Manidar/DEZD-Dictionary-Kirmancki huggingface dataset:
Kırmancki: zêdek (jêdek, komek) [mat.]
Türkçe: artı
Kırmancki: dıletkenar [mat.]
Türkçe: ikizkenar, eşkenar
Deutsch: gleichschenklig 
English: isosceles
Kırmancki: repçargoşe
Türkçe: dikdörtgen
Deutsch: Rechteck  
English: rectangle
Kırmancki: İzmir [e.] [Yun. → Lat.] [coğ.]
Türkçe: İzmir
Deutsch: İzmir
English: İzmir
Kırmancki: ez dıdanane xo şüna
Türkçe: ben dişlerimi yıkıyorum, ben dişlerimi fırçalıyorum
Deutsch: ich putze meine Zähne 
English: I brush my teeth
Kırmancki: ez rüyê (riyê) xo şüna
Türkçe: ben yüzümü yıkıyorum
Deutsch: ich wasche mein Gesicht
English: I am washing my face
Kırmancki: sate hirê u des de
Türkçe: saat üçü on geçe
Deutsch: um drei Uhr zehn
English: at ten past three o'clock
Kırmancki: ez kıncanê xo dan xo ra
Türkçe: ben elbiselerimi giyiyorum
Deutsch: ich ziehe meine Sachen/Klamotten an, ich ziehe mich an 
English: I get dressed
Kırmancki: ez çê ra vêcina
Türkçe: ben evden çıkıyorum, evi terk ediyorum
Kırmancki: ez resena mektebe
Türkçe: ben okula ulaşıyorum, ben okula varıyorum
Deutsch: ich erreiche die Schule 
English: I reach the school
Kırmancki: mekteb sate .... de qedina
Türkçe: okul saat .... de/da bitiyor
Deutsch: die Schule endet um .... Uhr  
English: the school ends at .... o'clock
Kırmancki: wertê .... (orte)
Türkçe: arasın(d)a, ortasın(d)a
Deutsch: zwischen, mitten ....
English: between, in the middle ....
Kırmancki: werte ra
Türkçe: aradan, ortadan
Deutsch: unter, aus der Menge
Kırmancki: werte de mendene
Türkçe: arada kalmak, ortada kalmak
Kırmancki: werteyine
Türkçe: aralık, ortalık
Kırmancki: werte ra amayene
Türkçe: aradan gelmek, ortadan gelmek
Kırmancki: werte rê ardene
Türkçe: arasına getirmek, ortasına getirmek
Kırmancki: werte de kerdene
Türkçe: arada yapmak (etmek), ortada yapmak (etmek)
Kırmancki: werte ro vêrdene
Türkçe: arasından geçmek, ortasından geçmek
Kırmancki: werte rê eştene
Türkçe: arasına atmak, ortasına atmak
Kırmancki: werte de biyayene
Türkçe: arada olmak, ortada olmak
Kırmancki: werte ro biyayene
Türkçe: arasından olmak, ortasından olmak
Kırmancki: ara [d.]
Türkçe: kahvaltı
Deutsch: Frühstück
English: breakfast
Kırmancki: ara de ... wena
Türkçe: kahvaltıda .... yiyorum
Deutsch: beim Frühstück esse ich ....
Kırmancki: dundule xızıri (dundıla xızıri, dundıle xızıri) [din. → 2] [zool. → 1]
Türkçe: 1) uğur getirdiğine inanılan yeşilimsi çubuksu bir böcek 2) Hz. Ali’nin dişi yağız atı3) peygamber devesi
Kırmancki: kermê soşi [zool.]
Türkçe: bal kurtçuğu
Deutsch: Honigwurm 
English: honey worm
Kırmancki: zooloci [Fr.]
Türkçe: zooloji (hayvan bilimi)
Deutsch: Zoologie (Tierkunde)
English: zoology (animal science)
Kırmancki: kermê textey [zool.]
Türkçe: tahta kurusu
Deutsch: Wanze 
English: bug
Kırmancki: kermez
Türkçe: meyve kurdu
Kırmancki: kermezın [sıf.]
Türkçe: kurtlu (meyve), içinde kurt bulunan, kurtlanmış, mecaz: yerinde rahat duramayan, sürekli kıpırdanan kimse
Kırmancki: mele kerdene
Türkçe: malalamak
Kırmancki: mêsa borbore [zool.]
Türkçe: siyah irice bir arı(eşek arısından büyük)
Kırmancki: mêsa heru [zool.] (1)
Türkçe: eşek arısı
Deutsch: Hornisse
English: hornet
Kırmancki: mêsa korre [zool.]
