LocalDoc/ldquad_v2_retrieval-reranked huggingface dataset:
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Təsəlliverici qrupun birinci görüşündə onun rəqibi Seneqal nümayəndəsi İzabella Sambu oldu. Həmin görüşdə Nataliya Sinişin rəqibinə 4:0 hesabı ilə qalib gəldi və bürünc medal uğrunda görüşə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə isə onun rəqibi Venesuela nümayəndəsi Betzabet Argüello oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Nataliya Sinişin rəqibinə 2:1 hesabı ilə qalib gəldi və XXXI Yay Olimpiya Oyunlarının bürünc medalına sahib oldu.Bununla da qadın güləşçilərdən ibarət Azərbaycan yığması olimpiadanı bir gümüş və bir bürünc medalla baaş vurdu. İdman gimnastikası Q — növbəti mərhələyə adladıRio-de-Janeyro Olimpiadasında idman gimnastların idman növü üzrə turnirlər 6-16 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə Oleq Stepko və Petro Paxnyuk təmsil elədi.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Kişilərin turnirində çıxış edən Oleq Stepko və Petro Paxnyuk avqustun 6-da mübarizə apardı. Petro Paxnyuk əvvəlcə dayanqla tullanmada və halqalarda mübarizə apardı. Nəticədə Petro Paxnyuk dayaqla tullanma turnirini 14.300 balla, halqalarla turnirini isə 13.600 balla başa vurdu. Daha sonra Petro Paxnyuk sərbəst və gimnastika atı turnirində mübarizə apardı. Sərbəst turniri 14.133 balla 41-ci pillədə başa vuran Petro Paxnyuk gimnastika atı turnirində 14.233 balla 35-ci pillənin sahibi oldu. Günün sonunda Petro Paxnyuk parallel qollar və turnik turnirində mübarizə apardı.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Petro Paxnyuk parallel qollar turnirində 14.166 balla 51-ci pillədə, turnik turnirində isə 13.783 balla 50-ci pillədə qərarlaşdı. Ümumi nəticədə Petro Paxnyuk təsnifat mərhələsini 84.215 balla 34-cü pillədə başa vurdu və final mərhələsinə vəsiqə qazana bilmədi.Son Dünya Çempionatının bürünc medalçısı Oleq Stepko isə əvvəlcə dayanqla tullanmada və halqalarda mübarizə apardı. Nəticədə Oleq Stepko dayaqla tullanma turnirini 14.400 balla, halqalarla turnirini isə 14.033 balla başa vurdu. Daha sonra Oleq Stepko sərbəst və gimnastika atı turnirində mübarizə apardı. Sərbəst turniri 13.900 balla 50-ci pillədə başa vuran Oleq Stepko gimnastika atı turnirində 14.975 balla 13-cü pillənin sahibi oldu. Günün sonunda Oleq Stepko parallel qollar və turnik turnirində mübarizə apardı.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Oleq Stepko parallel qollar turnirində 15.300 balla 18-ci pillədə, turnik turnirində isə 13.600 balla 57-ci pillədə qərarlaşdı. Ümumi nəticədə Oleq Stepko təsnifat mərhələsini 86.208 balla 20-ci pillədə başa vurdu və olimpiadanın final mərhələsinə vəsiqə qazandı. Bununla da o, Azərbaycanın Olimpiya Oyunları tarixində final mərhələsinə vəsiqə qazanmağı bacaran birinci idman gimnastı oldu. Final mərhələsində isə Oleq Stepko ümumi nəticədə 79.081 balla 22-ci pillənin sahibi oldu. Kamandan oxatma Qəl. — qalib gəldi Məğ.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

— məğlub olduRio-de-Janeyro Olimpiadasında oxatma idman növü üzrə turnirlər 5-12 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə Olqa Senyuk təmsil elədi. Olqa Senyuk 2016-cı ildə Birləşmiş Krallıqda baş tutan Avropa Çempionatının nəticələrinə əsasən olimpiya lisenziyasına sahib oldu. Olqa Senyuk həm də Azərbaycanı Olimpiya Oyunlarında bu idman növü üzrə təmsil edən birinci idmançı olaraq tarixə düşdü. Avqustun 5-də Olqa Senyuk Rio-de-Janero Olimpiadasında təsnifat mərhələsində mübarizə apardı. Həmin mərhələdə Olqa Senyuk 622 xal topladı.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Bu nəticəyə əsasən Olqa Senyuk mərhələni 64 idmançı sırasında 37-ci pillədə başa vurdu.Avqustun 9-da baş tutan 1/32 final mərhələsində isə Olqa Senyuk Çin nümayəndəsi Ço Huy ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə Olqa Senyuk rəqibinə 1:7 hesabı ilə məğlub oldu və olimpiadanı 33-cü pillədə başa vurdu. Kanoe slalom Q — növbəti mərhələyə adladıRio-de-Janeyro Olimpiadasında bu idman növü üzrə turnirlər 7-11 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə Yure Meqliç təmsil elədi. Yure Meqliç 2015-ci ildə Birləşmiş Krallıqda baş tutan Dünya Çempionatının nəticələrinə əsasən olimpiya lisenziyasına sahib oldu. Yure Meqliç həm də Azərbaycanı Olimpiya Oyunlarında bu idman növü üzrə təmsil edən birinci idmançı olaraq tarixə düşdü.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Yure Meqliç Rio-de-Janeyro Olimpiadasında avqustun 7-də mübarizə apardı. Təsnifat mərhələsinin birinci gedişində Yure Meqliç 95.12 saniyə nəticə göstərdi və 14-cü pillənin sahibi oldu. Növbəti gedişdə isə Yure Meqliç 90.70 saniyə nəticə göstərdi və mərhələni 8-ci pillədə başa vurdu. Bununla da təsnifat mərhələsinin nəticələrinə əsasən Yure Meqliç mərhələni 11-ci pillədə başa vurdu və olimpiadanın yarım-final mərhələsinə adladı. Avqustun 11-də baş tutan yarım-final mərhələsində isə Yure Meqliç 145.00 saniyə nəticə göstərdi və mərhələni 14-cü pillədə başa vurdu. Top-10 idmançı final mərhələsinə vəsiqə qazandığına görə Yure Meqliç Rio-de-Janeyro Olimpiadasında mübarizəsini başa vurdu.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Kanoe sprint Q — növbəti mərhələyə adladıRio-de-Janeyro Olimpiadasında bu idman növü üzrə turnirlər 15-20 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə Valentin Demyanenko və İnna Osipenko-Radomska təmsil elədi. Valentin Demyanenko və İnna Osipenko-Radomska 2015-ci ildə İtaliyada baş tutan Dünya Çempionatının nəticələrinə əsasən olimpiya lisenziyasına sahib oldu. İnna Osipenko-Radomska olimpiada da avqustun 15-də mübarizə apardı. K-1 növündə 200 metr turnirində çıxış edən İnna Osipenko-Radomska təsnifat mərhələsi 40.702 saniyə nəticə göstərdi. Həmin nəticələrə əsasən İnna Osipenko-Radomska yeddi idmançı sırasında birinci pillənin sahibi oldu və yarım-final mərhələsinə vəsiqə qazandı.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Həmin gün baş tutan mərhələdə də İnna Osipenko-Radomska uğurlu çıxış elədi. 38.802 saniyə nəticə göstərən İnna Osipenko-Radomska birinci pillənin sahibi oldu və olimpiadanın final mərhələsinə vəsiqə qazandı. Avqustun 16-da baş tutan final görüşü Azərbaycan idmanı tarixi üçün əlamətdar oldu. 8 idmançının mübarizə apardığı final mərhələsində İnna Osipenko-Radomska 40.400 saniyə nəticə göstərdi. Bu nəticələrə əsasən İnna Osipenko-Radomska Yeni Zelandiya və Polşa idmançılarından geri qalaraq üçüncü pillənin sahibi oldu. Bu minvalla da İnna Osipenko-Radomska olimpiadanı bürünc medalla başa vurdu.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

