Djokovic - Nadal - Federer: Cuộc đua không hồi kết
Rafael Nadal vượt lên trong cuộc đua Grand Slam của “Big 3”, nhưng điều này không đồng nghĩa anh trở thành tay vợt vĩ đại nhất lịch sử.
Mùa 2022 khởi đầu với những sự kiện lịch sử của làng banh nỉ. Lần đầu tiên Australia không cho phép tay vợt số một thế giới dự giải. Sự cố của Novak Djokovic vượt quá phạm vi thể thao, khiến nhiều chính khách tranh cãi và chỉ trích nhau. Nhưng Grand Slam đầu năm vẫn kết thúc thành công ngoài tưởng tượng của số đông khi lần đầu một tay vợt nam chạm tới 21 Grand Slam. Bốn năm trước, Melbourne từng chứng kiến điều tương tự ở mốc 20 Grand Slam, khi Roger Federer đăng quang.
Australia Mở rộng 2022 là một trong những sự kiện Grand Slam mà Rafael Nadal bị đánh giá thấp nhất trong nhiều năm gần đây. Dù năm lần vào chung kết trong quá khứ, tay vợt Tây Ban Nha thất bại ở tứ kết hai năm gần nhất, rồi nhập cuộc với thể trạng không lý tưởng do chấn thương và nhiễm Covid-19. Việc Djokovic không được thi đấu và Alexander Zverev bị loại sớm sau đó giúp đường tới chung kết của Nadal rộng hơn. Trận thắng ngược khi thua trước hai set ở chung kết là nốt thăng rực rỡ của "Vua đất nện" trên mặt sân không sở trường.
Chiến công khó tin đưa Nadal lên vị trí số một trong thống kê Grand Slam và một lần nữa khơi lại đề tài dai dẳng về việc ai là người vĩ đại nhất lịch sử (Greatest of All Time – GOAT). Nhưng, chính tay vợt Tây Ban Nha thừa nhận 21 danh hiệu không thể đảm bảo anh là GOAT. Boris Becker, huyền thoại sở hữu sáu danh hiệu Grand Slam, cho rằng tranh cãi này sẽ không chấm dứt ngay cả khi "Big 3" treo vợt. "Về cơ bản, mỗi chúng ta đều có một nhà vô địch trong tim", Becker nói trong chương trình bình luận của Eurosport hôm 30/1, sau khi Nadal hạ Daniil Medvedev ở chung kết Australia Mở rộng.
Tranh cãi GOAT tennis chủ yếu xuất phát từ hai quan điểm trái ngược. Một số người cho rằng GOAT không phải là bạn đã giành những gì, mà là bạn đã giành nó như thế nào. Số khác thì cho rằng thống kê mới là tất cả vì con số không bao giờ nói dối.
Ở quan điểm đầu, Federer là ứng viên nặng ký nhất để được xem là GOAT. Federer sở hữu phong cách thi đấu độc nhất trong lịch sử, với vô số động tác đã trở thành biểu tượng đẹp nhất mà tennis có thể mang tới cho người xem. Không ai từng chơi những trận như Federer đã chơi và rất nhiều người đã bắt chước nhưng không thể làm như anh. Việc tìm thấy một Federer trong tương lai gần như bất khả thi.
"Federer đôi khi trông như đang biểu diễn một loại ba lê nào đó với cây vợt trên tay", cựu số một thế giới Andy Roddick nhận xét. "Được ngắm anh ấy thi đấu ngay cả khi không ở đỉnh cao phong độ cũng là đặc ân mà ít ai quên được".
Federer xuất hiện trong thời kỳ những cỗ máy giao bóng như Pete Sampras đang thống trị. Tay vợt Thụy Sĩ cũng giao bóng giỏi, nhưng là một nhà sáng tạo lối chơi vì không phụ thuộc vào chiến thuật giao bóng lên lưới như Sampras. Tạp chí Planetsport cho rằng Federer là nhân vật quan trọng nhất trong cuộc cách mạng lối chơi khi tennis có dấu hiệu giảm sức hút ở thập niên 1990. Federer đã nâng tầm những loạt bóng bền sau baseline và biến bỏ nhỏ thành một vũ khí độc đáo. Sự vươn lên của anh đầu thập niên 2000 nâng tầm yếu tố thương mại của tennis chỉ trong vài năm.
