LocalDoc/ldquad_v2_retrieval-reranked huggingface dataset:
Usuliddin

Buna misal olaraq bu ayəyə nəzər salaq: «اعْدِلُواْ هُوَ أَقْرَبُ لِلتَّقْوَى وَاتَّقُواْ اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ خَبِيرٌ بِمَا تَعْمَلُونَ » «Әdalətli olun. Bu, təqvaya daha yaxındır. Allah qarşısında təqvalı olun. Allah nə etdiklərinizdən xəbərdardır.» 3.Nübüvvət (Həzrət Adəm (ə)'dan sonuncu Peyğəmbər həzrət Muhəmməd (s)-ə qədər, insanların hidayəti üçün göndərilmiş yüz iyirmi dörd min Peyğəmbərin haqq olmasına inanmaq və onları təsdiq etmək).Allah-taalanın insanlara din və qanun göndərməsi Peyğəmbərlərin vasitəsi ilə olmuşdur. Bütün Peyğəmbərlərin hədəfi Allahın yeganəliyi, adillliyi, hökmləri və habelə Qiyamətə kimi zəruri məsələləri insanlara çatdırıb, onları bu yola hidayət etmək olmuşdur. « وَلَكِن رَّسُولَ اللَّهِ وَخَاتَمَ النَّبِيِّينَ » «Lakin o, Allahın Rəsulu (elçisi) və Peyğəmbərlərin sonuncusudur.» Bu haqda hədislərimiz çoxdur. Nümunə olaraq İmam Sadiq (əleyhis-salam)-ın mübarək kəlamlarından birinə işarə edirik: «قَالَ الْاِمامُ الصَّادِقُ (عَلَيْهِ السَّلاَمُ): إِنَّ اللهَ خَتَمَ بِنَبِيِّكُمُ النَّبِيِّينَ فَلاَ نَبِىَّ بَعْدَهُ اَبَدًا» «Həqiqətən Allah-taala sizin Peyğəmbəriniz ilə Peyğəmbərləri sona çatdırdı, beləliklə də ondan sonra əsla heç bir Peyğəmbər gəlməyəcəkdir». 4.Məad (Öləndən sonra bir daha dirilib, dünyada etdiyimiz əməllər üçün Allah qarşısında cavab vermək) [Qiyamət, Behişt, Cəhənnəm, haqq-hesab və sairəyə inanmaq].Məadın lüğətdə mənası qayıdış deməkdir.
Usuliddin

Yəni insanlar öldükdən sonra bir daha dirilib Axirət aləminə qayıdacaqlar. Bu əqidə dinin zəruri məsələlərindən biridir və hər bir şəxsin buna etiqadı və inamlı olması gərəkdir. Yəni hər bir şəxs inanmalıdır ki, insan öləndən sonra bir daha dirilib, dünyada etdiyi əməlləri müqabilində hesab verəcək və nəhayət Cənnət və ya Cəhənnəmə gedəcəkdir. Həmçinin qəbirdə olan sorğu-sual və Bərzəx aləminin məsələləri də bu mövzuya aiddir. Amma çox təəssüflər olsun ki, bu mühüm məsələyə bəziləri soyuq münasibət göstərirlər. Buna baxmayaraq bu məsələ çox mühüm olduğundan Allah-taala Qurani-Kərimdə «iman» sözündən sonra məadı bəyan etmişdir. Buna misal olaraq bir neçə ayəni nəzərinizə çatdırırıq: مَنْ ءَامَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الأَخِرِ وَعَمِلَ صَالِحاً فَلَهُمْ أَجْرُهُمْ عِندَ رَبِّهِمْ وَلاَ خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلاَ هُمْ يَحْزَنُون «Hər kəs Allaha, Axirət gününə (sədaqətlə) inansa və yaxşı iş görsə onun mükafatı Rəbbinin yanındadır. (Qiyamətdə) onların heç bir qorxusu yoxdur və onlar qəmgin olmazlar.» Başqa bir ayədə belə oxuyuruq: اللَّهُ لَآ إِلَـهَ إِلاَّ هُوَ لَيَجْمَعَنَّكُمْ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ لاَ رَيْبَ فِيهِ وَمَنْ أَصْدَقُ مِنَ اللّهِ حَدِيثًا «Allahdan başqa heç bir məbud yoxdur.
Usuliddin

Olacağına şübhə etdilməyən Qiyamət günü, əlbəttə hamınızı (bir yerə) toplayacaqdır. Allahdan daha doğru danışan kim ola bilər? !» Allah-taala Öz ədaləti ilə Qiyamətdə insanlara onların dünyada etdiyi əməllər müqabilində hökm edəcəkdir. Necə ki, Quranda belə buyurulur: فَاللَّهُ يَحْكُمُ بَيْنَكُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ «Qiyamət günü Allah sizin aranızda hökm edəcəkdir». Bəziləri belə fikirləşirlər ki, insan öldüyü zaman torpaq olub aradan gedəcək və heç bir zaman dirilməyəcək.
Unix

Unix (ing. Unix) — 1969-cu ildə Ken Tompson və Denis Ritçi tərəfindən Bell laboratoriyalarında yazılmış, eyni vaxtda bir çox istifadəçi ilə eyni zamanda müxtəlif əməliyyatları yerinə yetirən bir əməliyyat sistemidir. Yeni ƏS – UNICS (UNIplexed Information and Computing System) adlandırılmış, sonralar UNIX adına qısaldılmışdı. Bu əməliyyat sisteminin əsasıda Massaçusets Texnologiya İnstitutu (MİT), AT&T, Bell Labs və GE-nin bir yerdə istehsal etdikləri Multics və Unicse dayanır. Unix-in ilk versiyası Assembler dili ilə yazılmışdır və bu əməliyat sistemi sadəcə yazıldığı kompüterin özündə işləyirdi. Unix Əməliyyat Sistemi 1973-cü ildə C proqramlaşdırma dili ilə yenidən yazılmışdır. AT&T Bell Labs Unix-i Novell-ə satdı, 1994-cü ildə də Novell Unix markasını bugünkü sahibi The Open Group-a verdi. Unix çox prosesli və çox bahalı kompüterlərdən, ucuz və tək prosesli PC-lərə qədər bir çox kompüterdə işləyə bilir.
Unix

Unix əməliyyat sisteminin sağlamlığı bir çox yerlərdə test edilmiş və davamlı bir sistem olduğu təsdiq edilmişdir. Unix çox istifadəçi eyni vaxtda birdən çox işi görəbildiyi üçün xüsusiylə çox prosesli serverlərdə istifadə olunur. UNIX əməliyyat sistemi C dilində yazıldığından və başqa əməliyyat sistemlərinə nisbətən daha köçürüləbilən, yəni maşından daha az asılı olduğundan güclü hesab olunur. Linux əməliyyat sistemi də Linus Torvalds tərəfindən Unix-dən ilham alınaraq yazılmışdır. Unix aşağıdakıları özündə birləşdirir: paylanmış verilənlər bazasına müraciət; lokal şəbəkədə işləmək uzaq məsafədə əlaqə və adi modemdən istifadə etməklə qlobal çıxış imkanı. Bu Unix-in ən vacib komponentlərindən biridir.Hazirda Unix üçün çoxlu sayda tətbiqi proqmlar mövcuddur. MS DOS və Windows üçün geniş yayılan bir çox tətbiqi proqramlar Unix–də istifadə oluna bilər. Unix ailəsində olan bir neçə ƏS mövcuddur.
Unix

Belə ki, 1982-cı ildə bu proqramin Unix Version 7-nin əsasında birinci ticarət məqsədli UNIX System III yaranmışdı. Bu ailədən olan müxtəlif versiyaların öz adı var. Bunlardan ticarət məqsəli AIX, HP-UX, IRIX, Solaris sestemləri qöstərmək olar. UNIX ƏS-nin fayl sistemi fayılları icazəsiz müraciətdən mühafizəni təmin edir. Hal-hazırda UNIX ailəsindən olan şəbəkə ƏS dən geniş yayılan 32-mərtəbəli çoxisitifadəçili, çoxməsələli UNIX Ware 2.0 sistemidir. Xarici kecidlər The Unix Tree: files from historic releases The Unix Guru Universe The Unix Heritage Society The Creation of the UNIX Operating System Arxivləşdirilib 2014-04-02 at the Wayback Machine Over 50 flavors of Unix @ Unix Guru Universe UNIX Evolution The Open Group UNIX System Homepage Arxivləşdirilib 2008-07-05 at the Wayback Machine Unix History Unix and Linux Forums İsmayıl Calallı (Sadıqov), "İnformatika terminlərinin izahlı lüğəti", 2017, "Bakı" nəşriyyatı, 996 s.
Hera