İnna Osipenko-Radomska bu idman növü üzrə olimpiya medalına sahib olan birinci Azərbaycan idmançısı olaraq tarixə düşdü. Qılıncoynatma Qəl. — qalib gəldi Məğ. — məğlub olduRio-de-Janeyro Olimpiadasında qılıncoynatma idman növü üzrə turnirlər 6-14 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə Səbinə Mikina təmsil elədi. Səbinə Mikina 2016-cı ildə Çexiyada baş tutan Avropa Olimpiya Təsnifat Turnirinin nəticələrinə əsasən olimpiya lisenziyasına sahib oldu.Avqustun 8-də qadınların sablya turnirində çıxış edən Səbinə Mikina mübarizə apardı.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Səbinə Mikina olimpiadanın 1/16 final mərhələsində Tunis nümayəndəsi Azza Besbes ilə üz-üzə gəldi. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Səbinə Mikina rəqibi üzərində 12:15 hesabı ilə hesabı ilə məğlub oldu və olimpiadanı 17-ci pillədə başa vurdu. Şosse velosipedi DNF — bitirmədiRio-de-Janeyro Olimpiadasında şose velosipedi idman növü üzrə turnirlər 6-10 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə Maksim Averin və Yelena Pavluxina təmsil elədi.Avqustun 6-da baş tutan fərdi turnirdə Maksim Averin finiş həddinə çata bilmədi və olimpiadanı nəticəsiz başa vurdu. Avqustun 7-də qadınların turnirində çıxış edən Yelena Pavluxina isə finiş həddinə 3 saat 58 dəqiqə 5 saniyəyə çatdı və nəticədə Rio-de-Janeyro Olimpiadasını 68 velosipedçi sırasında 35-ci pillədə başa vurdu. Qəl.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

