448 (CDXLVIII) ebile ngwagamolele wa go thoma ka Laboraro, ngwaga wa bosenyane ngwagengsome wa 440s, ngwaga wa bomasomenne seswai ngwagengkgolo wa Ngwagakgolo 5, le ngwaga wa bomakgolo nne masomenne seswai ngwagengkete wa Ngwagakete 1.

Mmušôselegae wa Sunday's River Valley ke mmasepala go feta Mmasepala Setereke tša Sarah Baartman wa porofense Kapa Bohlabela ka moka Afrika Borwa.

Ditemogo tše di hlotše gore re rume ka gore tše dintši di ka dirwa go thibela dikotsi tše šoro le go fokotša ditlamorago tša tšona ge go ka diragala gore di hlage. Re a tseba gore ka lebaka la setlwaedi sa tlhago sa batho sa go itebala ge ba kgotsofetše, taolo ya polokego ya nyuklea e ka fihla mafelelong; ke gore, ge e le gore ga re phegelele go tšwetšapele polokego, re ka lahlegelwa ke polokego.

1860 (MDCCCLX) ebile ngwagamolele wa go thoma ka Sontaga, ngwaga wa pele ngwagengsome wa 1860s, ngwaga wa bomasometshela ngwagengkgolo wa Ngwagakgolo 19, le ngwaga wa bomakgolo seswai masometshela ngwagengkete wa Ngwagakete 2.

1551 (MDLI) ebile ngwaga wa go thoma ka Mošupologo, ngwaga wa bobedi ngwagengsome wa 1550s, ngwaga wa bomasomehlano tee ngwagengkgolo wa Ngwagakgolo 16, le ngwaga wa bomakgolo hlano masomehlano tee ngwagengkete wa Ngwagakete 2.

1674 (MDCLXXIV) ebile ngwaga wa go thoma ka Mošupologo, ngwaga wa bohlano ngwagengsome wa 1670s, ngwaga wa bomasomešupa nne ngwagengkgolo wa Ngwagakgolo 17, le ngwaga wa bomakgolo tshela masomešupa nne ngwagengkete wa Ngwagakete 2.

1185 (MCLXXXV) ebile ngwaga wa go thoma ka Labobedi, ngwaga wa botshelela ngwagengsome wa 1180s, ngwaga wa bomasomeseswai hlano ngwagengkgolo wa Ngwagakgolo 12, le ngwaga wa bolekgolo masomeseswai hlano ngwagengkete wa Ngwagakete 2.

1809 (MDCCCIX) ebile ngwaga wa go thoma ka Sontaga, ngwaga wa bolesome ngwagengsome wa 1800s, ngwaga wa bosenyane ngwagengkgolo wa Ngwagakgolo 19, le ngwaga wa bomakgolo seswai senyane ngwagengkete wa Ngwagakete 2.

Pele age a kgethwa goba moetapele wa Afrika Borwa, Nelson Mandela o be a katane le mmušo wa kgatello wa Afrika Borwa ele moetalapele wa African National Congress. Nelson Mandela o dutše kgolegong mengwaga ye masome pedi šupa (27), bontšhi ba mengwaga a le Robben Island.

Phepompe goba go se je dijo tša phepo ke maemo ao a bakwago ke go ja dijo tše di se nago phepo goba tša phepo e ntši kudu tša go baka mathata a maphelo. Diphepo tše di amegago di ka akaretša: dikalori, protine, dikhapohaetrete, divitamine goba mathomo tša phepo. Gape e fela e dirišwa go šupetša phepo ya tlase moo go se nago dikalori tše dintši, diprotine goba diphepo tša dimaekro; le ge go le bjalo, gape e akaretša phepofetišo. Ge phepo ya tlase e ka direga ka boimana goba pele ga mengwaga ye mebedi e ka baka mathata a go ya go ile a kgodišo ya mmele le monagano. Phepo ya tlase ya go fetelela, ya go tsebagala ka tlala, e ka ba le dišupo tša go akaretša: bokgopana, mmele o mo sese, maemo a go fokola ga enetši, le maoto a go ruruga le dimpa. Gantši batho ba fela ba hwetša diphetetšo gape kgafetša kgafetša ba tsenwa ke hypothermia. Dišupo tša ditlhaelo tša diphepo tša dimaekro di botagetše go diphepho tša dimaekro tše ditlhaelago.