Lo-Renz-O/malagasy-sentence huggingface dataset:
Raha teo amin’ny fampiasana nomeny indray, dia efa mahazatra ny mpianatra ny fomba fiasa arahin’ity mpampianatra ity amin’ny famakafakan-kevitra. Ho azy dia ny teny fampidirana no tsy maintsy atao voalohany, avy eo mikaroka ny rh sy ny zk ary ny pk. Mamaky ny asa natao avy eo, ka mpianatra iray isaky ny dabilio no mamaky nataony. Lasa malaina noho izany ireo mpianatra sasany ny hanao ny asany, satria sady tsy mijery izay vitany ny mpampianatra, raha ny vontoatin’ny asa no asian-teny, no tsy misava eny am-pitoerana ihany koa. Amin’ny fampiasana entina mody ihany mantsy izy no misava. Efa mahazatra ny mpianatra loatra ihany koa izany fomba fiasa izany. Mety hiteraka fahalainana eo amin’ny mpianatra sasany izany raha mitohy, satria fotoana lavalava ihany no iarahana ao am- pianarana. Tahaka izay ihany amin’ny ankapobeny ny fomba fiasany amin’ny fampiasana entina mody, ankoatra ny fisavana ny enti-mody eny am-pitoerana. Vokatra izany, tsy hanana fahaiza-mikaroka sy paikady maro entina mitrandraka hevitra iray mihitsy ny mpianatra, fa fomba fiasa tokana no mba hananany, mandritra ny taona iray. Miteraka tsy fahombiazana eo aminy anefa izany. Mety tsy hisy aza ny risi-po handray anjara ao an-dakilasy.
Zava-dehibe amin’ny fanatanterahanl-javatra ny fotoana. Matetika anefa dia sahirana amin’io resaka fotoana io ny vehivavy, satria be loatra ny asa aman-draharaha sahaniny indrindra ao an-tokantranony. Amin’ny lafiny pôlitika, dinihina ny anjara toeran’ny lehilahy sy ny vehivavy amin’ny fitarihana sy ny fandraisana fanapahan-kevitra. Jerena ihany koa eo amin’ny lafiny fanabeazana, ny fahafahana manovo fahalalana sy ny vokatr’izay eo amin’ny tsirairay. E- ireo singa manova ny fifandraisana sy na ny toe-javatra misy eo amin’ny lehilahy sy ny vehivavy na facteurs d’influence misy ny singa manova, fa misy koa ny fanoherana na resistance ahitana sokajy ny singa manova ny tsinjara toerana mahazatra tokony hisy ny lehilahy sy ny vehivavy. Ny lafiny toe-karena
Anatin ireo vohitra teo ambany fifehezan ny andriam-bavy rasendrahasina, nonina teo ambohijanamasoandro, araka ny voalaza ao amin ny fizarana voalohany. Ny fianakaviana iray kosa dia vahiny tonga nanorim-ponenana tao firavahana. Valala fiandry fasana no ilazan ity fianakaviana ity ireo terak i soamanjaka izay monina eo tsarahasina, 2 kilômetatra miala eo firavahana no misy azy. Noho ireo mponina ireo monina eo an-tanindrazany izay misy koa ny fasan-drazan ity fianakaviana ity. Tsy mifanao adidy ireo rafitra samy hafa ireo, araka ny fanazavan ireo filoha isan- tsokajiny. Mijanona ho vahiny nasaina ny tsy ao anaty rafitra na an-kasoavana na an- karatsiana. Manaporofo izany fa samy manana maha izy azy ny rafitra tsirairay ary manaiky sy manaja ny fahasamihafana ihany koa. Toy izay ny momba ny mpiray kibon omby izay nahafahana namantatra ny tantarany sy ny momba azy amin ny ankapobeny. Ny fizarana manaraka kosa no ahatarafana ny endriky ny fandraisany anjara amin ny fanatontosana famadihana.
