LocalDoc/ldquad_v2_retrieval-reranked huggingface dataset:
Mahir Emreli

U21 millisinin heyətində debüt oyunu 24 mart 2016-cı ildə Avropa Çempionatı 2017 Seçmə mərhələsi çərçivəsində Rusiyalı həmyaşıdları ilə oyuna təsadüf edir. Mahir Emreli U21 millisinin heyətində də elə ilk oyununda qol vurmağı bacarır.Mahir Emreli hazırda Azərbaycan millisinin əsas heyətində çıxışını davam etdirir. Azərbaycan Premyer LiqasıQalib(4): 2015/16 , 2016/17, 2017/18, 2018/19 Bombardir(1): 2018/19 Azərbaycan KubokuQalib(2): 2015/16 , 2016/17 2017 İslam Həmrəyliyi Oyunları Şəxsi həyatı Mahir Emrelinin valideynləri prodüser Anar Mədətov və Elmira Emrelidir, onun həmçinin Ayşə adında bacısı da var. 2019-cu ildə Mahir, atası Anar Mədətov anasından boşanmamış, başqa xanımla ailə həyatı qurmağa hazırlaşdığına görə atasının adı və soyadından imtina edərək anasının soyadını götürüb və Mahir Mədətov əvəzinə Mahir Emreli olaraq soyadını dəyişib. Mahirdən sonra bacısı da eyni addımı ataraq soyadını dəyişib.
Aygün Bayramova

Aygün Bayramova (tam adı: Aygün Əliqulu qızı Bayramova; d. 13 avqust 1967, Sarıhacılı, Ağdam rayonu) — Azərbaycan xanəndəsi və opera müğənnisi, Azərbaycan Respublikasının xalq artisti (2005), Prezident mükafatçısı. Aygün Bayramova 1989-cu ildə A.Zeynallı adına Bakı musiqi texnikumunu Şövkət Ələkbərovanın sinfi üzrə bitirmişdir. 1995-ci ildə Ü.Hacıbəyli adına Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasında təhsilini tamamlamışdır. 1989-cu ildən Muğam Teatrının solistidir. Gözəl səs tembrinə, oxu mədəniyyətinə malik olan müğənni Azərbaycan xalq mahnılarının, muğamların və bəstəkar mahnılarının mahir ifaçısıdır.
Aygün Bayramova

2003-cü ildən Azərbaycan Dövlət Akademik Opera və Balet Teatrının solistidir. Teatrın səhnəsində bir çox muğam operalarında aparıcı partiyaları – "Leyli və Məcnun"da Leyli, "Natəvan"da Müğənni, "Koroğlu"da Xanəndə qız, "Aşıq Qərib"də Şahsənəmi böyük ustalıqla ifa etmişdir. Muğam sənətinin istedadlı nümayəndələrindən biri olan A.Ə.Bayramova bir çox xarici ölkələrdə milli musiqi sənətimizi layəqətlə təmsil etmiş, tamaşaçı məhəbbəti qazanmışdır. 30 aprel 2014-cü ildə, 6 may 2015-ci ildə, 6 may 2016-cı ildə və 1 may 2017-ci ildə Prezident Mükafatına layiq görülmüşdür. Şəxsi həyatı Aygün Bayramova 23 may 2017-ci ildə İran vətəndaşı olan musiqiçi Fəraməz Gərmrudi ilə ailə həyatı qurub. Filmoqrafiya Güllələnmiş heykəllər (film, 2002) Yeni həyat (2005) Xarici keçidlər Mənsum İbrahimov, Təyyar Bayramov, Aygün Bayramova, Nəzakət Teymurova - Qarabağ Şikəstəsi
Üçüncü Reyx

Üçüncü Reyx (alm. Drittes Reich; Reich — dövlət, imperiya), həmçinin Nasist Almaniyası və Hitler Almaniyası, rəsmi adı – Almaniya İmperiyası (alm. Deutsches Reich; 1943-cü ilə qədər) və Böyük Almaniya İmperiyası (alm. Großdeutsches Reich; 1943-cü ildən sonra) — Almaniyanın 1933-cü il yanvarın 30-unda 1945-ci il mayın 23-dək dövrünə verilən ad. Bəzi tarixçilər Almaniyanın kapitulyasiya gününü 8 may günü hesab edirlər. Rəsmi surətdə işə o öz tarixini 23 mayda, Karl Dönits hökumətinin həbsi ilə bitirmişdir. Ədəbiyyatda o həmçinin nasional sosialist Almaniyası kimi də tanınır.
Üçüncü Reyx

Axırıncı termin ancaq sovet tarix elmində işlədilirdi və dəqiq deyildir. Çünki, İtaliyadakı Benito Mussolininin faşist rejimi arasında siyasi rejimdə, ideologiyada və yəhudilərə münasibətdə müəyyən fərqlər vardır. Nasist ədəbiyyatında rejim həmçinin "Minillk reyx" (alm. Tausendjähriges Reich) adlandırılırdı. Üçüncü reyx Adolf Hitlerin rəhbərlik etdiyi Nasional Sosialist Alman Fəhlə Partiyasının hakimiyyəti ilə sıx bağlıdır. Hitler üçüncü reyxin bütün hakimiyyəti ərzində onun yeganə reyxskansleri və fürer olmuşdur. Terminin yaranması "Üçüncü Reyx" terminin yaradıcısı alman yazıçısı və tərcüməçisi Möller van den Brukdur.
Üçüncü Reyx

O, 1923-cü ildə "Üçüncü Reyx" adlı kitab nəşr etdirir. Birinci Reyx — 962-ci ildə kral I Otto tərəfindən yaranmış Müqəddəs Roma imperiyası hesab olunur. Bu reyx I Napoleonun hücumları nəticəsində dağılmışdı. İkinci reyx — 1871-ci ildə Alman imperatoru I Vilhelm tərəfindən yaranmış, 1918-ci ildə Noyabr inqilabı nəticəsində dağılmışdı. Üçüncü reyx — zəif Veymar Respublikasını əvəz etməli idi. Hitler 1934-cü ilin sentyabrında Nürnberqdə etdiyi çıxışında bu reyxin 1000 il yaşayacağını qeyd etdikdən sonra, bu dövləti "Minillik reyx" adlandırmışlar. Nasizm ideologiyası rasizm, antisemitizm, qatı milliyyətçilik, sosial darvinizm, irqi gigiyena, Hitler salamı; antimarksizm, antikommunizm, demokratiyanı inkar; totalitarizm, rəhbərə sevgi; yeni ərazilər ələ keçirmə, Şərqə hücum; millətin sağlamlığı (homoseksualların, psixi xəstələrin məhvi); Almaniyanın işğal olunmuş ərazilərini yenidən almaq. Yaranması və ilk illəri Almaniyada respublikanın qurulması sabitliyi bərqərar etmədi.
Üçüncü Reyx

Nəticədə ölkədə bir sıra qüvvələr hakimiyyəti zorla ələ keçirməyə cəhd etdilər. Bavariyada kommunistlər inqilab edərək orada hakimiyyəti ələ keçirdilər. Bavariya Sovet Respublikası (1918–1919) cəmi bir il mövcud olduqdan sonra mərkəzi qüvvələrin Münhenə hücumu nəticəsində dağıdıldı. Bunun ardından 1919-cu ilin avqust ayında Veymar Respublikası quruldu. Avqustun 11-də prezident Fridrix Ebert Veymar Konstitutsiyasını təsdiq etdi. Lakin bunlar ölkədə sabitlik yaranmasına kömək etmədi. İqtisadi kriz, Versal müqaviləsinin ağır şərtləri ölkənin iqtisadiyyının dirçəlməsinə imkan vermirdi.
Üçüncü Reyx

Həmçinin ölkədə kommunistlərlə millətçilər arasında olan düşmənçilik siyasi sabitliyin bərqərar olmasına imkan vermirdi. Belə bir zamanda Almaniyada iki əsas siyasi qüvvə yüksəlməyə başladı. Bunlar Adolf Hitlerin başçılıq etdiyi Nasional Sosialist Alman Fəhlə Partiyası və Ernst Telmanın başçılıq etdiyi Almaniya Kommunist Partiyası idi. Hər iki partiya 1932-ci ildə keçirilmiş parlament seçkiləri zamanı böyük səs çoxluğu yığaraq parlamentdə əksər yerləri əldə etsələr də, koalisiya hökuməti qurmaq məsələsində bir razılığa gələ bilmədilər. Bir neçə dəfə onların qurduğu nazirlər kabineti dağıldığına görə nəhayət 30 yanvar 1933-cü ildə prezident Paul fon Hindenburq Adolf Hitleri reyxskansler elan etdi. Bununla da Almaniya və dünya tarixində dərin iz qoymuş Üçüncü Reyx hakimiyyəti başladı. 1934-cü il avqustun 2-də 86 yaşlı prezident Paul fon Hindenburq vəfat etdi. Bütün hakimiyyəti öz əlində birləşdirən Adolf Hitler ömürlük füreroldu.
Üçüncü Reyx

