Bayern Munich: Khi giấc mơ ăn ba lại về
So với đội hình đoạt cú ăn ba năm 2013, Bayern thể hiện sự đồng đều và kiểm soát bóng tốt hơn trên đường vào bán kết Champions League gặp Lyon hôm nay.
*Lyon - Bayern: 2h thứ Năm 20/8, giờ Hà Nội.
Nếu định nghĩa cơ hội ăn ba là nằm trong nhóm cạnh tranh chức VĐQG vào cuối mùa, đồng thời vào ít nhất bán kết Cup Quốc gia và Champions League, Bayern Munich từng chín lần đứng trước cơ hội này, từ khi giải đấu số một châu Âu đổi tên vào mùa 1992-1993. Tuy nhiên, những cơ hội này phân không đồng đều mà chia làm hai thời kỳ rõ rệt. Giai đoạn một là hai mùa 1998-1999 và 1999-2000. Một thập niên sau, từ mùa 2009-2010, Bayern có thêm bảy lần nữa. Nhưng tới giờ, họ mới một lần ăn ba, vào mùa 2012-2013 dưới thời Jupp Heynckes.
Một thống kê nữa, nếu không tính những cú ăn ba nhỏ, nghĩa là một đội VĐQG, đoạt Cup quốc nội cao nhất và giành Cup UEFA (tiền thân của Europa League), từ khi Cup C1 khai sinh vào năm 1955, hiện tượng ăn ba mới xảy ra tám lần. Trong kỷ nguyên Champions League, Man Utd, Barca, Inter và Bayern là bốn CLB làm được điều ấy. Đội bóng xứ Catalonia cũng là đội duy nhất hai lần ăn ba, vào mùa 2008-2009 và 2014-2015.
Bayern có thể phá thế độc tôn ấy mùa này, khi đã ẵm hai cup quốc nội , và hôm nay, đấu Lyon ở bán kết Champions League.
Giữa Bayern năm 2013 và Bayern của hiện tại có nhiều điểm chung. Họ cùng được dẫn dắt bởi một HLV người Đức, cùng loại Barca trên hành trình Champions League, và có nhiều cầu thủ ghi bàn ở sân chơi số một châu Âu. Mùa 2012-2013, Bayern có 10 cầu thủ lập công. Thống kê ấy giờ là chín, và có thể tăng thêm khi thầy trò Hansi Flick còn tối đa hai trận nữa.
Nhưng thứ giá trị bậc nhất còn sót lại từ thời Jupp Heynckes, với Bayern, là thủ thành Manuel Neuer. Bảy năm trước, cựu thủ môn Schalke 04 trên đường định nghĩa về một thủ môn quét, trước khi lên đỉnh cao ở World Cup 2014 - nơi anh cùng tuyển Đức đoạt cúp vàng. Neuer của hiện tại dày dạn hơn sau khi vượt qua những nốt trầm sự nghiệp, như gãy xương bàn chân khiến anh ngồi ngoài gần như cả mùa 2017-2018, hay mới đây là cuộc khẩu chiến với Marc-Andre Ter Stegen về vị trí số một trong khung gỗ đội tuyển.
Ở Bayern, không gì giá trị hơn hành động. Neuer hiểu điều ấy và từng bước tạo niềm tin cho bản thân. Anh gia hạn hợp đồng thêm ba năm, chiến thắng Ter Stegen ở cuộc đọ sức tại tứ kết. Bảy năm trôi qua nhưng những giá trị Neuer mang tới cho đồng đội vẫn y nguyên: tự tin tham gia luân chuyển bóng, tích cực xây dựng lối chơi cho Bayern từ hàng thủ. Khi những đàn em trẻ hơn như David De Gea, Kepa Arrizabalaga sa sút, Neuer vẫn là đầu tàu ở Bayern nhờ khả năng cản phá siêu việt.
Trước mặt Neuer, ở trung tâm hàng phòng ngự là hai đồng đội từng sát cánh cùng từ 2013 - Jerome Boateng và David Alaba. Tuy nhiên, chỉ Boateng xuất thân là trung vệ, Alaba vốn là hậu vệ trái, được Flick kéo vào giữa khi cả Niklas Sule lẫn Lucas Hernandez bị chấn thương. HLV 55 tuổi muốn tận dụng kinh nghiệm của hai công thần dày dạn nhất ở vị trí chốt chặn, và ông chưa từng hối hận với điều chỉnh này. Bayern bất bại mỗi khi Alaba và Boateng cùng đá chính.
Thành công hôm nay là bước tiến lớn của Boateng. Một năm trước, trung vệ gốc Ghana từng bị thầy cũ Niko Kovac xem là người thừa và có ý định đẩy khỏi Allianz Arena. Đá cặp với Alaba, vốn là hậu vệ biên, điểm yếu tốc độ của nhà vô địch World Cup 2014 ít khi lộ ra, trong khi những đường chuyền vượt tuyến có mức độ sát thương cao hơn, vì đối thủ không biết kèm ai, mỗi khi Boateng hoặc Alaba cầm bóng.
