Lo-Renz-O/malagasy-sentence huggingface dataset:
Misy ihany koa ny fampifandraisana ny kilalao fanaon’ny ntaolo izay sady fandranitan-tsaina ihany koa, amin’ny fitanisana ny fahasimban’ny tontolo iainana sy ny fomba fisainana. Ohatra iray amin’izany ity tononkalo ity nankaiza ny tanteliko teto lanin’ny vitsika ny saina nibitsika nankaiza ny ala atsinanana misaona voadotra ny setroka mipololotra nankaiza ny saina nananany niova lokon’ny fitiavan-tena mahonena !378
Ny fanabeazana mandeha ambaratongany no antony nanapatapahan’ny mpanoratra ny tononkalony ho ao anaty andininy maromaro. Raha indray omena sy atolotra tokoa ny fahalalana tiana ho azaon’ny ankizy sarotra ny mitadidy izany. Maka endrika tsianjery ireny tononkalo ho an’ny ankizy ireny ka heverinay fa mba hahamora tadidy azy dia notapatapahana anaty andininy maromaro ary noezahina natao vitsy ireo andalana mandrafitra azy izany hoe andalana efatra. Toraka izany koa no voarakitra ao amin’ireo lalaon-drazana, andalana efatra hatrany no nampiasainy. Toy izay hita amin’ny hoe tsy sary vorodamba lava volon-doha fa tavoahangy angamba itony tamaboha217
The theme is developped inside three big parts. We talked first about the stake of documentation, then the generaly of rango in the second part, there is the rango and his ideology at the end, general idea of the oral literature’s role is marked, nowdays. It is commonly known that the traditional discourse which we have to give his real value is getting invisible, on that the rango. In faratsiho, traditional song can be heard and practised until now, so our choice is slanded in it. The rango gives many knowledges and wisdoms to the people it leads them to believe the existence of god. To draw a conlusion, literature is a real source of developpement.
Nampiharina teto ihany koa ireo karazana kolontsaina vahiny. Raha vao tonga teto ny vahiny, dia nataony ho vaindohan-draharaha ny fanapariahana ny kolontsainy. Isan’izany, ny dihy toy ny valsa sy ny maro hafa. Teo amin’ny fomba fitafy kosa dia nanomboka nanary lamba ny malagasy, tsy nitafy lamba be intsony.
Zara vary 8 daba 3 omby nihinana tsabon’ olona 2013 totozy edmond beny vita tsiny 150 000ar 4 alika nanaikitr’ olona 2003 zara tongasoa ndriama hita tetefery akoho maintysady mifantoka ny lany rehetra amin’ny fitsaboana 5 fanafody fody nahafaty akoho 2012 zara bebe ingilo resy ny mpitory ary anatra no natao 6 omby niraoka olona 2006
Karazana olona. Izany no azo lazaina ho maha-vavolombelon’ny vanim-potoana ny mpanoratra, satria ny literatiora tsy hafa fa sarin’ny fiainana ihany 24. Tsy teto madagasikara ihany no nahafantarana azy, fa hatrany ivelany araka ny efa voalaza. Vehivavy anisan’ny nanome voninahitra ny firenena teo anatrehan’izao tontolo izao izy. Porofon’izany ireto loka azony ireto 1983 loka tamin’ny sombin-tantara mendrika indrindra tao moscou 1986 loka maneho ny mari-pifankatiavan’ny mponina maneran-tany25 , natolotr’andriamatoa youri romanenco26 2009 mari-pankasitrahana amin’ny maha mpanoratra mendrika indrindra tamin’ny fankalazany ny fahadimampolo taona nanoratany 2013 loka natolotry ny aedim27 noho ny asa sorany be mpamaky sy be mpankafy. Raha ireo rehetra ireo no fintinina, dia hita fa mpanoratra manana ny maha izy azy tokoa i esther rasoloarimalala randriamamonjy. Tsy tongatonga ho azy amin’izao toerana misy azy izao anefa izy, fa tao ireo loharano niteraka ny asa sorany. Inona avy izy ireo? 1.3.3 ny loharano niteraka ny asa sorany
Araka izany, nanana ny fomba nandokoany ny fitiavana ao amin’ireo tantara maro nosoratany i saholy rakotonanahary. Nasehony tamin’ny alalan’ny filalaovany ny feo sy ny voambolana; ny filalaovany amin’ny fehezanteny sy ny mari-piatoana; ary ny filalaovany amin’ireo sarin-teny isan-karazany izany.