O, öz hakimiyyətini möhkəmləndirmək üçün qısa müddət ərzində güclü terror aparatı yaratdı. İctimai həyatın bütün sahələrinə nəzarət etmək məqsəsilə "Gizli polis" (Gestapo) və onun fəaliyyət mexanizmini formalaşdırdı. Eyni zamanda "Hücumçu dəstələr" (SA), "Müdafiə dəstələri" (SS), "Təhlükəsizlik xidməti" (SD) faşist diktaturasının əsas dayağına çevrildi. 1933–1934-cü illərdə bütün sənaye sahələri nəqliyyat, ticarət, sənətkarlıq mərkəzləri, həmçinin, banklar və müxtəlif kompaniyalar diktator hakimiyyətinin möhkəmləndirilməinə xidmət etməli idi. 1933-cü ilin əvvəllərində Hitler hökuməti "Milli Əmək haqqında qanun" qəbul etdi. Bununla müəssisə sahiblərinin fəhlələr üzərində hökmranlığına qoyulan məhdudiyyət aradan qaldırıldı. Artıq, bu dövrdə fəhlələrin gündəlik iş rejimi 12–14 saata çatırdı. Faşist rəhbərliyi işsizliyin "ləğv edilməsi" istiqamətində real addımlar atdı.
Üçüncü Reyx

Belə ki, işsiz fəhlələr ağır işlərə, xüsusilə, strateji yolların tikintisinə, hərbi qüvvələrin möhkəmləndirilməsi üçün xidmətə, habelə, əmək düşərgələrinə göndərildi. Fürer ölkənin kənd təsərrüfatını da faşist hərbi qaydalarına uyğunlaşdırdı. Kəndlilər üzərində yunkerlərin hökmranlığı möhkəmləndirildi ki, bu, kulak təsərrüfatının inkişafına ciddi təkan verdi. "İrsi həyətlər haqqında qanun" isə iri torpaq sahiblərinə böyük güzəşt demək idi. Nəzərdən keçirilən illərdə Almaniyada 1,5 mln. işsiz olan kəndli böyük şəhərlərə axışırdı. Faşist rəhbərliyinin müharibəyə hazırlıq məqsədilə 1935-ci ildə qəbul etdiyi "Əmək mükəlləfiyyəti haqqında qanun" isə gənclərin daha ağır işlərə səfərbər edilməsinə səbəb oldu. Artiq, bu dövrdən etibarən hitlerçilər bolşevizm və kommunizm lə açıq mübarizəyə başlamışdılar.
Üçüncü Reyx

1933–1939-cu illərdə ölkənin hərbi xərçləri 10 dəfə artmış və 1938–1939-cu illərdə illik büdcənin 58%-i həcmində olmuşdur. Bu illərdə Almaniyada 300 yeni hərbi zavod tikilmişdi ki, onlardan 60-ı aviasiya, 45-i avtomobil və tank, 70-i isə kimya tipli idi. 1935-ci ilin martında faşist hökuməti "Ümumi hərbi mükəlləfiyyət keçirilməsi haqqında" qərar verdi və bununla alman ordusuna qoyulan məhdudiyyətlər aradan qaldırıldı. 1935–1939-cu illərdə orduda əsgər və zabitlərin sayı 5 mln. nəfərə çatdırıldı. Bu dövrdə Almaniyada yaşayan yəhudilərə qarşı məhdudiyyət gücləndirildi. 1936-cı ildə qəbul olunmuş qanunla yəhudilərə vətəndaşlıq hüququ verilməsindən imtina olundu. "Büllur gecəsi" adını almış hadisə isə 1938-ci il noyabrın 9-da baş verdi.
Üçüncü Reyx

Kütləvi şəkildə yəhudilərə qarşı qırğınlar törədildi. Üçüncü reyx xarici siyasətdə fəal mövqe tutdu. 1936–1937-ci illərdə Berlin-Roma-Tokio oxu yaradıldı. 1936-cı ilin iyulunda Almaniya İtaliya ilə birlikdə İspaniya Respublikasına qarşı hərbi əməliyyata başladı. 1938-ci ilin martında Avstriyanı işğal edən faşist Almaniyası 1939-cu ildə Çexoslovakiyanı ələ keçirdi. Alman qoşunlarının təcavüzkar hərəkətləri ABŞ, İngiltərə və Fransa dövlətləri tərəfindən müdafiə edilirdi. Həmin dövlətlər faşist Almaniyasını Sovet İttifaqına qarşı açıq şəkildə təhrik etməklə beynəlxalq gərginliyi daha da kəskinləşdirdilər.
Üçüncü Reyx

Hitlerin hakimiyyətinin ilk illərində Almaniya Birinci Dünya müharibəsində itirdiyi torpaqları geri əldə etməyə başladı. Belə ki, 1935-ci ildə Saarland, 1936-cı ildə isə Reyn vilayəti Fransadan geri alındı. Almaniya iqtisadiyyatı sürətlə inkişaf etməyə başladı, ölkədə işsizlik durmadan azalırdı, bununla paralel Almaniya qalib dövlətlərə ödəməli olduğu təzminat ödənilməsini dayandırdı. Eyni zamanda Almaniya öz ordusunu sürətlə gücləndirirdi. Bunun ardınca 1938-ci ildə Avstriya, 1939-cu ildə isə Çexoslovakiya könüllü şəkildə Almaniyanın tərkibinə daxil oldu. Almaniya 1936–1939-cu illərdə davam edən İspaniya vətəndaş müharibəsində birbaşa olaraq öz müttəfiqi Fransisko Frankonun qoşunlarına dəstək verərək orada da faşist hakimiyyətinin qurulmasına yardım etdi. 1936-cı ildə Almaniya və Yaponiya arasında Antikomintern paktı imzalandı.
Üçüncü Reyx

Bu razılaşmaya 1 ildən sonra İtaliya da qoşuldu. 1939-cu ildə isə Almaniya və SSRİ arasında Molotov-Ribbentrop paktı imzalandı. Bu müqaviləyə əsasən Polşa və Baltikyanı ölkələr iki imperialist dövlət arasında bölüşdürüldü. Həmçinin Almaniya və SSRİ 10 il ərzində bir-birinə hücum etməmək barədə öhdəlik götürdülər. 1939-cu il sentyabr ayının 1-də Almaniyanın Polşaya hücumu ilə İkinci Dünya müharibəsi başladı. Ardınca SSRİ də Polşa və Baltikyanı ölkələrə hücum edərək onları işğal etdi. İkinci dünya müharibəsi Müharibənin ilk günlərindəcə alman ordusu Vermaxt böyük uğurlar əldə etdi.
Üçüncü Reyx

Vermaxt çox qısa bir müddətdə Polşanı (1939), Norveçi (1940), Belçika (1940), Hollandiya (1940), Fransa (1940) işğal etdi. Yalnız Fransanın işğalı zamanı almanlar 30.000 nəfər əsgər itki verdi. Fransa tərəfdən isə ölən əsgərlərin sayı 360.000, əsir düşənlərin sayı isə 2 milyon idi. Xüsusilə Fransanın işğal olunması Almaniyaya çox böyük ərazilər qazandırdı, belə ki Fransanın bütün müstəmləkələri Almaniyanın nəzarəti altına keçdi. Almaniya Böyük Britaniya ilə sülhə girməyə çalışsa da, həmin vaxt almanlara qarşı dərin nifrət bəsləyən Britaniyanın baş naziri Vinston Çörçillin barışmaz mövqedə durması hər iki ölkəni bir-birinə qarşı müharibəyə sürüklədi. Fransanın tutulmasından az sonra Almaniya Britaniyaya qarşı hava hücumuna keçdi. Almanların planı Britaniya adalarını ağır bombardman etdikdən sonra desant qoşunları vasitəsilə bütün adaları tutmaq idi. Britaniya səmasında 3 ay davam edən döyüşlərdə alman hərbi hava qüvvələri məğlubiyyətə uğradı, alman quru qoşunları isə heç vaxt Britaniya ərazisinə daxil ola bilmədilər. Bu Almaniyanın müharibədə ilk ciddi məğlubiyyəti oldu.
Üçüncü Reyx

