Manidar/DEZD-Dictionary-Kirmancki huggingface dataset:
Kırmancki: bığ[sıf.]
Türkçe: kısık, boğuk
Deutsch: heiser
English: hoarse
Kırmancki: bıze [d.]
Türkçe: edep yeri kılları
Deutsch: Schamhaare
English: pubic hair
Kırmancki: boe lese [d.]
Türkçe: vücut kokusu
Deutsch: Körpergeruch
English: body odor
Kırmancki: boe xırabıne
Türkçe: fena koku, pis koku
Deutsch: Gestank
English: stench, stink
Kırmancki: borrık [sıf.]
Türkçe: açık kahverengi
Deutsch: hellbraun
English: light-brown
Kırmancki: boyin [sıf.]
Türkçe: kötü kokulu, fena kokulu
Deutsch: übel riechend, stinkig
English: smelly
Kırmancki: chêr (khêr) [sıf.] (1)
Türkçe: cesur, yürekli
Deutsch: mutig, furchtlos, entschlossen
English: courageous, brave, fearless
Kırmancki: delal [sıf.]
Türkçe: değerli, kıymetli, sevgili
Deutsch: wert, wertvoll, lieb
English: precious, dear
Kırmancki: denekhır [sıf.]
Türkçe: ilgisiz, kayıtsız, vurdumduymaz
Deutsch: gleichgültig
English: indifferent, listless
Kırmancki: depresif [sıf.] [Lat.]
Türkçe: depresif, bunalımlı, çökük
Deutsch: depressiv
English: depressive
Kırmancki: deqiq [sıf.]
Türkçe: dakik, vaktinde
Deutsch: pünktlich, rechtzeitig
English: punctual
Kırmancki: derg [sıf.]
Türkçe: 1) yüksek 2) büyük (direk, ağaç)
Deutsch: 1) lang 2) hoch (Mast, Baum)
English: 1) long 2) high
Kırmancki: derd werdene
Türkçe: derde katlanmak, kedere katlanmak
Deutsch: Kummer ertragen, Sorge ertragen, Leid ertragen 
English: to endure grief
Kırmancki: dest u pay [sıf.]
Türkçe: güçlü, kuvvetli
Deutsch: kräftig
English: strong
Kırmancki: dêlmaşt [sıf.] (dêlmast, dimlaşt)
Türkçe: ters
Deutsch: verkehrt
English: inverse
Kırmancki: dıçalat [sıf.]
Türkçe: yarılmış, bölünmüş, ayrılmış
Deutsch: gespalten, gegabelt
English: split
Kırmancki: dırbetın (dırvetın) [sıf.] [tıbbi] (1)
Türkçe: yaralı, yarasıolan, yaralanmış (kimse), mecruh
Deutsch: verletzt, verwundet
English: injured, hurt, wounded
Kırmancki: na hêm (2)
Türkçe: bu taraf
Deutsch: diese Seite
English: this side
Kırmancki: do hêm (2)
Türkçe: o (öteki, ilerideki) taraf, yön
Deutsch: jene Seite
English: those side
Kırmancki: do het (1)
Türkçe: o (öteki, ilerideki) taraf, yön
Deutsch: jene Seite
English: those side
Kırmancki: narri
Türkçe: bu taraf, bu tarafa, önden görünüş (dağın)
Deutsch: (her)über, diese Seite, Vorderseite (vom Berg)
English: over (here), across, this side, front view (from the mountain)
Kırmancki: nami (2)
Türkçe: önden görünüş
Deutsch: Vorderansicht, diese Seite
English: front view
Kırmancki: qe caê (1)
Türkçe: hiçbir yerde
Deutsch: nirgendwo
English: nowhere, not anywhere
Kırmancki: hêmê dorri
Türkçe: arka taraf
Deutsch: Hinterseite
English: back
Kırmancki: hêmê teveri
Türkçe: dışarıda, şehir dışında
Deutsch: auswärts
English: out, away from home
Kırmancki: nateniye
Türkçe: berisinde
Deutsch: diesseits
English: on this side of
Kırmancki: dêma ke
Türkçe: ....o halde daha/o halde henüz....
Deutsch: ....also noch....
Kırmancki: ha..., ha... (ha laceko, ha çêneka! - erkek olsada, kız olsada! (ne fark eder?) )
Türkçe: ...de/da..., ...de/da...
Deutsch: ob...., oder...
