LocalDoc/ldquad_v2_retrieval-reranked huggingface dataset:
Elçin Əmirbəyov

Cenevrədə çalışdığı zaman o, 2008–2009 illərdə BMT-nin İnsan Hüquqları Şurasının Vitse-prezidenti və eyni zamanda məruzəçi qismində fəaliyyət göstərmişdir. O, həmçinin 2007-ci ildə BMT-nin Cenevrədəki Ofisində İslam Əməkdaşlıq Təşkilatının (IKT) üzv-dövlətlərinin səfirlər qrupuna bir il ərzində sədrlik etmişdir. Bundan əlavə, 2008-ci ildə səfir Elçin Əmirbəyov BMT-nin Cenevrədəki Ofisində Şərqi Avropa regional qrupuna daxil olan üzv-dövlətlərinin səfirlər qrupuna sədrlik etmişdir. Bununla yanaşı, 2005–2017-ci illərdə Azərbaycanın Müqəddəs Taxt-Tacda ilk səfiri qismində çalışmışdır. Vatikanda çalışdığı zaman 2008-ci ildə Roma Papası Onaltıncı Benedikt (Pope Benedict XVİ) tərəfindən Müqəddəs Gregori ordeni ilə təltif edilmişdir ( Həmçinin, o, 2006–2010-cu illərdə Azərbaycan Respublikasının Lixtenşteyn Knyazlığında fövqəladə və səlahiyyətli səfiri vəzifəsini icra etmişdir. E. Əmirbəyov 6 yanvar 2010-cu ildən 23 iyun 2017-ci ilədək Azərbaycan Respublikasının Fransa Respublikasında və eyni zamanda, Monako Knyazlığında fövqəladə və səlahiyyətli səfiri kimi fəaliyyət göstərmişdir. Elçin Əmirbəyov fövqəladə və səlahiyyətli səfir diplomatik ranqına malikdir (2004).
Elçin Əmirbəyov

24 iyun 2017-ci ildən 18 iyul 2023-cü illərdə Azərbaycan Respublikasının Birinci vitse-prezidentinin köməkçisi vəzifəsində çalışıb. 18 iyul 2023-cü ildə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin Sərəncamı ilə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin xüsusi tapşırıqlar üzrə nümayəndəsi təyin edilib.Dövlət qulluğunda birinci dərəcəli dövlət müşaviri ixtisas dərəcəsi vardır (2023). İngilis, fransız və rus dillərini bilir. Evlidir, iki övladın atasıdır. "Expo" kəndi Fransa Senatında Azərbaycanla bağlı debat
Məmməd Səfa

Məmməd Səfa (25 iyul 1960, Şabran rayonu) — azərbaycanlı teatr və kino aktyoru, Azərbaycan Respublikasının xalq artisti (2018), ADMİU-nun professoru, Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fərdi təqaüdçüsü (2023-cü ildən), Azərbaycan Respublikasının qabaqcıl təhsil işçisi (2023). Məmməd Səfa 25 iyul 1960-cı ildə Şabran rayonunda (keçmiş Dəvəçi) anadan olmuşdur. 1967–1977-ci illərdə Şabran şəhər 2 nömrəli tam orta məktəbində təhsil alıb. 1977–1980-ci illərdə Bakı mədəni-maarif texnikumunuda özfəaliyyət teatr kollektivi rəhbəri ixtisası üzrə Əfrasiyab Məmmədovdan dərs alıb. Buranı fərqlənmə diplomu ilə bitirib. Texnikumu bitirdikdən sonra təyinatla Şabran Mədəniyyət Evində işləmişdir. 1980-ci ildə Azərbaycan Dövlət İncəsənət İnstutunun Dram və Kino aktyorluğu fakültəsinə daxil olub.
Məmməd Səfa

1980–1984-cü illərdə M. A. Əliyev adına ADİİ-nin aktyorluq fakültəsində Nəsir Sadıqzadə, Fuad Hacıyev və Zəminə Hacıyeva kimi sənətkarlardan dərs alıb. Fəaliyyətini 1985-ci ildən görkəmli teatr xadimi Vaqif İbrahimoğlunun yanında Tədris Teatrında davam etdirmişdir. Burada Mirzə Fətəli Axundovun "Müsyö Jordan və Dərviş Məstəli şah" (Şahbaz bəy), Fridrix Şillerin "Qaçaqlar" (Şpigelberq), Stoyan Boyaqiyevin "Avtobus" (ər), Mar Bayciyevin "Duel", Qriqori Qorinin "Herostratı unudun" əsərlərinin tamaşalarında oynayıb. Vaqif İbrahimoğlu 1988-ci ildə eksperimantal studiya yaradanda Məmməd Səfa da gənclərdən ibarət truppaya daxil olub. Bu kollektivin bazasında 1991- ci ildə "Yuğ" Dövlət teatrı yaradılıb. Həmin ildən indiyə qədər Yuğ Teatrının aktyorudur. Aktyorun yaradıcılıq bioqrafiyasında xeyli mürəkkəb və maraqlı rollar var.
Məmməd Səfa

Mədəniyyət və İncəsənət Universitetində bitirdiyi gündən (1984) indiyə kimi işləyir. 1988-ci ildə müəllim, 2002-ci ildə dosent, 2018-ci ildə professor vəzifəsini alıb. Hal-hazırda aktyor sənətindən dərs deyir. 2004-cü ildə Azərbaycanda teatr sənətinin inkişafında fəal iştirakına görə "Qızıl Dərviş" mükafatı verilib. 2009-cu ildə Azərbaycanın əməkdar artisti fəxri adına layiq görülmüşdür. 2009, 2010, 2011, 9 may 2012-ci ildə, 30 aprel 2014-cü ildə, 6 may 2015-ci ildə, 6 may 2016-cı ildə, 1 may 2017-ci ildə, 10 may 2019-cu ildə, 7 may 2020-ci ildə, 7 may 2021-ci ildə və 10 may 2022-ci ildə Prezident Mükafatına layiq görülmüşdür. 27 may 2018-ci ildə Azərbaycanın xalq artisti fəxri adına layiq görülmüşdür.10 mart 2021-ci ildə Azərbaycan Teatr Xadimləri İttifaqının təsis etdiyi "Sənətkar" medalı təltif olunub.19 fevral 2023-cü ildə "Altın Güneş Ödülleri 2023" mükafatı təltif olunub.6 may 2023-cü ildə Azərbaycan mədəniyyətinin inkişafında xidmətlərinə görə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fərdi təqaüdünə layiq görülmüşdür.2023-cü ildə Elm və Təhsil Nazirliyinin təsis etdiyi "Azərbaycan Respublikası qabaqcıl təhsil işçisi" döş nişanı ilə təltif edilib.2024-cü ildə Azərbaycanda prezident seçkiləri zamanı İlham Əliyevi dəstəklədiyini açıqlamışdır.
Hollivud

Hollivud (ing. Hollywood; holly — pirkal, wood — meşə) — ABŞ-nin Kaliforniya ştatının Los-Anceles şəhərində rayon. 1913-1915-ci illərdən ABŞ kino sənayesinin mərkəzinə ("xəyallar fabriki") çevrilmişdir. 1920-ci illərdən indiyədək fəaliyyət göstərən "Metro-Goldwyn-Mayer", "20th Century Fox", "Paramount Pictures", "Warner Brothers", "Columbia Pictures" və s. kino şirkətləri burada təşkil edilmişdir. ABŞ kinematoqrafiyasının başlıca xüsusiyyətləri Hollivudda formalaşmışdır. Hollivudda müxtəlif illərdə Qriffit, Çarli Çaplin, Ştroheym, Vidor, Ford, Uayler, Kapra kimi məşhur sənətkarlar fəaliyyət göstərmişlər.
Hollivud

İnkişaf mərhələləri Ümumilikdə Hollivud adlandırılan ABŞ kinematoqrafiyası XX əsrin əvvəllərindən başlayaraq bütün dünya kinematoqrafiyasına əsaslı şəkildə təsir etmişdir. ABŞ kinematoqrafiyasının tarixi 4 əsas mərhələyə bölünür; Səssiz film dövrü Klassik Hollivud kinematoqrafiyası Yeni Hollivud Müasir dövrFransasız Lumier qardaşlarının müasir kinematoqrafiyanın əsasını qoyumaları ilə şöhrət qazanmalarına baxmayaraq, yeni yaranan sənayedə tezliklə əsas qüvvəyə çevrilən məhz ABŞ kinematoqrafiyası olmuşdur. 1920-ci illərdən başlayaraq Amerika kino sənayesi digər ölkələrlə müqayisədə daha çox gəlir əldə etmişdir. Hollivudun yüksəlişi 1910-cu ilin əvvəlində rejissor D.U Qriffit Bioqraf şirkəti tərəfindən Blanş Svit, Lilian Qiş, Meri Pikford, Lionel Barrimor və başqalarından ibarət aktyor truppası ilə ölkənin qərb sahillərinə göndərildi. Onlar Los-Ancelesin mərkəzindəki Corciya küçəsinin yaxınlığında boş ərazidə film çəkilişinə başladılar. Daha sonra Qriffit indiyə qədər Hollivudda çəkilmiş ən qədim film olan “Qədim Kaliforniyada” filmini çəkdi.
Hollivud

