Cori Gauff - con đường nào cho thần đồng của Wimbledon 2019
Tay vợt 15 tuổi gây kinh ngạc bằng cách lọt vào vòng bốn Wimbledon, nhưng cô sẽ tiếp tục tỏa sáng hay đi vào vết xe đổ của những cựu thần đồng?

Khi chứng kiến những chiến thắng liên tiếp của "hiện tượng" 15 tuổi trong tâm thế không hề sợ hãi trước những tên tuổi gạo cội của làng banh nỉ nữ thế giới, nhiều người đã không khỏi hồi tưởng lại quá khứ về những điều làm được ở độ tuổi đó. 

Hashtag "#mylifeatfifteen" (cuộc sống của tôi lúc 15 tuổi) được khởi xướng và hưởng ứng rầm rộ trên các mạng xã hội. Nhưng với Gauff, người sẽ đối mặt cựu tay vợt số một thế giới Simona Halep ở vòng bốn, những trải nghiệm đó chỉ là một sự rung cảm nhẹ nhàng. "Tôi không hề giả tạo, ít nhất là cho đến lúc này", tay vợt người Mỹ chia sẻ với truyền thông cuối tuần qua.

Sự nổi lên đáng kinh ngạc của Cori "Coco" Gauff đã trở thành câu chuyện tâm điểm ở Wimbledon 2019. Cô đến sân cỏ nước Anh với một loạt kỷ lục như tay vợt trẻ tuổi nhất ở vòng loại, người chơi 15 tuổi đầu tiên lọt vào vòng đấu chính sau một thập kỷ. Hôm trước khi bước vào trận vòng loại đầu tiên ở Wimbledon năm nay, Gauff đã thức đến 23h để hoàn thành một bài kiểm tra bởi cô nữ sinh này vẫn đang theo học một khóa đào tạo từ xa.

Những trận đấu của thần đồng 15 tuổi đã thu hút rất nhiều người xem, không chỉ qua màn hình lớn trên đồi Henman Hill mà còn ở quê nhà Delray Beach, Florida cũng như trên cả nước Mỹ. "Cô bé đã nói với nước Mỹ và toàn thế giới theo một cách rất riêng của mình", tay vợt huyền thoại John McEnroe thốt lên sau khi Gauff cứu nguy hai match-point để ngược dòng đánh bại Polona Hercog trên sân Trung tâm ở vòng ba.

Tuy nhiên, tay vợt trẻ đã hướng sự chú ý đến một sự kiện khác. "Tôi biết điều này không liên quan ở đây", Gauff mở màn cuộc họp báo sau trận thắng Hercog. "Nhưng tôi muốn được xem trực tuyến album mới Erys của Jaden Smith vừa ra hôm qua".

Khi được hỏi sẽ làm gì với số tiền thưởng 176.000 bảng (khoảng 220.000 USD) nhờ lọt vào đến vòng bốn Wimbledone, tay vợt 15 tuổi cho biết: "Tôi không thể mua một chiếc xe hơi bởi tôi vẫn chưa biết lái xe. Thực lòng mà nói, tôi ghét tiêu tiền. Có lẽ tôi sẽ đi mua một vài chiếc áo nỉ trùm đầu có in hình thần tượng Jaden của mình".

Những thần đồng xuất hiện trong thế giới quần vợt không còn là điều hiếm gặp. Martina Hingis vô địch Australia Mở rộng năm 1997 ở tuổi 16 và đoạt năm danh hiệu Grand Slam trước khi 19 tuổi. Maria Sharapova đăng quang ở Wimbledon năm 2004 khi 17 tuổi, và Boris Becker cũng đạt mốc tương tự cùng  độ tuổi đó năm 1985. Rồi có thể kể đến Bjorn Borg, Monica Seles, Tracy Austin, Michael Chang và Rafael Nadal cũng từng là nhà vô địch ở tuổi thiếu niên.

Nhưng những câu chuyện về sự thành công quá sớm và sau đó lụi tàn thì vẫn còn đó.

Gauff là một tay vợt trẻ tuổi nhất lọt vào vòng bốn Wimbledon kể từ sau người đồng hương Jennifer Capriati. Capriati chạm cột mốc này vào năm 1990 lúc tuổi 14. Một năm sau, cô đánh bại Martina Navratilova trên đường đến bán kết. 17 tuổi, Capriati phải vào tù vì tội trộm cắp chiếc nhẫn trị giá 15 USD và mang trong người ma túy. Vết nhơ đó khiến tay vợt sinh ra ở New York bị cấm thi đấu trong 14 tháng. Gượng dậy từ vũng bùn tội lỗi, Jennifer Capriati đã vươn đến ngôi số một thế giới vào tháng 10/2001 và ba danh hiệu Grand Slam của cô đều đạt được trong thời kỳ đó.

