Clemens II. hod soi Bischdum bhalde un dodemid sin Kärsch un Schdaad nuch mescha väzahnd worn: de reemisch Bischufsidz is su noch enga in des Beziehungsgfleschd vunde Raischskärsch oibezoche worn. Uff de Clemens folschde 1047/48 Bischuf Poppo vun Brixen als Pabschd Damasus II. un 1048/49 Bischuf Bruno vun Toul als Pabschd Leo IX. Mim finfjährische Pondifikad vum Leo IX. hodde Kampf um die Mißschdänn in der Kärsch (Priesdaeje, Simonie) än ersschde Hejepungd ä‘reischd un uf de Määnza Synod vun 1049 hod sich gezaischd, wie eng die zwää heegschde Mäschde zammegeawwaid hen. Dodemid hods Pabschdtum aach iwwa Rom enaus nuch mea Geldung griehd un ännäre uniwärsälle Machd ärraischd.

Die Zaida waan awwa schnäll voabai: Mim Uffkomme vunde Dampa sindi Seeschla als waida zuriggedrängd worn. Ärschd hän die Seeschla än meechlischd gruße Modoa griehd un doch nuch zwää-drai Maschde gfahre, ofd när mim Große unnäm Maaseeschl, donn hänse än Nodmaschd midgfiad un donnwaas aus mim Seeschle. Zumindschd bai Frachd- un Passaschiafaarde. Värgeblisch nä sich die Seeschla mid gooßbaude wie de ""Preußen"", äm greeschde Seeschla alla Zaide (aach wann inde daitsch Wikipedia annan greeßa sin, inde Palz sin 147 m imma nuch mea als wie 146 m odda ebbes dodezwische!).

Di Grenz zwischem Bundsandschdåå un em Muschlkalk isch gleichzeidich aa di Grenz zu de Middelgebirge Oudewald un Schwatzwald. Da Unnergrund vum Graaichgau beschdeht aus Muschlkalk un vor allem Kaiber. An da diefschde Schdell vun da tekdonische Senk, um Långebrigge rum, liggt owwedruff sogaa noch in Rescht vum Jura. Maaßgewwend isch fä de Graaichgau awwer da digge Leeß, wu iwweraal driwwerliggt, e paa Meeder bis zu siwwenezwånzisch Meeder digg odder mächdich, wie ma in da Geologie sescht. Di Landschaft zeichent sich durich niidare un waaiche Forme aus. Da Schdååisberg bei Weiler isch da Rescht vumne Vulkaanschlot.

Zwische 1930 un 2011 hoddmade Nabf 15 mol midd Woi gfilld. Frija hoddm ä Medallwonn inde Nabf gdue, awwa said 1990 nimmdma ä Wonn aus Glasfasa vaschdergdm Polijesdahaaz. Oaläßlisch vunde Faijare zum 950-jährische „Domjubiläum“ 2011 ischde Nabf widda gfilld worre, awwa nedd diregd: weschede Higgjene hoddma awwa ewe ä Blasdigschaal oigsezd, wu 1000 Lidda gfassd hodd. De Woi ischä Schbend vunnare Woibau-Gmoinde gwesd, wu frija zum Hochschdifd kead kabd hodd.

Inde folschnde Joa issa zwische Härzatagge, Nierevasaache, Bääambudadzion un onna Malesse als Mundarddichda un Mensch zu bsunnaschdäre Greeß uffglaafe, echa doßa donn 95 im Krongehaus vaschdorwe is.

Die Grenz zwische Asie un Oiropa is uuklaa definierd: vum Aismea iwwa de Ural un vunde Ägäis (oiropäisch) iwwa die Dardanelle, s'Marmaramea, de Bosborus unäs Schwatze Mea. Was doo dezwische laihd, is selle Eck, wu said Menschegedenge die Hannlsweesch zwische Oiropa un Aasie long gange sin. Do hen sisch aach die Kuldure s'mehrschde vamischd. - Iwwelischwaise wärd de Kaukasus zu Oiropa geduun, friha hod mär sogaa ""kaukasisch"" als Synonym genumm fär ""waißhoidisch Rasse"", ""oiropäischs Ausseje"".