Wepan, aam, ar aamament a heni divais yuuz wid intent fi inflik damij ar aam tu livin biin, chrokcha, ar sistim. Wepan yuuz fi ingkriis di efikesi ah ifishensi a aktiviti laka kraim, laa infuosment, self-difens ah waarfier. Ina braada kantex, wepan kiah kanschruu fi ingkluud eniting we yuuz fi gien schratiijik, matiirial ar mental advantij uoba advaseri.

Mayokaadial infaakshan (MI) ar akyuut mayokaadial infaakshan (AMI), kamanli nuo az aat atak, okor wen blod fluo tap tu paat a di aat so kaaz damij tu di aat mosl.

Di ischri a yuurop tai op wid di ischri a di worl ina di madorn iej, az yuurop liid explorieshan an kanggwes kraas di gluob, and influens piipl frahn di Amerikaz tu di Pasifik, tu Afrika.

Rais a di siid a di graas spiishiz Oryza sativa (Iejan rais) ar Oryza glaberrima (Afrikan rais). Az siirial grien, a di stiepl fuud niam di muos fi singkuma paat a di wol yuuman papiulieshan, espeshal ina Ieja.

Giamblin a kantes we wah plieya bet pah di rizolt a wah ivent. Di bet jinarali ina di faam a moni. Di outkom dipendant pah di pridiktabiliti a di ivent. Di ruuldem ah di amount a moni bet disaid pah bifuo di ivent apm.

Plieto safistikieshan az raita wel evident ina ih Sakratik dayalagdem; toti-faib dayalag ah totiin leta chradishanali askraib tu im, alduo madan skalaship dout di aatentisiti a akliis som a dem. Plieto raitndem poblish ina sebral fashin; dis rizolt ina sebral kanvenshan rigyaadn di niemin ah refransin a Plieto texdem.

Estetix (frah Griik Αισθητική, ar ""Aisthētiké"") a wah branch a filasafi wa diil wid di niecha a aat, byuuti, ah ties, wid di krieshan ah aprishieshan a byuuti.

Eni bizniz (we dem kaal entapraiz aar form somtaim) a wahn aaganaizieshan dizain fi provaid gudz, sorvis, aar di tuu a dem tu kansyuuma. Bizniz de bout nofnof ina di kiapitalis iikanamidem, we muos a dem av praivit uona an set op fi mek prafit fi bil op di welt a dem uona. Bizniz kiahn aal bi nat-fi-prafit aar bilang tu govament. Eni bizniz we uon bai muor dan wan sumadi dem kaal it kompini alduo da torm ya av a muor egzak miinin dahn dis.

Kolombos ritoern tu Jumieka juurin ih fuot vayij tu di Amoerkaz. Ih ena-siel rong di Kiaribiyan fi nieli a ier wen wah staam biich ih shipdem ina Sint Anz Bie, Jumieka, pah 25 Juun 1503.

Anaakizam a di palitikal filasafi wa henkompas tiiri ahn atityuud ush kansida di stiet, az kompolsri gobament, fi bi anesiseri, aamful, ahn/ar andizairobl, ahn ipromuot di iliminieshan a di Stiet ar anaaki. Pisifik anaakis dem maita ab adishanal kraitiiria fi wa kanstityuut anaakizam, ahn dehn aafn disagrii wid dehn wananeda bout wa demaya kraitiiria bi. Azkaadn tu di hAxford Kompanian tu Filasafi, no singl difainin pozishan no de we aal anaakis huol, ahn demde uu kaal demself anaakis muosli shier sortn faambli rizemblans.