Studies in Upper Kuskokwim Athabaskan, a language of interior Alaska, Andrej A. Kibrik (Institute of Linguistics, Moscow), Tomsk, June 26, 2002

Таткансола (рушла Тятькино) Йоласал гӹц пел уштышышты вӓрлӓнен. Кӹзӹт тӹдӹ Йоласалешок шотлалтеш. Сола лӹм «Татка» (пӹтӓри ӹлӓш толшы мары лӹм) дӓ «сола» шамаквлӓ гӹц лин. Солам Кого Шудермар гӹц ӹлӓш ванжышывлӓ ӹштенӹт.

Эмпузелла (латинлӓ Empusella endotrachys ) — Орхидейвлӓ (Orchidaceae) йыхыш пырышы пеледшӹ кушкыш. Кечӹвӓлвел Америкышты вӓшлиӓлтеш. Цилӓжӹ 1 йиш тӹрлӹ Эмпузелла улы.

1943-шы ин Якшар Армиш нӓлӹт. Мӹндӹр Ирвелнӹ служен. Япон ваштареш кешӹ вырсышты кредӓлӹн. Вырсы паштек институтым пӹтӓрен дӓ МарНИИ-штӹ шӹмлӹзӹ ылын, вара Сирӹзӹвлӓн Ушемӹш ванжен. 1953-шы и годшен сирӹзӹ дон журналист пӓшӓм ӹштен: ""Марий Коммунышты"", ""Марийская правдашты"" дӓ ""Ленин корнышты"" пӓшӓлен. 1968-шӹ ин Мары Сирӹзӹ Ушемӹм вуйлатен.1973-1974-шӹ ивлӓн ""Пачемыш"" журналын тӹнг редакторжы ылын Писатель ушемӹн членжӹ (1949), халык писатель (1986).

Ош пӹлӹшӓн шимӓкӓ какаду (латинлӓ Calyptorhynchus baudinii) — какадувлӓн йыхыш пырышы кечӹвӓл-вадывел Австралиштӹ эндемик вӓшлиӓлтшӹ какаду попугай. Кытшы 48 см, нелӹцшӹ 400–500 г якте шоэш.

Хельсинки университетӹм пӹтӓрен, студеннт ивлӓжӹн финн йӹлмӹ дон фольклор докы мелӓн ылын. Йӹлмӹ материалвлӓм погаш манын, 1838-шӹ ин саамвлӓ докы кен, 1839-шӹ ин Карелиштӹ дӓ 1841-шӹ ин Лӧннрот Элиас дон коктын кым иэш Йыл дӓ Урал регионышты ӹлӹшӹ финн-угр халыквлӓ докы экспедици доно кеӓт. Тидӹ гӹц анзыцракшы тӹдӹ Лӧннротын «Калевала» эпосшым швед йӹлмӹш сӓрен. Руш Эл мыч сӓрнӹмӹжӹ паштек Кастрен кок монографим сирен: «Elementa grammatices Tscheremissae» дӓ «Elementa grammatices Syrjaenae» (коктыге 1844). Кырык марынвлӓн мӱлӓндӹштӹ ылын дӓ пӹтӓриш грамматкыжы, кыдым латин йӹлмӹ доно сирӹмӹ, кырык мары грамматика ылеш, кыды туан халыкнан историштӹжӹ сек пӹтӓришӹ ылеш.

Пальгата кырык кӓдӹ (латинлӓ Gymnophaps solomonensis) — кӓдӹ йишвлӓн йыхыш пырышы Соломон ошмаотывлӓштӹ (Бугенвиль ошмаоты гӹц Гуадалканал дӓ Малаита ошмаоты якте) эндемик вӓшлиӓлтшӹ кӓдӹ.

Трематокранус (латинлӓ Trematocranus) — цихлидвлӓн йиш группыш пырышы ирвел Африкышты (Ньяса) шӹрен вӓшлиӓлтшӹ йӓр дӓ аквариум кол. Цилӓжӹ 3 тӹрлӹ трематокранус улы. Кытшы 25 см лин кердеш.

Фрагмипедиум ( латинлӓ Phragmipedium ) — Орхидейвлӓ (Orchidaceae) йыхыш пырышы пеледшӹ кушкыш. Америкышты вӓшлиӓлтеш. Цилӓжӹ 24 йиш тӹрлӹ фрагмипедиум улы.

Луды вуян шӓргӓшӓн попугай тенгеок Никобар шӓргӓшӓн попугай (латинлӓ Psittacula caniceps) — Psittaculidae йиш группыш пырышы Никобар ошмаотывлӓштӹ вӓшлиӓлтшӹ попугай. Кытшы 56–60 см якте шоэш.

Гагаэмауга (самоала дӓ англла Gaga'emauga ) — Самоан йыд-ирвел Савайи ошмаотышты дӓ Уполу ошмаотышты (Саламуму-Уту дон Леауваа солавлӓ) районжы. Территорижӹ: 223 км². 2001-шӹ ин тӹштӹ 7 108 эдем ӹлен. Вуйхалажы: Салеаула.

Ош пачан морен ( латинлӓ Lepus townsendii ) — Йыдвел Америкышты вӹд лишнӹ шӹшерӹм качшы морен йыхыш Eulagos лӹвӓл йыхыш пырышы йӓн. Массышты 3 - 4 кг якте шоэш.