LocalDoc/ldquad_v2_retrieval-reranked huggingface dataset:
Qılınc və qələm (roman)

Xaqani Şirvani, Mücirəddin Beyləqani, Əbül-Üla Gəncəvi və digər sənətkarlar vasitəsi ilə ədib dövrün şeir və sənət məsələlərini işıqlandırmışdır. Romanda zəngin surətlər qalereyası diqqəti cəlb edir. Azərbaycan atabəyləri - Atabəy Məhəmməd, Qızıl Arslan, Toğrul, Əbubəkr,Atabəy Özbək surətləri baş qəhrəmanın siyasi-ictimai görüşlərinin,dövrün təsvirinə kömək edirsə, Səba xanım, Hüsaməddin və başqaları münaqişə xəttinin davamını təmin edir. Qətibə, Əmir İnanc, Toxtamış və digər saray adamlarının surətləri də dolğun təsir bağışlayır. Mənfi planda verilmiş saray ədəbiyyatı nümayəndələri Zəhir Bəlxi, Kəmaləddin Nizaminin fəlsəfi-estetik görüşlərində tənqid hədəfləri kimi verilmişlər. Bütün əhvalat və şəxsiyyətləri, mürəkkəb hadisələri gərgin süjet xətti ətrafında birləşdirən müxtəlif cəlbedici, maraqlı, axıradək oxucunu ardınca apara bilən quruluş tapmışdır.Romanın sonunda məlum olur ki, Xarəzmşah Cəlaləddin Azərbaycanı işğal etdikdən sonra son Eldəniz hökmdarı Özbəyi Ələnciq qalasına saldırır, qalada iki əsir qoca bir-birinə öz sərgüzəştlərini danışır.
Qılınc və qələm (roman)

Qocalardan biri Atabəy Məhəmmədin böyük oğlu Qutluq İnanc, digəri kəndli qızı Gözəldən olan kiçik oğlu Özbəkdir. İctimai hadisələrin son dərəcə maraqlı təsvir olunduğu "Qılınc və qələm" Ordubadi yaradıcılığına xas macəraçılıq romanı üslubunda yazılmışdır. Maraqlı və yığcam quruluşlu bu əsər Ordubadinin zəngin ədəbi irsində, şübhəsiz, mühüm yer tutan, oxucularda Nizami və onun dövrünü öyrənməyə böyük həvəs oyadan romandır. Xarici dillərdə nəşrləri Roman 2024-cü ildə özbək dilində nəşr olunmuşdur. Tarixi romanı özbək dilinə alimlər Nəzirə Əliyeva, Möhsün Həmidov və Rüstəm Kamilov tərcümə ediblər. Həmçinin bax Romanı oxu:
Konqo Respublikası

Konqo Respublikası — Qərbi Afrikada dövlət. Konqo – Brazzaville olaraq da adlandırılan və 1969–1991-ci illərdə Konqo Xalq Respublikası olaraq mövcudluğunu qoruyan ölkənin sərhəd qonşuları (şimaldan saat istiqamətində) Kamerun, Mərkəzi Afrika Respublikası, Konqo Demokratik Respublikası, Anqola ərazisi olan ancaq ölkənin əsas hissəsindən ayrı olan Kabinda bölgəsi, Qabon və Atlantik okeanıdır. Paytaxtı Brazzavil şəhəridir. Coğrafiyası Konqo hövzəsinin ən şimal-qərb bölgəsində yerləşən ölkədə Konqo çayı və Ubangi çayı ölkənin şərq və cənub-şərq bölgələrində sərhəd təşkil edir. Paytaxt Brazzavil, Konqo çayının bir göl kimi genişlənməsi Malebo Hovuzu üzərində yerləşir, çayın digər sahilində isə qonşu ölkə Demokratik Konqo Respublikasının paytaxtı Kinşasa yerləşir. Bu vəziyyətləri ilə Brazzaville və Kinşasa dünya bir-birinə ən yaxın paytaxtlar statusu daşıyır. Ekvator üzərində qitənin orta qərb hissəsində yerləşən ölkə bitki örtüyü və çöl həyatı baxımından zəngin müxtəlifliyə və təbii sahələrə malikdir. Ölkənin cəmi sahib olduğu 5.504 km-lik quru sərhəddən 201 km-i Anqola (Cabinda bölgəsi), 523 km-i Kamerun, 467 km-i Mərkəzi Afrika Respublikası, 2.410 km-i Demokratik Konqo Respublikası, 1.903 km-i Gabon ilə olduğu halda, ölkənin Atlantik Okeanına da 169 km-lik çıxışı var.
Konqo Respublikası

2013-cü ilin məlumatlarına görə ölkədə əhali təxmini sayı 4,492,689 nəfərdir. Ölkədə əhalinin orta yaş həddi 19,2 səviyyəsində olub , əhali sıxlığı 11 nəfər/km² ilə aşağı sıxlıqdadır. Paytaxt Brazzavilin əhalisi 2015-ci ilin məlumatlarına görə 1 820 min nəfərdir. Etnik qruplar Kongoluların 98% -i özünü Bantu etnik qrupuna mənsub oluqlarını bildirlər. Əhalinin 40%-i Bantu qrupunun bir qolu olan Baskongo və Vil Konqo etnik qruplarına mənsub olub, 25%-i Bateke, 12%-i Mbosçi , 11%-i Quyu və 6%-i Bavili etnik qrupuna daxildir. Ölkənin şimal-şərqindəki meşəlik və bataqlıq sahələrində yaşayan pigme isə əhalinin yalnız 1%-ini təşkil edir. Ölkədə az sayda Avropalı da yaşayır. Konqo Respublikasında Fransanın müstəmləkəsi olması səbəbi ilə müstəqillikdən sonra müstəmləkə dövlətinin miras olaraq buraxdığı Fransız dili ölkənin rəsmi dili olmuşdur.
Konqo Respublikası

Fransız xaricində Konqo Respublikası konstitusiyasında Lingala və Kituba dilləri ölkə içərisində milli ünsiyyət dilləri olaraq ifadə edilmişdir. Lingala dili ölkənin şimal bölgələrində yaşayana əhalinin yarısı tərəfindən danışılan bir dildir, Kituba dili isə ölkənin cənub bölgələrində yaşayan əhalinin böyük bir əksəriyyəti tərəfindən danışılır. Bu dillər xaricində kiçik xalq birlikləri tərəfindən danışılan ənənəvi KiKongo, Mbosi, Koyo və Teke dilləri mövcuddur. Ölkə daxilində əhalinin 50%-i Xristian dininə mənsubdur. Fransa müstəmləkəsi olduğu dövrlərdə həyata keçirilən sıx missionerlik fəaliyyətləri nəticəsində yerli dinlərdən Xristian dininə keçən Kongoluların bir çoxu da katolik məzhəbinə bağlı olaraq dinini yaşamaqdadır. Ölkə əhalisinin xristian dininə mənsub icmaların 40%-i katolik məzhəbinə, 10%-i protestant, 2%-i isə XIX əsrdə Almaniyada meydana çıxan xristianlığın bir forması olan Yeni Apostol kilsəsinə mənsubdur. İslam Konqo Respublikasında geniş yayılmayıb, ölkə əhalisinin yalnız 2%-i islami dəyərlərə uyğun həyatını yaşayırlar. Ölkə əhalisinin 48%-lik hissəsi isə Animizm və digər Afrika yerli dinlərinə inanır.
Konqo Respublikası

İqtisadiyyat Ölkə ərazisində olan zəngin yeraltı mədənləri və neft yataqları olmasına baxmayaraq, ölkə daxilində yüksək işsizlik nisbəti yaşanır, idarəetmə, inzibati və nəqliyyat şəbəkəsi sahələrində böyük nöqsanlar müşahidə edilməkdədir. Bu cür zənginliklərə baxmayaraq ölkənin xarici borcu yüksək səviyyədə olub, bir çox qida maddəsi ölkə xaricindən idxal edilir. Kənd təsərrüfatı fəaliyyəti yox deyiləcək qədər az olan ölkədə, əkilən bir çox məhsul şəxsi istehlak üçündür. Şəxsi istehlak üçün ümumiyyətlə manyok, yam, qarğıdalı, fındıq və plantains əkilir. Ölkədə neftdən başqa qəhvə, kakao və şəkər qamışı kimi kənd təsərrüfatı məhsulları da da az da olsa ixrac edə bilmək üçün becərilir. Bir çox yeraltı sərvətlərə sahib olan ölkədə yüksək miqdarda kalium, dəmir və mis yataqları, qızıl, fosfat, maqnezium və boksit var. Ölkənin ixrac və idxal məlumatları bu şəkildədir: İxracat: $ 12.14 milyard (2012 təxmini) İxrac məhsulları: Neft, qəhvə, kakao, şəkər qamışı İxracat edilən ölkələr: Çin Xalq Respublikası 38,9 %, Amerika Birləşmiş Ştatları 12,9 % , Fransa 9,5 % , Avstraliya 8,8 % , Hollandiya 6,8 % , İspaniya 5,3 % , Hindistan 5,3 % (2012) İdxalat: $ 5.835 milyard (2012 təxmini) İdxalat məhsulları: Sənaye avadanlıqları, tikinti materialları, qida maddələri İdxal edilən ölkələr: Fransa 19,2 %, Çin Xalq Respublikası 13,3 %, Braziliya 9,0 %, Amerika Birləşmiş Ştatları 6,1 %, Hindistan 5,7 %, İtaliya 4,8 %, Belçika 4,3 % (2012).
Böyükağa Mirzəzadə

