Li mwaisse persounaedje, c' est onk k' est araedjî d' aler al tchesse. Mins ci tchesseu la a åk a si rprotchî. Soeye-t i k' il a bôreaté ses sudjets, soeye-t i k' i n' respectêye nén li rlidjon. Adon, i rescontere on sint u on priyesse ki l' vout rmostrer, mins i nel schoûte nén.

1. matchandijhe k' on vind tot-z ônant. Gn aveut, la håyné, del toele, des norets et totès sôres di martchandijhes d' ônaedje (H. Forir). F. en coupon.

Les spinoes divrént purade riprezinter des ptits bwès di noere sipene, k' on eployive po fé del likeur di fordenes ki des cis d' blanke sipene.

Li spoûle di passe dins l' hamtea des Houlpeas, dilé Wonde. Pacô, li policî cacheu va fé des rcweraedjes après Lidje. Po sayî d' trover l' moudreu, sol fén do live, i va dmorer on moes a Hesta.

1. k' apoite des maladeyes. Loukîz les, les måhaiteyès biesses, les Papon, les Pinochet, les Nihoûl, et Dutroux (F. Nyns). F. malsain, nuisible, malfaisant, insalubre, dangereux.

4. efoufiaedje, håsse di fé scrire, di cåzer, di fé ene sacwè. Tot l' cwårtî est en ene five (Motî d' Vervî). C' est come ene five k' el prind tot etir (Motî da Gilliard). I n a pus k' des strouks di cabu E nosse cotjhea, Et t' n' as-st e l' åme Ki les båjhes di totes les comeres C' e-st ene laide five (L. Warnant). Li five (di djåzer d' filozofeye dins les sålons del ""hôte"") aveut rtoumé po ç' shijhe la (L. Hendschel). Dji baloujhive miernou po rapåjhi mes fives (G. Smal). Tel sais bén k' dj' a ståré mes fives a côps d' bwejhe å mitan del cåve (J. Gillain). Loukîz a : fives borguetes dår. F. ""fièvre, excitation, surexcitation, agitation, délire, désarroi, trouble, folie"". >> il a l' five e s' capotene: esse efoufyî po des tchitcheyes. On dit eto : il a l' diale e s' capotene; c' est on diale-e-coir. F. ""c'est un excité, un agitateur"". >> five amoureuse: håsse di hanter. Il a l' five pol feye do vijhén (Motî da Gilliard). Loukîz a : tchôde. >> esse el five (b); >> esse dins les fives; u: >> esse acsût des fives; u: >> monter dins ene five: èn pus saveur çou k' on dit, çou k' on fwait. On dit eto : esse dins les tchamps, aveur li tiesse avå les cwåres. Wadjans, aveut dit l' tortowe, ki vos n' arivroz nén Divant mi sol schate-pire ! :: Serîz acsûte des fives ? Dimanda l' live, l' air ewaerêye Lafontinne, ratourné di Jean Rode). Tel sais bén k' dj' a ståré mes fives a côps d' bwejhe å mitan del cåve (J. Gillain). F. ""délirer"". >> esse el five (c): transi, ni pont fé d' bén, tot ratindant ene sakî, ene sacwè. F. ""être inquiet, anxieux"". >> mete dins les fives: stombyî, efoufyî. Bén pus k' on pasmint d' tins c' est ene sacwè k' el mete divins les fives, et çoula dispoy k' il est tot gamén (J.P. Dumont). F. ""exciter, passionner"". >> five di bwesson: kidujhance d' onk k' est sô (d' ene k' est sôle) et ki gueuye est voleur bouxhî so les ôtes. >> T' as del five, dandjreus ! Ti dvéns sot, surmint. F. ""Tu débloques, tu perds la tête, tu délires"".

1. pîce do haernixhmint do tchvå: longue cingue di cur, ki s' ridobele padrî, ki court sol schene do dos, atelêye å gorea pa dvant, et après l' cawe do tchvå padrî. C' est l' cawire ki tént eshonne totes les pîces do harnitchmint. F. coupière.