Qriffit aylarla orada qaldı və Nyu-Yorka geri dönənə qədər bir neçə film çəkdi. Qriffitin Hollivuddakı uğurları barədə eşitdikdən sonra, 1913-cü ildə bir çox kinematoqraf kino istehsalında patent hüququna sahib olan Tomas Edison tərəfindən tətbiq edilən rüsumlardan xilas olmaq üçün qərbə üz tutdu. Birinci Dünya müharibəsinə qədər filmlər Amerikanın müxtəlif şəhərlərində çəkilirdi, lakin Cənubi Kaliforniyada sənaye inkişaf etdiyinə görə kinematoqraflar oraya can atırdılar. Onları buraya bütün il boyu açıq havada çəkilişlər aparmağa imkan verən mülayim hava şəraiti və günəş işığı və orada mövcud olan təbii mənzərələr cəlb edirdi. Bu sahənin yeni olduğu 20-ci əsrin əvvəllərində bir çox yəhudi mühacir ABŞ film sənayesində iş tapdı. Onlar Nikolodiyan adlanan teatr]vitrinlərində qısametrajlı film sərgisi ilə yeni yaranmış biznesdə öz brendlərini yarada bildilər.
Hollivud

Bir neçə il ərzində Samuel Qoldvin, Vilyam Foks, Karl Laeml, Adolf Zukor, Luiz B. Meyer və Uorner Qardaşları (Harri, Albert, Samuel və Cek) kimi iddialı şəxslər bu sahədə istehsala başladılar. Tezliklə onlar kinostudiya adlanan yeni növ müəsisələrin rəhbərləri oldular. Birinci dünya müharibəsindən sonra Avropadan Alfred Hiçkok, Friz Lanq, Jan Renoir kimi rejissorlar və Rudolf Valentino, Marlen Ditrix, Ronald Kolman və Çarlz Boyer kimi aktyorlar bura gəldilər. Onlar 20-ci əsrin ən sürətlə inkişaf edən sənayesini formalaşdırmaq üçün yerli aktyorlarla birləşdilər. Həmin aktyorlar səsli filmlərin yaradılmasından sonra Qərbə cəlb olunmuşdular. Kinofilmlərin məşhur olduğu 1940-ci illərin ortalarında kinostudiyalar bir il ərzində həftədə 90 milyon Amerikan tərəfindən izlənən təxminən 400 film çəkirdilər.
Hollivud

1920-ci illərin sonunda Hollivud filmlərində səsdən də geniş istifadə olunurdu. Səsli filmlərin mənfi cəhəti sənətə səssiz film dövründə başlayan aktyorların, əsasən, ya pis səsləri olduğuna, ya da öz sözlərini xatırlaya bilmədiklərinə görə gözlənilmədən işdən çıxarılmaları idi. Bununla yanaşı 1922-ci ildə Amerikalı siyasətçi Uill H. Heys siyasəti atdı və Amerika Kinofilm Distribüterləri Assosasiyası (AKDA) adlanan kinostudiyanın əsasını qoydu. Təşkilat 1945-ci ildə Heysin istefa verməsindən sonra Amerika Kinofilm dərnəyinə çevrildi. Səsli filmlərin çəkildiyi ilk vaxtlarda Amerika studiyaları öz səsli filmlərinin xarici dilli bazarlarda və hətta ingilis dilinin digər dialektlərində danışan insanlar arasında qəbul edilmədiyini müəyyən etdilər. Sinxronlaşdırma texnologiyası dublyaj üçün hələ də çox sadə idi.
Hollivud

Bu məsələnin həll yollarından biri Hollivud filmlərinin paralel olaraq xarici dildə olan versiyalarının yaradılması idi. Başqa ölkələrdən olan işsiz aktyorlar, dramaturqlar və fotogeniya yarışının qalibləri seçilir və ingilis dilində olan filmərin paralel versiyalarının çəkildiyi Hollivuda gətirilirdilər. Filmlərin xarici dildə olan versiyaları daha az büdcəyə malik olur və xarici dildə danışmayan rejissorlar tərəfindən gecələr çəkilirdi. İspandilli heyətin tərkibinə Luiz Bunyuel, Enrike Xardiel, Ponsela, Xavier Kuqat, Eqdar Nevill kimi aktyorlar daxil idi. Aşağıda verilən səbəblərə görə belə filmlər nəzərdə tutulan bazarlarda elə də uğur qazana bilmədilər: Aşağı büdcə göz qabağında idi, bir çox teatr aktyorunun əvvəlcədən kino sahəsində təcrübələri yox idi, xarici aksentlərin qarışması tamaşaçılar üçün yad idi, bəzi bazarlarda səs təhcizatlı teatrlar yox idi. Buna baxmayaraq, "Drakula"nın ispan variantı kimi bəzi filmlər orjinalı ilə müqayisədə daha çox bəyənilirdi. 1930-cu illərin ortalarına qədər sinxronlaşdırma dublyaji asanlaşdırmaq üçün kifayət qədər inkişaf etmişdi.
Hollivud

Hollivudun Qızıl dövrü (1920-ci illərin sonu -1960-cı illərin əvvəli) Amerika kinematoqrafiyasında səssiz film dövrünün başa çatdığı 1920-ci illərin sonundan 1960-cı illərin əvvəllərinə qədər davam etmiş Hollivudun Qızıl dövrü ərzində Hollivud studiyalarında minlərlə film çəkildi. 1927-ci ildə "Caz ifaçısı" (The Jazz Singer) filminin çəkilməsi Qızıl dövrün başlanğıcı oldu. Studiya sistemi Kino istehsalı hələ də biznes olaraq qalırdı və kinofilm şirkətləri studiya sistemi ilə fəaliyyət göstərərək pul qazanırdılar. Əksər studiyaların tərkibində aktyorlar, yazıçılar, prodüserlər, rejissorlar və texniki işçilər kimi maaşla işləyən minlərlə insan olurdu. Onlar Qərb və digər irimiqyaslı mədəniyyət filmlərinin çəkilişi üçün Cənubi Kaliforniyada boş bir ərazini ya alır ya da icarəyə götürürdülər. Studiya sisteminin zəifləməsi (1940-cı illərin sonu) Studiya sistemi və Hollivudun qızıl dövrü 1940-cı illərin sonunda inkişaf etmiş 2 qüvvəyə məğlub oldu; Film istehsalını və onların sərgilərini bir birindən ayıran federal antihisar fəaliyyəti Televiziyanın kəşfi1988-ci ildə Volt Disney əksər studiyaların maraqsız filmlər buraxdığı bir dövrdə "Ağbəniz və yeddi cırtdan" filmini çəkdi və o, tezliklə bu mövzuda çəkilmiş ən çox gəlir gətirən film oldu.
Hollivud

"Ağbəniz və yeddi cırtdan" studiyada çalışan heç bir aktyoru ekranda göstərməyən müstəqil şəkildə istehsal olunmuş cizgi filmi idi. Təsiri: Daha az filmlər, daha çox fərdi büdcələr Həmçinin orta hesablı büdcənin sürətlə qalxmasına görə il ərzində istehsal edilən filmlərin sayı artdı. Həmin dövrdə studiyalar televiziyanın verə bilməyəcəyi zövqü verməyi qarşılarına məqsəd qoymuşdular. Studiyalar həmçinin öz film kitabxanalarının bir hissəsini televizyaya satmaları üçün digər şirkətlərə satmağa başladılar. 1949-cu ilə qədər isə bütün film studiyaları teatrların mülkiyyət hüququndan imtina etmişdilər. Həmçinin televiziya Amerikalıların gündəlik əyləncələrində film sənayesinin hegemonluğuna son qoyduğuna görə Hollivudun Qızıl dövrünün tənəzzülündə müəyyən rol oynamışdı. Buna baxmayaraq, film sənayesi 1950-ci illərdə uzun müddətli hökumət senzurası zəiflədiyinə görə gələcək üçün bəzi imkanlar qazana bildi.
Hollivud