Böyükağa Məşədi oğlu Mirzəzadə (21 fevral 1921, Bakı – 3 noyabr 2007, Bakı) — boyakar, teatr rəssamı, Azərbaycan SSR xalq rəssamı (1967). Böyükağa Məşədi oğlu Mirzəzadə 21 fevral 1921-ci ildə Bakıda Abşeronun Fatmayı kəndində anadan olmuşdur.O, sənətə təsadüf nəticəsində gəlmişdir. Atası onun həkim olmasını arzulayırdı. Gələcək rəssamın yoldaşları — sonradan Azərbaycanın böyük sənətkarı olacaq Mikayıl Abdullayev, Muxtar Cəfərov kimi insanlar onu sənədlərini rəssamlıq məktəbinə verməyə inandırırlar.Onların məsləhəti ilə Əzim Əzimzadə adına Rəssamlıq Məktəbində oxuyan Böyükağa Mirzəzadə yaradıcılığa erkən yaşlarında başlamışdır.Böyükağa Məşədi oğlu Mirzəzadə 21 fevral 1921-ci ildə Bakıda Abşeronun Fatmayı kəndində anadan olmuşdur.O, sənətə təsadüf nəticəsində gəlmişdir. Atası onun həkim olmasını arzulayırdı. Gələcək rəssamın yoldaşları — sonradan Azərbaycanın böyük sənətkarı olacaq Mikayıl Abdullayev, Muxtar Cəfərov kimi insanlar onu sənədlərini rəssamlıq məktəbinə verməyə inandırırlar.Onların məsləhəti ilə Əzim Əzimzadə adına Rəssamlıq Məktəbində oxuyan Böyükağa Mirzəzadə yaradıcılığa erkən yaşlarında başlamışdır.
Böyükağa Mirzəzadə

Yaradıcılığı Onun yaradıcılığına müxtəlif dövrlərin avropa rəngkarlığı, rus realist məktəbi və Azərbaycan milli sənətinin ənənələri təsir göstərmişdir. Bu görkəmli fırça ustası klassik ənənələrlə müasir standartları birləşdirərək Avropa rəngkarlığını məharətlə Azərbaycan təsviri sənətinə uzlaşdırmışdır.Rəssam 1940-cı ildən etibarən yerli və beynəlxalq sərgilərdə fəal iştirak etmişdir.1950–60-cı illəri Böyukağa Mirzəzadə yaradıcılığında təşəkkül dövrü kimi qiymətləndirmək olar. Artıq 1950-ci illərdə onun yaradıcılığının aparıcı janrı müəyyən olunur. Portret janrında işləməyə üstünlük verən rəssam əsərlərində ifadəli poza, jest vasitəsilə qəhrəmanların simasını, onların fərdi xüsusiyyətlərini, xarakter və əhval-ruhiyyəsini dəqiqliklə əks etdirməyə nail olub. Böyükağa Mirzəzadənin fəhlə və kolxozçuların həyatına həsr olunmuş tematik rəsmləri həyat reallığını əks etdirir. Mirzəzadə neft mövzusuna müraciət edərək, industrial mənzərəni yaradır.
Böyükağa Mirzəzadə

Eyni zamanda yaddaqalan natürmortlar müəllifi kimi də tanınır.Böyükağa Mirzəzadə 1960-cı ildə Azərbaycan SSR-in Əməkdar İncəsənət Xadimi, 1966-cı ildə Üzeyir Hacıbəylı adına Dövlət mükafatına və 1967-ci ildə isə Xalq Rəssamı fəxri adına layiq görülmüşdür. B.Mirzəzadə keçmiş Çexoslovakiya, həmçinin Fransa, İtaliya və digər xarici ölkələrdə yaradıcılıq ezamiyyətlərində olmuşdur. Rəssamın xaricdə və ölkəmizdə bir çox fərdi sərgiləri təşkil edilmişdir. Onun əsərləri ölkəmizlə yanaşı, bir çox xarici ölkələrin muzey, qalereya və şəxsi kolleksiyalarında saxlanılır.Böyükağa Mirzəzadə teatr-dekorasiya sənəti sahəsində də böyük nailiyyətlər əldə edib. Onun İ. Əfəndiyevin "Mənim günahım", Z. Bağırovun "Qayınana", İ. Kalmanın "Bayadera", və s. əsərlərin tamaşalarında yaratdığı dekorasiyalar mütəxəssislər tərəfindən yüksək qiymətləndirilib.
Böyükağa Mirzəzadə

1960-cı ildə Şıxəli Qurbanovun eyniadlı pyesi əsasında qoyulmuş "Milyonçunun dilənçi oğlu" tamaşası ilə debüt edən rəssam bu quruluşa görə Ü.Hacıbəyov adına Azərbaycan SSR Dövlət Mükafatına layiq görülmüşdür. "Çimərlikdə" adlı əsərində rəssam Abşeron çimərliklərindən birində adi həyat hadisəsini fırçaya almışdır. Surətlərin inandırıcı sadə hərəkətləri, isti günəş şüalarının və sahilin qızmar qumlarının koloriti ustalıqla təsvir olunmuşdur. Rəssamın portret sahəsindəki diqqətçəkən fəaliyyətindən biri də avtoportret janrında çox işləməsidir. Avtoportret yaratmaqda bənzərsizliyi onu öz həmkarlarından fərqləndirən cəhətdir. Ovqatdan asılı olaraq yaradılmış avtoportretlərdə unudulmaz rəssamın təkcə bioqrafiyası, ömür yolu deyil, iç dünyası, ətraf aləmə münasibəti, kədəri və sevinci də əks olunmuşdur.
Böyükağa Mirzəzadə

Böyükağa Mirzəzadənin mənzərələri də baxımlıdır. Xüsusilə də Abşeron, Xəzər dənizi, Qız qalası, Bakı kəndləri ilə bağlı yaratdığı əsərləri özünəməxsusluğu ilə seçilir. Rəssam, eyni zamanda, yaddaqalan natürmortlar müəllifi kimi də tanınır. Böyükağa Mirzəzadə güllərlə bağlı xeyli sayda natürmort yaratmışdır. "Sarı güllər", "Tüstü ilə natürmort", "Dolça ilə natürmort", "Qızılgüllər", "Güllərlə natürmort", "Bankalı natürmort" kimi əsərlər rəssamın yaradıcılığında xüsusi yer tutur. B.Mirzəzadə 1972-ci ildə "Nəriman Nərimanov "Ölülər" pyesinin ilk tamaşası münasibətilə Cəlil Məmmədquluzadəni təbrik edərkən" (yağlı boya) teatralaşdırılmış qrup portreti tablosunu yaratmışdır.
Böyükağa Mirzəzadə

