LocalDoc/ldquad_v2_retrieval-reranked huggingface dataset:
Parabola

Parametrik forması: t 2 Üfüqi simmetriyanın ucları ) 2 ( y − k ) 2 4 p y 2 haradakı: 1 4 p − k 2 p k 2 4 p 4 a c − b 2 4 a − b 2 a . Parametrik forması: t 2 Baş parabola Parabola üçün ümumi düstur aşağıdakı kimidir: ) 2 x 2 y 2 və aşağıdakı kimi ifadə üçün doğrudur, B 2 .Baş parabola üçün fokus tənliyi: F(u, v), və a direktriks üçün düstur: ( a x + b y + c ) 2 a 2 + b 2 ( x − u ) 2 ( y − v ) 2 Qauss xəritəsinin forması Qauss xəritəsinin forması aşağıdakı kimidir: tan 2 tan {\displaystyle (\tan ^{2}\phi ,2\tan \phi )} tənliyin ifadəsi aşağıdakı ifadə kimi eynigüclüdür: cos sin {\displaystyle (\cos \phi ,\sin \phi )} Polyar koordinatda parabola Polyar koordinatda olan parabola üçün aşağıdakı bərabərliklər vardır: cos ⁡ ( φ ) sin 2 ⁡ ( φ ) [ − π 2 , π 2 ] {\displaystyle (a,0)} 2 a 1 − cos ⁡ ( φ ) Fəzada Parabola Bir sıra kosmik cisimlərin trayektoriyası (kometlər, asteroidlər və s.) böyük sürətlə parabolaya oxşayırlar. Parabola konus ailəsinin bir hissəsinə aiddir. Parabolanın formasından bir sıra arxitekturada istifadə edilir. Həmçinin bax Xarici keçidlər Animierte Parabel Apollonius' Derivation of the Parabola* Interactive parabola-drag focus, see axis of symmetry, directrix, standard and vertex forms Archimedes Triangle and Squaring of Parabola Two Tangents to Parabola Parabola As Envelope of Straight Lines Parabolic Mirror Three Parabola Tangents Module for the Tangent Parabola Focal Properties of Parabola Parabola As Envelope II The similarity of parabola Dynamic Geometry Sketches, interactive dynamic geometry sketch. a method of drawing a parabola with string and tacks Arxivləşdirilib 2010-09-01 at the Wayback Machine
Hökümə Qurbanova

Hökümə Abbasəli qızı Qurbanova (29 may (11 iyun) 1913, Bakı – 2 noyabr 1988, Bakı) — görkəmli Azərbaycan kino və teatr aktrisası, film səsləndirən, filmlərdə və arxiv kadrlarda iştirak edən şəxs, SSRİ xalq artisti (1965). Azərbaycan milli səhnəsində misilsiz faciə aktrisası olub. Tükənməz ehtiraslı, səngiməz temperamentli, coşğun emosiyalı, musiqili lirik-dramatik səsli sənətkar idi. Romantik aktyor məktəbinin görkəmli nümayəndəsi olmaqla bərabər, realist üslubda da möhtəşəm sənət nailiyyətləri qazanıb. Hökümə Abbasəli qızı Qurbanova 1913-cü il iyun ayının 11-də Bakıda ziyalı ailəsində doğulub. Teatrda ilk illər aktyor Ələsgər Ələkbərovla evli olduğu üçün "Ələkbərova" soyadıyla çıxış edib. Hökümə xanım Bakı Pedaqoji Texnikumunu bitirib (1931). Elə həmin il Azərbaycan Dövlət konservatoriyasına daxil olaraq iki il fortepiano sinfində təhsil alıb. Güclü musiqi yaddaşı vardı. Konservatoriyada təhsil alarkən dramaturq və teatr xadimi Cəfər Cabbarlının ciddi təşəbbüsü ilə "Almaz" filmində Yaxşı roluna çəkilib.
Hökümə Qurbanova

Ancaq film ekranlara ədibin ölümündən sonra, 1936-cı ildə buraxılıb. Milli Dram Teatrının tamaşalarında əvvəllər ara-sıra çıxış edən Hökümə Qurbanova 1938-ci ildən ömrünün sonunadək bu kollektivin əvəzolunmaz aktrisası kimi şöhrətlənib. Hökümə xanımın xırda-para epizod rollarını nəzərə almasaq, o, 1940-cı illərdən əsas rolların ifaçısına çevrilib. Teatr tariximizdə Hökümə Qurbanova kimi gözəl və məlahətli səs variasiyaları ilə oynaya bilən ikinci qadın sənətkar olmayıb. Tamaşaçı salonunun arxa sıralarında əyləşən sənətsevərlər də onun məşəl kimi yanan, alovlu və ağıllı gözlərindəki mənaları aydınca görür, duyur və dərk edirdilər. Aktrisa lazım gələndə səhnədə dəqiqələrlə mərmər abidə kimi "donub" qala bilirdi (məsələn, Şekspirin "Qış nağılı"nda Hermiona rolunda). Pauzaları baxış və hərəkətləri ilə ustalıqla "doldururdu". Yaradıcılığı Hökümə Qurbanova romantik aktyor məktəbinin poetika göstəricilərini lirik-psixoloji aktyor məktəbinin ifadə vasitələri ilə qovuşduran, onları harmonik ayrılmazlıqda, bir estetik prinsiplərdə təqdim edən ilk aktrisadır. Ehtirası, fikirləri, məhəbbəti, həyat kredosu müxtəlif müstəvi kəsiklərində çarpazlaşan Kleopatra səpkili mürəkkəb faciə obrazlarının ən dramatik səhnələrində də aktrisa səslə daxili ehtirasını paralel işlətməkdə, onları obrazın mürəkkəb, psixoloji, ziddiyyətli mənəvi aləminin açılmasma istiqamətləndirməkdə mahir ustad idi. Psixoloji rollarda obrazın ovqatını tamamlamaq üçün səsləndirilən musiqinin ritm və ahəngini, təranə düzümünü Hökümə xanım səsinin cingiltili, titrəyişli musiqisi ilə eyni kökdə, not dəqiqliyi ilə qururdu." Komediya rollarında (Bənovşə, Xanuma…) səhnəyə çıxan Hökümə Qurbanovanın məlahətli yumoru, sərrast və dürüst istiqamətli satirası sanki səhnəyə sığmırdı, vəziyyətin ovqatı bütün salona sirayət edirdi.
Hökümə Qurbanova

Onun yumorlu ifası əsərin məhvərinə çevrilir, tamaşadakı bütün personajları öz gülüşünün oxu ətrafında fırlanmaq cazibəsinə salırdı. Mənalı, zərif və cazibəli plastikası vardı. Hərəkətlərini Personajın ictimai-sosial mənsubiyyətinə, mənəvi-əxlaqi xüsusiyyətlərinə, hadisələrin psixoloji dramatizmınə ahəngdar həssaslıqla bağlayıb əlaqələndirirdi. Hökümə Qurbanovanın çöhrəsində Cakondanın sirli təbəssümü vardı. Aktrisa o təbəssümün sehrindən və hüsnündən dramatik rollarda məharətlə istifadə edirdi. O dramatik rollarda ki, onların həyat amalları insanpərvərliklə, xeyirxah əməllərlə yoğrulub. Janr-üslub və oyun-forma baxımından Hökümə Qurbanovanın yaradıcılığını aşağıdakı bölgülərə ayırmaq olar. Romantik faciə rolları. Hökumə xanımın Hüseyn Cavidin "Şeyx Sənan" (Xumar), "Səyavuş" (Südabə), Vilyam Şekspirin "Antoni və Kleopatra" (Kleopatra), "Qış nağılı" (Hermiona), Fridrix Şillerin "Orlean qızı" (Janna d'Are), Səməd Vurğunun "Fərhad və Şirin" (Şirin və Məryəm), Cəfər Cabbarlının "Od gəlini" (Solmaz) faciələrində oynadığı mürəkkəb obrazların səhnə təfsiri bu bölümə aiddir. Realist faciə rolları.
Hökümə Qurbanova

