La maturitad bilingua è l'attest, ch'ins retschaiva, sch'ins absolva ina scola media cun duas linguas d'instrucziun. Quai vul dir ch’intgins roms da basa vegnan instruids en in’autra lingua. Ils roms d’accent e roms cumplementars vegnan per ordinari instruids en la lingua usitada da la scola.

Il moviment naziunalsocialistic è dà dapart en pliras partidas, da las qualas però be duas han pudì mantegnair ina tscherta impurtanza e ch’han tut en tut pers vinavant vuschs. Ina da questas duas era la Grossdeutsche Volksgemeinschaft sut l’egida dad Alfred Rosenberg che Hitler aveva sez elegì ed il qual è vegnì substituì il fanadur 1924 da Julius Streicher e Hermann Esser. Quella concurrenzava cun la Nationalsozialistische Freiheitsbewegung Großdeutschlands sut l’egida da Gregor Strasser ed Erich Ludendorff.

Egl epilog di il scribent: I nun è bun ch’in uman resta senz’istorgia. Sch’el scuntra il mund, sto’l retschaiver dad el sia istorgia. Sch’el abanduna il mund, sto’l quintar ad el ina nov’istorgia. Ina bun’istorgia stoi esser, in’istorgia che traglischa sin il frunt. Mintga carstgaun ha ina historia da raquintar, pertgei mintga carstgaun viva. La dumonda ei mo sche nus essan cuntents cun quella historia ni buc.

En il neoliticum èn vegnidas colonisadas successivamain tut las regiuns da l’Austria. Quest temp è marcà da la vieuta dal temp dals chatschaders e rimnaders a la cultura dals vitgs purils. Alura suonda ina fasa transitorica marcada da la tschertga suenter giaschaments da metals, en spezial d’arom. Da quest temp datescha Ötzi, la renumada mumia ch’è vegnida chattada en in glatscher al cunfin tranter l’Austria e l’Italia.

Il segn caracteristic ei la baselgia da Sogn Rumetg erigida el 15avel tschentaner. Il spezial vid quella baselgia ei il zenn che ei in dils pli vegls dalla Svizra.

Il term istoric restauraziun designescha il restabiliment d’ina situaziun politica oriunda ed è per ordinari collià cun la reinstituziun d’ina veglia dinastia ch’era vegnida privada da la pussanza en rom d’ina revoluziun. Tals eveniments istorics furman per exempel la restauraziun da la chasa Stuart en l’Engalterra (1660–1688) u da la chasa dals Bourbons en Frantscha (1814/15–1830). Ultra da quest diever general vegn il term duvrà per denominar l’istorgia europeica dal Congress da Vienna (1815) fin las revoluziuns da l’onn 1830 (definiziun pli stretga) resp. avant las revoluziuns dal 1848 (definiziun pli vasta). En quest senn – pia sco denominaziun d’epoca – vegn la noziun er duvrada en quest artitgel da survista.

Sül cuolm do que üna pitschna chapella a fuorma da piramida; süsom po que vzair il panorama sü tuot il Lej da Com, la Planüra Padana e las muntagnas d'intuorn.