Əsər Nizami adına Azərbaycan Dövlət Ədəbiyyat Muzeyində saxlanılır. B.Mirzəzadə teatr-dekorasiya sənəti sahəsində də fəaliyyət göstərmişdir. Ömrünün son günlərinədək pedaqoji fəaliyyətlə məşğul olan rəssam Mədəniyyət və İncəsənət Universitetində kafedra müdiri, Rəssamlıq Akademiyasının professoru, yaradıcılıq emalatxanasının rəhbəri vəzifələrində çalışıb, zəngin təcrübəsini, bilik və bacarığını gənc rəssamların hazırlanması işinə sərf edib.3 noyabr 2007-ci ildə Bakıda vəfat etmişdir.Onun yaradıcılığına müxtəlif dövrlərin avropa rəngkarlığı, rus realist məktəbi və Azərbaycan milli sənətinin ənənələri təsir göstərmişdir. Bu görkəmli fırça ustası klassik ənənələrlə müasir standartları birləşdirərək Avropa rəngkarlığını məharətlə Azərbaycan təsviri sənətinə uzlaşdırmışdır.Rəssam 1940-cı ildən etibarən yerli və beynəlxalq sərgilərdə fəal iştirak etmişdir.1950–60-cı illəri Böyukağa Mirzəzadə yaradıcılığında təşəkkül dövrü kimi qiymətləndirmək olar. Artıq 1950-ci illərdə onun yaradıcılığının aparıcı janrı müəyyən olunur. Portret janrında işləməyə üstünlük verən rəssam əsərlərində ifadəli poza, jest vasitəsilə qəhrəmanların simasını, onların fərdi xüsusiyyətlərini, xarakter və əhval-ruhiyyəsini dəqiqliklə əks etdirməyə nail olub.
Böyükağa Mirzəzadə

Böyükağa Mirzəzadənin fəhlə və kolxozçuların həyatına həsr olunmuş tematik rəsmləri həyat reallığını əks etdirir. Mirzəzadə neft mövzusuna müraciət edərək, industrial mənzərəni yaradır. Eyni zamanda yaddaqalan natürmortlar müəllifi kimi də tanınır.Böyükağa Mirzəzadə 1960-cı ildə Azərbaycan SSR-in Əməkdar İncəsənət Xadimi, 1966-cı ildə Üzeyir Hacıbəylı adına Dövlət mükafatına və 1967-ci ildə isə Xalq Rəssamı fəxri adına layiq görülmüşdür. B.Mirzəzadə keçmiş Çexoslovakiya, həmçinin Fransa, İtaliya və digər xarici ölkələrdə yaradıcılıq ezamiyyətlərində olmuşdur. Rəssamın xaricdə və ölkəmizdə bir çox fərdi sərgiləri təşkil edilmişdir. Onun əsərləri ölkəmizlə yanaşı, bir çox xarici ölkələrin muzey, qalereya və şəxsi kolleksiyalarında saxlanılır.
Böyükağa Mirzəzadə

Böyükağa Mirzəzadə teatr-dekorasiya sənəti sahəsində də böyük nailiyyətlər əldə edib. Onun İ. Əfəndiyevin "Mənim günahım", Z. Bağırovun "Qayınana", İ. Kalmanın "Bayadera", və s. əsərlərin tamaşalarında yaratdığı dekorasiyalar mütəxəssislər tərəfindən yüksək qiymətləndirilib. 1960-cı ildə Şıxəli Qurbanovun eyniadlı pyesi əsasında qoyulmuş "Milyonçunun dilənçi oğlu" tamaşası ilə debüt edən rəssam bu quruluşa görə Ü.Hacıbəyov adına Azərbaycan SSR Dövlət Mükafatına layiq görülmüşdür. "Çimərlikdə" adlı əsərində rəssam Abşeron çimərliklərindən birində adi həyat hadisəsini fırçaya almışdır. Surətlərin inandırıcı sadə hərəkətləri, isti günəş şüalarının və sahilin qızmar qumlarının koloriti ustalıqla təsvir olunmuşdur.
Böyükağa Mirzəzadə

Rəssamın portret sahəsindəki diqqətçəkən fəaliyyətindən biri də avtoportret janrında çox işləməsidir. Avtoportret yaratmaqda bənzərsizliyi onu öz həmkarlarından fərqləndirən cəhətdir. Ovqatdan asılı olaraq yaradılmış avtoportretlərdə unudulmaz rəssamın təkcə bioqrafiyası, ömür yolu deyil, iç dünyası, ətraf aləmə münasibəti, kədəri və sevinci də əks olunmuşdur. Böyükağa Mirzəzadənin mənzərələri də baxımlıdır. Xüsusilə də Abşeron, Xəzər dənizi, Qız qalası, Bakı kəndləri ilə bağlı yaratdığı əsərləri özünəməxsusluğu ilə seçilir. Rəssam, eyni zamanda, yaddaqalan natürmortlar müəllifi kimi də tanınır.
Böyükağa Mirzəzadə

Böyükağa Mirzəzadə güllərlə bağlı xeyli sayda natürmort yaratmışdır. "Sarı güllər", "Tüstü ilə natürmort", "Dolça ilə natürmort", "Qızılgüllər", "Güllərlə natürmort", "Bankalı natürmort" kimi əsərlər rəssamın yaradıcılığında xüsusi yer tutur. B.Mirzəzadə 1972-ci ildə "Nəriman Nərimanov "Ölülər" pyesinin ilk tamaşası münasibətilə Cəlil Məmmədquluzadəni təbrik edərkən" (yağlı boya) teatralaşdırılmış qrup portreti tablosunu yaratmışdır. Əsər Nizami adına Azərbaycan Dövlət Ədəbiyyat Muzeyində saxlanılır. B.Mirzəzadə teatr-dekorasiya sənəti sahəsində də fəaliyyət göstərmişdir. Ömrünün son günlərinədək pedaqoji fəaliyyətlə məşğul olan rəssam Mədəniyyət və İncəsənət Universitetində kafedra müdiri, Rəssamlıq Akademiyasının professoru, yaradıcılıq emalatxanasının rəhbəri vəzifələrində çalışıb, zəngin təcrübəsini, bilik və bacarığını gənc rəssamların hazırlanması işinə sərf edib.Onun yaradıcılığına müxtəlif dövrlərin avropa rəngkarlığı, rus realist məktəbi və Azərbaycan milli sənətinin ənənələri təsir göstərmişdir.
Böyükağa Mirzəzadə

Bu görkəmli fırça ustası klassik ənənələrlə müasir standartları birləşdirərək Avropa rəngkarlığını məharətlə Azərbaycan təsviri sənətinə uzlaşdırmışdır.Rəssam 1940-cı ildən etibarən yerli və beynəlxalq sərgilərdə fəal iştirak etmişdir.1950–60-cı illəri Böyukağa Mirzəzadə yaradıcılığında təşəkkül dövrü kimi qiymətləndirmək olar. Artıq 1950-ci illərdə onun yaradıcılığının aparıcı janrı müəyyən olunur. Portret janrında işləməyə üstünlük verən rəssam əsərlərində ifadəli poza, jest vasitəsilə qəhrəmanların simasını, onların fərdi xüsusiyyətlərini, xarakter və əhval-ruhiyyəsini dəqiqliklə əks etdirməyə nail olub. Böyükağa Mirzəzadənin fəhlə və kolxozçuların həyatına həsr olunmuş tematik rəsmləri həyat reallığını əks etdirir. Mirzəzadə neft mövzusuna müraciət edərək, industrial mənzərəni yaradır. Eyni zamanda yaddaqalan natürmortlar müəllifi kimi də tanınır.Böyükağa Mirzəzadə 1960-cı ildə Azərbaycan SSR-in Əməkdar İncəsənət Xadimi, 1966-cı ildə Üzeyir Hacıbəylı adına Dövlət mükafatına və 1967-ci ildə isə Xalq Rəssamı fəxri adına layiq görülmüşdür.
Böyükağa Mirzəzadə

B.Mirzəzadə keçmiş Çexoslovakiya, həmçinin Fransa, İtaliya və digər xarici ölkələrdə yaradıcılıq ezamiyyətlərində olmuşdur. Rəssamın xaricdə və ölkəmizdə bir çox fərdi sərgiləri təşkil edilmişdir. Onun əsərləri ölkəmizlə yanaşı, bir çox xarici ölkələrin muzey, qalereya və şəxsi kolleksiyalarında saxlanılır. Böyükağa Mirzəzadə teatr-dekorasiya sənəti sahəsində də böyük nailiyyətlər əldə edib. Onun İ. Əfəndiyevin "Mənim günahım", Z. Bağırovun "Qayınana", İ. Kalmanın "Bayadera", və s. əsərlərin tamaşalarında yaratdığı dekorasiyalar mütəxəssislər tərəfindən yüksək qiymətləndirilib.
Böyükağa Mirzəzadə

