Sevilla và câu chuyện về một 'Gia Cát Lượng trong bóng đá'
Đội bóng xứ Andalusia là CLB duy nhất bảo vệ thành công Cup UEFA và đang có cơ hội lập hat-trick vô địch Europa League. "Monchi" Ramon Rodriguez Verdejo là nhân vật đứng sau thành công ấy.

* Trận Sevilla - Liverpool diễn ra lúc 1h45 thứ năm, 19/5. Trực tuyến trên VnExpress.

Cầu thủ chưa bao giờ là trung tâm ở Sevilla. Họ đến rồi đi, xem CLB xứ Andalusia như một trạm dừng chân hơn là nơi để gắn bó lâu dài. Ban đầu giới chuyên môn cũng đánh giá rất cao HLV Juande Ramos, nhưng thất bại của ông này ở Tottenham và Real Madrid sau đó chỉ ra rằng "Ramos cần Sevilla hơn Sevilla cần Ramos". Ở Sevilla, chỉ có một nhân vật không thể thay thế, và đó là Giám đốc thể thao. Monchi đứng sau những quyết định về nhân sự để giúp cho Sevilla, dù thay máu gần như hàng năm, vẫn luôn đảm bảo tính cạnh tranh và là đội bóng thành công nhất trong lịch sử Cúp UEFA / Europa League.

Ngay sau khi giúp Sevilla bảo vệ thành công chức vô địch Europa League hè năm ngoái, HLV Unai Emery nhận được đề nghị cầm quân từ West Ham và Napoli. Nhưng rất nhanh chóng ông từ chối. "Tôi vẫn còn muốn cùng Sevilla giành thêm những danh hiệu", Emery nói. Và bây giờ Sevilla đứng trước đến hai cơ hội để giành Cup. Sau trận chung kết Europa League hôm nay, họ sẽ tranh Cup Nhà vua với Barcelona vào tối chủ nhật 22/5.

Sevilla đã tiến vào hai trận chung kết trong bối cảnh không có hai cầu thủ tốt nhất mùa trước là Carlos Bacca và Aleix Vidal. Người đầu tiên là tay săn bàn chủ lực và đã chuyển sang Milan, người thứ hai là hậu vệ phải công thủ toàn diện - gợi nhớ lại đến Daniel Alves ngày trước - cũng đã đầu quân cho Barca. Nhưng Sevilla chưa bao giờ lo sợ khi mất đi những cầu thủ tốt nhất, đơn giản vì họ có Monchi.

Giám đốc thể thao của Sevilla tên đầy đủ là Ramon Rodriguez Verdejo, nhưng được biết đến nhiều hơn bằng cái tên thân mật Monchi. Trước khi bước vào trận đấu với Liverpool, ông ngồi lại với phóng viên của tờ Guardian (Anh), dùng viết để vẽ lại đội hình những cầu thủ tốt nhất mà bản thân từng mua về. Đội hình ấy có Andres Palop trong khung thành, Dani Alves, Federico Fazio, Martin Caceres và Adriano nơi hàng thủ, bốn tiền vệ Ivan Rakitic, Julio Baptista, Seydou Keita và Christian Poulsen, cùng cặp tiền đạo Luis Fabiano - Carlos Bacca ở trên.

Tổng chi phí để mua đội hình này vào khoảng 30 triệu đôla. Và ông đã bán tất cả để thu về 190 triệu đôla. Mà Monchi không chỉ giỏi ở khả năng đãi cát tìm vàng, ông còn là một nhà... luyện kim tài ba. Từ lò đào đạo của Sevilla, những Sergio Ramos, Jesus Navas, Alberto Moreno, Luis Alberto và Jose Antonio Reyes đã mang về cho CLB đào tạo họ món lợi tức gần 125 triệu đôla.

Trong phòng làm việc của Monchi vẫn còn bức ảnh ông đứng cạnh Diego Maradona hồi 1992. Monchi tất nhiên rất mến mộ huyền thoại người Argentina, nhưng ông vẫn nói: "Thuở ấy, nếu đã làm Giám đốc thể thao, tôi chẳng bao giờ chiêu mộ Maradona".