Araka izany, dia azo raisina ho isan’ireo fitaovana hoenti-manabe sy mampianatra ny taranja malagasy ao amin’ny kilasy faharoa ny hira teatraly, noho ny fifandraisany amin’ny lohahevitra ao amin’ny fandaharam-pianarana. Ohatra noraisina teo ny fandrosoana, ny kanto, ary ny vanim-potoana fiforetana anaty.
Ny antony mahatonga izany, ankoatra ny tsy fahampian’ny hoenti-manan’ny ray aman-dreny, eo ihany koa ny tsy fananan’ny ankamaroan’ny ankizy tanjona mazava ho tratrarina eo amin’ny fianarana ka tsy tsapany izay mahasarobidy sy ny ilàna ny fianarana, lasa fombafomba fotsiny ny mianatra aminy. Rehefa misy olana kely sedrainy any am- pianarana, ny hiala fianarana no vahaolana hitany. Mahazo vahana koa ny toe-tsaina manindrahindra ny vola sy ny harena eo amin’ny fiarahamonina. Izany hoe, ny fametrahana ny hoe ny vola no tena tanjona fa tsy ny fahalalana ho enti-miaina loatra, ka na ny fianarana na ny zavatra hafa izay atao dia fomba ahazoana izany vola izany avokoa. Ny fivoizana izay toe-tsaina izay eo amin’ny fiarahamonina no mahatonga ny ankizy hihevitra fa fandaniam-potoana ny fianarana satria ela vao hivadika vola. Noho izany, rehefa tonga ny fotoanan’ny jirofo ohatra, maro amin’ny mpianatra no mandao ny sekoly satria iny, vola eo no eo. Tratran’izany olana izany ihany koa ny ankamaroan’ny zaza ao ankiakabe izay tsy dia rototra loatra amin’ny fianarana. Manomboka miala fianarana ny ankamaroan’ny ankizy eo amin’ny faha folo sy ny faharoambin’ny folo taonany. Manomboka eo ny zaza ao ankiakabe, efa mahazo vola tsikelikely amin’ny asa fanjonoana na famintanana, satria, efa miaraka amin’ny rainy manarato izy eo amin’io taonany io. Variana amin’izany izy ka lasa malaina amin’ny fianarana ary miala mihitsy no hiafarany, ny ray aman-dreny anefa tsy manery fa nanaraka ny safidin-janany. Hita araka izany fa tsy mampiraika ireo zaza sy ny mponina ao ankiakabe firy ny fanabeazana an-tsekoly noho ny lafiny toe-tsaina sy ny zava-misy eo amin’ny fiarahamonina. Misy kosa anefa ny fanabeazana ny zaza hiatrika ny foto-pivelomana izay anisan’ny zava- dehibe sy miantoka ny ho avin’ny zaza ihany koa. B- ny fanabeazana ivelan’ny sekoly raha izay ny fanabeazana an-tsekoly, zava-dehibe ihany koa amin’ny ho avin’ny zaza ny fanabeazana ivelan’ny sekoly ny fanabeazana ny zaza hiatrika ny foto-pivelomana. Tsy maintsy ampianarina azy ny fomba atao ohatra, ny fomba fandrahoana sakafo, ny fomba fikojakojana ny ao an-tokantrano, ny fomba fandrariana harato; fa misy kosa ny tsy ampianarina mivantana fa amin’ny fanomezana adidy sy andraikitra azy no andraisany izany. Toy ny fitondrana lakana, ny fampiasana fintana, ny fampiasana harato; tsy misy fampianarana loatra ireo rehetra ireo fa ny fanatrehan’ilay zaza ny fanatanterahana azy no hahaizany azy. Ny asa fiveloman’ny fianakaviana iray dia mitaiza sy manefy ny zaza ao aminy. Ho an’ny fianakaviana mpanjono ao ankiakabe, raha vao teraka ny zaza, efa harato sy ny fomba