Türkçe: yaban arısı(duvar aralarına, düzensiz bir yere bal yapan arı)
Deutsch: Wespe
English: wasp
Kırmancki: mêsa phizange [zool.] (2)
Türkçe: eşek arısı
Deutsch: Hornisse
English: hornet
Kırmancki: pirıka morri [zool.]
Türkçe: bir tür örümcek
Kırmancki: rıske (rızki, rızçi) [zool.] (2)
Türkçe: bit yumurtası, sirke
Deutsch: Lauseier
English: lous eggs
Kırmancki: sırsaleke [zool.] (1)
Türkçe: uğur böceği
Deutsch: Marienkäfer, Glückskäfer
English: ladybird, ladybug
Kırmancki: temuz/e [e./d.] [zool.]
Türkçe: ağustos böceği
Deutsch: Zikade
English: cicada
Kırmancki: zığırt [zool.]
Türkçe: geceleri tavan arasında öten böcek
Kırmancki: ciyê astari [zool.] (2)
Türkçe: ateş böceği
Deutsch: Glühwürmchen, Leuchtkäfer 
English: glow-worm, fireworm
Kırmancki: qırnık (kerzıkê kutıku)
Türkçe: köpek kenesi
Kırmancki: texte [e.] [Far. → Orta Far. → Avesta]
Türkçe: tahta
Deutsch: Brett, Platte 
English: board
Kırmancki: texteyê nuştişi
Türkçe: yazıtahtası, kara tahta
Deutsch: Tafel, Wandtafel 
English: black board
Kırmancki: dımtawuke [zool.]
Türkçe: yeni yumutlanan kurbağa yavrusu
Kırmancki: lulıkê sıli [zool.] (2)
Türkçe: bok böceği, pislik böceği, hapböceği (dışkıyla beslenen böcek)
Deutsch: Kotkäfer, Mistkäfer
English: scarab (beetle), tumble bug, scarabaeid
Kırmancki: raya ra veciyayene
Türkçe: rayından çıkmak, yoldan çıkmak, yolunu şaşırmak, sapıtmak
Deutsch: entgleisen 
English: be derailed, leave (or run off) the rails, jump the rails
Kırmancki: raye ra veciya
Türkçe: rayından çıktı, yoldan çıktı, yolunu şaşırdı, sapıttı
Deutsch: entgleist 
English: derailed
Kırmancki: gevıj dayene
Türkçe: eşeğin yerde tepinmesi
Kırmancki: mılqey, mılqi (tıhuyiya ra zerrê xo mılqey kerd, tıhuyiya zerra ra mılqey da - sen gülmekten kırıldın/öldün)
Türkçe: 1) gülmekten kırılmak, gülmekten ölmek 2) küfürlü sözler
Deutsch: 1) totlachen 2) Schimpfwörter, schmutzige Wörter
English: 1) split one’s sides (or kill oneself) laughing, nearly die laughing 2) swearwords, abusive words, dirty words
Kırmancki: rociye (rojiye)
Türkçe: günlük
Kırmancki: tici de vêşayene
Türkçe: güneş ışıklarında yanmak
Kırmancki: sewle aşme
Türkçe: ay ışığı, ay yansıması
Deutsch: Mondlicht, Mondschein
English: moonlight, light of the moon, moonshine
Kırmancki: boliye (baliye, beliye) (Quercus) [d.] [bot.]
Türkçe: palamut, pelit
Deutsch: Eichel
English: bonito
Kırmancki: yaraniker (1)
Türkçe: şakacı
Deutsch: Spaßmacher, Witzbold
English: wag, joker, wit
Kırmancki: yaraniye kerdene
Türkçe: espiri yapmak, eğlence yapmak, zevk yapmak, şaka yapmak
Kırmancki: permelnayene (permelnen-, permelna-, -permeln- ) [f.]
Türkçe: soldurmak
Deutsch: ausbleichen lassen , verwelken lassen
English: to bleach, to fade
Kırmancki: permelayene (permelen-, permela-,
-permel- ) [f.] (vılıke permelena ro - çiçek soluyor)
Türkçe: solmak
Deutsch: verwelken, ausbleichen
English: wither   wilt, droop, bleach, fade
Kırmancki: rüyê (riyê) to permeliya ro
Türkçe: yüzün soldu
Kırmancki: vılıke permeliya ro
Türkçe: çiçek soldu
Kırmancki: adır bıvêşne (bıvêsne)
Türkçe: ateş yak, ateşi yak
Kırmancki: adır bıvêşnê (bıvêsnê) [ç.]
