ھێمن دەیەوێ ژن بەر لە ھەموو شتێک خاوەنی مافی ئینسانی خۆی بێ و زۆر جار دژی زۆرداری و بێحورمەتی نیسبەت بە ژن دەنگی خۆی ھەڵدێنێ. ھێمن ژنی خۆشدەوێ، دەیپەرەستێ و نرخی ھەموو جوانیەکانی ئەو دەستکردە نایابەی تەبیعەت دەزانێ، بەڵام لە لای ھێمن خەبات بۆ ڕزگاری گەل، بۆ ئازادی کۆمەڵانی خەڵک لە ژن خۆشەویستترە. لە «ئامێزی ژن»دا دەڵێ: بەڵێ سەختە یەکجار سەختە، دووری لە ژن، نامرادی بەڵام لە ژن خۆشەویستتر لە لای من ئەتۆی ئازادی!

تیم بێرنێرز لی (١٩٥٥- ) بناغەدانەری ئینتەرنتە کە خۆی خەڵکی ئینگلیسە. داھێنە‌ری ئینتە‌رنێت ناوی (تیم بیرنرز لی)یە‌. کە‌ ئێستا بە‌ڕێوە‌بە‌ری تۆڕی جیھانی (www)یە‌. تیم بیرنرز لی لە‌ حوزە‌یرانی ساڵی ١٩٥٥ لە‌ شاری لە‌ندە‌ن لە‌ وڵاتی بە‌ریتانیا لە‌دایک بووە‌. لە‌ ساڵی ١٩٧٦ زانکۆی ئۆکسفۆڕدی بە‌ریتانی تە‌واوکردووە‌ و دە‌ستی کردووە‌ بە‌ کارکردن لە‌ بواری بێتە‌ل..ئە‌م کارە‌شی زیاتر بۆ مە‌بە‌ستی بازرگانی بووە‌. لە‌ ساڵی ١٩٩٠ تیم بیرنرز لی نوسخە‌ی ئە‌سڵی (وێب)ی داڕشت و دوای ساڵێک ئە‌م نوسخە‌ ئە‌سڵییە‌ کاریگە‌ریی زۆر پۆزە‌تیڤی ھە‌بوو بە‌سە‌ر رە‌وتی پێشخستنی ئینتە‌رنێت لە‌ جیھاندا. لە‌ ساڵی ١٩٩٤ تیم بیرنرز لی لە‌ تاقیگە‌ی پە‌یمانگای (ماساتشوستس( بۆ تە‌کنە‌لۆژیا و زانیاری بوو بە‌ ئە‌ندام و ھە‌ر زووش بوو بە‌ مە‌رجە‌عێکی گە‌ورە‌ و ھە‌مووان پرسە‌ رایان پێدە‌کرد. لە‌ ساڵی ٢٠٠٩ سە‌رۆک وە‌زیراتی بە‌ریتانیا داوای لە‌ تیم بیرنرز لی کرد کە‌ ھاوکاری بکات لە‌پێناو گە‌یاندنی داتا و بە‌یانە‌کان بە‌ ئاسانترین شێوە‌. ئە‌وە‌ی ماوە‌ بگوترێت تیم بیرنرز لی تا ئێستاش لە‌ ژیاندا ماوە‌ و لە‌ وڵاتی بە‌ریتانیا و لە‌ شاری لە‌ندە‌ن ژیان بە‌سە‌ر دە‌بات.

قەوەخ (Qewex، بە فارسی: قوخ) دێیەکە لە ناوچەی ناوەندی|ی شارستانی سەقز. ژمارەی دانیشتووانی لە سەرژمێریی ساڵی ٢٠٠٦دا ٢٨٢٦ کەس لە ٦٥٤ بنەماڵەدا بووە.

ئپانول دەبێتە ھۆی ھاتنەخواری پۆتاسیۆم، کالیسیۆم، فۆسفۆڕ، مەگنسیۆم و ترشی فۆلیکی ناو خوێن و ھەر ئەم پڕۆسەیە دەبێتە سەرچاوەی کەمخوێنی و وەرینی مووی سەر و نارەحەتی پێست و نەخۆشی (ئێسک) و ماسولکەکان و لێدانی ناڕێکوپێکی دڵ و زۆر نەخۆشی دیکەش

کورد کۆمەڵێک خەڵکی دانیشتووی ڕۆژھەڵاتی ناوینە و ئەو شوێنەی تێیدا دەژین ناوچەیەکی ھەم بەرز و نزمە، کە ڕووبەرەکەی ١٩١، ٠٠٠ کیلۆمەتری چوارگۆشە دەبێت. کوردەکانی کوردستان لە وڵاتانی ئێران، تورکیا و سووریاو بەشێکی بچووک لە لوبنان و ئەرمەنیا دابەشکراون. وشەی ""کورد"" تەنھا لە چەن وڵات بە شێوەی فەرمی بەکاردێت؛ تورکیا پێیان دەڵێت تورکی شاخی و لەھەمان کاتدا ئێرانی پێیان دەڵێن ئێرانی چیانشین.

چاندی کوردی کۆمەڵێک جیاکەرەوەی کلتوریی تایبەت بە کوردانە. چاندی کوردی میراتی ئەو گەلە جیاوازانەیە کە کوردەکانی ئەمڕۆ و کۆمەڵگەکەیان پێکھێناوە، بەڵام بە گشتی دوو چینی ناوچەیی (حۆرانییەکان) و ئێرانییە کۆنەکان (میدییەکان). لەناو دراوسێکانیا، چاندی کوردی زۆرتر نزیکە لە کلتوری ئێرانییەوە. بۆ نموونە جەژنی نەورۆز کە یەکەم ڕۆژی ساڵە، کە لە ٢١ی ئازاردا ئاھەنگی بۆ دەگێڕن کە یەکەم ڕۆژی مانگی خاکەلێوەی کوردی و یەکەم ڕۆژی بەھاریشە.

تۆپی پێ یان تۆپان (بە ئینگلیزی:football) گرینگترین وەرزشی جیھانی نوێیە ، دووتیپ لەیەک یاری بەشدارن ھەریەکەکیشیان بەمەبەستی بردنەوە دەیانەوێ گۆل لە تیپی بەرامبەریان تۆمارکەن وە ئەو تیپەی زۆرترین گۆڵ تۆمار دەکات دەبێت بە براوەی یاری لەم یاریەدا ھەر تیپێک لەناو یاریگا لە ١١ یاریزان پێکدێت .