LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
ිශාල ජල කඳක් සහිතව ඉහළ නැග ඉතා වේගයෙන් වෙරළ දෙසට ගමන් කරයි. මෙම ක්‍රියාකාරිත්වය සුනාමියක් ඇති වීමයි.	 2004 දෙසැම්බර් 26 වන දින ඇති වු සුනාමි රළ හේතුකොට ගෙන ජිවිතක්ෂයට පත් වු ජන සංඛ්‍යාවරටමරණයට පත් වු ජනසංඛ්‍යාවඅතුරුදහන් වු ජනසංඛ්‍යාවඉන්දුනිසියාව237,071113,937ශ්‍රි ලංකාව30,9574,698ඉන්දියාව16,3895,554තායිලන්තය5,3932,994මාලදිවයින8226මැලේසියාව68-මියන්මාරය61-බංග්ලාදේශය2-සෝමාලය298-කෙන්යාව1-2004 දෙසැම්බර් 26 වන දින ඇති වු සුනාමි ක්‍රියාකාරිත්වයේ බලපෑමපාරිසරික බලපෑම		සුමාත්‍රා දුපත් වල ඇති වු භූමිකම්පාව හේතුකොටගෙන පෘතුවිය සිය කක්ෂය වටා භ්‍රමණය වීම කෙරෙහි බලපෑමක් සිදු වී ඇති බව කැලිෆෝනියා විශ්ව විද්‍යාලය මගින් කළ අධ්‍යයනයකින් හෙළි වී ඇත. මේ අනුව අගහරු ග්‍රහයා දෙසට මදක් තල්ලු වී ගොස් ඇත. භූගෝල විද්‍යාඥ  පවසන ආකාරයට පෘතුවිය කක්ෂය වටා භ්‍රමණය වීමට ගතවන කාලය මයික්‍රෝ තප්පර තුනකින් වෙනස් වී ඇත. මෙම වෙනස්කම් නිසාපෘතුවිය කාළගුණික වෙනස්කම් රැසකට ලක් වී ඇත. සුමාත්‍රා දුපත් මීටර් 100 කින් නිරිත දෙසට
තල්ලු වී ඇත.එමෙන්ම කොරල් පර ඇතුළු වෙරළ පාරිසරික පද්ධතීන් රැසක් වෙනසකට ලක් වී ඇත.සමාජීය බලපෑමසුනාමි හානි		සුනාමි රළ හේතුවෙන් ආසියානු රටවල් රැසක විශාල පිරිසක් ජිවිතක්ෂයට පත් වීම හා අවතැන් වීමට ලක් විය. වගු අංක 4.1 මගින් දැක්වෙන්නේ එම එක් එක් රටවල් වල ජිවිතක්ෂයට පත් වු ජනසංඛ්‍යාවයි.විශාල පිරිසක් මරණයට පත් වීම නිසා සමාජීය ගැටළු රැසක් බලපාන ලදි.ආර්ථික බලපෑම				සුනාමි රළ හේතුකොටගෙන ආසියාතික රටවල ආර්ථිකය කෙරෙහි දැඩි බලපෑමක් ඇතිවිය. ධීවර, සංචාරක හා වෙරළ ආශ්‍රිත සුළු පරිමාණ කර්මාන්ත රැසක් සුනාමි රළින් විනාශයට පත්විය. සුනාමි රළ ක්‍රියාකාරිත්වය හේතුවෙන් ධීවර කර්මාන්තයට සිදු වු බලපෑම පිළිබඳව සලකා බැලීමේදී සුනාමි රළ ක්‍රියාකාරිත්වය බලපෑ රටවල් 11තුළම ධීවර කර්මාන්තයේ නියැලෙන ධීවරයින්, ධීවර ආම්පන්න, ධීවර යාත්‍රා හා ධීවරයන්ගේ නිවාස විනාශයට පත්විය.