Türkçe: ateş yakın, ateşi yakın
Kırmancki: adır kerdene
Türkçe: ateş etmek, ateş yakmak
Kırmancki: adır cıkotene
Türkçe: 1) tutuşmak, yanmak 2) ateş basmak, ateş girmek
Kırmancki: adır cıkuyo
Türkçe: 1) tutuşsun, yansın 2) ateş bassın, ateş girsin
Kırmancki: adır cıverdayene (adır cıverdene) (1)
Türkçe: ateşe vermek
Kırmancki: adır dekotene (2)
Türkçe: tutuşmak (ateş)
Kırmancki: vistene (viştene)
Türkçe: düşürmek
Kırmancki: ra u welağ(ra u olağ)
Türkçe: yol yordam, yol yolak
Deutsch: (Verhaltens)Regeln, Ordnung 
English: convenances, rite, rule of etiquette (or conduct)
Kırmancki: cırê zor amayene
Türkçe: gücüne gitmek, ağrına gitmek
Kırmancki: gıncırın mıncırın [sıf.]
Türkçe: yırtık pırtık
Kırmancki: xeylêk (2)
Türkçe: bir sürü, çok (miktar, nicelik)
Deutsch: eine Menge
English: a lot, a lot of, lots of, loads of, amount
Kırmancki: nêçe
Türkçe: kaç (tane), bazılarıgibi, kimileri gibi, birkaç gibi, birtakım gibi, birçok gibi
Deutsch: wie viele, wie manche 
English: how many, as some, like some
Kırmancki: xeylê ca
Türkçe: çok uzak, "çok yer"
Deutsch: sehr weit, "viel Ort" 
English: very far
Kırmancki: heqa sıftêne (2)
Türkçe: öncelik
Deutsch: Vorrang, Vorrecht, Priorität, Privileg
English: precedence, priority, privilege
Kırmancki: dest xo kerdene (dest xo ke, şime - davran, gidelim)
Türkçe: davranmak
Deutsch: handeln, tun, sich verhalten, sich benehmen, verfahren, vorgehen, auftreten
Kırmancki: por u herdisesıpê (1)
Türkçe: yaşlıbaşlı
Kırmancki: khal-kokım (2)
Türkçe: yaşlıbaşlı
Kırmancki: derga derg
Türkçe: boylu boyunca (boyu uzanabildiği kadar, boyu uzunluğunca)
Deutsch: der Länge nach, die ganze Zeit hindurch
Kırmancki: raşt u duz
Türkçe: dümdüz
Deutsch: völlig eben, flach
Kırmancki: pırra pırr [sıf.]
Türkçe: dopdolu
Deutsch: proppenvoll
English: jam-packed
Kırmancki: hêrbina
Türkçe: çarçabuk, tezce, hızlıca
Deutsch: blitzschnell, im Nu
English: as quick as a flash, like a flash
Kırmancki: kose-guçık
Türkçe: köşe bucak
Deutsch: alle Ecken und Winkel
English: all corners and angles
Kırmancki: zuri muri (1)
Türkçe: yalan dolan
Deutsch: Schwindelein
English: a pack of lies, pack of nonsense
Kırmancki: dek u dubara (2)
Türkçe: yalan dolan
Deutsch: Schwindeleien
English: a pack of lies, pack of nonsense
Kırmancki: jilık (zilık)
Türkçe: cücük
Kırmancki: destikker
Türkçe: iplikçi
Kırmancki: zoniyu ser roniştene
Türkçe: bağdaş kurmak
Deutsch: im Schneidersitz sitzen
English: to sit with one’s legs crossed (or cross-legged)
Kırmancki: xuye ero xo fistene
Türkçe: huysuzlanmak
Deutsch: eigensinnig werden, bockig werden (oder sein), böse sein
Kırmancki: xuye ero cıfistene
Türkçe: huysuzlandırmak
Kırmancki: tênkitker
Türkçe: eleştirmen
Deutsch: Kritiker
English: critic
Kırmancki: fıkırker/e [e./d.]
Türkçe: düşünür
Deutsch: Denker/in 
English: thinker
Kırmancki: çêrrık
Türkçe: uzun zayıf
Kırmancki: çeqe çeqe
Türkçe: çatırtı
Deutsch: Knacks, Krepitation, Geknatter, Geprassel
English: crack, crackle, crunch
Kırmancki: çivane
Türkçe: dolambaç
Kırmancki: pur [e.]