Hera (q.yun. Ἥρα) – Yunan mifologiyasında ilahə. Evlilik və doğum ilahəsidir. Atributları İnək, zanbaq, tovuz quşudur. Hera Kronun qızı, baş tanrı Zevsin bacısı və həm də arvadıdır. Samos adasında, İmbrasa çayının sahilindəki söyüd ağacının altında dünyaya gəlmişdir.
Hera

Onun başındakı diademlə (tacla) təsvir edilməsi onun baş ilahə olmasına işarədir. Zevs və Hera Zevs Hera hələ gənc qız ikən ona vurulmuş və onun kölnünü almaq məqsədilə Hera tənha dağa çıxarkən, tufan qopararaq kukuk quşu cildinə girərək, titrəyərək qorunmaq məqsədilə onun dizlərinə dolaşır. İlahə Hera ona rəhm edərək paltarının ətəyi ilə qoruyarkən, Zevs Heraya qovuşmaq üçün əsil cildinə dönür. Əvvəlcə anası Reyin qınağından qorxaraq Hera Zevsdən çəkinir, lakin Zevs ona evlənmək təklifi etdikdən sonra razılaşır. Buna görə də kukuk quşu ilahənin müqəddəs quşu sayılır. Zevslə Heranın nıgahı 300 il gizlin qalmışdır.
Hera

Onların toyu Knos torpaqlarında, Ferena çayı yaxınlığındakı bir ərazidə olmuşdur. Hər il Hera Navpli şəhərindəki Kanaf bulağında çimərək təzədən bakirə olarmış. Arqonavtların səyahəti zamanı Hera Yasona köməklik etmişdir. Heranın qısqanclığı Hera Olimpin ən qadir ilahəsi sayılsa da o, əri Zevsə tabe idi. Onun tez-tez ərini qısqanması Zevsi çox qəzəbləndirirdi. Heranın mərhəmətlik xüsusiyyəti ilə yanaşı qəddarlığıda məlumdur. O, xüsusən ərinin sevgililərinə və qanunsuz uşaqlarına qarşı amansız olmuşdur.
Hera

Leto Apollon və Aretemidlə hamilə olarkən Hera ona doğmağa icazə verməmişdir. Nimfa Kallistonu və Arkadini ayıya çevirmişdir. Herakla qaldıqda o ömrü boyu atası Zevsin sevgisinin haq-hesabını çəkməli olmuşdur.Bir dəfə ərinin gəzəyən xasiyyətindən təngə gələrək ondan ayrılmaq qərarına gəlir. Evbeyə çəkilərək Zevsin yalvar-yaxışına baxmayaraq geri dönmür. Bu zaman müdrik Kiferon ona yalandan toy etməyi, guya təzədən evlənməyi məsləhət görür. Bundan xəbər tutan Hera dərhal toy məclisinə gəlir və gəlinin paltarını cırır.
Hera

Hiyləni başa düşən Hera buna sevinərək Zevslə təzədən barışır.Zevsin sevgililərindən biri tayfa başçısı arqoslu İnaxın qızı İonu inəyə çevirərək Miken yaxınlığındakı zeytunluğa bağlayır. Zevsin göndərdiyi Hermes onu azad etmək istədikdə Hera İonun üzərinə mozalanları salaraq onu sancdırır. İon bundan qurtarmaq üçün özünü sonralar onun adı verilmiş İon dənizinə atır və uzun əzablardan sonra üzərək Misir sahillərinə yetişir. Burada o, təzədən insan cildinə dönərək sonralar Misirin çarı olmuş oğlu Epafı dünyaya gətirir. Panaghiotis Christou, Katharini Papastamatis, Griechische Mythologie, 2008 ISBN 978-88-476-2283-8
Bənövşəyi

Bənövşəyi – rəng çaları. Bənövşəyi rəngin dünyaya hakim kəsilməsi Oxford küçələrini işıqlandıran gaz lampalarının City of London School da oxuyan bir şagirdin diqqətini çəkməsi ilə başlamışdı. Kimya dərslərinə böyük həvəs göstərən 13 yaşlı William Perk bu lampalara sərf edilən qazın kömürdən əldə edildiyini bilirdi. Buna görə kömürün daha hansı bilinməyən sirlərinin olması onu çox maraqlandırırdı. 1851-ci ildə apardığı təcrübələr nəticəsində o, daş kömür qətranından «anilin» maddəsini əldə etmiş, onu oksidləşdirmiş, nəticədə bənövşə rəngində bir boya maddəsi ortaya çıxarmışdı. Perk bənövşəyi və onun çalarları olan rəngləri bir qrupda birləşdirərək, qrupu «movein» adlandırmışdır. Wassily Kandinsky'ye görə, bu rəng xəstəlik və üzüntünün göstəricisidir.
Bənövşəyi

Rənglər haqqında yazıları olan Johann Wolfgang von Goethe, bu rəngi yaşlılıqla əlaqələndirmişdi. 1989-cu ildə, 14-83 yaşlı insanlar arasında aparılan sorğu nəticəsində bənövşəyi rəng sevilməyən rənglər sırasında 3-cü yeri tutmuşdu. Çılğın kişi rəngi qırmızı ilə sakit qadın rəngi mavinin birləşməsi olan bu rəng orta dövrlərdə «zidliklərin birləşmə nöqtəsi» adlandırılırdı. Ametist, eritrit, kvars, kalkedon, fluorit, tansanit kimi qiymətli və yarı qiymətli daşlar bənövşəyi rəngi özündə əks etdirir. Özünə güvəni təmsil edir. Amma unutqanlıq və səbirsizlik yarada bilir.
Arif Qasımov (icra başçısı)

Arif Adil oğlu Qasımov — Nizami Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı (2015–2020). Arif Qasımov 12 mart 1965-ci ildə Naxçıvan Muxtar Respublikasının Şərur rayonun Xanlıqlar kəndində anadan olmuşdur. Azərbaycan Dövlət İqtisad İnstitutunu "iqtisadçı" və Naxçıvan Dövlət Universitetini "hüquqşünas" ixtisasları üzrə bitirmişdir. Əmək fəaliyyətinə başladıqdan sonra Naxçıvan Muxtar Respublikası dövlət əmlakı nazirinin köməkçisi, Binəqədi Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının Biləcəri qəsəbəsi üzrə nümayəndəsi, Nizami Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının Keşlə qəsəbəsi üzrə nümayəndəsi kimi fəaliyyət göstərmişdir. 2011-ci ilin iyul ayınadək Bakı şəhəri Nizami Bələdiyyəsinin sədri vəzifəsində çalışmışdır. 2011–2015-ci illərdə isə Siyəzən Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı vəzifələrində çalışmışdır. Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 22 sentyabr 2015-ci il tarixli Sərəncamı ilə Bakı şəhəri Nizami Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı təyin edilmiş, 11 iyul 2020-ci ildə tutduğu vəzifədən azad edilmişdir.Evlidir, üç övladı var. Siyəzən Rayon İcra Hakimiyyəti
Zəbur

Zəbur (ərəb dili: زبور, ibrani dili: תְּהִלִּים Təhillim, yunan dili ψαλτήριον Psalterion). Qədim ibrani dilində תְּהִלִּים (Təhillim) kəlməsi "Həmdlər" mənasına gəlir, qədim yunan dilində ψαλτήριον (Psalterion) kəlməsi isə sitraya bənzər çox simli bir alətin adı idi. 150 mədh və dualardan ibarət olan bu kitab yəhudi Müqəddəs Yazıları olan Tanaxın Yazılar (כְּתוּבִים Kətuvim) hissəsində yer alır. Zəburun bölünməsi Zəbur 150 məzmurdan (ruhani nəğmə) ibarətdir. Yəhudi Müqəddəs Yazılarının ən qədim tərcüməsi Septuagintada məzmurların sıra sayı Zəburun ibrani mətnindəkindən bir az fərqlənir. İbrani mətni ilə qədim yunan tərcüməsində (Septuaginta) olan sıra sayının fərqi aşağıdakı cədvəldə göstərilir: Bibliyanın Septuagintadan edilən rus və digər tərcümələrində məzmurların sıra sayı Septuagintaya əsaslanır, lakin 2009-cu ildə nəşr olunan Müqəddəs Kitabın Azərbaycan dilinə tərcüməsində qədim ibrani mətn əsas götürülmüşdür. Bundan əlavə, Zəbur kitabı ənənəvi olaraq 5 hissəyə bölünür: a) 1–41-ci məzmurlar; b) 42–72-ci məzmurlar; c) 73–89-cu məzmurlar; ç) 90–106-cı məzmurlar; e) 107–150-ci məzmurlar.
Zəbur