Hitsivolana n 82-029 tamin’ny 6 novambra 1982 momba ny fiarovana ny fitsimbinana ary ny fikajianany harem-pirenena toko voalohany andininy voalohany ny harem-pirenena azo ampiharana ireo fepetra voalaza ao anatin’izao hitsivolana izao dia ny harena voajanahary sy ny haren-tsaina izay mitsinjara ho fanana- mipetraka sy ho fanana-manaraka a. Ireto fanana-mipetraka ireto izany izay rehetra mety fiforonan- javatra voajanahary ka anisan’ izany ireo tsangam-bato voajanahary na ireo fitambaran-javatra vokatry ny fivoaran’ endrika na taovam-piana-hana. Ireo zava-miforona vokatry ny avoatry ny tany sy ny toe- toetrana ary ireo faritra fialofan’ny karazam-biby sy zava-maniry. Ireo tsangam-bato toera- manintona na faritra voaja- nahary kanto izay zavatra mety ho famo- ronana ara-kolon- tsaina ka anisan’izany ireo toera-manintona, sangan’asan’olombelona, sangan’asan’olombelona sy vita nanahary. Ireo tsangambato sangan’ asa vokatry ny taom- panorenana sy sikotra na hosodoko, singan- javatra na firafitra mitahiry ny rakitry ny ela, sisa tavela amin’ny zava-niorina fahiny anjan-tsoratra fitambaran-javatra, fasana. Ireo zava-miorina na sisa tavela amin’ny zava- niorina trano fonenana, fasana, trano fivavahana, sns misy ifandraisany amin’ny zava-dehibe niseho na tantaran’ireo olomanga eo amin’ny lafiny politika, tantara, siansa, kolon- tsaina, fivavahana ary indrindra ireo mihoatra ny150 ta ona. Ireo vondrona fitambaran-java-niorina mitsitokantokana na miaraka ireo zava-miorina ilam-piarovana mba hiavahany, na hanavasavana na handio- vana na hampivoitra ny zavatra iray voafehin’ny fepetra voalazan’izao hitsivolana izao. B. Ireto fanana-manaraka ireto izany izay rehetra ho zava-niforona voajanahary ka anisan’izany izay rehetra mety ho santionam-
Breton, ibidem on en distingue couramment trois types, les opinions communes, les valeurs, les lieux. 50 breton, op. Cit. P 68 le proverbe est souvent, dans ses débuts historiques, une analogie, mais celle-ci s’est refroidie au fil du temps et a fini par devenir une croyance populaire, qui permet de fonder une argumentation d’une autre nature.
Zandary2 io anie, sefo, dia zavatra efa nitranga talohan’ny taratasim-panjakana lazain’ny chef quartié io e! Rabary marina izany, sefo, fa mbola tohizany mandrak’androany zandary2 tsy izany, andriamatoa! Ny masonay anie nahita an’izany tany e! Rabary olobe aho, tompoko, ka tsy mendrika handainga. Ny fitiavako ny taninay sy ny fitsinjovako ny taranaka fara-mandimby no ahatongavako eto. Koa raha tsy hosamborinareo rendrema, izay fantatro mazava tsara izay mety ho antony tsy hanamborana azy, dia hodradradradraiko ao anatin’ny radio sy alefako any amin’ny mpanao gazety ny momban’ny raharaha rehetra sy ny porofo azo tsapain-tanana. Chef q mbola azontsika atao anie, rabary, ny mamonjy ireo orin’asa miaro ny tontolo iainana ireo, toy ny wwf ohatra, raha miseho hahitahita eo izy. Manome baiko ireo zandary roalahy ny lehibeny. Lehibe tsy maintsy ataonareo roalahy miditra eto androany rendrema! Zandary1-2 voaray, sefo! Lasa mivoaka ny sehatra izy roalahy. Manohy ny resadresaka izy telo tavela. Lehibe iverenako ny resakao teo, rangahy! Rabary eny, tompoko! Lehibe toa nilaza ianao teo fa hoe, fantatrao ny antony mety tsy hanamborana an-drendrema? Fa naninona? Rabary mazava ho azy izany, sefo. Ny alika, jamban’ny taolana; ny olombelona very fanahy, jamba ! Tohizo dia ho fantatrao, sefo! Lehibe han! Han! Ha a ah! Nihitanao ve izany sa fanendrikendrehana ihany? Rabary tsy miafina anie izy ireo raha hanao tsolotra, sefo, satria tsy mahalala ny tokony hataonay, hono, izahay tambanivohitra. Lehibe hay va re! Raharaha izany! Chef q tena marina io tenin-drabary io, sefo, satria heverina ho olona fampitahorina ny olona eny ambanivohitra sy fanaovana fahotana bevava. Tsy mahateny intsony ny lehiben’ny zandarin’ala fa niondrika fotsiny sy nanoratsoratra teo izy. Seho 4 miditra ilay zandary roalahy mitondra an-drendrema. Zandary2 indro izy, sefo! Lehibe misaotra anareo! Mipetraha, ry vahiny!