Bu uğursuzluqdan sonra almanlar britaniyalılara qarşı Atlantik okeanında müharibə etmək taktikasına keçsələr də, burada da ciddi bir uğur əldə etmək mümkün olmadı. 1941-ci ilin başlanğıcında alman ordusu Şimali Afrikaya yeridildi. Burada almanlar ingilis ordusunu dalbadal bir neçə məğlubiyyətə uğradaraq onları Misirin içərilərinə kimi sıxışdırdı. Həmin ilin aprel ayında isə almanların Balkan yarımadasına hücumu başladı. Burada Bolqarıstan və Rumıniya Almaniyanın müttəfiqləri oldular. Yunanıstan və Yuqoslaviya isə qısa müddət ərzində almanlar tərəfindən tutuldu. Bunun ardınca isə Almaniya Avropadakı bütün müttəfiqləri ilə birlikdə SSRİ-yə hücuma keçdi.
Üçüncü Reyx

Almanlar SSRİ-yə qarşı müharibənin qısa olacağını təxmin edirdi, onlar 1941-ci ilin Dekabr ayına kimi Həştərxan və Arxangelsk şəhərləri arasındakı xəttə qədər olan bütün əraziləri tutmağı planlaşdırırdı. Hitlerin çıxışında dediyi kimi Bizə yalnız qapını döyməyimiz lazımdı, bunun ardınca isə ev özü dərhal dağılacaq. Hitler bu sözləri ilə Sovet imperiyasının yüzlərlə xalqı zorla əsarət altında saxlamasını nəzərdə tuturdu. Alman ordusu ilk günlərdəcə böyük uğurlara imza atdı. Sentyabrda Kiyev, Minsk və Baltikyanı ərazilər tutuldu, Leninqrad şəhəri mühasirəyə alındı. Yeni tutulmuş ərazilərdə yaşayan əhali almanları xilaskar kimi qarşıladı. Sovet ordusunda zorla döyüşməyə məcbur edilən və ruslar tərəfindən çox pis rəftara məruz qalan sovet ordusunun qeyri-rus əsgərləri kütləvi şəkildə alman ordusunun tərəfinə keçirdilər.
Üçüncü Reyx

Müxtəlif hesablamalara görə 1–1.5 milyon sovet əsgəri alman ordusunun tərəfinə keçmişdi. Lakin almanların hücumları Moskva ətrafındakı döyüşdə dayandırıldı. Bu döyüşdə almanların məğlubiyyətinin əsas səbəblərindən biri kəskin soyuq hava olsa da, digər bir səbəb ABŞ və Böyük Britaniyanın SSRİ-yə çox böyük miqdarda hərbi-texniki və ərzaq cəhətdən yardım etməsi oldu. 1941-ci ilin sonunda həmin dövrdə dünyada ən güclü iqtisadiyyata malik ölkə olan ABŞ-nin Almaniya və Yaponiyaya qarşı müharibə elan etməsi almanların vəziyyətini bir qədər də çətinləşdirdi. Lakin 1942-ci ilin əvvəlində alman ordusu yenidən rusları bir neçə döyüşdə ağır məğlubiyyətə uğradaraq Rusiyanın cənubuna və Qafqaza doğru irəliləməyə başladı. Lakin həmin dövrdə almanların Şimali Afrikada baş verən Əl-Əlameyn döyüşündə ingilis ordusuna məğlub olmaqları onların vəziyyətini daha da çətinləşdirdi. Bu döyüşün ardınca Rusiyanın cənubunda Stalinqrad və Qafqaz uğrunda gedən döyüşlərdə məğlub olan almanlar getdikcə qazandıqları əraziləri itirməyə başladılar.
Üçüncü Reyx

1943-cü ildə Almaniyanın yaxın müttəfiqi İtaliya düşmən tərəflə razılığa gələrək almanlara qarşı müharibə elan etdi. 1945-ci ildə Almaniya qəti olaraq məğlubiyyətə uğradı. İkinci Dünya müharibəsi Almaniyaya baha başa gəldi. 12 milyon nəfər alman bu müharibədə öldürüldü, ölkə iqtisadiyyatı tamamilə dağıdıldı. Xüsusilə Sovet ordusunun əsgərləri işğal etdiyi Şərqi Almaniyada böyük dağıntılar törədir, dinc əhalini qırır, alman qadınlarını kütləvi şəkildə zorlayırdı. Şərqi Almaniya həmin dövrdə məruz qaldığı dağıntılardan indiyə kimi tam özünə gələ bilməmişdir. Həmçinin bax İkinci dünya müharibəsi Adolf Hitler
Bakının görməli yerlərinin siyahısı

Bakının görməli yerlərinin siyahısı — Azərbaycan Respublikasının paytaxtı və ən böyük şəhəri olan Bakı şəhərinin turizm potensialı ilə bağlıdır. Siyahıda şəhərin turistik və görməli yerləri — teatrlar, kinoteatrlar, saraylar, konsert zalları, parklar, muzey və qoruqlar, habelə ibadət yerləri, idman arenaları və s. öz əksini tapmışdır. Ümumi məlumat olaraq qeyd etmək lazımdır ki, sahəsi 2130 km² olan Bakı şəhəri Abşeron yarımadasında, Xəzər dənizinin qərb sahilində yerləşir və şəhərin tərkibinə 12 inzibati rayon, 5 şəhər tipli qəsəbə və 32 kənd daxildir. Şəhərin mərkəzi hissəsi Bakı buxtasına pilləli enən amfiteatrda yerləşir. Bakının dəniz sahili hissəsi okean səviyyəsindən təqribən 28 metr (92 ft) aşağıdır. Bakı şəhərində və Abşeron yarımadasında insanlar çox qədim zamanlardan məskunlaşmış və burada yaşayış məntəqələri yaratmışlar.
Bakının görməli yerlərinin siyahısı

Buna səbəb Bakı şəhərinin fiziki-coğrafi şəraiti şimaldan-cənuba, qərbdən-şərqə gedən miqrasiya və ticarət yollarının kəsişməsi mərkəzində yerləşməsi, iqlim şəraiti və ən qədim zamanlardan yer üzünə çıxan nafta adlanan yanacaq və enerji sərvəti olmuşdur. Bakı Qafqazda ən əhəmiyyətli turistik məkanlardan biri sayılır. 2014-cü ildə Bakı Forbes jurnalının rusiyalılar üçün biznes qurulması sahəsində ən cəlbedici keçmiş SSRİ şəhərlərinin reytinqində top onluğa düşmüşdür. 2015-ci ildə Bakı Lonely Planet nəşrinin səyahət edilməli ən maraqlı məkanların reytinqində 7-ci sırada, New York Times qəzetinin "2015-ci ildə səfər etmək üçün dünyanın ən yaxşı yerləri" reytinqində isə 51-ci yerdə qərarlaşmışdır. 2016-cı ildə "TripAdvisor" səyahət məsləhətçisi saytının topladığı rəy sorğusunda daha çox üstünlük verilən və inkişaf etməkdə olan turizm məntəqələri siyahısında Bakı şəhəri 5-ci yerdə qərarlaşmışdır. Kinoteatrlar Saraylar, malikanələr və mülklər Binalar və göydələnlər Konsert zalları Əyləncə yerləri Ticarət mərkəzləri Parklar və xiyabanlar İbadət yerləri İdman arenaları Həmçinin bax Bakıdakı məscidlərin siyahısı Bakı parklarının siyahısı Bakı şəhərindəki heykəllərin siyahısı İçərişəhərdəki tarix-memarlıq abidələrinin siyahısı Bakı bulvarındakı obyektlərin siyahısı Bakının ən yüksək binalarının siyahısı Xarici keçidlər Nature & Parks in Baku — TripAdvisor Bakı gəziləcək yerlər siyahısı — gezmeli.az Bakının görməli yerləri Arxivləşdirilib 2019-03-27 at the Wayback Machine — baku2017.com
Segah