Ireo karazana tandindona maneho ny fitsimbinana ny aina eo amin’ny fomba amam-panao malagasy, dia misy endrika ahafantarana fa sarobidy ny aina ary mila tandrovana. Misy fitaovana ampiasaina amin’izany amin’ny fitsimbinana ny aina. Ohatra ny rano, ny fary 1- ny rano amin’ny ankapobeny, ny rano dia miantoka ny fahavelomana, fanadiovana. Ampiasaina amin’ny fombafomba izy satria manala ny hery ratsy mety hanimba ny aina. Ampiasaina ihany koa izy io amin’ny firariatsoa. Izany no ilana ny tso-drano sy ny fafy rano , mba hanambina ny zavatra atao. 2- ny fary sy ny akondro zava-maniry manana fomba fiainana miavaka ny akondro. Mamela dimby izy alohan’ny hahafatesany. Izany hoe mitohy hatrany ny taranany fa tsy mety lany. Anisan’ny tandindona anehoana ny fitohizan’aina eo amin’ny olombelona ny fampiasana azy. Toy izany koa ny fary, misy zanany marobe eo akaikiny, maniry miakatra
Fifandraisan’ny mpampianatra amin’ny mpianatra ity lafim-pifandraisana ity izay antsoina koa hoe fifandraisana pedagôjika dia miresaka indrindra momba ny fomba fampitan’ny mpampianatra ny fahalalana izay efa nomaniny sy efa voavolavolany mialoha ary harosony an’ny mpianatra. Ao am-pianarana, araka izany, no toerana ampitan’ny mpampianatra izany fahalalana izany ka anehoany ny fomba fampianarany sy ny fomba fiasany ary ny fiarahany miaina amin’ireo mpianany.
Famintinana fomba amam-panao andravonana ny disadisa eo amin’ny mpiara-monina ny malo ao antananambo. Ireo olobe zokiolona, tangalamena ary laidama no tomponandraikitra mitarika amin’ny fandaminana izany ary otronin’ny vahoaka. Samy maneho hevitra ny tsirairay mialoha ny hanapahana ny hevitra. Hamerenana indray ny fihavanan’ny roa tonta teo aloha izany.
Masculin féminin masculin féminin masculin féminin 2013-2014 80 75 78 70 97,50 93,33 total 155 148 95,48 2014-2015 87 73 72 64 82,75 87,67 total 160 136 85 2015-2016 90 88 47 54 52,22 61,36 total 178 101 56,74 2016-2017 96 95 59 66 61,45 69,47 total 191 125 65,44 2017-2018 100 87 53 66 44,53 55,46 total 187 119 63,63 source epp anosy avartra 2018
Araka izany, tokony ho azo sintonina ao anatin’ny boky ny ampahany betsaka amin’ny hevitra fonosin’ilay lohahevitra, ary hahatsapana fa mifanaraka amin’ny lohatenin’ny fizarana tsirairay ny lohahevitra raketin’ny lahatsoratra. Dia izay, no hidirana amin’ireo tokony ho hita eo amin’ny fomba fanehoan- kevitra.