Əsər Nizami adına Azərbaycan Dövlət Ədəbiyyat Muzeyində saxlanılır. B.Mirzəzadə teatr-dekorasiya sənəti sahəsində də fəaliyyət göstərmişdir. Ömrünün son günlərinədək pedaqoji fəaliyyətlə məşğul olan rəssam Mədəniyyət və İncəsənət Universitetində kafedra müdiri, Rəssamlıq Akademiyasının professoru, yaradıcılıq emalatxanasının rəhbəri vəzifələrində çalışıb, zəngin təcrübəsini, bilik və bacarığını gənc rəssamların hazırlanması işinə sərf edib.Onun yaradıcılığına müxtəlif dövrlərin avropa rəngkarlığı, rus realist məktəbi və Azərbaycan milli sənətinin ənənələri təsir göstərmişdir. Bu görkəmli fırça ustası klassik ənənələrlə müasir standartları birləşdirərək Avropa rəngkarlığını məharətlə Azərbaycan təsviri sənətinə uzlaşdırmışdır.Rəssam 1940-cı ildən etibarən yerli və beynəlxalq sərgilərdə fəal iştirak etmişdir.1950–60-cı illəri Böyukağa Mirzəzadə yaradıcılığında təşəkkül dövrü kimi qiymətləndirmək olar. Artıq 1950-ci illərdə onun yaradıcılığının aparıcı janrı müəyyən olunur. Portret janrında işləməyə üstünlük verən rəssam əsərlərində ifadəli poza, jest vasitəsilə qəhrəmanların simasını, onların fərdi xüsusiyyətlərini, xarakter və əhval-ruhiyyəsini dəqiqliklə əks etdirməyə nail olub.
Böyükağa Mirzəzadə

Əsər Nizami adına Azərbaycan Dövlət Ədəbiyyat Muzeyində saxlanılır. B.Mirzəzadə teatr-dekorasiya sənəti sahəsində də fəaliyyət göstərmişdir. Ömrünün son günlərinədək pedaqoji fəaliyyətlə məşğul olan rəssam Mədəniyyət və İncəsənət Universitetində kafedra müdiri, Rəssamlıq Akademiyasının professoru, yaradıcılıq emalatxanasının rəhbəri vəzifələrində çalışıb, zəngin təcrübəsini, bilik və bacarığını gənc rəssamların hazırlanması işinə sərf edib. Mükafatları "Şərəf nişanı" ordeni — 9 iyun 1959 "Azərbaycan SSR əməkdar incəsənət xadimi" fəxri adı — 24 may 1960 Üzeyir Hacıbəyov adına Azərbaycan SSR Dövlət mükafatı — 1967 "Azərbaycan SSR xalq rəssamı" fəxri adı — 7 iyul 1967 "Qırmızı əmək bayrağı" ordeni — 20 fevral 1981 "Şöhrət" ordeni — 20 fevral 1998 Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fərdi təqaüdü — 11 iyun 2002 Cəlil Məmmədquluzadə Ensiklopediyası. Bakı,2008. səh.197
Meqabayt

Meqabayt (Mb) (ing. megabyte) — 1024 kilobayta (210) və ya 220 bayta bərabər ölçü vahidi. Meqabayt rəqəmsal məlumat üçün vahid baytın çoxluğudur. Onun tövsiyə olunan vahid simvolu MB-dir. Meqa vahid prefiksi Beynəlxalq Vahidlər Sistemində (SI) 1000000 (106) çarpanıdır. [1] Deməli, bir meqabayt bir milyon bayt informasiyadır. Bu tərif Beynəlxalq Kəmiyyətlər Sisteminə daxil edilmişdir. Bununla belə, kompüter və informasiya texnologiyaları sahələrində tarixi rahatlıq səbəblərindən yaranan digər iki tərif istifadə olunur.
Meqabayt

Ümumi istifadə bir meqabaytı 1048576 bayt (220 B) kimi təyin etmək olmuşdur ki, bu da rəqəmsal kompüter yaddaşının arxitekturasına xas olan ikili çoxluqları rahat şəkildə ifadə edən ölçüdür. Bununla belə, əksər standart qurumlar bu kəmiyyətin mebibayt (MiB) vahidi ilə təyin olunduğu ikili prefikslər dəstinin lehinə bu istifadədən imtina etmişlər. Bir kontekstdə meqabayt 1000×1024 (1024000) bayt mənasını vermək üçün istifadə edilmişdir. Meqabayt ümumiyyətlə 10002 bayt və ya 10242 baytı ölçmək üçün istifadə olunur. Baza 1024-dən istifadənin təfsiri 2-nin səlahiyyətləri ilə ifadə edilməli olan, lakin rahat addan məhrum olan bayt çoxalmaları üçün texniki jarqon kimi yaranmışdır. 1024 (210) təxminən SI kilo- prefiksinə uyğun gələn 1000-ə (103) yaxınlaşdığından, ikili çoxluğu ifadə etmək üçün əlverişli termin idi. 1998-ci ildə Beynəlxalq Elektrotexniki Komissiya (IEC) ikili prefikslər üçün standartlar təklif etdi ki, bunlar 10002 baytı ciddi şəkildə ifadə etmək üçün meqabaytdan və 10242 baytı işarələmək üçün mebibaytdan istifadə etməyi tələb edir. 2009-cu ilin sonunda IEC Standartı IEEE, Aİ, ISO və NIST tərəfindən qəbul edilmişdir. Buna baxmayaraq, meqabayt termini müxtəlif mənalarla geniş şəkildə istifadə olunmağa davam edir:
Abdullah Gül

Abdulla Gül (türk. Abdullah Gül; 29 oktyabr 1950[…], Kayseri) — Türk siyasətçisi, iqtisadçısı və Türkiyə Respublikasının 11-ci prezidenti. Abdullah Gül 2007–2014-cü illərdə prezident vəzifəsində, 2002–2003-cü illər arasında 4 ay Türkiyənin Baş naziri vəzifəsində çalışıb. 2003–2007-ci illərdə isə Baş nazirin müavini və Xarici İşlər naziri vəzifələrində çalışıb.Gül 1991, 1995, 1999, 2002 və 2007-ci illərdə Türkiyədə keçirilən ümumi seçkilərdə Kayseri millət vəkili olaraq parlamentə daxil olub. Öncədən Rifah Partiyasının üzvü olsa da, lakin 1998-ci ildə bu partiya dünyəvi respublika prinsipinə zidd hərəkətlərinə görə ləğv edildikdən sonra Fəzilət Partiyasına qoşulub. O, Fəzilət Partiyasının 1-ci növbədənkənar qurultayında sədrlik üçün Rəcai Kutanla yarışıb. O, 521 səslə 2-ci yeri tutub və sədr seçilə bilməyib.
Abdullah Gül

Gül 2001-ci ildə qurulan Ədalət və İnkişaf Partiyasının qurucu üzvü kimi Partiyanın yaranmasında mühüm rol oynayıb.Abdullah Gül 2002-ci ildə Türkiyədə keçirilən ümumi seçkilərdə AK Partiya qalib gəldikdən sonra baş nazir oldu və 58-ci Türkiyə hökumətini qurdu. Gül hökuməti tərəfindən Rəcəb Tayyib Ərdoğana qoyulan siyasi qadağa aradan qaldırıldıqda, Ərdoğan 2003-cü ildə Türkiyə parlament seçkiləri ilə parlamentə daxil oldu və baş nazir olaraq 59-cu Türkiyə hökumətini qurdu. Ərdoğan hökuməti kabinetində Baş nazirin müavini və Xarici İşlər naziri vəzifələrində çalışan Gül 2007-ci ildə Türkiyədə keçirilən prezident seçkilərində prezident seçilərək, 2014-cü ilə qədər bu vəzifəni davam etdirib. Təhsili və karyerası Abdullah Gül 29 oktyabr 1950-ci ildə Bünyanda anadan olub. Atasının adı Əhməd Həmdi Gül, anasının adı isə Ədviyə Satoğludur. Ədviyə xanım ərəbəsillidir. İbtidai təhsilini Kayseri Qazi Paşa məktəbində, daha sonra Nəzmi Toker orta məktəbində təhsil almış, Kayseri liseyində bitirdikdən sonra isə İstanbul Universitetinin İqtisadiyyat fakültəsinə daxil olub.
Abdullah Gül

