La Repùblega Sociałista Federałe de Jugoslàvia ła ze sta ła forma istitusionałe asumesta da ła Jugoslàvia dal 1945 al 1992, ano de ła so desołusion de sevente de łe guere jugoslave: in contesto locałe ghe se se połe refarise anca cofà «» o anca «» . Ła confinava verso nord co l'Austria e l'Ungaria, verso est co ła Romania e ła Bulgaria, verso sud co l'Albania e ła Gresa e verso òvest co l'Itàlia e el mare Adriàtego. Inte ła Guera freda ła ze sta un inportante menbro del Movimento dei paezi no inlineai. 1946 – prima costitusion. 1950 – leje su l'autozestion. 1953 – emendamenti costitusionałi . 1954 – Milovan Điłas, uno dei cuatro dirizenti del paeze, el vien inprezonà par gaver scrivesto na sèrie de artìcułi stra-duri contro dei dirizenti jugoslavi. 1956 – prima reunion dei no inlineai Tito-Nehru-Nasser a Brioni, rezidensa favoria de Josip Broz Tito. 1963 – nova costitusion. 1968 – primi moti inte el Kosovo, andove ła majoransa de ła popołasion ła zera de etnia albaneze, in larga parte de fede musulmana, e ła revendegava ła concesion de pì grandi poderi e autonomia dal goerno de Belgrado, no considerando sufisenti i statuti concedesti inte el 1963. 1971 – "primavera croata", che ła se liga ai movimenti scołareschi del 1968 ma co caràtari pì nasionalìsteghi; emendamenti costitusionałi pì erlevai. 1974 – nova costitusion, se renforsa ła federałismo, potensiai e slargai i deriti dei Albanezi in Kosovo. 1980 – inte el 4 de majo el more Tito. 1981 – oncora moti inte el Kosovo, par slargar oncor-pì i statuti de autonomia za concedesti inte el 1974. 1986 – memorandum de l'academia de łe siense de Belgrado drio el cuało ogni teritòrio de ła Jugoslàvia andove i ghe zera prezenti dei serbi el ghea da èsar considarà Sèrbia. Sto documento el ze sta un ponto càrdene del nasionałismo serbo che el garia spenzesto łe altre repùbleghe a secédar dal stato jugoslavo. 1989 – sopresion da parte del presidente serbo Milosević de l'autonomia conferia da Tito al Kosovo e a ła Voivodina. 1989 – dełegasion slovene e croate łe va fora dal XIV° Congreso de ła Liga dei Comunisti de Jugoslàvia dopo de ła pułìtega agresiva fata da Milosević e morte del partio sìnguło. 1989 – formasion del goerno federałe Marković; moti e siòpari in Kosovo; formasion in Croasia de l'Union Democràtega Croata , guidada da Franjo Tuđman anca se el pluripartidismo el zera oncora vietà. 1991 – moti nasionałisti serbi a Belgrado che i spenze l'ezèrsito federałe a desmontar par łe strade de ła capitałe. Internamente el Stato el zera dividesto in sie repùbleghe sociałiste e du province autònome che łe fazeva parte de ła Repùblega Sociałista de Sèrbia. La capitałe federałe ła zera Belgrado. Co ła costitusion del 1974, dopo de łe tension interne, provocae dal nasionałismo dei croati e dei serbi, el zera sta prevedesto el derito par i "pòpołi costitutivi" de destacarse da ła Federasion. Sto derito no el zera prevedesto par łe menoranse . El 25 de zugno del 1991 i ghea declarà l'indipendensa ła Slovènia, guidada dal lìder del Partio Comunista Sloven Milan Kučan, e ła Croàsia, guidada dal presidente de l'HDZ Franjo Tudjman, seguie dopo pochi mezi, inte el 8 de setenbre del 1991, da ła Macedònia. El 5 de apriłe del 1992 ła Bòsnia e Erzegòvina ła ghea declarà ła so indipendensa de sevente de un referendum boicotà da granda parte de ła popołasion serba.