LocalDoc/ldquad_v2_retrieval-reranked huggingface dataset:
Bakı döyüşü

Əgər Türk Ordusu işğalçı olsaydı, Azərbaycan, xüsusilə də Bakı əhalisi, hansı əsasla Sentrokaspi Diktaturası və ingilislərdən şəhəri qurtarmaq uğrunda şəhid olan Türk əsgərlərinin xatirəsinə abidə ucaltmaq üçün özləri öz aralarında pul toplayardı?" Osmanlı Dövlətinin müttəfiqi olan Almaniya, Türk Ordusunun Bakıya girməsini heç bir zaman qəbul etməmişdi. Buna mane ola bilmədiyi kimi, türk əsgəri ilə bərabər bu hərəkatda iştirak da edə bilmədi. Bu səbəbdən Berlində böyük bir həyəcan yaşanırdı. Sədrəzəm (baş vəzir) Tələt paşa Almaniyadakı bu həyəcanı yatırmaq üçün Berlinə getdi. Türkiyənin öz gələcəyini təhlükədən qorumaq istədiyini bildirən Tələt paşa, eləcə də, Qafqazdakı türk və müsəlman xalqların yenidən təşkilatlanmasını təmin etməyə çalışdıqlarını bildirdi. Tələt paşa, Türkiyənin, Batum sülh müzakirələrində təsdiq edilən ərazilərdən başqa, hər hansı bir torpaq iddiasında olmadığını bildirdi.
Bakı döyüşü

Tələt paşa, bu və ya buna bənzər hərəkətləri vaxtı ilə Rusiyanın da etdiyini və bunu da Balkanlarda yaşayan "Slavyan qardaşlarına və ortodoks xristianlara" kömək etmək şəklində izah etdiyini bildirdi. Türkiyənin də Qafqazdakı türk və müsəlman əsilli xalqlara əlindən gələn köməyi göstərməyə çalışdığını qeyd etdi. Alman hökuməti isə Tələt paşanın irəli sürdüyü görüşlərlə razılaşmadı. Bununla da kifayətlənməyərək, bolşevik Rusiyanın Berlin səfirindən türklərin istəkləri barədə nə düşündüklərini soruşdular. Ruslar isə buna cavab olaraq, Osmanlı Dövlətinin Zaqafqaziya hökuməti ilə sülh müqaviləsi bağlamasının mümkün olmadığını bildirdi. Bu dövlətin heç bir ölkə tərəfindən tanınmadığını bildirən rus səfiri, dolayısı ilə ölkə ərazisinin də Rusiyanın bir parçası olduğunu qeyd etdi. Türk ordusunun, rus hərbi birləşmələrinin çəkilməsinin təmin etmək üçün müddət qoymadığını irəli sürən rus nümayəndəsi, türk əsgərinin heç bir xəbər vermədən hərəkətə keçdiyini iddia etdi.
Bakı döyüşü

Bolşevik Rusiyanın Qafqazda Azərbaycan və Dağıstan Cümhuriyyətlərinin qurulmasını arzulamadığını və bu ölkələri də tanımadığını ifadə etdi.Almanlar, Qafqazda türk hakimiyyəti və nüfuzunun artmasını heç bir zaman istəmirdi. Bu istək və arzularını Gürcüstanda və Bakının qurtuluşunda müxtəlif vasitələrlə büruzə vermişdilər. Baş vəkil (sədrəzəm) Tələt paşaya qarşı bu iradlarını Berlində açıq şəkildə söylədilər. Almanlar Tələt paşanın 10 sentyabrda verdiyi memorandumda göstərilənlərə qoşulmayacaqlarını, bolşevik rusların fikirləri ilə şərik olduqlarını bəyan etdilər. Almanların yürütdüyü siyasət, öz məqsədlərinə uyğun idi. Çünki, qərb cəbhəsində çıxılmaz vəziyyətə düşən Almaniya, bolşevik Rusiyasını narazı salmaq istəmir, qərb sərhədlərində yeni bir cəbhə açılmasını arzu etmirdi. Nəticədə, Almanlar Tələt paşanın 10 sentyabr 1918-ci il tarixli memorandumuna 12 sentyabrda verdikləri cavabda "Osmanlı Dövlətinin Qafqazda müstəqil dövlətlər qurmaq arzusunu tamamilə təqdir etməklə bərabər", Gürcüstanın tanınması Azərbaycan və Şimali Qafqaz Cümhuriyyətlərinin isə "tanınmaması" gərəkdiyini bildirdilər. Tələt paşa Berlində olduğu müddətdə bolşevik Rusiyasının Berlindəki səfiri Yoffe ilə də görüşdü.
Bakı döyüşü

Bakının rus bolşevik və erməni daşnak qüvvələrindən tamamilə təmizlənməsi Moskvada böyük bir çaxnaşma yaratmışdı. Bolşevik liderlər, Berlin səfirinə verdikləri təlimatda, Bakı məsələsinə görə Tələt paşa ilə görüşməsini və "Bakının türklər tərəfindən Sovetlərə təslim edilməsini təmin etmək üçün" müzakirələr aparmasını istəyirdilər. Tələt paşa isə hər hansı bir torpaq parçasını bolşevik ruslara təslim etməyin mümkün olmadığını, eləcə də Türkiyənin Qafqazdakı millətlərin daxili işlərinə əsla qarışmayacağını açıq şəkildə bəyan etdi.İngilis general Deustervil Bakıdan çəkildikdən sonra, şəhərdə təxminən 3–4 min erməni silahlısı qalmışdı. Bunlar hərbi formalarını çıxarıb mülki paltar geyinərək küçələrdə türk əsgərinə pusqu qururdular. Yerli əhalinin evlərinə basqınlar edərək onları qətlə yetirirdilər. Küçə döyüşlərində hər iki tərəfdən ölənlər olmuşdu. Ancaq qısa müddətdə şəhərdə asayiş bərpa edilmişdi.
Bakı döyüşü

Almanlar bu hadisələri təhrif edərək öz istədikləri kimi qələmə vermişdilər. General Ludendorff xatirələrində bu barədə bunları qeyd edir: "Bir çox sisternalı vaqonu olan Batum-Tiflis-Bakı dəmir yolu, Türkiyə ilə razılaşdırılaraq Von Kress tərəfindən işlədiləcəkdi. Əsl məsələ Bakıya necə çatmaq idi. Sovet hökumətinə qarşı göstərilən cəsarətsizlik, orada da operativ və qəti hərəkət etməmizə mane oldu. İngilislər Ənzəlidən Xəzər dənizini keçərək bizdən əvvəl Bakıya girdi. İngilislər Bakıya girməklə Kubandakı könüllü ordu (Çar tərəfdarı general Alekseyev ilə Denikinin komandirlik etdiyi və Xəzər dənizindən şimalda yerləşən Belorus ordusu) ilə əlaqəyə girdilər. Onlar Bakıda bizim əlimiz çatan yerdə idilər. Az bir qüvvə ilə uğurlu bir basqın mümkün olardı.
Bakı döyüşü

Baş idarə Tiflisə bir neçə batalyon süvari göndərib, Nurunun birliklərini də onlara qataraq, bir basqın hazırladı. Bu birliklərin daşınması başa çatmamışdı ki, Nuru Bakını aldı. Bundan sonra da Bolqarıstan hadisələri ordularımızı Rumıniyaya daşımağa vadar etdi".Makedoniya cəbhəsi süqut etməsəydi, Qafqaz İslam Ordusunun şəhərə girməsinə rəğmən almanlar Bakıya əsgər göndərməkdə israrlı olacaqdılar. Osmanlı Dövləti isə bunun qarşısını almaq üçün hər üsula əl atmışdı. Bakıya ordu soxa bilməyən almanlar podpolkovnik Von der Goltzu 60 nəfərlik bir dəstənin müşayiəti ilə göndərmək istədilər. 26 sentyabrda Gəncəyə çatan Von der Goltz burada üç gün qaldıqdan sonra ancaq 2 oktyabrda Bakıya çata bildi. Beləliklə də Von der Goltzun Bakıdakı işlərə qarışmasının qarşısı alınmış oldu.
Bakı döyüşü