1974-cü ildə təhsilini başa vurduqdan sonra həmin fakültədə başladığı doktorantura təhsili üçün iki il İngiltərədə yaşamış və 1983-cü ildə İstanbul Universitetindən "doktor" adını almışdı. O dövrdə İstanbul Texniki Universitetinin Sakarya Mühəndislik fakültəsinin Sənaye Mühəndisliyi şöbəsinin yaradılmasında (1992-ci ildə İTU-dən ayrılaraq Sakarya Universitetinə çevrildi) böyük rolu olmuş və həmin kafedrada iqtisadiyyatdan mühazirələr oxumuşdur. 1989-cu ildə beynəlxalq iqtisadiyyat sahəsindən dosent adını almışdır. Tələbəlik illərində Gənclər Təşkilatı Milli Türk Tələbələr Birliyinin üzvü olub. O, Kayseridəki Nəcib Fazil Qısakürək məktəbinin Söğüt Fikir klubunda çalışıb və bu məktəbin öndə gedən simalarından olan Əli Biraderoğlunun ziyalı çevrəsində olub. Siyasi karyerası 1983–1991-ci illərdə İslam İnkişaf Bankında iqtisadçı olaraq çalışan Gül, 1991-ci ildə keçirilən seçkilərdə Rifah Partiyasından XIX dövr Türkiyə Böyük Millət Məclisinə Kayseri millət vəkili olaraq daxil olub. 1993-cü ildə Rifah Partiyasının sədr müavini təyin edilən Abdullah Gül, 1995-ci ildə keçirilən ümumi seçkilərdə ikinci dəfə Rifah Partiyasının XX dövr Kayseri Millət vəkili seçilib.
Abdullah Gül

1993-cü ildə Rifah Partiyası sədrinin xarici əlaqələr üzrə müavini olub. Bu müddət ərzində o, Avropa və Amerikada bir çox təşkilatlarda etdiyi çıxışlarında partiyanın ideyalarını açıqlayıb. TBMM Plan və Büdcə Komitəsi və Xarici Əlaqələr Komitəsinin üzvü kimi də fəaliyyət göstərən Abdullah Gül 28 iyun 1996-cı ildə qurulan Ərbakan və Rifahyolu koalisiya hökumətində dövlət naziri və hökumət sözçüsü vəzifələrində çalışıb. 16 yanvar 1998-ci ildə Konstitusiya Məhkəməsi tərəfindən Rifah Partiyası ləğv edilmədən əvvəl qurulan Fəzilət Partiyasına keçən Abdullah Gül, 18 aprel 1999-cu ildə keçirilən ümumi seçkilərdə Fəzilət Partiyasından XXI dövr Kayseri millət vəkili seçilərək, yenidən parlamentə daxil olub.O, 1992-ci ildə Avropa Şurası Parlament Assambleyasının üzvü olub və Şuranın mədəniyyət, nizamnamə, siyasi və iqtisadi inkişaf komitələrində işləyib. 2001-ci ilə qədər Avropa Şurasında gördüyü işlərə görə o, "Pro merito" medalı ilə təltif edilib və Şuranın "Fəxri üzvü" adına layiq görülüb. O, həm də NATO Parlament Assambleyasının üzvü olub. 2000-ci il martın 8-də partiyada "yenilikçi qanad" adlandırılan deputatların dəstəyi ilə prezidentliyə namizədliyini irəli sürdü.
Abdullah Gül

Fəzilət Partiyasının 2000-ci il mayın 14-də keçirilən I növbədənkənar qurultayında 521 səs alaraq 633 səs toplayan Recai Kutandan geri qaldı. Qurultayın nəticələri siyasi dairələr tərəfindən "partiya bazası geniş şəkildə İnnovativ qanad adlanan qanadı dəstəkləyir, lakin partiya hələ rəhbərlik dəyişikliyinə hazır deyil" şəklində şərh olundu. Fəzilət Partiyası 22 iyun 2001-ci ildə Konstitusiya Məhkəməsi tərəfindən ləğv edildikdən sonra Gül bir müddət müstəqil qaldı və 14 avqust 2001-ci ildə qurulan Ədalət və İnkişaf Partiyasının (AK Partiya) Qurucu Şurasının üzvü oldu, partiyalaşma prosesində fəal rolunu davam etdirdi, siyasi və hüquqi məsələlərə cavabdeh olan vitse-prezident vəzifəsində çalışdı. Ona qarşı itirilmiş trilyonluq iddiada hesabat hazırlandı. Deputat toxunulmazlığına görə cinayət məsuliyyətinə cəlb oluna bilmədi. Gülə qarşı olan bu məhkəmə işi 2010-cu ildə ləğv edildi.AK Partiya Kayseri Millət vəkili və Siyasi və Hüquq məsələləri üzrə sədr müavini vəzifələrində çalışıb. Gül, 3 noyabr 2002-ci ildə keçirilən ümumi seçkilərdə yenidən Kayseri millət vəkili seçildi.
Abdullah Gül

AK Partiya sədri Rəcəb Tayyib Ərdoğanın siyasi qadağası ilə 16 noyabr 2002-ci ildə 58 hökuməti qurmaq ona həvalə edildi. Türkiyənin 58 hökuməti 18 noyabr 2002-ci ildə Baş nazir Abdullah Gül tərəfindən qurulub. Rəcəb Tayyib Ərdoğanın 2003-cü il martın 9-da Siirt Millət vəkili yenilənməsi seçkisində parlamentə daxil olmasından sonra Abdullah Gülün başçılıq etdiyi 58 hökumət martın 11-də istefa verdi. Rəcəb Tayyib Ərdoğanın prezidentliyi ilə 14 mart 2003-cü ildə qurulan 59-cu hökumətdə (2-ci AK Partiya hökuməti) xarici işlər naziri və baş nazirin müavini vəzifələrində çalışıb. O, 2005-ci il oktyabrın 3-də başlayan Avropa İttifaqı danışıqları üçün bir çox səlahiyyətlərini Baş müzakirəçi Əli Babacana verdi. Prezident seçkisi 24 aprel 2007-ci ildə keçirilən AK Partiya Qrup toplantısında Baş nazir Rəcəb Tayyib Ərdoğan tərəfindən prezidentliyə namizəd göstərildiyi açıqlandı. Aprelin 27-də keçirilən prezident seçkilərinin birinci turunda 357 müsbət səs alsa da, 367 səs sayına çatmadığından seçki ikinci tura buraxılıb; iclasın ləğvi üçün Cümhuriyyət Xalq Partiyasının Konstitusiya Məhkəməsinə verdiyi iddianın nəticəsi olaraq, ilk iclasın açılması üçün Məclisdə 367 üzvün iştirak etməsi şərti ilə qanunun müvafiq müddəasına əsasən Konstitusiya, Məclisin bu ilk iclası Konstitusiya Məhkəməsinin 1 may 2007-ci il tarixli qərarı ilə ləğv edildi.
Abdullah Gül

6 may 2007-ci ildə Assambleyada keçirilən iki sorğuda iclas üçün toplantı yetər sayının olmamasından 11-ci prezident seçilə bilmədi.22 iyul 2007-ci il seçkilərindən sonra Gülün prezident seçilməməsində AK Partiyanın təkbaşına iqtidara gəlməsinin təsiri oldu. Bunun nəticəsi olaraq Abdullah Gülün "bu, prezidentliyə namizədliyi ilə bağlı açıq mesaj olduğu" şərhi qəbul edilib. Avqustun 13-də 11-ci prezidentliyə namizədlik yekunlaşdı. 2007-ci il avqustun 20-də keçirilən prezident seçkilərinin birinci mərhələsində 341 səs toplayan Gül, 2007-ci il avqustun 24-də keçirilən prezident seçkilərinin ikinci turunda 337 səs topladı.Abdullah Gül 28 avqust 2007-ci ildə keçirilən prezident seçkilərinin üçüncü turunda 339 səs toplayaraq Türkiyə Respublikasının 11-ci prezidenti seçildi. Böylece Nisan 2007'de başlayan Türkiye'nin 11. Cumhurbaşkanını seçim süreci sona erdi. Beləliklə, 2007-ci ilin aprel ayından başlayan Türkiyənin 11 prezidentinin seçki prosesi başa çatdı. Prezidentliyi (2007–2014) Abdullah Gül 2007-ci il avqustun 28-dən 2014-cü il avqustun 28-dək Türkiyənin prezidenti olub.
Abdullah Gül

26.01.2012-ci il tarixli Rəsmi Qəzetdə dərc edilən 6271 saylı Prezident Seçki qanunu ilə səlahiyyət müddəti 7 il olaraq müəyyənləşdi. Konstitusiya Məhkəməsi onun ikinci dəfə namizəd olmasına mane olan qanun müddəasını ləğv etsə də, o, yenidən namizəd olmadı. O, vəzifəsini 28 avqust 2014-cü ildə Rəcəb Tayyib Ərdoğana təhvil verdi. Əfv etdiyi hökümlülər 2008-ci ilin avqustunda Nəcməddin Ərbakanın itirilmiş trilyon məhkəməsində "saxtakarlıq" səbəbiylə ev dustaqlığı cəzası "daimi xəstəlik" səbəbiylə Abdullah Gül tərəfindən əfv edidi. İtirilmiş trilyon məhkəməsinin müttəhimlərdən biri olan Gül, millət vəkili olduğu üçün mühakimə oluna bilməyib. Baş prokurorun qərarı ilə, cinayətin təqibsizliyinə qərar verilmişdir. Abdullah Gül 29 oktyabr 1950-ci ildə Kayseridə anadan olub.
Abdullah Gül