Yeni Hollivud və Klassik dövrdən sonrakı kinematoqrafiya Klassik dövrdən sonrakı kinematoqrafiya Yeni Hollivudda hekayə nəql etmə metodlarının dəyişdirilməsidir. Klassik dövrdən sonrakı hekayə nəql etmə filmlərinin kökləri qorxu filmləri “Səbəbsiz üsyan” (Rebel Without a Cause - 1955) və Alfred Hiçkokun sarsıdıcı hekayə nəql etmə filmi "Psixo" (Psycho) dayanır. Yeni Hollivud 1960-cı illərdə Avropada inkişaf etmiş metodları öyrənmiş, film təhsili almış yeni rejissor nəslinin yaranması dövrüdür. 1967-ci ildə çəkilmiş "Bonni və Klayd" (Bonnie and Clyde) filmi ABŞ kinematoqrafiyasında geriləmə ilə yanaşı gələcəkdə bilet kassalarında yeni nəsil filmlərin uğur qazana biləcəyinin başlanğıcını qoydu. Frensis Ford Koppola, Corc Lukas, Martin Skorseze və Uiliam Fridkin kimi kinorejissorlar kino tarixinə əsaslanan filmlər çəkməyə başladılar və mövcud janr və metodları inkişaf etdirdilər. 1970-ci illərin əvvəllərində onların filmləri həm tənqidçilər tərəfindən bəyənildi, həm də ticari uğur qazandı.
Hollivud

"Bonni və Klayd" və "Əhlikef insan" kimi ilk yeni Hollivud filmləri əxlaqsız qəhrəmanların, seksuallıq və zorakılığın artırılması ilə nisbətən aşağı büdcəli işlər idilər. Buna baxmayaraq, müasir blokbasterlərin (rekord qırmış filmlər) inkişafına kömək edən və studiyaları böyük hitlər istehsal etmək üçün çalışmağa məcbur edən Fridkinin "Şeytan" (The Exorcist), Kopollanın "Xaç atası" (The Godfather) və "Qiyamət" (Apocalypse Now), Skorsezenin "Taksi sürücüsü" (Taxi Driver) və Lukasın "Amerikan qraffiti" (American Graffiti) və "Ulduz müharibələri" (Star Wars) kimi filmlər böyük uğur qazanmışdırlar. Bu gənc rejissorların getdikcə öz istəklərinə uyğun hərəkət etməsi də işə yaramadı. Onlar tez-tez cədvəldən və büdcədən kənara çıxır beləliklə də ya özlərini, ya da studiyanı müflis edirdilər. Buna ən yaxşı 3 nümunə Kapollanın "Qiyamət" və "Yaxın biri" (One from the Heart) və xüsusilə də Maykl Siminonun "Cənnətin qapısı" (Heaven's Gate) filmləridir. Buna baxmayaraq, "Qiyamət" filmi ona qoyulan pulu doğrultdu və Kann kinofestivalında Qızıl palma mükafatının qalibi oldu və şah əsəri olaraq şöhrət qazandı.
Hollivud

Müasir kinematoqrafiya 1950-ci illərdən sonra möhtəşəm poemaların əsasında filmlərin çəkilməsi getdikcə məşhurlaşmışdır. O vaxtdan bəri Amerika filmləri iki kateqoriyaya bölünür: Blokbasterlər və müstəqil filmlər. Blokbasterlər Studiyalar diqqətini gəlir əldə etmək üçün hər il hədsiz dərəcədə bahalı filmlər buraxmağa yönəltmişdilər. Belə filmlər hər biri xeyli pula başa gələn mənzərə, güclü aktyorlar və istehsalat dəyərinə əsaslanırdı. Blokbasterlər, əsasən, məşhur aktyor və geniş tamaşaçı kütləsi cəlb etmək üçün kütləvi reklamdan asılıdır. Uğurlu blokbasterlər ona sərf olunan dəyər geri qazanmaq və çoxlu gəlir əldə etmək üçün kifayət qədər çox tamaşaçı cəlb edir.
Hollivud

Belə filmlər ciddi uğursuzluq riski daşıyırlar və əksər studiyalar il ərzində həm yüksək, həm də aşağı nəticə əldə edən blokbasterlər buraxırlar. Bu dövrdən olan rekord qırmış filmlərə "Gələcəyə dönüş" (Back to the Future), "Beverli Hillz polisi" (Beverly Hills Cop), "Altıncı hiss" (The Sixth Sense), "Titanik" (Titanic), "Yağış adam" (Rain Man), "Yaşıl mil" (The Green Mile), "Ulduz müharibələri: Birinci mərhələ - Fantom təhlükəsi" (Star Wars: Episode I – The Phantom Menace), "Nyu-York şəbəkələri", "Keçmişi olmayan adam" (The Man Without a Past) daxildir. Bu şəkildə çəkilən filmlərdə adətən aktyorluq baxımından yüksək peşəkarlıq qabiliyyəti, rejissorluq, ssenaristlik və filmlə bağlı olan digər detallara xüsusi diqqət yetirilir və yaradıcılıq və yeniçiliyə əsaslanır. Müstəqil filmlər Müstəqil filmlərə ayrılan az büdcəyə görə uğursuzluq zamanı cuzi itkilər olsa belə, uğur qazandıqları zaman ona çəkilən xərcdən daha çox gəlir əldə edirlər. Müstəqil Amerika kinematoqrafiyası 1980-ci illərin sonu və 1990-cı illərin əvvəllərində Spayk Li, Stiven Soderberq, Kevin Smit və Kventin Tarantinonun daxil olduğu digər yeni nəsil kinematoqrafların uyğun olaraq "Doğrunu seç" (Do the Right Thing), "Seks, yalanlar və videolent" (Sex, Lies, and Videotape), "Kargüzarçılar" (Clerks) və "Rezervuar itləri" (Reservoir Dogs) filmlərinin çəkilməsi ilə canlanmışdı. Rejissorluq, ssenari, montaj və digər cəhətlərinə görə bu filmlər yenilikçi və əsasən Hollivud filmlərinin müqavilələrinə ziddiyət təşkil etmək və ona uymamaqla fərqlənirlər.
Hollivud

Bundan əlavə, onların əhəmiyyətli maliyyə uğurları və məşhur mədəniyyətə keçidi müstəqil filmlərin ticari qabiliyyətini bərpa etdi. O vaxtdan bəri müstəqil film sənayesi Amerika kinematoqrafiyasında daha təsirli olmuşdur. Əsas studiyaların əksəriyyəti bu sahədə oxşar filmlər istehsal etmək üçün inkişaf edən filiallar tərəfindən maliyələşdiriliblər. 21-ci əsrin əvvəllərində əsas film bazarlarında az olan film növləri indi Amerika bilet kassalarında ən çox satılan filmlərə çevrilib. Bura "Oturan pələng, gizlənən əjdaha" (Crouching Tiger, Hidden Dragon) və "Qəhrəman" (Hero) kimi xarici dildə olan filmlər və "Məni böyüt", "İmperatorun yürüşü" və s. kimi sənədli filmlər daxildir. Xarici istinadlar Hollivudun şəkilləri Arxivləşdirilib 2008-02-21 at the Wayback Machine Holliv üzrə bələdçilik Həmçinin bax ABŞ kinemotoqrafiyası
Kələm

Kələm (lat. Brassica) — bitkilər aləminin kələmçiçəklilər dəstəsinin kələmkimilər fəsiləsinə aid bitki cinsi. Xalq təbabəti Kələmin elmi cəhətdən təsdiqlənmiş digər faydası da mədə və on iki barmaq bağırsaqda əmələ gələn yaralara müsbət təsir etməsidir. Bunun üçün 4-5 həftə ağ kələm suyunu içmək lazımdır. Kələm suyunu əldə etmək üçün təzə kələm yarpaqları yaxşıca yuyulur, suyu süzülür, nazik şəkildə doğranır və mətbəx robotundan keçirilir. Mədədə yaranan yanma və ağrı hissləri kələm suyunu içdikdən sonra demək olar ki, yox olacaq. Gündə bir litr kələm suyu yeməkdən sonra içilməlidir.
Kələm

