Dji n' saveu nén ki l' walon aveut stou tant ctapé pa les mwaisses di scole et les parints. Si on vout fé raprinde li walon dins les scoles, c' est clair come di l' aiwe di rotche k' i fåt aveur ene seule ortografeye (Djihinne Mahin, li 3 d' octôbe 2015).

1. ki n' bodje pus, ki n' sait pus bodjî, aspoyî so. Metoz li schåle astok conte li meur. Li schåle est d' astok, on pout monter dso. Dj' a dmoré astok dins l' fås tchmin. L' ouxh est astok: loukîz s' i gn a nén ene pirete padrî. Nos n' dimorrans nén ene munute d' astok tant k' on n' nos årè nén dné çki nos vlans. rl a: e rake, a roke; rl a: astoker; rastoker. F. immobilisé(e), bloqué(e), à ne rien faire, calé(e), coincé(e). >> l' ôrlodje est astok: elle est arestêye. rl a: tini astok, aler astok, vini astok.

Li tchanson, c' est des coplets avou foû ki deus royes, avou des longs vers, sovint des zandrins. Å coplet ki shût, on cmince pa rprinde deus côps li dierinne roye do ci di dvant. Li respleu, c' est eto ene fråze k' on rdit deus u troes côps. Sovint gn a ene peclêye di coplets, dijh et dpus.

I rashonna li motlî di sacwants mots do seke, dins on live lomé honteuzmint (pudicmint) ""Chez les Wallons de Belgique"", ey eplaidî a Paris (amon l' editeu H. Welter) e 1902. Ci live la est rindjî come limero G105 dins l' djivêye des motîs walons.

Politicmint, Mawoumet a askepyî èn estat a Medene, après k' il åye sitî tchessî del Meke e 622 (li date ki dvénrè l' anêye 1 do calindrî moslimî).

Ecoraedjî pa Djôzef Calozet, i mousse ås Relîs Namurwès e 1970, et rascode li Pris del veye di Lidje, li Pris do Coirneu a Hu et li cocåde des Relîs e 1976.

3. Maladeye ki rind l' djin u l' biesse aflaxhåve. Cisse måle novele la m' a dné l' five (Motî da Forir). F. ""fièvre, abattement, léthargie"". >> froede five: aflaxhaedje sins montêye del timperateure. >> aveur les nawès fives: esse nawe 1. F. ""paresseux"". >> five di laecea: touma des vatches djusse velêyes. F. ""fièvre de lait, fièvre vitullaire"".

Liene-e-Hinnot (la-minme, Lièrne F. Leernes), c' est èn ancyin ptit ban del Walonreye, rebané avou Fontinne-l'-Eveke, el province do Hinnot.

2. (råle) vicante cawete, agritchtêye so on viebe walon, sikepieye pa assaetchance d' on mot francès avou ""-ation"". ewaeråcion, troublåcion, alomåcion, cwårlijhåcion.

1. egzister, ariver. Gn a co bén on miyård di djins k' ont fwin. Gnè pout co aveur on controle. Gn årè deus ans dmwin. I n' fåreut nén k' i gn åye dipus d' vint djins. On dit eto: n aveur. F. y avoir.

Foufgneye u Foufgneye-les-berdouyes [n.pl.] viyaedje ki n' egzisteye nén, edvinté po rire. El gåre-tchampete di Foufgneye, c' esteut l'tite d' ene comedeye.

2. eviè. Di Sousse, dj' avans rmonté dissu Monastir e trin (Y. Gourdin). Mins il a todi roté dissu l' clairté k' il aveut veyou (ramexhné pa P. Marchot). Les aloumires loumént co l' anuti, mins di l' ôte des costés des cresses, dissu Laspi et Moubouloutsa, djus sol Noere Mer (L. Mahin). F. sur, vers, du côté de.