Anası Ədəviyə xanım, atası Əhməd Həmdi Güldür.21 avqust 1980-ci ildə Hayrünnisa Gül (Özyurt) ilə ailə həyatı qurub. Onların Əhməd Münir, Kübra və Mehmet Əmrə adlı üç övladı vardır. İngilis və ərəb dillərini bilən Gül, "Beşiktaş" futbol komandasına da azarkeşlik edir. Abdullah Gülün nəşr olunan kitabları aşağıdakılardır. Demokratiya və Hüquq yolunda Qlobal Perspektiv Gələcək Yaxındır Diplomaside Erdemli Güç Türkiyəni və dünyanı yenidən düşünmək Mükafatları Xarici keçidlər Türkiyə Respublikası Prezidentliği rəsmi internet saytı Arxivləşdirilib 2007-08-24 at the Wayback Machine Abdulla Gül Abdullah Gül — Twitter səhifəsi Abdullah Gül — Facebook səhifəsi Abdullah Gül — Instagram səhifəsi
Beynəlxalq valyuta sistemi

Beynəlxalq valyuta sistemi — dünya ölkələri arasında xarici iqtisadi əlaqələrin daim artması və təkmilləşməsi beynəlxalq valyuta münasibətlərindən daha çox asılıdır. Beynəlxalq valyuta münasibətləri dünya ölkələri arasındla qarşılıqlı iqtisadi əlaqələrə xidmət edən dünya pulunun fəaliyyəti ilə bağlı olan iqtisadi münasibətlərdir. Ölkələr arasında müxtəlif istiqamətlərdə xarici iqtisadi əlaqələr genişləndikcə beynəlxalq valyuta münasibətləri də daim inkişaf edir və təkmilləşir. Valyuta (italyanca- «Valuta», «qiymət», «dəyər») mənasını daşıyır. Valyuta hər bir dövlətin pul nişanıdır və qanunvericilik qaydasında müəyyən edilir.
Beynəlxalq valyuta sistemi

Məsələn, ABŞ-də dollar, Azərbaycanda manat, İngiltərədə funt-sterlinq, Yaponiyada ien və s. Hər bir ölkənin özünə məxsus olan milli pul sistemi mövcuddur və onun bir hissəsini valyuta resursları təşkil edir və beynəlxalq ödəmə vasitəsi kimi çıxış edir. Dünya ölkələrinin milli valyutaları beynəlxalq valyuta mübadiləsində iştirakına görə bir-birindən fərqlənir. Milli valyuta bazarında bir ölkənin valyutasının başqa ölkənin valyutasına dəyişdirilməsi və ya alınıb satılmasına görə valyutalar üç növə ayrılır. tam çevrilən (sərbəst çevrilmə qabiliyyəti olan); qismən çevrilən; çevrilməyən (çevrilmə qabiliyyəti olmayan).Dünyada elə ölkələr vardır ki, onların valyutaları tam çevrilmə qabiliyyətinə malikdir. Belə valyutaları sərbəst olaraq istənilən ölkənin valyutasına dəyişdirmək olar.
Beynəlxalq valyuta sistemi

Bu proses valyutanın konvertləşdiridlməsi adlanır.Müasir şəraitdə Beynəlxalq valyuta fondunun üzvü olan 180 ölkədən 60- nın valyutası tam çevrilə bilən valyutadır. Onlara: ABŞ dollarını, Avropa Birliyi ölkələrinin evrosunu, Ingiltərənin funt-sterlinqini, Almaniya markasını göstərmək olar. Qismən çevrilən valyutalara valyuta qanunlarına əsasən yalnız müəyyən sahələrdə dəyişdirilməsinə icazə verilən valyutalar aiddir. Dünyanın bir sıra ölkələrinin valyutaları çevrilmə qabiliyyəti olmayan valyutalar hesab olunur. Dünya valyuta sistemi birdən-birə meydana gəlməmişdir.
Beynəlxalq valyuta sistemi

Belə ki, dünya təsərrüfat sisteminin təkamül yolu ilə formalaşması beynəlxalq valyuta sisteminin yaranmasına səbəb olmuşdur. Dünya valyuta sistemi dünya bazarının inkişafı nəticəsində öz misiyasını genişləndirmiş və dövlətlərarası razılaşma əsasında tənzimlənir. Valyuta bazarı Dünya ölkələri arasında təsərrüfat əlaqələrinin daim genişlənməsi beynəlxalq valyuta sisteminin inkişafı və təkmilləşdirilməsinə təsir göstərir.1944-cü ildə Beynəlxalq Valyuta Fondunun (BVF) yaradılması, Avropa Valyuta sisteminin təşkil edilməsi dünya ölkələrinin nüfuzlu valyutalarının konvertləşdirilməsi prosesində mövcud olan çətinlikləri aradan qaldırdı. Hazırda dünya ölkələri milli valyutalarla yanaşı beynəlxalq əməliyyatlarda kollektiv valyutalardan da istifadə edirlər. Kollektiv valyuta (EKYI) 1979-cu ildən Avropa iqtisadi birliyinə daxil olan ölkələr arasında hesablama pul vahidi kimi fəaliyyət göstərir.
Beynəlxalq valyuta sistemi

Beynəlxalq valyuta bazarında valyuta məzənnəsi formalaşır. Valyuta məzənnəsi (kursu) dedikdə bir ölkənin pul vahidinin digər ölkələrin pul vahidlərində ifadə olunmuş qiyməti nəzərdə tutulur. Valyuta məzənnəsi müxtəlif amillərin valyuta bazarına təsirindən asılı olaraq dəyişir. Valyuta bazarında valyuta kursu müəyyən edilərkən dünya bankının metodikası əsas götürülür. Yəni bu metodikaya görə 15 adda məhsulun hər iki ölkədə satış qiymətləri müqayisə olunur və onun əsasında valyuta kursu müəyyən edilir.
Beynəlxalq valyuta sistemi

15 adda məhsulların adları dünya təcrübəsinə əsasən qəbul olunur və onların adları dəyişdirilir. Ümumdünya təsərrüfatı sisteminin formalaşmasına uyğun olaraq beynəlxalq valyuta sisteminin inkişafının dörd mərhələsi vardır. Birinci mərhələsi XIX-XX əsrlərdə kortəbii surətdə qərarlaşan «qızıl standart» valyuta sistemidir. Bu dövrdə beynəlxalq valyuta-kredit sistemində mərkəzi yeri qızıl tuturdu Qızılın nadir (nəcib) metal olması, tədavüldə hərəkətinin çətinlik törətməsi, pul kütləsinin azalması və s. amillərlə bağlı olaraq kağız pulların dövriyyəyə buraxılması obyektiv zərurətə çevrildi. Beynəlxalq valyuta sisteminin ikinci mərhələsi XX əsrin 30-cu illərindən başlayaraq 50-60-cı illərdə başa çatmışdır.Bu sistemin Bretton-Vuds valyuta sistemi (tənzimlənən valyuta məzənnəsi) adlanır.
Beynəlxalq valyuta sistemi

1944-cü ildə dünya ölkələrinin beynəlxalq valyuta sisteminin tənzimləmək məqsədilə ABŞ-nin Bretton-Vuds şəhərində beynəlxalq konfrans keçirilmişdir. Konfransda köhnə sistemin üstünlüklərini saxlamaq yolu ilə nəzərə çarpan çatışmazlıqları aradan qaldırmaq haqqında qərar qəbul olunmuşdur. Bu sistemə əsasən ABŞ dolları və ingilis funt sterlinqi beynəlxalq ödəniş vasitəsi kimi qəbul edildi, ehtiyat valyutanın qızılla rəsmi məzənnəsi müəyyən edildi. Bretton-Vuds Konfransının qərarı ilə Beynəlxalq Valyuta Fondu (BVF) yaradıldı və kapitalist ölkələri arasında valyuta məzənnələrini tənzimləməklə məşğul olmağa başladı. ABŞ dolları qızıla və başqa ölkələrin milli valyutaları ilə mübadilə olunmaq funksiyasına malik oldu.
Beynəlxalq valyuta sistemi

