Etholwyd Leanne Wood fel arweinydd Plaid Cymru ar Fawrth 15fed 2012, gan guro Dafydd Elis Thomas ac Elin Jones. Seiliwyd ei hymgyrch ar y cysyniad o 'wir annibyniaeth'.

Pysgodyn sy'n byw yn y môr ac sy'n perthyn i deulu'r Syngnathidae ydy'r pibell fôr Nilsson sy'n enw benywaidd; lluosog: pibellau môr Nilsson (Lladin: Syngnathus rostellatus; Saesneg: Lesser pipefish).

Daeth Hartington yn fwyfwy anesmwyth â pholisïau Gwyddelig Gladstone, yn enwedig ar ôl llofruddiaeth ei frawd iau, yr Arglwydd Frederick Cavendish ym Mharc Phoenix, Dulyn ym 1882. Ym 1886 torrodd gyda Gladstone yn gyfan gwbl. Gwrthododd i wasanaethu yn nhrydedd lywodraeth Gladstone, ac ar ôl pleidleisio yn erbyn y Mesur Rheolaeth Cartref Cyntaf daeth yn arweinydd yr Unoliaethwyr Rhyddfrydol. Ar ôl Etholiad Cyffredinol yn 1886 Hartington gwrthododd cais arall i fod yn Brif Weinidog, gan ddewis yn hytrach i ddal y cydbwysedd yn Nhŷ'r Cyffredin a rhoi cefnogaeth o'r meinciau cefn i'r ail lywodraeth Geidwadol yr Arglwydd Salisbury. Yn gynnar ym 1887, ar ôl ymddiswyddiad yr Arglwydd Randolph Churchill, cynigiodd yr Arglwydd Salisbury i gamu i lawr a gwasanaethu mewn llywodraeth dan Hartington, ond gwrthododd y cyfle am y drydedd tro.

Tref a chymuned yn ne-ddwyrain Ffrainc yw Gap. Hi yw prifddinas département Hautes-Alpes, ac mae'r boblogaeth tua 39,000. Saif tua 150 km i'r gogledd o Aix-en-Provence. Mae'n adnabyddus am ei chaws, gapençais.

Mae'n ymddangos mai yn y Cilgant Ffrwythlon, sef y tiroedd sy'n ymestyn o Balesteina drwy ogledd Syria, Irac, Cyrdistan ac i lawr afonydd y Tigris a'r Ewffrates i fôr Gwlff Arabia, y cychwynodd amaeth a hynny tua 11,500 CP. Roedd y tir hwn yn llawer mwy ffrwythlon nag ydy heddiw. Ceir tystiolaeth fod barlys, gwenith a lentils a fridiwyd ar gyfer y bwrdd bwyd yn cael ei dyfu 9,800 o flynyddoed yn ôl. Wrth gwrs, mae'n ddigon posib i hyn ddigwydd mewn sawl lle yn annibynol o'i gilydd tua'r un amser e.e. yn ne Tsieina, Sahel yn Affrica ac yn Gini Newydd. Roedd Oes yr Iâ'n dal i afael yn y tir ond roedd y glawiad yn llawer mwy ffafriol na'r hyn a geir heddiw, ac yn cynnal coedwigoedd a thiroedd agored fel y'i gilydd.

Cyfrol o gerddi gan Iwan Rhys yw Eleni Mewn Englynion. Gwasg Carreg Gwalch a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2008. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

Aderyn a rhywogaeth o adar yw Twinc gwair wynebddu (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: twincod gwair wynebddu) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Tiaris bicolor; yr enw Saesneg arno yw Black-faced grassquit. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.

Mae Baden (Ffrangeg: Baden) yn gymuned yn department Mor-Bihan (Ffrangeg: Morbihan), Llydaw. Yn yr erthygl hon, cyfieithir y termau brodorol kumunioù (Llydaweg) a communes (Ffrangeg) i ""gymuned"" yn Gymraeg.

Swydd gyntaf Williams yn y pwll oedd swydd dryswr; un o'r swyddi mwyaf diflas ac undonog gellir ei dychmygu. Bu'r dryswr yn eistedd yn y tywyllwch a'r distawrwydd am oriau yn disgwyl i löwr mynd heibio, gan agor a chau drws ar ei gyfer. O'r Plough aeth i weithio ym mhyllau Fforchaman, Canol Duffryn ac Aberaman.