Mua cầu thủ ngôi sao, nhất là những ngôi sao đã qua thời đỉnh cao, chưa bao giờ là cách làm việc của Monchi. Khi ông ngồi vào vị trí hoạch định chiến lược của Sevilla năm 2000, CLB đang chìm trong một cơn khủng hoảng tài chính nặng về và vừa rớt hạng. Sau 16 năm, Sevilla đã có bốn chiếc Cúp UEFA / Europa League, và có thể có danh hiệu thứ năm sau hôm nay. Tức là trong 16 năm có Monchi, CLB xứ Andalucia này giành tổng số danh hiệu nhiều hơn toàn bộ 110 năm trước đó. Trước khi Monchi đến, Sevilla trải qua 52 năm không danh hiệu.

Trong vòng một thập kỷ, Sevilla đã thay không ít HLV, nhưng họ đã góp mặt trong 10 trận chung kết nhờ vào các vụ đầu tư khôn ngoan. Những bản hợp đồng Sevilla mang về trong thời gian này không chỉ giúp họ thành công trên sân cỏ mà còn mang về những nguồn thu lớn sau khi được bán sang CLB khác. Chẳng hạn như Baptista giúp CLB lời gần 27 triệu đôla. Con số này của Rakitic là 20 triệu và của Dani Alves là 34 triệu đôla.

Giám đốc thể thao là một công việc ngày càng quan trọng. Wenger rất ngại tuyển quân, vì ông cho đó là một công việc cực kỳ mạo hiểm. Alex Ferguson rất giỏi ở khả năng nhìn người, nhưng số sai lầm của ông trong tuyển mộ cũng đủ họp thành một đội. Peter Kenyon, Giám đốc điều hành lừng lẫy một thời của Man Utd và Chelsea, đã nói: "Một người tuyển mộ giỏi là người có thể hạn chế những sai lầm ở mức thấp nhất".

Không phải là Monchi chưa từng thất bại. "Sau một tháng Yevhen Konoplyanka bảo tôi là chỉ muốn nhảy từ ban công nhà mình xuống đất chết cho rồi. Grzegorz Krychowiak, 19 tuổi, người Ba Lan, lần đầu đến một nước xa lạ, nhưng lại mang chất Sevilla hơn bất kỳ ai. Rồi Arouna Kone, bản hợp đồng cao giá nhất lịch sử của chúng tôi chỉ ghi hai bàn sau 41 trận. Tôi bán sang Levante, cậu ấy ghi liền 17 bàn. Không bao giờ có mẫu số chung cho tất cả những vấn đề nhân sự".

Rõ ràng, tuyển quân là một công việc thật sự hại não. Nhưng Monchi có năng khiếu và sở thích đặc biệt cho điều đó. Ông không tốn một xu nào để mang tiền đạo Fredi Kanoute về từ Tottenham. Và chân sút người Mali gốc Pháp này sau đó đã ghi bàn trong năm trận chung kết của Sevilla, là một trong những nhân vật chính giúp Sevilla bước vào một giai đoạn thành công.

Monchi có một câu nói khiến các CĐV Arsenal phải suy nghĩ: "Không CĐV nào vào sân và trưng lên băng-rôn: Hãy làm ăn cho lãi nào. Tất cả những gì họ muốn thấy là CLB thi đấu hay và giành những chức vô địch". Thật vậy. Monchi mang người về để giúp Sevilla gặt hái danh hiệu thể thao trước, đến khi không thể giữ họ lâu hơn, ông mới bán đi với giá cao nhất có thể.

Khi Daniel Alves đến đây, anh chỉ là một cầu thủ vô danh từ Bahia. Khi rời đi, anh đã có năm danh hiệu cùng Sevilla. Và với chức vô địch La Liga cùng Barca mùa này, Alves trở thành hậu vệ phải giàu thành tích nhất trong lịch sử bóng đá Tây Ban Nha.

Những người như Alves cứ đến rồi đi, nhưng Sevilla vẫn không lụn bại. Sau chức vô địch Europa League 2014, thủ quân Ivan Rakitic rời đi. Sau khi bảo vệ thành công danh hiệu năm 2015, chân sút số một Carlos Bacca chuyển nhượng. Và giờ họ vẫn ở đây, trận chung kết Europa thứ ba liên tiếp.