Kırmancki: ne..., ne (ki)... (ne nata yeno, ne (ki) bota şono - ne buraya geliyor, ne(de) öteye)
Türkçe: ne … ne (de) …
Deutsch: weder..., noch...
Kırmancki: ya... ya (ki)...
Türkçe: ya … ya (da)
Deutsch: etnweder... oder...
English: either… or...
Kırmancki: hem ki
Türkçe: bundan başka
Deutsch: außerdem
English: besides, moreover, furthermore, in addition, also
Kırmancki: hem..., hem ki
Türkçe: hem... hem (de)....
Deutsch: sowohl... als auch...
English: as well as, both … and
Kırmancki: ala
Türkçe: 1) hele 2) -ip -mediği
Deutsch: 1) gerade, ausgerechnet, insbesondere, vor allem, sicher schon, mal, nur erst, schließlich …, doch noch, nur …, doch 2) ob
English: 1) especially, above all, at least, at last, particularly, finaly 2) whether, if
Kırmancki: çıqaşi ke..., honde...
Türkçe: ne kadar … o kadar …
Deutsch: 1) je..., desto/umso...  2) wie lange..., soviel....
English: the … the … (example: the more the better, the sooner the better)
Kırmancki: çıturi ke...
Türkçe: yapar yapmaz...
Deutsch: 1) sobald 2) sowie..., so... 
English: as soon as
Kırmancki: eke...
Türkçe: eğer, şayet..., bunun üzerine (öyleyse, o halde, o zaman)...
Deutsch: wenn..., dann...
English: if..., then...
Kırmancki: eke heni
Türkçe: öyleyse, (o halde, o zaman, neden)...
Deutsch: wenn... so (wenn es so ist), (dann, warum)...
English: if that's the way it is, (then, why)...
Kırmancki: çıqaşi ke
Türkçe: -diği halde (-mesine rağmen)..., buna rağmen...
Deutsch: obwohl..., ...trotzdem/dennoch
English: (al)though..., nevertheless (nonetheless, still, all (just) the same, for all that)...
Kırmancki: medem ke (madem ke)
Türkçe: madem ki..., eğer, şayet, bunun üzerine (öyleyse, o halde, o zaman)...
Deutsch: wenn... schon, dann...
English: if..., then...
Kırmancki: nê nê ke
Türkçe: olmazsa (olmadığıtakdirde, değilse, öyle değilse), bunun üzerine ( öyleyse, o halde, o zaman)...
Deutsch: wenn nicht, dann...
English: unless, then...
Kırmancki: ke..., hona...
Türkçe: ancak o zaman (sadece o zaman)..., eğer, şayet...
Deutsch: (erst dann)..., wenn (wenn..., erst dann)
English: only then..., if...
Kırmancki: qê ke nê
Türkçe: en azından (hiç değilse)..., sonra
Deutsch: wenigstens..., dann
English: at least..., then, next, after that, afterward(s)
Kırmancki: qê toa
Türkçe: hiç(bir şey) değil
Deutsch: gar, überhaupt nicht(s)
English: not at all
Kırmancki: qe pêt
Türkçe: hiç hızlıdeğil
Deutsch: gar/überhaupt nicht schnell
English: not fast at all
Kırmancki: qe rınd niyo
Türkçe: hiç iyi değil
Deutsch: gar/überhaupt nicht gut
English: not good at all
Kırmancki: qe kes
Türkçe: hiç kimse
Deutsch: überhaupt niemand
English: nobody at all
Kırmancki: qe çiyê
Türkçe: hiç(bir şey) değil
Deutsch: überhaupt nichts
English: nothing at all, nothing what(so)ever
Kırmancki: thawa kes (thaba, thowa, toa)
Türkçe: hiç kimse
Deutsch: gar keiner
English: no one at all
Kırmancki: thawa caê (thaba, thowa, toa) (2)
Türkçe: hiçbir yerde
Deutsch: nirgendwo
English: nowhere, not anywhere
Kırmancki: memısxane [e.] (2)
Türkçe: tuvalet, hela
Deutsch: Toilette, WC
English: toilet
Kırmancki: kağıta destawi (destawxaneyi)
Türkçe: tuvalet kâğıtı
Deutsch: Toilettenpapier, Klopapier   
English: toilet paper
Kırmancki: destawxane [e.] (1)
Türkçe: tuvalet, hela
Deutsch: Toilette, WC
English: toilet
Kırmancki: cayê destawi
Türkçe: tuvalet yeri, ayakyolu
Kırmancki: destawiya xo keno [e.]