Tsy mitsahatra manoro hevitra antsika mandrakariva ny tompo amin’izay tokony hatao mba hahazoana izay fiainana mandrakizay izay. Miankina amin’ny ataon’ny tsirairay anefa no ahazoany na tsia io fiainana mandrakizay io. Araka izany, tsy maintsy misy valiny avokoa ny atao rehetra eto amin’ity fiainana ity, ka raha sanatria tsy mivaly eto an-tany izay dia hovalian’andriamanitra ihany any an-danitra any. Ambaran’i paoly ihany amin’ireo mponina ao korinto, fa tsy maintsy hijinja ny nafafiny ny olona, rehefa tonga ny fitsaran’andriamanitra112. Manoloana ny fahasahiranana isan-karazany mitranga eo amin’ny fiainana, dia misy ireo mpanao ratsy nefa toa mahazo fahasoavana hatrany. Vokatr’izany, dia kivy ny mpanao tsara, ary mahazo vahana kosa ny ratsy fanahy. Mampahery ireo olo-marina anefa ny mpanao zafindraony amin’ny alalan’ity fanoharana nataony mahakasika ilay mpanan-karena sy i lazarosy mahantra ity; fa na ho inona na ho inona tsy maintsy hioty ny voka-tsoa izy ireny, ka tsy tokony ho kivy, fa hanohy ny fanaovana ny tsara sy ny marina hatrany. Maneho izany ny z 10, lazarosy , andl 1-2-3-4-5-6 mba diniho raolombelona ny tenin’ny soratra masina, tenin’ny soratra masina manao hoe 112 diem, ii kor 5 10, op. Cit, tak 504. Satria tsy maintsy haseho eo anatrehan’i kristy mba hotsarainy isika rehetra, ka handraisan’ny tsirairay avy ny tandrify azy araka izay nataony na tsara na ratsy fony mbola velona tao amin’ity vatana ity
Lazaina hoe ny reny no loharano niandohan’ny firenena dia dradraina f’izy ireny no mpampita fahendrena amin’ny zanaka aman-para; 5 kanefa atao ankilabao! Raha tianao ho vanona ny firenenao, beazo tsara ny taranaka aza asiana lahy sy vavy ny fanabeazana azy; samy omeo fahafahana hanovo fahalalana, 10 fa ny saina no mibaiko ny zavatra rehetra ary iza no mahita? Angamba mety ho vehivavy. Hanova ny tantara !
Fananany fahaizana ireo jiolahy ireo mba hahafahany manakorontana ny firenena. Hohazavaina manaraka etoana ny momba izany fanamparam-pahefana ataon’izy ireo izany aml 3 tak 133 otrik’aretin’ny haromotana daholo ity. Io fanafody hitan’ialahy ao anaty tavoahangy kely io dia ho ampy haharomotra ny mponin’i new-york iray manontolo! Olona valo tapitrisa. Ny mponin’i madagasikara iray manontolo !
Asehon’ny mpanoratra ny fandavana ireo fitiavana mikatsaka tombontsoa ho an’ny tena manokana toy ny fitiavan-tena, ny fitiavan-kely, ny fitia misy patsa ; laviny ihany koa ny fitiavana feno fihatsarambelatsihy toy ny hoe fitia varavarana raha tanteraka ny fandavana ireo, izay vao azo lazaina ho tena tia ny olona iray. Hoy izy ao amin’ny hoe tiako71
Ny fiezahana hampiaina ny asa fandinihana amin’ny fampiasana ny lalan-tsaina ara-drafitra dia paika iray hampivelatra ny fanomezam-pahalalana ilay lahabolana. Midika izany fa misy karazan- dahabolana hafa mitovy lenta aminy raisina hodinihina mba hampiavaka tsara ny vontoatin-kevitra. Fakafakaina tsara ihany koa ny zava-misy rehetra teo am-panatontosana ilay lahabolana.