Câu hỏi là ai sẽ ra đi sau trận đấu này? Kevin Gameiro và Grzegorz Krychowiak là những cái tên sáng giá. Khi mọi người bàn về việc Barca sẽ mua Gameiro, Monchi nửa đùa nửa thật: "Đừng mua cậu ta, tôi có thể cho Barca năm phương án tốt hơn".

Monchi không nói đùa. Bởi Gameiro chỉ đến Sevilla sau khi đã thất bại ở Paris Saint Germain. Cái tài của Monchi là nhìn ra khả năng thành công của những cầu thủ kiểu như thế. Môi trường rất quan trọng. Một hạt giống sẽ chết nơi này, nhưng lại nảy mầm ở những nơi khác. Cầu thủ và CLB là mối quan hệ của cái duyên, chứ mấy ai đủ dũng cảm tự hào rằng bản thân có thể thành công ở bất kỳ nơi đâu. Và nhiệm vụ của Monchi là kết duyên cho những cầu thủ mà ông cho là phù hợp với Sevilla.

Tài năng thiên bẩm của Monchi thì khỏi phải bàn thêm, nhưng ông cũng là người tỉ mỉ và cẩn trọng. Như Gia Cát Lượng, người ngoài chỉ thấy những quyết định thiên tài của ông, chứ đâu biết hàng nghìn đêm chong đèn, đọc hết binh thư yếu lược, phân tích đến nát óc những được - mất của mỗi quyết định. Trước khi mua Alves, Monchi đã phải xem qua hồ sơ của cả trăm người như thế. 

Ông chia sẻ với phóng viên của Guardian: "HLV sẽ là người ra yêu cầu, chẳng hạn: Tôi cần một hậu vệ trái, chạy được trung bình 11 km/trận, chạy được 800 mét ở vận tốc cực đại và đá tốt cả hai chân. Sau đó tôi sẽ rà soát lại danh sách các cầu thủ mà các tuyển trạch viên gửi về, phân tích và chọn người phù hợp".

Ít ai biết là trước khi Sevilla mua Kanoute, Monchi đã nhắm Fred của Brazil. Trước khi mua Seydou Keita, Kevin-Prince Boateng mới là ứng viên số một. Nhưng rốt cuộc, cái linh tính bén nhạy và khả năng phân tích số liệu tuyệt vời vẫn giúp Monchi chọn đúng người. Đấy là kinh nghiệm đúc rút từ hàng nghìn đêm vất vả. 

Rồi kế tiếp là thương thảo. Cũng như Khổng Minh, Monchi có khả năng hùng biện tuyệt vời. Với CLB bán cầu thủ, ông thuyết phục họ đã có một món hời. Với các cầu thủ, ông thuyết phục Sevilla là chốn tuyệt vời để phát triển tương lai. "Cậu muốn giành Cup ư? Nhìn mà xem mấy năm qua Sevilla vào chung kết nhiều hơn Real Madrid", "Cậu muốn một hợp đồng lớn ư? Giúp Sevilla giành Cup đi, CLB tiếp theo sẽ trả lương cậu gấp ba"... là những câu mà ông hay nói.

"Nếu một cầu thủ nói với tôi là Chelsea muốn mua anh ta, OK, chúc may mắn",  Monchi nói. "Nhưng nếu Tottenham muốn mua cậu ư? Khoan khoan, tôi có đề nghị tốt hơn. Tôi bán cho cậu một cam kết, một sự thật. Nhiều CLB hứa hẹn thế này, nhưng thực tế thế khác. Chưa ai nói thế về Sevilla của tôi cả".

"Gia Cát Lượng xứ Andalucia" là như thế. Thông minh, tỉ mỉ, cẩn trọng, có khả năng thuyết phục và luôn tạo cảm hứng. Nếu ông có ra sách, đấy hẳn là một cuốn đáng đọc, kể cả với những người không quan tâm gì đến bóng đá.

Dàn sao mua rẻ bán đắt của Monchi
(đơn vị: triệu đôla)

Hoài Thương