Bretton-Vuds valyuta sistemi ABŞ iqtisadiyyatında bir sıra geriləmələrə səbəb oldu. Xüsusilə, 50-60-cı illərdə ABŞ-nin tədiyyə balansı mənfi soldaya malik olmuş, xarici nümayəndələrin daha çox dollara malik olması ABŞ qızılının başqa ölkələrə axmasına səbəb olmuşdur\ Beləliklə, 1971- 1973-cü illərdə tənzimlənən valyuta məzənnəsi sistemi tamamilə dağıldı. "Üzən" valyuta məzənnəsi Valyuta məzənnəsi sistemi 1976-cı ildə BVF üzvləri arasında Kinqostonda (Yamayka) keçirilmiş müşavirədə qəbul edilmişdir. Bu sistem ifadə edilən «Üzən» valyuta məzənnəsi adlanır. Bu sistemin mahiyyəti ondan ibarətdir ki, bütün valyuta vahidlərinin qızılla mübadilə olunma əlaqələri tamamilə aradan qalxır.
Beynəlxalq valyuta sistemi

BVF-a üzv olan ölkələr «sabit» və ya «üzən» məzənnə sistemində sərbəst iştirak etmək imkanı əldə etdilər ABŞ, Kanada, Ingiltərə,Yaponiya və digər inkişaf etmiş ölkələr tələb və təklifdən asılı olaraq sərbəst valyuta məzənnələrini müəyyən etdilər və bu sistemdə ABŞ dolları mütləq üstünlük qazandı. Beynəlxalq valyuta sisteminin tərkib hissələrindən biri də Avropa ittifaqı ölkələrinin valyuta sistemidir .Bu sistem 1979-cu ilin mart ayında Avropa Ittifaqı ölkələrinin qarşılıqlı razılaşmalar əsasında yaradılmışdır. Belə ki, həmin ildə EKÜI bu ittifaqa daxil olan ölkələrin hesablama vasitəsi olan kollektiv valyuta kimi dövriyyəyə buraxılmışdır. AI-in ölkələrinin ABŞ dollarının təsirindən xilas olunması. Avropa valyutta məzənnəsi sistemində AI-na daxil olan ölkələr arasında 1 yanvar 2002-ci ildən etibarən «avro» banktnotları dövriyyə buraxılmışdır.
Beynəlxalq valyuta sistemi

«Avro» pul vahidi AI-na daxil olan ölkələrin əlaqələrinin daha da genişlənməsinə onların iqtisadi potensialının artmasına təsir göstərir.Azərbaycan Respublikasında 15 avqust 1992-ci ildən etibarən milli valyuta manat dövriyyə buraxılmışdır. 1994-cü ildən etibarən «valyuta tənzimlənməsi» haqqında qanun qəbul edilmiş, ona uyğun olaraq milli valyutanın xarici valyutalarla mübadilə nisbəti, onların tənzimlənməsi mexanizmi və əhalinin alıcılıq qabiliyyətinə təsiri müəyyən edilmişdir. Beynəlxalq Valyuta Fondu Beynəlxalq Valyuta Fondu Beynəlxalq maliyyə təşkilatlarından biri. Əsası 1944-cü ildə ABŞ-nin Hempşir ştatının Bretton-Vuds ayalətində BMT-nin valyuta konfransında qoyulan, valyuta-maliyyə sferasında beynəlxalq əməkdaşlığı təmin etmək, beynəlxalq ticarətin genişlənməsinə və tarazlı inkişafa şərait yaratmaq, bunula da üzv ölkələrin iqtisadi yüksəlişinə yardımçı olmaq, üzv ölkələrin valyuta stabilliyinə xidmət etmək, üzv ölkələrin tədiyyə balansındakı qeyri-tarzalıqları aradan qaldırmaq məqsədi ilə onlara kreditlər vermək, bununla da beynəlxalq iqtisadi əlaqələrin qarşısını alan maneələri aradan qaldırmaq, beynəlxalq ticarət münasibətlərinə maneçilik törədən valyuta idxalı məhdudiyyətlərinin aradan qaldırılmasına kömək məqsədi ilə yaradılan beynəlxalq maliyyə inistitutudur. Həmçinin bax Dünya Bankı
Federasiya

Federasiya (lat. federatio, hәrfәn - birlik, ittifaq) — tәrkib hissәlәri nisbәtәn müstәqil dövlәti qurumlar (ştatlar, federal әrazilәr, kantonlar vә s.) olan dövlәt. Konfederasiyadan (dövlәtlәr ittifaqı) vә unitar dövlәtdәn fәrqli olaraq Federasiya ittifaq dövlәti adlandırılır. Müasir dünyada Federasiyalar nisbәtәn azdır, lakin onların arasında dünya birliyindә mühüm rol oynayan Rusiya, Almaniya, ABŞ, Kanada, Braziliya, Hindistan kimi dövlәtlәr var. Federasiyaların çoxunda federativ quruluşun әsasında yalnız әrazi amili dayanır vә dövlәt hәr hansı etnik, milli problemlәri hәll etmir.
Federasiya

Lakin milli әrazi prinsipinә әsaslanan Federasiyalar da var. Bir çox Federasiya müqavilә (mәs., 1922-ci ildә SSRİ), digәrlәri konstitusiya (mәs., RSFSR) әsasında yaradılmışdır. Bәzi Federasiyalarda asimmetrikliyә rast gәlinsә dә (bax Asimmetrik federasiya), bununla belә federativ quruluşun әn mühüm prinsiplәrindәn biri Federasiya subyektlәrinin bәrabәrhüquqlu olmasıdır. Federal dövlətlərin siyahısı: Amerika Birləşmiş Ştatları Almaniya Federativ Respublikası Argentina Respublikası Avstraliya İttifaqı Avstriya Respublikası Belçika Krallığı Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri Bosniya və Herseqovina Braziliya Federativ Respublikası Efiopiya Federativ Demokratik Respublikası Hindistan Respublikası İraq Respublikası İsveçrə Konfederasiyası Komor adaları Meksika Birləşmiş Ştatları Mikroneziya Federativ Ştatları Nepal Federativ Demokratik Respublikası Nigeriya Federativ Respublikası Pakistan İslam Respublikası Rusiya Federasiyası Sent-Kits və Nevis Federasiyası Cənubi Sudan Respublikası Sudan Respublikası Venesuela Bolivar Respublikası. Həmçinin bax Unitar dövlət
Əhalisinə görə meqapolislərin siyahısı

Siyahıda dünyanın müxtəlif ölkələrindən olan meqapolislərin əhalisi ardıcıllıqla düzülmüşdür. Meqapolis və ya iri şəhərlər deyildikdə, əmək bazarının böyük iş yerlərinin sıx olduğu bölgələr və bu zonalara birbaşa bağlı olan ətraf ərazilər nəzərdə tutulur. Hal-hazırda meqapolis anlayışının dünyada dəqiq tərifi yoxdur. Bu səbəbdən də, şəhərlər arasında müqayisə çətinləşir. Əhalisinə görə meqapolislərin siyahısında bütün iri şəhər və metropolislərdəki əhalinin sayı hökumətlərin müəyyən illərdə keçirilmiş siyahıyaalmalarına əsaslanır. Siyahıda 39 ölkədən 100 metropolitan şəhər yer almışdır.
Əhalisinə görə meqapolislərin siyahısı

Maraqlı faktlar Economist Intelligence Unit təşkilatının illik araşdırmasının nəticələrinə görə, 2019-cu ilin ən bahalı şəhərlər siyahısında 133 şəhər arasında Paris, Honkonq və Sinqapur birinci yerdədir. 2019-cu ilin göstəricilərinə görə ən ucuz şəhər Karakasdır. Ən böyük və ən inkişaf etmiş şəhər Tokiodur. Okeaniyada cəmi 2 meqapolis var. Ən böyüyü Sidneydir. Avropanın ən böyük meqapolisi Moskvadır.
Əhalisinə görə meqapolislərin siyahısı

İki qitə arasında yerləşən və bu siyahıya düşən tək meqapolis dünyanın 34-cü ın böyük iqtisadiyyatı olan İstanbul şəhəridir. Həmçinin İstanbul Avropanın ən böyük 2-ci şəhəridir. Numbeo nun araşdırmasına görə ən çirkli şəhərlər arasında bu siyahıdakı Qahirə, Karaçi, Daka, Dehli, Pekin, Manila, İstanbul və Ankara da var. Dünyanın ən iri meqapolislərindən biri olmasına baxmayaraq, şəhər-dövlət olan Sinqapur, həm də dünyanın ən kiçik 20 ölkəsindən biridir. Dünyanın ən hündür binası Bürc Xəlifə Dubayda yerləşir. Dünyada ilk yeraltı park Nyu-York Sitidə açılıb.
Əhalisinə görə meqapolislərin siyahısı