Türkçe: tuvaletini yapıyor
Deutsch: er macht seine toilette
English: he is doing his toilet
Kırmancki: destawiya xo kena [d.]
Türkçe: tuvaletini yapıyor
Deutsch: sie macht ihre Toilette
English: she is doing her toilet
Kırmancki: şono destawiya xo keno [e.]
Türkçe: tuvalet yapmaya gidiyor
Deutsch: er geht zur Toilette (Gang zur Toilette)
English: he goes to the toilet
Kırmancki: tever şiyene (teber şiyene)
Türkçe: "dışarıda tuvalete gitmek" anlamında bir söz
Kırmancki: parên [sıf.]
Türkçe: son/geçen yılki, son/geçen seneki, geçen yıldan/seneden kalma
Deutsch: letztjährig
English: last years, of last year
Kırmancki: dolabê cemedi (dolavê cemedi)
Türkçe: buzdolabı
Deutsch: Kühlschrank
English: refrigerator, fridge, refridge
Kırmancki: cemednayoğ
Türkçe: dondurucu, donduran
Deutsch: Gefrierschrank
English: freezer
Kırmancki: cemed gırêdayene
Türkçe: buz bağlamak
Kırmancki: cemedxane [e.]
Türkçe: buzhane
Deutsch: Kühlhaus
English: cold-storage depot
Kırmancki: cemedkar
Türkçe: dondurmacı
Deutsch: Eisverkäufer, Eisdiele
English: iceman, ice-cream seller
Kırmancki: cemedino
Türkçe: donuyor
Kırmancki: cemediyo
Türkçe: donmuş
Kırmancki: peli ke tıidare kena bımıne
Türkçe: yönettiğin sayfalarıgizle
Deutsch: verstecke Seiten, die du verwaltest
English: hide pages you manage
Kırmancki: grev [Fr.]
Türkçe: grev, iş bırakma eylemi
Deutsch: Streik, Ausstand
English: strike, walkaut
Kırmancki: grevê vêşaniye
Türkçe: açlık grevi
Deutsch: Hungerstreik
English: hunger strike
Kırmancki: çewt (ben- çewt, çewt b- ) [sıf.]
Türkçe: eğri, çarpık, bükük
Deutsch: schief, krumm, gebeugt, gebückt
English: crooked, bent, stooped, bowed
Kırmancki: çımêrakerde (çımêyakerde) [sıf.] (2)
Türkçe: açıkgöz
Deutsch: clever, raffiniert, gerissen, schlau, pfiffig 
English: clever, shrewd, smart, crafty, canny
Kırmancki: dewleti [sıf.]
Türkçe: zengin
Deutsch: reich
English: rich, wealthy, (very) well-off
Kırmancki: dızdêni (dızdine, dıjdine) [d.] (2)
Türkçe: hırsızlık
Deutsch: Dieberei
English: thieving, thievery, pilferage
Kırmancki: durıst [sıf.] [Far. → Orta Far. → Eski Far.]
Türkçe: dürüst, terbiyeli, adamakıllı
Deutsch: anständig
English: proper, decent, seemly
Kırmancki: düri berdene (ben- düri, düri ber- )
Türkçe: 1) uzağa götürmek 2) korumak (ör: beladan korumak)
Deutsch: 1) fortbringen (in die Weite) 2) bewahren (Beispiel: Gott bewahre!)
English: 1) take away (into the distance) 2) to protect (or preserve, keep) sb [sth] from sth
Kırmancki: düri fiştene (fin- düri, düri fi-)
Türkçe: uzak tutmak, biri(si)ni bir şey yapmaktan alıkoymak
Deutsch: fernhalten, abhalten (jemanden davon abhalten, etwas zu tun) 
English: to keep sb away from sth (or off sth), to hold sb off, to keep sb from doing sth, to stop sb doing sth
Kırmancki: düşt [e.]
Türkçe: yükseklik
Deutsch: Höhe
English: height
Kırmancki: ebe fayde [sıf.]
Türkçe: yararlı, faydalı, avantajlı
Deutsch: nützlich
English: useful, of use, helpful
Kırmancki: ebe yaraniye (ebe leqiye, ebe legoye) [sıf.]
