World Cup 2018 - xứng đáng những ngày hội bóng đá
Tràn ngập bàn thắng, nhiều bất ngờ và rất ít thẻ đỏ, như lời Chủ tịch FIFA Gianni Infantino, đây là một trong những kỳ World Cup hay nhất lịch sử.

Trận đấu mở màn có năm bàn, và trận kết thúc có sáu bàn. Chen giữa là một vài trận cầu xứng tầm kinh điển, cho dù nhiều CĐV sẽ than phiền: trình độ World Cup sao có vẻ thua xa những đêm Champions League. “Tôi không biết liệu đây có phải là một World Cup đẹp mắt hay không,” HLV Didier Deschamps của nhà vô địch Pháp nói. “Nhưng tôi đã được thấy những bàn thắng đẹp, những pha bóng phi thường”.

Và rất nhiều bất ngờ nữa. Bóng đá hấp dẫn vì những bất ngờ, nơi yếu có thể thắng mạnh, nơi ranh giới giữa người hùng và tội đồ chỉ mong manh như sợi chỉ.

ĐKVĐ Đức bị loại ngay từ vòng bảng, theo một cách khó có thể nhẫn tâm hơn. Tây Ban Nha hòa 3-3 với Bồ Đào Nha trong trận cầu có thể nói là hay nhất giải, nhưng rồi suýt bại vong trước các đội chiếu dưới Morocco và Iran. Đến trận gặp Nga, họ… thua thật, và bị loại ngay ở vòng 1/8. Thứ bóng đá kiểm soát bóng trứ danh của Tây Ban Nha bỗng trở nên thảm bại, và thủ thành được xưng tụng là hay bậc nhất thế giới – David de Gea - rời giải mà không cứu thua được một quả nào.

Argentina vượt qua vòng bảng với một chiến thắng nghẹt thở trước Nigeria ở lượt cuối. Người ấn định tỷ số thắng lợi 2-1 hôm ấy là Marcos Rojo, với một cú dứt điểm mà từ khi khởi nghiệp anh chưa làm được lần nào. Những ai chết hụt thường sẽ sống rất dai, nhưng Argentina… chết ngay sau đó, với thất bại 3-4 dưới tay Pháp. Một cuộc chuyển giao, báo chí châu Âu nói thế, khi Lionel Messi lu mờ hoàn toàn trước cậu nhóc 19 tuổi Kylian Mbappe - tác giả cú đúp trận ấy.

Bất ngờ vẫn tiếp nối ở tứ kết, khi Anh lần đầu tiên trong lịch sử các kỳ dự World Cup biết thắng trong loạt luân lưu. Brazil, ứng cử viên vô địch sáng giá nhất ở tứ kết, bị loại bởi đội tuyển Bỉ, chỉ vì thiếu Casemiro - một tiền vệ phòng ngự. Nhưng bất ngờ hơn cả, Croatia - quốc gia với vỏn vẹn bốn triệu dân – theo một cách thần kỳ nào đó, đã đi một lèo vào chung kết.

Khoảng cách trình độ giữa các đội tuyển không còn quá xa, và họ không chiến đấu với một hàng phòng ngự siết chặt. Ngay cả những đội lót đường như Panama và Ả-rập Xê-út cũng cố sức tấn công. Peru bị loại sớm, nhưng vẫn được yêu mến bởi lối đá tận hiến, hồn nhiên. Đức chỉ để lại hai cầu thủ phòng ngự phía sau, và phải trả giá. Nhưng người hâm mộ được hưởng lợi hơn cả. Bình quân có 2,64 bàn mỗi trận khi World Cup khép lại, rất gần với tỷ lệ 2,7 bàn mỗi trận hồi World Cup 2014. Nhưng giải đấu tại Nga rõ ràng là hào hứng hơn hẳn hai kỳ World Cup trước: năm 2010 (2,23) hay năm 2006 (2,3).