— qalib gəldi Məğ. — məğlub olduRio-de-Janeyro Olimpiadasında bu idman növü üzrə turnirlər 17-20 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə dörd idmançı təmsil elədi. Kişilər turnirində Azərbaycan yığmasının heyətinə Dünya Çempionatının qalibi Radik İsayev və Avropa Çempionatının qalibi Milad Beygi, qadınların turnirində isə Azərbaycan yığmasının heyətinə Dünya və Avropa Çempionatlarının medalçısı Fəridə Əzizova, həmçinin 21 yaşlı gənc idmançı Patimat Abakarova cəlb edildi. Avqustun 17-də Rio-de-Janeyro Olimpiadasında 2016-cı il Avropa Çempionatının finalçısı Patimat Abakarova mübarizə apardı. Olimpiya Oyunlarında debüt edən 21 yaşlı Patimat Abakarova turnirin favoriti hesab olunmurdu.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Onun 1/8 final mərhələsində rəqibi Serbiya nümayəndəsi Tiyana Boqdanoviç oldu. Patimat Abakarova həmin rəqibinə yanvarda İstanbul şəhərində baş tutan turnirin final görüşündə məğlub eləmişdi. Bu səfər də görüş gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutdu. Nəticədə bu səfər Patimat Abakarova rəqibinə 2:3 hesabı ilə məğlub oldu. Tiyana Boqdanoviçin turnirin final görüşünə vəsiqə qazandığına görə Patimat Abakarova təsəlliverici qrupda mübarizə apardı. Həmin qrupun birinci görüşündə Patimat Abakarovanın rəqibi Çin nümayəndəsi Vu Yinyu oldu.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Vu Yinyu 2008 və 2012-ci il olimpiadalarının qalibi olan təcrübəli idmançı idi. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Patimat Abakarova rəqibinə 5:4 hesabı ilə qalib gəldi və bürünc medal uğrunda görüşə vəsiqə qazandı. Bu görüşdə isə onun rəqibi Fransa nümayəndəsi Yasmin Əziz oldu. Həmin görüş Azərbaycanın Olimpiya Oyunları tarixində əhəmiyyətli görüş oldu. Rəqibi üzərində 8:2 hesabı ilə qalib gələn Patimat Abakarova XXXI Yay Olimpiya Oyunlarının bürünc medalına sahib oldu. Bununla da Patimat Abakarova bu idman növü üzrə olimpiya medalına sahib olan birinci Azərbaycan idmançısı oldu. Avqustun 19-da Rio-de-Janeyro Olimpiadasında Avropa Oyunlarının və Avropa Çempionatının qalibi Milad Beygi və Dünya və Avropa Çempionatlarının medalçısı Fəridə Əzizova mübarizə apardı.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Milad Beygi olimpiadanın 1/8 final mərhələsində Mali nümayəndəsi İsmayıl Kulibali ilə üz-üzə gəldi. İsmayıl Kulibali son Dünya Çempionatının bürünc medalçısı idi. Həmin görüşdə Milad Beygi rəqibi üzərində 13:6 hesabı ilə qələbə qazandı və nəticədə olimpiadanın 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi İran nümayəndəsi Mehdi Xodabaxşi oldu. Rəqib son Dünya Çempionatının qalibi və olimpiadanın əsas favoritlərindən biri idi. Həmin görüşdə Milad Beygi rəqibi üzərində 17:5 hesabı ilə qələbə qazandı və olimpiadanın yarım-final mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda onun rəqibi Birləşmiş Krallıq nümayəndəsi Lutalo Məhəmməd oldu. Lutalo Məhəmməd dörd il əvvəl Londonda baş tutan olimpiadanın bürünc medalına sahib olmumuşdu.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Milad Beygi rəqibinə 7:12 hesabı ilə məğlub oldu. Bununla da Milad Beygi mübarizəsini bürünc medal uğrunda görüşdə davam elədi. Bu görüşdə onun rəqibi Polşa nümayəndəsi Pyotr Pazinsi oldu. Bu görüşdə Milad Beygi rəqibi üzərində vaxtından əvvəl 12:0 hesabı ilə qələbə qazandı və olimpiadanın bürünc medalına sahib oldu. Qadınların turnirində çıxış edən Fəridə Əzizova isə olimpiadanın 1/8 final mərhələsində ABŞ nümayəndəsi Peyce Ferson ilə üz-üzə gəldi. Peyce Ferson son olimpiadanın bürünc medalçısı idi. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Fəridə Əzizova rəqibi üzərində 6:5 hesabı ilə qələbə qazandı və nəticədə olimpiadanın 1/4 final mərhələsinə adladı.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Bu mərhələdə onun rəqibi Özbəkistan nümayəndəsi Nigar Tursunqulova oldu. Rəqib gənc və son Asiya Çempionatının bürünc medalçısı idi. Həmin görüşdə Fəridə Əzizova rəqibi üzərində 5:1 hesabı ilə qələbə qazandı və olimpiadanın yarım-final mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda onun rəqibi Cənubi Koreya nümayəndəsi O Hi-Ri oldu. O Hi-Ri son Dünya Çempionatının qalibi idi. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Fəridə Əzizova rəqibinə 5:6 hesabı ilə məğlub oldu. Bununla da Fəridə Əzizova mübarizəsini bürünc medal uğrunda görüşdə davam elədi. Bu görüşdə onun rəqibi Niger nümayəndəsi Rut Qabi oldu.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Bu görüşdə Fəridə Əzizova rəqibinə 1:7 hesabı ilə məğlub oldu və olimpiadanı beşinci pillədə başa vurdu. Avqustun 20-də son olaraq 2015-ci il Dünya Çempionatının qalibi olan Radik İsayev mübarizə apardı. Radik İsayev turnirin reytinq cədvəlində 16 idmançı sırasında üçüncü pillədə qərarlaşmışdı. 1/8 final mərhələsi çərçivəsində baş tutan birinci görüşdə onun rəqibi Qazaxıstan nümayəndəsi Ruslan Japarov oldu. Həmin görüşdə Radik İsayev rəqibi üzərində 11:2 hesabı ilə qələbə qazandı və olimpiadanın 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə Radik İsayev turnirin favoritlərindən biri olan 2008-ci il olimpiadasının qalibi Cənubi Koreya təmsilçisi Ça Donq-Min ilə qarşılaşdı.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Radik İsayev rəqibini 12:8 hesabı ilə məğlub elədi və Rio-de-Janeyro Olimpiadasının yarım-final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Birləşmiş Krallıq nümayəndəsi Maham Ço oldu. Həmin görüşdə də üstün tərəf Radik İsayev oldu. Radik İsayev rəqibi üzərində 4:1 hesabı ilə qələbə qazandı və Rio-de-Janeyro Olimpiadasının final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə isə Radik İsayevin rəqibi Niger nümayəndəsi Abdul İssufu oldu. Final görüşündə Radik İsayevrəqibinə 6:2 hesabı ilə qalib gəldi və XXXI Yay Olimpiya Oyunlarının qızıl medalına sahib oldu.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Radik İsayev bu idman növü üzrə Olimpiya Oyunlarının qalibi olan birinci Azərbaycan idmançısı oldu. Trek velosipedi Q — növbəti mərhələyə adladı Qəl. — qalib gəldi Məğ. — məğlub olduRio-de-Janeyro Olimpiadasında bu idman növü üzrə turnirlər 11-16 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə Olqa İsmayılova təmsil elədi. Olqa İsmayılova bu idman növü üzrə Azərbaycanı Olimpiya Oyunlarında təmsil edən birinci idmançı olaraq tarixə düşdü.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Olqa İsmayılova 2016-cı ildə Birləşmiş Krallıqda baş tutan Dünya Çempionatının nəticələrinə əsasən olimpiya lisenziyasına sahib oldu. Olqa İsmayılova Rio-de-Janeyro Olimpiadasında avqustun 13-də mübarizə apardı. Keyrin turnirində çıxış edən Olqa İsmayılova təsnifat mərhələsinin 4-cü qrupunda 11.696 saniyə nəticə göstərdi. Bu nəticələrə əsasən Olqa İsmayılova qrupu yeddin velosipedçi sırasında dördüncü pillədə başa vurdu və mübarizəni təsəlliverici qrupda davam elədi. Bu qrupda da Olqa İsmayılova uğursuz çıxış elədi. 11.442 saniyə nəticə göstərən Olqa İsmayılova dörd idmançı sırasında sonuncu — dördüncü pillədə qərarlaşdı və Rio-de-Janeyro Olimpiadasında mübarizəsini başa vurdu.Avqustun 14-də isə Olqa İsmayılova Rio-de-Janeyro Olimpiadasında sprint növündə mübarizə apardı.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Təsnifat mərhələsində Olqa İsmayılova 11.152 saniyə nəticə göstərdi və mərhələni 27 velosipedçi sırasında 18-ci pillədə başa vurdu. 1-18-ci pillələrin sahibi 1/16 final mərhələsinə vəsiqə qazandı. Olqa İsmayılova bu mərhələdə Dünya Çempionatının qalibi Birləşmiş Krallıq nümayəndəsi Bessi Ceyms ilə mübarizə apardı. Nəticədə Olqa İsmayılova 11.532 saniyə, Bessi Ceyms isə 11.366 saniyə nəticə göstərdi. Rəqibindən 0.164 saniyə geri qalan Olqa İsmayılova mübarizəsini təsəlliverici qrupda davam elədi. Bu qrupda Olqa İsmayılova Niderland nümayəndəsi Laurin van Reyssen və Avstraliya nümayəndəsi, olimpiya çempionu Anna Mares ilə mübarizə apardı.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Nəticələrə əsasən Olqa İsmayılova 11.784 saniyə nəticə göstərdi və sadəcə Anna Maresdən geri qaldı. Bununla da Olqa İsmayılova olimpiadada mübarizəsini dayandırdı və turniri 21-ci pillədə başa vurdu DNF — bitirmədiRio-de-Janeyro Olimpiadasında triatlon idman növü üzrə turnirlər 18 və 20 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə Rostislav Pevtsov təmsil elədi. Rostislav Pevtsov bu idman növü üzrə Azərbaycanı Olimpiya Oyunlarında təmsil edən birinci idmançı olaraq tarixə düşdü. Kişilərin turnirində çıxış edən Rostislav Pevtsov avqustun 18-də mübarizə apardı. 1 saat 52 dəqiqə 06 saniyə nəticə göstərən Rostislav Pevtsov olimpiadanı 55 idmançı sırasında 39-cu pillədə başa vurdu.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Q — növbəti mərhələyə adladıRio-de-Janeyro Olimpiadasında üzgüçülərin turniri 6-14 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə Boris Kirillov və Fatimə Alkərəmova təmsil elədi. Boris Kirillov və Fatimə Alkərəmova Beynəlxalq Su idmanı Federasiyası (FINA) tərəfindən verilən lisenziyalara əsasən olimpiada da mübarizə apardı. Fatimə Alkərəmova Azərbaycanı Olimpiya Oyunlarında təmsil edən ən gənc idmançı olaraq tarixə düşdü. Avqustun 10-da olimpiada da Boris Kirillov və Fatimə Alkərəmova mübarizə apardı. 200 metr məsafəyə brass üsulla üzmə turnirində çıxış edən Boris Kirillov təsnifat mərhələsinin A qrupunda 2:05.01 dəqiqə nəticə göstərdi.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Bu nəticələrə əsasən Kirillov ümumi nəticədə olimpiadanı 26 üzgüçü sırasında sonuncu - 26-cı pillədə başa vurdu.100 metr məsafəyə sərbəst üsulla üzmə turnirində çıxış edən Fatimə Alkərəmova isə təsnifat mərhələsinin A qrupunda 58.44 saniyə nəticə göstərdi. Bu nəticələrə əsasən Alkərəmova ümumi nəticədə olimpiadanı 46 üzgüçü sırasında 41-ci pillədə başa vurdu. Yüngül atletika Q — növbəti mərhələyə adladıRio-de-Janeyro Olimpiadasında yüngül atletlərin turnirləri 12-22 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə dörd atlet təmsil elədi. Hayle İbrahimov Avropa Çempionatının qalibi, Anna Skidan Universiada Oyunlarının qalibi, Nazim Babayev isə gənclər arasında Avropa Çempionatının qalibi idi. Marafon turnirində çıxış edən Evans Kiplaqat nüfuzlu beynəlxalq turnirlərin qalibi olmasa da, Rio-de-Janeyro Olimpiadasının mübarizə aparmaqla Azərbaycanı marafonlarda təmsil edən birinci idmançı olaraq tarixə düşdü. Avqustun 12-də qadınların çəkic atma turnirində çıxış edən Anna Skidan mübarizə apardı.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Təsnifat mərhələsinin B qrupunda çıxış edən Anna Skidan 70.08 metr nəticə göstərdi. Bu nəticələrə əsasən Anna Skidan 32 idmançı sırasında mərhələni 13-cü pillədə başa vurdu. Reqlamentə əsasən 1-12-ci pilləni tutan atletlər final mərhələsinə vəsiqə qazandı. Bu minvalla da Anna Skidan Rio-de-Janeyro Olimpiadasında mübarizəsini başa vurdu. Avqustun 15-də isə üçtəkanla tullanma turnirində çıxış edən Nazim Babayev mübarizə apardı. Təsnifat mərhələsində çıxış edən Nazim Babayev 16.38 metr nəticə göstərdi və mərhələni 48 atlet sırasında 25-ci pillədə başa vurdu.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

Bununla da Nazim Babayev Rio-de-Janeyro Olimpiadasında mübarizəsini dayandırdı. 5000 metr məsafəyə qaçış turnirində çıxış edən Hayle İbrahimov avqustun 18-də mübarizə apardı. Təsnifat mərhələsinin birinci qrupunda çıxış edən Hayle İbrahimov 14:26.11 dəqiqə nəticə ghöstərdi. Bu nəticələrə əsasən Hayle İbrahimov qrupda 25 atlet sırasında yeddinci pillənin sahibi oldu. Ümumi nəticədə isə Hayle İbrahimov 50 atlet sırasında 18-ci pillədə qərarlaşdı və Hayle İbrahimov Rio-de-Janeyro Olimpiadasında mübarizəsini dayandırdı. Olimpiadanın son günün, avqustun 21-də marafon turnirində çıxış edən Evans Kiplaqat mübarizə apardı.
Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

