Aribinișeasca easti mpârțâtâ tu doao mari dialecti: ațelu ghegu și ațelu toscu. Arâulu Șcumbin easti lugursitu câ sinuripsești dialectulu Ghegu, zburatu tu ńeadzânoapti, di dialectulu Toscu di-tu Notu. Ma suntu ș-alti dialecti ahoryea, ca cumu Arbëresh și Arvanitika, cari suntu amisticări anamisa di Ghegu și Toscu, cu multi caracteristici arhaici (vecľi). Aeșțâ suntu zburate tu Italie și Gârție.

Zuyrâpsearea di ma-ndzeanâ easti prota cari aleadzi unu populu di-alanti cu cari bâneadzâ shi easti adratâ di unu vâsilje cari-sh cânoashti ghini fara.

Lipseashti s-dânâsimu niheamâ la aestu titlu tsi fu apridusu daima cu sinferu ""politicu"". Boiagi dzâtsi ""romaniki"" pi gârtseashti shi ""romanische"" (nu ""rumänische""- va s-dzâcâ ""românu"", cumu fu apridusu) pi ghermanâ. Trâ Boiagi aesti numi va s-dzâcâ: ""armânji"" shi ""romanu""(di la Roma!).

Boațea easti vrondulu naturalu ți s-avdi cându omlu dișcľidi gura ș-alasâ vimtulu s-treacâ pritu coardili-ľ ți s-aflâ tu guși, icâ vrondulu ți s-fați (ș-ureacľa poati s-lu avdâ) cându treamburâ unâ coardâ (di-tu gușa-a omlui, di avyiulii, ș-multi alti soi di lucri). Cu boațea omlu dzâși zboarili, ți ari faptâ di gramati.

Schiclu easti truplu lungu (ca unâ soi di axâ, lungâ trâ grânu și trâ sicarâ di vârâ dzați cm) pri cari suntu acâțati stres, unâ ningâ-alantâ, prota lilicili di grân (di sicarâ, di ordzu, etc.) ș-ma nâpoi gârnuțâli.

Ș-u-aduți cu-unâ sulinâ lârdzitâ multu la unu capit, cu guvi dealungului, ți s-astupâ cu deadzitlu i s-alasâ distupati cându omlu suflâ tu sulinâ tra si scoatâ boț muzicali.

Bâca icâ fusta easti unu strańiu di muľeari ți s-poartâ di la mesi și nghios ș-cari, deadun cu bluza (câmeașa) di pisuprâ s-poartâ tu loc di fustani; unâ soi di strań lungu muľirescu (di-aradâ di lânâ) ți s-poartâ sum fustani.

Margaret Thatcher fu isolta mulleari aleaptâ ta s'hibâ prot-ministru i lideru di partidu politicu tru vâsâlia Marea Britanie, pricumu ș' protlu premieru britanicu aleptu trel'i ori consecutivu (1979, 1983, 1987).

Tu religie, rugâciunea easti ațea ți fați omlu cându sâ ncľinâ la Dumnidză sâ-ľ caftâ urâciunea (sâ-ľ caftâ ľirtari, sâ-ľ caftâ agiutor, etc.).

Cicioru easti unu di dauâli mâdulari di nghios a omlui (di la gofu pânâ la deadzitili di cicioru) cari lu-agiutâ s-imnâ (și s-sta mprostu, s-da cluțati, etc.).

Paștili (Grailu Mari icâ Ngrei-Mari) easti dzua tu cari criștińiľi yiurtisescu Nyearea a Hristolui, ṭi s-yiurtisescu n fiecari anu, tu primuvearâ.

Unâ planetâ easti unu corpu ţi s-aflâ tu țeru, cari s-anvârteaști anvârliga unei steali. Trâ noi, oamnili, nai ma maxoasâ planetâ easti Terra icâ Loclu.

Arudzina easti luguria murnâ-aroși ți u-acațâ herlu (ș-lu-aroadi) dupâ ți sta niheamâ chiro dizvilit tu nutii. Ari tu alti numi: rudzinâ, azgurii, zgurâ, zgurii, zgureauâ.

Sâlățili (Lactuca sativa) suntu ma multi turlii di planti (ca earba), agri i criscuti di omu, cu frândzâ mâri și lârdzi, cari s-mâcâ proaspiti (câtivârâoarâ hearti) amisticati di-aradâ cu untulemnu și puscâ.