Zəburun müəllifləri Məzmurların əksəriyyətində müəlliflərinin adları qeyd edilmişdir. Ümumiyyətlə, Zəburu çox vaxt "Davudun Zəburu" adlandırırlar. Doğrudan da, ən qədim məzmurların müəllifi Davud peyğəmbər olmuşdur. 150 məzmurdan 73-ü "Davudun məzmuru" sözləri ilə başlayır. 72-ci və 127-ci məzmur Süleymana, 90-cı məzmur isə Musaya aiddir. Asəf kimi başqa müəlliflər də qeyd olunub.
Zəbur

Bir sıra məzmurların müəllifləri naməlumdur. Zəburun əhəmiyyəti Yəhudi Müqəddəs Yazılarından dünyada ən çox oxunan kitabı Zəburdur. Yəhudilər və xristianlar ibadətlərində Zəburdan geniş istifadə etmişlər və etməkdədirlər. Xristianlar İncil nəşrlərində çox vaxt İncildən sonra Zəbur kitabını da əlavə edirlər. İncildə Zəburdan çoxlu sitatlar gətirilir, İsa Məsih Zəburun ayələri ilə dua edir. Zəburun məzmunu Zəburda Müqəddəs Kitab dünyagörüşü əks olur: əzəldən var olan, yaradılışda və bəşəriyyətin tarixində Özünü izhar edən, bütün kainata hökmran olan yeganə Allahdan bəhs olunur.
Zəbur

Zəburda xilas tarixi mühüm yer tutur. Bir sıra məzmurlar İsrail xalqının rolu, tövbə və günahların bağışlanması mövzularına aiddir. Bir çox məzmurlarda salehlərin bu dünyada çəkdikləri əziyyətlər ifadə olunur. Lakin qəmli-dərdli məzmurların sonunda həmişə ümid işığı var – əziyyət çəkən möminlər mütləq Rəbdən təsəlli tapır və xilasına ümid bağlayırlar. Möminlərin Allahdan istədikləri təkcə nemətlər deyil, Allahla ünsiyyətdir. Onlar Allahı sevirlər və qəlbən Ona bağlanmağa can atırlar: Maral axar sulara həsrət qalan kimi, ey Allah, könlüm Sənin həsrətini çəkir!
Zəbur

Ey var olan Allah, mənim qəlbim Sənin üçün susayıb… (Zəbur 42:1–2) Bu səbəbdən, Zəburda Allahın qanunu qadağa və əmrlərdən ibarət olan bir sistem kimi deyil, gecə-gündüz dərin-dərin düşünə biləcəkləri bir möcüzə kimi qəbul olunur. Qanuna əməl etmək, Rəb Allaha yaxınlaşmaq deməkdir.Ayrı-ayrı məzmurlarda Allaha düşmənlərindən qisas alması, onları lənətləyib cəzalandırması üçün yalvarışlar səslənir. Bu cür "qarğış məzmurları" janr baxımından qədim şərq poeziyasının bir növüdür. Bunlarda möminlərin qədim dövrdə mənəvi şüur mərhələsi öz əksini tapır. Daha sonra İsa Məsihin dünyaya gətirdiyi İncil möminləri bu şüurdan azad edib. Zəburda xüsusilə xristianlar üçün dəyərli olan xilasla və Məsihlə bağlı ayələr vardır.
Zəbur

Davudun ən qədim məzmurlarından 18-ci məzmur xilasdan bəhs edir. 2-ci məzmurda Davudun Oğlu, Allahın məsh etdiyi Şəxs eyni zamanda Allahın Oğlu adlandırılır. Məsih millətlərin Hökmdarı olacaq və bütün millətlər Onun qarşısında təzim edəcəklər. Onun Padşahlığı sonsuza qədər davam edəcək. Məsih təkcə Davudun Oğlu deyil, həm də İbrahimin Oğlu olacaq və Allahın İbrahimə vəd etdiyi kimi, Onun vasitəsilə bütün millətlər xeyir-dua alacaqlar. Məsihin hökm sürməsi, düşmənin bütün qüvvətlərinin üzərinə tam qələbə olacaqdır.
Zəbur

Dünyəvi bir padşah obrazının arxasında duran Məsihin obrazı Rəbbin əzab çəkən Qulu obrazına yaxındır. Məsihin taxta oturub Allahın Padşahlığını bərqərar etməzdən əvvəl əzab çəkəcəyi təyin edilmişdir. O, Allaha fəryad etdikdə, Allah ona cavab verəcək. İsa Məsih Özü Zəburun Ondan bəhs etdiyini öyrədirdi. 110-cu Zəburu izah edərkən, Məsihin böyük padşah olan Davud peyğəmbərdən də hədsiz dərəcədə üstün olduğunu deyirdi. Xristianlar Zəbur kitabına həmişə xüsusi hörmət və sevgi bəsləmişlər.
Zəbur

Xristian sənətkarları əsrlər boyunca Zəburun ayələri üzərinə saysız-hesabsız manhılar və şeirlər qoşublar, poetik tərcümə ediblər. Palestrina, Şüts, Bax, Vivaldi, Şubert, Bortnyanskiy, Qlinka, Mendelson, List, Frank, Brams, Qriq və başqaları Zəburdan musiqi əsərlər bəstələyiblər. Zəbur onlayn: Arxivləşdirilib 2015-10-04 at the Wayback Machine Müqəddəs Kitab (Əhdi-Ətiq və Əhdi-Cədid). Müqəddəs Kitab şirkəti. Bakı, 2009. Xarici keçidlər
Cərrahiyyə

Cərrahiyyə (cərrahlıq) — xəstəliklərin açıq cərrahi üsulları ilə müalicəsi, habelə tibb elminin xəstəliklərin əməliyyat yolu ilə müalicə üsullarından bəhs edən şöbəsi. Etimologiya Bəzi dilçilər "cərrah" sözünün ərəb dilindən gəldiyini və ərəbcə "cırma, yırtma, kəsmə" anlamına gəldiyini yazır. Ancaq "cır- / yar- / yırt-" kökü bütün türk dillərində də mövcuddur. Azərbaycanda kliniki cərrahiyyənin ilk inkişaf tarixi Bakı Universitetinin və onun tibb fakültəsinin yaradılması (1920) ilə əlaqədardır. Universitetin təşkilində böyük əməyi olan professor V. İ. Razumovski Rusiyanın görkəmli klinisist cərrahı idi. Təhsil ocağına ilk tələbə qəbulu 25–30 nəfər olmuşdu. Cərrahiyyə üzrə təhsil isə 1922–1923-cü illərdə başlamışdır. Həmin dövrdə milli kadrlar olmadığından yaradılmış cərrahiyyə kafedralarının müdirləri Rusiyadan dəvət olunmuşdular (professorlar Okinşeviç, B. Finkelşteyn və s).
Cərrahiyyə

Hospital cərrahiyyəsi kafedrasında (müdiri B. Finkelşteyn) birinci assistent azərbaycanlı M. Mirqasımov olmuşdur. İlk illər universitetin kliniki bazalarının yararsızlığı və eləcə də peşəkar cərrah kadrlarının azlığı geniş cərrahi xidmətin yaradılmasına imkan verməmişdir. Aparılan əməliyyatlar əsasən xroniki və kəskin kor bağırsağına və yırtıqlara görə olmuşdur. Mədə və öd yollarında icra edilən əməliyyatlar isə palliativ xarakter daşımışdır. 1930-cu ildə müstəqil Tibb İnstitutu və Bakı kliniki xəstəxanaların cərrahiyyə şöbələrinin yaradılması, onların cərrahiyyə kafedralarından kliniki bazalar kimi istifadə olunması bu sahənin inkişafına təkan verdi. Həmin dövrdə M. Mirqasımov və M. Topçubaşov artıq tibb elmləri doktorları idilər. İstər M. Mirqasımov, istərsə də M. Topçubaşov Azərbaycanda cərrahiyyənin inkişaf tarixində böyük xidmətləri olan alim-cərrahlardırlar.
Qidalanma

Qidalanma (fizioloji akt) — qida köməyi ilə canlı bir orqanizmin həyatı və sağlamlığını qorumaq — həyati fəaliyyətin fizioloji proseslərinin normal gedişatını qorumaq üçün canlı orqanizmlər tərəfindən qidanın udulması prosesi, xüsusən enerji tədarükünü artırmaq və böyümə və inkişaf proseslərini həyata keçirmək; maddələr mübadiləsinin ayrılmaz bir hissəsidir. Heyvanlar və digər heterotrof orqanizmlər yaşamaq üçün yeməlidirlər; onların pəhrizi və qida maddələrinin udulması prosesi mənsub olduqları bioloji sinifdən asılıdır. İnsanlarda və heyvanlarda qidalanma adi gündəlik fəaliyyətdir. Bakteriyaların qidalanması Bakteriyaların qidalanmasının iki yolu var: heterotrof və avtotrof . Heterotrofik bakteriyalar hazır üzvi maddələrdən istifadə edirlər. Üzvi maddələrlə qidalanan bakteriyalar üç qrupa bölünür — saprotroflar, parazitlər və simbionlar. Birincisi ölü orqanizmlərin qalıqları ilə qidalanır, ikinci və üçüncü isə canlı orqanizmlərdən kənarda yaşayır.
Qidalanma