මේ වෙබ් අඩවිත් බලන්න2004 සුනාමියමුලාශ්‍රජන හා සංඛ්‍යා ලේඛන දෙපාර්තුමේන්තුවපළමුවෙනි ගජබාහුපළමුවෙනි ගජබාහු (ක්‍රි.ව. 114 - 136) රජු රජරට රාජධානියේ රජ කළ සිංහළ රජෙකි. ගජබාහු යන්නෙහි තේරුම හස්තියෙකුගේ අ
ත් ඇත්තා යනුයි. ඔහු ගජබාහුක ගාමිණී  නමින්ද ඔහු  හැඳින්වේ.  ඔහු ආගමට ඉතා ලැදි එමෙන්ම දකුණු ඉන්දීය දේශපාලනය කෙරෙහි මහත් උනන්දුවක් දැක් වූ රජ කෙනෙකු ලෙස  සැළකුම් ලැබුවේය. එමෙන්ම පත්තිනි දේවියට වැඳුම් පිදුම් කිරීමේ සිරිත ශ්‍රී ලංකාවට හඳුන්වා දුන්නේ ඔහු යයිද කියනු ලැබේ.  ඔහුගේ පාලන කාලය පිළිබඳව මුල්ම තොරතුරු ලැබෙන්නේ මහාවංශයෙනි. එසේම එළාර රජුගේ විස්තරද සමග "සීලප්පදිකාරම්" හි වැඩි වශයෙන් විස්තර වන එකම සිංහල රජතුමාද ඔහුය. ජීවිතය සහ ආගමගජබාහුගේ තරුණ කාලය සම්බන්ධයෙන් ලැබෙන තොරතුරුවලට අනුව ඔහු  අනුරාධපුර පාලකයා වූ වංශනාසික තිස්ස (110 - 113) සහ මහමත්ත බිසවගේ පුතා වූ බව පමණක් පෙනෙන අතර ඊට අමතරව වෙනත් තොරතුරු නොලැබේ. ඒ අනුව ඔහු තම පියා වූ තිස්සගේ පාලන සමයේදී සිදු වූ කරිකාලන් නමැති චෝල රජුගේ රජරට ආක්‍රමණය වැනි වෙනත් බොහෝ වැදගත් සිද්ධීන් පිළිබඳව දැනුවත්ව සිටියේය. කරිකාලන් රජරට ආක්‍රමණය කොට ඉන්දියාවේ කාවේරි නදිය හරහා ඉදිකරන වේල්ලක් බැඳීම සඳහා ඉන්දියාවට ගෙන යාමට සිංහල වැසියන් 1200 ක් දෙනා අල්ලා ගන්නා ලදී. (කරිකාලන්ගේ පාලන සමය ගජබාහුට වඩා අවුරුදු 100 ක් පසුව සිදුවූ බවට සමහර ඉතිහාසඥයින් දක්වන තොරතුරුද
සැලකිල්ලට ගත යුතුය)මහාවංශයෙන් විස්තර වන්නේ ගජබාහුගේ පාලන කාලය වසර විසි දෙකක් බවයි. කරිකාලන්ගේ ආක්‍රමණය ගැන හෝ ඉතා ප්‍රසිද්ධ කථාවක් වන ගජබාහුගේ දකුණු ඉන්දියන් ආක්‍රමණයක් ගැන තොරතුරු හෝ මහාවංශයේ නොදැක්වේ. ඵහෙත් ඵ් වෙනුවට ඔහු මාතු විහාර සහ රුවික යන විහාර දෙකද අභය උත්තර නම් ස්ථූපයද කළ ශාෂනකාමී රජෙකු ලෙස ඵහි විස්තර කර ඇත. දුටු ගැමුණු රජු කරවූ මිරිසවැටිය දාගැබට ආවරණයක් සැපයීම හා අභයගිරි විහාරවාසී භික්ෂූන්ට ආහාර සමඟ ජලය සැපීමට ජලාශයක් නිමැවීම සම්බන්ධයෙන්ද ඔහු ගරු බුහුමනට පත් විය. ඵසේම අභයගිරි ථූපය සතර වාහල් කඩ වැඩි දියුණු කිරීම ද ඔහු විසින් කරන ලද්දක් විය.