Академик В. В. Виноградов шупту быжыг сөс каттыжыышкыннарының компонентилери утка талазы-биле тутчу бергенин кол үндезин кылдыр санап турган. Ынчангаш ол хамык фразеологизм сөстерни үш бөлүкке чарган, орустап оларны <фразеологические сращения>, <фразеологические единства>, <фразеологические сочетания> дээр.

Кызыл-кат (орус. красная смородина) база-ла инек-караа хевирлиг чадаң үнүш. Тывада хемнер уннары, арыг ишти, алаак черлерде үнүп турар. Кады борбак кызыл, салбактарлыг. Чечектелири майда, кады июль — август айларда быжар. Амгы үеде кызыл-каттың янзы-бүрү сорттары бар болгаш ону садтарда база тарып, өстүрүп турар.

Ынчанган төлээзинде, ооң чурумун арай өскертип, чедир тевер санын кызыргаш, оон ынай чиңнеп, кызыл-чиңнеп тургаш доозар кылдыр таарыштыр доктаадыр болза ажырбас.

Хөй уткалыг фразеологизм сөстерниң солун чүвези чүл дээрге, дыл шинчилекчизи ындыг быжыг каттыжыышкынны шинчилээш, сөстүң баштайгы эге утказын, оон ам соонда тывылган утказын тываар-дыр. Дараазында хөй уткалыг «чүрек чок» деп фразеологизм сөстү сайгарып көрээлиңер.

Ие кижи чогум-на алдын бүрүлүг будук ышкаш мага-боттуг болгаш лянхуа ( лотос)чечек дег чаагай шырайлыг,мерген угааны делгем сайзыраңгай,кирбии ине бүрүлүг ыяштың чаа ногаан бүрүзү дег,чаактары өкпең-кызыл өңнүг,чалыы назынның чаагай түрү кыптыккан турар болза-даа, кезээде-ле уруу дээш сеткил-сагыжы човап,чечектелген чараш шырайындан янзы-бүрү сыгыглар тыптып,актан аккыр холу уругнуң хир-чамын чугза-чугза, кежи кемдеп хевири өскерлип-даа болур. Хүндүткелдиг иениң сеткили ажы-төлү дээш эртине дег эргим чалыы назынын эртирип,ооң уламындан арын-шырайнда түрегделдиң изи-даа артып каар-ла. Сески мактал: УРУГ-ДАРЫЫ ЫРАКТА ЧОРДА,САГЫШ-СЕТКИЛ ЧОВААР ХАНЫ УЛУГ ХАЙЫРЛАЛ: Ынак кижизи өртемчейден аңгыланы бээрге,чоок кижизиниң сеткил-сагыжы човап,баар,чүрээ,кемдей берген чүве дег човаар.Ол ышкаш оглу,кызы хары черге ыракта чоруурга,энерелдиг авазының сеткили дыка-ла човаар. Ук төлү оран-чуртундан үнүп,тайга-сынны ажып,суглуг хемни сүзүп чорда,ада-иези төлүн Бурганга даандырып,чалбарып,кадык-менди чоруп,чаңгыс хүн-даа болза,дарый ээп келирин күзеп,чалбарып тейлеп орар. Ынчалза-даа чамдык уруглар (оолдар) чыл-чылы-биле сураа чок чиде бээрге,ада-иези дүн-хүн чок караан шиммейн, бараан харап,карааның чажын төгер.Арга-арыг иштинде,кижи кандыг-бир аң төлүн чидирипкени дег,човап,баар-чүрээн кемдедир сактып,кижиниң сеткил-хөңнүн уярадыр-даа болгай.

Башки́р дыл (бот ады башҡорт теле дээр) — алтай дылдар бөлүүнүң түрк дылдар адырының кыпчак бөлгүмнүң волга-кыпчак дылдарның бөлүүнге хамааржыр. Башкир дылдың кол диалектилери : чөөн, соңгу-барыын болгаш мурнуу.

2013 чылда Франицияның ажык чемпионадынга Улуг шлемниң 1/4 салыынче 36 катап дургаар үнүп келген, ынчалдыр ол чаа рекорд тургускан (ниитизи-биле 40 дөртчүк-үжүүрү (четвертьфинал) болган).

Улуг түрк төөгү специализи М. И. Артамонов VII чүс чылдың «Армян география» деп ажылда башкирлер бушк деп ат-биле кирип турар деп санап турар.

- Меңгизинден ол хамаарышпас. Кижи бүрүзү херек болза, кандыг-даа таринаны тургустунуп келген чылдагаан аайы-биле номчуп болур. ""Бо мээң Бурганым тариназы-дыр, бо мээңии эвес-тир""-деп, ыдыктыг сөстерни ылгавас. Ол бодунга нүгүлдү алыры-дыр.