Avtotrof bakteriyalar özləri qeyri-üzvi maddələrdən üzvi maddələr yaradırlar. Avtotrof bakteriyalara siyanobakteriya, dəmir bakteriya və kükürd bakteriyası daxildir. Bitki qidası Bitkilərlə əlaqədar olaraq qidalanma, bitki tərəfindən qeyri-üzvi birləşmələrin torpaq, hava və ya su mühitindən çıxarılması prosesidir. Bir çox bitki mineral duzları udur, bunun üçün mikorriziya yaradır. Göbələk qidası Bütün göbələklər heterotrofik orqanizmlərdir. Göbələk ətraf mühitdən mineralları mənimsəməyi bacarır, ancaq hazır formada üzvi maddələr almalıdır. Göbələklər böyük qida hissəciklərini mənimsəyə bilmirlər, buna görə də bədənin bütün səthi boyunca yalnız maye maddələr udurlar.
Qidalanma

Ayrıca, göbələklər heyvanları parazitləşdirərək və ölü üzvi maddələri parçalayaraq qidana bilər. Heyvan qidası Bütün heyvanlar heterotrofik orqanizmlərdir. Bir çox heyvan yalnız bitki qidası yeyir, onlara ot bitkisi deyilir. Yırtıcılar isə digər heyvanlardan yemək olaraq istifadə edirlər. Həm bitki, həm də heyvan yeyən heyvanlara omnivor deyilir. Bitki və ya digər heyvanın bədəninin içərisində və ya səthində yaşayan və onunla qidalanan heyvanlara parazitlər deyilir.. İnsan qidası Orqanizmdəki həyati proseslərin normal gedişatı, insanın qidalanmasının həyatın ilk günlərindən necə təşkil olunduğuna bağlıdır. Qidada zülallar, yağlar, karbohidratlar, vitaminlər və minerallar, həmçinin lazımi miqdarda su olmalıdır.
Qidalanma

Eyni zamanda, fərdi qidalanma komponentlərinin ümumi miqdarına və balansına olan ehtiyac ilk növbədə yaşdan, iş fəaliyyətinin növündən və yaşayış şəraitindən asılıdır. Fizioloji (rasional) qidalanma ümumiyyətlə bədənin bütün enerji istehlakını tam əhatə edən normalar kimi başa düşülür və uşaqlar üçün onlar böyümə və inkişaf proseslərini də təmin edirlər.. Bir maddənin bədən tərəfindən mənimsənilməsi zamanı yayılan enerji miqdarı bu məhsulun kalorili tərkibi adlanır. Qidaların udulması fərqlidir. Qarışıq qidadan zülallar 92%, yağlar 95%, karbohidratlar 98% əmilir. OECD və FAO-nun (2014) qeyd etdiyi kimi, dənli bitkilər hələ də dünya əhalisinin pəhrizində əsas dayaqdır, lakin bir çox bölgələrdə gəlirlərin artması və şəhərləşmənin tempi nəticəsində dietdə protein qidalarının, yağların və şəkərin nisbəti artır. Düzgün qidalanma Sağlam həyat tərzi dedikdə səmərəli qidalanma nəzərdə tutulur. Qida rasionunda insanın 5 əsas tərkib hissəsinə ehtiyacı var: zülallar, karbohidratlar, yağlar, vitaminlər, mineral duzlar (su nəzərə alınmır).
Qidalanma

Müxtəlif yaş dövrlərində heyvan və bitki məhsulları arasındakı nisbət dəyişə bilər. Bütün yaşlarda, xüsusən yeniyetmənin qida rasionunu maksimum meyvə və tərəvəz təşkil etməlidir. Bunlar yeməyi mineral maddələr və vitaminlərlə zəngin etməklə bərabər, asan həzmə də kömək edirlər. Balanslaşdırılmış qidalanma Qidalanmanın düzgün rasionu hər bir yaşda vacibdir, xüsusilə də cinsi inkişaf mərhələsində. Qəbul etdiyin qida böyüməyinə kömək edir və enerji mənbəyi kimi xidmət edir. Onun komponentlər (tərkib hissələr) orqanizmində müxtəlif işi görürlər, buna görə də onların hamısı balanslaşdırılmalıdırlar. Balanslaşdırılmış qidalanma — kəmiyyət göstəricisidir: yəni, nə qədər tələb olunur, o qədər də yeməlisən.
Qidalanma

Məsələn, fiziki işlə məşğul olan insanların; yarış zamanı idmançıların; imtahanlar vaxtı şagirdlərin də xüsusi qidalanmaya ehtiyacları vardır. Bu qida asan həzm olunmalı, vitaminlərlə zəngin olmalıdır; yağlı, istiotlu yeməklər məsləhət görülmür, çoxlu çiy meyvə və tərəvəzdən istifadə etmək tövsiyə olunur. Komponentlər Saçların 78%-i keratin adlı zülaldan ibarətdir. Insan bədəninin 10% -dən çox hissəsi zülallardan ibarətdir. Onlar orqanizmin inkişafı və bərpası üçün lazımdırlar, xüsusilə cinsi inkişaf mərhələsində. Bu mərhələ pubertat mərhələsi adlanır. Zülalları insan lazımi qədər heyvani və bitki qidadan alır.
Qidalanma

Kəsmik, süd, yumurta, pendir və yağsız ət heyvan mənşəli zülalların mənbəyidir. Bitki mənşəli zülalları biz çörək, makaron və müxtəlif sıyıqlar vasitəsilə alırıq. Qoz və paxlalılar fəsiləsində də zülallar çoxdur. Karbohidratlar Karbohidratlar enerjinin əsas mənbəyidir. Onlar nişasta və qənd, şəkər tozunda var. Ən xeyirli nişasta tərkibli ərzaqlar bunlardır: ağ və qara çörək, un məmulatları, meyvə, giləmeyvə, düyü, kartof. Lakin tortlar, pirojnalar, şokolad, dondurma və şirin içkilər az xeyirlidirlər, çünki şəkər enerji mənbəyi olsa da, məsələn, dişlər üçün ziyandır.
Qidalanma

Yağlardan orqanizm bir qədər enerji alır. Yağlar doymuş və doymamış olurlar. Doymuş yağlar heyvan mənşəli ərzaqlarda var: kərə yağı, qaymaq və marqarinin əksər növlərində. Doymamış yağlar əsasən bitki yağlarda, qozda və marqarinin bəzi növlərində var. Rasionda doymuş yağların çox miqdarda olması ürək damar xəstəliklərin yaranmasına gətirir. Sellüloz həzm edilməyən, lakin rasionun vacib hissəsi olan karbohidratların növüdür. Onlar fırça kimi həzm borudan keçir, bağırsaq əzələlərini hərəkət etməyə vadar edir, onların təmizlənməsinə kömək edirlər.
Qidalanma

Sellüloz bəzi ciddi xəstəliklərinin (məsələn, onkoloji) profilaktikasına kömək edir. Tərəvəz, meyvə, makaron, çörək, sıyıqlar, mərci, lobya və qoz sellülozla zəngindirlər. Vitamin və minerallar Natrium duzun tərkibində olan vacib bir mineraldır. Lakin bəzi insanlar duzdan həddindən artıq çox istifadə edirlər, bu da ürək xəstəliklərin yaranmasına gətirir. Yod çatışmazlığı depressiya, uşaqların əqli inkişafdan geri qalması, hamilə qadınlarda uşaqsalma, lal, kar, kor uşaqların doğulmasına səbəb ola bilər. Yod zobun profilaktikası üçün lazımdır, o, dəniz kələmi, qoz və dəniz məhsullarda çoxdur. Yer kürəsində yaşayan insanların ⅓ hissəsi yod çatışmayan ərazilərdə yaşayır.
Qidalanma

Qidalanmada mütlək meyvə və tərəvəzlərin olması zəruridir. Qış və yaz fəsillərdə təzə meyvə və tərəvəz bizim rasionda o qədər də çox deyil. Vitamin və mineral maddələrin çatışmazlığı avitaminozun yaranmasına səbəb ola bilər. Məsələn, C vitaminin çatışmazlığı sinqa, A — gecə korluğu, D — raxit kimi xəstəliklərin yaranmasına gətirir. Qışda, xüsusilə də yazda hər gün draje şəklində vitaminlərdən istifadə etmək məsləhət görünür. Onlar apteklərdə satılır. Polivitaminləri müəyyən olunmuş qayda əsasında qəbul etmək lazımdır (gündə 1–2 dənə, yeməkdən sonra).
Qidalanma