පත්තිනි දේවී වන්දනාව ශ්‍රි ලංකාවට හඳුන්වා දීමේ පුරෝගාමියා ලෙසද ගජබාහු රජු බුහුමනට පාත්‍ර වේ. චෝල රජෙකු වූ සෙන්ගුවුට්ටන් විසින් කන්නගීට (මෙම කාරණයේදී පත්තිනි දේවියයි) කෝවිලක් පූජා කිරීමේ සිද්ධියේදී ගජබාහුද සිටි බව සිල්පදිකාරකම් හි දක්වා ඇත. ඉන්දියාවේ සිට ඔහු ආපසු පැමිණීමේදී බුදුන්ගේ පාත්‍ර ධාතුව පමණක් නොව පත්තිනි දේවියගේ පා සළඹද ගෙනාවේය. ඉන් පසු මුලතිව්වලට නොදුරු වට්ටපල්ලි නම් ස්ථානයේ පත්තිනි දේවිය වෙනුවෙන් කෝවිලක් නිර්මාණය කළේය. කෙසේ වෙතත්
වෙනත් මත වලින් කියවෙන්නේ පත්තිනි වන්දනාව ලංකාවට පැමිණෙන්නේ 13 වැනි ශත වර්ෂයේදීය යනුවෙනි. ගජබාහු පෙරකී සිද්ධියේදී පෙනී සිටීම විස්තර කරන්නට ඇත්තේ පත්තිනි දේවි වන්දනාව කිසියම් නිත්‍යානුකූල ආරම්භයක් පෙන්වා දෙනු පිණිස විය හැකිය.මහනුවර පවත්වනු ලබන වාර්ෂික ඇසළ පෙළහර ගජබාහුගේ පාලන සමය සිහිපත් කරන්නකැයි කියවේ. චෝල අධිරාජ්‍ය කරා මෙහෙයවනු ලැබූ සාර්ථක ආක්‍රමණ කිපයකින් පසු ඊට ස්තුතිය පුද කිරීමට අනුරාධපුර විෂ්ණු දේවාලය මගින් පෙරහැරක් ආරම්භකරන ලද අතර අද දක්වා ඵය උත්සවයක් ලෙස වර්ධනය වී ඇත.ගජබාහුගෙන් පසු මහල්ලක නාග නම් ඔහුගේ රජුගේ මාමා රජකමට පත්විය.ඔවුන් විසින් නායකත්වය සැපයුනු රෝමානු කතෝලික සභාව විසින්  ශුද්ධවර භාවයට එසවුනු හෝ සාන්තුවරයන් ලෙසින්  පිළිගැනුනු හෝ පාප්වහන්සේලා ලැයිස්තුවක් මෙම ලිපිය විසින් දැක්වෙයි.  සම්පූර්ණ වශයෙන් පාප්වහන්සේලා 80 (265 අතුරින්) දෙනෙක් සාන්තුවරයන් ලෙසින් සැලකෙන අතර, මෙය වෙත මුල් පාප්වහන්සේලා 35 දෙනාමද  පළමු 54 අතුරින් 52 දෙනෙකුද ඇතුළු වෙති. මෙයට අමතර වශයෙන්, තවත් පාප්වහන්සේලා 16 දෙනෙකු සාන්තුවරභාවයට එසවීමෙහි පෙළෙහි සිටින අතර, භාග්‍යවත්භාවයට එසවීමෙහි ප්‍රාරම්භක අවධි