Ny fifaliana , dia anarana azo avy amin’ny fototeny hoe faly ny hoe faly , dia midika hoe ravo. Araka izany, ny fifaliana dia midika hoe firavoana. Ny fahasambarana indray, dia anarana azo avy amin’ny fototeny hoe sambatra koa ny sambatra , dia mpamari-toetra izay midika hoe tsy manan-java-mahory, milamin- tsaina, ary finaritra. Araka izany, ny fahasambarana, dia filaminan-tsaina sy fahatsiarovana ho finaritra eo amin’ny fiainana. Lafin-javatra roa mifameno ny fifaliana sy ny fahasambarana. Ny olona mahatsiaro ho sambatra no manana fifaliana lalandava. Rehefa miaina amim-pifaliana ihany koa, dia feno fahasambarana. Araka an’i ny eja, dia hita soritra eo amin’ny mpifankatia tokoa ireo, amin’ny ankapobeny, rehefa miara-dia izy roa, na mifanila toerana. Toy izao no ilazany azy ao amin’ny tononkalo tiako ny eo anilanao 2004 fa ny azoko ambara sy ny azoko lazaina 49v. A. Tak.25, and.2 50v. Tak.23, and.4
Ireto ihany koa ny tombontsoa heverina fa azo amin’io paika io saina tia karokaroka ; fandraisana andraikitra, fahaizana mndrindra ny asa , fahaizana maneho hevitra fahaizana miady hevitra, fahaizana mamehy ny fotoana; fanomanana azy amin’ny fiainana ho avy fahafantarany ny ao anaty fiarahamonina iray dia samy manana ny andraikiny ny tsirairay izany hoe mitraka fahaleovan-tena ho an’ny mpianatra ny fanaovana asan-tarika ibidem 81. Ho an’ny mpampianatra
Manana ny tantara mampiavaka azy ny kaominina ambanivohitra tritriva. Hojerena manaraka eto ny momba ny fiavian’ny mponina sy ny fiforonan’ny anaran-tanàna. Marihina fa mbola tsy hiditra lalina amin’ny tantara isika eto satria ao amin’ny fizarana manaraka no handalinana izany. 1.1.2.1. Ny fiavian’ny mponina andriana iray antsoina hoe andriamparazato no razamben’ny mponina ao tritriva. Araka ny fandinihana natao dia azo lazaina fa taranaky ny andriana andriamparazato ny mponina ao an-toerana. Anjanapara no iantsoana ireo taranaka ireo. Araka ny voalazan’ny zokiolona nanontanianay dia nanafatra ny andriana mialoha ny hahafatesany , fa ny taranany dia tsy mahazo mampaka-bady andevo. Nanomboka tamin’izay dia tsy tafiditra ao tritriva ny andevo. Ankehitriny, efa miezaka miala amin’io fady ahitana taratra fanavakavahana io ny mponina ao an-toerana. Raha atao indray mijery ny mponina ao tritriva dia mbola ireo taranaka andriana ihany no monina ao. Vazaha mpila ravinahitra iray no nahavita nonina tao. Na izany aza anefa, ireo teratany avy ao tritriva dia efa mila ravinahitra manerana ny nosy. 1.1.2.2. Ny fiforonan’ny anaran-tanàna
Ny renifeo d indonezianina dia mifamaly amin’ny renifeo tr malagasy. Miasa io fifamaliana io eo amin’ny vanin-teny voalohany, eo amin’ny vanin-teny faharoa, an-dohan- teny sy anaty voanteny. Ohatra eo amin’ny vanin-teny voalohany, an-dohan-teny 1 d tr-