Əks halda orqanizmə ziyan yetirə bilərsən. Vitamin A ilə zəngin olan ərzaqlar bunlardır: balıq yağı, kərə yağı, ət, yumurta, kök, qırmızı istiot, quzuqulağı, soğan, ərik və alma. Profilaktik qidalanma haqqında anlayış. referat.ilkaddimlar.com. 16.11.2019. 7 səh.
Küçələrə su səpmişəm

Küçələrə su səpmişəm — Azərbaycan xalq mahnısı. Mahnı məşhur müğənni Rəşid Behbudov tərəfindən ifa olunduqdan sonra məşhurlaşmışdı. Mahnının sözləri Küçələrə su səpmişəm Küçələrə su səpmişəm, Yar gələndə toz olmasın. Elə gəlsin, elə getsin, Aramızda söz olmasın.II Simavara od salmışam, İstəkana qənd salmışam. Yarım gedib, tək qalmışam, Nə əzizdir yarın canı, Nə şirindir yarın canı.
Küçələrə su səpmişəm

Maraqlı faktlar Manaf Süleymanov "Küçələrə su səpmişəm" xalq mahnısının sovet dövründə "redaktə" olunduğunu yazır. Yazıçı bildirir ki, o vahiməli günlərdə Bakını xilas etməyə gələn türk əsgərlərinin qarşılayan insanlar bu mahnını sevgi ifadəsi olaraq qoşublar. Yol gözləyən insanlar bu mahnını belə oxuyurdular: Küçələrə su səpmişəm, Türk gələndə toz olmasın. Elə gəlsin, elə getsin, Aramızda söz olmasın. Xarici keçidlər Rəşid Behbudov — Dinlə Samir Cəfərov — Dinlə Arxivləşdirilib 2014-04-09 at the Wayback Machine
Gürcüstan larisi

Lari (gürc. ლარი) — Gürcüstan Respublikasının pul vahidi. ISO 4217 – ya görə valyutanın kodu – GEL. 1995-ci il oktyabrın 2-də prezident Eduard Şevardnadzenin imzaladığı fərmana əsasən dövriyyəyə buraxılıb. Yeni pul vahidi köhnə kupona 1:1.000.000 nisbətində müəyyənləşdirildi. 1 lari 100 tetri xırda pul vahidinə bərabərdir. 06.11.2018-cı ilə olan məlumata görə 1 Azərbaycan manatı üçün 1,61 lari, 1 ABŞ dolları üçün 2,73 lari məzənnə təşkil etmişdir.Lari sözü Gürcü dilində xəzinə,vardövlət mənasındada işlənir. Hal- hazırda dövriyyədə 1, 2, 5, 10, 20, 50 tetri və 1 lari, 2 lari, 10 metal pullar və 1, 2, 5, 10, 20, 50, 100Ş 200 lari banknotlar istifadə edilir.
Gürcüstan larisi

Həmçinin Gürcüstan Milli Bankı tarixi hadisələrə həst edilmiş müxtəlif nominalda yubiley və investisiya metal lariləri buraxır. Lari işarəsi 2014-cü il iyulun 8-də Gürcüstanın Milli Bankının (NBG) qubernatoru Giorgi Kadagidze milli valyutanın əlaməti və onun müəllifi üçün qalib gələn təklifi təqdim etdi. Gürcüstan lari öz əlamətinə malik idi. NBG, 2013-cü ilin dekabr ayında Lari imzalı müsabiqə elan etdi. Müvəqqəti komissiya, TBMM, Gürcüstan Parlamentinin Büdcə və Maliyyə Komitəsi, Büroluğun Dövlət Şurası, Gürcüstan Mədəniyyət və Abidələrin Müdafiəsi Nazirliyi və Gürcüstanın Təhsil və Elmləri. Qazanan işarəni seçərkən komissiya Gürcüstan Mkhedruli xarakterinə əsaslanan nümunələrə üstünlük verdi və aşağıdakı meyarlara əsas verdi: konsepsiya, dizayn, gürcü əlifbası ilə uyğunluq, valyutanı işləyən elementlərin mövcudluğu, tikinti asanlığı və müşahidə Rəqabət qaydaları ilə müəyyən edilmiş istək və tövsiyələr. Lari işarəsi, Gürcüstan skriptinin ś (Lasi) bir taxılı məktubuna əsaslanır. Bir və ya iki paralel xəttlə keçən bir məktubdan ibarət valyuta işarəsi üçün beynəlxalq ümumi təcrübədə yayılır. Lasi lövhəsini keçən iki paralel xətt Lari işarəsinin əsas komponentləridir.
Gürcüstan larisi

Üfüqi xəttlə təmsil olunan məktubun "ayağı" sözügedən işarənin əsas xüsusiyyətidir və yuxarı dinamik qövsə monumental sabitlik əlavə edir. Məktub forması Lari işarəsi kimi qəbul və tətbiqini sadələşdirmək üçün çevrilir. 1995-ci ildən 1999-cu ilə qədər banknotlar 1, 2, 5, 10, 20, 50 və 100 lari formasında istifadə edilirdi. 2002-ci ildən 2016-cı ilə qədər banknotlar 5, 10, 20, 50, 100, 200 lari şəklində dövriyyəyə buraxılmışdır. 2016-cı ildə yeni banknotlar istifadəyə buraxılmışdır. Bu banknotlar hal hazırda 5, 20, 50, 100 lari şəklində hazırlanır Bu yaxınlarda yeni 10 lari banknotunun dövriyyəyə buraxılması gözlənilir. 1995-ci ildə 1, 2, 5, 10, 20 və 50 tetri sikkələr təsadüf edildi. Lari'nin yüzüncü hissəsi adlanan "ağ" termini qədim XIII əsrdən gürcü monotonlu dövrdir.
Gürcüstan larisi

1, 2, 5, 10 və 20 tetri sikkələr gümüş və 50 tetri sikkələr - qızıldır. Sikkəin bütün sikkələrinin əksinə Borjalii, tarixi və Gürcüstan-ingilis əlifbası "Gürcüstan Respublikası" yazır. Daha sonra dövriyyədən 1 və 2 tetri sikkə çıxarıldı. 2006-cı ildə Milli Bank 1 və 2 lari pul və 50 tetri sikkə dəyişdirmişdir. Yeni pullar Avstriya, Hollandiya və Böyük Britaniyada ən son texnologiya ilə istehsal olunur. 50 ədəd yeni yeni modifikasiya sikkəsi eyni nominasiyaya eyni paraqrafa paralel olaraq dövriyyədən dövriyyəyə buraxılmışdır, bir və iki lari sikkələr müvafiq nominal kağızın notları ilə birlikdə. Gürcüstan Milli Bankı MDB və Baltika ölkələrinin valyutaları
BM-21 Qrad

Qrad (indeski 9K51) — Sovet istehsalı 122 mm reaktiv yaylış atəş sistemidir. "Katyuşa" sisteminin bazasında yaradılmış bu sistem "Ural-375" və ya "Ural-4320" avtomobillərinin üzərində quraşdırılır. "Qrad-1" (9K55) sistemi 9P138 əsasında mövcud olan "Qrad"-ın təkmilləşdirilmiş formasıdır. NATO ölkələrində sistem M1964 adı ilə tanınır. Ümumi xarakteriskası Orduda istifadəyə 1963-cü ildən götürülmüşdür. Hədəfi vurma məsafəsi 30 km-dir. Bir dəfəyə 40 ədəd mərmi atır.
BM-21 Qrad

Çapı 122 mm-dir. Qrad sistemi növündən asılı olaraq "Ural-375" və "Ural-4320" avtomobillərinin üzərində quraşdırılır. "Qrad-1" modifikasiyası üçün ZİL-131 avtomobili tətbiq olunur. Atıcı qurğunun hərəkət sürəti 75–90 km/saat arasında yerləşir. Sistemdə atəşin avtomatik idarə edilməsi üçün "Vivariy" kompleksi tətbiq edilir. İstehsalçı: SSRİ/Rusiya Lülə diametri: 122 mm Lülə sayı: 40 ədəd Doldurulma: 7 dəqiqə Məhvetmə radiusu: 145.000 m² Salvo Atış müddəti: 20 saniyə Atəş məsafəsi: 42 km Qrad yaylım atəş sistemi düşmənin canlı qüvvəsini və hərbi texnikasını məhv etmək üçün, artilleriya və minomyot bateriyalarını susdurmaq, möhkəmləndirilmiş sədlərin dağıdılması üçün tətbiq edilə bilər. SSRİ-nin Əfqanıstanda apardığı müharibə zamanı geniş tətbiq olunmuşdur.
BM-21 Qrad