Amma kələm suyunun təzə olmasına diqqət yetirilməlidir ki, tərkibindəki maddələr organizmə müsbət təsir göstərsin. Bəzi insanlarda kələm suyu qarında şişmə və köp əmələ gətirir. Buna görə də 1 fincan qaynar suya 1 çay qaşığı zirə qatmaq, üstünə qapaq örtmək və 10 dəqiqədən sonra içmək lazımdır. Antibiotiklərdən istifadə zamanı yaranan bağırsaq puzontusunu aradan qaldırmaq üçün kələm salatı yemək ya da kələm suyu içmək faydalıdır. Kələm yemək yeniyetmə yaşlarında ortaya çıxan sızanaqların yox olmasına da kömək edir.Şəkərlə bişirilmiş kələm şirəsi sərxoşları ayıltmaq üçün istifadə edilir. Ağız boşluğunun iltihabı prosesləri zamanı su ilə durulaşdırılmış kələm şirəsi ilə qarqara etmək çox faydalıdır. İrinli yara, xora, əzik və yanıqların üzərinə xırda doğranmış kələm yarpaqları qoyulduqda onların sağalması xeyli sürətlənir.
Kələm

Kələmin təzə şirəsi mədə və onikibarmaq bağırsaq xoralarında, qastritdə, qaraciyər, öd daşı, podaqra, ateroskleroz və başqa xəstəliklərdə tətbiq edilir. Bostan kələminin yarpağı yerkökü, çuğundur və qara turpun kök-meyvələrinin şirəsi ilə 100 qram spirtdə qarışdırılır, 4-6 saat müddətində saxlanılıb süzülür və vərəm xəstəliyi əleyhinə istifadə edilir. Onun turşuya qoyulmuş yarpaqları şəkərli diabet əleyhinə də səmərəli vasitədir. Kələm şirəsi mədənin sekresiyasını artırır və turşuluğun azalması ilə gedən qastrit əleyhinə yaxşı təsir göstərir. Bundan başqa bağırsağın fəaliyyətini yaxşılaşdırır, qıcqırmanın qarşısını alır, peristaltikanı sürətləndirir, spastik ağrıları zəiflədir. Kələm aterosklerozda, piylənmədə əvəzedilməz pəhriz vasitəsidir, çünki qanda xolesterinin miqdarını azaldır, maddələr mübadiləsini, o cümlədən yağ mübadiləsini normallaşdırır. Kələm şirəsi saxlanılanda keyfiyyətini tez itirir.
Kələm

Ona görə də müalicə müddətində hər gün sıxılmalı, emallı və şüşə qabda saxlanılmalıdır. Brassica assyriaca Mouterde Brassica aucheri Boiss. Brassica balearica Pers. Brassica barrelieri (L.) Janka Brassica brachyloma Boiss. & Reut. Brassica cadmea Heldr.
Kələm

ex O.E.Schulz Brassica carinata A.Braun Brassica cretica Lam. Brassica cretica subsp. aegaea (Heldr. & Halácsy) Snogerup, M.A.Gust. & Bothmer Brassica deflexa Boiss. Brassica deflexa subsp. leptocarpa (Boiss.)
Kələm

Hedge Brassica deserti Danin & Hedge Brassica desnottesii Emb. & Maire Brassica dimorpha Coss. & Durieu Brassica elongata Ehrh. Brassica elongata subsp. integrifolia (Boiss.) Breistr. Brassica elongata subsp.
Kələm

pinnatifida (Schmalh.) Schmalh. Brassica elongata subsp. subscaposa (Maire & Weiller) Maire Brassica elongata subsp. takhtajanii (V.I.Dorof.) D.A.German Brassica fruticulosa Cirillo Brassica fruticulosa subsp. cossoniana (Boiss.
Kələm

Batt. Brassica gallicum O.E. Schulz Brassica gravinae Ten. Brassica hilarionis Post Brassica incana Ten. Brassica insularis Moris Brassica iranica Rech.f., Aellen & Esfand. Sarpet xardalı (Brassica juncea (L.) Czern.)
Kələm

jordanoffii (O.E.Schulz) Akeroyd & Leadlay Gül kələm (Brassica oleracea L.) Brassica oxyrrhina Coss. Brassica procumbens (Poir.) O.E.Schulz Şalğam-turp (Brassica rapa L.) Brassica rapa var. chinoleifera (Viehoever) Kitam. Brassica rapa var.
Kələm

oblonga (Mill.) Tacik Brassica rapa subsp. trilocularis Hanelt Brassica repanda (Willd.) DC. Brassica repanda subsp. africana (Maire) Greuter & Burdet Brassica repanda subsp. almeriensis Gomez-Campo Brassica repanda subsp.
Kələm

blancoana (Boiss.) Heywood Brassica repanda subsp. cadevallii (Font Quer) Heywood Brassica repanda subsp. cantabrica (Font Quer) Heywood Brassica repanda subsp. confusa (Emb. & Maire) Heywood Brassica repanda subsp. dertosensis Molero & Rovira Brassica repanda subsp.
Kələm

galissieri (Girard) Heywood Brassica repanda subsp. glabrescens (Poldini) Gomez-Campo Brassica repanda subsp. gypsicola Gomez-Campo Brassica repanda subsp. latisiliqua (Boiss. & Reut.) Heywood Brassica repanda subsp. maritima (Rouy ex Willk.)
Kələm

& Romo Brassica rupestris Raf. Brassica somalensis Hedge & A.G.Mill. Brassica souliei Batt. Brassica souliei subsp. amplexicaulis (Desf.) Greuter & Burdet Brassica spinescens Pomel Brassica taurica (Tzvelev) Tzvelev Brassica tournefortii Gouan Brassica tyrrhena Giotta, Piccitto & Arrigoni Brassica villosa Biv. Brassica villosa subsp.
Kələm

bivoniana (Mazzola & Raimondo) Raimondo & Mazzola Brassica villosa subsp. brevisiliqua (Raimondo & Mazzola) Raimondo & Geraci Brassica villosa subsp. drepanensis (Caruel) Raimondo & Mazzola Brassica villosa subsp. tinei (Lojac.) Raimondo & Mazzola Həmçinin bax Kələm turşusu Kələm güvəsi Kələm mənənəsi Kələm taxtabitisi Kələm yarpaqyeyəni Kələmin gövdə gizli xortumlusu
Muğam üçlüyü

Muğam üçlüyü — Azərbaycanın milli musiqi alətləri olan tar, kamança və qaval ifaçılarından ibarət klassik muğam triosu; Azərbaycan muğam dəstgahlarını icra edən ənənəvi sazəndələr ansamblı; xanəndə və sazəndə dəstəsi.Muğam üçlüyün ifa etdiyi vokal instrumental bütöv muğam dəsgahı adlanır. Dəsgah muğamın küll halında, yəni, onun dəramədinin, bütün şöbə və guşələrinin, eləcə də hər şöbənin təsnif və rəng, yaxud diringələrinin ardıcıl ifa olunması deməkdir. Muğam kompozisiyasına daxil olan şöbələr əsərin musiqi-poetik məzmununu müəyyənləşdirən improvizə reçitavit səpkili vokal melodiyalardan ibarətdir. Bunlar dəqiq ritmə malik mahnı və rəqs epizodları ilə əvəzlənir. Mahnı epizodları təsnif, rəqsinki isə rəng adlanır. Muğam üçlüyü adından da göründüyü kimi üç nəfərdən ibarətdir. Bu dəstə yeganə çalğıçı üçlüyüdür ki, muğamlar bütöv, dəstgah şəklində, bütün incəlikləri ilə dinləyiciyə çatdırılır. İlk dövrlərdə sazəndə dəstəsində tar, kamança və balabandan, təsnif və rəngləri ifa etdikdə isə dairə, qoşanağaradan istifadə olunurdu.
Muğam üçlüyü

Məşhur tarzən Mirzə Sadıq Əsəd oğlunun tar alətində apardığı yenidənqurma işlərindən sonra artıq gur səsli qoşanağaraya ehtiyac qalmır, bu, xanəndənin əlində tutduğu incə səsli qaval ilə əvəz olunur. Beləliklə, bu dəstə yalnız 3 nəfərdən ibarət olur. Bu dəstəyə tarzən, kamançaçı və xanəndə daxildir ki, həmin üçlük XIX əsrin ikinci yarısından başlayaraq ta bu günə qədər fəaliyyət göstərir. Onların Azərbaycan xalq musiqisinin inkişafında, muğam ifaçılıq məktəbinin yaradılmasında rolu misilsizdir.Üçlüyün başlıca icraçısı qavalda çalan müğənni — xanəndədir. O, öz zövqünə və fərdi imkanlarına görə kompozisiya qurur. Daha doğrusu, dəstgaha hansı şöbələrə hansı guşələrin daxil edilməsi, onların həcmi, rəng və ya təsniflərin yerləşdirilməsini məhz xanəndə həll edir. Xanəndə muğamı oxuyarkən qavalı üzünə yaxınlaşdırır, səsinin dinləyicilərə yönəlməsini, rezonanslanmasının təmin edir. Rəng və təsniflərin ifası zamanı isə xanəndə tərəf müqabillərini və özünü qavalla müşayiət edir.Üçlüyün ikinci iştirakçısı tarzən, çaldığı alət isə tardır.
Muğam üçlüyü