ය පසු කර හෝ වර්තමානයෙහි එම අවධියෙහි හෝ සිටිති.ඉතාමත් මෑතදී ශුද්ධවරභාවයට එසවුනු පාප්වහන්සේ වනුයේ  දෙවන ජුවාම් පාවුළු පාප්වහන්සේ වන අතර, එතුමාගේ ශුද්ධවරභාවයට එසවීමේ ක්‍රියාවලිය ඇරඹුනේ 2005 මැයි මසදී වන අතර එතුමා භාග්‍යවත්භාවයට එසවුනේ 2011, මැයි 1 වන දිනදීය. දෙවන ජුවාම් පාවුළු පාප්වහන්සේ සහ විසිතුන්වන ජුවාම් පාප්වහන්සේ ශුද්ධවරභාවයට එහවුනේ 2014 අප්‍රේල් 27 දිනදීය.[1]සාන්තුවරයෝපළමුවන  අඩේයොඩටුස් පාප්වහන්සේතුන්වන ඒඩ්‍රියන් පාප්වහන්සේපළමුවන අගපිටෝස් පාප්වහන්සේඅගාතෝ පාප්වහන්සේපළමුවන ඇලෙක්සැන්ඩර් පාප්වහන්සේඇනක්ලීටස් පාප්වහන්සේඇනිසීටස් පාප්වහන්සේපළමුවන ඇනස්ටීටියස් පාප්වහන්සේඅන්ටේරුස් පාප්වහන්සේදෙවන බෙනඩික්ට් පාප්වහන්සේපළමුවන බොනිෆස් පාප්වහන්සේසතරවන බොනිෆස් පාප්වහන්සේකායුස් පාප්වහන්සේපළමුවන කලික්ස්ටස් පාප්වහන්සේපළමුවන සෙලස්ටීන් පාප්වහන්සේපස්වන සෙලස්ටීන් පාප්වහන්සේපළමුවන ක්ලෙමන්ට් පාප්වහන්සේකෝර්නීලියස් පාප්වහන්සේපළමුවන ඩැමසස් පාප්වහන්සේඩයනිසියුස් පාප්වහන්සේඑලීතීරස් පාප්වහන්සේපළමුවන ඉයුජීන් පාප්වහන්සේයුසීබියස් පාප්වහන්සේයුටිකියන් පාප්වහන්සේඉවාරිස්ටුස් පාප්වහන්
සේෆේබියන් පාප්වහන්සේපළමුවන ෆීලික්ස් පාප්වහන්සේතුන්වන ෆීලික්ස් පාප්වහන්සේසතරවන ෆීලික්ස් පාප්වහන්සේපළමුවන ගෙලාසියොස් පාප්වහන්සේපළමුවන ග්‍රෙගරි පාප්වහන්සේදෙවන ග්‍රෙගරි පාප්වහන්සේතුන්වන ග්‍රෙගරි පාප්වහන්සේහත්වන ග්‍රෙගරි පාප්වහන්සේහිලාරියොස් පාප්වහන්සේහෝර්මිස්ඩාස් පාප්වහන්සේහිජයිනස් පාප්වහන්සේපළමුවන ඉනසන්ට් පාප්වහන්සේපළමුවන ජුවාම් පාප්වහන්සේවිසිතුන්වන ජුවාම් පාප්වහන්සේ[2]දෙවන ජුවාම් පාවුළු පාප්වහන්සේපළමුවන ජූලියස් පාප්වහන්සේපළමුවන ලියෝ පාප්වහන්සේදෙවන ලියෝ පාප්වහන්සේතුන්වන ලියෝ පාප්වහන්සේසතරවන ලියෝ පාප්වහන්සේනවවන ලියෝ පාප්වහන්සේලීනස් පාප්වහන්සේපළමුවන ලුසියස් පාප්වහන්සේමාර්සෙලීනුස් පාප්වහන්සේපළමුවන මාර්සෙලර්ස් පාප්වහන්සේමාර්ක් පාප්වහන්සේපළමුවන මාටින් පාප්වහන්සේමිල්ටයඩීස් පාප්වහන්සේපළමුවන