Aktrisa "Azərbaycanfilm"in istehsal etdiyi "Bir ailə" filmində Leyla, "Onu bağışlamaq olarını? ", "Mən rəqs edəcəyəm" kinolentlərində Laçın, Mahmudun anası, "İnsan məskən salır"da Ana rollarına çəkilib. Rəssam Nüsrət Fətullayevdən doğulmuş qızı Vəfa Fətullayeva Akademik Teatrın tanınmış aktrisalarından olub və 42 yaşında dünyasını dəyişib. Hökümə Qurbanova iki çağırış Azərbaycan SSR Ali Sovetinin deputatı olub. 17 iyun 1943-cü ildə Azərbaycan Respublikasının əməkdar artisti, 24 may 1960-cı ildə xalq, 2 mart 1965-ci ildə SSRİ xalq artisti fəxri adlarına layiq görülüb. 1988-ci il noyabr ayının 2-də Bakıda vəfat edib. Fəxri xiyabanda dəfn olunub. Birinci həyat yoldaşı — Ələsgər Ələkbərov (1910–1963), teatr və kino aktyoru, SSRİ xalq artisti (1961) Qızı — Nailə Ələkbərova İkinci həyat yoldaşı — Nüsrət Fətullayev, dekorator Qızı — Vəfa Fətullayeva, aktrisa. Filmoqrafiya Almaz (film, 1936) (tammetrajlı bədii film)-rol: Yaxşı Aygün (film, 1960) Bir ailə (film, 1943) Bizim küçə (film, 1961) Bizim qəribə taleyimiz (film, 2005) Böyük dayaq (film, 1962) Cavidi xatırlarkən (film, 1982) Əhməd haradadır? (film, 1963) Əmək və qızılgül (film, 1962) Həyat öyrədir (film, 1961) İnsan məskən salır (film, 1967) Kölgələr sürünür (film, 1958) Qara daşlar (film, 1956) Qızmar günəş altında (film, 1957) Onu bağışlamaq olarmı?
Hökümə Qurbanova

(film, 1959) Onun böyük ürəyi (film, 1958) Ögey ana (film, 1958) Romeo mənim qonşumdur (film, 1963) Uzaq sahillərdə (film, 1958) Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C. Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923–2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 51.
Con Kennedi

Con Fitscerald Kennedi (ing. John Fitzgerald Kennedy; 29 may 1917[…] – 22 noyabr 1963[…]) — 1961–1963-cü illərdə ABŞ-nin 35-ci prezidenti (Demokratlar partiyasından). ABŞ tarixində ilk katolik prezidenti, XX əsrdə doğulmuş ilk prezident və Teodor Ruzveltdən sonra ölkənin ikinci ən gənc prezidenti olmuşdur. Kennedi, prezidentlər arasında yeganə Pulitser mükafatı laureatıdır ("Profiles in Courage" kitabına görə). Onun prezidentliyi dövründə ("Kennedi stili" adlanır) Apollon proqramının qəbul edilməsi, ölkədəki mülki hüquqlar uğrunda hərəkat və soyuq müharibənin kəskinləşməsi (Karib böhranı və Berlin divarının tikilməsi) baş vermişdir.
Con Kennedi

Kennediyə yaxınlığı ilə tanınan Merilin Monronun məşhur "Ad günün mübarək, cənab prezident" mahnısı məhz ona həsr edilmişdir. Kennedinin adını daşıyan bir çox obyektlər var (ada, Con Kennedi adına Beynəlxalq Hava Limanı, universitet, kitabxana, stadion, Kentukki və İndiana ştatları arasında körpü, ABŞ hərbi donanmasının aviadaşıyıcı gəmisi və s.). NASA-nın Floridadakı Kanaveral burnunda yerləşən Uçuş Əməliyyatları Mərkəzinin adı dəyişdirilərək "Con F. Kennedi Kosmik Mərkəzi" adlandırılmışdır. 1963–73-cü illərdə Kanaveral burnu da Kennedinin şərəfinə adlandırılmışdı, lakin 1973-cü ildə keçirilən referendumun nəticəsi olaraq əvvəlki adı geri qaytarıldı. Kennedi həm də 1964-cü ildən yarımdollarlıq sikkələrin üzərində təsvir edilir.
Con Kennedi

1976-cı ildə Gellap İnstitutunun tədqiqatlarına əsasən amerikalıların əksəriyyəti Kennedini ABŞ prezidentləri arasında ən görkəmlisi hesab etmişdir. 1960-cı ildə Kennedinin nitqlərindən ibarət "Sülhün strategiyası" adlı toplu dərc edilmişdir. Adı tarixdə 100 ən çox öyrənilmiş şəxsiyyətlər siyahısına daxil edilib. Erkən illəri Con İrland mənşəli katolik ailəsində doğulmuşdur, Rouz və Cozef Kennedinin doqquz uşağından ikincisi olmuşdur. Ailələrində siyasət ənənələri var idi. 25 yaşında Conun atası ABŞ-də ən cavan bank müdiri olmuşdur.
Con Kennedi

Con uşaqlıqdan xəstəhal, fiziki cəhətdən zəif adam idi, onun qardaşı Robert deyirdi ki, Con xəstə olarkən çoxlu kitab oxuyardı. Conun Uollinqford bir məktəb yoldaşı xatırlayırdı ki, o məktəbdə "Nyu-York Taymsı" başdan-başa oxuyan yeganə şəxs idi. 1935-ci ildə orta məktəbi bitirmiş, London İqtisadiyyat Məktəbinə, sonra isə Prinston Universitetinə daxil olmuşdur. 1940-cı il iyunun 21-də Con Harvard Universitetini bitirmişdir. 1944-cü il avqustun 12-də Conun böyük qardaşı Cozef İkinci dünya müharibəsində həlak oldu. Hərbi xidmət C. Kennedi Amerika futbolu oynayarkən belini zədələmişdi.
Con Kennedi

Bu zədə ona həyatı boyu əziyyət vermişdir. Bu zədə səbəbindən onu hərbi xidmətdən azad etsələr də, atasının nüfuzu sayəsində o xidmətə qəbul edilmişdi. Sakit okeanda PT-109 torpeda katerində xidmət edərkən Kennedi leytenant rütbəsi, cəsarətə görə Purpur Ürək və HDQ-nin mükafatlarını qazanmışdı. 1943-cü il avqustun 2-də Kennedinin kapitanı olduğu PT-109 kateri yapon mina gəmisi tərəfindən tarana məruz qaldı. Bu hadisə zamanı göstərdiyi şücaətə görə o HDQ və Dəniz piyadaları Medalı ilə (ing.
Con Kennedi

Navy and Marine Corps Medal) təltif olunmuşdur. Kennedinin İngiltərənin Münhen razılaşmasındakı rolundan bəhs edən "Münhen sövdələşməsi" adlı diplom işi 1940-cı ilin iyulunda "İngiltərə nə üçün yatmışdı?" adı altında kitab şəklində dərc edilmiş və 80 minlik tirajla çıxmışdı. 1946-cı ilin əvvəlində Kennedi ABŞ Konqresinin Nümayəndələr Palatasına öz namizədliyini təqdim etdi. 1947–53-cü illərdə o, 11-ci Massaçusets Konqres dairəsindən Nümayəndələr Palatasının üzvü, 1953-cü il yanvarın 3-dən 1960-cı il dekabrın 22-dək isə senator olmuşdur.
Con Kennedi

Bu dövrdə o, Dvayt Eyzenhaverin siyasətini tənqid etmişdir. 1949 ildə Kennedi Polşada, Sovet İttifaqında, Türkiyədə, Fələstində və Balkanlarda olmuşdur. 1951-ci ildə isə o, İngiltərəyə, Fransaya, İtaliyaya, İspaniyaya, AFR-ə və Yuqoslaviyaya səfər etmişdir. Daha sonra o, Pakistanda, Hindistanda, Malayada və Cənubi Koreyada olmuşdur. 1953-cü il sentyabrın 12-də Kennedi Jaklin Buvye (Kennedi) ilə evlənmişdir.
Con Kennedi

Nikah mərasimi Nyu-Portda (Rod-Aylend ştatı) keçirilmişdir. 1956-cı ilin əvvəlində Kennedi belindəki xəstəliyinə görə çarpayıda yazılmış "Profiles in Courage" ("Şücaətin xassələri") kitabı dərc edilmişdir. Növbəti ildə aldığı Pulitser mükafatını Kennedi zənci kollecinə verdi. Həmin ilin iyul ayında Kennedi Senatda Əlcəzair haqqında nitqlə çıxış etdi və bildirdi ki, Fransa Əlcəzairə müstəqillik verməlidir. 1960-cı il yanvarın 2-də Kennedi özünün prezidentliyə namizədliyini irəli sürməsi haqqında qərarını elan etdi.
Con Kennedi

Kennedinin Demokratlar partiyasından rəqibləri Hubert Hemfri, Stüart Sayminqton, Adlay Stivenson və Lindon Conson idi. Bütün prezidentliyə namizədlərdən Kennedi müxtəlif ştatlara daha çox səyahət etmiş və seçki mitinqlərində başqa namizədlərdən daha çox çıxış etmişdir. 1960-cı il iyulun 13-də Demokratlar Partiyasının Qurultayı prezident seçkilərində partiyanın vahid namizədi kimi Con Kennedini irəli sürdü. Kennedi isə öz seçki qəragahındakı etirazlara baxmayaraq vitse-prezident vəzifəsini Lindon Consona təklif etdi. O, seçkilərdə Consonun cənub ştatlarındakı nüfuzundan yararlanmağı düşünürdü.
Con Kennedi