Tantaran’ny literatiora malagasy ny mpanoratra sy ny asa sorany tantara foronina famelabelarana ny boky mitaraina ny tany tenina mpanoratra fanadihadiana lahatsoratra antony lava loatra ka sarotra ianarana, mifangaro maro be ny tenina mpanoratra dia tsy tadidy lava loatra ny tantara ao amin’ny boky tsy tia mamaky boky loatra sarotra ny manakatra hevitra tsy hay ny mamoaka ny renihevitra avy amin’ny zana-kevitra tsy mahay manitatra hevitra sy mifantina ny voambolana tena malagasy 4 tantaran’ny literatiora 3
Le asa tany ou labour de la terre se pratiquait déjà depuis très longtemps et se pratique encore à l’heure actuelle à madagascar qu’en afrique mais surtout sur la partie centre de la grande île. L’association ’’sport asa tany ’’ qui possédait l’initiative de le faire connaître officiellement le 24 juin 2000 essaie toujours de développer cette pratique en faisant des efforts remarquables, à savoir, les organisations des rencontres dans les régions de la capital, entre autre antsirabe, manjakandriana, et miarinarivo ; tout en identifiant les athlètes par des dossards numérotés, et en créant des règlements simples servent seulement pour la vulgarisation de la discipline. Le but de l’association est de pousser très loin ce sport joignant l’essentiel à l’agréable pour arriver au stade parmi tant d’autres et de le rendre compétitive au niveau nationale et même internationale, alors, la question se pose ici comment codifions nous la pratique du ’’asa tany ’’ sans changer son fond et sa forme traditionnelle ?
Ny fanjairana ny lamba landy mahazo tombon-dahiny manokana ny mpanjaitra sy ny mpanao lamaody amin’ny fanodinana ny lamba landy ho azo tafiana, sy ho azo anamboarana kojakoja maro ampiasaina amin’ny fiainana andavanandro. Ohatra amin’izany, ny akanjo, ny lamba fitafy, ny pôketra, ny valopy, ny fanasana, sns. Betsaka kokoa ny karama raisin’ny mpanjaitra lamba landy, ho tonga vokatra samihafa; raha ampitahaina amin’ny fanjairana ny karazan-damba hafa. Lafo vidy ny vokatra vita aminy, noho izany, heverina fa mampidi-bola ihany izy ho an’ny kaoperativa rakotomalala et fils sy ny mpiasa ao aminy.
Azo atao ihany koa ny mampianatra mahandro, amin’ireo vokatra azo tamin’ny fampiharana ny sahanasa. Tombony iray ho an’ny mpianatra ihany koa izany, satria, hiaraha-mihinana izay masaka eo ary fanampin-tsakafo ho azy ireo izany. Voavahan’io fanaovana fampiharana amin’ny sahanasa an-tsekoly io ihany koa noho izany, ny olan’ny tsy fahampiana ara-tsakafo, izay anisan’ny antony mahatonga ny tsy faharahan’ny mpianatra amin’ny fianarana. Eo am-pamaranana ny sahanasa, dia tokony hamporisihin’ny mpampianatra ny mpianatra mba hampihatra izay notovoziny tany an-tsekoly any amin’ny toerana misy azy ireo tsirairay avy. Nilaza mantsy ny pedagôga m. Clapier fa azo eritreretina fa ny kilasin’ny zanaky ny tantsaha iray nahita fianarana, dia ho singa mampihodina ny fivoarana ara-toekaren’ny firenena ka hahay amin’ny alalan’ny fifandaminana hanapotika rafitra tsy afa-miaraka amin’ny fandrosoana teknika. 166
