debuta a Londra 1901 – L'Australia ła verze el so primo parlamento a Melbourne 1915 – Prima guera mondiałe: Seconda bataja de l'Artois – conbatimenti intrà łe forse todesche e chełe fransezi 1915 – 320 parlamentari italiani i dasa el bijeto da vìzita inte ła caza de Giovanni Giolitti par sostegnere ła so lìnea pułìtega neutralista inte i confronti de ła guera. 1917 – Finise ła fałoza Ofensiva Nivelle 1918 – La Royal Navy ła fa el Secondo raid de Ostenda 1926 – L'amerajo Richard E. Byrd e Floyd Bennett i sostien de ver vołà sora del Poło nord 1927 – El parlamento australian el se reunise par ła prima volta a Canbera 1936 – L'Itàlia el anete formalmente l'Etiòpia dopo averghene tolto ła capitałe el 5 de majo, Vittorio Emanuele III el vien proclamà inperatore d'Etiòpia 1939 – Adolf Hitler e Benito Mussolini i se cata a Firense 1941 – Seconda guera mondiale: el sotomarin todesco el vien ciapà da ła Royal Navy. Drento vien catà l'ùltema version de ła machina critogràfega Enigma, che i critògrafi liai i dopararà par desifrar i mesaji in còdaze todeschi Finise ła Seconda guera mondiałe inte l'Eoropa: primo dì dopo de ła sotoscrision de ła rendesta todesca Hermann Göring el vien ciapà da l'ezèrsito statunitense La Norveza ła inprezona Vidkun Quisling L'Union Soviètega ła sèłebra el Dì de ła Vitòria 1946 – Rè Vittorio Emanuele III de Savoja el àbdega in favore de Unberto II 1949 – Ranieri III de Monaco el divien prìnsipe de Mònaco 1950 – Robert Schuman el prezenta ła Declarasion Schuman, ideada da Jean Monnet che ła portarà al Tratà CECA. Sta declarasion ła taca el procedimento d'integrasion eoropea, par el cuało el 9 de majo el vien festejà ufisalmente dal 1985 cofà Dì de l'Eoropa. 1955 – Guera Fredda: La Zermània Ovest ła entra inte ła NATO 1956 – Prima asension del monte Manaslu, l'otava sima pì alta del mondo 1960 – La Food and Drug Administration ła aprova ła véndita de ła pìłoła anticoncesionałe inte i Stati Unii. 1967 – René Gerónimo Favaloro el fa el primo bypass aorto-coronàrego de ła storia. 1974 – El comitato zudisiàrioo de ła Càmara dei Raprezentanti dei Stati Unii, ła verze łe audision pùbleghe e formałi par l'inpeachment del presidente Richard M.