1960-cı il noyabrın 8-də baş tutan seçkilərdə səslərin hesablanmasından sonra Kennedi və vitse-prezidentliyə namizəd Lindon Conson öz rəqibləri ilə təxminən eyni səs aldılar (49,7% — 49,5%), bu 1888-ci ildən sonra namizədlər arasındakı ən yaxın nəticə idi. Kennedinin Respublikaçılar partiyasından rəqibi Riçard Nikson ondan daha çox ştatda qalib gəlmişdi. Kennedi özü Yeni İngiltərədə və şərq ştatlarında, habelə Nyu-Yorkda, Nyu-Cersidə, Pensilvaniyada, Miçiqanda, İllinoysda və Texasda qalib gəldi, lakin seçki kollegiyasında səslərin nisbəti 303:219 Kennedinin xeyrinə oldu. Prezidentlik Daxili siyasəti Kennedi seçki kampaniyasına başlayanda onu dəhşətə gətirən bu oldu ki, Cənubdakı protestant təşkilatların çoxu hələ də guya hər bir katolikin Roma Papasına danışıqsız tabe olacağı barədə köhnə nağıllara inanırdı. Kennedi bu problem barədə 1960-cı il sentyabrın 12-də Texasda "Hyuston şəhəri Keşişlərinin Böyük Assosiasiyasının" üzvləri qarşısında nitqlə çıxış etdi. Kennedi demişdir: "Mən prezidentliyə katolik namizədi deyiləm.
Con Kennedi

Mən Demokratik Partiyanın, həm də katolik olan namizədiyəm. Mən ictimai məsələlər haqqında kilsə adından danışmıram və kilsə də mənim adımdan danışmır." Kennedinin daxili siyasət doktrinası "Yeni sərhədlər" ("New Frontier") adlandırıldı. Kennedi komandasının orta yaşı 45 idi. Konqresdə üstünlüyün demokratlarda olmasına baxmayaraq, mühüm rolu ona bağlı olan cənub mühafizəkarlarının koalisiyası oynamışdır. Buna görə də Kennedinin təhsil üçün federal köməyin artırılmasına, qocalar üçün tibbi sığortaya və yeni Şəhər İşləri Departamentinin (Department of Urban Affairs) yaradılmasına dair təşəbbüsləri əngəllənmişdir.
Con Kennedi

Kennedinin vergilərin ixtisarı haqqında təklifi də Konqres tərəfindən qəbul edilməmişdir. Kennedi ABŞ Ali Məhkəməsinə iki hakim təyin etdi (Bayron Reymond Uayt və Artur Cozef Qoldberq). 1962-ci ildə tələbələr zənci Ceyms Mereditə Mississippi Universitetinə girməyə mane olduğu üçün Kennedi Mereditin kursa daxil edilməsi üçün təxminən 400 federal marşal və 3000 əsgər göndərmişdir. 1963-cü il iyunun 11-də Alabama qubernatoru Corc Uolles Alabama Universitetinə daxil olan iki zənci tələbəni dayandıran zaman, Kennedi yenidən müdaxilə etmişdir. Son nəticədə 1965-ci ildə mülki hüquqlar haqqında akt təklif olunmuşdur.
Con Kennedi

Eyni zamanda Kennedinin senator Cozef Makkartinin antikommunist fəaliyyətində müdafiəsi tez-tez tənqid edilmişdir. Kennedinin buraxdırdığı ABŞ xəzinə biletləri sonradan onun xələfi Lindon Conson tərəfindən yenidən Federal Ehtiyat Sisteminin banknotları ilə əvəzləndi.Kennedinin Məxfi Xidmətdə işlədilən ləqəbi Lancer (Ulan-nizəli süvari əsgər) olmuşdur. Kennedi hökumətinin üzvləri Vitse-prezident — Lindon Conson Dövlət katibi — Din Rask Maliyyə naziri — Duqlas Dillon Müdafiə naziri — Robert Maknamara Ədliyyə naziri — Robert Kennedi Daxili İşlər naziri — Stüart Adall Kənd Təsərrüfatı naziri — Orvill Friman Ticarət naziri — Lüter Hodces Əmək nazirləri — Artur Qoldberq, Uillard Virts Səhiyyə, Təhsil və Rifah nazirləri — Abraham Ribikoff, Entoni Selebriz Poçt nazirləri — Ceyms Dey, Con Qronuski Xarici siyasəti Kennedi "Kütləvi qisas" (massive retaliation) doktrinasını rədd edərək, kommunizmin dayandırılması (containment) və "Çevik əks-tədbir" (flexible response) doktrinalarını qəbul etdi. 1961-ci ildə xaricə texnika və təhsil sahəsində kömək edən Sülh Korpusu (Peace Corps) yaradılmışdır. Birləşmiş Ştatların Vyetnamdakı hərbi müdaxiləsini artırması haqqında təklifi rədd etmiş Kennedi Vyetnama hərbi müşavirlər göndərdi.
Con Kennedi

Həmin ildə Sayqona Ağ Ev müşaviri Volt Rostov və general Maksvell Teylor gəldilər. 1963-cü ilin sentyabrında Kennedi vyetnamlılar barədə dedi: "Bu onların müharibəsidir. Məhz onlar onda qələbə çalmalı və ya məğlub olmalıdırlar". Növbəti ildə Kennedi bildirdi ki, hökumət Amerika qüvvələrini Cənubi Vyetnamdan 1965-ci ilin sonunadək çıxarmağı planlaşdırır. SSRİ Xarici İşlər naziri ilə görüşərkən Kennedi müstəqil və bitərəf Laos barədə fikir söylədi, çünki o zaman həmin ölkədə kommunist rejim hakimiyyətə gəlmişdi.
Con Kennedi

Konqres həmçinin Latın Amerikasına kömək məqsədilə Tərəqqi İttifaqı (Alliance for Progress) haqqında təklifi qəbul etdi. Kuba barəsində Kennedi bildirdi: "Birinci növbədə demək istəyirəm ki, ABŞ silahlı qüvvələri Kubaya müdaxilə etməyəcəklər." Lakin buna baxmayaraq o, hələ Eyzenhaver dövründə MKİ tərəfindən hazırlanmış Koçinos körfəzinə, sonradan müvəffəqiyyətsizliklə nəticələnən, müdaxilə planını ləğv etmədi. 1962-ci il sentyabrın 4-də Kennedi bildirdi ki, Birləşmiş Ştatlar Kubada sovet raketlərinin yerləşdirilməsinə qətiyyən dözməyəcəklər. Oktyabrın 22-də Kennedi demişdir: "…mən onu (Xruşşovu) dünya hökmranlığına yönəlmiş bu təhlükəli istiqamətdə fəaliyyəti dayandırmağa və qızğın silahlanmanın dayandırılması üzrə tarixi vəzifədə iştirak etməyə çağırıram.
Con Kennedi

O, indi dünyanı fəlakətdən xilas etmək üçün raketlərin Sovet İttifaqının yaxınlığında yerləşdirilməsinə heç bir ehtiyacın olmaması barədə öz sözlərini xatırlaya bilər". Həmin il oktyabrın 27-də ("qara şənbə)" Kubada yerləşmiş sovet qoşunları Amerika kəşfiyyat təyyarəsini vurdular, təyyarənin pilotu həlak oldu. Bu vəziyyətdə Kennedi Birləşmiş Ştatlar Silahlı Qüvvələrinin ali komandanı kimi iki gündən sonra sovet bazalarının bombalanması qərarına gəldi. Plan üzrə hərbi əməliyyatın birinci günündə 1080 təyyarə uçuşu nəzərdə tutulmuşdu, lakin Sovet İttifaqı tezliklə Amerikanın şərtlərini qəbul etdi və Fidel Kastronun mövqeyinə baxmayaraq, Kubadan raketləri çıxartdı. Nəticədə ABŞ Kubanın dəniz blokadasını (karantini) ləğv etdi.
Con Kennedi