Lần đầu tiên có một đội bóng đi tiếp vào vòng knock-out nhờ luật Fair-Play. Đó là Nhật Bản, dù cách họ chơi với Ba Lan ở trận đấu cuối cùng gợi lên rất nhiều tranh luận về ý nghĩa thực sự của từ Fair-play. Nhưng có một điều không thể phủ nhận: các cầu thủ năm nay đã chơi đẹp hơn rất nhiều. Chỉ có bốn chiếc thẻ đỏ được rút ra suốt cả giải (con số này của năm 2006 là 28), trong đó có một thẻ của Carlos Sanchez trận gặp Nhật Bản vì dùng tay chơi bóng, chứ không phải do bạo lực.

World Cup 2018 không chỉ hòa nhã trong sân, mà còn ở ngoài sân. Đã có nhiều lời cảnh báo về nạn hooligan ở Nga, nhưng không thấy bất kỳ một bản tin nào nói về bạo lực. Thay vào đó, người ta thấy người Nga nhảy trên đường với người Mexico và Senegal. Không một cầu thủ da màu nào than phiền là mình bị phân biệt chủng tộc. Những tỉnh thành xa Moskva quanh năm chẳng có lấy một người nước ngoài nào viếng thăm. Nhưng nhờ World Cup, du khách tràn đến mọi nẻo, và khi rời đi, họ chỉ mang theo những ấn tượng đẹp. Chủ tịch FIFA Gianni Infantino nói: “World Cup đã thay đổi cách nhìn về nước Nga, đặc biệt là từ phía phương Tây. Ngay cả những cảnh sát cũng mỉm cười với người hâm mộ”.

Đội tuyển Anh chưa bao giờ dễ thương đến thế. Họ làm tất cả ngạc nhiên, và Gareth Southgate vụt trở thành một người hùng dân gian. Nhưng hãy nhìn vào bảy trận đấu của họ tại giải. Nếu tính trận thắng Colombia sau loạt sút luân lưu của họ là một trận hòa, thành tích của Anh tại giải là: ba thắng, ba hòa, một thua. Vậy mà truyền thông Anh vẫn vẽ nên một viễn cảnh cực kỳ xán lạn của “Tam Sư”. Sau tất cả, truyền thông Anh vẫn là… chính họ, dù đội nhà từng có một kỷ niệm không mấy vui vẻ. Lần cuối cùng Anh vào bán kết World Cup là tại Italy 1990. Đến kỳ kế sau đó trên đất Mỹ, họ đã không vượt qua nổi vòng loại.

VAR cũng là một điểm nhấn rất quan trọng. Thậm chí, chính công nghiệp này đã tạo ra bước ngoặt cho trận chung kết, khi trọng tài cho Pháp hưởng phạt đền sau khi xem lại băng ghi hình pha chạm tay của Ivan Perisic. Trong khi đó, ở tình huống mở tỷ số của Pháp, trọng tài không dùng VAR, khi Marcelo Brozovic chạm một đằng và Antoine Griezmann ngã một nẻo. Nhưng sau tất cả, không ai có thể phủ nhận Pháp xứng đáng là một nhà vô địch. Bản thân HLV Zlatko Dalic của Croatia đã nói: “Nếu để lọt lưới những bốn bàn, thì làm sao mong một kết quả khác hơn”.

Pháp xứng đáng vô địch, và Didier Deschamps xứng đáng được tôn vinh. Ông mới là người thứ ba vô địch World Cup trên cả hai cương vị cầu thủ lẫn HLV, sau Mario Zagallo (Brazil) và Franz Beckenbauer (Đức) - những huyền thoại. Đấy là phần thưởng dành cho những quyết định dũng cảm của Deschamps suốt từ trước Euro 2016 đến nay.

Cũng có người sẽ cảm thấy chạnh buồn cho Croatia, đội tuyển đã chiến đấu bằng tất cả sự can trường. Có người sẽ buồn cho Luka Modric, người con bị dân tộc ghẻ lạnh nhưng chưa một lần quay lưng với tổ quốc. Nhưng buồn hay vui thì sau 64 trận đấu, 1.613 cú sút, 1.734 pha phạm lỗi, người hâm mộ cũng phải chào từ biệt ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh.

Qatar 2022 không biết sẽ vui hay hoài niệm, nhưng World Cup 2018 chắc chắn là một trong những ngày hội bóng đá thú vị nhất lịch sử.

Thủy Tiên