Tarzən, xanəndənin oxuduğu zaman, orqan punktu ilə müşayiət edər, nəfəsarası solo muğam parçaları çalır, yeni guşələrə modulyasiyalar edir. Dəstgahın icrası bir növ xanəndə ilə tarzənin dialoqundan ibarət olur. Çünki tar hər hansı guşəni əvvəlcə instrumental ifa edib, sonra yerini xanəndəyə verir. Muğam şöbələrilə növbələşən instrumental pyeslərdə isə tarzən yeganə solistdir. Tarzən gözəl ansambl duyumuna malik olmalı xanəndəni müşayiət etməklə yanaşı ona nə zaman nəfəsin dərməyə imkan verməyi, onun fərdi imkanlarını böyük həssaslıqla duymalıdır.Üçlüyün son iştirakçısı yayla çalınan kamançanın funksiyası bir qədər məhduddur. Eyni zamanda xanəndəni və tarzəni müşayiət edən kamançaçı nəticə etibarilə mürəkkəb muğam ifadə tərzinin əmələ gəlməsinə xidmət edir. Bundan əlavə, tarın xanəndəni, kamançanın tarı təqlid etməsi musiqişünaslıq dilində ikiqat imitasiya deyilən mürəkkəb bir ifadə tərzini yaradır. Lakin kamança təkcə müşayiətçi deyil.
Muğam üçlüyü

Muğamın ən lirik, yanıqlı epizodlarında xanəndənin deklamasiya epizodlarından sonra kamançanın soloları insan səsi qədər ifadəli, təsirli səslənir. İstifadə olunan musiqi alətləri Qaval – zərbli musiqi alətidir. Qaval bir üzünə balıq dərisi çəkilmiş dəyirmi ağac halqadan ibarətdir. Dairəşəkilli, eni 60–75 mm və diametri 350–450 mm olan sağanağın içərisinə dairə boyu xırda halqalar bərkidilir və onlar çalğı vaxtı səslənir. Muğam ifaçılığında geniş tətbiq olunur. Bir növ xanəndənin atributudur. Belə ki, xanəndə qavalda çalaraq, üçlüyün dəqiq ritmli musiqi epizodlarının ifasında iştirak edir. Buna görə də qaval aləti, bir növ xanəndənin atributuna çevrilmişdir.Tar – mizrabla çalınan simli-dartımlı musiqi alətidir.
Muğam üçlüyü

Onun səkkiz rəqəminə bənzər gövdəsi böyük və kiçik çanaqdan ibarətdir. Çanaqların üzü (yəni ön tərəfi) dəri ilə örtülür. Kiçik çanağa bərkidilən "qol"a — "qrif"ə heyvan bağırsaqlarından hazırlanmış iyirmi iki pərdə bağlanır. Tarın qolu üzərindən keçən simlər yuxarıdan "aşıq"lar vasitəsilə "kəllə"yə aşağıdan isə böyük çanağın altındakı xərəyə bağlanır. Muğam üçlüyündə tar aparıcı alətdir.Muğam üçlüyündə istifadə olunan Azərbaycan tarı özünəməxsus quruluşa, konstruksiyaya və bədii-texniki imkanlara malikdir. Belə ki, 11 simli müasir Azərbaycan tarı, geniş səs diapazonuna və zəngin ifaçılıq imkanlarına malik alətdir. Təkrarsız tembr gözəlliyinə, tükənməz virtuoz imkanlara malik olan Azərbaycan tarı XIX əsrin II yarısında Sadıqcan adı ilə tanınan görkəmli el sənətkarı Mirzə Sadıq tərəfindən İran tarı əsasında təkmilləşdirilmişdir. O, İran tarının simlərinin sayını beşdən on birədək artırmış, gövdəsini yüngülləşdirib, diz üstdən qaldıraraq köksə sıxmış və Azərbaycan tarını yaratmışdır.
Muğam üçlüyü

Nəticədə alətin tembr və texniki imkanları xeyli artmışdır.Kamança – simli-kamanlı musiqi alətidir. Azərbaycanın ən qədim musiqi alətlərindən biridir. Kamança Azərbaycan xalq çalğı alətləri arasinda yeganə yaylı alətdir. Nizami Gəncəvinin "Xosrov və Şirin" poemasında adı çəkilmiş, Təbriz miniatür rəsm əsərlərində (Ağamirək İsfahani, Mir Seyid Əli) təsvir olunmuşdur. Kamança, əsasən, qoz ağacından düzəldilir. Bu alət şarabənzər gövdədən – kürəşəkilli çanaqdan, dairəvi qol, "aşıq"lar yerləşən kəllə hissədən və "şiş" adlanan dəmir mildən ibarətdir. Aşağı tərəfdən gövdəyə birləşdirilən metal dayaq kamançanın diz üstə qoyulub çalınmasına imkan yaradır. Metal dayaq həm də kamançanın qolları və gövdəsi üzərindən keçib gələn dörd simi aşağı tərəfdən saxlayır.
Muğam üçlüyü

Yuxarıdan isə simlər "aşıq"lar vasitəsilə kəlləyə bərkidilir. Kamançanın gövdəsinə ön tərəfdən dəri çəkilir. Çanağın üzü – membranı balıq dərisindən, ya da qaramal ciyərinin pərdəsindən çəkilir, qolu pərdəsizdir. Simləri kaman vasitəsilə səsləndirilir. Kaman — uclarına bir çəngə at tükü bağlanmış yayşəkilli ağac çubuqdur. Alətin ümumi uzunluğu 65–90 sm olur. Əvvəllər 1–3 simdən ibarət idi. Hazırda 4 simi var: kiçik oktavada "lya", birinci oktavada "mi, lya", ikinci oktavada "mi" səslənir. Diapazonu kiçik oktavanın "lya" — üçüncü oktavanın "mi" (bəzən solo) səsləri həcmindədir.
Muğam üçlüyü

İncə, həzin səsi var. Muğam üçlüyünün musiqi alətləri Məşhur üçlüklər XIX əsrin məşhur tarzəni Mirzə Sadıq əvvəlcə kamançaçalan Ata Bağdagül oğlu ilə birlikdə Şərqin böyük müğənnisi Hacı Hüsünü müşayiət edir, sonra isə şuşalı xanəndə Məşədi İsinin üçlüyünə keçir. 1880-ci ildə onu üçlüyün tərkibində Təbrizə – Nasirəddin şah Qacarın oğlu Müzəffərəddin Qacar Mirzənin toy məclisinə dəvət edirlər. Toyda çox sənətkarlar çalıb-oxuyur. Lakin Hacı Hüsü ən yaxşı xanəndə, Sadıqcan isə ən gözəl tarzən sayılaraq, fəxri "Şiri-Xurşid" ordeni ilə təltif olunur.XX əsrin əvvəllərində Keçəçioğlu Məhəmmədin ansamblı məşhur muğam üçlüklərindən biri idi. Bu ansamblı hətta 1912-ci ildə Polşanın paytaxtı Varşavada çıxış etmişdir. Həmin vaxt onun ansamblı özündən başqa tarzən Qurban Primov və kamançaçı Saşa Oqanezaşvilidən ibarət olmuşdur. Tarzən Qurban Primovun ustad xanəndə Cabbar Qaryağdıoğlu və kamançaçı Saşa Oqanezaşvili ilə birgə yaratdıqları üçlüyün fəaliyyətini də xüsusi qeyd etməliyik.
Muğam üçlüyü