Karib böhranı həll olundu. 1963-cü il avqustun 5-də Kennedinin təklifi ilə Moskavda ABŞ, SSRİ və Böyük Britaniyanın iştirakı ilə nüvə silahının suda, havada və quruda sınaqdan çıxarılmasının qadağan edilməsi haqqında müqavilə imzalandı. Bu müqavilə yeraltı nüvə sınaqlarına tətbiq edilmirdi. Həmin müqaviləni amerikalılar çox müsbət qarşıladılar, lakin eyni zamanda Kennedi amerikalıları nüvə silahından müdafiə sığınacaqlarının tikintisinə çağırırdı.Kennedini silahlı əməliyyatlarla hədələyən Xruşşov Qərbin Berlindən çıxmasını tələb edirdi. 1963-cü il iyunun 26-da bölünmüş Berlində çıxış edərkən Kennedi demişdi: "İki min il bundan əvvəl deyirdilər: "Civis Romanus sum" (mən Roma vətəndaşıyam).
Con Kennedi

İndi azad dünyada iftixarla deyirlər: "Ich bin ein Berliner" (mən berlinliyəm)… Elə bir gün gələcək ki, bu şəhər, bu ölkə və bütün Avropa qitəsini birləşdirəcək…" Bu barədə Kennedi həmçinin bildirmişdir: "İndi bütün dünyada azad insanlar Berlin vətəndaşlarıdırlar və buna görə, azad insan kimi, iftixarla deyirəm: "Ich bin ein Berliner". 1962-ci ildə Kennedi hökuməti Qərbi Avropa ilə Kennedi raundu deyilən ticarət-siyasi danışıqlarını aparmağa başladı, ancaq onlar 1964-cü ilin baharında başa çatdı. Kennedi hökuməti Afrikaya xüsusi diqqət yetirmişdir, hələ prezidentliyindən əvvəl o, Qərbi və Mərkəzi Afrikaya xüsusi nümayəndəlik göndərdi. Bu işə Kennedinin nisbətən cavan və fəal adamları qatılırdı. Menen Vilyams dövlət katibinin Afrika işləri üzrə köməkçisi təyin edilmişdi, onun müavini həmin sahədə təcrübəli Vayn Frederiks olmuşdur.
Con Kennedi

Konqo, Efiopiya, Liberiya, Liviya, Mərakeş, Seneqal və Tunis Amerikadan hərbi yardım alırdı. Habelə Tropik Afrikaya, xüsusən Nigeriyaya Amerikanın köməyi çatdırılırdı. Kennedinin təklifi ilə prezident təyyarəsində "United States of America" sözləri və Amerika bayrağının təsviri meydana gəldi. Kennedinin prezidentliyi dövründə Məxfi Xidmət təkcə Texasda Conu öldürməyə 34 cəhdi araşdırmışdır. Həmin ştatda mühafizəkar və ultrasağ qüvvələrin mövqeləri xeyli güclü idi, hətta 1960-cı ildə əslən texaslı olan Lindon Conson və onun arvadı, sonra isə ABŞ-nin BMT-dəki səfiri Adlay Stivenson burada açıq şəkildə təhqirlərə məruz qalmışdılar.
Con Kennedi

Dallas küçələrində Kennedinin şəkli və "xainliyə görə axtarılır" yazısı ilə plakatlar görünürdü, lakin 1964-cü ildə prezident seçkilərinə hazırlaşarkən Kennedi Texasa yola düşmüşdü, çünki bu ştatın səsləri seçkilərdə mühüm rol oynayır. Kennedi demişdi: "İlahi, Texasa səfərdən çəkinə bilsəydim… Bir səbəb uydurmaq olarmı?" 1963-cü il noyabrın 22-də ("qara cümə") prezident təyyarəsi Dallasdakı Lavfild aeroportuna endi. Prezidentin mühafizəsi motorlaşdırılmış Dallas polis idarəsi dəstəsi, təhlükəsizlik xidməti avtomobili və Məxfi Xidmət agentlərindən ibarət idi. Kortejin önündə təhlükəsizlik xidməti avtomobili, sonra altı polis motosikli, fərqləndirici işarələri olmayan baş maşın və 1961-ci il modelli prezident "Linkolnu" gedirdi. İsti havaya görə təhlükəsizlik agenti Louson "Linkolnun" orqanik şüşədən olan üstünü çıxarmağı qət etdi.
Con Kennedi

Prezident avtomobilini soldan və sağdan cəmi dörd motosikletçi müşayiət edirdi, maşında isə iki Məxfi Xidmət agenti var idi. "Linkolnun" arxasınca səkkiz nəfər agentlə "Kadillak" gəlirdi. Buna baxmayaraq saat 12:30-da Kennediyə snayper tüfəngindən iki dəfə atəş açıldı, birinci mərmi onun boynuna, ikincisi isə başına dəydi. Prezident mühafizəsinin zabiti Klinton Hill Kennedini qorumaq üçün yük yerinə çıxdı. "Linkoln" Parklend Hospitelə yönəldi və həkimlər 25 dəqiqə ərzində Kennedini xilas etməyə çalışdılar, lakin saat 1-də rəsmi olaraq onun ölüm xəbəri elan edildi. Bütün hadisəni Abraham Zapruder kameraya çəkmişdir.
Con Kennedi

Həmin gün saat 13:46-da Senat işini dayandırdı, bir dəqiqə sonra Nyu-York birjası bağlandı. Saat 13:49-da SİTA sui-qəsd haqqında xəbər verdi. Saat 15:41-də tabut Vaşinqtona uçan prezident təyyarəsinə yükləndi. Vaşinqtonda tabut gücləndirilmiş mühafizə altında Endrüs hava bazasına çatdırıldı. Kennedinin vəfatından sonra ABŞ Ali Məhkəməsinin sədri Erl Uorrenin rəhbərliyi altında yaradılmış komissiya (Uorren komissiyası) belə nəticəyə gəldi ki, prezidentin qatili Li Harvi Osvald tək hərəkət etmişdir, lakin növbəti araşdırmada Nümayəndələr Palatası qərara aldı ki, Kennedinin meyitinin yarılması standartlara uyğun şəkildə aparılmamışdır.
Con Kennedi

Noyabrın 25-də Kennedi Arlinqton milli qəbiristanlığında torpağa tapşırıldı. Qəbirin üzərində Jaklin Kennedinin təklifi ilə daimi od yandırılmışdır. Kennedinin ölümündən sonra beyni çıxarılmış və Milli Arxivdə saxlandıqdan bir müddət sonra yoxa çıxmışdır. Kennedi ailəsi Ata tərəfdən baba və nənəsi Patrik Cozef Kennedi (1859–1929) Meri Auqusta Hiki (1857–1923)Ana tərəfdən baba və nənəsi Con Frensis Ficerald (1863–1950) Meri Jozefona Hennon (1865–1964)Qardaş və bacıları Cozef Patrik Kennedi kiçik (1915–1944) Rozmari Kennedi (1918–2005) Ketlin Eqnes Kennedi (1920–1948) Yunis Meri Kennedi (1921–2009) Patrisiya Kennedi (1924–2006) Robert Frensis Kennedi (1925–1968) Cin Enn Kennedi Smit (1928-) Evard Mur Kennedi (1932–2009)1953-cü ildə Kennedi Jaklin Li Buvye ilə ailə həyatı qurur. Bu evlilikdən 4 uşaq doğulur ki, bunlardan ikisi doğulduqdan dərhal sonra vəfat edirlər.
Con Kennedi

Arabella (doğulub və ölüb 1956) Karolina Kennedi (1957-) Con Ficerald Kennedi kiçik (1960–1999) Patrik (doğulub və ölüb 1963) Müəllifi olduğu kitablar Profiles in courage ("Şücaətin xassələri"). — NY-Evanston: Harper & Raw, 1957. 1957-ci ildə bu kitaba görə jurnalistika sahəsində ən yüksək mükafat hesab olunan Pulitser mükafatına layiq görülür.Why England slept ("İngiltərə niyə yatmışdı"). — NY, 1961. Kennedinin diplom işi.A nation of immigrants ("İmmiqrantlar milləti").
Con Kennedi

— NY-Evanston: Harper & Raw, 1964. Kennedinin xatirəsi Kennedinin şəkli 1964-cü ilin 50 sentlik qəpiklərində yer almışdır. 1963-cü ildə Nyu-Yorkda yerləşən Aydlaud hava limanı onun şərəfinə Con Kennedi adına Beynəlxalq Hava Limanı adlandırılmışdır. 1966-cı ildən Harvard Universitetinin fakültələrindən biri Con Kennedinin adını daşıyır. 1964-cü ildə İsrailin paytaxtı Yerusəlimdə Yad Kennedinin inşası başlandı.
Con Kennedi