Türkçe: esprili, şakalı, komik
Deutsch: humorvoll, witzig
English: humorous, full of humor, witty, funny
Kırmancki: ebe hurmet (hurmetın) [sıf.]
Türkçe: hürmetli, saygılı
Deutsch: respektvoll, rücksichtsvoll    
English: respectful, deferential
Kırmancki: be itimat (ebe itimat)
Türkçe: itimat ile, itimatlı, güven ile, güvenilir, güven dolu
Deutsch: vertrauensvoll
English: trusting, trustful
Kırmancki: ebe itiqat [sıf.] [din.]
Türkçe: itikat ile, itikatlı, dindar, inançlı
Deutsch: gläubig
English: believing, religious
Kırmancki: bêitikat [sıf.] [din.]
Türkçe: itikatsız, dindar değil, inançsız
Deutsch: ungläubig
English: disbelieving, incredulous,
Kırmancki: ebe melumat (malumat) [sıf.)
Türkçe: bilgi verici
Deutsch: informativ
English: informative
Kırmancki: o guman nêkeno [e.]
Türkçe: o tahmin etmiyor, o inanmıyor, o sanmıyor
Deutsch: er vermutet nicht, er zweifelt, er glaubt nicht
English: he does not suspect, he doubts
Kırmancki: (e)be qanun [sıf.]
Türkçe: kanuna uygun, kanuni, yasal
Deutsch: legal, gesetzmäßig, legitim
English: legal
Kırmancki: teqlifê qanuni
Türkçe: kanun teklifi, yasa önerisi
Kırmancki: teverê qanuni (teberê qanuni)
Türkçe: yasa dışı, illegal, kaçak, kanunsuz
Deutsch: illegal
English: illegal, unlawful, illicit
Kırmancki: (e)be qerar
Türkçe: kararlı
Deutsch: entschieden
English: decided, settled
Kırmancki: ebe xater (xaterın, xeterın) [sıf.]
Türkçe: tehlikeli, rizikolu
Deutsch: gefährlich, riskant
English: dangerous, risky
Kırmancki: fıqarêni, fıqariye [d.]
Türkçe: fukaralık, yoksulluk, fakirlik, zavallılık
Deutsch: Armut
English: poorness, poverty, penury
Kırmancki: fıraqet [sıf.]
Türkçe: sessiz, sakin, suskun
Deutsch: leise, still
English: low, quiet, soft, silent
Kırmancki: gerr [e.] [tıbbi]
Türkçe: uyuz hastalığı
Deutsch: Krätze (med.)
English: scabies (med.)
Kırmancki: gerr vetene
Türkçe: uyuz hastalığıolmak
Deutsch: Krätze kriegen
Kırmancki: gerrın [sıf.] [tıbbi]
Türkçe: uyuzlu, kaşıntılı
Deutsch: krätzig (med.) 
English: scabious (med.)
Kırmancki: geveze [sıf.] [Far.]
Türkçe: geveze (çok konuşan, lafazan, çene çalan, çenesi düşük)
Deutsch: schwatzhaft, geschwätzig, redselig, gesprächig 
English: talkative, garrulous, loquacious
Kırmancki: gılor [sıf.] (gıleri, gırr, gındır, gındolıke, gırıke, gırgır)
Türkçe: yuvarlak
Deutsch: rund 
English: round
Kırmancki: bêcemed [sıf.]
Türkçe: buzsuz, buzdan arınmış
Deutsch: eisfrei, frei von Eis, ohne Eis, frostfrei
English: ice free, clear of ice
Kırmancki: goşu ra gıran [sıf.]
Türkçe: ağır işiten
Deutsch: schwerhörig
English: hard-of-hearing
Kırmancki: goştın [sıf.]
Türkçe: etli, şişman
Deutsch: fleischig, dick, fettleibig
English: meaty, thick, fat
Kırmancki: goşt guretene
Türkçe: şişmanlamak, etli olmak
Deutsch: zunehmen, dick werden, korpulent werden
English: to get (or grow) fat, to put on weight, gain in weight
Kırmancki: vir [e.] [Far.]
Türkçe: hafıza, bellek, anı, akıl, zekâ, zihin, bilinç
Deutsch: Gedächtnis, Sinn, Verstand
English: memory, mind, senses, wit
Kırmancki: hazarın
Türkçe: binlik
Kırmancki: qırmoçık (qermeçık, qırmıç) [f.]