Arahamonina malagasy samy manana ny filazany to madagasikara avokoa na ireo olobe mpitahiry ny lovantsofina na ireo mpahay tantara nikaroka manokana momba izany. Ny fiaraha-monina nentim-paharazana manko dia a ka nifampitapitana am- ireo trangan-javatra n e ny angano21 , toa nga izay mampiseho foko betsimisaraka ity andro raha nanototra tatatra iny ny olona tao an-tanana dia nahita zavatra boribory voarakotra volo izy ireo. Nitohy ihany anefa ny fihadina zavatra. Niezaka hivoaka ny tatatra niaviany ilay zavatra fa tsy tafavoaka mihitsy. Nioraka ny olona sasany nanao hoe ny hafa kosa nanao hoe omby azy io! Nitoerany i- mon22
Lamina apetraky ny sekoly e. N. S. Ecole normale supérieure hahazoana ny mari- pahaizana c. A. P. E. Ny fisafidianana lohahevitra iray amin’ireo lalam-pikarohana niofanana. Nironan’ny sainay bebe kokoa ny literatiora am-bava noho izy sady mifono riba ary amin’ny endrika feno kokoa aza angamba. 0.1.2 miankina amin’ny tena manokana
Ohatra mitovy ny ora voafaritra hanatanterahana ny vontoatin-desona riba ho an’ireo sokajy roa ireo samy dimampolo ora tsy izany anefa no hita amin’ny literatiora. Raha toa ka telopolo ora no anaovana izany ho an’ny sokajy a , dia mihena ho roapolo ora kosa io ho an’ny sokajy c-d. Mifanandrify amin’ny endri-panadinana ireo lanjan’ora ireo, satria laza adina mirona mankany amin’ny riba sy lohahevitra, amin’ny ankapobeny, no omena ny kilasy siantifika. Manatombo izany ho an’ny sokajy literera omena vahana kokoa ao ny kanto sy ny literatiora.
Fiheverana ny maha olona sy ny zony dia nanery ireo mpanjanaka ireo hamerina ny fahaleovan-tenan’ireo firenena nozanahany, tafaverina niaraka tamin’izany ihany koa ny fahaleovan-tenan’i madagasikara. Taorian’izany dia repoblika maromaro no nifandimby nisy teto. Tahaka ireo faritra hafa eto madagasikara dia sehatra nisehoan’ireo zotran- tantara ireo ihany koa ny faritra vakinankaratra. Io fizotry ny tantaran’i madagasikara io no ho dingan’ny famelabelarana aroso eto fahavazimba, fahampanjaka, ny famaritana ny sisin-tanin’ny faritra taloha, ny momba an’antsirabe, fahazanatany, taorian’ny nahazoana fahaleovan-tena.
Teny anglisy sy teny frantsay no ampiasain ny mpampianatra satria ity taranja ity dia iraisan ny mpianatra rehetra. Ny mpampianatra kosa anefa dia iray ihany. Ny fandaharam- pianarana frantsay no ampiasaina amin izany ka mizara roa ny taranja ao ny fampiharana ary ao ny teôrika. Tsy maintsy manatanteraka ireo zana-taranja roa ireo ny mpianatra vao mahazo naoty.
Hitanao ireny mameno ny fiangonana isan’alahady manatitra fanatitra, eny an’alitara, na dia manan’ady satria jeso tsy tonga hiantso ny olo-marina fa ho an’ny mpanota ka dia tsy menatra izy, tsy vonona hiala amin’ny sotasota nalaina tao amin’ny filazantsaran’i marka 2 17b na matio 9 13 tsy tonga hiantso ny marina aho fa ny mpanota
Soameva nefa dia ny mifanohitra amin izany no alentik ireo ray aman- dreniko ato an-tsaiko tsy hitako mihitsy akia izany zay hataoko ka! Roahin-dry zareo hody any an-tokatranoko foana ange zaho ato isan andro e! Manala baraka azy amin ny mpiara-monina hono ny fahitan ny olona ahy aty. Liza tsy azoko mihitsy ny ray aman-drenin-dry izany ka? Tsy hitako zay manala baraka azy amin izany? Manan-jo hisintaka ny tokantranony ange ny vehivavy manam-bady rehefa tsy zakany ny ataom-badiny azy e! Ka tsyhitako zay hanala baraka azy amin izany? Angaha in-dry irery moa no vehivavy misintaka any amin ny ray aman-dreniny eto amin ity fiainana ity? Nv, acte 17