Maraqlı faktlar Var-dövlətinə görə ABŞ-nin ən varlı prezidenti hesab olunur. 2017-ci ildə Federal Tətqiqat Bürosunun Kennedinin qətli ilə bağlı məxfi sənədlərinin məxfilik müddəti başa çatacaq. Dünyada ən çox satılan videooyun olaraq rekord vuran Call of Duty:Black Ops oyunun süjetinə əsasən Kennedini oyunun baş qəhrəmanı olan Aleks Meyson öldürür. Con Kennedinin prezidentliyi zamanı Fidel Kastroya qarşı 42 uğursuz sui-qəsd həyata keçirilmişdir. Xarici keçidlər Ağ Ev tərcümeyi-halı Arxivləşdirilib 2006-05-25 at the Wayback Machine Kennedi milli tarixi sahəsi Arlinqton milli qəbiristanında qəbiri Arxivləşdirilib 2008-02-22 at the Wayback Machine Kennedi hökumətinin sənədləri Con Kennedinin qatili hələ də məlum deyil Con Kennedinin qətlindən 40 il keçir — 2003–11-22 Kennedinin və Kennedi haqqında kitablar Con Kennedinin adına Nyu-York beynəlxalq hava limanı Arxivləşdirilib 2009-05-18 at the Wayback Machine Harvard Universiteti Kennedilərin ailə ağacı Call of duty:Black Ops Fidel Kastroya qarşı suiqəstlər Həmçinin bax Con Kennedinin qətli
Asif Məhərrəmov

Asif Məhərrəmov və ya Fred Asif (tam adı: Asif Yusif oğlu Məhərrəmov; 26 iyul 1952, Ağdam – 1 iyul 1994, Yalta, Krım Muxtar Respublikası) — Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı, Birinci Qarabağ müharibəsi iştirakçısı. Erkən illəri Asif Yusif oğlu Məhərrəmov 1952-ci il iyulun 26-da Ağdam şəhərində anadan olub. On bir uşağı olan böyük bir ailənin ilki idi. Uşaqlığı yoxsulluq içində keçib. Uşaqlıqdan boks və futbolla məşğul olub.1969-cu ildə Ağdam şəhər 1 saylı orta məktəbi bitirmiş, Ağdam Dəzgahqayırma Zavodunda fəhlə kimi əmək fəaliyyətinə başlamışdır.1971-ci il 31 oktyabr ayında Ağdam kinoteatrında davada iştirakına görə, onu həbs edirlər. Asifə iki il iş kəsilir, və o, onun səkkiz ayını həbsxanada yatır.
Asif Məhərrəmov

Asifin qardaşı Ədalət Məhərrəmov xatırlayır: 1976-cı ildə Asif qız qaçırıb və onunla qısa ömür sürəndən sonra qəfil avtomobil qəzasına tuş gəlir. Təsadüf nəticəsində "Təcili yardım" maşınını vurulmasına görə, ona 4,5 il iş veriblər.1980-ci illərin sonunda həbsxanadan qurtardıqdan sonra, Asif Moskvadakı dostlarının yanına getdi. O, bir müddət sonra, Ağdama qayıtdı və restoran sahibi idi. Qarabağ müharibəsi və döyüşlərdə iştirakı Qarabağ müharibəsi dövründə Allahverdi və Eldar Bağırovla yaxın dost olub.1991-ci ilin 15 noyabrında "Haqq Cəbhəsi" batalyonunu yaratmışdır. Qardaşları Ədalət, Səxavət, Bəhlul və Mahir də onun batalyonunda döyüşürdülər. 1991-ci il 31 dekabr Xramort kəndinin azad edilməsində xüsusilə fərqlənmişdir.
Asif Məhərrəmov

Ağdamın Muradbəyli kəndi ərazisindəki hərbi hissəni müxtəlif siyasi qüvvələr dağıdıb, ordakı silah-sursatdan hakimiyyət uğrunda apardıqları mübarizədə istifadə etmək istəyən zaman Fred Asif bunun qarşısını alıb, öz batalyonunu həmin hərbi hissənin ərazisində yerləşdirdi və bundan sonra ordakı sursat yalnız Azərbaycanın müdafiəsi üçün istifadə olundu. Azərbaycan Respublikası Müdafiə Naziri Dadaş Rzayevin fərmanı ilə Asifə polkovnik-leytenant hərbi rütbəsi verildi. Asifin hərbi təhsili olmamasına baxmayaraq, O, 859 saylı həmin batalyonun ilk komandiri oldu.1992-ci il fevralın 25-dən 26-na keçən gecə Xocalı camaatını xilas etmək üçün Ağdam-Əsgəran istiqamətində dəhlizin açılmasında, öz batalyonu ilə iştirak edib. Asif 1992-ci il 7 mart 859 saylı hərbi minaaxtaranlar hissəsinin komandiri təyin edilir. 10 mart 1992-ci il Asifin köməyi ilə Aranzəmin, Pircamal, Dəhrəz kəndləri düşməndən azad edildi.
Asif Məhərrəmov

Aranzəmini alan zaman Asif maraqlı taktika qurmuşdu: artilleriya atəşi vaxtı kəndə girmək. Artilleriya atəşi vaxtı düşmən sığınacaqda gizlənmədiyindən, Asif maşınla kəndə gedir. Bu vaxt Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı Şirin Mirzəyev yaxınlıqdakı yüksəklikdən kəndi müşahidə edir, əməliyyat fikirləşirmiş. Mirzəyev görür ki, bir UAZ atəş altında girdi kəndə. Atəş dayanan kimi batalyon da getmişdi dallarınca.
Asif Məhərrəmov

Batalyonun itkisiz kəndə daxil olduğunu görən Şirin Mirzəyevin sözlərinə görə "bu hərəkəti ancaq fanat edə bilərdi".Həmin ilin mart ayının 20-də Füzuli şəhərini öz batalyonunun köməyi ilə düşməndən qoruyur. 1992-ci ildə qəzetlərə verdiyi müsahibədə Asif deyirdi: 24 iyun 1992-ci il Naxçıvanlı kəndində uğrunda gedən döyüşdə ağır yaralanır. Müalicə olunandan sonra isə cəbhəyə qayıdır. 1992-ci il iyunun 28-də döyüşdən qayıdanda ermənilər qumbaraatanla vurmuşdular, onun maşını aşmışdı. Asifin ağ ciyəri ciddi zədələnmişdi və ağzından qan gəlirdi.
Asif Məhərrəmov

Milli Qəhrəman adına təqdimatı onda yazdılar. Asifi üç gün Ağdamda saxladılar.Asif 1993-cü il iyulun əvvəlində Ağdam ictimaiyyətinin nümayəndələri ilə birlikdə Heydər Əliyevin qəbuluna getmişdi. O zaman ən uzun çıxışı o eləmişdi, 45 dəqiqə Ağdamdakı vəziyyətin ağırlığını çatdırmışdı. İyulun 17-də Heydər Əliyev Asifi bir də yanına çağırtdırdı. O zaman narahatlıq vardı ki, Bakıda təxribat hazırlanır.
Asif Məhərrəmov

Asif Heydər Əliyevlə 3 saat söhbət elədi və ona bildirdi ki, "nə mən, nə də mənim ətrafımdakılardan heç kim bu işlərə qarışmırıq".1993-cü il iyul ayının 23-də, təxminən axşam saat beşdə qeyri-bərabər döyüşdə yüzlərlə şəhid verən Ağdamın müdafiəçiləri geri çəkilmək məcburiyyətində qaldılar. Həmin gün Fred Asif çox ağır vəziyyətdə Bakıda xəstəxanada idi. Ağdamın işğal olunması xəbəri Asifi çox sarsıtdı. Vəziyyəti daha da pisləşdi. O, uzun illərin həbsxana və səngər həyatından sonra vərəm xəstəliyindən əziyyət çəkirdi idi. 1993-cü il 27 oktyabrda, Asif Şelli uğrunda gedən döyüşdə iştirak edir, onun səhhəti vərəmə görə ağırlaşır, hərbi hissəni təhvil verir və müalicə məqsədi ilə Yalta şəhərinə gedir. 1 iyul 1994-cü ildə vərəmdən vəfat edir.1994-cü ildə Bakıda II Şəhidlər Xiyabanında dəfn edilib.
Asif Məhərrəmov

Şəxsi həyatı 1991-ci ildə 12 futbol komandası Ağdama gəlməkdən boyun qaçırmışdı. Qarabağ FK-nin keçmiş futbolçusu Yaşar Hüseynovun sözlərinə görə, futbolçular batalyonuyla stadionun bazasında məskunlaşan Asifə müraciət eləyiblər ki, döyüşçülərə qoşulsunlar. Fred Asif razı olmamışdı: Ailəli idi, Azər adlı oğlu var. Oğlu Azər Məhərrəmov qol güləşi üzrə Avropa və Dünya çempionudur. Asif Məhərrəmova "Fred" ləqəbini ona 1970-ci illərdə onun yoldaşları Ağdamın "Dostluq" kinoteatrında nümayiş olunan Danimarkanın "Birinci vur, Fred" filminin əsas qəhrəmanının şərəfinə görə veriblər.
Asif Məhərrəmov

