Luze Es entièrament cremada en 1636 per las soldats del Pòrti de Lorraine. Una epidèmia de peste seguís immediatament e trai un grand nombre d'abitants; reapareis en 1637 per penar amb mai d'intensitat. L'an seguent, una famine horrorosa redusís los desgraciats #qu'an survécu, s'e mai se demòra pas mai a Luze que 50 personas en formant 14 familhas.

En referéncia a l'illegalitat de la soa execucion e en prevision de la seguida deus eveniments la darrèra frasa domentada de Dorrego que seré estada : ""Que's hasca dab jo atau com s'ac volha, mes avisatz las consequéncias !"".

Paracelse, nascut Philippus Theophrastus Aureolus Bombastus von Hohenheim en 1493 o 1494 a Einsiedeln (en Soïssa ) e mòrt lo 24 de setembre de 1541 a Salzborg (en Àustria) es un alquimista, astrològ e mètge soís, d’expression alemanda (dialècte alemanic).

S'acoblan en genièr o febrièr e an pas qu'una sola portadura per an. Los pichons, del nombre de 1 a 7, naisson en abril o mai aprèp una gestacion de 63 jorns. A la naissença, son cecs e an l'esquina e los flancs peluts. Lors uèlhs se dobrisson a 3 setmanas e son desmamats a 4 meses. Los ratonets se pòdon reproduire a l'edat d'1 o 2 ans. Passan lor primièr ivèrn amb lor maire e se dispersan qu'al començament de l'estiu seguent. Las ratonas s'ocupan solas de l'elevatge dels pichons.

Los killies son de peisses ovipars de l’òrdre dels Ciprinodontifòrmes. Se pòdon trobar pertot dins lo mond, a l’excepcion d’Austràlia e de las regions tròp frejas. De nombrosas espècias tropicalas, dichas « annalas », se son quitament adaptadas a de mitans fòrt cambiadisses ont l’aiga ven a mancar pendent mantun mes.

Dempuèi la disparicion de la region Miègjorn Pirenèus, lo CREO tornèt trobar lo sieu nom original de CREO Tolosa en novembre de 2016. (De 1989 a 2016 se sonèt CREO Miègjorn Pirenèus).

Tanben cal remarcar qu’una caracteristica de Paracelse èra de dire a qui volgava o entendre e l'escriguèt dins los seus obratges, que « Lo don de Dieu es pas sufisentament més en valor ». Alara Paracelse presica: « Priatz, cercatz, tustatz las pòrtas al nom de Dieu, e tot çò qu'avètz besonh vos será donat en abondança; per que es en Lo Seu nom e mejans El que totas las causas venon. » A la naissença de Paracelse, èra l’epòca del descobriment de las Americas, e fòrça son aqueles que penson que l'engenh e lo progrés de las sciéncias anavan sortir de segur l'Edat Mejana de l’obscuritat e de la misèria ont èra. Raimon Arola escriu: « […] Avisa los engenhoses trionfants contra lo terrible avenir que creavan en obliant que l’intelligéncia deuriá èsser guidada per la revelacion divina. […] Theophrastus Bombastus von Hohenheim, alias Paracelse, aviá quicóm a ofrir als òmes de sa generacion, mas s’ocupèron pauc de saber de que s’agissiá. » E: « Son ensenhament es inclassable, quitament pels especialistas. Es totjorn estonant, sas paraulas semblan teissidas per un engenh secret e furtiu impossible de sasir per la rason, e quand se crei aver comprés quicóm e poder tornar bastir l’edifici de son saber, un torn de frasa o un novèl element de son discors fa que l’edifici subte s’aclapa. Çò que cal es trobar son intencion prigonda. »