Raket və mərmi başlıqları "Qrad"da aşağıdakı raketlərdən istifadə edilə bilər: 9M22U mərmi qırıntılarından ibarət başlıqla təchiz olunmuş, çəkisi 19,4 kq, uçuş məsafəsi 20 km. 9M22M mərmi qırıntılarından ibarət başlıqla təchiz olunmuş, çəkisi 18,4 kq, uçuş məsafəsi 21 km. 9M22S mərmi yandırıcı başlıqla təchiz olunmuş, çəkisi 19,4 kq, uçuş məsafəsi 20 km. 9M22D təşviqat üçün vərəqlərlə təchiz olunmuş başlıq, uçuş məsafəsi 21 km. 9M22K "Kəpənək minaları" ilə təchiz olunmuş, uçuş məsafəsi 15 km. 9M22K1 5 ədəd POM-2 minaları. Uçuş məsafəsi 13 km.
BM-21 Qrad

9M22K2 3 ədəd PTM-3 tank əleyhinə minalar, uçuş məsafəsi 13 km. 9M28F mərmi qırıntılarından ibarət başlıq ilə təchiz olunmuş, çəkisi 21 kq, uçuş məsafəsi 15 km. 9M28K tank əleyhinə minalar, uçuş məsafəsi 13 km. 9M42 işıqlandırıcılarla təchiz olunmuş, uçuş məsafəsi 20 km. 9M43 tüstü və alov yaratmaq üçün 4 ədəd boboletlər, uçuş məsafəsi 20 km. 9M53F paraşütlə əyləclənən mərmi başlıqları cəmi 26 kq, uçuş məsafəsi 20 km. 9M217 3 ədəd MOTV-3F tipli özü hədəfini axtaran kiçik güllələr, uçuş məsafəsi 30 km.
BM-21 Qrad

9M218 45 ədəd tank əleyhinə bombolettlər, uçuş məsafəsi 30 km. 9M519 rabitə siqnallarının pozulması üçün ötürücü, uçuş məsafəsi 18,5 km. 9M521 mərmi qırıntılarından ibarət başlıq ilə təchiz olunmuş, çəkisi 21 kq, uçuş məsafəsi 40 km. 9M522 paraşütlə əyləclənən mərmi başlıqları cəmi 25 kq, uçuş məsafəsi 38 km. PRC-60 su altı hədəfləri məhv etmək üçün mərmi qırıntıları, çəkisi 20 kq, uçuş məsafəsi 15 km. İstifadə olunan ölkələr Ermənistan Azərbaycan Bosniya və Herseqovina Bolqarıstan Finlandiya Qazaxıstan Şimali Makedoniya Monqolustan
Vətər

Vətər - çevrənin iki müxtəlif nöqtəsini birləşdirən düz xətt parçası adlanır. Çevrənin mərkəzindən keçən vətərə diametr deyilir. Başqa sözlə ən uzun vətər elə diametrin özüdür. Vətər başqa adla xorda da adlanır. Vətərlə ayrılan çevrənin hissələrinə qövs deyilir. Eyni çevrənin qövsləri bərabərdirsə uyğun vətərlər də bərabərdir. Vətərə perpendikuliyar olan çevrə diametri onun əmələ gətirdiyi qövsləri və və vətərin özünü tən yarıya bölür. Bir çevrə daxilində istənilən kəsişən vətərlərin ikiyə bölünmüş hissələrinin hasilləri bir-birilərinə bərabərdir. Dairənin vətər və onun ayırdığı qövs arasında qalan sahəyə seqment (şətri işarəsi: ⌓)) deyilir.
Xarəzmşahlar

Xarəzmşahlar İmperiyası — bir Türk dövləti. Orta əsrlərdə Amudərya bölgəsi "Xarəzm", hökmdarları isə "Xarəzmşah" olaraq adlanırdı. XI əsrin sonlarına doğru bu bölgədə qurulan dövlətə də Xarəzmşahlar adı verildi. Xarəzmşahlar sülaləsinin nəsli, Səlcuq Sultanı I Məlikşahın saray xidmətində olan Anuş Təkindən gəlir. Səlcuq dövlətinə bağlı olaraq mərkəzdən təyin edilən qubernatorlarla idarə olunan bu əyalət Anuş Təkin zamanında sərbəst yaşamağa başlamışdı. 1128-ci ildə Xarəzm qubernatoru olaraq təyin edilən Atsız dövründə yarı müstəqillik qazanmışdır. 1141-ci ildə Böyük Səlcuq sultanı Əhməd Səncərin Katvan döyüşündə Quru Hıtay tərəfindən məğlubiyyətə uğradılmasından istifadə edən Atsız Səlcuqlulara qarşı üsyan etmiş və 1142-ci ildə Xorasana hücum edərək Mərv və Nişapuru işğal etmişdir.
Kamran Ağayev

Kamran Adilxan oğlu Ağayev (9 fevral 1986, Dəvəçi) — keçmiş Azərbaycan futbolçusu, Azərbaycan milli futbol komandasının baş qapıçı məşqçisi. Kamran Ağayev 9 fevral 1986-cı ildə Dəvəçi (indiki Şabran) şəhərində anadan olub. İlk orta təhsilini Dəvəçi şəhərində Roman Yusifov adına 2 saylı orta məktəbdə alıb. Hələ orta məktəbdə oxuduğu vaxtlarda idmana həvəsinin olduğu özünü büruzə verirdi. Təkcə futbola deyil, idmanın bir çox sahələrinə marağı olmuşdur. İdmanın üzgüçülük, güləş, sambo, karate, akrobatika və s. növləri ilə məşğul olmuşdur, lakin futbolu hamısından üstün tutan Kamran yaşadığı rayonun – Dəvəçi rayonunun futbol komandasının oyunlarına qatılır.
Kamran Ağayev

"Bərəkət" adlı komandada baş məşqçi və eyni zamanda da atası – Adilxan Ağayevin nəzarəti ilə futbol oynayır. Bu baxımdan da, ilk məşqçisinin atasının olduğunu demək olar. Futbolun incəliklərinə isə Bakıya gəldikdən sonra yiyələnir. Dəvəçi rayonunun Bərəkət klubunda Kamranın oyunlarını izləyən İslam Kərimov onun Bakıya gəlməsini, daha peşəkar klublarda oynamasını israr edir və 15 yaşlı Kamranı baş məşqçilik etdiyi 17 yaşlılardan ibarət futbol üzrə yığma komandanın heyətinə cəlb edir. Yığmada göstərdiyi oyunları ilə Kamran Bakı klublarının məşqçilərinin diqqətini çəkir. Elə həmin ildə Bakının Şəfa Bakı klubunun düşərgəsinə dəvət alır.
Kamran Ağayev

Kamran orada baş məşqçi Vaqif Sadıqovun rəhbərliyi altında məşqlərə başlayır və qapıçılarla işləyən məşqçi Cəmaləddin Əliyevdən futbolun sirrlərini öyrənir. 2001-ci ildə ilk böyük mükafatını burada qazanır. Şəfa futbol klubu Azərbaycan kubokunun sahibi olur. Peşəkar karyerası 2004-cü ildə Naci Şensoyun baş məşqçilik etdiyi Tovuzun Turan Tovuz klubuna transfer olunur və 2 il bu klubun şərəfini qoruyur. Karyerasında ən möhtəşəm səhifə isə 2006-cı ildə Lənkəran şəhərinin Xəzər-Lənkəran komandasında çalışmaq üçün seçimini etdikdən sonra açılır. Elə həmin mövsümün Azərbaycan çempionluğu və kubokunu qazanırlar.
Kamran Ağayev

2008-ci ildə bu qələbələrin davamı olaraq Xəzər-Lənkəran komandası yenidən Azərbaycan kubokunun sahibi olur. Bundan başqa 2008-ci ildə MDB və Baltikyanı ölkələrin futbol üzrə 16-cı beynəlxalq turniri olan Birlik kubokunun da qalibi olmuşlar. 7 il Xəzər-Lənkəranda oynadıqdan sonra 2013-cü ildə problemlə əlaqədar komandadan ayrılır və bir müddət "Bakı" komandasında qərar tutur, amma burada da arzuladığı formaya qovuşa bilməyən Kamran Ağayev özünə yeni klub axtarışına çıxır. Baş məşqçi Milinko Pantiçin istəyi ilə milli komandamızın qapıçısı transferə çıxarılır. 31 yanvar 2014-cü ildə Kamran Qəbələ komandası ilə 18 aylıq müqavilə imzalayır. Qəbələdə 33 oyun keçirən Kamran, müqaviləyə 1 il sonra 2015-ci il fevralın 1-i xitam verərək Türkiyəyə yollanır.
Kamran Ağayev