Çünki 1905-ci ildən başlayaraq 20 ilə qədər fəaliyyət göstərən bu muğam üçlüyü onların yaradıcılığında xüsusi bir mərhələ olub. Bu üçlük nəinki Azərbaycanda və Qafqazda, hətta bütün Orta Asiyada tanınmağa başlayır. Onlar həmin fəaliyyəti dövründə məşhurlaşıb, müxtəlif ölkələrdə qastrol səfərlərində olub, ifaları qrammofon vallarına yazılıb. Bu mənada 1906–1916-cı illər ərzində Riqa, Varşava və Kiyev şəhərlərində "Potte", "Sport-Rekord", "Qrammafon" şirkətləri tərəfindən yazılan valları qeyd etmək olar. Onu da qeyd edək ki, Qurban Primov bu nadir lent yazılarında Cabbar Qaryağdıoğlundan başqa Keçəçioğlu Məhəmməd, Məşədi Məmməd Fərzəliyev, İslam Abdullayev, Ələsgər Abdullayev, Seyid Şuşinski kimi xanəndələri müşayiət edib.1970-ci illərdə muğam üçlüyü yeni bir formatda meydana çıxmışdır. Belə ki, məşhur bəstəkar, pianoçu, caz-muğam üslubunun banisi Vaqif Mustafazadə 1977-ci ildə "Muğam" caz üçlüyünü yaratmışdır. Və ardınca bu üçlüyə rəhbərlik edərək Tallin və Tiflisdə keçirilmiş festivalların laureatı olmuşdur.1987-ci ildə M. Maqomayev adına Azərbaycan Dövlət Filarmoniyasının nəzdində ilk muğam triosu yaradılmışdır ki, onun adı "Cabbar Qaryağdıoğlu adına muğam üçlüyü" idi. Tərkibi xalq artistləri Möhlət Müslümov (tarzən), Fəxrəddin Dadaşov (kamançaçı) və Zahid Quliyevdən (xanəndə) ibarət idi. Sonrakı illərdə bu muğam üçlüyü bir çox xanəndələrlə işləmiş, dünyanın bir çox ölkələrində qastrol səfərlərində olmuşdur. Müxtəlif xanəndələri müşayiət edən üçlüyün ifasında xarici ölkələrdə bir sıra disklər buraxılmışdır.1992-ci ildə ildə xanəndə Ağaxan Abdullayev, tarzən Zamiq Əliyev və kamançaçı Ədalət Vəzirov birlikdə "Zülfü Adıgözəlov adına muğam üçlüyü" yaratmışdır.
Muğam üçlüyü

Bu trio İranda, İraqda Məhəmməd Füzulinin 500 illiyi ilə bağlı YUNESKO-nun tədbirlərində çıxış etmişdir. 1997-ci ildən bu trioya Ağaxan Abdullayevin əvəzinə tanınmayan, tələbə qız Simarə İmanova daxil olmuş və onlar "Şərq bülbülü muğam üçlüyü" adı ilə çıxış etmişlər. Üçlük 1997-ci ildə Özbəkistanın Səmərqənd şəhərində keçirilmiş "Şərq təranələri" festivalında iştirak edərək 46 ölkə musiqiçiləri arasında ən ali mükafat olan "Qran-Pri"yə layiq görülmüşdür. Üçlük uğurlu qələbəsiylə dünyaya Azərbaycan musiqisini bir daha tanıtdırır. Üçlüyün uğurlu çıxışı və parlaq qələbəsi münasibətilə o zamanki ölkə rəhbəri – Azərbaycan Prezidenti Heydər Əliyev qalibləri qəbul edir və onların hər üçü "əməkdar artist" fəxri adına layiq görülür. Bundan sonra dövlət tədbirlərini bu muğam üçlüyü bəzəməyə başlayır. Muğam üçlüyü dövlət tədbirlərində öz layiqli yerini tutur və mütəmadi olaraq ölkə rəhbərliyi tərəfindən dəstəklənir. 2005-ci ildə əməkdar incəsənət xadimi, Ümumittifaq mükafatları laureatı tarzən Rafiq Rüstəmovun rəhbərlik etdiyi Ağdam rayonunda fəaliyyət göstərən "Xan Şuşinski adına muğam üçlüyü" Fransada qastrol səfərində olmuş və kollektiv 5 gün müddətində Lill və Lion şəhərlərində çıxış etmişdir.
Muğam üçlüyü

Musiqiçilər konsertdən sonra Lill konservatoriyasında tələbələrə ustad dərsləri keçmişlər. Fransa ümumiyyətlə Azərbaycanın gənc muğam üçlüklərinin ən çox çıxış etdikləri ölkələrdən biridir. Misal olaraq, 2010-cu ilin may ayının 13–14-də Fransanın Azərbaycandakı səfirliyinin dəvəti, Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin dəstəyilə muğam üçlüyü — Beynəlxalq Muğam Festivalının laureatı gənc xanəndə Vəfa Orucova, tarzən Rüfət Həsənov, kamança ifaçısı Elnur Mikayılov Fransanın Eql şəhərinin 1000 illik yubiley tədbirlərində iştirak ediblər.Muğam sənətinin ən heyrətləndirici ifaçılarından biri olaraq qiymətləndirilən, dünya şöhrətli xanəndə Alim Qasımovun rəhbərlik etdiyi muğam üçlüyü də xüsusi olaraq dəfələrlə Fransada və başqa xarici ölkələrdə muğam sənətini tanıtmışlar. Qeyd edək ki, o, 1989-cu ildən Mənsurov qardaşları – tarzan Camal və kamança çalan Elşən ilə çıxış eləməyə başlamışdır. 2009-cu ilin dekabrından fəaliyyət göstərən "Aypara" muğam üçlüyü respublika və beynəlxalq səviyyəli müsabiqə, festival və tədbirlərdə iştirak edərək Azərbaycan muğamının gənc təmsilçisinə çevrilib. Məşhur "Qarabağ" muğam üçlüyünün gənc davamçıları olan bu üçlüyün ifaçıları – xanəndə Aytən Məhərrəmova Xalq artisti Mənsum İbrahimovun, Ədalət Behbudov Əməkdar artist Elçin Həşimovun (tar), Pərviz Fərhadov isə Əməkdar artist Elnur Əhmədovun (kamança) tələbəsidir. Onlar 2011-ci ildə keçirilmiş II Respublika muğam müsabiqəsində uğurlu çıxış edərək birinci yeri tutublar.Qadınların bu sahəyə marağının artması nəticəsində yalnız qadınlardan ibarət olan bir sıra muğam üçlükləri də yaranmışdır. Səkinə İsmayılova ilk dəfə olaraq 1989-cu ildə qadınlardan ibarət muğam üçlüyü yaradaraq, bu kiçik kollektivlə bir sıra xarici ölkələrdə çıxış etmişdir Üçlüyün ilk səfəri 1992-ci ildə Fransaya olmuş və orada böyük uğur qazanmışlar.
Muğam üçlüyü

Sonra bu üçlük İngiltərə, İtaliya, İran, Türkiyə, Niderland, Hindistan və digər ölkələrdə anşlaqla konsertlər verərək bir sıra diplom və mükafatlara layiq görülmüşlər. Bu konsertlər vaxtilə həmin ölkələrin kütləvi informasiya vasitələrində geniş işıqlandırılmışdır. Müxtəlif sahələrdə Mədəniyyətdə Muğam üçlüyü Azərbaycanın milli toy adətlərində xüsusi rola malikdir. Məsələn, Lənkəran toy mərasimlərinin ən məsuliyyətli mərhələsi, zirvə nöqtəsi olan oğlan toyunda ənənəvi muğamlar da xüsusi yer tutur. Çox vaxt toya dəvət ediləcək musiqiçiləri əvvəlcə kəndin çayxanasına dəvət edib, yaxşı bir dəstgah oxutdururdular. Bundan sonra bütün kənd ağsaqqalları və ziyalıları razılığını bildirsə, həmin musiqiçilərə toyu aparmaq həvalə olunardı. Muğam üçlüyü bəy toyunu, xüsusən bunun ikinci gününü rövnəqləndirən böyük bir "konsert proqramı" ilə çıxış edirdi. Oğlan toyunun ikinci gecəsi muğam ifaçıları üçün məsuliyyətli gecə hesab olunurdu.
Muğam üçlüyü

Çünki bu gecə kəndin ağsaqqalları, hörmətli adamları, ziyalıları muğamlara qulaq asmaq üçün yığışardılar. Bu toylar barədə 1950-ci illərdən başlayaraq Lənkəranda və onun kəndlərində muğam üçlüyü tərkibində toylara tez-tez dəvət olunan, son illərdə isə Lənkərandakı yeni açılmış Muğam teatrının təşəbbüskarı və fəal iştirakçısı, kamançaçalan Tariyel Əliyev belə demişdir: Vaxtilə toy və digər şənlik məclislərində iştirak edən bu dəstə artıq müasir dövrdə teatr və konsert salonlarında çıxış edir. Əslində isə bu dəyişikliyin tarixi XIX əsrin axırlarındab başlayır. Həmin dövrdə xanəndəlik sənəti məclis, toy, şənlik çərçivəsindən çıxıb teatr və konsert salonlarına yol taparkən musiqili səhnəciklər yaranmağa başlamışdır. Belə bir ideyanı ilk dəfə Şuşada o zaman isə hələ Peterburq Universitetinin tələbəsi olan görkəmli yazıçı Əbdürrəhim bəy Haqverdiyev həyata keçirdi. Onun təşkilatçılığı ilə 1897-ci ildə "Məcnun Leylinin məzarı üstündə" adlı musiqili səhnəcik göstərildi. Bu, dahi Azərbaycan şairi Məhəmməd Füzulinin "Leyli və Məcnun" poemasından sonuncu hissənin teatrallaşdırılmış musiqili ifası idi. Burada, ilk dəfə olaraq, teatr, poeziya və muğam qovuşdurulmuşdu.
Muğam üçlüyü