Segah — Azərbaycan musiqisində yeddi əsas ladlardan (məqamlardan) və yeddi əsas muğam dəstgahlarından biri.Mənası "Segah" sözü iki kökdən əmələ gəlib: farsca"se"(üç)+"gah"(mövqe,məkan,vəziyyət). Bu da Segahın üç əsas böyük hissədən (“Zabol”,“Segah” və “Hissar-müxalif”) ibarət olmasıyla əlaqədardır Segah muğam dəstgahı kimi Yaxın və Orta Şərq xalqları musiqisində çox işlənən 24 muğam şöbəsindən biri. Bir dəstgah olaraq segah Azərbaycanda daha geniş yayılmış muğamlardan biridir. Segah muğamı Azərbaycan musiqisində Yaxın və Orta Şərq ölkələri musiqisində segah yalnız tək bir növdən ibarət olduğu halda, Azərbaycan musiqisində segahın bir neçə növü var: “Orta Segah”, “Xaric Segah”, “Mirzə Hüseyn Segahı”, “Zabul Segah”, “Haşım Segahı”. Qədim qrammofon vallarında xanəndə İslam Abdullayevin oxuduğu “Yetim Segahı” variantına da rast gəlinir. Ümumiyyətlə, İ.Abdullayev bu muğamın ən mahir ifaçısı olduğuna görə xalq tərəfindən “Segah İslam” adlandırılmışdır. Onun repertuarında “Segah”ın bütün variantları səslənmişdir.
Segah

“Segah” ailəsinə aid bütün muğamlar bir-birindən tonallıq (kök) etibarilə fərqlənir və “Segah” muğamı inkişaf edərək özünəməxsus tonallıq sistemi yaratmışdır: Kiçik oktavadakı "si" mayəli (Xaric Segah) Birinci oktavadakı "mi" mayəli (Orta Segah) və kiçik oktavadakı "mi" mayəli (Zabul Segah) Birinci oktavadakı "lya" mayəli (Mirzə Hüseyn Segahı) Birinci oktavadakı "re" mayəli (Yalxın Segahı) Birinci oktavadakı "sol" mayəli (Haşım Segah)Segahın variantları özünəxas xarakteri, səslənməsi, yozumu, istinad pillələrinin dəyişilməsi ilə fərqlənsiyinə görə onların dinləyiciyə bağışladığı təsir müxtəlif olur. "Azərbaycan xalq musiqisinin əsaları" monoqrfiyasında Üzeyir Hacıbəyov Segah muğamının estetik – psixoloji əhəmiyyətindən söz açarkən onun dinləyiciyə başlıca olaraq məhəbbət – sevgi bəxş etdiyini yazır. Əsas Segah növləri Zabul segah - mayeyi-zabul, muyə, manənd müxalif, segah (orta segah), məxluq, şikəsteyi-fars, mürəbbiqə, əraq, yədi-hasar, aşıq-guş şöbələrini qavrayan dəstgah.Orta segah – Zabul segahı dəstgahında əsil segah muğamının özü. Bir qayda olaraq manənd-müxalif şöbəsindən sonra ifa olunur. Tarın ağ simi do köklənmişsə, orta segahın mayəsi mi notuna düşür. Xaric segah - mayəsi orta segah mayəsindən bir kvarta aşağı olan muğam.Yetim segah - Xaric segah (bax) kökündə və dinləyicidə ələm və kədər əhvali – ruhiyyəsi oyada biləcək üslubda ifa olunan muğam. Mirzə Hüseyn segahı – Orta segahdan bir kvarta yuxarıda olan segah.
Segah

İlk dəfə Mirzə Hüseyn adlı Azərbaycan xanəndəsi (XVIII əsr) tərəfindən ifa olunduğundan onun adı ilə adlandırılmışdır.Muğam şöbələri arasında ifa olunan rənglər də əsas muğamın adını daşıyır. Segah muğamının not yazıları “Segah” ailəsinə aid muğamlardan “Segah Zabul” bəstəkarlar tərəfindən nota alınmışdır. Mirzə Mansur Mansurovun ifasından “Zabul” muğamını Tofiq Quliyev notlaşdırmışdır (1936), “Segah Zabul” instrumental muğamı Nəriman Məmmədov tərəfindən Əhməd Bakıxanovun ifasından (1965), Arif Əsədullayev tərəfindən E. Mirzəfərovun ifasından (2006) nota salınmışdır. Bəstəkar yaradıcılığında da bu muğama çox müraciət olunur. Vasif Adıgözəlov bu muğam əsasında “Segah simfoniyası”nı (2005) yaratmışdır. Segah muğamı İran musiqisində Iran musiqisində 7 əsas (dəstgah) muğamdan (makamdan) biridir. Segah muğamı Türkiyə musiqisində Türkiyə musiqisində 8 mürəkkəb muğamdan (makamdan) biridir.
Segah

Segah muğamı Özbək və Tacik musiqisində Şeşməqama daxil olan 6 əsas muğamdan biridir. Segah muğam Uyğur musiqisində Segah Uyğur musiqisində 12 əsas muğamdan biridir. Segah musiqi ladı (məqamı) kimi Eyni zamanda segah bir məqam kimi də Azərbaycan musiqisində mühüm yer tutur. Azərbaycan xalq mahnıları, oyun havaları, eləcə də aşıq musiqi yaradıcılığına mənsub musiqi forma və janrlarından bir çoxu məhz segah kökündə yaranmışdır. Quruluşu: 1/2 - 1-1 ton formullu üç tetraxordun qovuşuq üsulla (x.1 – intervalı məsafəsində) birləşməsindən ibarətdir; səssırası 10 pilləlidir, IV pillə mayə (tonika) pilləsidir, II pillə əsas ton əhəmiyyətini daşıyır. Məqamın səssırasının II, IV, VI, VII, VIII, IX pillələri istinad-dayaq pilləsi kimi “Segah” muğamının şöbələrinin əsasını təşkil edir; bu məqamda qurulan musiqi nümunələri - xalq mahnıları, rəqs melodiyaları, aşıq havaları həmin pillələrə əsaslanır. Segah məqamında yazılmış bəstələr Xalq mahnıları Ay bəri bax Qaçaq NəbiRəqslər Mirzəyi Bəstəkar mahnıları Üzeyir Hacıbəyov - "Sənsiz" romansı Bülbülün ifasında Arşın mal alan operettasından Əsgərin ariyası "Nalədəndir ney kimi" Arşın mal alan operettasından Gülçöhrənin etirafı “Məni saldı yaman dərdə” Arşın mal alan operettasından Asiyanın ariyası “Gözəlim, yar, gözəlim”Vasif Adıgözəlov - Rəşid Behbudov - Qərənfil, sözləri: Xurşidbanu Natəvan Cahangir Cahangirov - Rəşid Behbudov - Ana, sözləri: İslam Səfərli Xarici keçidlər Ramiz Zöhrabov - Segah haqqda mühazirə (VİDEO) Ramiz Zöhrabov - Zəbul Segah haqqda mühazirə (VİDEO) "Ustad dərsi" verilişi - Zəbul segah (VİDEO) Muğam festivalı Arxivləşdirilib 2016-03-13 at the Wayback Machine Həmçinin bax Azərbaycan musiqisi Simfonik muğam
Zoğal

Zoğal (lat. Cornus) — bitkilər aləminin zoğalçiçəklilər dəstəsinin zoğalkimilər fəsiləsinə aid bitki cinsi. Zoğal Böyük və Kiçik Qafqaz dağlarının ətəklərindəki meşəliklərdə yabanı halda yayılmışdır. Azərbaycanda Şəki – Zaqatala, Quba – Qusar zonalarında, eləcə də Kür – Araz çayları ətrafındakı rayonlarda ona çox təsadüf olunur. Bundan başqa, zoğal respublikamızın bir çox rayonlarının həyatyanı bağlarında becərilir. Zoğal ağacının ən çox meyvələrindən istifadə olunur.
Zoğal

Meyvələrini tam yetişəndə yığır, həm təzə-təzə, həm də qurudub istifadə edirlər. Zoğalın meyvəsində 20-25 % şəkər (qlükoza, fruktoza, saxaroza), 10-11 % üzvi turşular (limon, alma, kəhraba və s.) 8-8 % aşı maddəsi, karotin və C, B vitaminləri, boyayıcı və pektin maddələri və s. vardır. Zoğalın təzə dərilmiş meyvəsindən və şirəsindən xalq təbabətində şəkər xəstəliyi zamanı sərinlədici və ürək yanğısının qarşısını alan vasitə kimi istifadə edirlər. Bundan əlavə, meyvəsinin tumunu qovurub toz halına salandan sonra uşaqlarda baş verən ishala dizenteriyaya qarşı işlədirlər. Zoğal meyvələrindən hazırlanmış çaxır demək olar ki, ishalın və dizenteriyanın ən vacib dərmanıdır. Zoğalın yarpağından çay surqatı kimi də istifadə edilir.
Zoğal