Qələbənin 100 illiyinin qeyd olunması 2018-ci il sentyabrın 15-də Azərbaycan paytaxtının Azadlıq meydanında Bakı şəhərinin azad edilməsinin 100 illiyinə həsr olunmuş parad keçirilib. Paradda Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev, Türkiyə Respublikasının Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan və birinci xanım Mehriban Əliyeva paradda ediblər. Dövlət başçılarının çıxışlarından sonra Bakı Qarnizonunun şəxsi heyətinin təntənəli keçidi baş tutub. 2016-cı ilin aprelində Füzuli, Cəbrayıl, Ağdərə, Tərtər rayonlarında və bu yaxınlarda Naxçıvan Muxtar Respublikasında bir çox strateji yüksəklikləri azad edərək min hektarlarla ərazinin nəzarətə götürülməsində xüsusilə fərqlənən hərbi hissələrin döyüş bayraqları da parada gətirilib. Meydana Türkiyə Respublikası Silahlı Qüvvələrinin hərbi qulluqçuları, Əməliyyat İmkanları Konsepsiyası və Əməliyyat Ehtiyatları taborlarını təmsil edən parad heyəti, Xüsusi Təyinatlı Qüvvələrin və Dəniz Piyadaları bölmələrinin, Dövlət Təhlükəsizliyi Xidmətinin, Dövlət Sərhəd Xidmətinin, Xüsusi Dövlət Mühafizə Xidmətinin Milli Qvardiyasının hərbi qulluqçuları daxil olub. Paradı xüsusi təyinatlı avtomobil texnikaları, zirehli-tank texnikası, Hava Hücumundan Müdafiə silahları sistemlərinin, artilleriya silahları və əməliyyat taktiki raket sistemlərinin kolonları davam etdirib. Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin "Mehtəran" birliyi "Mehtər marşı"nın sədaları altında Azadlıq meydanına daxil olub.
Bakı döyüşü

"Mehtəran" birliyi tribuna ilə üz-üzə dayanaraq "Əsgər marşı"nı ifa edib. Azərbaycan və Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin hərbi qulluqçuları Osmanlı Türkiyəsi və Azərbaycanın milli hərbi qüvvələri əsasında təşkil edilmiş Qafqaz İslam Ordusunun süvari və piyadalarının qiyafəsində, hər iki ölkənin dövlət bayraqları altında tribuna önündən keçiblər. Həmçinin bax Qafqaz İslam Ordusu Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Dr. Mustafa Görüryılmaz – Qafqaz İslam Ordusu və ermənilər, Bakı, 2006 Nasir Yücəər, Birinci Dünya savaşında Osmanlı ordusunun Azərbaycan və Dağıstan hərəkatı. Ankara, 1996 Süleymanov, Qafqaz İslam Ordusu və Azərbaycan, Bakı, 2003 Birinci Dünya hərbində Türk hərbi, Qafqaz cəbhəsi, III ordu hərəkatı, II cild Süleyman İzzet, Büyük Harpte (1334–1918) 15. Piyade Tümeninin Azerbaycan ve Şimali Kafkasyadaki Harekât ve Muharebeleri, Askerî Matbaa, 1936. Rüştü Türker, Birinci Dünya Harbi'nde Bakû yollarında 5 nci Kafkas Piyade Tümeni, Genelkurmay Askerî Tarih ve Stratejik Etüt Başkanlığı, 2006. Missen., Leslie.
Bakı döyüşü

Russian Azerbaijan, 1905–1920: The Shaping of a National Identity in a Muslim Community. Cambridge University Press. 2004. ISBN 978-0-521-52245-8. Xarici keçidlər Süleyman Gündüz, Kafkas İslam Ordusu Arxivləşdirilib 2012-06-20 at the Wayback Machine, Sənədli film, TRT.
Arxadan vurulan zərbə (film, 1977)

Arxadan vurulan zərbə filmi rejissor Arif Babayev tərəfindən 1977-ci ildə ekranlaşdırılmışdır. Film "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Müəlliflər burada insan iradəsinin yenilməzliyindən, Vətən məhəbbətinin hər şeydən üstün olmasından söhbət açmışlar. Filmə SSRİ-də 17 milyon adam baxıb. Əsas rolları Şahmar Ələkbərov, Adil İsgəndərov, Yusif Vəliyev, Hamlet Xanızadə, Amaliya Pənahova, Akif Əli və Rasim Balayev ifa edirlər. Film Əhməd Qəmərlinin (Həsən Məmmədov) müəmmalı şəraitdə qətlə yetirilməsi haqqındadır. Respublika cinayət axtarışı müstəntiqi Gündüz Kərimbəyli (Şahmar Ələkbərov) cinayətkarı tapmaq üçün uzun axtarışlar aparmalı olur.Müəlliflər burada insan iradəsinin yenilməzliyindən, Vətən məhəbbətinin hər şeydən üstün olmasından söhbət açmışlar.
Arxadan vurulan zərbə (film, 1977)

Film haqqında Film SSRİ Dövlət Təhlükəsizliyi orqanlarının 60 illiyinə həsr olunub. Film ali kateqoriyaya layiq görülüb. Film Elçinin "Ox kimi bıçaq" povesti əsasında çəkilib. Filmə SSRİ-də 17 milyon adam baxıb. Filmin üzərində işləyənlər Rejissor: Arif Babayev Əsər müəllifi: Elçin Ssenarist: Elçin Operator: Valeri Kərimov Rəssam: Elbəy Rzaquliyev Bəstəkar: Xəyyam Mirzəzadə Şahmar Ələkbərov — GündüzAdil İsgəndərov — Dadaşlı Yusif Vəliyev — Fəttah;Qurd CəbrayılHamlet Xanızadə — İmaş Amaliya Pənahova — Ziba Akif Əli — Fazil Rasim Balayev — Cəbi Həsən Məmmədov — Qəmərli Rafiq Əzimov — HüseynovƏləsgər İbrahimov — CabbarovƏnvər Həsənov — OqtayDinarə Yusifova — SafuraNicat Bəkirzadə — Kazımov Firəngiz Abbasova — Cəbinin anasıSadıq Hüseynov — Əli kişi Filmi səsləndirənlər: Elxan Ağahüseynoğlu — Qurd Cəbrayıl (Yusif Vəliyev) (titrlərdə yoxdur) Həsən Əbluc— Fazil (Akif Əli) (titrlərdə yoxdur) Sadıq Hüseynov — yaşlı Hüseynov (Rafiq Əzimov) (titrlərdə yoxdur) Kamal Xudaverdiyev — Cabbarov (Ələsgər İbrahimov) (titrlərdə yoxdur) Yaşar Nuri — Oqtay (Ənvər Həsənov) (titrlərdə yoxdur) Ofeliya Sənani — Safura (Dinarə Yusifova) (titrlərdə yoxdur) Ağaxan Salmanlı — Kazımov (Nicat Bəkirzadə) (titrlərdə yoxdur) Mirvari Novruzova — Cəbinin anası (Firəngiz Abbasova) (titrlərdə yoxdur) Səməndər Rzayev — Dadaşlı (Adil İsgəndərov) (titrlərdə yoxdur) Əliabbas Qədirov - Milis işçisi (titrlərdə yoxdur) Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə.
Arxadan vurulan zərbə (film, 1977)

Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 180; 189-190. Həmçinin bax Azərbaycan filmlərinin siyahısı1977-ci ilin Azərbaycan filmləri1970-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Madər Musayev

Madər Ələsgər oğlu Musayev (26 noyabr 1947, Bakı – 14 iyul 2023) — Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin I, II, III, IV, V və VI çağırış deputatı, Azərbaycan Ali Sovetinin XII çağırış deputatı. Madər Musayev 26 noyabr 1947-ci ildə Bakı şəhərində anadan olmuşdur. Moskva Koperativ İnstitutunun Bakı filialının sənaye əmtəəşünaslığı və ticarətin təşkili fakültəsini bitirmişdir. 1964-cü ildən Bakı şəhərində satıcı şagirdi, kiçik satıcı, baş satıcı, 1971-ci ildən mağaza müdiri, 1976-cı ildən universamda baş satıcı işləmişdir. 1986–1995-ci illərdə "Bahar" ticarət mərkəzinin müdiri vəzifəsində çalışmışdır.Madər Musayev 14 iyul 2023-cü il tarixində ağciyər və böyrək çatışmazlığından vəfat etmişdir. Binəqədi rayonu kənd qəbiristanlığında dəfn edilmişdir.Evli və 3 övladı var idi. Siyasi fəaliyyəti Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin I, II, III, IV, V və VI çağırış deputatı və Azərbaycan Ali Sovetinin XII çağırış deputatı olmuşdur. Mükafatları "Şöhrət" və "Şərəf" ordenləri ilə təltif edilmişdir.25 noyabr 2022-ci ildə 1-ci dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni ilə təltif edilib Xarici keçidlər III çağırış
Eyyub Yaqubov

