El siclo mestruałe el ze na secuensa de canbiaminti fiziołòzeghi pariòdeghi che i ga łogo inte l'aparado reprodutivo femenin e che'l rende posibiłe ła graviansa. El ciclo mestruałe el ze nesesario pa'ła produsion dei ovociti e par ła preparasion de l'utero par ła graviansa. Sirca l'80% de łe done el declara de gavar un calche sintomo, da una a do setimane prima de łe mestruasion. I sintomi pì comuni i include acne, tension mamaria, zgionfor, sensasion de strachesa, iritabiłità e zbalsi d'umor. 'Sti sintomi, inte'l 20%-30% de łe done, i intarferise co ła vita normałe e partanto i se cuałifega come sindrome premestruałe. Da'l 3% a l'8%, 'sti cazi i ze gravi. El primo siclo el taca zenaralmente tra i dòdeze e i cuìndeze ani, un momento noto come "menarca"; a volte el pol scominsiar anca pì precosemente, intorno ai oto ani de età, un ezordio ancora considarà normałe. L'età media de'l primo siclo el ze zenaralmente retardà inte i paezi in via de zviłupo respeto a'l mondo zviłupà. Ła durada tìpega de tenpo tra el primo zorno de un siclo e primo zorno de'l siclo sucesivo ła pol variar da 21 a 45 zorni inte łe done zòvane e tra 21 a 35 zorni inte łe done adulte . Łe mestruasion co ła menopauza, che pardesòłito ła se verifega tra i 45 e i 55 ani de età. Il sanguenamento pardesòłito el dura da sirca 3 a 7 zorni. El siclo mestruałe el ze regołà da canbiaminti ormonałi, che i pol èsar modifegà doparando contracetivi a baze de ormoni. A'l só mantenjimento concore diverse struture stretamente cołegàe tra de łore. Onji siclo el pol èsar spartìo in tre faze, bazàe so i eventi inte l'ovaro o de l'utero . El siclo ovàrego el consiste inte ła faze fołicołar, inte l'ovułasion e inte ła faze łuteałe, mentre el siclo uterino el ze spartìo in mestruasion, faze prołiferativa e faze secretoria. Stimołà da l'aumento graduałe de ła cuantità dei estrozeni inte ła faze fołicołare, łe pèrdite de sangue łe se aresta el revestimento de l'utero el se fisa. I fołicołi inte łe ovare i scominsia a zviłuparse soto l'influensa de na conplesa interasion de ormoni e dopo de calche zorno uno de łori, o ocazionalmente do, el deventa dominante . Sirca a ła metà de'l siclo, da 24-36 ore daspò l'escresion de l'ormone łuteinizante , el fołicoło dominante el rełasa un ovocita, inte un evento ciamà "ovułasion". Dopo l'ovułasion, l'ovocita el vive osło par 24 ore o manco, se no el vien fecondà, mentre i resti de'l fołicoło dominante inte łe ovare i deventa un corpo łuteo; 'sto corpo el ga ła funsion primaria de prodùzer grande cuantità de prozesteron. Soto l'influensa de'l prozesteron, avien modìfeghe a'l revestimento uterino a'l fin de pareciar un potensiałe inpianto de un enbrion e inisiar na graviansa. Se l'inpianto no'l se verifega entro suparzó do setimane, el corpo łuteo el se evolve, provocando na brusca cazùa dei łevełi, sia de prozesteron che de estrozeni. Ła diminusion dei ormoni ła provoca l'espulsion de'l revestimento de l'utero , inte un proseso noto come "mestruasion". Łe mestruasion łe se verifega in racuanti animałi, tra cui sorzerani, barbastreji e n'altri primati cofà łe simie antropomorfe. Soło łe fémane dei primadi, conpreza ła dona, łe vive el siclo mestruałe. Racuanti plasentadi e marsupiałi i pasa invese de łe faze de estro o de całor. El siclo mestrual el ze soto el controło dei ormoni sesuałi e el ze nesesario pa'ła reprodusion. Inte łe done el siclo mestruałe el se repete co cadensa mensiłe da ła pubertà a ła menopauza.