Türkçe: 1) kireç 2) kabuk (meyvelerin (yemişlerin) kabuk bölümü) 3) agaç veya ot yaprağı4) kuş tüyü, kanat yaprağı5) talan, yağma
Kırmancki: sınce (Elaeagnus) [d.] [bot.]
Türkçe: iğde
Deutsch: Ölweide, Frucht der Ölweide
English: oleaster
Kırmancki: bêteref [sıf.]
Türkçe: çekimsiz
Kırmancki: kasok (kaskasok)
Türkçe: sürüngen
Kırmancki: dırre (qelis)
Türkçe: yırtmaç
Deutsch: Schlitz 
English: slash, slit, vent
Kırmancki: zerrepêt [sıf.] (2)
Türkçe: hissiz, duygusuz, sert kişilikli, katıkişilikli
Deutsch: gefühllos
English: unfeeling, insensitiv, callous
Kırmancki: musamayın [sıf.] (2)
Türkçe: hoşgörülü
Deutsch: tolerant, duldsam, nachsichtig 
English: tolerant
Kırmancki: weynedar
Türkçe: cilveli
Kırmancki: fezıletın
Türkçe: erdemli
Deutsch: tugendhaft
English: honest, virtuous, chaste
Kırmancki: zekayın [Ar.]
Türkçe: zeki, zekâsıolan
Deutsch: intelligent, aufgeweckt, geistreich
English: intelligent, clever, bright, witty
Kırmancki: hise nızmine
Türkçe: aşağılık duygusu (veya kompleksi)
Deutsch: Minderwertigkeitskomplex
English: inferiority complex
Kırmancki: çakurık [sıf.]
Türkçe: sıska
Deutsch: mager, hager
English: lean, thin, spare, skinny, scrawny, slender, slim
Kırmancki: vênane (3)
Türkçe: görsel
Deutsch: visuell, darstellend
English: visual
Kırmancki: hesnane
Türkçe: işitsel
Kırmancki: terbiyawi
Türkçe: eğitimsel, pedagojik
Deutsch: erzieherisch, pädagogisch
English: educative
Kırmancki: zulmat [sıf.]
Türkçe: zifirî, çok koyu, kapkara
Deutsch: pechschwarz
English: pitch-black
Kırmancki: goşiye
Türkçe: kulaklık
Deutsch: Kopfhörer, Ohrenschützer, Hörer, Hörgerät
English: headphones, headset, earphones, ear muff, ear protectors, hearing aid
Kırmancki: varışiye (1)
Türkçe: yağmurluk
Deutsch: Regenmantel
English: raincoat
Kırmancki: sareyiye (1)
Türkçe: başlık
Deutsch: Titel
English: title
Kırmancki: zoniyiye
Türkçe: dizlik
Kırmancki: rewac
Türkçe: yürürlük
Kırmancki: talimatname
Türkçe: yönetmelik
Kırmancki: sılxet (sıx) [sıf.]
Türkçe: yoğun, sık
Kırmancki: beşine (besine)
Türkçe: yeterlik
Kırmancki: cêbgir [e.]
Türkçe: yankesici
Deutsch: Taschendieb
English: pickpocket, cutpurse, bagsnatcher,
Kırmancki: hetgir [e.]
Türkçe: yanlı, yandaş, taraflı
Deutsch: parteiisch, Anhänger, Befürworter 
English: partial, adherent, follower, supporter
Kırmancki: mosıldar
Türkçe: verimli
Kırmancki: vengê cıbırnayene
Türkçe: sesini kestirmek, susturmak
Kırmancki: pede vaciyayene (pede vajiyayene)
Türkçe: terslemek
Deutsch: jemanden scharf zurechtweisen
Kırmancki: qar (dec) [e.] [Ar.]
Türkçe: kahır, yok etme, ezme, perişan etme, mahvetme, derin üzüntü veya acı, sıkıntı
Deutsch: Kummer, Sorge, großes Ungemach, Unruhe, Trauer, Betrübnis, Leidwesen, Trübsal 
English: sadness, sorrow, grief, worry, distress, affliction
Kırmancki: zê veri
Türkçe: önceki gibi
Kırmancki: zê peyi
Türkçe: sonraki gibi
Kırmancki: piyazo teze
Türkçe: yeşil soğan
Kırmancki: tırş u thol (tırş u thol )
Türkçe: ep ekşi
Kırmancki: zowtê xo vêrdene
Türkçe: ahıtutmak
Kırmancki: xemelın/e [e./d.] [sıf.] (xemelnae/ xemelnaiye, xemeliyae/xemeliyaiye)
Türkçe: süslü
Kırmancki: herresan kerdene
Türkçe: meydan okumak
Kırmancki: şiyo ra mı[e.]