Eyyub Zəkəriyyə oğlu Yaqubov (26 aprel 1965, Bakı) — Azərbaycan müğənnisi, Azərbaycan Respublikasının Xalq artisti (2018). Eyyub Yaqubov 26 aprel 1965-ci ildə Bakının Bayıl qəsəbəsində anadan olmuşdur. İlk təhsilini 49 saylı orta məktəbdə almışdır. Musiqiyə olan böyük maraq onun eyni zamanda 3 saylı musiqi məktəbində oxumağı ilə əks olunur. 8 illik təhsilini orta məktəbdə bitirdikdə, 1980-ci ildə o Asəf Zeynallı adına Musiqi Texnikumunun fortepiano sinfinə daxil olur. Texnikumda oxumaqla yanaşı o, Əlibaba Məmmədovun rəhbərlik etdiyi "Humayun" xalq instrumental ansamblında pianoçu işləyirdi.
Eyyub Yaqubov

Bu ansambl ilə o, Azərbaycanın bütün regionlarında keçirilən konsertlərdə iştirak edirdi. Hələ məktəbli olaraq 3 saylı musiqi məktəbinin 7-ci sinif şagirdi Azərbaycan pianoçuları arasında keçirilən müsabiqədə birinci yeri tutmuşdur. Əlibaba Məmmədovun ansamblında işləyərək, klassik musiqi ilə yanaşı Eyyub xalq musiqisini də öyrənirdi. Dostları və tanışları əhatəsində olaraq o hərdən mahnılar da oxuyurdu. Musiqiçi olmaq arzusunda olan pianoçu Eyyub, bu fikrindən uzaqlaşır. Musiqiçilərimizin zəhmətinin layiqincə qiymətləndirilməməsini görən gənc, müğənni olmaq qərarına gəlir.
Eyyub Yaqubov

1992-ci ildə ailə qurub, Zakir adlı bir oğlu var. Mükafatları "Azərbaycan Respublikasının əməkdar artisti" fəxri adı — 16 may 2006 "Azərbaycan Respublikasının xalq artisti" fəxri adı — 27 may 2018 Diskoqrafiya Əzizim (2018) Duet Amburan (1999) Ağabala Çaykovski (2000) Eyyub Yaqubov (2002) Unutdun (2003) Seçmələr (2003) Alışdım (2004) Extra (2006) Serıy popuqay (2011) Kor ərəbin mahnısı Mənə dəniz verin Həsrətinin yollarındayam Bakı haqqında nağıl Yenə o bağ olaydı Bakım mənim Yıxılır Dünya Cənab Zabitlər Yenə Dəniz ft. Ləman Əzimova Ötən Günlər Filmoqrafiya Gəlinlər (film, 2002) Qış nağılı. I film (film, 2002) Biz qayıdacağıq (film, 2007) Bakı bağları. Buzovna (film, 2007) Bakı bağları. Qala Xaşaxuna qala (film, 2007) Məşədi İbad-94 (film, 2005) Xarici keçidlər Facebook səhifəsi Instagram səhifəsi Youtube kanalı Twitter hesabı
Rəqsi hərəkət

Rəqsi hərəkət — hər hansı trayektoriya üzrə müəyyən zaman müddətindən sonra təkrarlanan hərəkətdir. Rəqsi hərəkət, əsasən, iki növdə olur: məcburi rəqslər və sərbəst rəqslər. İcbari rəqs – periodik dəyişən xarici qüvvələrin təsiri nəticəsində baş verən rəqslərdir. Sərbəst rəqslər-tarazlıq halından çıxarılmış sistemdə daxili qüvvələrin təsiri nəticəsində baş verən rəqslərdir. Mexaniki rəqsi hərəkət - cismin və ya cisimlər sisteminin tarazlıq vəziyyəti ətrafında əks istiqamətlərdə tamamilə və ya qismən təkrarlanan hərəkətidir.
Rəqsi hərəkət

Başqa sözlə desək: Mexaniki rəqsi hərəkət - cismin və ya cisimlər sisteminin tarazlıq vəziyyəti ətrafında gah bu, gah da digər istiqamətdə yerdəyişməsidir.Periodik hərəkət - bərabər zaman fasilələrindən sonra təkrarlanan hərəkətdir və iki növü var: fırlanma hərəkəti və rəqsi hərəkət. Rəqs sistemi - rəqsi hərəkət icra edən cisim və ya cisimlər sistemidir. Sərbəst rəqslər - tarazlıq vəziyyətindən çıxarıldıqdan sonra sistemdə yaranan rəqslərdir. Məxsusi rəqs tezliyi - sistemi xarakterizə edən kəmiyyətlərlərdən asılı olan sərbəst rəqslərin tezliyinə deyilir. Rəqs tezliyi - 1 san-dəki rəqslərin sayıdır, {\displaystyle \nu } N t Rəqs periodu - bir tam rəqsə sərf olunan zamandır,T ilə işarə olunur və ölçü vahidi 1san-dir.
Rəqsi hərəkət

T t N Rəqs amplitudu A(Xm) - rəqs edən cismin tarazlıq vəziyyətindən uzaqlaşdığı ən böyük məsafədir, A ilə (və ya xm) işarə olunur və BS-də ölçü vahidi 1m (metr)-dir. Yaylı rəqqas - yaydan asılmış yükdür. Riyazi rəqqas - uzanmayan çəkisiz sapdan asılmış maddi nöqtədir. Məcburi rəqs - sistemin itirdiyi enerjinin periodik dəyişən xarici qüvvələr hesabına bərpa olunması nəticəsində yaranan rəqslərdir. M.Murquzov, S.Abdullayev, X sinif Fizika, BAKINƏŞR 2005
Gülüstan Əliyeva

Gülüstan Həsən qızı Əliyeva (8 aprel 1967, Yevlax) — Azərbaycanın opera müğənnisi, Azərbaycan Respublikasının Əməkdar artisti Gülüstan Əliyeva 8 aprel 1967-ci ildə Yevlaxda doğulub. Kiçik yaşlarından musiqi ilə məşğuldur. Yevlaxda orta məktəbdə oxuyanda atası onu və bacılarını musiqiyə cəlb etmişdir, Pionerlər evində musiqi ilə məğul olmağa başlamış, musiqi məktəbində bunu davam etdirmişdir. 1982-ci ildə Ulu Öndər Heydər Əliyevin sərəncamı ilə keçirilən Gənc İstedadların Respublika Müsabiqəsinin qalibi olmuş və üç turun üçündən də əla qiymət alaraq müsabiqənin qalibi olmuşdur. Elə həmin ildə Bakı Bülbül adına Orta İxtisas Musiqi Məktəbinə qəbul olmuşdur. Burada Xalq artisti İslam Rzayevin sinfində muğamın sirlərini öyrənib.
Gülüstan Əliyeva

1985-ci ildə məktəbi fərqlənmə ilə bitirərək elə həmin il Üzeyir Hacıbəyli adına Dövlət Konservatoriyasının tarixində ilk dəfə açılan muğam sinfinin ilk tələbəsi olub və 1990-cı ildə həmən sinfin ilk məzunu olmuşdur. Müəllimi Xalq artisti, professor Arif Babayevdir. Hələ tələbəlik illərində (1986) Gürcüstanda keçirilən beynəlxalq tələbə gənclər festivalının iştirakçısı və qalibi olmuşdur. Həyat yoldaşı — Əhmədov Zahid Fərrux oğlu (1960, Cəbrayıl) Bakı Dövlət Universitetinin hüquq fakültəsini bitirmişdir (1988). Təyinatını DİN zabiti olaraq, Cəbrayıl rayon RDŞ-ya almışdır. 1990–1991-ci illərdə torpağlarımızın ermənilərdən təmizlənməsində fəal iştirakına görə DİN-nin "polis əlaçısı" nişanı, igidliyə görə medalı ilə təltif olmuşdur.1991-ci ildə Cəbrayıl rayonunda (Zanzur kəndi) xidməti vəzifəsini yerinə yetirərkən şəhid olmuşdur.
Gülüstan Əliyeva

Bir oğlu var — Əhmədli Rüfət Zahid oğlu. Atasının yolunu şərəflə davam edir. Evlidir. İki övladı var. Pedagoji Fəaliyyət 1992-ci ildə Beylaqan royonu Günəşli qəs. h'yat yoldaşının adını daşıyan məktəbdə musiqi müəllimi kimi fəaliyyətə başlamışdır.
Gülüstan Əliyeva

1993-cü ildə Cəbrayıl rayonu işğal olunduqdan sonra məcburi köçkün kimi Bakiya qəlmişdir. 1994-cü ildə Sabunçu rayonunun 170 saylı orta məktəbdə müəllim kimi işləmişdir. 1994–1995 illərdə eyni zamanda Muğam Teatrında işləmişdir. 1995-ci ild'n isə Opera müğənnisi kimi Opera və Balet Teatrında işə başlamışdır və bu günə qədər Opera və Balet Teatrında yüksək dərəcəli solist kimi çalışır. 2003-cÜ ildən Azərbaycan Milli Konservatoriyanın muğam kafedrasının müəllimi, 2015-ci ildən baş müəllimi, 2017-ci ildən kafedranın dosenti, 2022-ci ildən isə sənətşünaslıq üzrə fəlsəfə doktorudur. Dissertasiya "Azərbaycan Bəstəkarların Opera Yaradıcılıqında Qadın Obrazlarının Musiqili Drammaturji Həlli" Opera və Balet Teatrı 1995-ci ildən Akademik Opera və Balet teatrının solistidir.
Gülüstan Əliyeva

