Boppe de preekstoel sit faak in klankboerd, dat fanâlds de akoestyk ferbettere. Omdat der tsjintwurdich lûdsynstallaasjes brûkt wurde, is dat no net mear needsaaklik.

Benammen nei't yn 1877 Van Wageningen dûmny waard naam it tal leden fan de doe noch Kristlik Grifformearde Tsjerke hurd ta. Yn syn amtsperioade fûn de doleânsje plak en yn 1907 wiene al 560 minsken lid fan de gemeente, dy't yntusken oansletten wie by de Grifformearde Tsjerken yn Nederlân. De âlde tsjerke waard yn dat jier ferfongen troch in nije en gruttere tsjerke.

Mooij wie, mei syn broer, in foaroansteande dûmny by de frij-evangelysken. Hy wie ek dwaande mei de oplieding fan frij-evanglyske dûmny's. Mooij hat bûten de frij-evangelysken namme makke yn de Maranatha-beweging. Dizze wie oprjochte troch de evangelist Johannes de Heer. Yn guon rûntes yn Fryslân wienen de Maranatha-gearkomsten in begryp.

De hjoeddeiske Tynje wie al dy iuwen lang ‘ûnlân’ fan mieddens, warren, ripen en stripen, mei hjir en dêr op de hegerein saneamde wâlden fan skânsrys. Op dy fjilden koe of woe doe gjin minske wenje, benammen net hjerstmis en winterdeis. Dan strûpte de boel ûnder omdat de Boarn, de haadstream of haudmare fan Opsterlân, it wetter net kwyt koe. En geregeld jagen foele stoarmen it wetter fan de Middelsee noch fierder de Boarn yn. Mei in westerstoarm fleach it oer of soms dwers troch de Hegedyk hinne. Dan wie doetiids ‘op De Tynje’ gewoanwei net te wêzen.

Dat der lang ferlyn al minsken wennen is dúdlik wurden troch argeologyske fynsten. Der is guod opgroeven fan de Hamburchkultuer, út 13.000 - 10.500 foar Kristus. De grêfheuvels dy't noch yn it gebiet te finen binne, binne jonger en komme út it Neolitikum, 4000 - 3500 jier lyn. Op de Heide fan Allardseach bringe de saneamde holle paden de tiid dat der noch gjin ferhurde paden wienen yn it sin. Der rûnen, dwers troch de heide, paden yn de rjochting fan Drinte. Troch it lange brûken slieten se út en stoden se ôf oant de liemlaach fan de boaiem. Troch de iuwen hinne binne se bewarre bleaun

In jier as tsien nei de oarloch kaam der jild frij om it doarp te ‘modernisearjen’. It Tynjerak en it Skitersrak waarden tichtsmiten, want dêr moast de provinsjale wei fan De Gordyk nei Aldeboarn as nije rûnwei perfoarst oerhinne. Sels de iuwenâlde Wispel en in grut part fan it like âlde Moedjip moasten it belije. De measte, faak skildereftige brêgen en slûzen waarden ferneatige. Doe hat De Tynje in soad fan syn karakter en skiednis ferspile. Yn de fyftiger jierren waarden oan ruilferkaveling en wurkferskaffing mear belang takend as oan it behâld fan ekonomysk minder wichtige prioriteiten. It kultuer-technyske krewei waard heger achte as it kultuer-historyske belang. In pear jier letter is ek de A7 tusken It Hearrenfean en Drachten klearmakke. Dat hie foar dat sûnt De Tynje in stik better te berikken wurden is.

Yn in ûndersyk fan Oxfam International nei de bydragen fan de fjouwer grutte ynternasjonale kofjebaarnders (Nestlé, Kraft, Sara Lee en Procter & Gamble) oan it oplossen fan de wrâldwide kofjekrisis skoarde Sara Lee lykwols it minst.