"Qəbələ"dən ayrılan Kamran Ağayevin yeni iş yeri Türkiyə PTT Liqasının lideri "Kayserispor" olur. "Kayserispor"la mövsümün sonuna qədər müqavilə bağlayan əlcək ustası komandasında ilk oyununa Türkiyə kubokunun 1/8 final mərhələsində "Beşiktaş"la (1:0) matçda çıxıb. Ağayev "Kayserispor"da cəmi 6 oyunda meydana çıxır. Mövsümün sonunda "Kayserispor"dan ayrılan Kamran "Qarşıyaka" klubu ilə müqavilə imzalayır. Bu klubda da çox qalmayan Kamran 13 oyunda meydana çıxır və 2015-i il dekabr ayında komandadan ayrılaraq Bakıya üz tutur. Bir müddət "Sumqayıt"ın düşərgəsində məşq edir.
Kamran Ağayev

2016-cı il yanvar ayında isə gözlənilmədən Bakının "İnter" komandası ilə müqavilə imzalayır. Mövsümün sonunadək burada oynayan Azərbaycan milli komandasının qapıçısı Kamran Ağayev may ayında komanda ilə yollarını ayırır. Ağayev 2016-cı il sentyabrın 12-i Portuqaliyanın "Boavişta" klubu ilə mövsümün sonunadək müqavilə imzalayıb. Kamran Portuqaliya klubuna azad agent statusu ilə keçib. Qapıçı "Sumqayıt"la yenicə müqavilə imzalasa da, onun müqaviləsində xaricdən təklif gələcəyi təqdirdə klubun futbolçunu sərbəst buraxacağı barədə bənd Ağayevin azad agent kimi Portuqaliyaya getməsinə imkan yaradıb. Boaviştanın heyətində debüt matçı 25 sentyabr "Portu"ya qarşı keçirib.
Kamran Ağayev

Qeyd etmək lazımdır ki, Kamranın milli komandadakı fəaliyyəti 17 yaşlılardan ibarət yığma komandanın tərkibində yer alması ilə bitməmişdir. Onun futboldakı bacarığı, uğurlu oyunları, sənətinə bu qədər məsuliyyətlə yanaşması daha sonralar da futbol üzrə milli komandanın şərəfini qorumaq üçün dəvət almasını ənənə halına salmaq üçün səbəb olmuşdur. 19 və 21 yaşlılardan ibarət yığma komandalara da vaxtaşırı olaraq dəvət almışdır və meydana kapitan kimi çıxmışdır. Hal-hazırda da milli komandanın qapıçısıdır. 2008-ci ilin ən yaxşı futbolçusu, 2009-cu ilin ən yaxşı qapıçısı seçilmişdir. Xəzər-Lənkəran Futbol üzrə Azərbaycan çempionatı: 2006/2007 Azərbaycan Kuboku: 2006/07, 2007/08, 2010/11 Birlik Kuboku: 2008Şəxsi Azərbaycanda ilin futbolçusu: (1) — 2008 İdman Araşdırmaları Mərkəzi ilin futbolçusu mükafatı: 2013 Azərbaycan milli komandasında ən yaxşı qapıçı: 2013
Adi razyana

Adi razyana (lat. Foeniculum vulgare) — bitkilər aləminin çətirçiçəklilər dəstəsinin çətirkimilər fəsiləsinin razyana cinsinə aid bitki növü. Adi raziyana boyu 2 metrə qədər uzanan ikillik ətirli ot bitkisidir. Razyananın nəzəri cəlb edən sarı rəngdə xırda çiçəkləri vardır. Uzunsov yumurtavarı, qoşa dənədən ibarət meyvələri olur. Vətəni Aralıq dənizi və Yaxın Şərqdir. Azərbaycanda bu bitkiyə Dəvəçi-Xaçmaz zonasında və Abşeronda çox rast gəlinir. Meyvələrinin tərkibində efir yağı, piyli yağ, karotin, C vitamini və s. olur. Dərman məqsədilə razyananın meyvələrindən istifadə olunur.
Adi razyana

Şüyüd və cirəyə bənzəyir. Botaniki təsviri Hündülüyü 1–2 m olan çılpaq, çoxillik ot bitkisidir, gövdəsi silindrik, nazik şırımlı, budaqlıdır. Yarpaqları saplaqsız, lələkvari parçalanmışdır. Sarı rəngli xırda çiçəkləri mürəkkəb çətir formalı çiçəkqrupu əmələ gətirir. Meyvəsi (ikitoxum) 5–7 mm, uzunsov, yaşımtıl-boz rənqdədir. Toxumları özünün ətirli, şirin-ədviyyəli iyi ilə xırda zirəni xatırladır. İyul-avqust aylarında çiçəkləyərək sentyabr-oktyabr aylarında meyvə verir. Mənşəyi və yayılması Adi raziyana kserofil coğrafi tipinin aralıq dənizi sinfinin aralıq dənizi qrupuna aiddir. Atlantik və Orta Avropa, Apalıqdənizi, Balkan və Kiçik Asiya ölkələri, İran, Əfqanıstan, Şimali və Cənubi Afrika, Çin, Yaponiya, Ukrayna, Orta Asiya və Qafqazda yayılmışdır.
Adi razyana

Azərbaycanda adi raziyana Kiçik Qafqazın cənub rayonları, Abşeron, Qobustan, Xəzəryanı, Samur-Dəvəçi, Kür-Araz və Lənkəran ovalıqları, eləcə də Naxçıvan düzənliyində, aran və dağ ətəyi (dəniz səviyyəsindən 400 m qədər) ərazilərdə bitır. Ekoloji qrup və bitdiyi yerlər Mezokserofitdir, quru-bozqır və psammofit-litoral bitkilik tiplərində rast gəlir. Əsasən otlu yerlərdə, dəniz kənarı qumluqlarda, su axarları və yol kənarlarında zolaqlar əmələ gətirir. Kimyəvi tərkibi Adi raziyana kumarin, flavonoid, efir və piyli yağlar, steroid, antosian və digər bioloji aktiv maddələrlə zəngindir. Meyvələrinin tərkibində 6% efir yağı, başlıca komponent olan anetol (60%-ə qədər) fenxon, pinen, metilxavikol və 18% piyli yağlar vardır. Keyfiyyətli xammal yetişmiş meyvələri hesab olunur. Təsiri və tətbiqi Adi raziyana farmakopeyaya daxil olan ofisinal dərman bitkisidir. Elmi, praktiki və eksperimental təbabətdə, Tibet, Koreya və xalq təbabətində geniş tətbiq edilir. Əsasən böyrək, mədə, sidik kisəsi, nəfəs yolları, göz, nevroz, bronxit və bronxial astma, irinli yaralarda, çinədan (zob) və s. xəstəliklərə qarşı istifadə olunur.
Adi razyana

Antibakterial, estrogen, hərarəti salan və sidikqovucu təsirə malikdir. Raziyana ətirli ədviyyat kimi də yeyinti sənayesində işlədilir. Diş pastalarının tərkibinə xoş ətir vermək üçün qatılır. Gövdələrindən tərkibində 20% zülal olan heyvandarlıqda istifadə olunan jmıx alınır. Müalıcə məqsədi ilə bitkinin meyvələri istifadə edilir. İstifadə formaları cövhər və efir yağı şəklindədir. Digər faydalı xüsusiyyətləri və istifadəsi Tərəvəz bitkisidir. Meyvələri və yarpaqları ədviyyə kimi istifadə olunur. Yeyinti və qənnadı sənayesində meyvələri, əczaçılıqda və ətriyyat sənayesində isə efir yağı aromatizator kimi istifadə edilir.
Adi razyana

Raziyana meyvələrində müalicə əhəmiyyətli maddə əsasən efir yağı sayılır. Efir yağına xoş iy verən tərkibindəki anetol maddəsidir. Anetol aromatik birləşmə olub, razyana meyvəsinin ən qiymətli tərkib hissəsidir. Elmi təbabətdə razyana meyvəsindən soyuqdəymələrdən baş verən tənəffüs yolları xəstəliklərində iltihabı aradan qaldıran, yumşaldıcı və bəlğəmgətirici öskürək dərmanı kimi, eləcə də xroniki mədə-bağırsaq xəstəliklərində, həzm prosesini yaxşılaşdırıcı və köpmənin qarşısını alan vasitə kimi istifadə olunur. Tərkibindəki fitoestrogenlər analarda südün miqdarını və yağlılığını artırır. Süd vəzisinin böyüməsinə də təsir edə bilir. Bundan başqa, razyana meyvəsindən dəmləmə formasında öd kisəsi iltihabının və böyrək xəstəliklərinin müalicəsində geniş istifadə edilir. Xalq təbabəti Xalq təbabətində çox qədimdən razyana meyvəsindən çay kimi dəmləyib, uşaqlarda baş verən qarın ağrılarında ağrıkəsən və köpmənin qarşısını alan dərman kimi işlədilir. Bu məqsədlə razyana meyvələri çox vaxt qurudulmuş nanə yarpağı ilə bərabər hissədə götürülür, sonra çay dəmləyib xörək qaşığı ilə qəbul edilir.
Adi razyana