İlk dəfə "Leyli və Məcnun" operasında Məcnunun anası rolunu oynayıb. "Leyli və Məcnun"da Leyli, "Aşıq Qərib"də Şahsənəm, "Şah İsmayıl"da Ərəbzəngi, "Gəlin qayası"nda Sənəm, "Arşın mal alan"da Cahan, "O olmasın, bu olsun"da Sənəm, "Natəvan"da xanəndə qız obrazlarını yaradıb. Konsert Fəaliyyəti Gülüstan Əliyeva konsert fəaliyyəti ilə də məşğul olur. Müxtəlif televiziya kanallarında xalq və bətəkar mahnılarını, muğamları böyük ustalığla ifa edir. Müğənni həmçinin dövlət konsertlərində tədbirlərdə də müvəffəqiyyətlə çıxış edərək ona göstərilən etimadı daim doğruldur. Azərbaycan Milli musiqisini və muğam sənətini dünyanın bir sıra ölkələrində — Türkiyə, İran, Moldova, Rusiya, Avstriya, İsveç və s. ləyaqətlə təmsil etmişdir.
Gülüstan Əliyeva

1997-ci ildə Ulu Öndər Heydər Əliyev rəhbərlik etdiyi Neft Konsorsiumu çərçivəsində keçirilən tədbirdə iştirak etmişdir. 1994-cü ildə Fizuli İli ilə əlaqədar Beynəlxalq simpoziumda iştirak etmişdir. 14 may 2016-cı ildə Gülüstan Əliyeva "Ey Vətən" adlı Solo Konseri ilə tamaşaçıların garşısına çıxıb. Qeyd edək ki, G. Əliyeva mayın 14-də Heydər Əliyev Sarayında konsert verəcəyini bildirmişdi. Konsertin biletləri satılsa da, aprel döyüşlərində həlak olan şəhidlərin ruhuna hörmət əlaməti olaraq, sənətçi tədbirini təxirə salmışdı. 28 oktyabr Gülüstan Əliyeva Dövlət Akademik Opera və Balet Teatrının səhnəsində "Payız Sevgisi" solo-konserti ilə çıxış edib.
Gülüstan Əliyeva

Konsert Azərbaycan Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin dəstəyi ilə təşkil olunub və Gülüstan Əliyevanın 20 illik opera səhnəsində yaradıcılığına həsr olunub. Konsert proqramı Xalq Çalğı Alətləri Ansamblı (bədii rəhbəri əməkdar artist Ələkbər Ələkbərov) və Estrada orkestrinin (bədii rəhbəri əməkdar artist Vüqar Camalzadə) müşayiəti ilə məşhur və yeni kompozisiyaları, xalq mahnıları, muğam və klassik əsərləri nümayiş olunub. 2010-cu 31 may ilin tarixində Beynəlxalq Muğam Mərkəzində Azərbaycanın əməkdar artisti Gülüstan Əliyeva konsert proqramı ilə çıxış edib. Konsert proqramında milli xalq mahnılarımız və muğam əsərləri səslənib. Konsertdə müşaiət edib — Milli İnstrumental Ansambl Azrbaycanın Xalq Artisti Ağacəbrail Abbasəliyevin rəhbərliyi altında. 2018-ci ildə Türkiyənin TRT Telekanalının təşkilatçılığı ilə Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinə həsr olunmuş konsertində iştirak etmişdir.
Gülüstan Əliyeva

Solo konsertləri 2003 Opera Teatrı 2005 "Yar Olsaydı" 2008 "Salam olsun şövketize, elize" 2010 "Ya Rəb bəlayı eşq ilə qıl aşına məni" (Beynəlxalq Muğam Mərkəzi) 2015 Milli Konservatoriya 2016 "Solo Payız Sevgisi" 2005-ci ildə Azərbaycan Respublikasının Əməkdar artisti fəxri adına layiq görülmüşdür. 1 may 2017-ci ildə, 9 may 2018-ci ildə və 10 may 2019-cu ildə Prezident Mükafatına layiq görülmüşdür. 2021-ci ildə Xarı Bülbül Best Awards mükafatına layıq görülüb. 2022-ci ildə İlin Adamı mükafatına layiq görüldü. Filmoqrafiya Qız qalası (film, 2000) Müəmmalı yubiley (film, 2007) Oyunçu (film, 2008) Gürzə (film, 2008) Bayatılar (2000-ci il) Kimsən Sən (2000-ci il) Unut bir anlıq (2001-ci il) Bəlkə də (2002-ci il) Cəbrayılım (23 avqust 1993) (2008-ci il) Köçüm gərək bu şəhərdən (2006-cı il) Yar Olsaydı (2007-ci il) Yar qasidi film konsert (2018-ci il) Təşəkkür (2023-cü il) Sevdiyim Adam (2023-cü il) Gülüstan Əliyeva Sosial Şəbəkələrdə Facebook profili İnstagram profili Youtube Kanalı
Samsung

"Samsung" sənaye qrupu (kor. 삼성 그룹 — Samseong Georup) — Cənubi Koreyanın ən inkişaf etmiş, beynəlxalq iqtisadiyyatın ən ciddi fiqurlarından biri kimi dünyada tanınan korporasiya.Samsung dünyada elektronika satışı ilə məşğul olan nəhəng Koreya şirkətidir. 1969-cu ildən fəaliyyət göstərir. Şirkətin mərkəzi Cənubi Koreyanın Seul şəhəridir. Əsası Li Ben Çxol tərəfindən, 1938-ci ildə qurulmuşdur. İdarə heyəti Başçısı Lee Kun-Hee'dir.
Samsung

Samsung müxtəlif şirkətlərdən ibarət olan bir qrup olub, bunlardan ən əhəmiyyətlisi, Samsung Elektroniks'dir. Şirkətinin Li Ben Çxoldan sonrakı taleyi "Samsung" 1991–1992-ci illərdə mobil qurğuların və mobil telefoniyanın ilk istehsalını yekunlaşdırdı.Şirkət məhsulları inkişaf etdirməklə yanaşı marketinq dəyişiklikləri etməyə, şirkətin missiyası və onun simvolunu dəyişikdirmək qərarına gəlir. Şirkətin loqotipində üç qırmızı ulduz əks olunmuşdu, amma Samsung rəhbərliyi, əvvəlki loqotipi beynəlxalq korporasiyanın imicinə uyğun gəlmədiyini əsas götürərək onu dəyişdirdi. Məhz onda müasir emblem işıq üzü gördü — içərisində firmanın adı yazılmaqla dinamik əyilmiş göy ellips. Əla dizayn və genişmiqyaslı reklam kampaniyası öz işini gördü: loqotip dünyada ən tanınanlardan biri oldu. Aparıcı ali məktəblərin tələbə-reklamçıları bu gün xüsusi uğurlu rebrendinq nümunəsi kimi Samsung loqotipinin dəyişməsini öyrənirlər.
Samsung

Şirkət nümayəndələrinin versiyasına görə, loqotipin ellips forması yenilənmə və təkmilləşdirmə ideyasını dəstəkləyərək dünya sahəsində hərəkəti simvollaşdırır.1999-cu ildə Samsung Electronics məişət elektronikasının istehsalı sahəsində Forbes Global jurnalı mükafatı ilə təltif edildi.Hazırda "Samsung Electronics" elektronika, yarımkeçirici, telekommunikasiya avadanlığı, yaddaş çipi, maye-kristal displey, mobil telefon və monitor istehsalçısıdır. Mənzil-qərargahı Seulda yerləşən şirkətdə dünyanın 80 ölkəsində 286 min nəfər işçi çalışır.Şirkətin 2014-cü ilin birinci rübündə xalis gəliri 2013-cü ilin analoji dövrü ilə müqayisədə 6 faiz artaraq 7,57 trilyon von (7 milyard dollardan çox) təşkil edib. Hesabat dövründə istehsalçının mədaxili 1,5 faiz artaraq 53,68 trilyon von (52 milyard dollar) olub. "Samsung" şirkəti "CES 2014" sərgisində yeni 85 düym diaqonallı elastik "Samsung Bendable TV" məhsulunu təqdim edib. İzləyici idarəetmə pultu vasitəsilə televizoru istənilən bucağadək əyə bilər. Texniki olaraq, televizor LED işıqlaması əsasında işləyir.
Samsung

