ແຂວງສະຫວັນນະເຂດ ເປັນເມືອງອັນດັບ 2 ຂອງປະເທດທາງດ້ານເສດຖະກິດມີເນື້ອທີ່ 22.080 ຕາລາງກິໂລແມັດ ແລະ ພົນລະ ເມືອງປະມານ 656.000 ຄົນ ມີຊາຍແດນຕິດກັບແຂວງຄຳມ່ວນ, ແຂວງສາລະວັນ, ປະເທດຫວຽດນາມ ແລະ ປະເທດໄທ.

ອະມິຕາ ທາທາ ຢັງ (ໄທ: อมิตา ทาทา ยัง, ອັງກິດ: Amita Tata Young) ຫຼື ທາທາ ຢັງ ມີຊື່ຈິງວ່າ ອະມິຕາ ມາລີ ຢັງ ເກີດວັນທີ 14 ທັນວາ 1980. ເປັນນັກຮ້ອງ ນັກສະແດງ ນາງແບບ ຊາວໄທ. ທາທາ ຢັວເຂົ້າສູ່ວົງການດົນຕີພາຍຫຼັງຊະນະເລີດການປະກວດຮ້ອງເພງລະດັບຊາດເມື່ອອາຍຸ 11 ປີ ແລະ ໄດ້ເຊັນສັນຍາເປັນນັກຮ້ອງອາຊີບເມື່ອອາຍຸ 14 ປີ ກັບສັງກັດເຊແອັມແອັມ ກະລຳມີ. ມີຜົນງານອານບຳທຳອິດແມ່ນ ອະມິຕາທາທາຢັງ ເມື່ອປິ 1995 . ອານບຳດັ່ງກ່າວປະສົບຄວາມສຳເລັດຢ່າງສູງ ສາມາດສ້າງຍອດຂາຍໄດ້ເຖິງ 1 ລ້ານຊຸດ ພາຍໃນເວລາ 5 ເດືອນ .

ຄ.ສ. 1906 ສົມເດັດພະສີພັດຊະລິນທາບໍລົມລາຊິນີນາດ ໄດ້ກາບບັງຄົມທູນພະບາດສົມເດັດພະຈຸລະຈອມເກົ້າເຈົ້າຢູ່ຫົວ ຂໍພະລາຊະທານພະບໍລົມລາຊານຸຢາດໃຫ້ໂຮງຮຽນລາຊິນີໄດ້ຍ້າຍມາຢູ່ ນະ ສະຖານທີ່ສຸນັນທາໄລ (ບໍລິເວນໂຮງຮຽນປະຈຸບັນ)

ກອງປະຊຸມໃຫຍ່ພຣະສົງທົ່ວປະເທດຄັ້ງທີ 2 ໄດ້ໄຂຂຶ້ນຢ່າງເປັນທາງການ ໃນ ວັນທີ 6 ເດືອນ 6 ຄ.ສ. 1976 ທີ່ມະຫາກຸຕິ ວັດທາດຫລວງເຫນືອ ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ໂດຍມີຜູ້ແທນພຣະສົງເຂົ້າຮ່ວມທັ້ງຫມົດ 79 ອົງ ໃນທົ່ວປະເທດ ຈຸດປະສົງຂອງການປະຊຸມໃຫຍ່ໃນຄັ້ງນີ້ ແມ່ນ : ຍຶດອຳນາດການປົກຄອງສົງໃນລະບອບເກົ່າແລະສ້າງຕັ້ງລະບອບໃຫມ່ ແລະສ້າງຕັ້ງອົງປະທານຄະນະສົງຂຶ້ນໃຫມ່ ຄະນະຜູ້ແທນຝ່າຍບ້ານເມືອງມີບຸກຄົນສຳຄັນເຂົ້າຮ່ວມ ດັ່ງນີ້

ປາຍປີ ຄ.ສ. 1934 ໝ່ອມນັກຂັດຕະມົງຄົນຊົງລາອອກຈາກລາຊະການແລ້ວກັບມາທີ່ປະເທດສະຫຍາມ ຈຶງເຮັດໃຫ້ໝ່ອມລາຊະວົງສິຣິກິດເຊິ່ງຂະນະນັ້ນມີອາຍຸໄດ້ 2 ຊັນສາ 6 ເດືອນ ໄດ້ກັບມາຢູ່ຮວມກັນພ້ອມໜ້າທັງຄອບຄົວ ນະ ຕຳໜັກໃນ ວັງເທເວດ ບໍລິເວນຖະໜົນກຸງກະເສມ ປາກຄອງຜະດຸງກຸງກະເສມ ຣິມແມ່ນ້ຳເຈົ້າພະຍາ

