האַדיטש, (אוקראיניש: Гадяч גאַדיאַטש; רוסיש: Гáдяч; פויליש: Hadziacz) איז א שטאט אין דעם פאלטאווער אבלאסט, אוקראינע. זיין באפעלקערונג איז געווען 24,196 באוואוינערס אין 2013.

זיינע אויפטוען, וועלכע זענען דורכגעפירט געווארן דורך זיין ברודער, איז געווען אייננעמען די רעשט פון גליל, און מגייר זיין די מענטשן וואס האבן דארט געוווינט, יטור שבט פון אראבער.

נאך דער ערשטער וועלט מלחמה איז פוילן געווארן ווידעראמאל זעלבשטענדיק אין 1918. ביי דער צווייטער וועלט מלחמה איז פוילן געווארן אינוואדירט נאכאמאל. פון 1945 האט א קאמוניסטישע רעגירונג געהערשט אין פוילן אונטער די פיס פונעם ראטנפארבאנד. אין 1990 האט פוילן באקומען פולשטעניקע אפהענגיקייט.

אין 1936, ווען ס'איז געווען א מחלוקת צווישן די תלמידים פון ר׳ חיים אברהם דובער הכהן לעווין ('דער מלאך') און ישיבת תורה ודעת, האט די דין תורה פון ר' דב-בעריש עלעפאנט געפאסקנט אז די 'מלאכים' מעגן בלייבן אין ישיבה.

הרב יחזקאל שרגא תאומים–פרענקל הי""ד ( - ל""ב בעומר ה'תש""ד), דיין אין וויעליטשקא. ער האט געהייראט מרת רבקה א טאכטער פון הרב מאיר הורוויץ, רב אין לינסק.

דער אייראפעישער פאראיין אדער דער אייראפעישער פארבאנד (איי־פֿ) איז א פארבאנד פון 28 לענדער מיט א פאראייניגטן מארק און בשותפותדיקע אינסטיטוציעס. רוב פון די מיטגלידער מדינות טיילן זיך מיט דער זעלבער מטבע, דער איירא.

העשל ראַבינקאָוו איז געבוירן געוואָרן אינעם שטעטל סערעדינע-בודע פון דער טשערניגאָווער גובערניע, רוסלענדישער אימפּעריע (איצט – אוקראַיִנע). אין 1935 האָט ער פאַרענדיקט די ייִדישע אָפּטיילונג פונעם מאָסקווער פּעדאַגאָגישן אינסטיטוט און אַוועקגעפאָרן קיין ביראָבידזשאַן. העשל ראַבינקאָוו האָט געאַרבעט אַלס לערער אין שול און אין 1939 איז ער באַלוינט געוואָרן מיטן אָרדען ""ערע-צייכן"". איינצײַטיק האָט ער פאַרעפנטלעכט זײַנע ווערק אין דער צײַטונג ""ביראָבידזשאַנער שטערן"" און אינעם אָרטיקן זשורנאַל ""פאָרפּאָסט"". אין סוף 1930ער יאָרן האָט דער ביראָבידזשאַנער ייִדישער מלוכה-טעאַטער געשטעלט העשל ראַבינקאָווס פּיעסע ""ראובן בורלעס"" און בשעת דער צווייטער וועלט-מלחמה – זײַן פּיעסע ""אין די קרימער בערג"". נאָך דער מלחמה האָט העשל ראַבינקאָוו געאַרבעט איבער אַ היסטאָרישער דראַמע געווידמעט אברהם גאָלדפאַדענען און געווען איינער פון די מחברים פונעם אַלמאַנאַך ""ביראָבידזשאַן"". אין 1949, בעת אַנטי-סעמיטישע רדיפות אינעם ראַטנפאַרבאנד איז העשל ראַבינקאָוו אַרעסטירט געוואָרן אין די ראַמען פון אַזוי גערופענעם ""ביראָבידזשאַנער ענין"" צוזאַמען מיט די ביראָבידזשאַנער שרײַבער ישראל עמיִאָט, בוזי מילער און נחום פרידמאַן. ביז 1956 איז העשל ראַבינקאָוו געווען אין גולאַג-לאַגערן. נאָך דער באַפרײַונג האָט דער שרײַבער זיך אומגעקערט קיין ביראָבידזשאַן. אין די 1960-1970 האָט ער זיך געדרוקט אין דער צײַטונג ""ביראָבידזשאַנער שטערן"" און אינעם זשורנאַל ""סאָוועטיש היימלאַנד"".

(ג) אמר החבר: החסיד הוא האיש המפקד על מדינתו. הנותן לכל יושביה את לחם חוקם, ומספק להם כל צורכם במידה נכונה, והוא נוהג בכולם בצדק. לא יעשוק איש מהם ולא יתן לאיש יותר ממנתו הראויה לו. כי על כן, הוא מוצא את כולם בשעה שהוא צריך להם, נישמעים לו, ממהרים להענות לקריאתו, עושים ככל אשר יצוום ונזהרים מכל אשר יאסור עליהם:

די סטאנציע האט געעפֿנט צום ערשטן מאל אום 9טן נאוועמבער 1850 מיטן נאמען קינגזלאנד. מען האט פארמאכט די סטאנציע דעם 1טן נאוועמבער 1865 ווען מען האט געעפנט דאלסטאן קנופ באן סטאנציע.