නිකොලස් පාප්වහන්සේපළමුවන පැස්කෝල් පාප්වහන්සේපළමුවන පාවුළු පාප්වහන්සේපේදුරු පාප්වහන්සේපළමුවන පයස් පාප්වහන්සේපස්වන පයස් පාප්වහන්සේදහවන පයස් පාප්වහන්සේපොන්චියන් පාප්වහන්සේපළමුවන සර්ජියස් පාප්වහන්සේසිල්වේරියොස් පාප්වහන්සේසිම්ප්ලීසියුස් පාප්වහන්සේසිරිකියුස් පාප්වහන්සේපළමුව
න සික්ස්ටස් පාප්වහන්සේදෙවන සික්ස්ටස් පාප්වහන්සේතුන්වන සික්ස්ටස් පාප්වහන්සේසෝටර් පාප්වහන්සේපළමුවන ස්ටීවන් පාප්වහන්සේපළමුවන සිල්වෙස්ටර් පාප්වහන්සේසුමාකුස් පාප්වහන්සේටෙලෙස්ෆොරොස් පාප්වහන්සේපළමුවන අර්බන් පාප්වහන්සේපළමුවන වික්ටර් පාප්වහන්සේවිටාලියාන් පාප්වහන්සේසැකරී පාප්වහන්සේසෙෆීරිනුස් පාප්වහන්සේසෝසිමුස් පාප්වහන්සේභාග්‍යවත්හූඑකොළොස්වන බෙනඩික්ට් පාප්වහන්සේදෙවන කලික්ස්ටස් පාප්වහන්සේතුන්වන  ඉයුජීන් පාප්වහන්සේදහවන  ග්‍රෙගරි පාප්වහන්සේපස්වන ඉනසන්ට් පාප්වහන්සේඑකොළොස්වන ඉනසන්ට් පාප්වහන්සේනවවන පයස් පාප්වහන්සේ[3]දෙවන අර්බන් පාප්වහන්සේපස්වන  අර්බන් පාප්වහන්සේ[4]තුන්වන වික්ටර් පාප්වහන්සේ[5]පූජ්‍යයෝහයවන පාවුළු පාප්වහන්සේ[6]දොළොස්වන පයස් පාප්වහන්සේදෙවියන්ගේ සේවකයෝදහතුන්වන බෙනඩික්ට් පාප්වහන්සේපළමුවන ජුවාම් පාවුළු පාප්වහන්සේ[7]හත්වන පයස් පාප්වහන්සේආශ්‍රිත↑  සංරක්ෂිත පිටපත, http://www.ncregister.com/site/article/its-official-john-paul-ii-and-john-xxiii-to-be-canonized-april-271/, ප්‍රතිෂ්ඨාපනය 2014-04-29 ↑ බයෝග්‍රෆි ඔෆ් බ්ලෙ. ප
ෝප් ජෝන් XXIII↑ බයග්‍රෆි ඔෆ් බ්ලෙ. පෝප් පයස් IX↑ Webster, ඩග්ලස් රේමන්ඩ්. "පෝප් බ්ලෙ. අර්බන් V." ද කැතලික් එන්සයික්ලොෆීඩියා. වෙළුම. 15. නිව්යොර්ක්: රොබට් ඇප්ල්ටන් සමාගම, 1912. 13 පෙබ. 2013↑ Webster, ඩග්ලස් රේමන්ඩ්. "පෝප් බ්ලෙසඩ් වික්ටර් III." ද කැතලික් එන්සයික්ලොෆීඩියා. වෙළුම. 15. නිව්යෝර්ක්: රොබට් ඇපල්ටන් සමාගම, 1912. 