«Жиндир мадугьаласул, гӀагарасул мал-мулкалде квер бегьарал бусурбаби рикӀкӀине ккола капурчагӀилъун. Гьел, жамагӀаталъул хъурумусахъалгун къеркьей ккола щивав муъминчиясул мукъадасаб налъилъун. ШаригӀаталъ бихьизабун буго бищун кьварараб тамихӀ гьединал чагӀаздехун, дица гьеб тамихӀ гьабизе буго кьварун, щибго рахӀму гьечӀого. Биччанте лъазе киназдаго, гӀурусасул ялъуни хъазахъасул магӀишаталде квешаб къасд лъурав щинав чӀвазе вуго, бусурабабазул жо бикъарав чиясул къотӀизе буго квер, чӀварал талавурчагӀи ва гъачагъал бусурбан къагӀидаялда рукъизе гьечӀо, гьел, балкан киниги, хабалазда аскӀор ракьулъ рукъун тезе руго. Дица цойги нухалъ такрар гьабулеб буго, гӀурусаздехун, нилъер гьудулзаби – хъазахъаздехун зина гьабуразе дица цӀоб тун тамихӏ гьабизе буго, щай гурелъул гьаб захӀматаб заманаялда нилъеца цӀунизе ккола мадугьалзабигун лъикӀаб гьоркьоблъи. Мадугьалзабигун бугеб нилъер ракълилаб гӀумру хвезабизе ва нилъер ракьалда гIадлу-низам гьечIолъи чӀезабизе бокьарал чагӀи ккола исламалъул тушбабилъун…».

Буго Абубакар-хIажиясул цоги цо хIукъукъияб хIалтIи, цIар гьечIеб. Гьелъул цIунун хутIун буго гIицIго цохIо гьумер. Гьеб хIалтIул аслияб тема кола щакал суалазе баян кьей.

1917 соналъул 5 ноябралда чачаназул гьариялда рекъон, ХӀоцоса Нажмудин вачӀуна Гудермесалде, Чачанистаналда цӀакъго тӀибитӀун букӀараб хъачагълъиялдеги зинаялдеги данде вагӀза гьабизе. Гьеб вагӀзаялда гьес абулеб букӀана:

Исламияб календарь хIалтIизабизе байбихьун буго ритIухъав халиф ХатIтIабил ГIумарил (р. гI.) амруялдалъун ГIиса (гI.с.) гьавуралдаса 639 соналда. МухIаммад аварагас (с.т.гI.в.) Маккаялдаса Мадинаялде гьижра гьабураб соналдаса (622) рикIкIуна исламияб календарь. Цо-цо бусурбабазул пачалихъазда гьижрияб календарь официалияблъун ккола, гьелдаса пайдаги босула.

Лъалеб жо буго, 1764–1767 соназда Абубакар-хIажияв жиндирго ГIаймаки росулъа гочана мадугьалихъ бугеб ГьаракІуни росулъе. Гьеб иш ккана гьесул вас, гьунар бугев гIалимчи, 25 сон барав МухIамад хун хадуб гIемер заманго балелдего. Биценалда рекъон, МухIамадил вас, вукIинесев кIудияв гIалимчи СагIидил гьеб мехалда букIун буго лъагIелгIанаб заман.

Алексеев М. Е., Темирбулатова С. М. Кайтагский язык. // Языки народов России. Красная книга. Энциклопедический словарь-справочник. М.: Academia, 2002. С. 82-85.

26-абилеб июн — Грегорианияб календаралда рекъон лъагIалил 177-абилеб къо (високоснияб соналъ — 178-абилеб). ЛъагIел сверизе хутIула 188 къо.

EN: Dear colleagues, please comment on CentralNotice banner proposal for Volga WikiSeminar 2017 announcement (all active WPs in languages of Russia, except Azerbaidjani, Kazakh, Finnish and Ukrainian; globally, except Ukraine). Thank you & sorry if this announcement is not available in your preferred language.

Ю́рий Алексе́евич Гага́рин (9 март 1934, Клушино, Гжатский (гьанже Гагаринский) район, Западный мухъ, СССР — 27 март 1968, Новосёлово росуда аскІоб, Киржачский район, Владимирский мухъ, СССР) ккола Совет ХІукуматалъул тІоцевесев космосалде воржарав чи. Гьев ккола Совет ХІукуматалъул бахІарчиясул цІар щварав чи. Киналго шапакъаталги щварав чи ккола гьев. ГІемерисел дунялалда ругел щинал шагьаразул хІурматияв шагьарцояв ккола гьев.