ایران (با نام رسمی جمهوری اسلامی ایران) در بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۲۰ در توکیو ژاپن شرکت کرد. ایران در المپیک تابستانی سال ۱۹۰۰ و همچنین از ۱۹۴۸ تاکنون در همه دوره‌ها به استثنای بازی‌های المپیک تابستانی ۱۹۸۰ و ۱۹۸۴ حاضر بوده‌است که در این دوره با ۶۵ ورزشکار، بعد از المپیک ۱۹۷۶ مونترال (۸۶ ورزشکار) بزرگترین کاروان المپیکی ایران راهی توکیو شده‌است. این سهمیه‌ها در ۱۷ رشته به دست آمده بود.
ایران تاکنون در ۱۸ دوره المپیک شرکت کرده که نه دوره قبل از انقلاب بوده و نه دوره بعد از انقلاب و دستاورد عملکرد کاروان ورزشی ایران در قبل از انقلاب ۴ طلا و بعد از انقلاب ۲۰ طلا بوده‌است. گفتنی است ایران با ۳ طلا و ۲نقره؛ مجموع ۷ مدال؛ بعد از المپیک ۲۰۱۲ لندن بهترین مدال آوری فارغ از رتبه‌بندی جهانی را در این دوره از بازی ها (توکیو۲۰۲۰) بدست آورده‌است.

شرکت‌کنندگان 
سهمیه‌های ورزش ایران برای المپیک توکیو که در ۱۷ رشته به دست آمده، به این شرح است:

مدال‌آوران

بدمینتون

بسکتبال

سالنی

خلاصه

مسابقات مردان 

تیم ملی بسکتبال ایران به عنوان بهترین تیم آسیایی در جام جهانی بسکتبال ۲۰۱۹ که در چین برگزار شد جواز حضور در بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۲۰ را به‌دست‌آورد.

فهرست تیم
 رویداد مردان - یک تیم ۱۲ نفره
 این فهرست در ۳ ژوئیه ۲۰۲۱ اعلام شد.

مرحله گروهی

بوکس 
ایران با توجه به حضور در مسابقات کسب سهمیه آسیا و اقیانوسیه در سال ۲۰۲۰ و کسب ۲ سهمیه توسط سید شاهین موسوی و دانیال شه بخش، نهایتاً در المپیک ۲۰۲۰ توکیو با این ۲ بوکسور شرکت کرد.
در مبارزه دانیال شه‌بخش و لازارو آلوارز، داور به دلیل مصدومیت شه‌بخش مبارزه را متوقف کرد و آلوارز را برنده اعلام کرد.

تکواندو 

مردان

زنان
حریف ناهید کیانی در ابتدا کیمیا علیزاده از تیم پناهندگان بود که به علت مثبت شدن تست کرونای فرناندا آگوئیر ورزشکار کشور شیلی، جید جونز از بریتانیا حریف ناهید کیانی می‌شد اما با جایگزینی ورزشکاری از کاستاریکا به جای فرندا آگوئیر، مجدداً ناهید کیانی رقیب کیمیا علیزاده شد.

تنیس روی میز 

نیما عالمیان که سابقه حضور در المپیک ۲۰۱۶ را نیز دارد روز ۳۰ اسفند ۱۳۹۹ و در فاصله یک ساعت تا آغاز سال جدید توانست با قهرمانی در رقابت‌های انتخابی المپیک ۲۰۲۰ توکیو در منطقه آسیای میانه، سهمیه حضور در این بازی‌ها را کسب کند.

تیراندازی 

  تیراندازی با کمان 

با حضور دو ایرانی (میلاد وزیری و امین پیرعلی) در مرحله نیمه‌نهایی مسابقات قهرمانی تیراندازی با کمان آسیا ۲۰۱۹ در بخش ریکرو، یک سهمیه برای ایران در المپیک ۲۰۲۰ قطعی شد.https://www.tasnimnews.com/fa/news/1400/04/01/2525986

  دوچرخه‌سواری 

 دوچرخه‌سواری جاده 
ایران سهمیه حضور یک دوچرخه‌سوار (مرد) را برای حضور در مسابقات جاده المپیک با توجه به قرار گرفتن در رده ۳۳ تا ۵۰ تیم برتر رنکینگ اتحادیه جهانی دوچرخه‌سواری به دست آورد.

  دو و میدانی 

مردان
تست کرونای مهدی پیرجهان ۴ روز قبل از مسابقه‌اش مثبت شد و از مسابقات کنار رفت.

زنان

رویدادهای میدانی

  روئینگ 

با توجه به نایب قهرمانی بهمن نصیری در بخش مردان و نازنین ملایی در بخش زنان در فینال روئینگ انتخابی المپیک در آسیا، یک سهمیه به ایران تعلق گرفت. با توجه به انصراف بهمن نصیری و طی اقدامی جوانمردانه، ایشان طی پیامی به روابط عمومی فدراسیون قایقرانی اعلام کرد: «با توجه به قوانین پیچیده فدراسیون جهانی مبنی بر انتخاب یک نفر از بین من و خانم ملایی، به منظور کاهش فشار بر فدراسیون و شخص دکتر سهرابیان از این چالش فرساینده کناره‌گیری می‌نمایم» و بدین ترتیب نازنین ملایی نماینده ایران در المپیک شد.

  شمشیربازی 

برای اولین بار تیم ایران با ترکیب کامل در اسلحه سابر تیمی در مسابقات المپیک شرکت می‌کند (با توجه به بالاترین رتبه در میان تیم‌های آسیایی در رنکینگ فدراسیون جهانی شمشیربازی).

