ນິຍາມ ຕົວແປແບບດຸນດ່ຽງ (ຂຽນເປັນພາສາອັງກິດວ່າ: Endogenous Variable) ການຈຳແນກຕົວແປໃດຫນຶ່ງທີ່ໄດ້ຈາກຕົວແບບທາງສະຖິຕິ ທີ່ຖືກອະທິບາຍຈາກຄວາມສຳພັນ ລະຫວ່າງຕຳລາໃນຕົວແບບ ຕົວຢ່າງ: ລາຄາດຸນດ່ຽງຂອງສິນຄ້າໃນຕົວແບບເບື້ອງການສະຫນອງ ແລະ ເບື້ອງຄວາມຕ້ອງການ ມີຄວາມດຸ່ນດ່ຽງກັນ ຫລື ມີຄ່າເທົ່າທຽມກັນ ຍ້ອນວ່າມັນເປັນຄ່າທີ່ຜູ້ຜະລິດເປັນຜູ້ກຳນົດ ເພື່ອຕອບສະຫນອງຄວາມຕ້ອງການຂອງຜູ້ຊົມໃຊ້. ເຊິ່ງມັນເປັນຕົວແປທີ່ມີຄວາມຫມາຍກົງກັນຂ້າມກັບ ຕົວແປພາຍນອກ (exogenous variable)

ສຳລັບພະນາມ ""ສິຣິກິດ"" ໄດ້ຮັບພະລາຊະທານນາມຈາກພະບາດສົມເດັດພະປົກເກົ້າເຈົ້າຢູ່ຫົວ ມີຄວາມໝາຍວ່າ ""ຜູ້ເປັນສີແຫ່ງກິຕິຍາກອນ"" ເອິ້ນໂດຍລຳລອງວ່າ ""ຄຸນຍິງສິຣິ"" ສ່ວນພະບາດສົມເດັດພະເຈົ້າຢູ່ຫົວຈະຊົງເອິ້ນວ່າ ""ແມ່ສິຣິ

ການຄ້າສາກົນ ແມ່ນ ຂະແໜງການສຶກສາ ກ່ຽວກັບ ການແລກປຽນ ສິນຄ້າ ແລະ ການບໍລິການ ຂ້າມ ຊາຍແດນລະຫວ່າງປະເທດ. ໂດຍທົ່ວໄປ ການຄ້າສາກົນ ຈະກວມເອົາພາກສ່ວນໃຫຍ່ສົມຄວນ ໃນ GDP ແລະ ມັນກໍ່ແມ່ນ ຕົວຊີ້ບອກຫຼັກ ອັນໜຶ່ງ ຂອງ ໂລກາພິວັດ(globalization)ອີກ.

ນອກຈາກມີລາຍໄດ້ທາງການເງິນແລ້ວ ເຂື່ອນນ້ຳເທີນ 2 ຍັງ ນຳຜົນປະໂຫຍດທາງອ້ອມດ້ານ ການພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ ມາສູ່ປະຊາຊົນທ້ອງຖິ່ນອີກຫລາຍ ດ້ານເຊັ່ນ: ປະກອບສ່ວນໃນການພັດທະນາຊົນນະບົດ, ການກໍ່ສ້າງໂຄງລ່າງພື້ນຖານຕ່າງໆ, ທ່ານ ລັດຖະມົນຕີວ່າການກະຊວງພະລັງງານ ແລະ ບໍ່ແຮ່ ກ່າວກ່ອນຫນ້ານີ້.

ເດືອນທັນວາ ຄ.ສ. 1925 ຄຸນແມ່ມາຣີ ເບີນາດ ໄດ້ເດິນທາງມາຮອດບາງກອກ ເມື່ອທ່ານເປັນອະທິກາລິນີທີ່ບາງກອກ ໄດ້ປະມານ 3-4 ເດືອນ ທ່ານກໍໄດ້ພົບທີ່ດິນທຳເລດີບົນຖະໜົນເພີນຈິດຜືນນີ້ ຂະໜາດພື້ນທີ່ 18 ໄຣ່ ເຊິ່ງມີບ້ານຫຼັງໃຫຍ່ປູກສ້າງຢູ່ແລ້ວ ຈຶງເຫັນວ່າເໝາະຈະສ້າງເປັນໂຮງຮຽນໄດ້ ຮວມເຖິງມຸກຂະນາຍົກເລີ ເນ-ມາຣີ-ໂຊແຊັບ ແປໂລ ປະມຸກມິສຊັງບາງກອກ ໄດ້ໃຫ້ການສະໜັບສະໜຸນ ຄຸນແມ່ຈຶງໄດ້ຕັດສິນໃຈດຳເນິນການ

ກົມທະຫານຣາບທີ່ 1 ມະຫາດເລັກຮັກສາພະອົງ ແລະກອງພັນໃນສັງກັດ ຄື ກອງພັນທະຫານຣາບທີ່ 1 ກົມທະຫານຣາບທີ່ 1 ມະຫາດເລັກຮັກສາພະອົງ ແລະ ກອງພັນທະຫານຣາບທີ່ 4 ກົມທະຫານຣາບທີ່ 1 ມະຫາດເລັກຮັກສາພະອົງ

