Głowna sudecka sćažka Mieczysława Orłowicza (pol. Główny Szlak Sudecki imienia Mieczysława Orłowicza, ""GSS"") jo z cerwjeneju barwu wobznamjenjona pěša górska sćažka, kótaraž ze Świeradowa-Zdróju do Prudnika pśez nejzajmnjejše źěle Sudetow wjeźo.

Mimo togo eksistuju rěcne pakśiki za ukrainšćinu, běłorušćinu, esperanto, češćinu, walizišćinu, dańšćinu, nimšćinu, špańšćinu, francojšćinu, galicišćinu, italšćinu, litawšćinu, madagaskaršćinu, pólšćinu, portugišćinu za Portugalsku a Brazilsku, słowakšćinu, šwedšćinu, tataršćinu a grichišćinu.

Carnogórska granicujo z Serbiskeju w pódpołnocu, z Kosowom na pódzajtšu, z Albańskej w pódpołdnjowu a z Chorwatskeju a Bosniska-Hercegowinu w pódwjacorje. Nejwušy wjeršk kraja jo: Zla Kolata (2.534 m nad normalneju nulu), kótaraž se namaka w górinach Prokletije pśi albańskej granicy. Durmitor jo druge wusoke góriny w kraju a sławny turistiski cil. Njedaloko Durmitora namaka se žłobina rěki Tara, kótaraž płaśi ako nejdłymša w cełej Europje.

Wisece jagody su zelene, žołtozelene abo cerwjenojte, dłujkojte až kulowate, gładke abo kósmate a dośěgnu dłujkosć wót 1 až do 2 cm. Wóni njasu prědku zbytk kelucha a měke šćeśiny. Wóni wót julija dozdrjaju.

Žrědło rěki lažy na wótkłonach góriny Plačkovica, póla sedlišća Radowiš na pódzajtšu Makedońskeje. W toś tej stronje rěka ma mě Stara reka a běžy w dłymokem žłobišću na pódpołdnjo. Rěka běžy pótom do rowniny Radowiša a mimo města ze samskim mjenim. Měnja pótom směr, aby se na pódzajtšo wobrośiła a do rowniny Strumicy zadobyła; běžy njedaloko wót města Strumica mimo, źož mě toś teje města pśewzejo. Wót Novego Sela se běg rěki na wuchod wobrośa a běžy do Bulgarskeje nutś.

Jagoda wopśimjejo jadne až wšake semjenja a ma měsnu płodowu sćěnu (perikarp). Na pś. hendryška (Ribes urva-crispa), tomata, górkosłodka ronica (Solanum dulcamara), winowa jagoda (Vitis), pogjarzlina (Vaccinium vitis-idaea), kiwi (Actinidia)

Pśirodne koordinaty (astronomiska šyrokosć φ a astronomiska dłujkosć λ) daju se pśez astronomiske póstajenje pozicije zwěsćiś. Póśěguju se na napšawdny lotowy směr pśi měrjeńskem dypku. Elipsoidiske koordinaty (B, L – teke geodetiske koordinaty pomjenjone) póśěguju se na směr normale wužywanego referencnego elipsoida. Diferenca mjazy lotowym směrom a elipsoidoweju normalu jo zwětšego mjeńša ako 10″ a groni se lotowe wótchylenje. Zwětšego njeběžy daniž lotowy směr daniž elipsoidowa normala pśez srjejźišćo zemje.

Pótom Mina Witkojc jo była na kurje w Českej a njejo se wrośiła. Tam wóna jo pśestajiła “Erfurtske spomnjeśa” a śěgnuła k swójej sotšy w měsće Chřibská. Pózdźej wóna jo śĕgnuła do města Prag a jo bydliła tam blisko Karlowego mósta.

Liverpool jo wjelike engelske město w Zjadnośonem kralojstwje. Město same ma pśisamem poł miliona wobydlarjow, ale ceła aglomeracija ma wěcej ako milion wobydlarjow. Liverpool jo wuznamny pśistaw Atlantiskego oceana (w 19. lětstotku cesćony za drugi nejwětšy pśistaw Britiskego imperiuma) a tež něgajšny wuznamny industrielny centrum.