Bakıda onun şərəfinə küçə adlandırılıb. 2007-ci il 28 avqustdan Azərbaycanda X siniflər üçün azərbaycan və rus dillərində hazırlanan "İbtidai hərbi hazırlıq" dərsliklərinə ilk dəfə olaraq Fred Asif haqqında məlumat daxil edilib. 2008-ci ildən Fred Asif adına İnkişaf Fondu fəaliyyət göstərir. Ədəbiyyatda 1996-cı ildə yazıçı və publisist Mustafa Çəmənli Fred Asif haqqında "Fred Asif" sənədli roman kitabını yazıb. Şair Bəhruz Axundov Fred Asifin həyatı və döyüş yoluna həsr etdiyi "Məhəkdaşı" adlı xatirə-essesində yazır: Filmoqrafiya Haqqa söykənən həyat (film, 2014) — (tammetrajlı sənədli televiziya filmi) Təltif və mükafatları Azərbaycan Respublikası prezidentinin 7 dekabr 1992-ci il tarixli 350 saylı fərmanı ilə Məhərrəmov Asif Yusif oğluna "Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı" adı verilsə də, təltif olunan Fred Asif bu addan imtina etdi.
Asif Məhərrəmov

Asifin cavabı isə çox qəti və məntiqli oldu: Yalnız 1998-ci ildə, Asifin ölümündən dörd il sonra prezident Heydər Əliyev onun qəhrəman adını yenidən bərpa etdi və vəsiqəsi ilə qəhrəman ulduzunu anasına təqdim etdi. 1992 — "General Məhəmməd Əsədov" mükafatı 1992 — Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı Mustafa Çəmənli. Fred Asif (sənədli roman). Bakı: Gənclik, 1996, 2010, 216 səh. Xarici keçidlər Məhərrəmov Asif QƏHRƏMANLAR UNUDULMUR Vüqar Əsgərov.
Sevda Məmmədəliyeva

Sevda Yusif qızı Məmmədəliyeva (14 noyabr 1946, Bakı) — Azərbaycan Respublikasının Mədəniyyət Nazirinin müavini (1999-2023), alim, fəlsəfə elmləri doktoru, professor, əməkdar incəsənət xadimi, AMEA-nın müxbir üzvü (2001). Sevda Yusif qızı Məmmədəliyeva 1946-cı il noyabrın 14-də Bakı şəhərində akademik ailəsində anadan olmuşdur. 1962-ci ildə Bakı şəhər 6 saylı orta məktəbi eksternat qaydası ilə və Bakı şəhər 2 saylı Uşaq Musiqi məktəbini bitirdikdən sonra Azərbaycan Dövlət Universitetinə (indiki Bakı Dövlət Universiteti) daxil olmuş, 1967-ci ildə Universiteti fərqlənmə diplomu ilə bitirmişdir. Elə həmin il Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının aspiranturasına daxil olaraq elmi fəaliyyətə başlamışdır. Namizədlik disertasiyasını müdafiə etdikdən sonra 1970–1983-cü illərdə AMEA-nın elmi-tədqiqat institutlarında əvvəl kiçik elmi işçi, sonradan böyük elmi işçi vəzifələrində çalışmışdır.
Sevda Məmmədəliyeva

Bu illərdə S.Məmmədəliyeva böyük elmi işçi (1974) və dosent (1983) elmi adlarına yiyələnmişdir. S.Məmmədəliyeva 1983-cü ildən Azərbaycan Memarlıq və İnşaat Universitetində pedaqoji fəaliyyətə başlayaraq, ardıcıl olaraq dosent, professor, kafedra müdiri vəzifələrində işləyir. 1987-ci ildə S.Məmmədəliyeva Azərbaycan Respublikası Elmlər Akademiyasının Fəlsəfə və Hüquq İnstitutunda bir illik stajirovka keçir. 1994-cü ilin yanvar ayında Azərbaycan Respublikası Elmlər Akademiyasının Fəlsəfə və Hüquq İnstitutunun İxtisaslaşdırılmış elmi şurasında 090011 – "Sosial fəlsəfə" ixtisası üzrə doktorluq dissertasiyasını uğurla müdafiə edir və fəlsəfə elmləri doktoru elmi dərəcəsi alır (1994). 1996-cı ildə elm, mədəniyyət və təhsil sahəsində xidmətlərinə görə S.Məmmədəliyeva "Bilik" Azərbaycan Maarif Cəmiyyətinin medalı ilə təltif olunaraq akademik Yusuf Məmmədəliyev adına mükafatın laureatı olur.
Sevda Məmmədəliyeva

1997-ci ildə S.Məmmədəliyevaya professor elmi adı verilir. 1999-cu ildə S.Məmmədəliyeva Azərbaycan Memarlıq və İnşaat Universitetinin kafedra müdiri vəzifəsinə seçilir. Sevda Məmmədəliyeva Azərbaycanın tanınmış alimi Yusif Məmmədəliyevin qızıdır. Elmi fəaliyyəti S.Məmmədəliyevanın elmi fəaliyyəti müasir elm və təcrübənin ən aktual problemlərindən biri olan sosial fəlsəfə ilə bağlıdır. Onun əsərləri təkcə Azərbaycanda deyil, xaricdə də elmi ictimaiyyət tərəfindən tanınır.
Sevda Məmmədəliyeva

1997-ci ildə sosial fəlsəfə üzrə silsilə işlərinə görə o, Beynəlxalq Ekoenergetika Akademiyasının həqiqi üzvü, 1999-cu ildə Rusiya Ekoloji Akademiyasının əcnəbi üzvü, 2000-ci ildə NOOSFERA Beynəlxalq Akademiyasının həqiqi üzvü seçilmişdir. 2001-ci ildə S.Məmmədəliyeva Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının "Fəlsəfə" ixtisası üzrə müxbir üzvü seçilmişdir. 1998-ci ildə prezident seçkilərində Heydər Əliyevin vəkili kimi fəal iştirak etmişdir. 1999-cu il avqust ayının 4-də Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab Heydər Əliyevin fərmanı ilə S. Məmmədəliyeva Azərbaycan Respublikası mədəniyyət nazirinin müavini təyin edilmişdir. 2023-cü il mart ayının 1-də Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevin sərəncamı ilə Azərbaycan Respublikası mədəniyyət nazirinin müavini vəzifəsindən azad edilib.
Sevda Məmmədəliyeva

Mədəniyyət sahəsində elmi-praktik baza yaratmaq məqsədilə S. Məmmədəliyevanın təşəbbüsülə Mədəniyyət Nazirliyində mədəniyyət siyasəti şöbəsi yaradılmışdır. Bu şöbə beynəlxalq təşkilatlar və elmi institutlarla (Avropa Şurası, YUNESKO, Avropa İttifaqı, MDB ölkələrinin mədəni əməkdaşlıq üzrə Şurası, TÜRKSOY) əməkdaşlıq əsasında mədəniyyət sahəsində yeni siyasət işləyib hazırlayan elmi laboratoriya kimi fəaliyyət göstərmişdir. 1999-cu ildən başlayaraq, S. Məmmədəliyevanın bilavasitə iştirakı ilə mədəniyyət siyasəti sahəsində bir sıra milli və beynəlxalq elmi proqramlar işlənib hazırlanmışdır. Onların sırasında "Azərbaycan Mədəniyyətinin Dövlət Strateji İnkişaf Proqramı", "Yoxsulluğun Azaldılması və İqtisadi İnkişaf üzrə Dövlət Proqramı" mühüm yer tutur. O, mədəniyyət sahəsində beynəlxalq elmi layihələrin koordinatorudur.
Sevda Məmmədəliyeva

Bunlardan Avropa Şurasının Mədəniyyət Komitəsi və Mədəniyyət Siyasəti üzrə Bonn Müqayisəli Tədqiqat İnstitutu (ERİCarts) ilə birlikdə həyata keçirilmiş "Azərbaycanda mədəniyyət siyasəti: əsas fakt və təmayüllərin kompendiumu" elmi layihəsi xüsusi qeyd olunmalıdır. Bu layihə əsasında hazırlanmış "Azərbaycan Respublikasında mədəniyyət siyasəti" elmi icmalı İnternet saytında yerləşdirilmişdir. Kompendiumun onlayn versiyası 2002-ci ildə Kaliforniya Universitetinin "Sosial elmlər sahəsində ən yaxşı işə görə" mükafatına layiq görülmüşdür. Avropa Şurasının "Stage" regional layihəsinin mühüm mərhələsi olan "Mədəni siyasət üzrə milli məruzənin müəlliflərindən biri S. Məmmədəliyevadır. Məruzə Avropa Şurası tərəfindən nəşr edilmiş, İnternet saytında yerləşdirilmişdir.
Sevda Məmmədəliyeva