Tamaşanın iştirakçıları – xanəndələr muğam üstə poemanın mətnindən müəyyən parçaları ifa edirdilər. Rollarda o dövrdə Şuşada böyük şöhrət qazanmış xanəndələr Cabbar Qaryağdıoğlu və Əhməd Ağdamski çıxış etmişdilər. Onların ifası Mirzə Sadıq Əsəd oğlunun başçılıq etdiyi ənənəvi muğam üçlüyü ilə müşayiət olunurdu. İncəsənətdə "Muğam üçlüyü" azərbaycanlı rəssam (məsələn, Toğrul Nərimanbəyovun "Muğam" adlı rəsəm əsəri) və heykəltəraşların (məsələn, Zakir Əhmədov) geniş işlədiyi mövzudur. Həmçinin, geyim kolleksiyalarında da qaval, tar və kamançadan ibarət bu üçlüyün əks olunduğu geyimlər nümayiş və təqdim olunmuşdur. Bundan başqa, misal üçün tikmə ustası Mehriban Xəlilzadə iynə ilə "Muğam üçlüyü" əsərini yaratmışdır. Bu mövzuda Səmədağa Cəfərovun saxsı boşqab üzərində çəkdiyi "Muğam üçlüyü" də diqqəti cəlb edir. Bir sıra filmlərdə muğam üçlüklərinə müraciət olunmuşdur.
Muğam üçlüyü

Məsələn, 1956-cı ilin Azərbaycan filmi olan "O olmasın, bu olsun"da Xan Şuşinski, Bəhram Mansurov və Tələt Bakıxanovdan ibarət üçlük rol almışdır. Filateliyada 17 fevral 2014-cü ildə "Azərmarka" tərəfindən buraxılmış Azərbaycanın filateliya məhsulu üzərində muğam üçlüyünün rəsmi verilmişdir. Rəsmin qaval olan hissəsi ayrıca poçt markası kimi buraxılmışdır. İqtisadiyyatda Azərbaycan Respublikasının Mərkəzi Bankı tərəfindən 2005-ci və 2009-cu illərdə buraxılmış Azərbaycanın 1 manatlıq əsginasları üzərində və 2006-cı ildə buraxılmış Azərbaycanın 1 qəpiyi üzərində muğam üçlüyünün musiqi alətləri təsvir olunmuşdur. Maraqlı faktlar Parisə səfəri zamanı məşhur azərbaycanlı milyonçu və mesenat Hacı Zeynalabdin Tağıyevi yalnız işgüzar komanda deyil, muğam üçlüyü də müşayiət etmişdir. O, şöhrət naminə, yaxud əcnəbilərdə təsirli imic yaratmaq üçün deyil, məhz mənəvi tələbat baxımından Avropa səfərinə özü ilə musiqiçilər dəstəsi götürmüşdü. Xarici keçidlər Vüqar Əhməd. "Əfsanəvi tarzən" Arxivləşdirilib 2015-10-14 at the Wayback Machine.
Muğam üçlüyü

Bakı, 2010 (az.) "Aypara" muğam üçlüyünün TRT Avaz və İctimai TV-nin birgə hazırladığı "Yeni Gün" verilişində ifası: "Mən aşiq gözlərinə", "Yandırar səni", "Gözəldir". "YouTube"də Mugam Azerbaycan Arxivləşdirilib 2015-10-14 at the Wayback Machine kanalı. Zülfü Adıgözəlov adına muğam üçlüyü Arxivləşdirilib 2016-03-05 at the Wayback Machine. maisondesculturesdumonde.org (ing.) Muğam axşamları Arxivləşdirilib 2016-03-04 at the Wayback Machine. icherisheher.gov.az (az.)
Stomatologiya

Stomatologiya — dişlərin, diş ətinin, diş-çənə sisteminin, ağız boşluğu toxumalarının, üz və boyun toxumalarının anatomiyası, fiziologiyası, patogenezi, xəstəlikləri, etiologiyası, profilaktikası və müalicəsi ilə məşgul olan tibb sahəsi. Stomatologiyanın əsas bölmələri Terapevtik stomatologiya Ağız boşluğu və dişlərin müxtəlif xəstəlikləri, funksional və anatomik pozğunluqların (defektlərin) profilaktikası və müalicəsi, əmələ gələn qüsurların bərpası və dişlərin müalicəsi ilə məşgul olan stomatologiya sahəsidir. Endodontiya Diş pulpasında əmələ gələn xəstəliklərin (pulpit, periodontit və s.) müalicəsi ilə məşgul olan terapevtik stomatologiyanın bir sahəsidir. Ortopedik stomatologiya Diş-çənə sisteminin inkişaf anomaliyalarının, qüsurlarının, anatomik vəı funksional pozğunluqlarının xüsusi üsullarla profilaktika və müalicəsi ilə məşgul olan stomatologiya sahəsidir. Müasir ortopedik stomatologiya öz inkişafını ibtidai diş-protez texnikasından götürmüşdür. Ortopedik stomatologiyada tədbiq olunan diş protezləri, diş cərgəsinin qüsurlarının həm anatomik formasını, həm də onun funksiyasını bərpa edir. Diş protezləri konstruksiyasına görə çıxan və çıxmayan olur.
Stomatologiya

Uşaq stomatologiyası Süd dişləri və qarışıq dişləm əsnasında əmələ gələn xəstəliklərin profilaktikası və müalicəsi ilə məşgul olan stomatologiya sahəsidir. Ortodontiya Ortodontiya diş sıralarının anomaliyalarının müalicəsi ilə məşğul olan ortopedik stomatologiyanın ixtisaslaşmış sahəsidir. Parodontologiya Dişətrafı toxumaların xəstəliklərinin profilaktikası, müalicəsi və bərpası ilə məşgul olan stomatologiya sahəsidir. Üz-çənə cərrahiyəsi Üz çənə sisteminin iltihabi xəstəlikləri, travmaları, anadangəlmə qüsurları ilə məşğul olan stomatologiya sahəsidir. Üz-çənə cərrahiyəsi bir çox ölkələrdə stomatologiyaya aid edilmir. Stomatologiya sahəsinə aid olan oral cərrahiyə(ağız cərrahiyəsi) sadəcə ağız boşluğunda aparılan cərrahi müdaxilələri ehtiva edir.
Arif Heydərov

Arif Nəzər oğlu Heydərov (28 iyun 1926, Ağdaş – 29 iyun 1978, Bakı) — Azərbaycan dövlət xadimi, Azərbaycan SSR daxili i̇şlər naziri (1970–1978), Azərbaycan SSR Ali Sovetinin deputatı, daxili xidmət general-leytenantı (1976). Arif Nəzər oğlu Heydərov 1926-cı ilin 28 iyununda Ağdaş şəhərində Nəzər Heydərovun ailəsində dünyaya gəlib. Əslən Qubadlı rayonunun Gürcülü kəndindəndir. Bakı Dövlət Universitetinin tarix fakültəsini bitirib. Əmək fəaliyyətinə 1942-ci ildə başlayıb, Əzizbəyov Neft Trestində çilingər işləyib.
Arif Heydərov

1943-cü ildə Moskvaya xüsusi təhsil məktəbinə oxumağa göndərilib. 1944–1945-ci illərdə İkinci Dünya Müharibəsinin iştirakçısı olub, Berlinə hücum əməliyyatında iştirak edib. 1945–1947-ci illərdə Polşada və Almaniyada müttəfiqlərin qoşunlarının heyətində xidmət keçib. 1949–1970-ci illərdə Azərbaycan Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsinin kəşfiyyat şöbəsində işləyib. Bu dövrdə operativ tapşırıqlarla əlaqədar dəfələrlə xarici ölkələrə gedib və uzun müddət Almaniya Demokratik Respublikasında və Türkiyədə daimi işdə çalışıb.
Arif Heydərov

1967–1970-ci illərdə Türkiyədə konsul, 1970–1978-ci illərdə Azərbaycan SSR daxili i̇şlər naziri işləyib. Azərbaycan SSR Ali Sovetinin deputatı idi. Alman, ingilis, türk, fars dillərini bilirdi. SSRİ-nin "Qırmızı Bayraq", "Şərəf nişanı" ordenləri və bir çox sovet və xarici ölkə medalları ilə təltif olunmuşdu. Arif Heydərov 1978-ci il 29 iyunda iş yerində qətlə yetirilib.Adına Bakıda tanker, küçə, hospital və məktəb vardır. Nəzər Heydərovun oğludur Qaçay Heydərovun qardaşıdır
Toyota