Türkçe: 1) buruşuk 2) kırışık, kırışmış olan
Kırmancki: qırmoçnayene (qırmoçnen-, qırmoçna-, -qırmoçn- ), qırmıçnayene
Türkçe: 1) kırıştırmak 2) buruşturmak
Kırmancki: qırmoçıkiyayene (qırmoçıkin-, qırmoçıkiya-, -qırmoçıkiy- ), qırmıçıkiyayene [f.]
Türkçe: 1) kırışmak 2) buruşmak
Kırmancki: qırmoçniyayene (qırmoçnin-, qırmoçniya-, - qırmoçniy- ), qırmıçniyayene
Türkçe: 1) kırıştırılmak 2) buruşturulmak
Kırmancki: qırmoçıkiye (qermeçıkiye, qırmıçıkiye)
Türkçe: 1) kırışıklık 2) buruşukluk (buruşuk olma durumu, ciltte oluşmuş kırışık)
Kırmancki: hipermetrop [sıf.]
Türkçe: hipermetrop
Deutsch: weitsichtig
English: hyperopic
Kırmancki: ideal [sıf.] [Fr. → Geç Lat. → Lat./Eski Yun.]
Türkçe: ideal, mükemmel, uygun
Deutsch: ideal 
English: ideal
Kırmancki: ilelebed [sıf.] [Ar.]
Türkçe: ebedi
Deutsch: ewig
English: eternal, perpetual
Kırmancki: rıke kerdene
Türkçe: inat etmek
Kırmancki: tırıkına
Türkçe: sen inatçısın
Kırmancki: tımıra rıkına
Türkçe: sen benden inatçısın
Kırmancki: rıke
Türkçe: 1) inat 2) kin, garaz, düşmanlık
Deutsch: 1) Sturheit, Trotz, Eigensinn, Halsstarrigkeit 2) Hass, Feindschaft, Groll, böse Absicht, Animosität   
English: 1) despite, in spite  2) hate, hatred, enmity, animosity
Kırmancki: a oncia rıke kena [d.]
Türkçe: o yinede inat ediyor
Kırmancki: Hawtemalê şıma bımbareke bo
Türkçe: Hawtemal'ınız kutlu olsun (bahar bayramınız kutlu olsun)
Deutsch: fröhliches (glücklisches) Hawtemalfest (fröhliches Frühlingsfest) 
English: happy Hawtemal feast (happy spring feast)
Kırmancki: Hawtemalê şıma şên bo
Türkçe: Hawtemal'ınız şenli olsun (bahar bayramınız şenli olsun)
Deutsch: fröhliches (glückliches) Hawtemalfest (fröhliches Frühlingsfest)
English: happy Hawtemal feast (happy spring feast)
Kırmancki: eks
Türkçe: inat
Deutsch: Sturheit, Trotz, Eigensinn, Halsstarrigkeit
English: despite, in spite
Kırmancki: rıkın
Türkçe: inatçı
Kırmancki: rıkıniye (rıkeniye)
Türkçe: inatçılık
Kırmancki: cemxane [e.] [din.] [Ar./Far.]
Türkçe: cemevi
Deutsch: Cemhaus (alevitisches Versammlungs- und Kulturhaus)
English: Cemhouse (places of worship, house of gathering of the alevites)
Kırmancki: Cem [e.] [din. → 1] [Far. → 3,4]
[Ar. → 5]
Türkçe: 1) alevilerin ve bektaşilerin toplu halde ettikleri ibadetin adı2) günün yarısı, öğün 3) hükümdar, şah 4) bir erkek ismi 5) toplama, bir araya getirme
Deutsch: 1) religiöses Ritual der Aleviten und Bektaschi 2) halber Tag 3) Herrscher, Schah 4) Jungenname 5) sich sammeln, zusammenkommen
English: 1) religious ritual of the Alevites and Bektashi 2) half of the day 3) ruler, shah 4) boy name 5) gathering, come together
Kırmancki: cemê şani (cemê soni, cemê sondi, cemê şandi)
Türkçe: arife, akşam üzeri, geç öğleden sonra (öğle ile akşam arasındaki zaman)
Deutsch: Vorabend, später Nachmittag 
English: eve, late afternoon
Kırmancki: cêriyaişê aşme [e.] (cêriyaisê asme)
Türkçe: ay tutulması
Deutsch: Mondfinsternis
English: lunar eclipse, eclipse of the Moon
Kırmancki: sole [d.]