Milli Məruzənin təqdimatı Avropa Şurasının Mədəniyyət üzrə Rəhbər Komitəsinin iclasında (Strasburq, 2001) və Bakı şəhərində keçirilən Milli debatlarda (2002) olmuşdur.S.Məmmədəliyeva Avropa Şurasının "Münaqişənin mədəniyyət vasitəsilə aradan qaldırılması" və "Kiyev Təşəbbüsü", həmçinin UNESKO-nun "Mədəni çeşidlilik", "GUÖAM ölkələrinin mədəniyyət üzrə observatoriyası" proqramlarının milli koordinatorudur. S.Məmmədəliyeva 1999-cu ildən Avropa Şurasının Mədəniyyət üzrə Rəhbər Komitəsinin üzvü, Mədəniyyət üzrə Komitənin bütün iclaslarının iştirakçısıdır. O, Komitənin Strasburqda keçirilən iclaslarında, Fransa, Rusiya, Portuqaliya, İsveçrə, Xorvatiya, Almaniya, Yunanıstan, Hollandiya, Türkiyə və s. ölkələrdə keçirilən beynəlxalq konfrans və simpoziumlarda çoxsaylı məruzələrlə çıxış edir. Bu konfrans və simpoziumların nəticələri üzrə materiallar nəşr olunmuşdur.2007-ci ildə Avropa Şürasının Mədəniyyət üzrə Rəhbər Komitəsinin Bürosunun üzvü seçilmişdir. S.Məmmədəliyeva bir çox beynəlxaq və respublika səviyyəli elmi forum, dəyirmi masa, seminarların iştirakçısı, 120-dən çox elmi işlərin, o cümlədən 9 kitabın müəllifidir.
Sevda Məmmədəliyeva

"Xoşməramlı səfir", "Mədəniyyətimizin və mədəni incilərimizin hamisi", "Kitabxanalar biliklər cəmiyyətində" və "Azərbaycan kitabxanaları XXI əsrin informasiya məkanında" kitabların tərtibatçısı olmuşdur. Elmi əsərləri Kimya və ekologiyanın fəlsəfi-metodoloji nöqteyi nəzərdən qarşılıqlı təsiri. Ekoloji problem və onun həlli yolları. Ekologiya və texnika. Mədəniyyət, təhsil, ekologiya.
Sevda Məmmədəliyeva

Azərbaycan Respublikasında mədəniyyət siyasəti (əsas faktlar və təmayüllər) Mükafatları Sevda Məmmədəliyeva 2005-ci ildə Fransız Elmi Cəmiyyətinin medalına, 13 iyun 2008-ci ildə Fransanın "İncəsənət və Ədəbiyyat" ordeninin zabit dərəcəsinə, 5 iyun 2013-cü ildə İtaliya Respublikasının "Şərəf" ordeninə, 14 iyun 2015-ci ildə Avstriyanın elm və incəsənət üzrə fəxri xaç ordeninə layiq görülmüşdür. O, 28 yanvar 2016-cı ildə Azərbaycan mədəniyyətinin inkişafında xidmətlərinə görə 3-cü dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni ilə təltif edilmişdir.. 01 avqust 2019-cı ildə UNESKO-nun Ümumdünya İrs Komitəsinin 43-cü sessiyasının Bakıda təşkili və keçirilməsində fəal iştirak etdiyinə görə 2-ci dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni ilə təltif edilmişdir. Xarici keçidlər "Sevda Məmmədəliyeva" (az.). 20 fev 2024 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 20 fev 2024.
Nar bayramı

Nar bayramı — Azərbaycan ərazisində, əsasən də Göyçay rayonunda, nar yığımı vaxtı keçirilən bayram şənliyi. Nar Bayramı hər ilin oktyabr və noyabr aylarında Azərbaycanın Göyçay rayonunda nar və ondan ənənəvi istifadə üsullarını və onun simvolik mənasını qeyd etmək məqsədilə təşkil edilən festivaldır. "Nar bayramı" ilk dəfə Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi və Göyçay rayon İcra Hakimiyyətinin birgə təşəbbüsü ilə 3 noyabr 2006-cı ildə keçirilmişdir.Tədbirdə bir sıra xarici ölkə səfirləri, habelə respublikadan kənarda yaşayan göyçaylı iş adamları da iştirak edirdilər. Tədbir iştirakçıları şəhərin mərkəzi meydanında nar məhsullarından hazırlanmış şirələrə qonaq edildilər. "Nar bayramı, ənənəvi nar festivalı və mədəniyyəti" 2020-ci ilin dekabrın 16-da UNESCO-nun Qeyri-maddi mədəni irsin qorunması üzrə Hökumətlərarası Komitəsinin 15-ci iclası zamanı UNESCO-nun Bəşəriyyətin Qeyri-Maddi Mədəni İrsi üzrə Reprezentativ Siyahısına daxil edilib. Bayram haqqında Bayram Azərbaycanın nar paytaxtı olan Göyçayda keçirilir, burada 4 min hektar sahədə nar yetişən bağlar salınıb. Nar bayramında Göyçay rayonun ayrı-ayrı kəndlərində yetişən nar növləri və onlardan hazırlanmış məhsullar rayon mərkəzinə gətirilir və şəhər meydanında təşkil olunmuş sərgidə nümayiş etdirilir.
Nar bayramı

Şəhər mərkəzində gənc idmançıların çıxışları və konsert proqramlarına tamaşa edilir. Nar bayramı festivalının proqramına nar yarmarkası, ondan hazırlanan şirə, Azərbaycan mətbəxinin təamlarının dequstasiyası, folklor, rəqs, mahnı qruplarının və idmançıların çıxışı, eləçə də müxtəlif müsabiqələr daxildir. Bayramların keçirilməsində əsas məqsəd regionların təbliği, mədəni və iqtisadi potensialın nümayişi və turizmin inkişaf etdirilməsindən ibarətdir. Nar mədəniyyəti Nar mədəniyyəti meyvənin becərilməsi ilə bağlı təcrübələr, biliklər, adət-ənənələr və bacarıqlar məcmusudur ki, bunlardan təkcə bir sıra kulinariya kontekstlərində deyil, həm də sənətkarlıqda, dekorativ sənətdə, miflərdə, nağıllarda və digər yaradıcılıq sahələrində istifadə olunur. Nar yerli kənd təsərrüfatı ilə, fermerlər və kənd icmalarında meyvə yetişdirən və toplayan şəxslərlə əlaqələndirilir. Bu şəxslər ətraf mühitin xüsusiyyətləri və məhsul yığımı texnikası haqqında anlayışa malikdirlər. Sözügedən meyvə ənənəvi yeməklərdə istifadəsindən tutmuş şeirdə sitat gətirilməsinə qədər bir sıra mədəni və sosial funksiyaları əhatə edir.
Nar bayramı

Rəmzi olaraq, nar uzunmüddətli məhsuldarlıq, bolluqla əlaqələndirilir və enerji daşıyıcısı hesab olunur. Keçmişdə, Azərbaycanın yerli əfsanələrində nara məhəbbət və ehtiras simvolu, dindarlar isə əbədiyyət simvolu kimi baxırdılar. Nar Bayramının hər il qeyd edilməsi çoxəsrlik ənənələrin qürurunu nümayiş etdirir. Nar Bayramı şənliyə gələn qonaqlar arasında aktiv mübadilə və ünsiyyəti təşviq edir. Göyçay narları Azərbaycan tarixi uzaq əsrlərə gedib çıxan narın yetişdirilməsi mədəniyyəti ilə qırılmaz surətdə bağlıdır. Narlar tarixən Azərbaycanın demək olar ki, bütün regionlarında yetişdirilir. Lakin quru subtropik zonada yerləşən Şirvan ən yaxşı nar sortlarının yetişdirilməsi mərkəzi kimi qəbul edilmişdir.
Nar bayramı

