A libellu cummertziale fin populares meda in sos annos '80, essìnde pro sos home computer. Oje in dìe, est malu a nde prubicàre in su mercàu, ma in sa rètza b'at galu una truma de amantiòsos chi sìchit a iscrìver abbenturas de testu, fachènde imprèu de mèdios atzapàos de bàdas.

Su elighe o ìlixi (Quercus ilex), de sa familia Fagacee, est unu arbure cun fogias sempere birdes de colore iscuru. Creschet me is buscos de sa regione Mediterranea, e creschet a bellu. Produssit landes unu pagu longas. Benit prantada pro faere biales, o me is pratzas de biddas e tzitades.

Su reconnòschimentu polìticu de s'acontèssida est galu resone de cuntierras e perricas in su mundu, a causa de su dennegu de parte de sa Turchia (sutzessora de s'Impèriu otomanu, chi mancari ammitat su fatu chi degollos siant istados fatos, àrguit chi is mortes no siant istadas resurtadu de perunu pranu de istermìniu massivu, sistemàticu o premeditadu dispostu de su guvernu otomanu.

Is istados formados dae s'iscontzu de sa Jugoslàvia, s'Albania e sa Bulgaria, sunt cunsiderados oe parte de s'Europa Balcànica o sud orientale, impare a sa Grèghia. Islovènia e Croàtzia sunt però fintzas insertadas in s'Europa tzentrale.

S'UNESCO l'at cuntzèdidu su tìtulu de patrimòniu mundiale de s'umanidade pro sa prima bia in su 1.995 comente bidda de su Renaschimentu e, posteriormente, Ferrara at retzidu unu galardone annanghedore in su 1.999 pro su Derta de su Pou e pro sas Delìtzias estensas. In prus de custu, sa bidda est una de sas bator cabitales provintziales (impare cun Bèrgamu, Luca e Grussetu) chi s'arrodu istòrigu est abarradu inghiriadu belle cumpretamente dae sa muralla chi, a bia sua, at mantentu azomài idèntigu s'assempru suo orizinale in su barigare de sos sègulos. Ferrara, cun Pisa e Raenna, est finas una de sas primas ""biddas de su mudìmine"" fontomada in sas Laudes de Gabriele D'Annunzio. Ferrara est sea antiga de universidade (Universidade de sos Istùdios de Ferrara) e sea archipiscamale (Archidiòtzesis de Ferrara-Comacchio). Istranzat tzentros curturales importantes: sa Pinacutega Nassionale de su Palatzu de sos Diamantes, sa sea de sa Fundadura Ermitage Itàlia, su Museu Archeolòzigu Nassionale, su Museu de sa Resurghèntzia e de sa Resistèntzia, su Museu de arte moderna e cuntempurana “Filippo De Pisis”, su Museu de sa Catedrale, su Museu Giovanni Boldini e numerosos àteros museos.

Ginevra est sede de medas offiscios de sa Natziones Unidas (ONU) e de diversas istitutziones e impresas internatzionales. Attualmente Ginevra est una de sas primas tzitades cun offiscios de s'ONU in su mundu (umpare a New York, L'Aia e Vienna).

S'ispeditzione de Giovanni Caboto fit arrivada in Nord America , ma non s'ischit bene in cale puntu fit approdadu in Canada. In varias secustantzias sun istadas propostos, comente logos de arrivu, dae sos istudiosos Bonavista, St. John's in Newfoundland, Cape Breton Island in Nova Scotia, Labrador e Maine.