Türkçe: bana benziyor
Kırmancki: taniya roci (taniya roji)
Türkçe: güneşin sıcaklığı
Kırmancki: tava roci (tava roji)
Türkçe: güneşin aşırısıcaklığı
Kırmancki: era ver kewtene
Türkçe: öncülük etmek
Deutsch: führen, leiten 
English: guide, lead
Kırmancki: qaytê cıbiyayene
Türkçe: 1) bakmak 2) kontrol etmek 3) beslemek
Kırmancki: qaytê cıbe (ve)
Türkçe: 1) bak 2) kontrol et 3) besle
Kırmancki: adır guretene (1)
Türkçe: tutuşmak (ateş), ateş almak
Kırmancki: adır tafinayene (2)
Türkçe: ateşe vermek
Kırmancki: adırkar
Türkçe: ocakçı
Kırmancki: adırkariye
Türkçe: ocakçılık
Kırmancki: ebe adır potene
Türkçe: ateş ile pişirmek
Kırmancki: adır de vêşayene
Türkçe: ateşte yanmak
Kırmancki: adır de vêşeno [e.]
Türkçe: ateşte yanıyor
Kırmancki: adır de vêşena [d.]
Türkçe: ateşte yanıyor
Kırmancki: adır tanayene (adır nan- ta, adır na- ta, adır tan- )
Türkçe: ateş tutuşturmak, ateş yakmak
Kırmancki: adır de taniyayene (adır de nin- ta, adır de niya- ta, adır de tani- )
Türkçe: ateşte tutuşmak, ateşte yanmak
Kırmancki: adır vêşeno
Türkçe: ateş yanıyor
Kırmancki: adır vêşnayene
Türkçe: ateş yakmak
Kırmancki: adır vêşayene (vêsayene)
Türkçe: ateş yanmak
Kırmancki: zê adıri vêşa
Türkçe: ateş gibi yandı
Kırmancki: adır werêfistene
Türkçe: ateş karıştırmak
Kırmancki: adır de mendene
Türkçe: 1) ateşte kalmak 2) ateşe tutulmak
Kırmancki: adır parano to
Türkçe: ateş üstüne sıçrar
Kırmancki: adır pışkino cı
Türkçe: ateş sıçrıyor
Kırmancki: adır varnayene (adır varnen-, adır varna-, adır -varn- ), vornayene
Türkçe: ateş yağdırmak
Kırmancki: adır varayene (adır varen-, adır vara-, adır -var- ), vorayene
Türkçe: ateş yağmak (aşırıpahalılık, havaların aşırısıcaklığı)
Kırmancki: hol kerdene
Türkçe: iyileştirmek
Kırmancki: na bena hol
Türkçe: bu iyi olacak
Kırmancki: hol [sıf.]
Türkçe: iyi, güzel, beğenilir olan, kaliteli
Kırmancki: letey (bı)ke
Türkçe: böl, parçala, dilimle
Kırmancki: letey biyayene
Türkçe: parçalanmak, bölünmek, dilimlenmek, doğrulmak
Kırmancki: leteyê noni (nani)
Türkçe: ekmek parçası, ekmek dilimi
Kırmancki: letık
Türkçe: parçacık
Kırmancki: xo lete kerdene
Türkçe: kendini parçalamak
Kırmancki: lete bi
Türkçe: parçalandı, bölündü, dilimlendi
Kırmancki: lete biyo
Türkçe: parçalanmış, bölünmüş, dilimlenmiş
Kırmancki: lete kerd
Türkçe: parçaladı, böldü, dilimledi
Kırmancki: lete kerdo
Türkçe: parçalamış, bölmüş, dilimlemiş
Kırmancki: lete lete
Türkçe: parça parça, bölüm bölüm, dilim dilim
Kırmancki: leteker/e [e./d.]
Türkçe: parçalayan, bölen, dilimleyen
Kırmancki: pukê piri
Türkçe: kocakarısoğuğu, berdelacuz (rumi takvimine göre mart ayının son üç ve nisan ayının ilk üç günü)
Deutsch: (die) „Eisheiligen“ (Kälteeinbruch, nach altem Rumi Kalender Ende März/Anfang April)
English: the Ice Saints (cold snap, according to old Rumi calendar end of March/beginning of April)
Kırmancki: abdestxane [e.] [Far.]