Şirkət növbəti dəfə dünyada televizorların satışı üzrə hamını qabaqlayaraq ardıcıl səkkiz ildir liderliyini qoruyur. Şirkət "Mobile World Congress" konfransında "Galaxy S5" smartfonunu nümayiş etdirdi. Barmaq izlərinin skaneri, nəbz ötürücüsü və kamera artıq satışa çıxarılan aparatda ən nəzərəçarpacaq yenilik olub. Bundan başqa, "Galaxy S5" smartfonu sələflərindən fərqli olaraq, toz və sukeçirməzdir.Artıq "Samsung" smart saatlar və lampaların da istehsalına başlayıb. 2013-cü ilin sentyabrında "Galaxy Gear" adlandırılan smart saatların birinci nəsli təqdim olunmuşdu. Bu il isə "Samsung" şirkəti Barselonada keçirilən mətbuat konfransında "Gear" "ağıllı" saatlarının ikinci nəslini təqdim edib: "Gear 2" və "Gear 2 Neo".
Samsung

"Gear 2" smart saatı daxili iki meqapiksel təsvir ölçülü kamera ilə təchiz edilib, "Gear 2 Neo"nun çəkisi 55 qr, "Gear 2" isə 68 qr-dır. Yeni saatları sələfindən fərqləndirən əsas cəhət əməliyyat sistemidir. Yeni qurğular "Tizen" sistemi ilə işləyir, halbuki birinci nəsil cihazlar "Android" platforması ilə işləyir. "Tizen" əməliyyat sistemi "Linux" nüvəsinə əsaslanır. Qurğu nəbz ötürücüsü ilə təchiz edilib, bundan başqa, saat toz və sudan qorunub. "Samsung" şirkəti həmçinin "Bluetooth" vasitəsilə uzaq məsafədən idarə olunan "Smart Bulb" adlı smart lampa təqdim edib.
Samsung

Lampa xüsusi mobil tətbiq vasitəsilə bir otaqda və ya bütün evdə işıqlandırmanı idarə etməyə imkan verir. "Smart Bulb"un sahibi tətbiq vasitəsilə 10–100% nominal güc diapazonunda lampanın işıqlanma parlaqlığını tənzimləmək, həmçinin işığın rəng temperaturunu dəyişdirə bilər. Samsung, 1990-cı illərdə, Koreya xaricində sürətli bir böyümə göstərmişdir. Digər Asiya şirkətlərindən fərqli olaraq , 1997'dəki Asiya İqtisadi Krizisinə demək olar ki, ziyansız sovuşdurmuşdur. Yalnız Nissan tərəfindən qurulan Samsung Motor Co. "Nun, Renault'a satışını reallaşdıraraq avtomobil işindən çıxması lazım idi.
Samsung

Bu dövrdə Elektron və komponentlərinə investisiya edilmiş, Samsung Elektroniks qrupu içərisində olan ən təsirli şirkət halına çevrilmişdir. Qrupun tikinti şirkəti də, bu dövrdə, Kuala Lumpurdakı Petronas Qüllələri tikintisi ilə diqqətləri üzərinə çəkmişdir. Samsung Elektron 2000–2005 illərində rekord böyümə və mənfəət əldə edib, dünyanın ən qiymətli markaları sıralamasında 2-ci sırada iştirak etmişdir. Amerika və Avropada bir çox məhsulu dizayn texnologiya və patent mükafatları almışdır və almaqdadır. Elektron, Televiziya, Telefon, Kompüter, Avtomobil, Tibb, Kosmos Araşdırmaları kimi bir çox sahədə fəaliyyət göstərməkdədir. Cənubi Koreya peyk istehsalını demək olar ki, tək başına Samsung etməkdədir.
Samsung

Yapon şirkətləri ilə də Yaponiya üçün peyk istehsalında ortaq olmuşlar. Elektron sektorunda Rəqəmsal kamera, DVD, Blu-Ray, VCD, Peyk qəbuledicisi, Dvd-Cd istehsalı, Ağ əşya (Soyuducu, Paltaryuyan, Qab-qacaq maşını), bina idarəetmə sistemləri kimi çox müxtəlif sahələrdə istehsal etməkdədir. Televiziya sektorunda da uzun bir keçmişə sahib olan Samsung 1960-cı illərdən bəri televiziya istehsalı etməkdədir. LCD istehsalında bazar payının olduqca əhəmiyyətli bir hissəsini tutur. Ayrıca Samsung 3D LED TV-nin inkişaf etdirilməsində çox əhəmiyyətli bir rol oynamışdır. Telekommunikasiya sektorunda da mobil telefonları ilə rəqabətə girən Samsung telefon istehsalı satışında ilk sıradadır.
Samsung

Qısa müddətdə telekommunikasiya sektorunda bu çıxışı etməsinin səbəbi Ar-Ge qoyuluşunun çox olması istehsalını və modellərini istifadəçinin istəyinə görə tənzimləməsi və uyğun qiymətə yüksək texnologiyalı cihazlar çıxarmasıdır. Bundan başqa Cənubi Koreya kimi bir ölkədə istehsal etməsi və telekominikasyon yeniliklərinin ilk uyğulandığı ölkələrdən birində olması (3G, Mobil TV tətbiq edən ilk ölkələrdən biri Cənubi Koreya 4G sınaqları aparılır) digər telefon markalarının bir neçə ay sonra çıxaracağı modelləri və xüsusiyyətdəki telefonları çıxarmasında köməkçi olmaqdadır. Ayrıca IBM dən sonra ən çox patent alan şirkətdir. Son olaraq Samsung 2010-cu ildə çıxardığı Samsung Wave mobil telefonunda öz çıxardığı əməliyyat sistemi olan "Bada" nı istifadə və mobil telefon sektorunda proqram işinə də girərək sahələrini daha da çox genişlətməkdədir. 2011-ci il cəmi endossament olaraq 148 milyard dollarla dünyanın ən böyük elektron şirkətidir. 2012-ci ilin statistikasına görə, cəmi telefon satışlarında Nokianı keçərək satışda liderdir.
Qadın

Qadın — yetkin dişi cinsiyyətindən olan insan. Digər əks cins kişi adlanır. Rəsmi sənədlərdə bu bioloji növ yaşından asılı olmayaraq qadın adlanır. Qadın tarixi İnsanlıq tarixində qadınların yerinin araşdırılması İngilis sözü olan History anlayışına oxşar olaraq Herstory deyə başa düşülən araşdırma sahəsi, tarix elminin və cinsiyyət araşdırmalarının bir qoludur. Qadın tarixi araşdırması feminist bir anlayış ola bilər, lakin bu məcburi deyildir. 2009-cu ilin yanvar ayından etibarən dünya əhalisinin sayı 6,8 milyard olmuşdur.
Qadın

Bunun 49,7%-ni qadınlar təşkil edir. Qadın əhali 3 milyarddan daha çoxdur. Dünyada qocaların çoxu qadınlardır. Səudiyyə Ərəbistanında qadınlara səsvermə hüququ 2011-ci ildə verilmişdir. Qadınlara maşın sürmək hüququ hələ də verilməyib. Bir çox dövlətlərin hüquqi tənzimləmələrində qadın-kişi ayrıseçkiliyi və xüsusilə də vərəsəlik hüququnda qadınlara qarşı ayrıseçkilik göstərilir.
Qadın

Dünyanın bir çox yerində qadınlara həyat yoldaşı seçmək, evlilik, boşanma və digər əsas hüquqlar verilməyib. Dünyada ən çox Afrika qitəsində 135 milyondan çox qadın sünnət olunur. Dünyanın 54 ölkəsində qadınlara qarşı qeyri-bərabər hüquqlar olduğu halda, "namus müdafiəsi" Peru, Banqladeş, Argentina, Ekvador, Misir, Qvatemala, İran, İsrail, Suriya, Livan və Venesuelanın cəza hüququnda yer alır.Dünya qadınların 1/3-i həyatı boyu ən azı bir dəfə şiddətə məruz qalıb. Qadın hərəkatları Qadın haqlarının ilk addımları Maarifçilik dövründə mülki azadlıq hərəkatlarının başlanğıcı ilə eyni vaxtda atılmışdır. Əsas məqsəd Fransız inqilabı zamanı elan edildiyi kimi bütün insanların bərabərliyi olmuşdur. Cinsiyyətlər arası münasibətə gəldikdə isə təməldə fərqli, fərqləri vurğulayan ikinci və bərabərçi ümumi baxış müəyyənləşdirilmişdir.
Qadın