Federer tất nhiên không thua kém nhiều về số liệu thống kê. Ngay cả những fan cuồng của anh cũng có thể tự hào về bộ sưu tập của thần tượng. Federer là người đầu tiên chạm các mốc Grand Slam kỷ lục từ 15 chức vô địch trở lên, trước khi Nadal thắng Grand Slam thứ 21 năm nay. Huyền thoại 40 tuổi là người duy nhất trong kỷ nguyên Mở năm lần liên tiếp vô địch Mỹ Mở rộng. Federer đang giữ kỷ lục sáu lần vô địch ATP Finals, tám lần vô địch Wimbledon. 103 danh hiệu đơn nam của anh là con số nhiều thứ hai trong lịch sử mà Nadal (90) và Djokovic (86) khó chạm đến.
Federer đã mất nhiều kỷ lục, gồm số tuần giữ vị trí số một ATP hay số danh hiệu lớn (tổng số Grand Slam, Masters 1000, ATP Finals và HCV Olympic), nhưng thành tựu của anh vẫn được đánh giá là ngoạn mục trong lịch sử.
Djokovic là trường hợp trái ngược. Tay vợt Serbia chiếm ưu thế lớn về thống kê, một vài trong số đó như 358 tuần ở vị trí số một ATP hay chín lần vô địch Australia Mở rộng, gần như không thể bị phá. Djokovic là tay vợt giành nhiều danh hiệu lớn nhất trong "Big 3", là người đầu tiên vô địch ít nhất hai lần ở mỗi Grand Slam, sở hữu số lần kết thúc năm ở vị trí số một nhiều nhất và chiếm ưu thế đối đầu với hai người còn lại.
Nhưng Djokovic là nhân vật gây tranh cãi, điều khiến anh không chiếm được cảm tình của tất cả. Truyền thông phương Tây đối xử với anh khắt khe hơn Federer và Nadal. Sự cố ở Australia Mở rộng năm nay càng khiến hình ảnh của anh tiêu cực hơn. Nole thi đấu với phong thái mà nhiều người cho là không khiêm tốn và đam mê anh thể hiện trên sân đôi khi bị xem là biểu hiện ngông cuồng.
Djokovic, cũng như Federer, đã lỡ những cơ hội để có Grand Slam thứ 21 trước Nadal. Nhưng không như Federer, Djokovic vẫn là ứng viên vô địch lớn nhất ở các Grand Slam sắp tới. Anh có nhiều cơ hội san bằng và vượt qua kỷ lục mà Nadal đang giữ. Với những ai chỉ quan tâm đến số liệu, Djokovic chắc chắn là ứng viên số một của danh hiệu GOAT.
Nếu Federer là lựa chọn của cách giành chiến thắng, còn Djokovic là hiện thân của số lượng chiến thắng, thì Nadal là điểm trung gian. Nadal là hiện thân của lối chơi phòng ngự phản công siêu hạng. Anh tăng vị thế bản thân nhờ danh hiệu Grand Slam thứ 21, độc chiếm kỷ lục và trở thành người thứ hai vô địch mỗi Grand Slam ít nhất hai lần.
13 trong 21 Grand Slam của Nadal là ở Roland Garros. Điều này có thể gây ấn tượng mạnh vì sự ổn định tuyệt vời mà tay vợt 36 thể hiện trên mặt sân sở trường, hoặc cũng có thể khiến anh bị đánh giá thấp hơn vì quá phụ thuộc vào mặt sân bụi đỏ. Hiểu theo cách nào tùy quan điểm của mỗi người.
Nadal khác biệt Djokovic và Federer ở câu chuyện vươn tới thành công. Anh thuận tay phải bẩm sinh nhưng chơi tay trái. Anh chiến đấu nhiều năm để khắc phục bệnh lý xương bàn chân, dị tật không thể phẫu thuật. Không ai trong "Big 3" chấn thương nhiều như Nadal. Lối chơi phòng ngự của tay vợt Mallorca chỉ là một phần lý do dẫn tới chấn thương, phần còn lại thuộc về cơ địa và vận rủi. Juan Martin del Potro gần đây tuyên bố giải nghệ, dù chơi tấn công và thường kết thúc sớm các loạt bóng.
Rõ ràng, việc không có tiêu chí duy nhất sẽ không giải được câu hỏi ai là GOAT của tennis. Như Becker nhận xét, mỗi người có một nhà vô địch trong tim. Điều duy nhất chắc chắn là "Big 3" đã tạo nên kỷ nguyên rực rỡ nhất lịch sử, điều rất khó xảy ra một lần nữa. Federer, Nadal và Djokovic là ba người đàn ông giỏi nhất từng cầm vợt tennis, bất kể đặt họ vào thời điểm nào trong lịch sử môn thể thao này.
Vy Anh 