Mbola tsy dia nahaliana anay koa angamba izany fandaharana izany matoa izahay tsy nijery, sady alina be rahateo va mandeha ilay izy koa. Ravao tohizo ny fanazavanao rangahy fa izany izao no mahamaika! Rabenja izao no voalazan’ilay manam-pahaizana tao fa tsy hadinoko raha mpihavana no mivady dia mety hisy fiantraikany any amin’ny taranany voalohany na faharoa izany. Ary raha zanak’olo-mirahavavy no mivady dia azo antoka, tadidio tsara izay, azo antoka fa tsy maintsy sembana, na bobo, na misy takaitra hafa ny taranany. Nitamberina tampoka tato amiko teo io fandaharana tao amin’ny fahitalavitra io raha niady hevitra teo isika efa-mianaka. Koa jereonareo dahy tsara. Izahay mpihavana no nivady mety hisy fiantraikany any amin’ny taranakay izany, araka ny filazan’ilay manam-pahaizana. Tsy hita aloha izany ao aminao ry mbola fa mety ho any amin’ny taranakao. Izany anefa mbola ampian’ny anareo indry, satria azo antoka ho izy ny fisian’ny fahasembanana raha ny taranaky ny zanak’olo-mirahavavy iray tampo. Dia mba hevero kely hoe ho tahaka ny inona sy hanao ahoana izany izay zanakareo raha mbola mikiribiby ihany ianareo? Ny siansa no manazava izany fa tsy ny fomba amam-panao a! Tody sy mbola mifampijery dia samy miondrika tsy mahateny ravao ka ahoana hoy ianareo dahy amin’izany? Toa ankona tsy manan-kalahatra mihitsy izato ianareo? Mahatakatra zavatra lalina tokoa ny ntaolo razantsika. Tsy fantany akory izany siansa izany, nefa hainy fa tsy azo ampivadiana mihitsy ny zanak’olo- mirahavavy iray tampo na dia teo aza ny lova tsy mifindra. Any amin’ny zanak’olom-pirahalahy na aty amin’ny zafiny ohatra anay sy rabenja no anaovany izany. Rabenja efa mandany fotoana ela isika izay, nefa dia mbola homeko minitra vitsy ihany ianareo hieritreretanareo. Ndao isika raao!
Hita taratra amin’izany fa sarotra ho an’ny mpanao pôlitika ny hiaina tsy misy raorao. Izany no ilazan’i botsaiky fa olona tsy mahay mifandamina ireo mpitondra ireo, mpiady lava, tsy manana fijery iombonana. Hoy indrindra izy fa ny seza koa iadivana ary tena ikirizana tsy ilay seza borintsika fa ny seza pôlitika 100
Na izany azy anefa, dia fitaovana nahafahana nitahiry ny teny malagasy tsy ho very izy ireny satria malagasy no nanoratana azy ary tamin ny teny malagasy no namoahana ireo lahatsoratra tao. Nanararaotra nandefa lahatsoratra miresaka fitiavan-tanindrazana tao ihany koa ireo mpanoratra malagasy, na dia tsy mivantana aza izany fa ankolaka noho ny sivana nataon ny mpitondra fanjakana. Nitarika ireo mpanoratra ireo i françois rakotonaivo tany ho any amin ny taona 1940. Nandefa ny asa sorany tao ihany koa ry rafanoharana, charlotte razafiniaina, sns. Nanjary fitaovana nahazoan ny malagasy tombony araka izany ity gazety ity noho izy tsy mba tratran ny sivana ny famoahana azy.
Mitoka anao iha ndrana ahary, mitoka anareo roaza matoe, fa tinerateran’olo hazomanga toy linoton’olo hazomanga toy fe tsy nengako amin’izao avao fa nisaziko i ka avy manday vositsy amy tamàna hahifikifiky anareo ato, handiova anareo, hampanintsinintsy y vatako, y hasavere ako noho y vaveako andesiko amin’ny hazomanga toy ato razanadahy marcel, 51 taona ambohimahavelona, 16 avrily 2013.
