Gheorghe Hagi: Người đi xây mộng cơ đồ cho bóng đá Romania
23 năm sau khi toả sáng ở World Cup 1994, huyền thoại Romania trở lại, với một dự án tâm huyết nhằm thắp lại niềm tự hào đã mất của bóng đá quê hương.

Viitorul Constanta là cái tên có lẽ chẳng gợi nên bất kỳ ý niệm nào cho người hâm mộ bóng đá. Nhưng đó là CLB vô địch Romania mùa giải vừa rồi. Chiến tích vượt qua ông lớn Steaua Bucarest của họ được ví như một cơn địa chấn làm rung chuyển bóng đá Romania. Nhưng sẽ tuyệt vời hơn nếu bạn biết hành trình đi đến vinh quang ngày hôm nay của đội bóng vô danh này, mà ở đấy một huyền thoại hiện ra như là niềm tự hào của hôm qua và hy vọng cho ngày mai.

Năm 2009, cái tên Gheorghe Hagi xuất hiện trở lại với thế giới bóng đá sau thời gian dài im ắng. Khi ấy, ông say sưa nói về một dự án làm bóng đá trẻ với mục tiêu là chấn hưng bóng đá nước Romania. Nghe thì thú vị, nhưng ít ai tin dự án táo bạo này sẽ thành công sau những khủng hoảng trầm trọng ở tầm vĩ mô của bóng đá quốc gia Đông Âu. Bất ngờ thay, dự án ấy chính là Viitorul Constanta của ngày hôm nay.

Dự án của Hagi bắt đầu bằng việc huyền thoại này xây dựng học viện bóng đá mang chính tên ông, và khởi đầu ở quê nhà Constanta. Với 11 triệu đôla bỏ ra, "học viện bóng đá Gheorghe Hagi", bao gồm tám sân tập, thường xuyên có khoảng 280 cầu thủ trẻ từ mọi lứa tuổi, đến từ mọi miền của Romania, tham gia tập luyện. Nhưng với Hagi, thế là chưa đủ nếu lũ trẻ không có cơ hội cọ xát thực tế. Và phần hai của dự án chính là vụ mua lại đội bóng địa phương CS Ovidiu ở giải hạng Ba, để rồi cái tên Viitorul Constanta xuất hiện trên bản đồ bóng đá Romania năm 2009.

Với phương châm xem đội bóng là nền tảng để các cầu thủ trẻ học hỏi và cọ xát, ông chủ kiêm HLV Hagi không đặt nặng vấn đề thành tích. Viitorul Constanta dành sự kiên nhẫn cho lũ trẻ ngay cả khi chúng mắc sai lầm. Thế nên, bạn đừng ngạc nhiên khi đội hình của họ sẽ không có ngoại binh, 70% cầu thủ xuất thân từ học viện, với độ tuổi trung bình chỉ là 23.

Từ xuất phát điểm và nền tảng như thế, không nhiều người tin Viitorul Constanta sẽ thăng hạng, chứ đừng nói đến chức vô địch ở mùa giải 2016-2017, tức là chỉ tám năm sau ngày dự án đặt viên gạch đầu tiên. "Mọi thứ chẳng có gì phức tạp cả, nhưng bạn cần thời gian, đam mê và kiên nhẫn với các tài năng của học viện", Hagi, với vẻ tự hào không giấu giếm, chia sẻ trên World Soccer trong ngày Viitorul Constanta đăng quang.

Bỏ qua chức vô địch quốc gia, trái ngọt lớn nhất chính là sự trưởng thành của những cậu bé của Hagi. Số này gồm có những người đã được triệu tập vào ở đội tuyển quốc gia Romania như Romario Benzar, Bogdan Tiru hay Cristian Geana, hay sáu thành viên ở đội tuyển U21.

Nhưng đằng sau thành quả ấy là cả sự mạo hiểm mà Hagi đã phải đánh đổi. "Tôi phải cảm ơn vợ mình, khi cô ấy đồng ý mang cả gia sản của gia đình để đầu tư cho đội bóng", ông kể lại.  Đấy còn là 10 triệu đôla vay nóng từ ngân hàng trong những ngày đầu tiên. Nhưng đến giờ, mô hình phát triển bền vững đang giúp Vittorul Constanta vươn mình trước sóng gió, như tâm sự của Chủ tịch Cristian Bovularu. "Tất cả nguồn thu từ truyền hình hay chuyển nhượng sẽ được chúng tôi đầu tư ngược trở lại cho học viện", nhà quản lý này nhấn mạnh.

Hình ảnh xán lạn của Viitorul mang đến ánh bình minh cho bóng đá Romania sau những đêm trường u tối. Sau World Cup 1998 trên đất Pháp, nơi đội tuyển của họ, với Hagi là thủ quân, vào đến vòng 1/8, bóng đá Romania trượt dài, từ chỗ là nền bóng đá ưu tú trở thành hang ổ dàn xếp tỷ số của châu Âu. Đỉnh điểm khủng hoảng là vào năm 2016, khi Liên đoàn bóng đá Romania ra án phạt cấm hành nghề với ba HLV và 14 cầu thủ ở giải hạng Nhì.

Nguyên nhân nằm ở việc giải vô địch quốc gia Romania trở thành sân khấu của các bố già, những người bỏ tiền đầu tư nhưng cũng nhanh chóng rút êm sau khi các thương vụ đen tối đã hạ màn. Cho đến năm 2017, người hâm mộ đã phải đau lòng chứng kiến cảnh Rapid Bucarest, Otelul Galati, Petrolul tuyên bố phá sản.

Viễn cảnh càng thêm u ám khi Bộ Quốc phòng Romania quyết đòi lại tên gọi và logo của Steaua Bucarest huyền thoại từ tay nhà Becali, vì không muốn một cái tên lừng danh như Steaua bị vấy bẩn thêm ngày nào nữa.

Trong khi đó, ở tầm đội tuyển quốc gia, Romania đã liên tiếp vắng mặt ở World Cup từ sau 1998, và bây giờ chỉ là kẻ nhược tiểu ở châu Âu. Sau thế hệ gần nhất của Cristian Chivu, Adrian Mutu, nhân tài ở nước này cạn kiệt như lá mùa thu khi các đội bóng bỏ bê chính sách đào tạo trẻ.

Cái tên Gheorghe Hagi như chở theo bao ký ức mơ mộng cùng bóng đá nước này. Ở World Cup 1994 trên đất Mỹ, khi Diego Maradona lừng danh nhúng chàm, một “Maradona khác”, đến từ vùng Carpa, xuất hiện như cứu rỗi cho người hâm mộ túc cầu. Trong đó, cú sút từ 30 mét tung lưới thủ thành Oscar Cordoba của Colombia vẫn như một chứng tích bất hủ về số 10 huyền thoại.

23 năm sau ngày ông bùng nổ ở nước Mỹ, bóng đá Romania lại cần được giải cứu bởi tài năng và tâm huyết của Hagi, thông qua đứa con tinh thần mang tên Vittorul Constanta.

"Chúng tôi đã không còn được tôn trọng ở châu Âu, bóng đá Romania phải thay đổi, và chúng tôi đang có những tài năng. Vì chỉ có sự quyết tâm trên sân tập và niềm tin ở bản thân mình, Romania mới trở lại", Hagi nhấn mạnh.

Chẳng bao lâu nữa, những đứa trẻ của Hagi sẽ bước ra sân khấu Champions League với kỳ vọng trên vai của cả dân tộc. Với Gheorghe Hagi, đơn giản là hãy làm theo đam mê của bạn! 

Anh Tuấn