"Bərabərçi" anlayışı isə Maarifçiliyin təməl fikrinə dayanır. Bu anlayışı qəbul edən insanlar "təbiət qarşısında eyni" olduqlarından cəmiyyətin bütün qollarında cinsiyyət baxımından bərabərlik tələb edirdilər. 1960-cı illərdən günümüzə qədər Qadın Hərəkatı üzvləri üçün "feminizm" ifadəsi işlədildi. Qadın cinsinin böyük tarixi məğlubiyyəti insan həyatına xüsusi mülkiyyətin girişi ilə başlamışdır. Qadın bu ərəfədə bütün ictimai vəzifələrindən məhrum olunub, digər hər şey kimi kişinin mülkiyyəti sayıldı, ondan doğulacaq uşaqların anası, evin və bu uşaqların baxıcısı olaraq görüldü. Bununla da qadın cinsi insanlığın tanıdığı ilk kölə oldu.
Qadın

Quldar, feodal, dindar və kapitalist cəmiyyətlərində vəzifələri dəyişsə də əsas etibarilə qadın kişi qarşısında bu statusunu qorudu. XX əsrə öz damğasını vuran Oktyabr İnqilabı təkcə proletariat və digər əzilənlər üçün deyil, qadınlar üçün də tarixin tanıdığı ilk və ən böyük ictimai, iqtisadi və siyası bir inqilab oldu. XX əsrin əvvəllərində Klara Setkin Engels və Bebedən sonra problemi ələ almışdır. Setkin qadın problemini qadının tarixi əzilmişliyi ilə bağlarını qoparmasa belə kapitalizmə xas bir problem olaraq ifadə etmişdir: "Qadın problemi daha çox, müasir işçi problemi kimi, mexaniki alətlərin, buxar gücünün, elektrikin işlədilməsi ilə həyata keçən sənaye inqilabının, böyük istehsalın uşağıdır." Həmçinin bax Klara Setkin
Karate

Karatedə dərəcəni kəmərlər təmsil edir.Bunlar ağ, sarı, narıncı, yaşıl, göy, qəhvəyi və qaradır.Dərəcələr ''Kyu" adlanır.Qara kəmərdə isə alınan dərəcələr dan adlanır. 1-ci dan,2-ci dan və s. 10 kyu və 10 dan dərəcəsi vardır. Karate, tam adı karate-do (Yaponca: kara - "boş", te - "əl", do - "yol", yəni "boş əlli yol") - yapon əlbəyaxa döyüş sənəti. 1929-cu ildə Funakosi Gitin tərəfindən dzen buddizmin təsiri altında yaradılmışdır. Karatenin vətəni Yaponiyanın Okinava adasıdır. XX əsrin əvvəllərində adanın ağır iqtisadi vəziyyəti okinavalıların digər yapon adalarına köçməsinə gətirib çıxarmış, onlar isə öz növbəsində bu idmanın bütün Yaponiyaya yayılmasına yol açmışlar. Karate hazırda olimpiya oyunları siyahısında olan idman növlərindən biridir. Karatenin bir çox növü mövcuddur.Bunlardan biri Goju-ryu;Shotokahan və s. Xarici keçidlər Azərbaycan Milli Karate Federasiyası - azərb., rus və ingiliscə Karate haqqında məqalə Arxivləşdirilib 2008-05-03 at the Wayback Machine - rusca
Ərbil (şəhər)

Ərbil və ya Həvler — İraqda, Kürdüstan Regional Hökumətinin tərkibində şəhər. Dünyada ən qədim şəhərlərdən biri olduğu iddia olunur. Şəhər şumerlər tərəfindən salınmışdır. Erbil tarixinin qədim daimi yaşayış şəhərlərindən biridir təklif edilmişdir. Ur olan Neo-Qədim hökmdarı Amar-Sin ikinci il Urbilum işdən. (1975 BC ətrafında) Ərbil 2000 ətrafında M. Ö. 608 BC qədər bir Asur şəhəri idi və fars, yunan, Parfiya, Roma və Sasani hakimiyyəti altında bir Assyria vilayətinin bir hissəsi qalmışdır. Bu fars idarə Assyria paytaxtı idi. Minilliyin dən sonra, orta imperiyası altında Cyaxares yəqin Nineveh ilə ələ. Fars imperatoru Cyrus da onların yardım üçün bir mükafat olaraq, Arbela və Kərkük ildə Sagarthians qədim İran qəbilənin insanları bir sıra həll ola bilər 547 BC böyük işğal Assyria və paytaxtı kimi Arbela Yaşlı fars Aθurā Assyria adlı bir Achaemenid satrapy yaradılmışdır.
Ərbil (şəhər)

Makedoniyalı İsgəndər M. Ö. 331 İranlı Darius III məğlub olan Gaugamela Savaşı, yer təxminən 100 kilometr (62 mil) Ərbil qərb etmişdir. Döyüş sonra, Darius şəhərə qaçmağa müvəffəq və bir qədər qeyri-dəqiq, qarşıdurma bəzən "Arbela Savaşı" kimi tanınır. Ərbil olan Sasanilər altında Roma və İran arasında mübahisəli regionda hissəsi olmuşdur. Adiabene qədim Süryani Britaniya (Ḥadyab üçün yunan forması) Ərbil onun mərkəzi idi və şəhər Krallığı Yəhudilik üçün kral ailəsinin dönüşüm üçün yəhudi Orta Doğu tarixi məlumdur. Onun əhali sonra zamanı konvertasiya birinci və Pkidha 104 AD ətrafında ənənəvi ilk yepiskopu çevrilir ilə Christianty üçün əsrin ikinci Arbela ildə Ḥadyab olan metropolitanate Orta əsrlərdə mərhum qədər şərq Süryani xristianlığın mərkəzi oldu. 1987-ci ildə aparılmış siyahıya almaya əsasən şəhərdə 485,968 nəfər əhali yaşayır. Ərbil şəhəri 7 kvartala ayrılır: Qala (Saray , Topxana və Təkkiyə bölümlərindən ibarətdir), Təcil İslam, Təcil Yəhud, Ərəb Məhəlləsi, Tayrava, Seydava və Xanagah. Seydava və Tayrava kvartalları kürd bölgələri olub müvafiq olaraq 1947 və 1957-ci illərdə salınmışlar.
Ərbil (şəhər)

Kürdlər həmçinin Xanagah kvartalında əhalinin əksəriyyətini təşkil edirlər. Müasir tarixi Ərbil dağətəyi düzənlikdə yerləşir, lakin İraq Kürdüstanının sakinləri qədim zamanlardan bəri kürdlərin ənənəvi məskəni olan dağlıq və qayalıq ərazilərdə yaşayırlar. Orta əsrlərdə Ərbil Bağdad və Mosul arasındakı marşrutda böyük bir ticarət mərkəzinə çevrildi və bu rolu bu gün də xarici dünya ilə mühüm yol əlaqələrinə malik olmaqla oynayır. Ərbildə də Suriyada davam edən münaqişələr səbəbindən çoxsaylı qaçqın məskunlaşmışdır. 2020-ci ildə Ərbil metropoliten bölgəsində 2003-cü ildən bəri 450.000 qaçqının məskunlaşdığı və bir çoxunun qalacağı təxmin edilirdi.Kürdüstan Muxtar Bölgəsinin parlamenti 1970-ci ildə İraq hökuməti ilə Mustafa Bərzaninin rəhbərlik etdiyi Kürdüstan Demokratik Partiyası (KDP) arasında aparılan danışıqlardan sonra Ərbildə yaradılıb, lakin 1991-ci il Körfəzinin sonundakı kürd üsyanına qədər faktiki olaraq Səddam Hüseyn tərəfindən idarə edilib. Müharibə . 1990-cı illərin ortalarında iki əsas kürd fraksiya, Kürdüstan Demokratik Partiyası və Kürdüstan Vətənpərvər İttifaqı (KYİ) arasında döyüşlər başlayanda qanunverici orqan effektiv fəaliyyətini dayandırdı. Şəhər 1996-cı ildə Səddam Hüseyn hökumətinin köməyi ilə KDP tərəfindən ələ keçirilib. KYİ daha sonra Süleymaniyyə şəhərində alternativ kürd hökuməti qurdu.
Ərbil (şəhər)

