E l' arabe, c' est l' prononçaedje di sacwants payis (Aldjereye…) del lete ج (jim) ki s' prononce j e l' arabe classike ey e l' arabe marokin.

discheure (si discheure) [v.pr.] si dcweli, amwinri pår. Dispu sacwants moes, ele s' aveut leyî aler et si discheure tote: hodêye, li djin (E. Gilliard). rl a: alanmi. Coinrece walon do Mitan.

Les scrijheus d' romans e walon si polnut conter so les doets des deus mwins (V. Georges). Paski on n' pout nén conter come romantîs tos les scrijheus e walon k' on fwait del prôze.

1. refoirci gamén, djonnea (13-16 ans). C' est on ptit galopea ki frecante dedja (F. Deprêtre et R. Nopère). Nos gamenes corèt dedja après les galopeas (Motî d' Nivele). F. adolescent.

båboter [v.s.c.] begyî. Åyîz des wants ubén des guetes, vos n' m' etindroz nén båboter po vs evoyî båjhî bréjete. F. balbutier, bégayer. Disfondowes: bâboter, barboter, bârboter, båboter. | båbotaedje [o.n.] beguiaedje. F. bégaiement, balbutiement. | båboteu, båboteuse u båbotresse [o.f.n.] beguieu(se). On n' direut k' les båboteus sont pus assotis ki ls ôtes po djåzer. F. bégayeur, euse. Disfondowes: bauboteu. Coinreces Payis d' Lidje.

ustiyî (codjowaedje) [v.c.] diner les usteyes k' i fåt a (ene sakî). Lacobén k' il esteut la po m' ustiyî. Loukîz a : enustiyî, ahessî. F. outiller, équipper.

3. vî mousmint. Ci n' est pus metåve, ç' n' est pus k' ene foufe (A. Carlier & W. Bal). Dji va cachî dins mes foufes po trover ene pîce po mete a vosse marone (F. Deprêtre et N. Nopère). On dit eto: clicote, håre, nipe, gobeye. F. nippe, défroque, haillon, oripeau, guenille.

IV. si siervi di [v.pr.] eployî. Li bwès d' poye wåde li tchaleur cwand k' on l' toutche; c' est po ça k' on s' endè sierveut po fé des djoks ås poyes. Dispu todi, on s' sieve d' årzeye po fé des panes (A.Howaerts). Dj' ans yeu ç' casrole la avou l' fornea, et s' è siervi et s' è siervi toltins (L. Remacle).

2. siervi di: esse eployî come. Èn ålea, c' est ene pîce ki sieve d' astoca ås poes. Cwénze djoûs pus tård, mi rodje nåze sierveut d' essegne å teyåte del Coû d' Infier, et on ptit Tchantchès d' bwès acoreut sol sinne (J.D. Boussart).

disnorter (codjowaedje) [v.c.] rinde tot pierdou. Li spotchaedje do walon fourit on goulag sicolodjike k' end a dzôrnyî eyet disnorté ene peclêye, di Walons (L. Mahin). rl a: troubler, dizôrner. F. perturber, désorienter.

Ele sieve a fé cnoxhe les rcwerances sol walon des mimbes del societé, dins les dominnes di diyalectolodjeye del toponimeye et d' l' antroponimeye. Gn a yeu k' on côp on papî sol sociolinwince (e 1988). Ele ni fwait nén åtoû do linwe-ehåyaedje ni do rfondaedje. Tos les papîs sont scrîts e francès.

sipér u espér (ambedeus råles) spér (pacô minme après cossoune) [o.n] djin k' est moite, mins ki rvént sol tere, sins coir, po fé sogne ås vicants. Les calins n' veyèt måy di spérs (J. Dejardin). Li spér di cwand dji vs racontéve, c' esteut ene loumrote (W. Marichal). Gn aveut on spér avå l' fagne ki s' pormoennéve e fôme di fabrike. On dit eto: rivnant, rivnåd