2 saat 15 dəqiqə 30 saniyə nəticə göstərən Evans Kiplaqat 155 atlet sırasında Rio-de-Janeyro Olimpiadasını 28-ci pillədə başa vurdu. Olimpiadadan sonra Rio-de-Janeyro Olimpiadasından sonra Azərbaycan Milli Olimpiya Komandasının heyətindən bir sıra idmançılar və məşqçilər təltif edildi. Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 1 sentyabr 2016-cı il tarixli 2292 nömrəli Sərəncamına əsasən XXXI Yay Olimpiya Oyunlarında qazandığı nailiyyətlərə və Azərbaycan idmanında xidmətlərinə görə olimpiya çempionu Radik İsayev 1-ci dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni ilə, olimpiadanın gümüş medalçıları Mariya Stadnik və Xetaq Qazyumov 2-ci dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni ilə, Elmar Qasımov, Rüstəm Orucov, Valentin Demyanenko, Lorenso Sotomayor və Toğrul Əsgərov isə 3-cü dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni ilə təltif edildi. Olimpiadanın bürünc medalçıları İnna Osipenko-Radomska, Kamran Şahsuvarlı və Şərif Şərifov, həmçinin yunan-roma güləşi üzrə Azərbaycan yığmasının baş məşqçisi Cəmşid Xeyirabadi, qadın güləşi üzrə Azərbaycan yığmasının baş məşqçisi Semyon Çeterev və məşqçisi Aslan Ağayev, sərbəst güləş üzrə Azərbaycan yığmasının baş məşqçisi Firdovsi Umudov və Saypulla Absaidov, boks üzrə Azərbaycan yığmasının baş məşqçisi Pedro Roq və məşqçisi Martinez Lazaro Ximenez, cüdo üzrə Azərbaycan yığmasının baş məşqçisi Peter Zeyzenbaxer və məşqçisi Fərhad Məmmədov, taekvondo üzrə qadınlardan ibarət Azərbaycan yığmasının baş məşqçisi Pa Su Min, məşqçiləri Ələkbər İmaməliyev və Tərənnüm Bayramov, habelə Toğrul Əsgərovun şəxsi məşqçisi Elçin Zeynalov, Rəsul Çunayevin şəxsi məşqçisi İsmayıl Çöpçiyev və Hacı Əliyevin şəxsi məşqçisi Elman Əzimzadə isə "Tərəqqi" medalı ilə təltif edildi. Taekvondo üzrə Azərbaycan yığmasının baş məşqşisi Reza Mehmandost və məşqçisi Elnur Amanov isə "Şöhrət" ordeni ilə təltif edildi. Həmçinin bax Azərbaycan 2016 Yay Paralimpiya Oyunlarında
Audit

Audit — əmtəə istehsalı və satışı, xidmət göstərilməsi və iş görülməsi ilə məşğul olan təsərrüfat subyektlərində mühasibat uçotunun dəqiq və dürüst aparılmasının, mühasibat və maliyyə hesabatlarının müstəqil yoxlanılmasıdır. Audit aktivlərin, öhdəliklərin, xüsusi vəsaitlərin və maliyyə nəticələrinin düzgün, bütöv və dəqiq əks etdirilməsini müəyyənləşdirmək məqsədi ilə qüvvədə olan qanunvericiliyə uyğun surətdə iqtisadi subyektlərin tərtib etdikləri illik maliyyə hesabatlarının müstəqil yoxlanmasını nəzərdə tutur. Auditin əsasını dövlətin, müəssisənin müdriyyətinin və onun sahiblərinin (əmanətçilərin, səhmdarların) qarşılıqlı marağı təşkil edir. Bir sıra ölkələrdə audit dedikdə, müəssisələrin yoxlanılması və onun maliyyə hesabatı haqqında fikir söylənilməsi başa düşülür. Britaniya Audit Praktikasi Komitəsinin 1989-cu ildə verdiyi tərifə görə, Böyük Britaniyada audit “qüvvədə olan qanunvericiliklə müəyyənləşdirilmiş bütün qaydalara riayət olunmaqla, müəssisənin mühasibat hesabatı barədə peşəkar fikir ifadə etmək məqsədi ilə həmin hesabatın xüsusi təyin edilmiş auditor tərəfindən müstəqil öyrənilməsi deməkdir.” Qanuna əsasən ABŞ-də səhmləri qiymətli kağızlar birjasında qiymətləndirilməyə buraxılan bütün səhmdar cəmiyyətlərinin maliyyə fəaliyyəti auditdən keçməlidir.
Audit

Qərbdə (ABŞ) auditə verilən ən məqbul təriflərdən biri aşağıdakı kimidir: Audit (auditing) elə bir prosesdir ki, onun vasitəsilə səlahiyyətli sərbəst işçi kəmiyyətcə qiymətləndirilə bilən və spesfik təsərrüfat sisteminə aid olan informasiyanın müəyyən edilmiş meyarlara uyğunluq dərəcəsini müəyyənləşdirmək və bunu öz rəyində ifadə etmək üçün həmin informasiya haqqındə sübutlar toplayır və onları qiymətləndirir. Amerika Mühasibat İşi Assosiasiyasının auditin əsas prinsipləri üzrə komitəsi auditə aşağıdakı tərifi vermişdir. “Auditin – iqtisadi hərəkətlər və hadisələr haqqında obyektiv məlumatlar alınmasının və qiymətləndirilməsinin, onların müəyyən meyara uyğunluğu səviyyəsinin müəyyənləşdirilməsinin və nəticələrin əlaqədar istifadəçilərə verilməsinin sistemli prosesidir.” Amerika mütəxəssislərinin qeyd etdikləri kimi audit iqtisadi obyektin (müstəqil təsərrüfat bölməsinin) fəaliyyətinə və vəziyyətinə dair faktların və ya bu cür fəaliyyət və vəziyyət barədə informasiyanın toplanmasından və qiymətləndirilməsindən ibarət olan və müəyyən edilmiş meyarlar əsasında həmin fəaliyyətə keyfiyyət cəhətdən rəy verəcək səlahiyyətli sərbəst şəxs tərəfindən həyata keçirilən fəaliyyət növüdür. Deməli, audit dedikdə, maliyyə hesabatının müstəqil yoxlanması və bu barədə fikir ifadə olunması başa düşülür. Auditin kifayət qədər böyük tarixi var və müxtəlif tərcümələrdə “o dinləyir” və ya “dinləyici” mənalarını verir.
Audit

Auditin meydana gəlməsi bilavasitə şirkətləri idarə edənlərin (müdiriyyət, menecer) və onların fəaliyyətlərinə pul qoyanların (mülkiyyətçilər, səhmdarlar, investorlar) mənafelərinin ayrılması ilə bağlıdır. Sonuncular yalnız təşkilatlarının rəhbərlərinin və onların tabeliyindəki mühasiblərin təqdim etdikləri maliyyə informasiyasına etibar edə bilməzlər və etibar etmək istəmirlər. Müxtəlif şirkətlərin tez – tez müflisləşməsi, müdriyyət tərəfindən aldadılma halları maliyyə qoyuluşları riskini xeyli artırır. Auditin növləri Məcburi və təşəbbüslə (könüllü) audit; Daxili və kənar audit; Təsərrüfat fəaliyyətinin auditi; Uyğunluq auditi; Maliyyə hesabatının auditi və xüsusi audit; Əməliyyat auditi; Dövlət orqanlarının tapşırığı ilə məcburi (icbari) audit; Auditor xidmətinin başqa növləri.“Auditor haqqında” AR Qanununda göstərilir ki, audit yoxlanması məcburi və ya könüllü (təsərrüfat subyektlərinin öz təşəbbüsü ilə) ola bilər. Qanunvericiliyə görə öz maliyyə hesabatlarını dərc etdirməli olan təsərrüfat subyektləri üçün, habelə qanunvericilik aktları ilə bilavasitə nəzərəd tutlmuş hallarda və ya səlahiyyətli dövlət orqanlarının müvafiq qərarlarına əsasən (onların sifarişi ilə) həyata keçirilən audit məcburi, digər hallarda isə könüllüdür.
Audit