Türkçe: tuz
Deutsch: Salz
English: salt
Kırmancki: solın/e [sıf.]
Türkçe: tuzlu
Deutsch: salzig, gesalzen, salzhaltig
English: salty
Kırmancki: khez (khej) [sıf. → 1, 2] (2)
Türkçe: sarışın 1) sarısaçlıve ak tenli kimse 2) sarıya yakın renkli
Deutsch: blond
English: blond(e), fair-haired
Kırmancki: ruchanêniya xo (ruchaninya xo)
Türkçe: üstün olma, üstünlük, kendini üstün görme
Deutsch: überlegen sein, sich überlegen fühlen, 
English: superiority
Kırmancki: khone [sıf.]
Türkçe: kör (keskinliği yeterli olmayan)
Deutsch: stumpf
English: blunt, dull
Kırmancki: kılmek ra [sıf.]
Türkçe: kısaca, özlü, sözün kısası
Deutsch: kurzgefasst, kurzgesagt
English: in short, brief, concise
Kırmancki: kılmever [sıf.]
Türkçe: dar
Deutsch: schmal 
English: narrow
Kırmancki: korê! [d.]
Türkçe: kör!
Deutsch: du Blinde!
English: blind! (f)
Kırmancki: koro! [e.]
Türkçe: kör!
Deutsch: du Blinder!
English: blind! (m)
Kırmancki: kor biyene
Türkçe: kör olmak, körleşmek, kör olası
Kırmancki: kor kerdene
Türkçe: kör etmek
Kırmancki: kud u kırec [tıbbi]
Türkçe: tamamen felç olmuş
Deutsch: völlig gelähmt
English: completely paralyzed
Kırmancki: kuroğın (kıroğın [sıf.] (1)
Türkçe: çirkin
Deutsch: hässlich
English: ugly
Kırmancki: lal biyayene
Türkçe: dilsiz olmak
Deutsch: stumm sein, sprachlos sein
Kırmancki: laciwerd [sıf.] [Far. → Sansk.] (2)
Türkçe: mor, menekşe rengi
Deutsch: violett, veilchenblau
English: violet
Kırmancki: lazım biyene
Türkçe: lazım/gerekli olmak, gerekmek
Deutsch: nötig haben, brauchen
English: to need
Kırmancki: lıvır [sıf.]
Türkçe: bakımsız, pasaklı
Deutsch: ungepflegt 
English: unkempt, dishevel(l)ed, untidy
Kırmancki: manidar [sıf.] [Far. → Ar.]
Türkçe: önemli, hayli, dikkate değer
Deutsch: bedeutend
English: important, major, significant
Kırmancki: melaim [sıf.]
Türkçe: zevkli, rahat, ferah
Deutsch: genüsslich, gemütlich
English: sensuous, voluptuous, cosy, snug, comfortable
Kırmancki: merexın [sıf.]
Türkçe: endişeli, kaygılı
Deutsch: besorgt
English: worried, concerned, apprehensive
Kırmancki: merex kerdene (merex ken-, merex kerd-, merex ker-)
Türkçe: endişelenmek
Deutsch: sich Sorgen machen
English: be worried, be concerned
Kırmancki: mesul biyayene
Türkçe: sorumlu olmak
Deutsch: verantwortlich sein
English: to be responsible
Kırmancki: meşur (mesur) [sıf.] [Ar.]
Türkçe: meşhur
Deutsch: berühmt
English: famous, celebrated, renowned
Kırmancki: mexsusna [sıf.]
Türkçe: kasıtlı, bile bile
Deutsch: absichtlich
English: intentional, intended, deliberate, wilful
Kırmancki: mezele kerdene
Türkçe: defnetmek
Deutsch: bestatten
English: bury, inter, lay to rest
Kırmancki: mırd [sıf.]
Türkçe: tok
Deutsch: satt
English: full (up), replete, satisfied, satiated, sated
Kırmancki: miyop [sıf.] [Fr. → Eski Yun.]
Türkçe: miyop, basiretsiz, ileriyi göremeyen
Deutsch: kurzsichtig
English: shortsighted, nearsighted, myopic
Kırmancki: mubtela [sıf.] [Ar.]
Türkçe: tiryaki, bağımlı
Deutsch: süchtig
English: addicted
Kırmancki: murr [sıf.]
Türkçe: entrikacı
Deutsch: intrigant
English: intriguing, scheming   plotting, conspiring
Kırmancki: naif [sıf.] [Fr. → Lat.]