Ümumiyyətlə, Azərbaycanın xalq təbabətində zoğalın meyvələrindən çox qədimdən isitməyə qarşı istifadə olunur. Bu məqsədlə zoğalın qurudulmuş meyvəsindən suda çay kimi dəmləyib gündə 2-3 dəfə, hər dəfə də bir stəkan xəstəyə içirirlər. Zoğaldan hazırlanan keyfiyyətli lavaş da rayon əhalisinə çoxdan məlumdur. Zoğal lavaşından bir sıra xörəklərdə dadverici, iştahartırıcı, mədənin həzm prosesini yaxşılaşdırıcı kimi geniş istifadə edilir. Zogal meyvələri yetişdikcə turşluğu azalır, şəkəri isə xeyli artır. Odur ki, zoğalı al-qırmızı rəng aldıqda toplamaq məsləhətdir.
Elçin Əlibəyli

Elçin Əlibəyli (tam adı: Əlibəyli Elçin Vidadi oğlu; 5 dekabr 1978, İrəvan) — televiziya xadimi, teletənqidçi, sənətşünaslıq üzrə fəlsəfə doktoru (2005), Beynəlxalq Televiziya və Radio Akademiyasının həqiqi üzvü (2006). Azərbaycanda mövcud olan telekanalların yaradıcı axtarışları, TV-nin ictimai funksiyaları və onların təcəssüm mənzərəsini təhlil edən kitablarının müəllifidir. Nəzəri və elmi məcmuələrdə elmi, həmçinin dövrü mətbuatda çoxlu sayda məqalələri dərc olunmuşdur. Televiziyada veriliş aparıcısı və veriliş, filmlərin müəllifi, baş prodüseri kimi tanınıb. Vidadi Əliyevin və Elmira İsmayılovanın övladıdır, Oqtay Əliyevin qardaşıdır. Uşaqları: Günçin Əlibəyli, Odər Əlibəyli, Alpər Əlibəyli. Elmi yaradıcılıq "Televiziya funksiyaları Azərbaycan teleməkanında" - sənətşünaslıq elmləri üzrə fəlsəfə doktorluğu dissertasiyası.
Elçin Əlibəyli

(2005) "Televiziya yayımının təhlil metodologiyasının əsas istiqamətləri" doktorluq dissertasiyası. (2012) Monoqrafiyalar Azərbaycan televiziyası. Bakı, Elm, 2005 Televiziya nəzəriyyəsinin əsasları. Bakı, Elm, 2011 Televiziya yayımının təhlil metodologiyasının əsas istiqamətləri. Bakı, Günəş, 2016Televiziya fenomeni. Bakı, Günəş, 2016 Müasir insan informasiya burulğanında: özümüzü necə xilas edək? Bakı, "Elm və təhsil", 2019 Elmi məqalələr İnternetdə dərc olunan elmi işlər Elçin Əlibəyli "Azərbaycan televiziyası".
Elçin Əlibəyli

Bakı, Elm, 2005 Elçin Əlibəyli "Televiziya nəzəriyyəsinin əsasları". Bakı, Elm, 2011 Elçin Əlibəyli "Televiziya yayımının təhlil metodologiyasının əsas istiqamətləri". Bakı, Günəş, 2016 Elçin Əlibəyli "Televiziya fenomeni". Bakı, Günəş, 2016 Elçin Əlibəyli "Müasir insan informasiya burulğanında: özümüzü necə xilas edək?" Bakı, "Elm və təhsil", 2019 Televiziya fəaliyyəti Xarici keçidlər Televiziya funksiyaları Azərbaycan teleməkanında - Avtoreferat Arxivləşdirilib 2013-02-15 at the Wayback Machine
Cahangir Novruzov

Cahangir Mütəllib oğlu Novruzov (31 iyul 1954, Bakı) — Azərbaycan teatr və kino aktyoru, teatr rejissoru, Azərbaycan Respublikasının xalq artisti (2018), Adana Çukurova Universiteti Dövlət Konservatoriyasının professoru. Novruzov Cahangir Mütəllib oğlu 1954-cü il iyul ayının 31-də Bakı şəhərində doğulub. Atası Novruzov Mütəllib Nəsrulla oğlu 1927-ci ildə doğulmuş və uzun illər Asəf Zeynallı adına Bakı musiqi məktəbində muğam üzrə dərs demişdir. Cahangir Novruzov 1971-ci ildə orta məktəbi bitirir. Sonra Mirzəağa Əliyev adına incəsənət institutunun rejissorluq fakultəsinə daxil olub və SSRİ xalq artisti Mehdi Məmmədovun rəhbərlik etdiyi sinifdə təhsil alaraq 1976-cı ildə həmin institutu bitirib. Diplom işini Musiqili Komediya teatrının səhnəsində Georgi Xuqayevin "Sevgilimin anası" operettasını hazırlayaraq müdafiə edib. Eyni ildə təyinat alaraq həmin teatrda çalışmağa başlayıb.
Cahangir Novruzov

1976–1977-ci illərdə əsgəri xidmətdə olub və xidməti bitirdikdən sonra yenə də Musiqili Komediya teatrına dönüb. 1979-cu ildə Sabit Rəhman adına Şəki Dövlət Dram Teatrına quruluşçu rejissor vəzifəsinə təyin edilib. Bu teatrın səhnəsində həm də aktyor kimi bir çox rollar oynamışdır. 1981-ci ildə isə SSRİ Mədəniyyət Nazirliyinin Mədəniyyət adamlarını təkmilləşdirmə İnstitutunun rəhbər işçilər fakultəsinə qəbul olunub və eyni zamanda da Moskva Malaya Bronnaya teatrında RSFSR-in xalq artisti professor A. Efrosun rəhbərliyi altında staj keçməyə başlayıb. İki il ərzində bir çox əsərlərin quruluşlarında A. Efrosa assistentlik edib. 1983-cü ildə Moskvadakı təhsilini bitirərək Şəki teatrına dönüb. 1984-cü ildə SSRİ xalq artisti professor G. Tovstonoqovun yaradıcı laboratoriyasına qəbul olunub və hər il iki dəfə olmaq üzrə Sankt-Peterburqda 1988-ci ilə qədər çalışmalarda iştirak edib.
Cahangir Novruzov

1985-ci ildə Şəki teatrına baş rejissor vəzifəsinə təyin olunub. Orada çalışdığı illər ərzində teatrı Kazan, Daşkənd, Səmərqənd, Moskva və Praqa şəhərlərinə qastrol səfərlərinə götürüb. 1986-cı ildə Çexoslovakiyada keçirilən "Çeşskaya Buduyovutsa" gənc teatrlar festivalında jüri heyətinin üzvü kimi iştirak edib. 1987-ci ildə Azərbaycan Mədəniyyət Nazirliyinin təşkil etdiyi Mirzə Fətəli Axundovun 175 illik yubileyinə həsr olunmuş teatr festivalında hazırladığı "Müsyö Jordan və Dərviş Məstəli Şah" əsəriylə birincilik mükafatını qazanıb. 1988-ci ildə Parisdə keçirilən "Bovinyi" teatr festivalında fəxri jüri heyətinin üzvü kimi iştirak edib. 1989-cu ildə Mədəniyyət nazirliyi tərəfindən Musiqili Komediya teatrına baş rejissor vəzifəsinə təyin olunub. 1990-cı ildə teatrın əsaslı təmir və yeni inşaata başlaması səbəbiylə Gənc Tamaşaçılar Teatrının rus bölməsinə baş rejissor olaraq təyin olunub.
Cahangir Novruzov

1991-ci ildə Azərbaycan Teatr Xadimləri İttifaqının təşkil etdiyi I Mono tamaşalar festivalında Şekspirin "Hamlet" əsərinin motivləri əsasında hazırlanmış "Olum ya Ölüm" tamaşası ilə birincilik mükafatı qazanıb. 1995-ci ildə Türkiyə Cumhuriyyətinə Universitetdə dərs demək üçün dəvət olunub. Hal hazırda Türkiyənin Adana şəhərində Çuxurova Universitetinin Dövlət Konservatoriyasının teatr bölməsində çalışır. Mükafatları 2011-ci il iyulun 4-də Azərbaycan Respublikası prezidentinin sərəncamı ilə mədəniyyət və incəsənət sahəsindəki Fәaliyyәtlәrinә görə "Əməkdar incəsənət xadimi" fəxri adına layiq görülüb. 2014-cü ilin aprelində "TÜRKSOY-un 20 illiyi" yubiley medalına layiq görülüb.. 23 dekabr 2015-ci ildə TÜRKSOY-un "Haldun Taner" mükafatına layiq görülmüşdür. Oljas Janaydarmovun "Dans Plus" əsərinin səhnələşdirdiyinə görə 2 dekabr 2016-cı ildə Qazaxıstanın Mədəniyyət və İdman Nazirliyinin "Qazaxıstanın Fəxri Mədəniyyət Xadimi" medalı ilə təltif olunub. 27 may 2018-ci ildə Azərbaycanın xalq artisti fəxri adına layiq görülmüşdür.
Dominikan Respublikası