Məcburi audit yoxlanması bilavasitə qanunvericilikdə müəyyənləşdirilmiş hallarda və yadövlət orqanlarının tapşırığı ilə keçirilir. Məcburi auditin həcmi və keçirilmə qaydası qanunvericilik normaları ilə tənzimlənir. Mövcud qanunvericiliyə görə səhmdar cəmiyyətləri, xarici investisiyalı müəssisələr, banklar və digər kredit təşkilatları, sığorta təşkilatları, məhdud məsuliyyətli cəmiyyətlər, investisiya fondları, maliyyə-sənaye qrupları üzrə audit məcburidir. Bundan əlavə AR Mülki Məcəlləsində göstərilir ki, yekun günədək on iki ay ərzində balans məbləği vədövriyyədən mədaxili müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyənləşdirdiyi son mnəbləğdən yüksək olan hər bir hüquqi şəxs, qoşma da daxil olmaqla illik balansı auditor tərəfindən yoxlanılmalıdır. Təşəbbüslə (könüllü) audit iqtisadi subyektiv qərarı üzrə auditor (auditor firması) ilə müqavilə əsasında həyata keçirilir.
Audit

Belə yoxlamanın xarakterini və miqyasını sifarişçi müəyyən edir. Daxili audit idarəetmə nəzarətinin ayrılmaz və mühüm elementidir. Daxili auditə tələbat olnunla əlaqədardır ki, rahbarliyin yuxarı pilləsi təşkilatın və aşağı idarəetmə sturukturların fəaliyyətinə gündəlik nəzarətlə məşğul olmur. daxili audit bu fəaliyyət barədə informasiya verir və menecerlərin hesabatlarının düzgünlüyünü təsdiqləyir. Daxili audit başlıca olaraq ehtiyatların itkisinin qarşısını almaq və müəssisə daxilində zəruri dəyişikliklər aparmaq üçün lazımdır.
Audit

Kənar audit təsərrüfat subyektlərinin mühasibat uçotunun və maliyyə hesabatının düzgünlüyünü qiymətləndirmək məqsədi ilə auditor formaları və sərbəst auditorlar tərəfindən müqavilə əsasında aparılır. Sərbəst auditorun sərbəstliyi həm qanunvericilik, həm də etik normalarla müəyyənləşdirilir. Daxili və kənar audit bir-birini tamamlayır və eyni zamanda bir-birindən ciddi surətdə fərqlənir. Təsərrüfat fəaliyyətinin auditi müəssisənin təsərrüfat fəaliyyətinin müəyyən məqsədlər üçün müntəzəm aparılan təhlilini nəzərdə tutr. Təsərrüfat subyektlərinin auditini bəzən işin və ya inzibati idarəetmənin səmərəliliyinin auditi adlandırırlar.
Audit

Təsərrüfat fəaliyyətinin auditində müəyyən fəaliyyət növlərinin obyektiv tədqiqi, hər tərəfli təhlili nəzərdə tutulur. Audit informasiya kommunikasiya sahəsində İnformatikada audit - toplanan informasiyanın analizidir. Audit operativ (demək olar ki, real vaxtda) və ya dövri (məsələn, gündə bir dəfə) aparıla bilər. Protokollaşdırma və auditin realizə olunması aşağıdakı məqsədləri güdür: istifadəçi və administratorların hesabat verməli olmasını təmin etmək; informasiya təhlükəsizliyini pozma cəhdlərinin aşkar olunması; problemlərin aşkar olunması və analizi üçün informasiyanın təqdim olunması. "Narıncı kitabda" protokollaşdırma üçün aşağıdakı hadisələr sadalanır: sistemə giriş cəhdləri (uğurlu və uğursuz); sistemdən çıxış; kənar sistemlərə müraciətlər; fayllarla əməliyyatlar (açmaq, bağlamaq, adını dəyişmək, silmək); imtiyazların və digər təhlükəsizlik atributlarının dəyişdirilməsi.
Abbas ibn Əli

Abbas ibn Əli, Əbəlfəzl Abbas (ərəb. العباس بن علي) ( 4 Şaban 26 AH – 10 Məhərrəm 61 AH; təqribən 15 may 647 – 10 oktyabr 680) Əhli beytin ə.s. üzvü, səhabə Həzrət Əlinin və Ümmül Bənin (oğulların anası) Fatimə binti Hişamın oğlu. Abbas ibn Əli tarixdə daha çox, qardaşı Hüseyn ibn Əliyə qarşı loyallığı ilə, onun Əhli-Beytə sevgisi və Kərbəla döyüşündəki rolu ilə daha çox yadda qalıb. O, Ərəbistanda atası Əli ibn Əbu Talib kimi şücaətli qəhrəman kimi tanınmışdır. Xarici keçidlər QƏMƏRİ BƏNİ HAŞİM HƏZRƏT ƏBULFƏZL ABBASIN (Ə) NURLU ÇÖHRƏSİ Arxivləşdirilib 2011-08-11 at the Wayback Machine Bəni-Haşımin Qəməri: Həzrət Əbülfəzl ağa (ə) Arxivləşdirilib 2013-01-17 at the Wayback Machine Həzrət Əbül-Fəzl Abbas Həzrət İmam Hüseynin (ə) dilindən Arxivləşdirilib 2014-04-08 at the Wayback Machine
Ana

Ana — uşağın bioloji valideyni və ya bu rolu sosial daşıyan qadın. Doğma anadan başqa ögey ana da ola bilər. Qadın doğduğu uşağın süd anası sayılır. Reproduktiv tibbin inkişafı ilə əlaqədar olaraq bioloji ananı genetik və surroqat olaraq iki qrupa bölürlər. Burada bioloji ana dedikdə yumurtalığındakı hüceyrələrdən uşaq formalaşan ana başa düşülür. Surroqat ana isə yalnız bətnində uşağı gəzdirən və doğan qadındır. Həmçinin Ana haqqında çoxlu əsərlər və şeirlər var.Bunlara misal olaraq Cəfər Cabbarlının "Ana" şeirini demək olar.Burada C.Cabbarlı balaca ikən itirdiyi anasına olan məhəbbətindən bəhs edilir. Həmçinin şeirin 2-ci və 3-cü bəndində Rusiyaya qarşı olan nifrətdən də bəhs edilir. Həmçinin bax Analar günü
Hemofiliya

Hemofiliya – qanın laxtalanma xüsusiyyətinin pozulması ilə xarakterizə olunan irsi xəstəlik. Xəstəlik zamanı oynaqlara, əzələlərə və daxili orqanlarda öz-özünə zədə və ya cərrahi müdaxilə nəticəsində qanaxma baş verir. Hətta xırda zədələr nəticəsində hemofiliyalı xəstələrin beyninə və ya digər həyati əhəmiyyətli orqanlarına qan axmasının ölümlə nəticələnməsi ehtimalı yüksəkdir. Beyinə qan axması halı daha çox insanlarda rast gəlinir. Hemofiliyanın ağır formasından əziyyət çəkən xəstələr oynaqlara (hemartroz) və əzələlərə (hematoma) tez-tez qan axması nəticəsində əlil halına düşürlər. Hemofiliya hemostazın plazma həlqəsinin pozulmasından irəli gələn hemorraqik diatezlərə (koaqulopatiya) aid edilir. Hemofiliya X xromosomunda bir genin dəyişilməsi nəticəsində yaranır.
Hemofiliya

Xəstəliyin üç tipi fərqləndirilir (A, B, C). Adətən xəstəlikdən kişilər əziyyət çəkirlər, qadınlar isə hemofiliyanın daşıyıcısı kimi çıxış edirlər və xəstəliyə tutulsalar belə, çox yaşamırlar. Hemofiliya xəstəliyi ilə doğulan qız uşağı əksər hallarda ölü doğulur, yaşasa da bu sadəcə cinsi yetişkənlik dövrünə qədər mümkün olur. Daşıyıcı qadınlar xəstə oğlan uşaqları və ya daşıyıcı qız uşaqları dünyaya gətirə bilərlər. Hemofiliyanın tipləri və səbəbi Hemofiliyanın səbəbi, qanın laxtalanmasını təmin edən faktorların əskik olmasıdır. İki tip hemofiliya vardır: Hemofiliya A və Hemofiliya B. Bu adlandırma qanda əskik olan zülala görə edilər.
Hemofiliya

Hemofiliya A-da faktor 8 zülalı əskikdir. Hemofiliya B-ə nisbətən daha geniş yayılmışdır. Hemofiliya xəstələrinin 80 faizi bu qrupdadır. Bu faktor 8 zülal qanda olması lazım olan miqdarın yarısından az olduğuna görə hemofiliya yaranır. Qanda zülalın miqdarı nə qədər azdırsa, xəstəlik o qədər şiddətlidir. Hemofiliya B isə faktor 9 zülalın əskikliyindən qaynaqlanır. Xəstəliyin kliniki əlamətləri hemofiliya A-dan seçilmir.
Hemofiliya