ສູ່­ຂວັນ ແລະ ບາ­ສີ ແມ່ນ​ພິ­ທີ­ກຳ​ທາງ​ຮີດ­ຄອງ​ປະ­ເພ­ນີ​ລາວ​ ເຊິ່ງ​ມີ​ມາ​ແຕ່ບູ­ຮານ​ນະ​ການ ມີ​ຄວາມ​ໝາຍ​ອັນ​ດຽວ​ກັນ ແຕ່​ໃຊ້​ບໍ່​ເໝືອນ​ກັນ ເພາະ​ຄຳ​ວ່າ​ສູ່­ຂວັນ ແມ່ນ​ໃຊ້​ກັບ​ບຸກ­ຄົນ​ທຳ​ມະ​ດາ​ສາ­ມັນ​ທົ່ວ​ໄປ ແຕ່​ຄຳ​ວ່າ​ບາ­ສີ ແມ່ນ​ໃຊ້​ກັບ​ບຸກ­ຄົນ​ຊັ້ນ​ສູງ​ທີ່​ມີ​ຖາ­ນະ​ຕຳ­ແໜ່ງ ເປັນ​ເຈົ້າ​ຄົນ​ນາຍ​ຄົນ ຫຼື ມີ​ຖາ­ນັນ­ດອນ​ສັກ​ເປັນ​ຜູ້​ໃຫຍ່​ໄມ້​ສູງ

8. ແຂວງບໍ່ແກ້ວ ບໍ່ແກ້ວມະນີລ້ຳຄ່າ ຊົມປ່າດອກງີ້ວບານ ເທດສະການບັນດາເຜົ່າ ຖິ່ນເມືອງເກົ່າສຸວັນນະໂຄມຄຳ ຊົມຖ້ຳນ້ຳຍູ້ ອູ້ສາວລາວຢວນ ຊວນຊົມວັດຈອມເຂົາມະນີລັດ ໄຫວ້ພະທາດສຸວັນນະຜາຄຳ

ເຈົ້າໜ້າທີ່ການແພດທີ່ບໍ່ສວມໃສ່ເສື້ອຜ້າປ້ອງກັນທີ່ເໝາະສົມອາດສຳຜັດເຊື້ອໄດ້. ໃນອະດີດ ການແຜ່ເຊື້ອທີ່ໄດ້ມາຈາກໂຮງພະຍາບານເກີດໃນໂຮງພະຍາບານໃນທະວີບອາຟຣິກາ ເນື່ອງຈາກການໃຊ້ເຂັມສັກຢາຊ້ຳ ແລະ ຂາດການປ້ອງກັນສາກົນ.

ມີຄວາມເຊື່ອວ່າສາສະໜານັ້ນ ເກີດມາຈາກຄວາມຢ້ານກົວທຳມະຊາດ ກ່າວຄື ສິ່ງໃດເຊິ່ງມະນຸດຢ້ານກົວ ເຊື່ອ ເລື່ອມໃສ ແລະໃຫ້ຄວາມເຄົາລົບນັບຖື ໄດ້ຊື່ ວ່າເປັນສາສະໜາຂອງບຸກຄົນນັ້ນໆ ໃນການສຶກສາປັດຈຸບັນ ຄຳອະທິບາຍຂອງການເກີດຂຶ້ນ ແລະພັດທະນາການຂອງສາສະໜາ ສາມາດແບ່ງໄດ້ເປັນສາມກຸ່ມ

ຍ້ອນ​ແນວ​ນັ້ນ ທ່່ານ ສີ​ຫນຸກ ສີ​ສົມ­ບັດ ປະ­ທານ​ສະ­ມາ­ຄົມ​ກາເຟ​ລາວ, ເຈົ້າ​ຂອງ​ກາ­ເຟ​ຍີ່­ຫໍ້​ສີຫນຸກ ໄດ້​ມີ​ແນວ​ຄວາມ​ຄິດ​ພັດ​ທະນາ​ສວນ​ກາ­ເຟ​ຂອງ​ຕົນ​ໃຫ້​ກາຍເປັນ​ຮ້ານ​ອາ­ຫານ ແລະ ສະ­ຖານທີ່​ພັກ­ຜ່ອນ ບົນ​ພື້ນ­ຖານ​ທີ່​ຕັ້ງ​ເອື້ອອຳ­ນວຍ ແລະເຫມາະ​ສົມ​ທີ່​ສຸດເນື່ອງ​ຈາກ​ທີ່​ຕັ້ງ​ຢູ່​ຈຸດ​ທາງ​ຜ່ານການ­ທ່ອງ­ທ່ຽວ ຄື​ຕັ້ງ​ຢູ່​ກາຍ​ເມືອງປາກ​ຊ່ອງ​ໄປ​ປະ­ມານ 30 ກວ່າກິ­ໂລ­ແມັດ ແລະ ແຕ່​ເມືອງ​ທ່າແຕງ​ລົງ​ມາ​ປາກ​ຊ່ອງ​ປະ­ມານ 8 ກິ­ໂລ­ແມັດ, ແຂກ​ຄົນ ແລະ ນັກທ່ອງ​ທ່ຽວ​ທີ່​ມີ​ຈຸດ­ປະ­ສົງ​ລົງ​ມາ ເມືອງ​ເຊ​ກອງ ແລະ ອັດ​ຕະ​ປືກໍ່​ສາມາດ​ພັກ​ແຮມ​ຄືນ​ໄດ້.