Aqupampa jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Acobamba) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Siwas jisk'a suyupi, Ankashu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Lidia Gueiler Tejada warmi (* Kuchawampa, 1921 mara 28 uru Thaya phaxsin yuritayna - † Chuqiyapu, 2011 mara 9 uru Llamayu phaxsin yuriwi), Wuliwya jacha marka anakithiri .

Antonio Cipriano José María y Francisco de Santa Ana Machado Ruiz, Antonio Machado, suti (* Sevilla, 1875 mara 26 uru Huillka kuti phaxsin yuritayna - Collioure, 1939 mara 22 uru Anata phaxsin yuriwi), huk Ispaña jacha marka qillqiri.

San Miguel jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de San Miguel) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Lamar jisk'a suyupi, Ayaquchu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Mullipata jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Mollepata) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Anta jisk'a suyupi, Qusqu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Sumpilka jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Sumbilca) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Waral jisk'a suyupi, Lima jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Kamana jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Camaná) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Kamana jisk'a suyupi, Ariqipa jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Santiago de Surco jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Santiago de Surco) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Lima jisk'a suyu pi, Lima jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Yarinaquta jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Yarinacocha). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Ukayali jach'a suyu, Coronel Portillo jisk'a suyu.

Kalanku jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Calango) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Kañiti jisk'a suyupi, Lima jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Paz perpetua en América o Federación Americana"" (1856), proponiendo una confederación de todas las naciones independientes de Latinoamérica, sin excluir a los Estados Unidos.

San Felipe jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de San Felipe). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Qajamarka jach'a suyu, Jaén jisk'a suyu.

José María Quimper jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de José María Quimper) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Kamana jisk'a suyupi, Ariqipa jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Inalmamax wali qullapuniwa. Ukax qaritat akullt'añatak, purak usutak, qaritatak, kayu phujiyataki, usuchjat phujiyataki, thuskha khas samarañataki,

San Andrés de Cutervo jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de San Andrés de Cutervo). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Qajamarka jach'a suyu, Cutervo jisk'a suyu.

Janïr tukkasin akjamanak sañ munaraktana; 1980 - 2000 uka maranakax qamañanakax wali waqaychatänwa. Janiw ukjamak tukusiyatïrikiti. Uyw anakkapayax jaqin uñjatapiniriwa. Ukat kawkjant jan qamañax utjkän ukjanakanaxa, sinti thaya, chhijchhi, jallü ukjanakax jasak mantxañatakix jupanakax mäkiw yaqh machaqat pirqsupxirïna. Ukat walja maranakxarux janiw ukjamäxiti, qamañanakax jaythsut jaythsutakiw uñjasxi. Yamas yaqhipanakax justuruw allinuqtatäski. Jakt'atanikiw phaxsin may kut pay kut ukjam uyw anakisin mantxapxi.