Türkçe: müslümanların "tuvalet" için kullandıklarısöz
Deutsch: abdesthane wird von Muslimen als Synonym für "Toillette" benutzt
English: abdesthane is used by Muslims as a synonym for "toilet"
Kırmancki: uca (aca, haca, haja, oca, uja, aja, uza)
Türkçe: ora, orası
Kırmancki: ucka (ujka, uzka)
Türkçe: orada
Deutsch: dort
English: there
Kırmancki: ucaya ra (acaya ra)
Türkçe: oralardan
Kırmancki: acaya ra
Türkçe: oralardan
Kırmancki: a uca ya [d.]
Türkçe: o oradadır
Kırmancki: o uca ya [e.]
Türkçe: o oradadır
Kırmancki: acız biyene
Türkçe: usanmak
Deutsch: überkriegen, genug haben von, die Lust verlieren, überdrüssig werden 
English: be sickened with, have done with, be fed up with, tire
Kırmancki: acız kerdene
Türkçe: usandırmak
Deutsch: überkriegen lassen, von etwas genug haben lassen, die Lust verlieren lassen, überdrüssig werden lassen
Kırmancki: afçên [e.]
Türkçe: ekmek açarken kullanılan un
Kırmancki: zêdêri (jêdêri)
Türkçe: daha ziyade, doğrusu
Deutsch: vielmehr
English: rather
Kırmancki: afiyet bo!
Türkçe: afiyet olsun!
Deutsch: guten Appetit! zum Wohl!
English: bon appétit! Good health! Your health!
Kırmancki: afiş [e.] [Fr.]
Türkçe: afiş
Deutsch: Plakat, Anschlag
English: placard, bill, poster
Kırmancki: tenê yen ra xo
Türkçe: biraz kendime geliyorum
Kırmancki: yenê verê çımunê mı
Türkçe: gözümün önüne geliyorlar
Kırmancki: rew rew
Türkçe: 1) erken erken 2) sık sık 3) hızlı, hızlı,
Kırmancki: ma cıra xeylê çi musayme
Türkçe: biz ondan çok şey öğrendik
Kırmancki: Şevaz (Sevaz) [e.]
Türkçe: Sivas
Deutsch: Sivas
English: Sivas
Kırmancki: wezir [e.] [Orta Far.]
Türkçe: vezir
Deutsch: Wesir
English: vizier
Kırmancki: serwezir [e.]
Türkçe: başbakan
Deutsch: Premierminister, Ministerpräsident, Bundeskanzler
English: prime minister
Kırmancki: ma turıkê xo kerdime ra (ya)
Türkçe: biz çantamızı/torbamızıaçtık
Kırmancki: tayên kerdene (tayın kerdene)
Türkçe: azaltmak
Kırmancki: tayên biyayene (tayın biyayene)
Türkçe: azalmak
Kırmancki: tayên tayên (tayın tayın)
Türkçe: azar azar
Deutsch: nach und nach, in kleinen Mengen, peu à peu 
English: by degrees, by and by, bit by bit, little by little, a bit at a time, a little at a time, in small quantities
Kırmancki: taynêri (2)
Türkçe: daha az, en az
Kırmancki: fekê turıki
Türkçe: çanta ağzı
Deutsch: Taschenöffnung 
English: pocket/bag opening
Kırmancki: gard [e.] [Far.]
Türkçe: toz (madde)
Deutsch: Pulver 
English: powder
Kırmancki: gardê çamaşuri [Far.]
Türkçe: çamaşır tozu, çamaşır deterjanı
Deutsch: Waschpulver, Waschmittel 
English: washing powder, laundry detergent
Kırmancki: arınge [d.] (2)
Türkçe: toz, ot ve saman tozu
Deutsch: Staub
English: dust
Kırmancki: kemeroşia
Türkçe: karakayalık
Kırmancki: kemera şiaye
Türkçe: kara kaya
Kırmancki: süyare (şüyare, şiyare) [d.]
Türkçe: ağıt, dertli türkü
Deutsch: (Toten) Klagelied, Trauerlied 
English: lament, dirge, threnody
Kırmancki: süyare (şüyare) pırodayene (dan- pıro)
Türkçe: ağıt söylemek
Deutsch: (Toten) Klagelied singen, Trauerlied singen
English: sing lament
Kırmancki: hawır
Türkçe: bilinç
Kırmancki: atbangêle biyayene (hotbangêle biyayene)
Türkçe: aniden ve izsiz kaybolmak
Kırmancki: baxey [sıf.]
