Şair Fuzûlî yê ku di bin tesîra mezin ya kulturên Îran û Mezopotamyayê da maye û ji hukumdarê Safevî yê bi eslê xwe kurd Şah Îsmaîl Hatayî, û ji waliyê Bexdayê Îbrahîm Xan ra – ê ku ji eşîreke kurdên Mûsûlê ye, û ji gelek kurdên din ra pesinname nivîsîne, gelo çênabe ku ew jî bibe yek ji wan şairên kategoriya jorîn? Piştî maqaleya Fuzûlî em dîna xwe bidin ser“Luxata Manzûm ya Tirkî-Farsî“ hingê wê baştir diyar bibe ku bi rastî jî pêwîst e mirov bi awayekî berfireh bifikire û ramanê baştir cî bi cî bike. (Bnr. Fuzûlî ve Leyla ve Mecnûn, UNESCO yayini, 1959).

Şerr bi hemû dijwarî didome. Ew kesê ku têne girtin yan têne kuştin yan jî nefî yê Anatolê dikin. Di sala1928an de dewlet efû îlan dike. Herkes tê cihê xwe. Dewlet, xeber dide Cemîl Efendî yê Midurê Nehya Milefan. Dixwazin Mihemed bi çekên xwe ve teslîm bibe. Mihemedê Elî teslîmîyetê qebûl nake. Dibêje: “Eger rast e, efû derketibe, wê dewlet çi bike ji min. Ji xwe ez li vir im. Eger çek bixwaze ez çek jî teslîm nakim, ez li bextê tirkan ewle nabim.” Li ser vî Cemîl Efendî dibêje Mihemed Axa wiha nabe, ji bo şerefa dewletê be jî usulen divê tu tiştek çek teslîm bikî.” Mihemedê Elî jî 6 tifingê ku naşixulin dide teslîmkirin. Ew bi xwe jî naçe teslîm nabe û tu îfade nade.

Di derheqê hestên mirov de pir lêkolîn hatine darxistin. Di vî warî de pirsa herî girîng ewe: Kîjan hest beşên hemû mirovan in û kîjan hest gor kultûra ku mirov di tê de perwerde bûye derketîye ortê? Lomaye ku di wî warî de hinek zanyaran zahf karkirin e. Paul Ekman ji wan yek e.

Elî Hesen Ebdelmecîd et-Tikrîtî (bi erebî: علي حسن عبد المجيد التكريتي‎, ʿAlī Ḥasan ʿAbd al-Majīd al-Tikrītī) (* 1941 - 2010) general û peşervanekî îraqî bû. Ew pismamê Sedam bû û yek ji xwînvexwarên Komkujiya Helebceyê bû û wek Eliyê Kîmyawî tê zanîn. Ew di gelawêjê 2003an de keta bin destên artêşa Amerîka.

Dewleta îslam dewleta ku ji aliyê Mihemed pêxember hate avakirin û ji aliyê xelîfeyan ve hatiye berdewam kirin. Ev dewlet li ser kargerî û qanûnên şerîetê hatiye avakirin.

Lêranî-Lêr qebîleke li Enqere/Haymanaê ye, bi devokekê Lekî bi navê Şêx bizinkî diaxivin. nawê Lêranî-Lêr minîya Lor-Loranî Îranê.Ewan dijin li hamamözü li Amasyayê û Haymanayê.

Xeşterîtê nawe padêşahê Med bû,yekêmîn Impêratoriya Arîyane. Paş Frortîş, Xeşterîtê Rêberiya Mediyan Bi dest xist. bi sebeba Êrêşa dubare an Aşuriyan,Xeşterîte gel Manana û Sekayan bû hewpêyman û li gel dewleta Aşurê banga şerê kir.

Lenîn, ji xaynê ve, nivîskarê nivîsên marksistî û felsefe vê ye ji. Yê ku Sosyalizmê Zanist demazirandiya ji ew bixwe ya. Lenîn armaca wî ew bû ku şoraşa Proleter li cihane bike û cihanaka bêçîn û sînor ava bike, yanî sisteme komînîszmê bide anîn. Bixwe ji, ku li ser marksizmê ava ya, teoriya ku bi ser hîmê rêzanî(politik) û Aborî ava ya û navê Lenînizmê damazrînerê wê ya. Lênîniizim, Marksîzm, ku li gor demê û xwestekên deme ji nû ve ji aliyê rêzanî, aborî û hizrî ve anîna ser ziman a. Wilo ji tê zanîn. Bêje Lenînizim, miro karê weke ku marksizm ku li gor demê bêne ser ziman û hizir pêşketinên zanistî, di riya wê de li gor demê û dise çêke û bi afirêne ya.Li gor ku tê zanîn, li gor cewherê wê yê şoraşgar yê û zanist hatina ser ziman ye Marksizmê ya.