Şirə istehsalı üçün əsas etibarilə Göyçay rayonunda yetişən narlardan istifadə olunur. Məhz Göyçay narı dünyada tanınaraq, "əsl Azərbaycan narları" üçün sinonimə çevrilmişlər. Qöyçay narlarının əla dadı və dəyişməz keyfiyyətinin sirri dünyanın heç bir yerində rast gəlinməyən unikal mikroiqlimin mövcudluğu və rayonun torpaq tərkibidir. Həmçinin bax Nar şorbası Azərbaycanda narçılıq Azərbaycan mədəniyyətində nar Azərbaycan Nar İstehsalçıları və İxracatçıları Assosiasiyası Xarici keçidlər Göyçayda "Nar bayramı" keçiriləcək Arxivləşdirilib 2011-11-07 at the Wayback Machine (az.) "Nar bayramı" da UNESCO-nun qeyri-maddi mədəni irsi üzrə Siyahısına daxil edildi. — oxu.az 16 dekabr 2020
İqtisadi sistem

İqtisadi sistem — özünün ictimai təşkili formasından asılı olmayaraq iqtisadiyyat sistem halında olur və fəaliyyət göstərir. İqtisadi sistemin mahiyyətini başa düşmək üçün ilk növbədə sistemin özünün nə demək olduğunu aydınlaşdırmaq çox vacibdir. Sistemin quruluşu Sistem dedikdə – vahid bir tamın məzmununa daxil olub, qarşılıqlı əlaqə, asılılıq və qarşılıqlı təsir halında olan, nizamla düzülmüş çoxsaylı komponentlərin məcmusu başa düşülür. Hər bir sistemin özü də yarımsistemlərdən ibarətdir. Çünki, hər bir sistem daxili komponentlərin özü də məzmuna malikdir və sistem halında olur. Bu sistemin başlıca xüsusiyyətlərindən biridir. Başqa bir xüsusiyyəti sistemdaxili ünsürlərin bir-birilə sıx bağlılığıdır.
İqtisadi sistem

Onlar qarşılıqlı əlaqədə, qarşılıqlı asılılıqda və vəhdətlikdə mövcuddurlar. Hər bir sistemin öz əsası, daxili quruluşu, xarakterik xüsusiyyətləri özünə xas olan əlaqələndirici mexanizmi vardir. Bütün bu xüsusiyyətlər cəmiyyətin iqtisadi sisteminə də aiddir. Hər bir iqtisadi sistem müəyyən maddi-texniki baza üzərində formalaşır. İqtisadi sistemin məzmunu İqtisadi sistemlər müxtəlif məzmunlu və səviyyəli olsalar da onların hamısı üç mühüm vəzifəni yerinə yetirməlidir. Bu məhdud resursların olduğu şəraitdə nə istehsal etmək, necə istehsal etmək və kimin üçün istehsal etməkdən ibarət olan üç vəzifədir. Birinci vəzifə – nə istehsal etməkdir.
İqtisadi sistem

Burada belə bir qərar qəbul olunmalıdır ki, məhz hansı nemət, hansı keyfiyyətdə və miqdarda istehsal olunmalıdır. İkinci vəzifə – necə istehsal etməkdir. Burada belə bir qərar verilməlidir ki, nemət (məhsul) hansı məhdud resürslar, onların kombinasiyası və hansı texnikanın köməyi ilə istehsal olunmalıdır. Üçüncü vəzifə – kim üçün istehsal etməkdir. Bu problem nemətlərin bölgüsü ilə bağlıdır: istehsal olunmuş nemət kimə çatacaq və iqtisadi subyekt hansı məbləğdə ona sahib (malik) olacaqdır.İqtisadi sistem müxtəlif quruluşlu olur. Bu quruluşu təşkil edən hər bir hissə yarımsistem kimi çıxış edir. Məsələn, məlumdur ki, müasir istehsal iki yarımsistemdən ibarətdir: maddi istehsal sferası və qeryi-maddi istehsal sferası.
İqtisadi sistem

Bazar sisteminə də bir çox nisbi müstəqil bazarlar daxildir. Müəssisələr müxtəlif sexlərdən, müəssisədaxili idarə sistemlərindən, təchizat və məhsulun satışı və s. şöbələrdən ibarət yarımsistemlərə malikdir. Milli iqtisadiyyat xalq təsərrüfatı komplekslərini; pul, kredit və maliyyə sistemlərini; ümummilli iqtisadi idarəetmə sistemlərini və s. özündə birləşdirir. İqtisadi sistemin məqsədi Beləliklə, iqtisadi sistem – maddi və qeyri-maddi nemətlərin və xidmətlərin istehsalı, bölgüsü, mübadiləsi və istehlakı zamanı yaranmış, bir-birilə möhkəm tellərlə bağlı olan təsərrüfat münasibətlərinin məcmusudur (Y. F. Borisov). C. Helbreytin fikrincə "Ən yaxşı iqtisadi sistem insanların çox ehtiyac duyduğu şeylərlə onların maksimum tələbatını ödəməyə qadir olan sistemdir". Bunun üçün iqtisadi sistem aşağıdakı məsələlərin həllinə nail olmalıdır: İqtisadiyyatın optimal strukturu formalaşdırılmalıdır; İqtisadi fəaliyyətin bütün növlərinin əlaqəsini təmin etməlidir; Sosial məqsədlərin həyata keçirilməsini təmin etməlidir.
Türkiyə Silahlı Qüvvələri

Türkiyə Silahlı Qüvvələri (türk. Türk Silahlı Kuvvetleri, TSK) — Türkiyə Respublikasını qorumaq məsuliyyəti daşıyan ordu. Quru Qoşunları, Hərbi Hava Qüvvələri və Hərbi Dəniz Qüvvələrindən ibarətdir. Jandarma və Sahil Mühafizə isə sülh dövründə daxili təhlükəsizlik qüvvələrinin tərkib hissəsi hesab olunur və Daxili İşlər Nazirliyinə tabedir. Müharibə şəraitində isə həmin qurumlar da Ordu və hərbi dəniz qüvvələrinin tabeçiliyi altında fəaliyyət göstərir.
Türkiyə Silahlı Qüvvələri

Türkiyə Prezidenti bütün silahlı qüvvələrin Ali Baş Komandanı hesab olunur. Silahlı Qüvvələrin hazırkı Baş Qərargah rəisi general Yaşar Gülərdi. Silahlı Qüvvələrə komandanlıq etmək və şəxsi heyətin döyüş hazırlığı, kəşfiyyat, əməliyyatlar, təşkilatlanma, təlim və lojistik xidmətlərlə əlaqədar siyasət və proqramların işlənib hazırlanması Baş Qərargahın məsuliyyətinə daxildir. Bundan əlavə olaraq, Baş Qərargah Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin NATO üzvü olan və başqa müttəfiq ölkələrlə hərbi sahədə əlaqələrini koordinasiya edir. Ordunun müasir tarixi Osmanlı İmperiyasının dağılmasından sonrakı dövrə təsadüf edir.
Türkiyə Silahlı Qüvvələri

Türkiyə Silahlı Qüvvələri Atatürkçülük ideologiyasının xüsusilə də mühafizəkar aspektlərini özü üçün əsas götürmüşdür. Türkiyə 18 fevral 1952-ci ildə NATO üzvü olduqdan sonra silahlı qüvvələrin hərtərəfli modernizasiyası işlərinə başlamışdır. Bu təşkilata qoşulduqdan sonra Türkiyə Ordusu döyüş əməliyyatlarında müttəfiq qoşunlara dəstək vermək məqsədilə Koreyaya göndərilmiş və müharibənin bəzi hissələrində vacib rol oynamışdır. 1980-ci illərin sonlarına doğru silahlı qüvvələrdə ikinci yenidənqurma işləri başladılmışdır. Türkiyə Silahlı Qüvvələri Avropa Zirvəsinin nəzarəti altında təşkil olunan Avropa İttifaqı Döyüş Qruplarında iştirak etmişdir.
Türkiyə Silahlı Qüvvələri

TSQ, həmçinin Aİ və NATO-nun təşəbbüsü ilə təşkil olunan Avropa korpusuna da şəxsi heyət göndərmişdir. Türkiyə Silahlı Qüvvələri 639,551 nəfərlik hərbi, mülki və yarımhərbi şəxsi heyəti ilə NATO-nun tərkibində ABŞ Silahlı Qüvvələrindən sonra ikinci ən böyük hərbi güc hesab olunur. Türkiyə Belçika, Almaniya, İtaliya və Niderlandla birlikdə NATO-nun nüvə paylaşımı proqramına daxil olan beş ölkədən biridir. Bu proqrama uyğun olaraq 90 ədəd B61 nüvə bombası İncirlik aviabazasında saxlanılır. Bu bombalardan 40-ı potensial nüvə münaqişəsi zamanı Türkiyə Hərbi Hava Qüvvələrinin istifadəsi üçün nəzərdə tutulmuşdur, lakin bunlardan istifadə etmək üçün mütləq NATO-nun icazəsi lazımdır.