Dominikan Respublikası - (İspan República Dominicana, oxunuşu 'republika Dominikana') Karib dənizindəki Hispanyola adasında yerlşən bir ölkədir. Hispanyola Puerto-Rikonun qərbində, Kuba və Yamaykanın şərqində yerləşir. Venesuela ilə dəniz sərhədi vardır. Adanın qərb hissəsində Haiti yerləşir. Dominikan Respublikası ilə Dominika qarışdırılmamalıdır. Dominikan Respublikası Avropalıların Amerika qitələrində ilk məskunlaşma yeridir. Paytaxtı, Santo-Dominqo da Amerikalardaki ilk müstəmləkə paytaxtı idi. Müstəqilliyinin böyük bir hissəsində ölkədə siyasi böhran yaşanmış, xalqı təmsil etməyən və təzyiqçi bir çox hökumət tərəfindən idarə edilmişdir. 1961-ci ildə diktator Rafael Leonidas Trujillo Molinanın ölümündən sonra Dominikan Respublikası təmsili demokratiyaya keçmişdir.
Dominikan Respublikası

Dominikan Respublikası Latın Amerikasının Vest-Hind subregionuna daxildir. Dominikan Respublikasının Avropadan gələn ilk ziyarətçisi Xristofor Kolumb 500 il əvvəl adaya ilk ayaq basdığında, bu quru parçasının gözəlliyi qarşısında ovsunlanmış və Kral Ferdinand ilə Kraliça Isabelaya bu sətirləri yazmışdı: "Bura insan gözünün görə biləcəyi ən gözəl yer". Bu günə qədər də Kolombun bu sözünə etiraz edən çıxmadı. Dominik Respublikası İspan, Fransız, Haiti və Afrikalı mədəniyyətlərinin rəngli bir sintezidir. Qum-dəniz-günəş üçlüyünün ən gözəlini təqdim edən ölkə, eyni zamanda bütün duyularınıza xitab edən bənzərsiz bir mədəni təcrübə vəd edir. Dominikan Respublikası, Xristofor Kolumbun 5 dekabr 1492 tarixində Yeni qitəyə ilk ayaq basdığı yerdir. Kolumbun "Hispaniola" adını verdiyi ada, adanın yerli xalqı Tainolar tərəfindən də Quisqueya olaraq adlandırılırdı. Əhalisnin təxminən 600 min nəfər ətrafında olduğu təxmin edilən Taino yerliləri Kolumb və tayfasına qarşı sakit və yaxşı davranmışdılar.
Dominikan Respublikası

Kolumb gündəliyinə ada haqqında: "meşələrlə qablı yüksək dağlar və geniş çayla vadilərlə gözəl bir cənnət adası" olaraq qey etmişdi. Bugünki Dominikan Respublikası torpaqları avropalıların Amerika qitələrində ilk meydana gətirdikləri məskunlaşmanın, paytaxtı [Santo-Dominqo] da Amerikadakı ilk müstəmləkə paytaxtı idi. Müstəqilliyinin böyük bir hissəsində ölkədə siyasi böhran yaşanmış, ölkə, xalqı təmsil etməyən bir çox təzyiqçi hökumət tərəfindən idarə edilmişdir. 1961-ci ildə diktator Rafael Leonidas Molinanın ölümündən sonra Dominik Respublikası təmsili demokratiyaya keçmişdir. Kəşfdən sonra, Kolumbun qardaşı Bartholomew Hispaniola adasınının qubernatoru olaraq təyin edildi və 1496-da bu günkü Santo-Dominqonun ilk təməlləri atıldı. Şəhərə qısa müddət sonra İspaniya Kral Məhkəməsi tərəfindən bir nümayəndə təyin etildi və Santo-Dominqonun əhəmiyyəti bir anda artdı. Ancaq 1915-ci ilə gəlindiyində İspanlar, Hispaniolanın qızıl ehtiyatlarının tükənməkdə olduğunu gördülər. Bu sırada Herman Cores, Meksikanın gümüş ehtiyatlarını kəşf etmişdi. Bunun duyulmasıyla birlikdə Santo-Dominqonun İspan əhalisinin böyük hissəsi Meksikaya getmək üzrə adanı tərk etdilər.
Dominikan Respublikası

Geridə yalnız bir neçə min ispan qaldı. Kolombun adaya gətirdiyi böyükbaş və kiçikbaş heyvanlar sayəsində geridə qalanlar həyatlarını davam etdirə bildilər. Amerikanın daha zəngin koloniyalarına gedərkən Hispaniolaya uğrayan gəmilərə yemək və dəri satır, bu sayədə dolanışıqlarını təmin edirdilər. Bu dövr eyni zamanda Karib piratlarının tarixi olaraq ortaya çıxdıqları dövr oldu. Hispaniola Adası 1697-ci ilə qədər İspaniyanın nəzarəti altında qaldı. Bu tarixdən etibarən adanın qərbdə qalan 3-də 1lik hissəsi Fransız hakimiyyətinə girdi. (1804-ci ildən sonra da adanın qərbi Haiti Respublikası adını aldı) Fransızların "Saint Domingue" dedikləri bu bölgə Afrikadan gətirdilən yüz minlərlə kölənin çalıştırıldığı şəkər qamışı tarlaları sayəsində sürətlə dünyanın ən zəngin koloniyası halına gəldi. 1791-də Saint Dominguedəki kölələr üsyan etdi.
Dominikan Respublikası

Fransa, koloniyalarını qulların vermək qorxusu 1794-də köləliyi ləğv etdi. Saint Dominguenin yatışmasıyla birlikdə Fransızlar, adanın şərqini ispanların əlindən ala bildi. Ancaq 1809-ci ilə gəlindiyində Hispaniola'nın şərq tərəfinin hakimiyyəti yenidən İspanlara keçdi. 1821də adadakı ispanlar dövlətlərinin müstəqilliyini elan etdilər, ancaq bir neçə həftə sonra Haiti gücləri adanın şərq bölgəsini işğal etdi və Santo Domingoyu da ələ keçirdi. Daha sonrakı 22 il boyunca adanın hamısının idarəsi Haitinin əlində oldu. Ancaq, iqtisadi və siyasi güclərini itirən köhnə ispan idarəçi sinifi, Juan Pablo Duarte'nin öndərliyində "La Trinitarian" adlı gizli bir yer altı müqavimət hərəkətini başlatdı. La Trinitaria'nın bir neçə hücumunun ardından Haiti geri çəkildi və 27 fevral 1844-cü ildə adanın şərq hissəsində "Dominikan Respublikası" adlı müstəqil dövlət quruldu. Müstəqilliyin elanını izləyən 70 il liderlik mübarizələrinə bağlı olaraq vətəndaş müharibəsilə və siyasi istikrarsızlıkla keçdi.
Dominikan Respublikası

Haiti'yle olan problemlər davam etdi, hətta ölkənin idarəsi bir ara yenidən ispanların əlinə keçdisə də 1865-ci ildə Dominikan Respublikası yenidən müstəqilliyini qazandı. Ölkə 1900-cü illərin başında yenidən çalkantılı bir dövrə girdi. ABŞ qüvvələri ölkədəki siyasi gərginliyi səbəb göstərərək 1916-ci ildə Dominikan Respublikasını işğal etdi və 1924-ci ildə seçki ilə gələn hökumətin vəzifəyə başlamasına qədər ölkədə qaldı. Ancaq, Dominikan Respublikası Ordusunun ABŞ tərəfindən təyin olunmuş rəhbəri Rafael Leonidas Trujilo, demokratik hökumətin vəzifəyə başlamasına icazə vermədi və rəhbərliyə əl qoydu. Ardından da ölkədə 35 ildən çox bir müddət davam edəcək bir təzyiq rejimi başladı. 'Nun diktatorluq rejimi 1961-ci ildə bir sui-qəsd nəticəsində öldürülməsi ilə qədər davam etdi. 'Nun öldürüldüyü gün hələ də Dominikan Respublikasında milli bayram olaraq qeyd olunmaqdadır. Trujillonun ölümünün ardından ölkə yenidən kompleks bir dövrə girdi.
Dominikan Respublikası