Kết quả nghiên cứu dựa trên 100 tay vợt nam và nữ có thứ hạng cao của nhóm các nhà khoa học thuộc trường đại học University of Exeter (Anh) công bố năm 2018 cho thấy, đỉnh phong độ của các tay vợt rơi vào tuổi 26 và kéo dài trung bình trong hai năm tiếp theo. Sau đó, tốc độ và độ chính xác sẽ đi xuống, nhưng một số cá nhân, như Roger Federer, đã tìm ra cách bù đắp lại sự thiếu hụt đó bằng lối chơi thông minh hơn khi dựa trên kinh nghiệm để tạo ra lợi thế cạnh tranh.

Quần vợt hiện đại đã hoàn thiện hơn thời kỳ trước về phương pháp đào tạo, cách phòng ngừa chấn thương và điều trị y tế, qua đó giúp cho các tay vợt kéo dài được sự nghiệp sau khi đã đạt đỉnh cao phong độ. Federer, Nadal và Djokovic vẫn đang "làm mưa làm gió" khi ngoài 30 tuổi, trong khi Serena Williams đã làm "bà mẹ bỉm sữa" ở tuổi 37 nhưng vẫn rất khó bị đánh bại, như suốt 20 năm qua.

Có một thứ gì đó đã truyền cảm hứng thi đấu và giữ ngọn lửa đam mê tiếp tục cháy cho các tay vợt, dù nó khiến cho thế giới cảm thấy buồn tẻ. Bên cạnh Cori Gauff, cú ngân vang Felix Auger-Aliassime cũng làm người ta phải chú ý ở Wimbledon năm nay.  Tay vợt 18 tuổi đã chơi rất hay ở Queen's Club trước khi đến All England Club nhưng  dừng bước ở vòng ba bởi đã không vượt qua được áp lực. "Tôi thấy xấu hổ vì điều đó", Felix thừa nhận. John McEnroe đã đánh giá rất cao tài năng trẻ người Canada và từng nói rằng, đó là người kế cận thích hợp nhất của bộ ba quyền lực.

Wimbledon 2019 cũng chứng kiến sự không thành công như kỳ vọng của thế hệ Next Gen. Stefanos Tsitsipas, 20 tuổi, đã phải trở về quê nhà Hy Lạp ngay sau vòng đầu tiên. Niềm hy vọng của nước Anh, Jay Clarke mang theo giấc mơ lớn của tuổi 20 đến cuộc gặp với Federer ở vòng hai nhưng cũng không để lại ấn tượng nào.

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến sự thất vọng của các tay vợt trẻ. Sau một vài khảo sát với các tay vợt hàng đầu nước Mỹ, một nhà nghiên cứu đã cho rằng, Federer, Nadal và Djokovic thành công là do họ đến từ thế hệ cuối cùng lớn lên mà không có điện thoại di động khi còn là một đứa trẻ. 

Kết quả đó nhận được sự đồng thuận của Judy Murray. "Quần vợt là một môn thể thao trí tuệ. Các tay vợt cần phải tự suy nghĩ để giải quyết vấn đề của mình và đưa ra quyết định thật nhanh. Nhưng ngày nay lại có quá nhiều công cụ bên ngoài làm hộ chúng ta điều đó", HLV và cũng là mẹ của nhà cựu vô địch Andy Murray chia sẻ trên Twitter.

Cori Gauff sẽ phải gặp một bài kiểm tra khó trong tuần này bởi Simona Halep là một tay vợt có khả năng phòng ngự chắc chắn và đang rất khát khao giành chức vô địch đầu tiên tại đây.

Theo quy tắc mà Hiệp hội quần vợt nữ thế giới (WTA) đặt ra từ năm 1994, Gauff bị hạn chế chỉ được tham dự tối đa 12 giải đấu trong một năm. Chỉ đến lúc nào 18 tuổi, cô mới được phép thi đấu bao nhiêu tùy thích.

Rõ ràng có thể nhận thấy một thực tế, cuộc sống của một thần đồng quần vợt sẽ không hề đơn giản và điều đó vẫn đang hiển hiện ở Wimbledon 2019. Bernard Tomic, trong lần đầu ra mắt giải ở tuổi 18, đã trở thành tay vợt trẻ nhất vào đến tứ kết kể từ sau Boris Becker. Năm nay, tay vợt người Australia thua nhanh một cách bất bình thường trước Tsonga ở trận ra quân. Ban tổ chức giải Wimbledon đã phạt Tomic bằng cách cắt luôn số tiền thưởng 45.000 bảng mà lẽ ra anh được nhận do góp mặt ở vòng đấu chính, với giải thích "không đáp ứng tiêu chuẩn chuyên nghiệp cần thiết".

Cho đến lúc này, mọi thứ vẫn rất thuận lợi đối với Coco Gauff. Và mong rằng điều đó sẽ tồn tại thật lâu.

Bình An (theo Guardian)