Türkçe: ağır sakat, ağır engelli, ağır özürlü
Deutsch: schwer behindert
English: severely handicapped, severely disabled
Kırmancki: derêqep [sıf.] (4)
Türkçe: hemen
Deutsch: sofort 
English: immediately, instantly
Kırmancki: herame
Türkçe: çarşaf (giysi)
Kırmancki: iskartme [e.] [İt.] (3)
Türkçe: iskarpin, ökçeli, konçsuz ayakkabı
Deutsch: Halbschuh 
English: footwear, shoe
Kırmancki: kertukê vare (vore, vewre)
Türkçe: kar yığını
Kırmancki: kuk
Türkçe: konuşma sorunu olan
Kırmancki: lewend [e.]
Türkçe: gaspçı, eşkıya
Deutsch: Räuber, Usurpator, Bandit
English: robber, usurper, bandit
Kırmancki: xovero [e.]
Türkçe: kendi kendine
Kırmancki: top biyayene
Türkçe: toplanmak
Kırmancki: top bıke
Türkçe: topla
Kırmancki: dışmen kerdene (dısmen kerdene)
Türkçe: düşman etmek
Kırmancki: dıde u nêm, 2 1/2
Türkçe: iki buçuk
Deutsch: zweieinhalb
English: two and a half
Kırmancki: goge [d.]
Türkçe: yumurta büyüklüğünde taş veya tomakdan yapılmış yuvarlak oyun topu
Kırmancki: 1ê Gulane weş bo!
Türkçe: Yaşasın 1 Mayıs! 1 Mayıs hoş olsun!
Kırmancki: 4ê Gulane roca xo viri ardena terteleyê Dêsıma (Dêsima, Dêrsima)
Türkçe: 4 Mayıs Dersim kırımınıanma günüdür
Kırmancki: seserre [d.] (seserra 1ine, seserra 2ine, seserra 3ine, seserra 4ine, seserra 5ine..., -1.ci yüzyıl, 2.ci yüzyıl, 3.cü yüzyıl, 4.cü yüzyıl, 5.ci yüzyıl... )
Türkçe: yüzyıl, asır, çağ
Deutsch: Jahrhundert, Zeitalter
English: century, age (era, epoch)
Kırmancki: 4ê Gulane 1938ine de
Türkçe: 4 Mayıs 1938 de
Kırmancki: tencık [e.]
Türkçe: küçük tencere
Deutsch: kleiner Topf
English: small pot
Kırmancki: 1ê Gulane Bımbarek Bo!
Türkçe: 1 Mayıs kutlu olsun!
Kırmancki: Gağanê Şıma Bımbarek Bo!
Türkçe: Gağanınız kutlu olsun!
Kırmancki: kılıkê hermi ra kelekene
Türkçe: omuzdan öpmek (selamlaşma)
Kırmancki: astê verê şêney (estê verê sêney, kılıkê hermi) ([anat.]
Türkçe: köprücük kemiği
Deutsch: Schlüsselbein 
English: collar bone, clavicle, clavicula
Kırmancki: awe cıpışkıtene (awe pışknen- cı, awe pışkıt- cı, awe cıpışkn-)
Türkçe: su sıçratmak
Kırmancki: awe tıra pışkıtene
Türkçe: su serpmek
Kırmancki: awe tıra pışkiyayene
Türkçe: su serpilmek
Kırmancki: awe cıpışkiyayene
Türkçe: su sıçramak
Kırmancki: surıngın [bot.] (2)
Türkçe: sarmaşık
Deutsch: Kletterpflanze
English: climbing plant, climber
Kırmancki: sulıle [d.] [bot.]
Türkçe: yabani üzüm
Kırmancki: perç u puf (2)
Türkçe: şiş şiş (şişik şişik)
Kırmancki: az u wuz
Türkçe: soy sop, sülale
Deutsch: die gesamte Verwandtschaft, Sippe
English: the entire relatives, lineage, clan
Kırmancki: çımêzur [sıf.]
Türkçe: şaşı, şaşıgözlü
Deutsch: scheel, scheeläugig, schielend
English: squint- (or cross-)eyed,
Kırmancki: hemreng [Far.]
Türkçe: aynırenkten
Kırmancki: hemderd [Far.]
Türkçe: dert ortağı
Kırmancki: hemhuy [Far.]
Türkçe: huylarıbenzeyen
Kırmancki: zerreserdın [sıf.]
Türkçe: ilgisiz
Deutsch: uninteressiert, gleichgültig, interesselos, ohne Zusammenhang
English: disinterested, uninterested, indifferent, listless, uninterested
Kırmancki: cıl u cor
Türkçe: pılıpırtı
Kırmancki: hemkar [e.] [Far.]
Türkçe: 1) iş arkadaşı, meslektaş, aynıişi yapan 3) iş birlikçi
Kırmancki: hemşehri [e.] [Far.]