Razyana şirəsi (Şüyüd suyu) xalq təbabətində qarın ağrısında (köpməsində), mədə-bağırsaq traktı pozulduqda və eləcə də bəlğəmgətirici öskürək dərmanı kimi istifadə edilir. Sinonimləri Anethum dulce DC. Anethum foeniculum L. Anethum minus Gouan Anethum panmori Roxb. Anethum panmorium Roxb. ex Fleming Anethum pannorium Roxb. Anethum piperitum Ucria Anethum rupestre Salisb. Foeniculum azoricum Mill. Foeniculum capillaceum Gilib. [Invalid] Foeniculum divaricatum Griseb.
Adi razyana

Foeniculum dulce Mill. Foeniculum foeniculum (L.) H.Karst. [Invalid] Foeniculum giganteum Lojac. Foeniculum officinale All. Foeniculum panmorium (Roxb.) DC. Foeniculum piperitum C.Presl Foeniculum rigidum Brot. ex Steud.
Adi razyana

Foeniculum vulgare var. capillaceum Burnat Foeniculum vulgare subsp. capillaceum (Burnat) Holmboe Foeniculum vulgare var. dulce (Mill.) Batt. & Trab. Foeniculum vulgare var. inodorum Maire Foeniculum vulgare subsp. piperitum (C.Presl) Bég.
Adi razyana

Foeniculum vulgare var. piperitum (C.Presl) Ball Foeniculum vulgare var. sativum C.Presl Foeniculum vulgare subsp. sativum (C.Presl) Janch. ex Holub Ligusticum foeniculum (L.) Roth Ligusticum foeniculum (L.) Crantz Meum foeniculum (L.) Spreng. Selinum foeniculum E.H.L.Krause Seseli foeniculum Koso-Pol.
Kanqal

Kanqal — Türkiyə ərazisində yetişdirilən it cinsi. Əsasən qoyun iti və qoruma istiqamətlidir. İt adını Sivasın Kanqal ilçəsindən götürülmüşdür. Dünyada müstəqil it cinsi olaraq tanınmada, Türkiyədə təmiz it cinsi hesab edilir. Üstəlik Türkiyə Kinoloji Federasiyası, o cümlədən Türkiyədə rəsmi Kanqal təşkilatlarının görə Ankara Kangal Dərnəyi itin müstəqil cins olması üçün cəhdlər göstərir.
Kanqal

Orta Asiyadan gələn Kanqlı (Kəngər) türk boyunun adı bağlıdır. Orxan Yılmaz "Kangal Köpeği / Tarihi-Tanıtımı-Yetiştirilmesi-Islahı" adlı kitabında "Kanqlı" türk boyunun Orta Asiyadan köç edərkən yanlarında üç şeyi gətirdiyini bildirir: at, it və qoyun. 2003-ci ilin 11 avqust tarixində kanqalla bağlı keçirilən I Beynəlxalq Kanqal Köpəyi Simpoziumunda bu cinsin Türküstandan Anadoluya gətirilməsi təstiqlənir. Kanqallar XVII əsrdən etibarən Osmanlı sarayında istifadə edilir və samson olarak adlandırıldı. Doğan Kartay həm "Türk Çoban Köpəyi Kanqal" kitabında, həm də I Beynəlxalq Kanqal Köpəyi Simpoziumunda bu itlərin həmcinin Yeniçərilər tərəfindən hərbi məqsədlərlə istifadə edildiyini birdirmişdir.
Kanqal

Osmalı dönəmində itin "samson" adlandırılması əsasən Roma ləhcəsində aslan mənasını verməsi ilə əlaqədardır. Xüsusiyyətləri Çəkisi: erkəklər 50–63 kq, dişi 41–54 kq, hündürlüyü 65–78 sm. Kanqal iti əsasən qoyun iti istiqamətlidir. Bununla belə onların qoruma xüsusuyyətləri vardır. Sahibinə sədaqətlidir.
Kanqal

Üstəlik sahibinin sahibləndiyi hər şeyi qruya bilir. İt döyüşlərində istifadə edilir. Qulaq və quyruq nahiyyəsi çox vaxt kəsilir. Türkiyədə qoyun və ya davarları canavar, çaqqal və ayı kimi vəhşi heyvanlardan qoruyur. Kanqal itləri saatda 50 km (30 mil) qədər sürət yığa bilirlər.
Kanqal

Afrika ölkələrinə ixrac edilmişdir. Namibiya və Keniyada kəndlilər tərəfindən keçi otarılmasında istifadə edilir. Effektivliyi ilə seçilir. Heyvanları hətta şirlərdən belə qoruya bilirlər. Bununla belə Afrikada nəslin davamlığını təmin etmək çətindir.
Kanqal

Övliya Çələbi özünün Səyahətnamə əsərində kanqaldan bəhs edir. Bu itlərin "aslan kimi güçlü" və cüssəli olduğunu yazır. Kanqal gün ərzində uzun və ya kiçik yürüşə çıxarılmalıdır. Mülayim hava şərlərində çölə buraxılır. Xəz baxımına ehtiycı yoxdur.
Kanqal

Həftə ərzində bir dəfə xəzini tumarlamaq yetərlidir. Kanki 2013-cü il FIFA U-20 Dünya Çempionatının rəsmi maskotudur. Adını türkcə "Dost ola bilər" və ya "Qan qardaş" mənasını verən "Kanka" sözündən götürən "Kanki" 1 yaşlı Kanqal balasıdır. İnsan yaşı ilə müqayisədə 14 yaşlı yeniyetmə it olan Kanki Sivasın Kanqal rayonundakı Kanqal damazlıq fermasında doğulub. Xarici keçidlər Kangal Köpəyii kangal dog breed information The Kangal Dog Club of America The Kangal Dog of Turkey — breed information in English Arxivləşdirilib 2013-06-11 at the Wayback Machine Sivas Kangalsite of Croatia/Information about history Arxivləşdirilib 2016-03-23 at the Wayback Machine Viewpoint on the Anatolian, Kangal and Akbash breed debate Kangal Dogs in Canada Center for Preservation of Indigenous Breeds
Akkad

Akkad dövləti və ya Akkad padşahlığı — Cənubi Mesopotamiyanın(İkiçayarası) şimalında Sippar (indiki Abu Habba) yaxınlığında qədim şəhər. Akkad şəhəri İkiçayarasının zəngin şəhərlərindən, Akkad dövləti isə regionun qüdrətli dövlətlərindən idi. Babilin sami əhalisinin yaşadığı şəhərlərdən biri. Tarixi haqqında Akkad dövlətinin yaradıcısı I Şarri-kin (akkad:Şarrumkenu) olmuşdur. O, e.ə. 2316–2261 illərdə bu dövlətin çarı olmuşdur.
Akkad

Yunanlar ona Sarqon deyirdilər. O sami olmuşdur və Kiş şəhərinin çarı Ur-Zababanın bağbanı vəzifəsində çalışırdı. Ur-Zababa Umma şəhərinin çarı tərəfindən savaşda məğlub edildiyindən sonra, bilinməyən səbəblər nəticəsində (əfsanəyə görə tanrıca İştarın himayəçiliyinin nəticəsində Sarqon çarlığı ələ keçirmişdi. Çar olandan sonra o, Kişdən Akkad şəhərinə köçmüş və onu ölkəsinin baş şəhəri elan etmişdir. Burada Sarqon güclü ordu quruculuğunu həyata keçirməyə başlamışdır.
Akkad

Bir qədər vaxt sonra, onun ordusu reqionun ən güclü ordusuna çevrilmişdir. Hərbi üstünlük əldə edəndən sonra, Sarqon qonşularına qarşı savaşa başlamışdır. O əvvəl Mesopotamiyanın şimalını özünə tabe etmiş, E.ə 2287-ci ildə Şumerə hücum etmiş,Kiş şəhərini tutduqdan sonra isə Uruk şəhərinin çarı Luqalzaqesi ilə savaşa başlamışdır. E.ə. 2312-ci ildə onu məğlub edərək, şəhəri ələ keçirmiş və Luqalzaqesini ,ox guman ki edam edilmişdir.