Toyota Motor Corporation (TMC və ya Toyota) — minivenlardan tutmuş böyük yük maşınlarına qədər fərqli sahələrdə istehsal edən, dünyanın ən böyük avtomobil şirkətlərindən biridir. Yaxın zamanda Fordu keçərək dünyanın ən böyük ikinci avtomobil firması olan Toyotanın 2007-ci ildə dünya üzrə ən çox avtomobil istehsal edən şirkət olan, ancaq böyük iqtisadi böhran keçirən General Motors şirkətini taxtından edirib. Belə ki, 2007-ci ilin ilk yarım rübündə dünya satış rəqəmlərinə görə General Motorsu keçmiş və ən çox satılan avtomobil markası olmuşdur. 2003 -cü ildə Toyota, Lexus, Daihatsu və Hino markalarının illik cəmi satışları 6,78 milyon ədədə çatmışdır. Yaponiyada 12 fabriki, 11 bağlı quruluşu, və 26 ölkədə 46 istehsal təsisi 264.100 işçisi ilə Lexus və Toyota marka vasitələr çıxaran şirkətin məhsulları, 140-dan çox ölkədə müştərilərə çatdırılmaqdadır. Toyotanın avtomobil işlərindəki gəlirləri, cəmi satışlarının 90%-ini əhatə edir. Toyotanın telekommunikasiyadan tutmuş evlərə və lüks yatlara qədər fərqli sahələrdə istehsal edən şirkətləri də vardır.
Toyota

Qlobal Toyota satışları illər ərzində inkişaf etməkdədir. 1937-ci ildə əsası qoyulmuş Toyota şirkəti dünyanın ilk ardıcıl çıxarılan hibrit vasitəsi "Prius"u və bazara hazır ilk hidrogenli vasitəsi "Toyota FCHV"i əhatə edəcək qədər genişlənmişdir. Toyotanın 1951-ci ildən bəri fasiləsiz istehsal etdiyi "Toyota Land Cruiser" modeli təkcə yüksək satış rəqəmlərinə çatmaqla kifayətlənməmiş, keyfiyyəti sayəsində əfsanəyə çevrilmişdir. Toyota istehsal sistemi (TPS), bütün müştərilərin ehtiyacına uyğun vasitələrin yüksək keyfiyyətdə istehsal edilməsinə imkan yaradır. Toyota konserni idarəetməsi smartfondan həyata keçirilən Connected Services-in yeni xidmətinin işə başladığını elan edib. Toyota Corolla Toyota Supra Toyota Auris Toyota Corolla Verso Toyota Yaris Toyota Avensis Toyota RAV4 Toyota Hilux Toyota Hiace Toyota Camry Toyota Allion Toyota Prius Toyota Highlander Toyota Land Cruiser Toyota Land Cruiser Prado
0 (ədəd)

Sıfır — ədəd oxunu müsbət və mənfi ədədlərə ayıran tam ədəd. Qədim yunan astronomu və riyaziyyatçısı Klavdi Ptolemey astronomik cədvəllərində boş kvadratlara O işarəsi qoyardı (yunan əlifbası ilə omikron hərfi, q.yun. ονδεν — heç nə). Sıfır rəqəmi işarəsinin ondan yarandığı güman edilir. Riyaziyyatda Sıfırın əsas xassələri İstənilən ədədin üzərinə 0 əlavə etsən, cəm dəyişmir. Bu xassə genişləndirilmiş sistemlərdə, o cümlədən həqiqi və kompleks ədədlər meydanında da doğrudur. İstənilən ədədin 0-a hasili sıfra bərabərdir.
0 (ədəd)

Sıfırın işərəsi yoxdur, yəni o, nə mənfi, nə də müsbət ədəddir. 0 nə tək ədəddir, nə də cüt ədəddir. 0 istənilən natural ədədə bölünür və qismət 0-a bərabərdir. Sıfra bölmək olmaz. Belə ki, əgər , onda bölmənin tərifinə görə olmalıdır, eyni zamanda istənilən b üçün {\displaystyle b\times 0} sıfra bərabərdir. Başqa sözlə 0-ın tərsi yoxdur. Sıfır faktorial birə bərabərdir.
0 (ədəd)

Əsas hesablamalarda Əsas hesablama zamanı ədədi 0-a vurub böldükdə sıfır, 0-dan çıxdıqda mənfi, topladıqda isə müsbət alınır. Say sistemində Say sistemlərində sıfırdan geniş istifadə olunur, sıfır mərtəbələrin yüksəldiyini bildirir. İkilik, səkkizlik, onluq, ve onaltılıq say sistemində sıfır vardır. Sıfır riyazi çəki kəsb etmir, yəni sıfır dedikdə təsəvvürə "boşluq", "heç bir şey" gəlir. İsmayıl Calallı (Sadıqov), "İnformatika terminlərinin izahlı lüğəti", 2017, "Bakı" nəşriyyatı, 996 s.
Laplandiya

Etimologiyası Şaxta Babaların vətəni Bəzi inanclara görə Laplandiya şaxta babaların vətənidir. Coğrafiyası və iqlimi Əsasən soyuq iqlimlidir. Burada normal iqlim −20 dərəcədir. Ən böyük yüksəklik 340 metrdir. Ərazisinin 60%-i küknar meşələridir.
Laplandiya

Burada ağ ayı, çaqqal, bayquş kimi heyvanlar və quşlar mövcuddur. Burada 78 nəfər adam yaşayır. Onlar balıqçılar,eskimoslar,dənizçilərdir. Bura ilk insanlar 1300-cü ildə gəlmişdilər. İqtisadiyyatı Bura balıqçılıq üçün əlverişli yerdir.
Laplandiya

Lakin burada telekanal, radio, nəşriyyat, xəstəxana və digər şeylər yoxdur. Dini və dili Burada müxtəlif dinli insanlar yaşadığı üçün rəsmi dini yoxdur.Rusiyanın tabeliyində olduğu və eskimosların bir qisminin yaşaması səbəbindən eskimos və rus dilinin qarışığından yeni bir mürəkkəb dil yaranmışdır. Xarici keçidlər State Provincial Office of Lapland Arxivləşdirilib 2008-04-20 at the Wayback Machine (ing. ), (isveç.) Laplandiyada gəzməli yerlər
Əlixan Rəcəbov

Əlixan Vaqif oğlu Rəcəbov (1 avqust 1991, Bakı) — azərbaycanlı aktyor, rejissor, ssenari müəllifi. Həyatı və karyerası Rəcəbov Əlixan Vaqif oğlu 1991 ildə avqustun 1-i Bakı şəhərində doğulub. Milli Aviasiya Akademiyasında təhsil alıb, 2012-ci ildə məzun olub. 2009-cu ildə ilk dəfə Rusiyanın Həştərxan şəhərində, "Neftçi Bakı" ŞHK-nun heyətində çempionata qatılıb. 2009-cu ildən 2013-ilə qədər bir çox ŞHK liqalarında komandasıyla birlikdə iştirak edib.
Əlixan Rəcəbov

2013-cü ildə Azərbaycan yığmasında Belarusun Minsk şəhərində 1-ci liqada oyuna qatılıb. 2014-cü ildə ANS telekanalında yayımlanan Comedy.AZ layihəsində rezidentlik edib. 2016-cı ilin dekabrında şəxsi videobloquna başladı. İlk videobloqları cəmiyyətdəki mənfi obrazlar haqqında çəkilmiş 1 dəqiqəlik videolar idi. Daha sonra bu videoformatdan çıxıb, daha keyfiyyətli və xronometraj baxımından uzun vloqlar çəkməyə başladı. Videobloqlarıyla məşhurlaşandan sonra, 2017-ci ildə "Kəklikotu" filminin kastinqindən keçib, Qafar obrazını canlandırdı.
Əlixan Rəcəbov

Daha sonra, böyük şirkətlərə reklam videoçarxları çəkməyə başladı. 2018-ci ildə isə, "Ağacdələn" , "Qış Nağılı" və "Əlvida Şmidt!" filmlərində baş rollarda yer alıb. 2019-cu ilin martında İctimai TV-də yayımlanan "Şou biznesin sonu" televiziya filmində baş rolda oynayıb. Filmoqrafiya Çəkdiyi qısametrajlı filmlər Əlixan Rəcəbovun Youtube üçün çəkdiyi filmlər yüksək izlənməyə malikdir Xarici keçidlər alixanradjabov.com — Əlixan Rəcəbov rəsmi saytı