Ny kikiaka. Mikarantsana! Ny mpiasa manodidina rehetra anefa tsy misy miseho ho taitra. Tsy misy mihazakazaka hijery izay mila vonjy. Samy milamindamim- pamindra avokoa 95. Eto dia fanoritsoritana ny feo miankina amin’ny habaka no ataon’ny mpanoratra. Ny habaka dia ny faritry ny hôpitaly, ary ny feo kosa dia ny feon- jazakely vao teraka ka mikiakiaka. Nomen’ny mpanoratra anjara toerana lehibe ao anatin’ny tantara ny fanoritsoritana ny habaka. Sady manome endrika kanto kokoa ny asa soratra rahateo izany, no manohina ny fo amam-panahin’ny mpamaky. Tsy feno anefa ny fahafantarana ny tantara iray manontolo raha tsy mazava ny lohateniny. Ny fanazavana ny lohatenin’ny boky no hidirana manaraka. 2.3.6 fanazavana ny lohatenin’ny boky
Ny tsy fianarana lesona mitaky fianaran-desona sy fananana fitadidiana matanjaka mémoire forte ny lesona momba ny tantaran’ny literatiora. Nitaky izany fahaizan-desona izany ny tombana nataon’ny mpampianatra. Nisinisy ihany ireo nahazo isa latsaky ny telo. Saika ireo tsy mba nanana fomba fianatra mazava ny ankamaroany.
Fihina fihipihina mamihimpihina mamihimihina 96 fihitra fihipihitra mamihipihitra mamihimihitra 97 fikitra fikipikitra mamikipikitra mamikimikitra 98 findra findrafindra mamindrafindra mamindramindra 99 fingana fingampingana mamingampingana mamingamingàna 100 fingotra fingopingotra mamingopingotra mamingomongotra 101 fintana fintampintana mamintampitana mamitamintana 102 fintina fintimpintina mamintimpintina mamintimintina 103 fioka fiopioka mamiopioka mamiomioka 104 fitra fipitra mamipitra mamimitra 105 fira firafira mamirafira mamiramira 106 firatra firapiratra mamirapiratra mamiramiratra 107 fisaka fisapisaka mamisapisaka
Nohetsiketsehinrandriamanitra aho hitady azy. Nasehony tamiko ny haratsianrny fahotana, ka nitambesatra mafy taminrny fanahiko ny fahalalana ny heloko. Ahoana anefa no hahazoako famelan-keloka? Tsy fantatro velively! Dia nandeha nitety nyfiangonana sivy teto an-tampon-tanana aho, ka nihaino fatratra ny mpitoriteny nefa tsy nisy na iray aza nanome ahy izay notadiaviko. Notorina teo ambony polipitra ny mari-pitondrantena tokony hotratrarina nefa tsy nolazaina izay hahefana izany; natao antso avo ny lanitra mendrika haleha sy ny helo tokony handosirana nefa ilay lalana sy fahamarinana ary fiainana tsy nokasihan-teny akory. Fa mihoatra noho izany, ny ankabeazanrny toriteny reko taminrizany dia toriteny hatsikana, bedibedy foana. Loza ny fahakiviako! Rehefa tsy nahita izay notadidiaviko tao aminrny fiangonana prôtestanta aho, dia lasa nankany aminrny fiangonana katôlika. Namaky ilay bokikeliny atao hoe heverotsara aho, ka nangorakoraka ery; nandinika nytantaran’ny olona masina aho, ka naniry fatratra ho tonga tahaka azy. Dia nanatonanri mompera lyon izay nanao batemy ahy tao aminrny eglizy katôlika ambodinrandohalo aho, ka namboraka taminy ny fahorianrny fanahiko. Nolazainy tamiko fa raha te-hovonjena aho, dia tsy maintsy miala aminrny fiangonana prôtestanta