Türkçe: naif, çocuksu, saf
Deutsch: naiv,  kindlich, ursprünglich, unbefangen
English: naive
Kırmancki: nankor [sıf.] [Far.]
Türkçe: nankör, takdir edilmeyen
Deutsch: undankbar
English: ungrateful, thankless, unrewarding
Kırmancki: nazli [sıf.] [Far.]
Türkçe: naz yapan, koket, kendini ağıra satan, işveli, edalı
Deutsch: kokett, verwöhnt, sich zierend
English: gracing oneself
Kırmancki: nêheq (neq) [sıf.]
Türkçe: haksız, adaletsiz
Deutsch: ungerecht, unfair
English: unjust, inequitable, unfair
Kırmancki: nerm biyene
Türkçe: yumuşamak
Kırmancki: pêrarên [sıf.]
Türkçe: geçen yıldan
Deutsch: vom letzten Jahr
English: from last year
Kırmancki: pıların (pılorın) [sıf.]
Türkçe: bakımsız, pasaklı
Deutsch: ungepflegt, Schmutzfink
English: unkempt, dishevelled, untidy, dirty devil
Kırmancki: pratik [sıf.] [Fr. → Lat. → Eski Yun.]
Türkçe: pratik
Deutsch: praktisch
English: practical
Kırmancki: psikolocik [sıf.]
Türkçe: psikolojik
Deutsch: psychologisch 
English: psychological
Kırmancki: qalınd [sıf.]
Türkçe: kalın
Deutsch: dick
English: thick
Kırmancki: qelp [sıf.]
Türkçe: 1) tembel, çalışmak istemeyen 2) sahtekâr, dolandırıcı, güven vermeyen 3) geçersiz (para için)
Deutsch: 1) faul, arbeitsscheu 2) Gauner, Ganove, Schwindler 3) ungültig (für Münzen, Banknoten)
English: 1) lazy, work-shy 2) swindler, cheat, crook 3) not current (for coins, banknote, bank bill)
Kırmancki: pere hurdi kerdene
Türkçe: para bozmak
Deutsch: Geld wechseln
English: change money, exchange of money
Kırmancki: hurdiyê noni (nani) (1)
Türkçe: ekmek kırıntısı
Kırmancki: hurdi hurdi
Türkçe: 1) küçük küçük, ufak ufak, ince ince 2) giderek, gittikçe, yavaş yavaş
Kırmancki: vılt [sıf.] (1)
Türkçe: tembel, üşengeç
Deutsch: faul, träge, arbeitsscheu
English: lazy, indolent, sluggish, work-shy
Kırmancki: Qelender [sıf.] [Far.]
Türkçe: 1) mütevazı, alçak gönüllü, gösterişsiz 2) erkek ismi
Deutsch: 1) bescheiden 2) Jungenname
English: 1) modest, unassuming, humble  2) boy name
Kırmancki: qeseraşt [sıf.]
Türkçe: açıksözlü, doğru, dürüst, açık kalpli
Deutsch: ehrlich, direkt
English: honest, fair, straight
Kırmancki: razi (raji) [sıf.] [Ar.]
Türkçe: razı, hoşnut, memnun
Deutsch: einverstanden, befriedigt, bereitwillig, zufrieden
English: willing, contendet, content, assent, agreeable, satisfied, pleased
Kırmancki: raşti vana?
Türkçe: sahi mi? gerçekten mi? doğru mu söylüyorsun?
Deutsch: wirklich? 
English: really? true? genuine?
Kırmancki: raşti
Türkçe: doğru, gerçek, hakiki, sahici
Deutsch: richtig, wahr, wirklich
English: right, correct, real, true, genuine
Kırmancki: raşt biyayene (ben- raşt, biya- raşt, raşt b-)
Türkçe: hareket etmek, hemen -meye koyulmak
Deutsch: aufbrechen, loslegen 
English:  get , start (out or off) (for), set out (or off)
Kırmancki: erebe (arebe) raşt ameyê mıser
Türkçe: araba direk (dosdoğru) üstüme geliyordu
Kırmancki: raştê cıbiyayene (raştê cıben-, raştê cıbiya-, raştê cıb- )
Türkçe: rastlamak, karşılaşmak
Deutsch: begegnen
English: meet
Kırmancki: raştiye (rastiye)
Türkçe: doğruluk, gerçeklik, düzlük
Kırmancki: raşt ardene
Türkçe: rast getirmek, uygun hale getirmek
Kırmancki: raşıkên [sıf.]