1965-ci ildə qədər iqtidar mübarizələri yaşandı və müxtəlif kəslər rəhbərliyə gəldi. 1965-ci ildə ABŞ prezidenti Lyndon Johnson ölkənin işğal edilməsi emririni verdi və Amerikan Dəniz Piyadaları ölkədə nəzarəti əllərinə keçirdi. 1966-ci ildə edilən və şaibeli olduğu iddia edilən seçkiləri Partido Reformista Social Cristiano'dan (PRSC) Joaquin Balaguer qazandı və 1978-ci ildə qədər iqtidarda qaldı. O tarixdə keçirilən seçkilərdə PRDdən Antonio Guzman iqtidara gəldi və 1982-ci ildəki ölümünə qədər vəzifədə qaldı. Balaguer 1986-ci ildəki seçkiləri, bu dəfə bir usulsüzlük iddiası olmadan yenidən qazandı və 1996-cı ildə Party of the Dominican Liberation'dan (PLD) Leonel Fernandez qazandı. Leonel Fernandez, 4 illik xidmətdən sonra 2000-ci ildə edilən seçkiləri Hipolito Mejiaya kaybettiyse də 2004-ci ildə yenidən seçki ilə vəzifəyə gəldi və 2008-ci ildə edilən seçkiləri də qazanaraq 4 il daha prezident vəzifəsini icra etməyə haqq qazandı. Coğrafiyası Kariblərin ən böyük ikinci ölkəsi olan Dominikan Respublikası, Böyük Antiller'den biri olan Hispaniola Adasını qonşusu Haiti ilə paylaşar. Hispaniola Adasının şərqdəki 2/3 'lük hissəsini Dominikan Respublikası, qərbdə qalan 1/3' lük hissəsini Haiti yaradır.
Dominikan Respublikası

Adanın qərbində Yamayka və Kuba, şərqində isə Porto Riko iştirak edər. Şimalda, 1.000 km uzaqda isə Florida sahilləri olur. Dominikan Respublikasının 1.633 kilometrlik sahil zolağının 600 kilometrində ağ qumlu çimərliklər təşkil edir. Şimali və Cənubi Amerikanın ürəyində, cənubu Karib dənizi, şimalı isə Atlantik okeanı tərəfindən çevrelenen Dominikan Respublikası 48.442 km²'lik bir böyüklüyə malikdir. Ölkə bu torpaq genişliyi ilə Bahamas, Yamayka, Puerto-Riko, Virciniya adaları və Fransız Qərb Polinezyası'nın hamısının cəmindən daha böyükdür. Ölkə, Hollandiyadan bir az daha böyük, Belçikanın da təxminən 1,5 qatı bir sahəyə malikdir. Ada fövqəladə gözəllikdə bir təbiəti vardır. Yağış meşələri, məhsuldar əkinçilik əraziləri, vəhşi tropik təbiət, təbii parklar və dünyanın ən gözəl çimərlikləri ölkənin coğrafi quruluşunu təşkil edir.
Dominikan Respublikası

Hər il yüzlərlə alpinist və eko-turist tərəfindən ziyarət edilən Pico Duarte, 3175 metrlik yüksəkliyiylə Karib ən yüksək nöqtəsidir. Eyni zamanda Karib ən alçaq nöqtəsi olan Enriquillo Gölü'de Dominikan Respublikası sərhədləri içindədir. Dəniz səviyyəsindən 46 metr aşağıda olan bölgə Amerikan timsahlarının həyat sahəsidir. Dominikan Respublikası 30 əyalətə bölünür. Paytaxt Santo Domingo ölkənin və eyni zaman idi Yeni Dünyanın ən köhnə məskunlaşma yeridir. Ölkənin digər əhəmiyyətli şəhərləri, Santiago, La Vega, San Francisco də Macoris, San Cristobal, San Pedro de Macorís, La Romana, Puerto Plata və San Juan de la Maguanadır. Dominikan Respublikasının tropik bir iqlimi vardır. Lakin mövsümi istilik dəyişikliyindən çox regional istilik fərqlilikləri görülür.
Dominikan Respublikası

Avqust ayı bürkülü şəkildə isti olur. Ölkədə iki yağışlı mövsüm var, Oktyabrdan Maya qədər şimal sahilləri, Maydan Oktyabra qədər cənub sahilləri yağışlı olur. Bu yağışlar, yalnız sərinlədici təsirlidir və yarım gün davam edir. İyun-sentyabr ayları qasırğa mövsümüdür. Dominikan Respublikasında bütün il boyunca ilıq tropik bir hava hakimdir. Olduğunuz bölgəyə görə gün ərzində ya həmişə günəşli ya da günəşli ara ara buludlu bir səma hakimdir. İl ərzində ortalama istilik 18-27 C0 arasındadır.Ən sərin dövr noyabr-aprel arası, ən isti dövr may-oktyabr arasındadır. Aerodromlar Dominikan Respublikasında 8 beynəlxalq hava limanı var: Las Americas Beynəlxalq Hava Limanı (Santo-Dominqo) La Romana Beynəlxalq Hava Limanı Punta Cana Beynəlxalq Hava Limanı Əl Catey Beynəlxalq Hava Limanı (samana) Gregorio Luperon Beynəlxalq Hava Limanı (Puerto Plata) Santiago Beynəlxalq Hava Limanı L a Isabela Beynəlxalq Hava Limanı (Santo-Dominqo) Villayət və Bələdiyələr Dominikan republikası 31 vilayətə bölünür.
Dominikan Respublikası

Ad və rəmzləri Dominikan Respublikası bayrağı - ağ bir xaç ilə ayrılmış dörd bölgədən meydana gəlir. Sol üst və sağ alt düzbucaqlı bölgələr mavi, sağ üst və sol alt bölgələr isə qırmızıdır. Mavi azadlığı, qırmızı müstəqillik uğrunda tökülən qanları, ağ xaç isə fədakarlığı işarələr. Ölkənin ana dili ispancadır. İspancanın yanında otellərdə və turistik bölgələrdə insanlar ingiliscə də danışır. Ziyarətçilər ölkədə turistik bölgələrin xaricinə çıxmağı planlayırlarsa, gündəlik danışıq dilindən bir neçə İspan sözü öyrənməsində fayda vardır. Dominikanlar, ölkələri qədər rəngli amma bir o qədər sadə dadları olan bir yemək mədəniyyətinə malikdir. Qadınlar ölkələrində olan materiallarla ənənəvi yemək etməkdən qürur duyarlar.
Dominikan Respublikası

Orta və Cənubi Amerika mətbəxləri ilə bənzərlik göstərən yemək mədəniyyətlərinin əsas vəsaitləri; dəniz məhsulları, düyü, qara paxla, et və terevezlerdir.Ancaq. Yüngül dadlar və Hindistan cevizli ləzzətlər geniş yer tutur. Ölkədə yemək mədəniyyəti bölgədən bölgəyə dəyişiklik göstərməklə birlikdə ana yeməklər ümumiyyətlə eynidir. Ənənəvi yeməklər Naharda ümumiyyətlə pendir, Bacon və yaşıl muzla hazırlanan "mangu" xidmət edilir. Dərhal bütün otel və resortların nahar menyusunda olan manguyu sınağınızı tövsiyə edirik. Mangu eyni zamanda Dominikan mətbəxində axşamları da xidmət edilə bilən bir yeməkdir. "La Bandera Dominicana," deyilən yemək, günün ən əhəmiyyətli payı olan günorta yeməyində yeyilir. Düyü, paxla, et, tərəvəz və qızarmış banandan ibarət olan bu qab günün qalan hissəsi üçün bol-bol enerji ehtiva edər.
Dominikan Respublikası

Digər məşhur yeməklərdən biri də İspan tərzi edilən və düyü ilə xidmət edilən "Sancocho" dur. Müxtəlif köklər, yaşıl banan, avokado və toyuq ya da ətdən ibarət olan bu kombinasiya bəzən 7 ətin qarışığı olan Sancocho prieto ilə də aparılır. Bu tərifdə keçi əti də istifadə edilə bilər. Yabanı kekikle bəslənən heyvanların ətindən edildiyi üçün çox gözəl bir bir ləzzətə malikdir. Locrio və ya Dominikan düyünü, İspan paellasının bir adaptasiyası olaraq safrana bənzər bir ədviyyatla çox fərqli şəkillərdə hazırlana bilər. Samana yaxınlığında hindistancevizi ağacları həm sahil şeridinde müdhiş bir dekorasiya yaradır, həm də balıqlar üçün ləzzətli bir süd sousu təmin edər, buna Pescado con Coco deyilir. Cənubi sahili boyunca yarma, "Quipes" in (içli küftə) və ya "Tipili" nin (sonsuz) ana vəsaiti olaraq məşhur şəkildə istifadə edilir. Digər sevilən Dominikan ləzzətləri: "chicharrones də pollo" (kuşabaşı doğranmış qızarmış toyuq) "yucca cassava" (bir növ çörək) "mofongo" (yeşil muzlu yemek) "pastelitos" (paçanga böreği) Şirniyyatlar Yaxşı bir Dominikan yeməyi əsla şirini tamamlanmaz.
Dominikan Respublikası