ka miditra aminrny eglizy katôlika ary manaraka izay rehetra asainy atao. Noho izany dia nikôfesy matetika aho, namonjy lamesa isa-maraina, nivavaka araka ny sapilà, nifady hena isan-joma sy asabotsy, nikapo-tena saika isanralina taminrnykaravasy hamolaka ny nofo, ary nangataka taminrny masina maria sy masindahy augustin, dia nandroso ho katekomena koa aza, ka nianatra taminrny mompera lyon isanrasabotsy koa. Niezaka mafy tahaka izany aho hahazo famelan-keloka, nefa na izany aza tsy nahita fiononana ny fanahiko; ny fahaverezana mandrakizay no nivandravandra lalandava teo anoloanrny masoko! Taminrny mangina tsy fantatry ny havako no nalehako tany aminrny katôlika, sady ny fianarako tao aminrny normal school koa dia mbola notohizako tsara ihany. Rehefa tapitra ny fianaranay katekomena ka handray aminrny alahady manaraka izahay, nantsoinrimômpera lyon aho, ho any aminy, kanilazany fa tonga ny fotoana hanapahako hevitra ka hahasahiako hiseho miharihary fa kaôlika, dia hiangona isanralahady ao aminrny eglizy sady hianatra ao aminrny sekoly katôlika. Nilaza taminrny mômpera aho fa tsy azo atao izany, satria efapololahinrandriana aho, ka raha miala an-keriny tahaka izany dia hahatezitra ny mpanjaka; ary mihoatra noho izany, ny raiko dia mpitandrina nefa marary izy ankehitriny ka hahafaty azy mihitsy raha reny fa mivadika ho katôlika aho. Nangataka mafy taminrny mômpera aho, mba hiandry fotoana mety, fa tsy ho maika izy.
Fitiavana nofinofy asehon’ny mpanoratra fa misy ny fitiavana tsy azo tanterahana na oviana na oviana, na dia samy tia aza ny roa tonta. Maneho izany ny tantaran’i tovo sy i volana ao amin’ny fitiavan-dolo raiki-pitia tamin’i volana i tovo. Nanao izay fomba rehetra hahitany an’i volana izy na dia sarotra aza izany, noho ny elanelan-tany. Indrisy anefa fa tsy olombelona nofo aman-dra intsony ilay nahalatsa-pitia azy. Ny fasana ilevenany ilay nitondran’i volana azy, fa tsy ny tranony velively. Ilay sary natolotr’i volana azy teo am-pisarahany sisa no nanofinofisany ny fitiavany tsy tanteraka. Nisehoan’i volana matetika izy. Mahatsiaro tena ho fanina sy badenina izy rehefa miseho toy izany i volana. Torana mihitsy aza indraindray. Ary rehefa mahatsiaro tena izy, dia indro fa miresaka amin’i volana toy ny miresaka amin’ny olona mbola velona. Noheverin’ny olona ho lasa adala izy noho izany. Herin-taona taty aoriana, nifankatia tamin’ i fenomanana i tovo. Tiany ilay zazavavy satria mitovitovy endrika amin’ i volana. Taty aoriana vao fantany fa hay kambana amin’i volana ity olon-tiany vaovao. Koa tsy i fenomanana amin’ny maha fenomanana azy no notiaviny, fa i volana ao amin’i fenomanana. Noraràn’i volana anefa izy tsy hanambady ity rahavaviny. Tsy hitondra fahasambarana ho azy izany, hoy izy. Toy izao ny resak’i tovo sy i volana to vo volana! Tia anao aho saingy ts y misy azontsika atao malahelo volana m is y ry tovo malalako a! Ah ah ah ah kakakaka nofaranana hatezerana avia hanaraka ahy, tovo! Aza m atahotra! Tovo ts ia ry volana a! M ialà amiko ho’aho ianao, tena tia anao aho saingy tsy anjara ny ants ika.