Mpanakanto dia mpitondra zava-misy marina, indrindra fa ny zava-misy marina ara- tantara sy ara-piaraha-monina 3 farany, mirakitra tantara sy mitahiry ny teny ny tononkira. Ireo no antony nisafidiananay an’i abel ratsimba sy ny tononkirany. Fa raha misy ny safidy, misy ny tanjona. Koa misy hatrany ny tanjona kendrena, rehefa manao zavatra iray ny olona. Anisan’ny tanjona kendrena amin’ity asa fikarohana ity ny fampahafantarana an’i abel ratsimba miaraka amin’ireo hirany, amin’ny mpamaky sy na mpihaino. Na dia tsy zoviana amin’ny olona maro, indrindra fa ireo efa zokinjokiny aza mantsy izy, dia tsy vitsy ireo tanora ankehitriny no tsy mahalala azy sy ny tononkirany akory. Mboka zava-kendrena amin’ny fanatanterahana izao asa fikarohana izao koa ny hanatevina ireo tahirin-kevitra azon’ny mpampianatra ampiasaina any am- pianarana, ka hampitombo sy hampiitatra ny ambaindain’ny literatiora malagasy. Farany, natao indrindra ity asa ity mba hanentanana sy hampirisihana ny olona manan-talenta amin’ny fihirana, na tsy mahay sy tsy nianatra mozika aza, mba haneho sy hamoaka ary hikolokolo izany talentany izany, tahaka an’i abel ratsimba, fa tsy tokony hafenina na hokobonina fotsiny any anaty any. Mba hahatomombana tsara ny asa fikarohana izay atao dia tsy maintsy misafidy ny haitsikera hitondrany ny fandalinana ny mpikaroka. Manana safidy malalaka ny mpianatra amin’ny fampiasana izay haitsikera tiany hampiharina ao amin’ny asa ataony. Noho ny asanay miompana sy mifototra amin’ny fanadihadiana mpanoratra sy ny asa soratra, dia heverinay fa ny haitsikera miompana amin’ny tantaram-piainan’ny mpanoratra no mifanentana aminy. Araka ny fantatry ny rehetra, tsy azo sarahana amin’ny mpanoratra azy ny asa soratra. Misy fifandraisana akaiky mantsy eo amin’izy ireo, araka izao anambaran- draharolahy azy izao ny fandalinana ny tantaram-piainan’ny mpanoratra dia hanampy ny mpamaky amin’ny fanakarana ny hevi-dalina voarakitra ao 4
Raha nandinika ny fifandraisan’ny olombelona amin’ny toe-javatra ivelan’ny vatana isika tao amin’ny fizarana faharoa, eto kosa dia ny fifandraisan’ny ao anatin’ny olombelona no hojerena ka hisongadina amin’izany ny vatana, saina, fo, fanahy. Tsy hijanona amin’ny fampahalalana anefa ny fandinihana fa itarina amin’ny fiasan’izy ireo avy ary indrindra ny heriny. Araka izany hitsinjara toko telo ity fizarana ity ao amin’ny toko voalohany no hanolorana ny fifanohinan’ny vatana sy ny saina, lokoina ao anatin’ireo sarin-teny maro isan-karazany. Ao amin’ny toko faharoa kosa dia fomba filazan-javatra maneho ny fitondran- tena ananan’ny tsirairay. Ao amin’ny toko fahatelo indray dia ny sarin-teny mampijoro ny fifandraisan’andriamanitra sy ny olombelona no aseho. Ity fizarana fahatelo ity no tena hanasongadinana ny maha izy ny mpanoratra ka haseho ao amin’ny toko voalohany ny maha mpandinika azy, ao amin’ny toko faharoa dia ny maha mpanabe sy raiamandreny azy ary farany ao amin’ ny toko fahatelo no ahitana ny maha mpino kristiana azy. Ireo rehetra ireo dia hotarafina amin’ny alalan’ny sarin-teny avokoa. Ary ny famahavahana ireo no maneho ny sanda aman-danjan’ny sarinteny ampiasaina150.
Noho izany rehetra izany dia toa tandindonin’ny fahafatesana mandrakariva ny mpanoratra. Tebiteby sy ahiahy hatrany no manelohelo ao an-tsainy. Arindrany ao anaty tononkalo izany hoavy ilay fotoana. Ho vetivety foana! Haneno ilay trompetra, ho tapitra eo ny fetra! 182
Fehiny tokony hiezaka ny mpanoratra hanangona lahatsoratra araka izay tratrany ; tokony hifantina ireo lahatsoratra ahitana mpampitohy ny mpanoratra ; tokony ho lahatsoratra pedagôjika hatrany no iantefan’ny safidy, izany hoe, lahatsoratra mitondra fanabeazana sy maneho ny hasin’ny teny malagasy ; tokony hisy toerana manokana ho an’ny fanazavana ireo teny sarotra ; tokony ho fohy sy misy heviny ny fehezanteny, satria ny fehezanteny fohy no mora tadidy.
