Meumacam lugat atawa dialek nyang na tareumpök lam bahsa Arab nyoë, seucara umum jeuët takheun bahsa Arab ureuëng di kuta meubida deungön bahsa nyang na di pedalaman (baduy). Narit ureuëng kuta leubèh sopan, leubèh meusaneuët. Lam sastra Arab lé that istilah-istilah nyang meuhubôngan deungön bahsa nyoë. Na istilah, antara la'én:

Lawe Loning Gabungan nakeuh gampông di Keucamatan Lawe Sigala-Gala, Kabupatèn Acèh Teunggara, Acèh. Lumbôi gampông nyoe lam data peumeurèntah nakeuh 11.02.02.2013.

Ladhaa. Nuraka nyoe geujôk keu ureueng-ureueng nyang geutumpôk hareuta, geureuda, atawa ureueng nyang geupeuhina ureueng gasin. Ureueng-ureueng nyang hana geumeuseudeukah atawa geubayeue jakeut, ureueng nyan geupeutamöng lam nuraka nyoe. Surat Al-Ma'arij.

Tanoh Geunténg Kra nakeuh beunagi nyang la'én bak ranté gunong nyang meujeureulaih dari Tibet. Rot tunong wilayah nyan meubanja pulo-pulo Phuket. Beunagi barôh nakeuh utara ialah Ranté Tenasserim nyang meubuju panyang na 400 ngon geuturi seubagoë ""Ranté Lhèe Tiga Pagoda"".

William Nessen phôn that jikunjông Acèh bak thôn 2001 seubagoë jurnalis media citak. Watèe nyan, Nessen hana that teupakoë keupeugot saboh film, meukeusud jih yôh nyan nakeuh cit jikeumeung rakam gamba nyang jeuët jipeubloë keu seutasiôn televisi. Keu mangat jikeurija nyan jih ka jimeurumpok ngon Jeundran Bambang Darmono, ulèe teuntar Indônèsia di Acèh. Lheuëh na keupeucayaan nibak Jeundran Darmono nyan keuh, Nessen ngon mangat jeuët jimita haba ngon jirakam meumacam keujadian nyang that sôsah jiteumèe lé jurnalis la'én. Watèe lam tugaih nyan keuh jih ka meuturi ngon krab keu sidroë ureuëng inong peuneujeumah bahsa Acèh, bak saboh peuneugah Nessen dudoë teuka haté keu ureuëng inong nyan. Nan peuneujeumah bahsa nyan nakeuh Sa'diah Marhaban, nyang dudoë leumah ri nakeuh sidroë aktivis lam geurakan peulawanan ureuëng Acèh lam geunabuëk nyan. Meunan ka le meusapat gamba udép nyang jirakam teuka keuh heut lé Nessen keu jipeusapat gamba nyan lam saboh film. Atra nyan keuh nyang dudoë ka jeuët keu film dokumenter The Black Road.

Kabupatèn Aceh Timu nakeuh saboh kabupatèn nyang na bak blah timu Acèh, Indonesia. Kabupaten nyoe nakeuh nyang le minyeuk sila'én Acèh Barôh ngön Acèh Teumiëng. Kawasan nyoe cit ditamöng kawasan basis GAM seugolom na Darurat Militè mulai buleun limöng 2003. Seugolom penerapan Darurat Militè nyoe, kawasan Acèh Timu jitamöng kawasan itam, nyang phôn di kawasan Peureulak ngön silingka nyan.

Pulo Broutona geuseu'ot cit Burotan-jima atawa Buroton To Kanji:武魯頓島（ぶろとんとう）, nakeuh pulo ubeut deungon area 7 km². Wilayahjih nakeuh bak Pulo-pulo Kuril. Gareh pante pulo nyoe geupeubatah deungon teubing nyang manyangjih jeuet trok 274 m. Teubing batee nyoe leumoh ngon mangat that geupajoh le la'ot. Wilayah teungoh pulo nyoe manyang, nyang jeuet trok u 800 m.