ສູນວິເຄາະນະໂຍບາຍສາທາລະນະໃນ ວໍຊິງຕັນ ດີ.ຊີ. ແລະເຂດພູມິພາກອາຊີຕະເວັນອອກສຽງໃຕ້, ອົງກອນວິໄຈນະໂຍບາຍສາທາລະນະເອກກະຊົນ (ເອັນຈີໂອ) ໄດ້ຮຽກຮ້ອງໃຫ້ລັດຖະບານລາວແລະໜ່ວຍຄວາມປອດໄພປ່ອຍຕົວທ່ານສົມບັດ ສົມພອນ ຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ ສູນວິເຄາະນະໂຍບາຍສາທາລະນະຍັງຍົກປະເດັນທ່ານສົມບັດ ສົມພອນວ່າເປັນການລະເມີດສິດທິ ມະນຸດສະຍະຊົນທີ່ຮຸນແຮງຄືກັບທີ່ເຄີຍເກີດຂື້ນກັບການຂ້າລ້າງຊາວລາວແລະຊາວມົ້ງແລະຄວາມຂັດແຍ້ງທາງສາດສະໜາໃນລາວ

ພາຍຫຼັງການລົ່ມສະຫຼາຍຂອງຈັກກະວັດຂະເໝນ ເມື່ອຕົ້ນຄຣິສຕະສະຕະວັດທີ່ 13 ເຮັດໃຫ້ເກີດຣັດໃໝ່ຂຶ້ນເປັນຈຳນວນຫຼາຍໃນເວລາໄລ່ເລ່ຍກັນ ອາທິ ຊາວໄທ ມອນ ຂະເໜນແລະມະລາຢູ ນັກປະຫວັດສາດໄທເຣີ່ມຖືເອົາສະໄໝອານາຈັກສຸໂຂໄທ ນັບຕັ້ງແຕ່ ພ.ສ. 1781 ເປັນຈຸດເຣີ່ມຕົ້ນຂອງປະຫວັດສາດໄທ ເຊິ່ງກົງກັບສະໄໝຮຸ່ງເຮືອງຂອງອານາຈັກລ້ານນາແລະອານາຈັກລ້ານຊ້າງ ອານາຈັກສຸໂຂໄທມີການປົກຄອງ ປິຕຸຣາຊາ ຫຼື ພໍ່ປົກຄອງລູກທີ່ຜູ້ປົກຄອງໄກ້ຊິດກັບຜູ້ໃຕ້ປົກຄອງ ອານາຈັກສຸໂຂໄທແຜ່ຂະຫຍາຍດິນແດນອອກໄປຢ່າງກວ້າງຂວາງໃນຣາຊະສະໄໝພໍ່ຂຸນຮາມຄຳແຫງມະຫາຣາດ ຜູ້ປະດິດອັກສອນໄທ ແຕ່ສະຖຽນຣະພາບຂອງອານາຈັກໄດ້ອ່ອນແອລົງພາຍຫຼັງການສະຫວັນຄົດຂອງພຣະອົງ ຣາຊະສະໄໝພະຍາລິໄທມີການປ່ຽນຮູບແບບການປົກຄອງມາເປັນທຳມະຣາຊາ ຈາກການຮັບອິດທິພົນຂອງສາສະໜານິກາຍເຖຣະວາດແບບລັງກາວົງ ອານາຈັກສຸໂຂໄທເສື່ອມລົງແລະຕົກເປັນເມືອງຂຶ້ນຂອງອານາຈັກອະຍຸດທະຍາ

ພະມະຫາກະສັດມັກມີຖານັນດະລະສັກເປັນພະລາຊາຫຼືພະລາຊິນີ ຢ່າງໃດກໍດີ ຈັກກະພັດ/ຈັກກະພັດດິນີ, ກະລັງດຸກ/ກະລັງດຸຍເຊ, ເຈົ້າຊາຍ/ເຈົ້າຍິງ ແລະຄຳອື່ນ ຖືກໃຊ້ເພື່ອລະບຸຕຳແໜ່ງພະມະຫາກະສັດນຳ ແມ່ນຄຳວ່າ ""monarch"" ມາຈາກຄຳວ່າ ""ຜູ້ປົກຄອງຜູ້ດຽວ"" ແຕ່ໂດຍປະເພນີ ປະມຸກແຫ່ງລັດເຊິ່ງມີຕຳແໜ່ງປະທານປະເທດຫຼືຜູ້ນຳ (premier) ບໍ່ຖືກພິຈາລະນາວ່າເປັນພະມະຫາກະສັດຢ່າງເປັນທາງການ.