Acte 15 solo , rasesily , raneny alina, fara mbola mitaraina malefaka solo mitoloko irery ary toa tsy mahenoheno an-dry zareo mitabataba sy mivezivezy intsony ange izaho izany e ? Fa fa misy inona ary? Misento aza hitako ka manino-maninona ao ny vadiko? Aiza no tany halehako raha sanatria ka asa fotsiny angamba ny hanaovan- dramatoa ralène ahy ? Ry zareo efa nanitrikitrika ny tokony hanarahana ny tenin-drasazy ny tsy maintsy hiterahana eny amin’ny hopitaly. Andriamanitra ô! Tahio ny mpanomponao, avoty ny ain’i fara mianaka. Mamelà ny helokay tompo ô! Amen! Rasesily miantso solo a! F inona ity mampitanondrika anao eo no tsy henonao akory izahay miantso? Solo fa ahoana ry neny , teraka? Rasesily ndeha haingana karakarao ny sarety hitondrana azy any amin ny hopitaly. Solo an? Mifendrofendro f. Fa naninona i fara ry neny a? ! Lazao fa aza anefanana aho e! Rasesily i fara tsy maninona akory fa solo fa ahoana e! Misy inona ry neny a! ?
Ny mpampianatra anisan’ny mifanerasera akaiky amin’ny mpianatra ny mpampianatra. Manana andraikitra lehibe amin’ny fanabeazana ny mpianatra izy amin’izany. Noho izany, mpampianatra mahavita fiofanana avokoa no mampita ny fahalalana ao amin’ny sekoly akanin’ny marenina. Isaky ny roa taona ny fampiofanana mpampianatra, ary mandefa ny isan’ny mpampianatra izay ilainy ny sekolin’ny marenina rehetra. Ny mpandraharaha nasionaly no tompon’andraikitra amin’izany fampiofanana izany. Matetika no manafatra mpampianatra hafa manam-pahaizana avy any ivelany izy arakaraka ny filan’ny mpampianatra. Ankoatra izany, misy ny fotoana ihaonan’ny mpampianatra rehetra ao amin’ny sekoly akanin’ny marenina mba hanaovana jery todika sy hanatsarana ny fampianarana herinandro mialoha ny fidiran’ny taom-pianarana vaovao, ary isaky ny telovolana mandritra ny fotoam- pianarana. Teo aloha, ny olona manana mari-pahaizana bepc no manaraka ny fiofanana ho mpampianatra. Ankehitriny, takina ny fananana mari-pahaizana baccalaureat araka ny fanazavan’ny tompon’andraikitra, dia matotra kokoa ity farany, hany ka moramora ny fampitana ny fahalalana ho an’ny mpiofana. Miisa roapolo ny mpampianatra ao amin’ny sekoly akanin’ny marenina amin’izao fotoana izao dimy ambin’ny folo ny isan’ny mpampianatra mandre, ary dimy no isan’ny marenina. Ny anton’izany dia mba hahamora ny fampianarana miteny ho an’ny mpianatra marenina ao amin’ny akanin-jaza. Toy izao ny fitsinjarana ireo mpampianatra ireo amin’ny ambaratonga samihafa ao amin’ny sekoly sekoly fanabeazana fototra mpampianatra dimy 5
Mpitondra ara-panahy ho mpamangivangy ny ondry andrasany tokoa. Aoka ity antokon’olona ity hahalala tanteraka ny toetran’ireo fianakaviana maro tandremany. Raha tiana ho vanona ny ondry andrasana, tsy ampy intsony ny haody, tompoko, aoka isika hivavaka, veloma tompoko dinidinika sy tapatapak’ahitra no ilaina isan-tokantrano hahitàna ny aretina mamely azy avy. Karazan’ny resak’i jesosy tamin’i nekodemosy sy ilay vehivavy samaritana, no tena ilaina ho an’ny tokantrano malagasy amin’izao fotoana izao. Ary tsy tokony hisy hilana ny andro alahady afa-tsy ho fanaterana, sy famerenana izay efa natao tamin’ny herinandro mialoha azy, sy ho fangataham-pitahiana ho an’ny herinandro izay hanaraka azy.