KDP iddia edib ki, 1996-cı ilin martında KYİ İrandan KDP ilə mübarizə aparmaq üçün kömək istəyib. Bunu İraq torpağına xarici hücum kimi qiymətləndirən KDP Səddam Hüseyndən kömək istədi. 1997-ci ildə kürd partiyaları arasında sülh sazişi imzalandıqdan sonra Ərbildəki Kürd Parlamenti yenidən toplandı, lakin real gücə malik olmadı. Ərbildəki kürd hökuməti muxtariyyətin yalnız qərb və şimal hissələrinə nəzarət edirdi. 2003-cü ildə İraqın işğalı zamanı Birləşmiş Ştatların xüsusi təyinatlı qüvvələrinin qərargahı Ərbilin yaxınlığında yerləşirdi. Şəhər 10 aprel 2003-cü ildə Bəəs rejiminin süqutundan sonra bayram nümayişlərinə səhnə oldu. ABŞ-nin İraqı işğalı zamanı Ərbilə ara-sıra hücumlar olub. 1 fevral 2004-cü ildə Qurban bayramı şənliklərində törədilən paralel bombalı hücumlarda 109 nəfər həlak olub. Məsuliyyəti Ənsar əl-Sünnə qruplaşması öz üzərinə götürüb.
Ərbil (şəhər)

4 may 2005-ci ildə kamikadze hücumu nəticəsində 60 mülki şəxs həlak olmuş, daha 150 nəfər yaralanmışdır.Ərbil Beynəlxalq Hava Limanı 2005-ci ildə açılıb. 2015-ci ildə Şərqin Assur Kilsəsi öz iqamətgahını Çikaqodan Ərbilə köçürüb. 2021-ci ilin fevral ayında şəhərə bir sıra raketlər düşmüş, 2 nəfər həlak olmuş, 8 nəfər yaralanmışdır. Ərbil yayı isti keçən Aralıq dənizi iqliminə malikdir (Köppen iqlim təsnifatı Csa). Uzun, həddindən artıq isti yayı və mülayim qışı ilə səciyyələnir. Yay ayları son dərəcə quraqdır, iyun-sentyabr ayları arasında yağıntı azdır və ya heç yoxdur. Qışlar adətən rütubətli və yağıntılı olur, yanvar ən yağıntılı aydır. Xarici keçidlər YouTube-da bax : TRT1-də "Sınırlar arasında" verilişində -Ərbil
Adil İsgəndərov

Adil İsgəndərov (tam adı: Adil Rza bəy oğlu İsgəndərov; 5 may 1910, Yelizavetpol – 18 sentyabr 1978, Bakı) — Azərbaycan-sovet teatr və kino rejissoru, aktyoru, SSRİ xalq artisti (1959), Azərbaycan SSR Ali Sovetinin 4-cü (1955–1959) və 5-ci çağırış (1959–1962) deputatı. Adil İsgəndərov 1910-cu il mayın 5-də Gəncədə bəy ailəsində dünyaya gəlib. Ağır təbiətli idi, ancaq həmişə qeyri-adi, özünəməxsus zarafatları ilə insanlara xoş ovqat bəxş etməyi sevərdi. Zabitəli insan idi. Onunla təmas yaratmaq o qədər də asan deyildi, ancaq dostları, yaxınları deyirdilər ki, Adil müəllimə yaxınlaşdınsa, ondan aralanmaq da müşkül işə çevrilir. "Köhnə kişilər"in təbiəti var idi onda. Elə kinoda rol seçəndə də, görünür təbiətindəki bu ştrixləri nəzərə alırdı. Adil müəllim Teatr Texnikumu və A. V. Lunaçarski adına Moskva Dövlət Teatr Sənəti İnstitutunda təhsil almışdı, Moskvadakı Bədaye Teatrında rejissorluq təcrübəsi keçmişdi. 1936-cı ildə Akademik Dövlət Teatrına qədəm basan Adil İsgəndərov çox keçmədi bu sənət məbədinə baş rejissor, sonra isə direktor seçildi və 25 ilə yaxın bir dövrdə bu teatrda öz məktəbini yaratdı.
Adil İsgəndərov

Heç təsadüfi deyildi ki, o vaxtlar bu sənət ocağını "Adil İsgəndərov teatrı" adlandırırdılar. Rejissor debütü olan "Polad qartal" (1936) tamaşası sənət adamlarında, tamaşaçılarda əsil heyrət doğurmuşdu. Aydın hiss olunurdu ki, teatra əsil sənətkar gəlib. Ona görə də bir-birinin ardınca Adil İsgəndərov "Platon Kreçet", "Həyat", "Vaqif" tamaşalarına quruluş verdi. "Vaqif" milli teatr tariximizdə ən uğurlu tamaşalardan idi. Bu tamaşa bizim teatr tarixində əlamətdar hadisəyə çevrildi. Tamaşa Bakının mədəni mühitində yeni bir oyanış yaratmışdı. Adil İsgəndərovun sənətə gəlişi ilə ölkəmizin teatr həyatında yeni coşğun bir mühit formalaşmağa başladı. Hər şeydə yenilik var idi. Dekorasiyalar da, aktyor oyunu da, ümumi kompozisiya quruluşu da klassik ənənələrin yeni formada təqdimatı kimi çox maraqlı bir mənzərə yaratmışdı.
Adil İsgəndərov

Ələsgər Ələkbərovun şaqraq səsi bu quruluşa özünəməxsus bir ovqat gətirirdi. Adil İsgəndərovun tamaşaları öz orijinallığı, monumentallığı ilə fərqlənirdi. "Xanlar", "Fərhad və Şirin", "Aydın", "1905-ci ildə", "Dumanlı Təbriz", "Şərqim səhəri", "Otello", "Türkiyədə" və s. əsərləri tamaşaya qoyan bu istedadlı rejissor səhnəyə həmişə yeni nəfəs, yeni ruh gətirirdi. Adil müəlliminin tamaşaları həmişə teatrsevərlərin ürəyincə olardı. Adil İsgəndərovun rejissor kimi başlıca xüsusiyyətlərindən biri də tamaşalara aktyor seçmək məharəti idi. Adicə görüşdən aktyorun obraza uyğun gəlib-gəlmədiyini müəyyən edə bilirdi. Bu böyük sənətkar həm də güclü təşkilatçı idi. İnsanlarla dil tapmağı bacarırdı. Teatrda direktor işlədiyi illərdə tamaşaların keyfiyyəti yüksəldi, repertuarı zənginləşdi. Və yəqin ki, onun bu qabiliyyətini nəzərə alıb C. Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostuduyasına direktor (1966–1974) təyin etdilər. Yaradıcılığı 1966-cı ilə qədər Adil İsgəndərov kinoda aktyor kimi işləmişdi.
Adil İsgəndərov

İlk dəfə Hüseyn Seyidzadə Adil İsgəndərova "O olmasın, bu olsun" filmində qoçu rolunu vermişdi. Əslində bu çox kiçik, epizodik bir roldur və filmdə biz onu bircə dəfə görürük. Bazar səhnəsində onun görünməsi ilə filmə xüsusi bir ovqat gəlir. Onun aktyor ifaçılığında bir bütövlük var. 1958-ci ildə "Uzaq sahillərdə" (rej. Tofiq Tağızadə) filmində sahibkar Rosselininin rolunu necə böyük istedadla yaradıb. Bu obraz da o qədər böyük deyil, ancaq nədənsə tamaşaçı bu epizodu həmişə səbirsizliklə gözləyir. "Qara daşlar", "Məhəbbət dastanı" filmlərində də onun ifa etdiyi qəhrəmanlar öz milli koloriti ilə tamaşaçı diqqətindən yayınmır. Kinostudiyaya rəhbər təyin edildiyi ilk ildə Ə. İbrahimovun "26 Bakı komissarı" filmndə çəkildi.
Adil İsgəndərov

Ancaq kinoda aktyor kimi onun ən uğurlu işi "Axırıncı aşırım" filmində yavratdığı Kərbalayı İsmayıl idi. Bu obraz mürəkkəb tarixi dövrün qəhrəmanı idi. Sovet hakimiyyətinin qələbəsindən sonra Azərbaycanın ucqar əyalətlərində baş verən dəhşətli hadisələrin mərkəzində dayanan Kərbalayı hər şeyini itirmək təhlükəsi ilə üzləşib. Torpaqları, var-dövləti ilə yanaşı, ləyaqətinə, şəxsiyyətinə də təcavüz edilən Kərbalayı yeni cəmiyyətə müharibə elan edir. Abbasqulu bəyin "elçi" kimi onu barışığa çağırması belə, Kərbalayı İsmayılı bu yoldan döndərə bilmir. O, yeni cəmiyyətlə barışmaq istəmir. Nəticə isə çox acınacaqlı olur. Nə qədər insanlar tələf olur, evlər, ailələr dağılır. Bu rolda da, o, bütövdür, obrazın bütün çalarlarını tamaşaçıya ustalıqla çatdırır və əsil azərbaycanlı kişi obrazı yaradır. Bu obrazı bütün film boyu tamaşaçının gözündə ucaldır.
Adil İsgəndərov

