Những nét độc đáo ở chiến địa Ryder Cup
Mỹ Whistling Strait - nơi chủ nhà Mỹ tranh Ryder Cup kỳ thứ 43 với châu Âu - thuộc kiểu sân ven biển xuất xứ từ Scotland với hơn 1.000 bẫy cát và do người Áo sở hữu.
Ryder Cup - giải đồng đội nam chuyên nghiệp hấp dẫn nhất golf - khởi tranh tối nay 24/9, giờ Hà Nội. Ở vai khách, châu Âu sẽ tiếp tục giữ Cup nếu đạt 14 điểm. Còn Mỹ cần mốc thắng 14,5 điểm qua 28 trận trên sân nhà Whistling Straits thuộc quận Sheboygan, bang Wisconsin. Tuy nhiên, chiến địa này lại mang bản sắc châu Âu.
Năm 1873, John Michael Kohler lập công ty Kohler. Di dân Áo 29 tuổi khởi sự từ một lò đúc nông cụ nhỏ rồi nhanh chóng phát triển thành doanh nghiệp đầu ngành xây dựng và thiết bị đường ống.
Herb Kohler giữ chức CEO từ 1972, chủ trương thêm sân golf vào danh mục đầu tư. Kohler cũng thích golf, đạt trình độ chơi trung bình. Chính ông biến khu ký túc xá cho thợ di dân của tập đoàn thành khu nghỉ dưỡng đắt khách.
Tuy nhiên, khách không hẳn thoả mãn với các tiện ích nội khu. "Ông lập resort hạng sang, nhưng lại không có sân golf. Làm đi nhé", Kohler tóm tắt nhu cầu số đông. Thế là ông nhờ kiến trúc sư lừng danh Pete Dye.
Năm 1988, Kohler Co. khai trương sân thứ nhất - Blackwolf Run, đắt như tôm tươi. Sân thứ hai cũng không đáp ứng hết nhu cầu. Vì thế, Kohler lại phải tìm chỗ làm thêm sân. Quá trình này đưa ông đến khu đất ven hồ Michigan, dài hơn 3 km. Đó là vùng hoang, từng được quân đội Mỹ tận dụng làm cơ sở huấn luyện phòng không những năm 1950.
"Đường băng cũ vẫn lấp ló, xuyên địa hình phẳng đầy cỏ. Ba mặt dự án là chỗ cho gia súc gặm. Mặt thứ tư men theo viền nước lạnh lẽo, với những cồn cát cao đến 21 mét. Cả đời tôi chưa từng thấy nơi nào như thế. Ở lần đầu tản bộ, tôi như bị mê hoặc bởi ý tưởng về vài hố ven hồ Michigan", Dye về sau mô tả trong tự truyện.
"Tôi muốn sân mới giống Ballybunion", Kohler trong cuộc thảo luận với Dye, lấy sân links ở Ireland làm tham chiếu vì thường chơi ở đó.
Ý đồ của chủ đầu tư khớp cảm hứng trong kiến trúc sư - Whistling Straits sẽ là sân links ven hồ nhưng đậm chất biển. Bởi thực tế, hồ Michigan dài gần 500 km, rộng 190 km trong đó quãng hẹp nhất đến 146 km, diện tích bề mặt hơn 58.000 km2, chứa 4.900 km3 nước, sâu bình quân 85 mét. Vùng đất ven hồ không thiếu gió và cát.
Sau khi chốt định hướng, Dye động thổ Whistling Straits vào năm 1995, còn Kohler khai trương hồi 1998.
Trong thành phẩm, tất cả đụn cát ở Whistling Straits đều nhân tạo. Vì địa hình phẳng, Dye tạo hình chúng bằng cách ủi dồn các mô cao về đất liền. Kiểu này đồng thời hạn chế xói mòn nhờ thêm "bãi biển". Sau đó là công đoạn phủ hàng tấn cát rồi trồng cỏ đuôi trâu nhằm tạo vẻ tự nhiên.
Dye mất năm 2020, ở tuổi 94. "Di sản" của ông ở Whistling Straits là bẫy cát – bunker. Chúng gần như phủ khắp sân, có lúc luồn dọc fairway, khi thì trải mặt những bờ dốc hai tầng hoặc nấp dưới khu rough đuôi trâu, thậm chí lấn vào green.
"Bunker đủ dạng, nhiều cỡ, từ nhỏ như bồn tắm đến loại dài 300 yard ở hố 5, par5", nhà báo golf Gary D’Amato ở Wisconsin từng mô tả.
Kohler Co. từng cố thống kê số bẫy cát qua ảnh từ trên cao, nhưng bỏ cuộc vì không đếm xuể. Cuối cùng họ chỉ ước lượng "hơn 1.000".
Ron Whitten từ Tạp chí Golf Digest quyết tâm tìm đáp án chính xác hồi 2010, trước khi Whistling Straits đăng cao major PGA Championship lần thứ hai. Ông dùng bóng đèn tròn gắn vào cán cuốc để đánh dấu. Sau 11 tiếng trong hai ngày cùng caddie Bob Palm đếm, Whitten chốt 967 bunker, trong đó hố 18 có 96 bẫy, hố 8 nhiều nhất (102 bẫy), hố 12 và 14 cùng ít nhất (96).
Đến nay, Hiệp hội Golf Nhà nghề Mỹ (PGAA) ba lần đưa major PGA Championship về Whistling Straits – 2004, 2010 và 2015. Và trong giải, tất cả những vùng cát, cả chỗ khán giả đứng đều quy về bunker. Nhưng một ngôi sao – Dustin Johnson thiệt hại thành tích, vì quên luật đấu, tại PGA Championship 2010.
Khi đó, Johnson phát hố 18 nhưng vào đám đông. Thấy bóng trên khu vực đầy dấu chân, Johnson tưởng vùng cát thường nên chạm đầu gậy lên bề mặt trong cú nháp. Xong hố, trọng tài báo anh phạm luật ở cú thứ hai. "Bunker nào thế?", Johnson ngạc nhiên hỏi lại khi nhận tin.
Sau hồi lâu tranh luận, Johnson nhận thêm hai gậy vào điểm hố. Phần phạt này khiến anh cán đích với điểm -9, mất chỗ đấu hố phụ tranh ngôi vô địch với Martin Kaymer và Bubba Watson. Hai đấu thủ này cùng điểm -11 sau 72 hố quy chuẩn. Kaymer đăng quang sau cuộc playoff tay đôi gộp thành tích ba hố.
Quốc Huy