Türkçe: gerçek
Deutsch: echt
English: real, genuine
Kırmancki: reşid [sıf.] [Ar.]
Türkçe: reşit
Deutsch: volljährig
English: of (full legal) age
Kırmancki: reşid biyene
Türkçe: reşit olmak
Deutsch: volljährig sein
English: to be of age
Kırmancki: rez [e., sıf] [Far.]
Türkçe: 1) bağ/asma kütüğü 2) şahane, harika, enfes, süper, hakiki, halis, el değmemiş 3) genç/yeni
Deutsch: 1) Rebe, Weinstock 2) herrlich, unberüht,  echt 3) jung
English: 1) (grape)vine 2) magnificent, grand, great,genuine, untouched 3) young
Kırmancki: reqi [e.] [Ar.]
Türkçe: rakı
Deutsch: Raki, Anisschnaps
English: raki
Kırmancki: hurmetkar
Türkçe: hürmetkâr, saygılı, hürmetli
Kırmancki: hurmetkariye
Türkçe: saygılılık, hürmetlik
Kırmancki: rezın
Türkçe: bağlık, asmalık
Kırmancki: rınd kerdene
Türkçe: iyi yapmak
Kırmancki: rınd biyene
Türkçe: iyi olmak
Kırmancki: rınd u ar
Türkçe: iyi ve kötü
Kırmancki: rındêrêri
Türkçe: daha daha iyi
Kırmancki: raştdar
Türkçe: sağcı
Deutsch: Rechte(r)
English: rightist
Kırmancki: raşt ra raşt
Türkçe: doğrudan doğruya, düpedüz
Kırmancki: roşti [d., sıf.] [Far.]
Türkçe: ışık, aydınlık, aydın
Deutsch: Licht, hell
English: light, bright
Kırmancki: roşti dayene (roşti dan-, roşti da-, roşti d- )
Türkçe: parlamak, parıldamak
Deutsch: leuchten 
English: shine, give off (or emit) light
Kırmancki: roşti biyayene
Türkçe: aydınlanmak
Kırmancki: roşti kerdene
Türkçe: aydınlatmak, işık vermek
Kırmancki: şilpağe werdene
Türkçe: tokat yemek, tokatlanmak
Deutsch: eine Ohrfeige bekommen, eine geklebt kriegen
English: to be slapped
Kırmancki: şilpağe pıro dayene
Türkçe: tokatlamak
Deutsch: Ohrfeige geben, ohrfeigen
English: to slap in (or on) the face, to box (or cuff) ears
Kırmancki: şilmıge (şelmüge) pıro dayene
Türkçe: tokatlamak
Deutsch: Ohrfeige geben, ohrfeigen
English: to slap in (or on) the face, to box (or cuff) ears
Kırmancki: şilmıge cıeştene (şilpağe cıeştene)
Türkçe: şaplak atmak, tokat atmak
Deutsch: eine Ohrfeige verpassen, eine Ohrfeige geben
English: to slap
Kırmancki: çızığe (çızgi) [d.] [Tr.] (2)
Türkçe: çizgi
Deutsch: Linie, Strich
English: line, stroke
Kırmancki: çızığe kerdene
Türkçe: çizmek
Kırmancki: şurrık vıraze (surrik vıraze)
Türkçe: hat ör, hat yap (çubuklarla örülmüş çit duvar için)
Kırmancki: sabiye (saviye, sıvaye) [d.] (3)
Türkçe: çizgi, hat, hat çizgi
Deutsch: Linie, Strich
English: line, stroke
Kırmancki: sabiyin (saviyin, sıvayin) [sıf.] (2)
Türkçe: çizgili
Deutsch: liniert, gestreift (Stoff)
English: lined, ruled
Kırmancki: heqo şurre (surre) cısane! (surre cısanıtene) [din.]
Türkçe: tanrım daire/çember çek önüne! (onu koru anlamında bir deyim)
Kırmancki: şurre biya şurre ser, şurre amê şurre ser (surre biya surre ser, surre amê surre ser)
Türkçe: daire/çember/hat/çizgi dolandıgeldi birleşti, dolandıüzerine geldi
Kırmancki: dormê baği de jû surre biya-bere
Türkçe: bağ´ın etrafında bir tur getir-götür