O əyilmir, hətta, ən ağır anlarda belə öz kişilik qürurunu saxlamağı bacarır. Kərbalayı haqq-salamı itirən adam da deyil. Qəmlonun şıltaqlıqları belə onu öz yolundan döndərə bilmir. Adil İsgəndərov bu roluna görə Ümummitifaq festivalının "kişi rolunun ən yaxşı ifasına görə" nominasiyasının qalibi olmuşdu. Bu aktyorun yaratdığı obrazlar içərisində "Qanun naminə" filmindəki Kamilov xüsusi qeyd edilməlidir. Kamilov rayonda İcraiyyə Komitəsinin sədridir. Əslində mənfi tipdir. Adil İsgəndərov bu rolu o qədər təbii, o qədər səmimi ifa edir ki, tamaşaçı onun istedadına valeh olur. "Arxadan vurulan zərbə" filmindəki prokuror Dadaşlı rolu bu aktyorun böyük istedad sahibi olduğunu bir daha təsdiqlədi.
Adil İsgəndərov

Bu, onun kinoda son aktyor işi idi. "Əhməd haradadır?" bu böyük sənətkarın quruluş verdiyi yeganə filmdir. Tamaşaçı onun səmimiyyətini hər kadrda duyur. O istəyirdi ki, azərbaycanlılar öz obrazlarını kinoda da olduğu kimi görsünlər. O, təbiətcə kosmopolitlikdən çox-çox uzaq idi. Film boyu tamaşaçını xoş bir ovqat müşayiət edir. Onun qəhrəmanları əsil azərbaycanlılardır. Hadisələr çox məzəli bir süjet üzərində qurulmuşdur və tamaşaçı film boyu bu insanların taleyini maraqla izləyir. Adil müəllim burada da çox maraqlı aktyor ansamblı seçə bilib.
Adil İsgəndərov

Azərbaycan aktyorluq sənətinin Mustafa Mərdanov, Nəcibə Məlikova, Lütfəli Abdullayev, Məmmədrza Şeyxzamanov, Bəşir Səfəroğlu kimi korifeyləri filmdə maraqlı rollarda çəkilmiş və ona xüsusi təravət gətirmişlər. Onunla bir yerdə çalışanlar, dostları, tələbələri, bir sözlə, bu nəhəng sənət fədaisi ilə təmasda olan bütün insanlar Adil İsgəndərov haqqında xoş xatirələr danışırlar. Doğrudan da, Adil müəllim uzun illər teatr, kino sənətimizin də yoluna işıq saçmış, respublikamızda bu incəsənət sahələrinin inkişafı üçün böyük məktəb yaratmışdı. Bu gün həmin sahələrin yükü də elə onun məktəbinin yetirmələrinin çiyinlərində qərar tutub. 40 ilə yaxın teatrımızın, ekran sənətimizin inkişafına xidmət etmiş bu fenominal şəxsiyyət bütün yaradıcı fəaliyyətini milli-mənəvi dəyərlərimizin qorunmasına yönəldib. Adil müəllim bütün ruhu ilə azərbaycanlı idi, o, bu xalqı sevirdi və yaratdıqları da xalqın ruhundan güc alırdı. Adil İsgəndərovun yaradıcı irsi doğrudan da əsil məktəbdir. Və bu məktəbin yetirmələri hələ neçə-neçə illər kinomuzu, teatrımızı yaşatmaq qüdrətinə malikdirlər. Təltif və mükafatları "SSRİ xalq artisti" fəxri adı — 9 iyun 1959 "Azərbaycan SSR xalq artisti" fəxri adı — 17 iyun 1943 "Azərbaycan SSR əməkdar incəsənət xadimi" fəxri adı — 4 noyabr 1938 "Stalin" mükafatı (2-ci dərəcə) — 1948 "Lenin" ordeni — 22 iyul 1949 "Qırmızı əmək bayrağı" ordeni — 25 fevral 1946 Gürcüstan SSR Ali Soveti Rəyasət Heyətinin fəxri fərmanı — 1960 Dram teatrları arasında keçirilən festivalın diplomu — 1957 Filmoqrafiya O olmasın, bu olsun (film, 1956) Qara daşlar (film, 1956) Bir məhəllədən iki nəfər (film, 1957) Uzaq sahillərdə (film, 1958) Leyli və Məcnun (film, 1961) Əmək və qızılgül (film, 1962) Əhməd haradadır?
Adil İsgəndərov

(film, 1963) Romeo mənim qonşumdur (film, 1963) Zəncirlənmiş adam (film, 1964) İyirmialtılar (film, 1966) Qanun naminə (film, 1968) Axırıncı aşırım (film, 1971) (tammetrajlı bədii film)-rol: Kərbəlayi İsmayıl Ulduzlar sönmür (film, 1971) 1001-ci qastrol (film, 1974) (tammetrajlı bədii film) Aktrisanın təbəssümü (film, 1974) Dərviş Parisi partladır (film, 1976) Arxadan vurulan zərbə (film, 1977) Üzü küləyə (film, 1977) Məhəbbətim mənim, kədərim mənim (film, 1978) Prima (film, 1994) ""Uzaq sahillərdə" ekranda" [Filmin quruluşçu rejissoru Tofiq Tağızadə yoldaşla müxbirimizin müsahibəsi] //Kommunist.- 1958.- 13 avqust. Ağamirov, A. "Uzaq sahillərdə" //Kommunist.- 1958.- 19 avqust. Azad, Ə. "Kinostudiyada bir gün" [Reportaj] //Ədəbiyyat və incəsənət.- 1964.- 13 iyun. Xamis Muradov. Kinofabrikdən başlanan yol. Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası.
Adil İsgəndərov

Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923–2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 5. Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm".
Adil İsgəndərov

1923–2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 143–266. Azərbaycan Milli Ensiklopediyası: Azərbaycan. Ramiz Məmmədov. Kino. Azərbaycan Milli Ensiklopediyası Elmi Mərkəzi, 2007.- səh. 814. Xarici keçidlər [ Arxivləşdirilib 2008-03-15 at the Wayback Machine Adil İsgəndərov]
100 manatlıq əsginas

100 manatlıq əsginas — Azərbaycanda işlədilən milli əsginaslardan biri. Bu əsginas dövriyyəyə 2 dəfə (1993 və 2005-ci illərdə) buraxılmışdır. 100 manatlıq əsginaslar ilk dəfə 1993-cü ilin mart ayında Azərbaycan Milli Bankı tərəfindən dövriyyəyə buraxılmışdır. Bu əsginaslar Fransa Mərkəzi Bankı tərəfindən çap edilmişdir. 100 manatlıq əsginasın ilk eskizlərinin müəllifi azərbaycanlı xalçaçı-rəssam Eldar Mikayılzadədir. O, buna görə almalı olduğu qonorarı Dövlət Müdafiə Fonduna keçirmişdir. Azərbaycan Respublikası Prezidenti tərəfindən 7 fevral 2005-ci il tarixdə imzalanmış "Azərbaycan Respublikasında pul nişanlarının nominal dəyərinin və qiymətlər miqyasının dəyişdirilməsi (denominasiyası) haqqında" Fərmanla 1992–2001-ci illərdə dövriyyəyə buraxılmış əsginaslar — eyni zamanda 1993-cü ildə dövriyyəyə buraxılmış 100 manatlıq əsginaslar 2006-cı ildən başlayaraq dövriyyədən çıxarılmış, 2005-ci ildə yeni 100 manatlıq əsginaslar çap olunmuşdur.
100 manatlıq əsginas

28 dekabr 2005-ci ildə ölkə ictimaiyyətinə təqdim olunmuş yeni nəsil pul nişanları, həmçinin yeni 100 manatlıq əsginaslar 2006-cı il yanvarın 1-dən etibarən dövriyyəyə buraxılmışdır. Hazırda dövriyyədə olan 100 manatlıq əsginaslar 2005-ci ildə Azərbaycan Milli Bankı tərəfindən buraxılmışdır. Bu əsginaslar iqtisadiyyat və inkişaf mövzusuna həsr olunmuşdur. İlk 100 manatlıq əsginasın ön tərəfinə Qız qalasının təsviri ilə yanaşı arxa fon təsvirləri də verilmişdir. Əsginasın arxa tərəfi isə milli ornamentlərlə haşiyələnmiş və üst tərəfində "Azərbaycan Milli Bankı" sözləri çap olunmuş, nominalın adı ortada sözlə verilmişdir. Ağ kağızda, əsas rəngi bənövşəyi olmaqla 2005-ci ildə çap olunmuş əsginasların ön tərəfində inkişafın qədimdən bu günə memarlıq rəmzləri, Qoşa Qala qapıları və Azərbaycan manatının və iqtisadi artımın simvolları təsvir olunmuşdur. Həmçinin Azərbaycan Mərkəzi Bankının sədri Elman Rüstəmovun imzası da ön tərəfdədir.