  شنا 
ابتدا مهرشاد افقری در مسابقات انتخابی المپیک در بلغارستان، موفق به کسب تایم استاندارد B المپیک در ۱۰۰ متر پروانه شده بود اما چند روز بعد، فینا اعلام کرد که با توجه به رکوردهای ثبت شده توسط سایر شناگران، رکورد مهرشاد افقری برای راهیابی به المپیک کافی نیست و سهمیه او را به متین بالسینی داد که در مسابقات انتخابی المپیک در صربستان، دو بار رکورد ایران را در ۲۰۰ متر پروانه ارتقا داد. با این رکورد پس از ۱۴ سال ایران موفق به کسب تایم استاندارد B در شنای المپیک شد. شنای ایران آخرین بار در المپیک ۲۰۰۸ پکن موفق شده بود تایم استاندارد B المپیک را کسب کند.

متین بالسینی در مقدماتی در گروه اول با اختلاف ۰٫۴ ثانیه با نفر اول، دوم شد و رکورد ایران را نیز ارتقا داد. اما در رده‌بندی نهایی در جایگاه سی و سوم قرار گرفت و از صعود به نیمه‌نهایی بازماند.

  کاراته 

ایران با ۴ کاراته‌کا که موفق به حضور در بین ۴ نفر برتر هر وزن در بخش کومیته در رنکینگ المپیکی فدراسیون جهانی کاراته شدند در نخستین حضور کاراته در رقابت‌های المپیک شرکت می‌کند. بهمن عسگری در وزن ۷۵- کیلوگرم اول بوده و سهمیه المپیک را کسب کرده بود اما در روز ۳۰ ژوئن ۲۰۲۱، فدراسیون جهانی کاراته وی را به دلیل دوپینگ (غیرعمد)، یک سال از هرگونه فعالیت ورزشی محروم کرد و به همین دلیل از المپیک نیز کنار گذاشته شد. او برای اولین بار موفق به کسب سهمیه المپیک شده بود که آن را از دست داد.

در فینال وزن ۷۵+ کیلوگرم مردان، طارق حمدی ضربه سهمگینی به سر سجاد گنج‌زاده زد که باعث بیهوش شدن وی شد و داوران و پزشکان پس از مشورت، طارق حمدی را اخراج کرده و گنج‌زاده قهرمان شد.

  کانو 

 قایقرانی سرعت (اسپرینت) 
ایران با کسب مدال طلا در مسابقات انتخابی آسیا در قایقرانی سرعت (۱۰۰۰ متر قایق کایاک ۱ نفره مردان) در پاتایا توانست کسب سهمیه کند.

  کشتی آزادنکته: ض‌ف''': ضربه فنی

فرنگی

والیبال

داخل سالن

بخش مردان 
تیم ملی والیبال مردان ایران به عنوان بهترین تیم آسیایی در مسابقات انتخابی المپیک آسیا که در ژیانگمن، چین برگزار شد توانست جواز حضور در بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۲۰ را به‌دست‌آورد.

فهرست تیم؛
 رویداد مردان - یک تیم ۱۲ نفره
 سرمربی:  ولادیمیر آلکنو

بازی‌های گروهی؛

وزنه‌برداری 

با توجه به آخرین رنکینگ اعلامی از سوی فدراسیون جهانی وزنه‌برداری در ۱۱ ژوئن ۲۰۲۱، ایران ۲ سهمیه را در بخش مردان به دست آورد.
همچنین با انصراف تیم وزنه‌برداری کشور ساموآ، ۱ سهمیه به بخش زنان ایران رسید. این سهمیه به پریسا جهانفکریان تعلق گرفته بود که به دلیل مصدومیت این وزنه‌بردار نتوانست در المپیک ۲۰۲۰ حضور یابد.

مردان

ورزش‌های غیررسمی

تکواندو

تیمی 

در این رویداد ۵ تیم وجود دارد. مدال‌های این رشته به‌طور رسمی شمرده نمی‌شود. ۵ تیم در دو گروه تقسیم می‌شوند. ایران و ژاپن در یک گروه قرار گرفتند که ایران با پیروزی در برابر ژاپن به فینال راه یافت. در فینال هم مقابل تیم چین شکست خورد و مدال نقره را کسب کرد. این مسابقات به صورت آزمایشی در این دوره برگزار شد و مدال‌های این رشته برای هیچ تیمی شمرده نمی‌شود.

داوران و عوامل اجرایی 
در بین اعضای کاروان ورزشی جمهوری اسلامی ایران، محمد مصلایی‌پور به عنوان داور کشتی، سیمین رضایی در مقام داور تنیس روی میز و مجید ناصری‌خرم به عنوان داور دوچرخه‌سواری در المپیک تابستانی ۲۰۲۰ قضاوت می‌کنند.

جستارهای وابسته 
 ایران در بازی‌های المپیک
 ایران در بازی‌های پارالمپیک تابستانی ۲۰۲۰

منابع

پیوند به بیرون 
 پایگاه اطلاع‌رسانی کاروان‌های ورزشی - توکیو ۲۰۲۰ 

ایران در بازی‌های المپیک تابستانی بر پایه سال
کشورها در المپیک تابستانی ۲۰۲۰
ورزش ایران در ۱۳۹۹
ورزش ایران در ۲۰۲۰ (میلادی)
ورزش ایران در ۲۰۲۱ (میلادی)