Şəkər qamışı tarlarının hər yeri örtdüyü ölkədə təbii olaraq şirinlər ümumiyyətlə şəkərdən edilər. Kekslərə, pudinq, karamel dipli meyvələr və kremalar ən çox yeyilən şirinlər. Otel və resortlarda xidmət edilən digər şirniyyatlar: "arroz con Lex" (sütlaca bənzəyən bir növ şirin) "flan" (Creme brule'nin bir versiyası) "dulce də Lex" (Hindistan cevizli və ya meyvalı süd kremi) "dulce də coco" (qalın, şirin hindistancevizi Pestil) tropik şərbətli, makadamialı, hindistancevizli və romlu dondurmaları "bizcochos" (üzəri ağ yumurta kremli kekslərə) "frio frios" (meyvə şuruplu buz qəlibləri) Rom- Karib Rom istehsalının, Afrikali müstəmləkəçilərin kristal şəkər etmək üzrə yanlarında gətirdikləri şəkər qamışı və melasla başladığı düşünülür. Şəkər istehsalında istifadə edilən melas adlı sıxa Karib isti günəşi altında fermente olduğunun fərq edilməsi üzərinə, bu spirtli mayenin su ilə qarışdırılması yolu ilə rom içkisinin ilk formasına çatıldı. 1700-cü illərdə şəkər qamışı tarlaları və yan məhsulları iqtisadi və sosial həyatın inkişafını təyin edərkən 3 rom zavodunun da təməlləri atıldı. 1800lərin ortalarına doğru bu 3 firma; Andres Brugal Montaner, Don Erasmo Bermudez və Julian Barcelo, artıq öz düsturlarını və damızdırma üsullarını sınağa başlamışlar. Bu gün Brugal, Bermúdez və Barcelo, dünya tərəfindən məşhur rom nişanları halına gəlmişlər və dünyanın ən yaxşı romları arasında sayılmağa başlamışlar. Dominik Respublikası romları, Jamaica və Barbados romlarına görə daha təbii üsullarla damıtılmakta; Amerika ağ palıd fıçılarda yaşlandırıldıkları üçün şirin, dolğun bir dad daşıyırlar.
Dominikan Respublikası

Ən məşhur Dominik rom nişanları, "3B" olaraq da bilinən Bermudez, Brugal və Barcelo'dur. Pivə- Dominik Respublikasında mütləq edilməsi lazım olanlar arasında President Birası'nın dadına baxmağı da saymaq lazımdır. Santo Domingo'da çıxarılan Presidente'den bir şüşə içmək bu pivənin səbəb bu qədər məşhur olduğunu anlamağa çatacaq. Yüngül bir dadı olan bu Pilsen tipi pivə yüzdə 6 spirt nisbətinə malikdir və çox soyuq olaraq xidmət edilir. President həqiqətən də çox xoş bir içimi olan bir pivə və Dominikliler də haqlı olaraq biralarıyla qürur duyarlar Mamajuana- Mamajuana Dominik Respublikasında inkişaf etdirilən möcüzə bir içkidir. Müxtəlif bitkilər, köklər, yarpaqlar və rom, cin, şərab bal və limondan ibarət olan bu qarışıq xüsusilə mədə soyuqlamaq üçün bir müalicə xüsusiyyətindədir. Sağlamlıq, cinsi güc və bədən müqavimətini artırıcı bir iksir olduğuna inanılar və artıq yalnız Dominikli bir neçə ailə tərəfindən istehsal edilir. Qəhvə- Karib ziyarət edənlər dünyadakı ən yaxşı sərt qəhvəni burada içkilərini bilərlər. Dominik Respublikası da olduğu coğrafi mövqe və iqlimi səbəbindən ən yaxşı orqanik qəhvə nüvələrinin yetişdiyi və bu səbəbdən ən zəngin aromalı qəhvənin istehsal olunduğu ölkələrdən biridir.
Dominikan Respublikası

Dominik Respublikasında qəhvə ticarətinin keçmişi 250 ildən daha köhnəyə söykənir. İldə 1 milyon paketten çox qəhvə ixracatı edən ölkədə 60.000 istehsalçı vardır. "Santo Domingo" adını daşıyan Dominik Respublikası qəhvəsi 6 fərqli bölgədə yetiştirilmektedir: Azua, Bani, Cibao, Barahona, Juncalito və Ocoa. Dominik qəhvəsi% 100 Arabica'dır və "nuevo mundo", "catuai", "caturra" və "bourbon" kimi variasiyaları mövcuddur. Yüksək seqmentlərdə yetişən qəhvələrin nüvələri daha zəngin bir dada və daha yüksək turşuluğu; alçaq bölgələrdə yetiştirilenler də tam tərsinə daha yüngül bir içimə və turşu nisbətinə malikdir. Dominik Respublikasında ümumiyyətlə qəhvə espresso fincanlarında, şəkərli və sütsüz olaraq istehlak edilər. Dominikan Respublikasının küçələrində gəzərkən, hansı şəhərdə olsanız olun, telefon köşklərindən, dükanların qapılarına asılmış, merenge və ya bachata gecələrinin elan ilanlarıyla qarşılaşarsınız. Ölkədə musiqi həyata hər zaman yoldaşlıq edən bir film musiqisi kimidir.
Dominikan Respublikası

Vasitələrdən, dükanlardan, lokantalardan, evlərdən davamlı musiqi səsləri yüksələr. Batımında sonra musiqinin ritmi nəbz atışı kimi havanı doldurur və insanlar gecə klublarının, əyləncə məkanlarını doldurmağa başlayır. Adanın həyat tərzini təşkil rəqsi, Dominikliler bir sənət olaraq görər və rəqs fiqurlarını göstərməkdən qürur duyarlar. Salsa, Latın caz kimi növlər məşhur olsa da Dominikan Respublikasının hər zaman, hər yerdə olan əsas musiqiləri merenge və bachatadır. Dominikan Respublikasının milli rəqsi merengue, ənənəvi formasında üç nəfərlik qruplar tərəfindən icra edilir. Bu qruplar da akordiyon bənzəri bir çalğı olan "melodeon", səthinə sürtərək oğurlanan bir perküsyon aləti olan "guira" və ikitərəfli bir baraban olan "Tambora" dan ibarətdir. Ancaq bu ənənəvi forma saksofon, trompet, skripka, fleyta və piano kimi alətləri da içinə alacaq şəkildə genişlənmişdir. Merenguenin tempi rəqs edənləri ombalarını sürətli bir şəkildə yelləməyə məcbur edən təcavüzkar bir ritme əsaslanır.
Dominikan Respublikası

Merengue parçalarının sözləri ilk başlarda daha çox erotik məzmunlu və ictimai tabular olaraq ortaya çıxmış, bu da bu musiqi formasının daha geniş seqmentlər tərəfindən qəbul edilməsini yavaşlatmıştır. Bu gün merenge'lerin sözləri siyasət və aktual hadisələr kimi daha ümumi mövzuları əhatə edir hala gəlmişdir. Merengue o qədər məşhur hala gəlmişdir ki hər il yalnız merengeye ayrılmış iki festival təşkil edilir. Merenguenin gerçək mənşəyinin nə olduğu mübahisəli olsa da bu musiqi növünün Afrika və Avropa elementlərinin bir birləşməsindən söykəndiyi görülməkdədir. Bəzi kəslər də merengenin tamamilə Dominik'e aid saf bir növ olduğunu və Talanquera Döyüşünün qazanılmasından sonra Tomas Torres adında bir əsgər tərəfindən hazırlandığını irəli sürərlər. Bir digər görüşə görə musiqi növünün ortaya çıxışında, Dominikan Respublikasının qabaqda gələn ticarət partnyorlarından Almaniyanın təsiriylə akordiyonun ölkə musiqisində geniş şəkildə istifadə edilməsinin payı vardır. Merengueden çok daha yavaş bir dans olan bachata, ilk olarak adanın kırsal bölgelerinde 1960’lı yıllardan itibaren duyulmaya başlandı. Bachata, temel olarak Küba’ya özgü bolero’dan türetilmiş, ABD’nin R&B müziğine benzetilen bir türdür.