Simptomlar müşahidə edilmədən irəliləyə bildiyindən qandakı faktor səviyyəsinin təyin olunması ilə diaqnoz qoyular. Hemofiliyanın əlamətləri Hemofiliyanın şiddəti, qandakı faktorların nə qədər əskik olduğuna bağlıdır. Əlaməti qanamadır. Uşaqlıq çağında ortaya çıxan beyin qanaması ölümə səbəb ola bilər. Ümumiyyətlə, bu yaşdakı qanamalar yaralanmalarla bağlıdır. Uşaq ağzını ya da burnunu bir yerə vurduğunda qan itkisi baş verir. Bu, sıx təkrarlandığı təqdirdə, ciddi probemlərə gətirib çıxarır.
Hemofiliya

Oynağın hərəkətlərini məhdudlaşdırır, hətta tamamilə oynaqları hərəkətsiz qoya bilir. Sümüklərin qaynaşmasına səbəb olur. Bundan əlavə, qanamalar qaraciyər, böyrək kimi daxili orqanlarda da ortaya çıxır. Yaş artdıqca xəstəliyin fərqinə varan şəxs daha diqqətli bir həyat sürür. Beləliklə uzun illər həyatını davam etdirə bilər. Lakin kiçik yaralarda və zədələrdə belə bədəndə qaralmalar müşahidə edilir. Xəstəliyin nəticələrini yaş irəlilədikcə təxmin etmək çətinləşir.
Hemofiliya

Kiçik qanamalardan sonra qarşısı alınmaz qan itkinləri meydana gələ bilər. Hemofiliya diaqnozu həyatın hər dövründə təyin edilə bilər. Yeni doğulan uşaqda da bu xəstəlik təsbit edilir. Həkim müayinəsinə getdiyinizdə, sizdən ailədə belə bir xəstəliyin daha əvvəl olub olmadığı soruşulacaq. Xəstəliyin yaranmasında anadan gələn genlər əhəmiyyətli olduğundan, ananın qardaşlarında və qardaşlarının uşaqlarında hemofiliya xəstəsi olub olmadığı araşdırılır. Bundan əlavə, aparılan qan təhlilləriylə qan laxtalanmasına baxılır. Qəti diaqnoz bu testlərdən sonra qoyulur.
Hemofiliya

Hemofiliyanın müalicəsi uzun sürür və bundan sonra xəstəni və ailəsini ciddi və uzun bir müddət gözləyir. Qanda faktor 8 və faktor 9 adlı iki zülal olur. Hemofiliya vəziyyətində bunlar qanda əskikdir. Bu iki zülalın qanda olmaması, miqdarının azalması ya da funksiyasının pozulması vəziyyətində qan laxtalanmır və qanaxmaya səbəb olur. İlk dəfə 1920-ci ildə təyin olunan hemofiliya irsi faktorlarla əlaqli inkişaf edən ciddi qanamalara yol açan bir xəstəlikdir. Lakin təxminən 30% hemofiliya xəstəsinin ailəsində hemofiliya yoxdur. Çünki bu xəstəlik genlərdə meydana gələn mutasiyalardan qaynaqlanır.
Hemofiliya

Hemofiliyada problem qanamada deyil, qanama müddətinin uzanmasında, yəni, qanın daha geç laxtalanmasındadır. Cəmiyyətdə hemofiliya xəstəliyinə tez-tez rast gəlinir. Hər 4 min insandan birində müşahidə edilir. Kişilərdə yaranma sıxlığı qadınlara nisbətən daha çoxdur. Qadınlarda görülməsi çox nadir bir vəziyyətdir. 1985-ci ildən əvvəl bədəninə faktor 8 vurulan bir çox xəstə HİV-ə yoluxmuş və QİÇS inkişaf etmişdir. Lakin son zamanlarda qan saxlama üsulları ilə bu risk azaldılmışdır.
Hemofiliya

Hemofiliyanın müalicəsi Hemofiliyanın müalicəsi ömür boyu sürür. Çünki bu xəstəlik genetik bir xəstəlikdir və hələ müalicələr bu mərhələyə gəlməmişdir. Orqanizmdə əskik olan faktorlar (zülallar) iynə vasitəsilə bədənə vurulur. Bu şəkildə xəstədə qanama baş verdiyində laxtalanmanın meydana gəlməsi təmin edilər. Lakin bu qalıcı bir müalicə şəkli deyil. Davamlı və nizamlı bir şəkildə tətbiq olunması lazımdır. Bir müddət sonra xəstədə bu qalıcı faktorlar yenə azalacaq və köhnə səviyyəsinə enəcək.
Hemofiliya

Xəstəliyin diaqnozu erkən qoyulduğunda, bu üsulla xəstə gündəlik həyatını digər insanlardan fərqsiz bir şəkildə davam etdirə bilir. Bu xəstəliyin müalicəsi üçün aparılan araşdırmalar davam etməkdədir. Xüsusilə, Amerikada 40 könüllü xəstə üzərində gen müalicəsi tətbiq olunmaqdadır. Xəstələrə zəiflədilmiş [virus] verilir və bu virus qaraciyərə yerləşərək, faktor 8 ifraz edir. Çox miqdarda verilmədiyinə görə hələ yan təsiri görülməmişdir. Məqsəd xəstəliyi tamamilə ortadan qaldırmaqdır. Bundan əlavə, sağlam bir həyat sürməsi üçün xəstənin idman etməsi və əzələlərini gücləndirməsi lazımlıdır.
Hemofiliya

Üzgüçülük, stolüstü tennis hemofiliya xəstələri üçün faydalıdır. Yalnız irəli dərəcədə hemofiliya xəstəsi olan şəxslərin həkimin təklif etdiyi məşq proqramına riayət etməsi daha faydalıdır. Bəzi idman növləri bu xəstələr üçün risk meydana gətirə bilər. Hemofiliya Avropa kral ailələrində Hemofiliya xəstəliyi İngiltərə kral ailəsində də müşahidə olunmuş və onun nəsildən-nəslə keçməsi yaxşı öyrənilmişdir. Hemofiliya xəstəliyi övladların dörddə birində, o da oğlan övladında baş verə bilər. Belə hesab edilir ki, hemofiliya ilk dəfə mutasiya yolu ilə kraliça Viktoriyanın X xromosomunda aşkar edilmişdir. Kraliça bu cəhətdən heteroziqot imiş, yəni hemofiliyanın daşıyıcısı olmuşdur və xəstəliyi irsən ötürmüşdür.
Hemofiliya

Viktoriyadan qabaq kral ailəsində bu xəstəlik müşahidə edilməmişdir. Rus çarı II Nikolay kraliça Viktoriyanın hemofiliyanı daşıyan nəvəsi Aleksandra ilə evlənmiş və onların övladları şahzadə Aleksey hemofiliya xəstəsi olmuşdur. Hemofiliya Azərbaycanda Hemofiliyalı xəstələrin 50-55 faizini məktəbəqədər, məktəbyaşlı uşaqlar və gənclər təşkil edir. Səhiyyə Nazirliyinin Elmi-Praktiki Hemofiliya Mərkəzində (EPHM) 1281 hemofiliyalı xəstə rəsmi qeydiyyatdadır. Xəstələr müxtəlif yaş qruplarında olurlar. Onların arasında 6 aylıq uşaqdan 70 yaşlı ahıla qədər xəstə var. Hemofiliya xəstəliyinin ağırlıq dərəcəsi faizlə ölçülür.
Hemofiliya