Mất mát lớn nhất của Bayern thời Hansi Flick so với Jupp Heynckes, nằm ở vị trí của Philipp Lahm. Lên công về thủ đều đặn, thậm chí đá được cả tiền vệ trung tâm dưới thời Pep Guardiola, Lahm là hình mẫu của một hậu vệ cánh hiện đại. May mắn cho Bayern, họ kịp bổ sung "cơn lốc đường biên" Alphonso Davies. Trong cuộc đọ sức với Barca, chỉ cần vài cú lắc hông, Davies đã cho một cầu thủ nổi tiếng giàu tốc độ là Nelson Semedo hít khói, trước khi dọn cỗ cho Joshua Kimmich nâng tỷ số lên 5-2. So với Lahm, Davies phát triển ngược. Từng là một tiền vệ, nhưng do đội một thiếu hậu vệ cánh, anh lùi xuống trám chỗ trống. Với những gì đã thể hiện, Davies hoàn toàn đủ sức viết những chương dài trong lịch sử Bayern, như cách đàn anh đã làm.
Thay thế trực tiếp Lahm bên hành lang phải là Joshua Kimmich. Cầu thủ đến từ vùng biên giới giáp nước Pháp này giống Lahm nhiều thứ, từ ngoại hình nhỏ bé, lối chơi thiên về đầu óc, và cả sự đa năng. Joachim Low từng xếp Kimmich đá tiền vệ phòng ngự, và cầu thủ sinh năm 1995 hoàn thành nhiệm vụ vượt mong đợi. Bởi chấn thương của Benjamin Pavard, Kimmich phải đảm đương vai hậu vệ phải suốt từ cuối mùa. Dù vậy, Hansi Flick biết có thể tùy biến ở vị trí của học trò, và có thể dễ dàng đổi sơ đồ sang 3-4-3, khi Kimmich bó vào trung lộ.
Khu vực duy nhất khiến CĐV Bayern thấy mỏng manh hơn thời Heynckes, có lẽ là cặp tiền vệ trung tâm. Bastian Schweinsteiger - Javi Martinez trước đây đơn giản là không thể vượt qua bằng cách trực diện. Từ phòng ngự từ xa, che chắn cấm địa đến tranh chấp tay đôi, họ đều làm tốt. Mạnh như Barca thời có Xavi, Andres Iniesta và Lionel Messi cũng không thể ban bật ở trung lộ, để rồi vỡ vụn với tổng tỷ số 0-7. Chừng đó đủ nói lên sức mạnh của Schweinsteiger và Martinez.
Một điểm cộng nữa là chiều cao của hai cầu thủ này. Cùng cặp trung vệ Dante, Boateng, tiền đạo Mario Gomez và hộ công Thomas Muller, Martinez cực kỳ nguy hiểm ở những pha bóng bổng. Bayern của năm 2013 là một sát thủ trên không. Ngược lại, Bayern hiện tại không đem lại cảm giác ấy. Leon Goretzka cao lớn, tốc độ và đọc trận đấu tốt, nhưng không phải một chuyên gia không chiến. Xung quanh anh cũng chỉ có Boateng hỗ trợ phòng ngự bóng bổng. Bù lại, cặp Goretzka - Thiago Alcantara mang lại sự cân bằng hơn hai đàn anh. Nếu trước đây, khả năng tấn công của Martinez khá hạn chế, thì bây giờ, cả Goretzka lẫn Thiago đều toàn diện, từ đi bóng, tìm khoảng trống đến sút xa.
Người hưởng lợi nhất mỗi khi Goretzka dâng cao là Thomas Muller, một trong những thành viên từng ăn ba mùa 2012-2013. Hai tuyển thủ Đức thường đảo vị trí mỗi khi Bayern lên bóng theo trục dọc, trước khi Muller đột ngột đánh hơi thấy khoảng trống rồi kiến tạo hoặc ghi bàn.
Giống Boateng, tình thế của Muller hôm nay khác hẳn một năm trước. Khi Bayern chiêu mộ Ivan Perisic và Philippe Coutinho trong hè 2019, HLV Kovac giam cầm Vua phá lưới World Cup 2010 trên ghế dự bị. Lối chơi trông có vẻ lười nhác và kém đẹp mắt của Muller không hợp với phong cách tấn công biên giàu tốc độ mà HLV người Croatia muốn xây dựng. Nếu Hansi Flick không xuất hiện, có thể Muller đã rời Bayern. Nhà cầm quân 55 tuổi trả Muller về nơi anh nguy hiểm nhất - chơi sau lưng tiền đạo cắm, và anh lập tức trả ơn ông thầy bằng 21 pha kiến tạo ở Bundesliga - thành tích tốt nhất sự nghiệp của Muller, dù ít ra sân suốt hai tháng đầu mùa.
