Ła łéngua vèneta ła ze na łéngua romanza parlà inte ła granda parte de łe Trè Venèsie, intel Trentin çentro-orientałe, in tuto el Vèneto escludendo ła Ladìnia, e inte ła Venèsia Jułia. Al de fora del Trivèneto, el vèneto el ze parlà fortemente anca da ła menoransa vèneta autòctona de l'Istria e de ła Dalmàsia e dai desendenti dei migranti vèneti intel Braziłe, inte i Stati de Rio Grando del Sul, Santa Catarina e Paranà, in zone de l'Arzentina e intel comun de Cipiło in Mèsigo. El vèneto el ze parlà da çirca 4 milioni de persone intel Vèneto e se stima che ła sìpia parlada da 8 milioni de persone in tuto'l mondo. Ła łéngua vèneta ła ze reconosesta da ła Rezion del Vèneto dal 2007, da ła rejon Friułi-Venèsia Jùlia, dal 2010, e anca da l'UNESCO e dal Consejo de l'Eoropa, che i ła ga metesta inte ła łista de łe łengue minoritàrie e intel . L'Itàłia inveçe no ła reconose el vèneto cofà na łéngua minoritària. El còdeze identifegativo lenguìstego del vèneto el ze ISO 639-3 vec. Siben che el vèneto el raprezéntee el idioma tìpego de l'omònema rejon, i so confini lenguìsteghi no i corisponde co quei aministradivi. Mia tute łe parlade tradisionałi difondeste intel Vèneto łe ze łéngua vèneta. Un ezénpio in rezalto el pol èser cheło inte ła provinçia de Bełun çentrałe, indo' che se parla un diałeto de tranzision vèneto-ładin, ch'el devien ladin movéndose verso nord . Intel baso Połèzene salta ai oci profonde influense emiłianie, e intel contenpo ghe ze ełeminti de łonbardo inte łe parlade drio ła riva veroneza del Garda. Inte łe parlade de raquanti çentri del Vèneto Orientałe, inveçe, se pol notar determenài inporti dal furlan. Łe va par de pì citae łe raquante picenine ìzołe lénguìsteghe zermanòfone pozisionàe drio ła fasa de łe prealpe e alpe: se parla dei viłaji çimbri de ła Lesìnia e de l'altipian dei Sete Comuni e del Cansejo e de Sapada . Da l'altra banda, el vèneto el vien parlà anca de fora dei confini de ła omònema rezion. In Trentin ghe ze àree tradisionalmente venetòfone el Primiero , ła Valsugana e ła Vałagarina ; anca ła zona çentrałe de ła provinçia, ciapando drento el caołogo, el 'na parlada vèneta orizenada dal łonbardo. In raquante zone del Friul-Venèsia Jùłia ghe vien parlà el vèneto, raquante autòctone, altre de contato e altre inportàe. Al primo grupo ghe fa parte łe parlae de Maran Lagunare e Grado, sentri costieri apartegnesti a ła Repùblega de Venèsia fin dei so scominsi , el diałeto biziaco difondesto almanco dal XIV sècoło in raquanti çentri de ła zona de Monfalcon cofà iradiamento del diałeto gradeze Co ła stòrega espansion del venesian in altre zone, intrà el XV e el XIX sècoło, łe variante łe se ga difondesto anca a Muja e Trieste, Palmanova, e Pordenon e . Rełativamente a ła çità de Trieste, çità inte ła quała fin al 1800 se ga parlà un diałeto ladin, el terzestin, po' sostituio da un diałeto vèneto cołoniałe , el diałeto triestin, dapò de un cresimento de ła popołasion gavesto dal grando desviłupo e benefiçio portà dal porto triestin intrà el 1860 e el 1915. . Se parla de fianco al furlan anca el vèneto in granda parte dei çentri urbani del Friul meridionałe, da Palmanova a Cormons, Gradisca, Ruda, Aquileja e Servignan etc., frequentemente alternando i do rezistri lenguìsteghi, inte 'na situasion de diglosia.