Belə ki, 1-2 faiz ağır, 5 faizə qədər orta ağır, 10 faizə qədər yüngül, 20 faizdən yuxarı gizlin hemofiliya sayılır. Hemofiliya və talassemiya irsi qan xəstəliklərinə düçar olmuş şəxslərə dövlət qayğısı haqqında AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ QANUNU Bu Qanun Azərbaycan Respublikasında hemofiliya və talassemiya irsi qan xəstəliklərinə düçar olmuş şəxslərə dövlət qayğısının təşkilati-hüquqi əsaslarını müəyyən edir, bu xəstəliklərin müalicəsi və profilaktikası sahəsində yaranan münasibətləri tənzimləyir. Maddə 1. Əsas anlayışlar 1.0. Bu Qanunda istifadə olunan əsas anlayışlar aşağıdakı mənaları ifadə edir: 1.0.1. irsi qan xəstəlikləri - nəsildən-nəslə irsən keçən qan sisteminin müxtəlif xəstəlikləri; 1.0.2. hemofiliya - qanın laxtalanma sistemində olan VIII və (və ya) IX faktorların çatışmaması ilə xarakterizə olunan irsi qan xəstəliyi; 1.0.3. talassemiya - genetik defekt nəticəsində hemoqlobinin sintezinin pozulması və xroniki anemiya ilə xarakterizə olunan irsi qan xəstəliyi; 1.0.4. daşıyıcı - xəstəliyin genetik defektini özündə daşıyan və xəstəliyin klinik əlamətləri olmayan şəxs; 1.0.5. ötürücü - xəstəliyin genetik defektini özündə daşıyan və sonrakı nəslə ötürə bilən şəxs; 1.0.6. prenatal diaqnostika - hamiləlik dövründə diaqnostika (döldən götürülmüş müvafiq toxumaların genetik üsullar ilə analizi). Maddə 2. Hemofiliya və talassemiya irsi qan xəstəliklərinə düçar olmuş şəxslərə dövlət qayğısı haqqında Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi Hemofiliya və talassemiya irsi qan xəstəliklərinə düçar olmuş şəxslərə (bundan sonra - irsi qan xəstəliyi olan şəxslər) dövlət qayğısı haqqında Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasından, “Əhalinin sağlamlığının qorunması haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanunundan, bu Qanundan, digər normativ hüquqi aktlardan və Azərbaycan Respublikasının tərəfdar çıxdığı beynəlxalq müqavilələrdən ibarətdir.
Hemofiliya

İrsi qan xəstəliyi olan şəxslərə tibbi yardım 5.1. İrsi qan xəstəliyi olan şəxslərə göstərilən tibbi yardımın (o cümlədən zəruri olan müayinələrin) həcmi və qaydası, qan, qan komponentləri və dərman preparatlarının, qan komponentləri hazırlamaq üçün vasitələrin siyahısı və miqdarı müvafiq icra hakimiyyəti orqanı tərəfindən müəyyən olunur. 5.2. İrsi qan xəstəliyi olan şəxslərə tibbi yardım fərdi müraciət və ya müalicə-profilaktika müəssisəsinin göndərişi, 16 yaşına çatmamış şəxslərə isə onların valideynlərinin və ya digər qanuni nümayəndələrinin müraciəti əsasında göstərilir. 5.3. İrsi qan xəstəliyi olan şəxslər tibb müəssisələrinin göndərişi əsasında sanatoriya-kurort müalicəsi ilə müvafiq icra hakimiyyəti orqanı tərəfindən müəyyən olunmuş qaydada təmin edilirlər. Maddə 6.
Hemofiliya

İrsi qan xəstəliyi olan şəxslərin müayinəsi və müalicəsi üzrə tədbirlərin maliyyələşdirilməsi 6.1. İrsi qan xəstəliyi olan şəxslərin dövlət tibb müəssisələrində müayinə və müalicəsi dövlət büdcəsi vəsaiti hesabına maliyyələşdirilir. 6.2. İrsi qan xəstəliyi olan şəxslərin müayinəsi və müalicəsi ilə bağlı tədbirlər bələdiyyələrin vəsaitləri, məcburi tibbi sığorta haqları, hüquqi və fiziki şəxslərin ianələri, eləcə də qanunvericiliklə qadağan olunmayan digər vəsaitlər hesabına həyata keçirilə bilər. Maddə 7. İrsi qan xəstəliyi olan şəxslərin hüquqları 7.0. İrsi qan xəstəliyi olan şəxslərin aşağıdakı hüquqları vardır: 7.0.1. tibbi göstərişlər əsasında ambulator, stasionar və ya sanatoriya-kurort şəraitində tibbi yardım almaq; 7.0.2. sağlamlığının vəziyyəti, xəstəliyin mahiyyəti, tətbiq olunan müalicə üsulları, aparılmış müalicənin nəticələri haqqında ətraflı və müntəzəm məlumat almaq; 7.0.3. ailənin planlaşdırılması məsələlərinə və ailə-nikah münasibətlərinin tibbi-psixoloji cəhətlərinə dair, habelə nəsildə mümkün olan irsi xəstəliklərə yol verməmək məqsədilə dövlət və bələdiyyə tibb müəssisələrində pulsuz məsləhətlər almaq, müayinədən keçmək və dispanser nəzarətində olmaq; 7.0.4.
Hemofiliya

Azərbaycan Respublikasının əmək qanunvericiliyi ilə müəyyən edilən işçinin səhhətinə, sağlamlığına mənfi təsir göstərən amillər olan ağır, zərərli və təhlükəli əmək şəraitli peşələr (vəzifələr) və iş yerləri istisna olmaqla, istənilən iş yerlərində işləmək; 7.0.5. qanunvericiliklə müəyyən edilmiş hallarda və qaydada xüsusi təhsil almaq. Maddə 8. İrsi qan xəstəliyi olan şəxslərin vəzifələri 8.0. İrsi qan xəstəliyi olan şəxslərin vəzifələri aşağıdakılardır: 8.0.1. həkim-hematoloqun müəyyən etdiyi müalicə tədbirlərinə əməl etmək; 8.0.2. həkimin çağırışı ilə uyğun tibb müəssisəsinə gəlmək; 8.0.3. daimi yaşayış yerini dəyişdirdikdə bir ay müddətində ərazi üzrə tibb müəssisəsində uçota alınmaq; 8.0.4. xəstəliyin müalicəsindən imtina edərkən imtinanın səbəbini yazılı şəkildə bildirmək. Maddə 9. İrsi qan xəstəliyi olan şəxslərin sosial müdafiəsi 9.1. Əmək qabiliyyətini itirən irsi qan xəstəliyi olan şəxslər qanunvericiliklə müəyyən edilmiş qaydada dövlət tibb və sosial müdafiə müəssisələrində tibbi və sosial yardım alırlar.
Hemofiliya

9.2. İrsi qan xəstəliyi olan şəxslərə əlillik qanunvericiliklə müəyyən edilmiş qaydada təyin edilir. 16 yaşına çatmamış şəxslərə əlillik müddətsiz təyin olunur. 9.3. İrsi qan xəstəliyi olan işçilərə müvəqqəti əmək qabiliyyətini itirməyə görə müavinət iş stajından asılı olmayaraq orta əməkhaqqının məbləği əsasında hesablanır. Maddə 10. Qanunun pozulmasına görə məsuliyyət Bu Qanunun pozulmasında təqsirli olan hüquqi və fiziki şəxslər Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada məsuliyyət daşıyırlar.
Hemofiliya

Maddə 11. Qanunun qüvvəyə minməsi Bu Qanun dərc olunduğu gündən qüvvəyə minir. İlham ƏLİYEV, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti Bakı şəhəri, 3 may 2005-ci il Arxivləşdirilib 2016-03-06 at the Wayback Machine↑ "odlarmed". 2019-06-13 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2011-01-28. ↑ M.Axundov, İnsan Genetikasına səyahət, Azərnəşr 1975, səh. 51 Bu gün Azərbaycanda 1281 hemofiliyalı xəstə rəsmi qeydiyyatdadır
A vitamini

A vitamini yağda əriyən vitaminlərdəndir, əsasən qaraciyərdə toplanır. Yüksək miqdarlarda alınması toksik reaksiyalarına (zəhərlənmə) səbəb ola bilir. A vitamininin miqdarı Retinol Equivalant ilə ölçülür. Orta yaşlı kişilərdə A vitamininin lazımi miqdarı 1000 Retinol, orta yaşlı qadınlarda isə 800 Retinol tələb olunur. Aşağıda bəzı qidaların içində Retionalun miqdarı verilmişdir. 6 gr qaraciyər (Dana), 9124 1 yemək qaşığı balıq yağı, 4080 1 böyük yumurta sarısı, 97 1 fincan süd, 76 1 orta boyüklükdə kartof, 2487 1 orta boyüklükdə kökdə, 2025 A vitamini göz problemləri və korluğun qarşısını alır.
A vitamini