Năm 2013, Bayern có phiên bản tốt nhất của Franck Ribery trong sự nghiệp. Cùng với Arjen Robben, tiền vệ người Pháp khiến những pha đánh biên của "Hùm xám" luôn tiềm ẩn sức sát thương khủng khiếp. Đó cũng là vũ khí chính mà Heynckes sử dụng trong suốt hành trình đăng quang Champions League, và so về đẳng cấp, những Ivan Perisic, Serge Gnabry hay Kingsley Coman bây giờ khó sánh bằng. Tuy nhiên, Hansi Flick không tấn công cánh nhiều như người tiền nhiệm. Dù vẫn tấn công trực diện, đương kim vô địch Bundesliga lúc này chủ trương săn bàn dựa vào tập thể, những pha di chuyển thu hút hậu vệ đối phương, rồi bất ngờ kết liễu bằng những đường chuyền quyết định. Đôi cánh "Robbery" tài năng và đầy bay bổng, nhưng yếu ở khả năng hỗ trợ phòng ngự, cũng như rất tốn bóng. Họ cần những đồng đội phòng ngự trác tuyệt, kể cả tiền đạo, để bù đắp. Đôi cánh "Robbery" cần một hệ thống để phát huy tối đa năng lực, còn với Hansi Flick, chỉ một người có đặc quyền ấy. Đó là Robert Lewandowski.
Lewandowski đang trải qua những tháng ngày đẹp nhất sự nghiệp ở tuổi 32. Anh ghi 54 bàn sau 45 trận mùa này, và chỉ còn kém kỷ lục ghi bàn trong một mùa ở Champions League của Cristiano Ronaldo ba pha lập công. Trong khi Heynckes san sẻ trách nhiệm ghi bàn mùa 2012-2013 lên ba học trò là Mario Mandzukic, Mario Gomez và Claudio Pizarro, Hansi Flick giờ chỉ cần một để thẳng tiến đến cú ăn ba. Nhờ sự thăng hoa của tiền đạo người Ba Lan, Bayern cán mốc 100 bàn ở Bundesliga, hơn hai so với mùa 2012-2013, và trở thành tập thể thứ ba trong lịch sử Bayern ghi từ 100 bàn trở lên trong một mùa.
Champions League là nỗi ám ảnh của Lewandowski khi chưa một lần bước lên bục cao nhất. Mùa 2012-2013, khi còn chơi cho Borussia Dortmund, anh thua chính Bayern ở chung kết. Năm mùa cùng "Hùm xám", tiền đạo người Ba Lan chưa có lần thứ hai được hưởng không khí trận chung kết, dù tài săn bàn của anh luôn được xếp vào tốp đầu thế giới.
Thực tế, là không riêng gì Lewandowski và Bayern, những đội đoạt cú ăn ba trước đây đều phải qua một mùa gian khó trước khi chạm tới đỉnh cao. Man Utd mùa 1997-1998 trắng tay. Inter mùa 2008-2009, trong mùa đầu tiên cùng Jose Mourinho, chỉ đoạt Scudetto - điều mà Roberto Mancini cũng làm được. Họ văng khỏi Cup Italy, và bị đương kim vô địch Man Utd đánh bại một cách tâm phục khẩu phục.
Barca mùa 2007-2008 và 2013-2014 đều tay trắng, dù liên tục dẫn đầu La Liga và bổ sung những ngôi sao thượng thặng như Thierry Henry (2007) hay Neymar (2013). Ngay chính Bayern, họ cũng "lên bờ xuống ruộng" vì bão chỉ trích khi mùa 2011-2012 khép lại. Đó là năm thứ hai liên tiếp, họ bị Dortmund vượt mặt. Tệ hơn, đó còn là năm "Hùm xám" đã nghĩ về cú ăn ba, khi vào chung kết cả Cup Quốc gia lẫn Champions League, nhưng thua cả hai: 2-5 trước Dortmund, và trong loạt luân lưu trước Chelsea.
Mùa trước, Bayern cũng nhiều phen rung chuyển. Đỉnh điểm là hồi đầu tháng 10, bộ sậu đội bóng phải họp báo trực tuyến, lên tiếng trấn an người hâm mộ về thành tích bết bát, đồng thời đảm bảo tương lai cho Niko Kovac. Mọi thứ được cải thiện sau đó, ở hai giải trong nước, nhưng tại Champions League, đội bóng Đức vẫn chơi như thể mất hồn. Hòa Liverpool 0-0 trên sân khách, Bayern đá bạc nhược trong tâm lý sợ thua ở lượt về và thua thảm 1-3.
Thắng Nguyễn (theo bundesliga.com)