Ramamonjisoa j, juillet-decembre 1983, l’extension urbaine de tananarive, nouveau visage, in révue de géographie u3, pp 65-104 ramiaramanana bd, 1993, l’architecture dans la tradition des hautes terres centrales , in bulletin de l’academie nationale des art, des lettres et des sciences tome 71 1-2 pp 13-14 -ranaivoson dominique, 2011, dictionnaire des personnalités historiques, antananarivo, tsipika, 2ème édition rasoarifetra b et alli, 2008, ny harem-pirenena tandindomin-doza torozotra ho an’ny olom-pirenena, fikambanan’ny vondrom-bahoaka isan-tokony, antananarivo, 68p ravelojaona, 1937, firaketana ny zavatra sy ny fiteny malagasy. Dictionnaire encyclopedie malgache. Lettre aba-ari , imprimerie industrielle, antananarivo ravelomanantsoa h et alli, 1993, etudes de patrimoine architecturale et urbanisme de tananarive, antananarivo, fivondronan’antananarivo renivohitra, carps, 180p rivonjanahary, avril 2009, ny lapan’i praiministra rainilaiarivony sy ny ao amboditsiry sy ny fanarenana azy, maitrise es-lettres, flsh, dllm, pvp -razafimahefa, 2005, problematique du quqrtier en anthropologie urbaine , in hiratra n 06, pp 145-150 testa jp, 1971, l’habitat sur les hautes plateaux de l’imerina au xix ème s , in centre documentation des villes en développement, paris, 60p testa jp, 1971-1972 ii, habitat traditionnel ancien les hautes terres , in révue de madagascar n 53-54, pp 73-107.
Misaotra satria lehibe ny azafady, mari-panajana ny tokonana iantranoanareo. Tsy sodokan’ny natao mandrosoa ianareo ka hiantsampy eny am-pitoerana entana. Na dia tsara nify anoloana aza ianareo, tsy nitsako alohan’ny vazana. Ny fotoam-bita tokoa, hono, tsy mahaleo ny sampona, ny andraso andraso mahariva andro. Nefa na dia izany aza efa eto ny solon-tenan’ny maro isam-pianakaviana, atrehi-mahavita iamboho-mahefa ka arosoy raha misy ny dinika fa ny fotoana mandroso.
Gastrien ratsitontanirina, ny fitaizana manoloana ny fielezan’ny silamo amin’ny faritr’i vohipeno, maîtrise en théologie, ivory fianarantsoa, jolay 1999 92 lavonèes h , bekoropoka quelques aspects de la familiale et sociale d’un village malgache, 1967, pp 152 en tant que tout près de dieu, les ancêtres sont source de grâce et de protection
Ny fahaizana miady hevitra dia mety hahazoana toerana ambony eo amin’ny fiarahamonina 100, raha ny voalazan’i paul jagot no ifotorana. Ary i paul jagot dia nahatsikaritra fa misy olona manana ny rariny saingy mangina izy noho ny tsy fahaizany miteny 101. Araka izany, dia heverinay fa tena ilaina sy mahasoa ity ady hevitra ity. Tahaka izao ny fizotran’io ady hevitra na ’’débat’’ io. Omen’ny mpanabe lohahevitra ny mpianatra. Ohatra amin’izany lohahevitra izany ny hoe fifanajana ny tanjona amin’io araka ny nolazain-dramatoa louisette 102, dia ny fahalalam-pomba izay ny lesona tiana hotsoahina ao anatiny. Tiana hipaka any amin’ny mpianatra ny lanjan’izany fahalalam-pomba izany. Asaina manao tantara an-tsehatra kely scénette aloha izy ireo entiny maneho izay ao an-tsainy ao momba io fifanajana io omena 15 minitra izy anomanany an’izany rehefa vita ny tantara an-tsehatra, vao manontany amin’izay ny mpanabe hoe maninona kay ianao no tokony hanaja olon-dehibe, inona no dikan’ny olon-dehibe aminao, maninona ianao no manao azafady raha mandika olon-dehibe izany hoe miainga amin’iny tantara nataon’ny mpianatra teo iny ny fanontaniana. Dia samy milaza ny heviny eo avokoa izy rehetra, ary raikitra ny fifanankalozan-kevitra. Eto ny ceres dia mampiasa ny fomba fampianarana antsoina hoe méthode interrogative ou ma eutique izany hoe tarihina amin’ny alalan’ny fanontaniana ireo mpianatra, miainga amin’ny fahalalana izay heverina fa efa fantany, mankany amin’ny tanjona manokana tiana hotratrarina. Ary amin’izany dia ny mpianatra ihany no ezahina