İnfeksiyaya qarşı müqaviməti artırır. Dərinin, dırnaqların və saçların sağlam qalmasını təmin edir. Diş və diş ətləri üçün böyük əhəmiyyət daşıyır. Bu vitamin dərinin nəmli qalmasını təmin edir. Sinir sistemi xəstəliklərində, soyuqdəymə, ayrıca olaraq böyrəklərdə, ağciyərlərdə problemlər yaranarsa A vitamini müsbət təsirlər edir. Öskürəyə faydalıdır.
A vitamini

Olduğu qidalar Bu vitamin ən çox balıq yağında mövcuddur. Tez-tez süd və yumurtalı yeməklər yeyən insanlar bu vitamini kifayət qədər və hazır olaraq götürməkdədirlər. Ayrıca ərik, quşqonmaz, cəfəri, ispanaq, kök, kərəviz, kahı, portağal, pomidor, qırmızı istiot, yerkökü, kərə yağında da A vitamini vardır. Retinol, A vitamininin bəsin olaraq alınan halına deyilir. Həmçinin bax Xarici keçidlər VitaminA saytı
Bərabəryanlı üçbucaq

Bərabəryanlı üçbucaq — iki tərəfi bərabər olan üçbucağa deyilir. Bərabəryanlı üçbucaqda bərabər tərəflər yan tərəflər, üçüncü tərəf isə oturacaq adlanır. Bərabəryanlı üçbucaqda oturacağa bitişik bucaqlar bərabərdir. Bərabəryanlı üçbucaqda oturacağa çəkilmiş hündürlük, həm median, həm də təpədəki bucağın tənbölənidir. Bir üçbucağın üç tərəfi, uyğun olaraq, o biri üçbucağın üç tərəfinə bərabərdirsə, bu üçbucaqlar bərabərdir. Bu teoremi TTT (tərəf, tərəf, tərəf) adlandıracağıq.
Bel ağrısı

Bel ağrısı — insanlarda, xüsusən də yaşlı nəsildə tez-tez rast gəlinən əlamət. Hesablamalar göstərir ki, hər dörd insandan biri bütün həyatları boyu bir dəfə də olsa bel ağrısından şikayətlənir. Bu insanların həkimə müracət etməsinə və ya işdən qalmasına ən çox səbəb olan şikayətlərdən biridir. Amma müəyyən sadə müalicəvi tədbirlərin və bədən tərbiyəsinin həyata keçirilməsi ağrıların uzun müddət itməsinə səbəb ola bilər. Ağrıların davamlı xarakter alması və iş qabiliyyətini pozması həkimə müraciət etmək üçün əsas verir. Davam etmə xüsusiyyətlərinə görə bel ağrılarının bölünməsi: Kəskin BA: davam etmə müddəti 6 həftədən az olan bel ağrıları Yarımkəskin BA: 6 həftədən çox, lakin 3 aydan az davam edən bel ağrıları Xronik BA: 3 aydan çox müddətə xəstənin normal həyatını məhdudlaşdıran bel ağrıları Qayıdan (residiv verən) BA: əvvəllər oxşar lokalizasiyalı eyni bel ağrıları olan xəstələrdə simptomsuz dövrlərlə müşayiət olunan kəskin BA. Epidemiologiya Bel ağrılarına klinik praktikada tez-tez təsadüf olunur. Əhalinin 80%-i həyatında ən azı bir dəfə bel nahiyəsində məhdudlaşdırıcı ağrı epizodu ilə qarşılaşır .
Bel ağrısı

İnsanların təxminən 40%-i yardım üçün ilkin səhiyyə xidmətləri səviyyəsinə, 40%-i manual terapevtlərə, “ara həkimlərinə” və yalnız 20%-i mütəxəssislərə müraciət edir. 6 həftə ərzində epizodların 90%-i müalicədən asılı olmayaraq özbaşına keçir . Eyni zamanda, bir qism xəstələrdə xronik ağrılar və əmək qabiliyyətinin itməsi baş verir. Məhdudiyyətləri 1 ildən çox olan bütün xəstələr 90% halda intensiv müalicə olmadan işləməyə qadir olmurlar . İlkin səhiyyə müəssisələrinə kəskin BA nəticəsində müraciətin tezliyi ikinci, ortopedlərə isə birinci yerdədir. BA simptomlarının təkrar olması kifayət qədər tez-tez baş verir və il ərzində insanların təxminən 60-80%-də müşahidə olunur. Bel bir çox vacib elementləri özündə birləşdirən (sümüklər, əzələlər, bağlar və fəqərələr arasında yastıq rolunu oynayan disklər) mürəkkəb quruluşa malikdir. Beldə olan ağrılar bu elementlərin hər birindən qaynaqlana bilər.
Bel ağrısı

Bəzi insanlarda isə bel ağrısının hər hansi spesifik bir səbəbi tapılmır. Aşağıdakı spesifik səbəblər müəyyən edilir: Bel ağrıları ən çox ağır yük qaldırmaq və ya yöndəmsiz sərt hərəkətlər nəticəsində əzələ və bağların dartılmasından əmələ gəlir. Bəzən isə əzələ spazmı ağrılar yarada bilər. Struktur problemləri Bir çox hallarda bel ağrıları aşağıda göstərilən struktur problemləri nəticəsində meydana gələ bilər: Qabarmış və ya yırtılmış fəqərələrarası disklər. Disklər fəqərələr arasında yastıq rolunu oynayır və onları hərəkət zamanı bir birinə sürtülərək zədələnməkdən qoruyur. Bəzən, disk içərisində olan yumşaq maddə öz yerindən kənara qabarır və ya yırtılır və bununla da yaxından keçən sinirə təzyiq edir. Amma bəzi insanlarda diskin qabarması və yırtılması olsa da ağrılar olmur. İşialgiya.
Bel ağrısı

Qabarmış və ya yırtılmış fəqərələrarası disklər oturaq sinirini sıxaraq beldə, sağrı nayihəsində və aşağı ətrafın arxasında kəskin ağrı hissi yaradır. Artritlər. Osteoartrilər (sümük iltihabi) ən çox bud, əl, diz və beldə olan oynaqları zədələyir. Bir çox hallarda belde olan artritlər (oynaq iltihabı) onurğa beyin ətrafında olan sahəni daraldaraq ağrılara səbəb olur. Skelet pozğunluqları. Onurğa sütununun əyriliyində anormallıq bel ağrılarına səbəb ola bilər. Əgər onurğa sütunun təbii əyriliyi dəyişirsə bel nayihəsində bu özünü qabarma (qozbellik) və ya yana əyilmə (skalioz) kimi göstərir. Osteoparoz.
Bel ağrısı

Osteoparoz zamanı bel fəqərələri kövrək olurlar ki, bu da onlarda sinıqlar və ya çatların əmələ gəlməsinə səbəb olur.Aşağıda bel ağrılarının az-az rast gəlinən, amma ciddi aqibəti olan patologiyalar qeyd olunur: Cauda equina syndromu ciddi nevroloji problemdir və bel və aşağı ətrafları innervasiya (sinir təminatı) edən sinirlərin zədələnməsi ilə əlaqədardır. Sindrom aşağı ətraflarda zəiflik, çanaq orqanlarında hərəkətsizlik, sidik ifrazi və defekasiya aktına nəzarətin itməsinə gətirib çıxarır. Onurğa sütünunun xərçəngi. Onurğa sütununda olan xərçəng sinirləri sıxaraq ağrı verə bilər. Onurğa sütununda iltihab. Əgər ağrılar hərarət, gərginlik və isti sahələrlə müşayət olunursa iltihabdan şübhələnmək lazımdır. Risk faktorları Qadın cinsi Ağır fiziki iş Nə zaman həkimə müraciət etməli Beldə olan ağrılar əsasən evdə aparılan sadə müalicəvi tədbirlər nəticəsində aradan qalxır. İlkin 72 saat ərzində görülən tədbirlərin effekti meydana çıxır.