Dünyanın ən üzun metro xətti Seul metrosundadır. Dünyanın ən çox stansiyası olan metro sistemi Nyu-Yorkdadır, Şanxay metrosu isə ikinci yerdədir. Amerikada ilk pizzeriya 1895-ci ildə Nyu-Yorkda açılmışdır. Nyu-York dünyada ən çox milyarderin və milyonçunun evidir. Şəhərdə milyonçuların sayı 380 mindir. Siyahıdakı ölkələr Almaniya Federativ Respublikası Amerika Birləşmiş Ştatları Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri Birləşmiş Krallıq Cənubi Afrika Respublikası Cənubi Koreya Çin Xalq Respublikası İran İslam Respublikası Konqo Demokratik Respublikası Rusiya Federasiyası Səudiyyə Ərəbistanı Həmçinin baxın Əhalisinə görə ölkələrin siyahısı Əhalisinə görə ABŞ şəhərlərinin siyahısı Əhalisinə görə Fransa departamentləri Əhalisinə görə İran şəhərlərinin siyahısı Xarici keçidlər Demographia World's largest cities and their mayors demographia.com citypopulation.de World Gazetteer OECD Territorial Reviews – Competitive Cities in the Global Economy Map of cities
Maşa və Ayı (cizgi filmi)

"Maşa və Ayı"-nın studiyası Moskvada, Ostankino telekanalına yaxın ərazidə, adi bir binada yerləşir. Qıraqdan baxan bilməz ki, burda hal hazırda dünyada ən məşhur olan animasiya filmi çəkilir. Studiyanın 100-dən çox işçisi var. Filmin bir seriyası 2-4 ay arasında çəkilir. Hər seriya isə 6-7 dəqiqə olur. Filmin yaradıcıları hesab edirlər ki, bu, uşaqların cizgi filminə baxmagı üçün ən ideal vaxtdır. Personajlar Cizgi filmində insan personajdır.
Maşa və Ayı (cizgi filmi)

Mehriban, həssas və çox səmimi qızdır. Maşa insan dilində danışır. Maşa rolunu Alina Kukuşkina səsləndirir. Maşa şirniyyat yemək, müxtəlif suallar vermək, cizgi filmlərinə baxmaq, nağıl danışmaq, vedrədə tullanmaq, topla oynamaq, Ayının kuboklarına toxunmaq və yerini dəyişdirməyi sevir. Ayı keçmişdə çox məşhur sirk ayısı olub və bir çox fərman, medal və mükafatlara malikdir. O, hər bir kubokunu və medalını diqqətlə, vaxtaşırı parıldayana qədər təmizləyir. Rahatlığı, sakitliyi, balığı, balı və futbolu sevir.
Maşa və Ayı (cizgi filmi)

İkinci dərəcəli personajlar Dovşan— Maşa və Ayının dostu. Tez-tez ayının bostanından kökü oğurlayır. Canavarlar— Məzəli personajlar olsa da, onlardan ən çox Maşa əziyyət çəkir və həmişə qalib çıxır. Dələ— Maşa ona sataşanda şam qozası atıb cavab verir. Kirpi— Maşanın göbələk və giləmeyvələri korlamasını istəmir. Panda— Maşanın rəqibi. Ev heyvanları —At, keçi, toyuq, xoruz, it, donuz Pələng—Ayının köhnə sirk yoldaşı.
İlham Nağıyev

İlham Əli oğlu Nağıyev (1 yanvar 1988, Bakı) — Azərbaycanlı iqtisadçı və sahibkar, "GESCO" ASC-nin həmtəsisçisi, 2019–2021-ci illərdə "Binə Aqro" QSC-nin həmtəsisçisi və Müşahidə Şurasının sədri, "Baku United FC" futbol klubunun prezidenti və "Odlar Yurdu" Təşkilatının təsisçisidir. İlham Əli oğlu Nağıyev 1 yanvar 1988-ci ildə Bakıda doğulmuşdur. İlham Nağıyev 1994–2004-cü illərdə orta məktəbdə təhsil almışdır. 2004-cü ildə Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetinin Biznesin İdarəedilməsi və Menecment fakültəsinin qiyabi şöbəsinə qəbul olmuşdur. 2005–2006-cı illərdə Londonda SOAS Universitetində, 2006–2009-cu illərdə London Şəhər Universitetinin (CASS Business School) Biznesin İdarəedilməsi fakültəsində əyani təhsil almışdır. 2010–2012-ci illərdə Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetində Biznesin İdarəedilməsi üzrə magistr dərəcəsi (MBA) almışdır. 2021-ci ildə Nyu-York Universiteti, HEC Paris və London İqtisadiyyat və Siyasi Elmlər Məktəbinin ortaq "TRİUM Executive MBA" magistr proqramına daxil olmuşdur.
İlham Nağıyev

2010–2013-cü illərdə "GESCO" ASC-də Baş icraçı direktor vəzifəsində çalışan İlham Nağıyev 2019-cu ildən 2022-ci ilədək şirkətin Müşahidə Şurasının sədri olmuşdur.2013-cü ildən 2016-cı ilədək İlham Nağıyev Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyinin kadr şöbəsinin müdir müavini, daha sonra müdiri vəzifəsində çalışmışdır. 2016-cı ildə İlham Nağıyev "Binə Aqro" QSC-nin Strateji İnkişaf üzrə vitse-prezidenti, 2017-ci ildən 2019-cu illərdə şirkətin icraçı direktoru vəzifələrində çalışmışdır. 2019-cu ildən 2021-ci ilə qədər İlham Nağıyev "Binə Aqro" QSC-nin Müşahidə Şurasının sədri olub. 2008-ci ildə İlham Nağıyev Böyük Britaniya, Çexiya, Litva, Rumıniya, Avstriya və Almaniyada yaşayan azərbaycanlıların gənclər təşkilatı kimi fəaliyyət göstərən Odlar Yurdu Təşkilatını təsis etmişdir. İlham Nağıyevin sədrliyi ilə Odlar Yurdu Təşkilatı Avropa ölkələrində bir sıra tədbirlər həyata keçirmişdir: 2008-ci ildə Londonda azərbaycanlı gənclər arasında "Heydər Əliyev Kuboku" mini futbol turniri;2008-ci ildə Odlar Yurdu Təşkilatı tərəfindən Baku United FC futbol klubu yaradılmışdır. 2012–2013-cü illərdə Baku United FC peşəkar komanda olaraq İngiltərə Milli Futzal Liqasına qoşuldu.2013-cü ildə İngiltərə Super Liqasında klub çempionluq qazana bildi və 2014-cü ildə UEFA Futzal Kubokunda İngiltərəni təmsil etmək hüququ qazanmışdır Thinking aloud… Smart Agro Accelerator by Bine Agro Happy Republic Day! The Singapore model in the South Caucasus Peace in South Caucasus critical to developing EU-China trade links Azərbaycanda və dünyada informasiya texnologiyalarının inkişaf tendensiyaları Once An Economic 'Frozen Zone,' Southern Caucasus May See Economic Boost Beyond Oil Texnologiya əsrində Azərbaycan: Gələcəyin İT tendensiyaları və biz Impacts of Covid-19 on the world economy İlham Nağıyev: Yeni İT trendlərinin biznesin inkişafına təsirləri
Müşahidə

Müşahidə dedikdə göz önünə ilk növbədə görmə vasitəsilə aparılan tədqiqat gəlir. Müşahidə əməl və nəticəsidir. Şübhəli məqamı aydınlaşdırmaq üçün yazılı bir qeydin adını vermək üçün də istifadə olunur. Həm də bir şərh və ya bir göstərici ola bilər. Müşahidələr, məsələn tədqiqat və ya qiymətləndirmə aparmaq üçün istifadə olunan bir məlumat toplama üsuludur. Bu söz Latın dilindən gəlir. Lakin nəzərə alınsa ki, insanın ətraf aləmdən informasiya alması onun beş əsas və iyirmiyə yaxın köməkçi hiss kanalları vasitəsilə baş verir, o zaman görmənin insan həyatında rolunun yüz faizli xarakter daşımadığını dərk etmək mümkündür və burada digər hissiyyatların da rolu dərhal nəzərə çarpasıdır. Ümumi halda, ətraf dünyada baş verən hər bir dəyişiklik dildir, hər bir titrəyiş öz mənasına malikdir.