Türkçe: hemşehri, memleketli
Deutsch: Landsmann, Mitbürger
English: fellow countryman, compatriot
Kırmancki: hemegan [Far.]
Türkçe: herkes, umum
Kırmancki: heme [belgisiz sıf., d.] [Far.]
Türkçe: 1) hep(si), genel, herkes 2) mama, yemek, yiyecek (çocuk dilinde)
Kırmancki: hempa [d.] [Far.]
Türkçe: ayak uyduran, beraber
Kırmancki: pa [d.] [Far.]
Türkçe: 1) ayak 2) beraber(inde), birlikte
Deutsch: 1) Fuß 2) zusammen, gemeinsam, miteinander, bei sich, in seiner Begleitung
English: 1) foot 2) together, common, with each other, with one another, with one, accompanied (or attended) by, in the company of
Kırmancki: pay [ç.] [Far.]
Türkçe: ayaklar
Deutsch: Füße
English: feet
Kırmancki: kertê raye
Türkçe: yol ayrımı
Kırmancki: hempaye [Far.]
Türkçe: aynırütbede
Kırmancki: hempiyale [Far.]
Türkçe: kadeh arkadaşı
Kırmancki: hempeyman [sıf.] [Far.]
Türkçe: müttefik, dost
Kırmancki: ta [sıf.]
Türkçe: eş, eş olanaklı, benzeri
Kırmancki: hewadar [sıf.] [Far.]
Türkçe: havadar, havalı, yeleç
Deutsch: luftig
English: airy, breezy
Kırmancki: hewa ra
Türkçe: havadan
Kırmancki: hewa cıdayene
Türkçe: havalandırmak, hava vermek
Kırmancki: hewa rê
Türkçe: havaya
Kırmancki: hewa de
Türkçe: havada
Kırmancki: hewa de perrayene
Türkçe: havada uçmak
Kırmancki: hewa de teqayene
Türkçe: havada patlamak, havada taklamak
Kırmancki: hewa de pernayene
Türkçe: havada uçurmak, havada kovmak
Kırmancki: yadegar [e.] [Far.]
Türkçe: yadigâr, hatıra
Deutsch: Erinnerung, Andenken
English: memory, reminiscence, keepsake
Kırmancki: furındar/e (fırındar/e) [e./d.]
Türkçe: fırıncı
Deutsch: Bäcker/in
English: baker
Kırmancki: sosyalist [e.] [Fr/İng.]
Türkçe: sosyalist, toplumcu (e)
Deutsch: Sozialist (m) 
English: socialist (m)
Kırmancki: sosyaliste [d.] [Fr/İng.]
Türkçe: sosyalist, toplumcu (d)
Deutsch: Sozialistin (w)
English: socialist (f)
Kırmancki: sosyalizm [e.]
Türkçe: sosyalizm
Deutsch: Sozialismus 
English: socialism
Kırmancki: sosyalistiye [d.]
Türkçe: sosyalistlik
Kırmancki: sosyoloci [Fr.]
Türkçe: sosyoloji
Deutsch: Soziologie 
English: sociology
Kırmancki: odê [ç.]
Türkçe: odalar
Deutsch: Zimmer
English: rooms
Kırmancki: orıspi biyayene
Türkçe: orospulaşmak, orospu olmak, fahişe olmak, hayat kadınıolmak
Kırmancki: orıspi kerdene
Türkçe: orospulaştırmak, orospu etmek, fahişe etmek, hayat kadınıetmek
Kırmancki: o dewe de maneno [e.]
Türkçe: o köyde kalıyor
Kırmancki: a dewe de manena [d.]
Türkçe: o köyde kalıyor
Kırmancki: ma dewe de manenime
Türkçe: biz köyde kalıyoruz
Kırmancki: tıdewe de manena
Türkçe: sen köyde kalıyorsun
Kırmancki: şıma dewe de manenê
Türkçe: siz köyde kalıyorsunuz
Kırmancki: ê (i) dewe de manenê
Türkçe: onlar köyde kalıyorlar
Kırmancki: o zaf şenık zaneno [e.]
Türkçe: o çok az biliyor
Kırmancki: a zaf şenık zanena [d.]
Türkçe: o çok az biliyor
Kırmancki: ma zaf şenık zanenime
Türkçe: biz çok az biliyoruz
Kırmancki: tızaf şenık zanena
Türkçe: sen çok az biliyorsun
Kırmancki: şıma zaf şenık zanenê
Türkçe: siz çok az biliyorsunuz