4. pîler u tchoûler, tot djåzant d' èn efant. F. ""pleurnicher, "". >> gnåwer come on tchet d' traveure; u : >> come on tchet d' cina: todi pîler, po èn efant. Ké pîlåd, vosse zwer : i gnåwe tote djoû come on tchet d' traveure. F. ""pleurnicher sans cesse"".

Li yebe ås rates, c' est ene plante k' on mete voltî dins les cortis po fé såver les rates. Ele pout divni on ptit bouxhon. Come totes les ufôres, elle a-st on fås laecea dins ses montants.

2. tere k' on n' coûtive pus, po n' nén aveur on sorprodujhaedje agricole. Estô do dner des subzides pol leyî cori des bounès teres a djouxhire, on-z î plantreut do soya, do golzå, des poes et ki sai dj' (J. Lahaye). F. jachère, friche volontaire.

Li papî Piron so les noûmots des scrijheus lidjwès d' aviè 1900, c' est èn årtike sicrît pa Maurice Piron, ki s' tite e francès, c' est Formation de la langue littéraire des écrivains liégeois.

III. tuzer a [v.c.n.d.] pinser, reflechi (a). A cwè tuzez co, don, Tchofile ? Vosse cafè va-z esse froed ! (E. Benoit). Il a tuzé å moyén di rfé l' machine.

| schoyåjhe [f.n.] såjhon k' on scheut les fruts. F. récolte, cueillette. >> disk' a ene ôte schoyåjhe: a) årvey des ovrîs k' avént vnou scheure ås fruts; b) (po rire) årvey. F. au revoir.

Les rascråwêyès biesses si tnèt tofer conte les håyes. Adon, ele blonçnut, et tronner tote. Ele ni savèt pus roter, pu toumer al tere avou li hatrea stindou. C' est çoula k' on lome tetaneye.

2. pierdaedje sins rispiter a on djeu, ene lûte, ene bate, ene guere, on match. Il a atrapé ene dobleure ås cwåtes. Après l' dobleure ki les Prûsyins ont yeu e 1918, Måmdey a polou ridivni bedje (W. Seffer). Ça fwait k' c' est ene victwere po les Spådwès et ene dobleure pol Prince-Eveke (L. Mahin). F. défaite, échec cuisant, déconfiture. >> fén conte fén fwait mwaijhe dobleure: bate di dvize (u politike) di deus sûtis bateus dimeure sins k' onk des deus atrape en bel dobleure. F. ""ni vainqueur ni vaincu"".

I n' a eplaidî k' des noveles : onze lives di 1947 a 1958, avou, tchaeke, deus noveles. I sont enimådjîs plaijhanmint pa Jean T. Debattice..

beloyance [f.n.] (mot d' linwincieus) cwålité d' on grope di mots metous onk astok di l' ôte sins hicta. F. euphonie. >> letes di beloyance: letes ki s' sititchèt inte les mots e walon, po-z aspaitchi des ahikets. F. lettre euphonique de liaison. Egzimpes: z: on-z a tchôd; po-z aprinde; st: dji so-st evoye; neni, dit-st i; t: oyi a-t i dit, nonna, pinse-t i. Croejhete: les letes di beloyance si raloyèt å mot di dvant. Davance, on les scrijheut co bén a pårt ""po z aprinde"" (scrijhaedjes di dvant Feller), u radjondowes å mot di dvant et å ci do drî ""po-z-aprinde"" (scrijhaedjes Feller). rl a: béndjhance. Etimolodjeye: mot d' acolaedje addjectif (bele) + no (oyance), 1995.

sot, sote [addj. purade padvant & o.f.n.] ki n' est nén tot djusse. Loukîz a: fô, disgrapté. F. sot. >> toumer roed° bleu sot d' ene sakî. >> maladeye des sotès vatches: maladeye del tiesse des vatches, lomêye sincieusmint, ecefalimiyôlite spondjixheuse des boûs, u E.S.B., ki s' pout prinde ås djins ki magnèt del dispouye des rascråwêyès biesses. F. vache folle.