13 පෙබ. 2013↑ ඩේක්ලරේෂන් ඔෆ් හෙරොයික් වර්චූ ඔෆ් ද සර්වන්ට් ඔෆ් ගෝඩ්, පෝල් VI↑ ඕපනිං ඔෆ් ද කෝස් ඔෆ් කැනනයිසේෂන් ඔෆ් ද සර්වන්ට් ඔෆ් ගෝඩ් අල්බීනෝ ලුචානි, පළමුවන ජුවාම් පාවුළු පාප්වහන්සේ: නොවැම්බර් 23, 2003පාරනාසික කෝඨරකපාරනාසික කෝඨරක ලලාට දර්ශනයකදී දිස්වන අයුරුපාරනාසික කෝඨරක වල පාර්ශවික ප්‍රක්ෂේපණයවිස්තරලතින්සිනුස් පැරනේසලස්හඳුන්වනග්‍රේ ගේp.998MeSHParanasal+SinusesDorlands/ElsevierParanasal sinusesTAA06.1.03.001FMAFMA:59679Anatomical terminologyපාරනාසික කෝඨරක  යනු, නාසික කුහරය වටා (කුංජක කෝඨරක), ඇස් වලට ඉහළින් (ලලාට කෝඨරක), ඇස් අතරමැදිව (ඡිද්‍රාස්ථි කෝඨරක), සහ කීලාස්ථියන්ට පිටුපසින් (කීලාස්ථි කෝඨරක) වශයෙන් පිහිටි, යුගල සතරකින් සැදි වාතය-පිරි අවකාශ  සමූහයකි
. මෙම කෝඨරක නම් ලබා ඇත්තේ, ඒවා පිහිටි වක්ත්‍ර අස්ථි වල නම් අනුව යමිනි.ව්‍යුහයමානවයන් සතුව පාරනාසික කෝඨරක කිහිපයක් ඇති අතර, ඒවා උපකාණ්ඩ වලට බෙදා නම් ලබා ඇත්තේ, කෝඨරක පිහිටා ඇත්තේ කුමන  අස්ථි තුලද, ඒවායේ නම් අනුව යමිනි:කුංජක කුහර ලෙසින්ද හැඳින්වෙන,  කුංජක කෝඨරක යනු, පාරනාසික කෝඨරක අතුරින් විශාලතම ඒවා වන අතර, ඇස් වලට යටින්, කුංජක අස්ථිය තුල පිහිටා ඇත.ලලාට කෝඨරක, ඇස්වලට උත්තර ලෙසින්, නලලෙහි හෙවත් ලලාටයෙහි තද කොටස තනන ලලාට අස්ථිය තුල පිහිටා ඇත.ඡිද්‍රාස්ථි කෝඨරක තැනී ඇත්තේ, නාසය සහ ඇස් අතර පිහිටන  ඡිද්‍රාස්ථි අස්ථිය තුල සැදෙන ප්‍රභින්න වාත කෝෂ වෙතිනි.කීලාස්ථි කෝඨරක, පිටියුටරි ග්‍රන්ථිය මධ්‍යයෙහි, කීලාස්ථි අස්ථිය තුල පිහිටයි.පාරනාසික වාත කෝඨරක, ශ්වසන අපිච්ඡදය (පක්ෂ්මධර ව්‍යාජ ස්තරිභූත ස්තම්භික අපිච්ඡදය) වෙතින් අතුරුණු ලබයි.ප්‍රවර්ධනයපාරනාසික කෝඨරක ප්‍රවර්ධනාත්මකව තැනෙනුයේ,  නාසික කුහරය වෙතින් පැනනගින වාතය-පිරි කෝෂයන් (වායව අන්ධාශ) විසින්, අස්ථිය සෑරීම නිසාවෙනි. පුර-ප්‍රසව අවධියෙහි ඇරඹෙන මෙම ක්‍රියාවලිය, ජීවියෙකුගේ ආයු කාලය පුරා දිගටම සිදු වෙයි.අනෙකුත් සතුන්
තුලවිවිධ සතුන් තුල  (බොහෝ ක්ෂීරපායියන්, පක්ෂීන්, පියාඹනු-නොලබන ඩයිනොසොරියන් සහ, කුම්භිලයන් අඩංගු) පාරනාසික කෝඨරක ඇති වෙයි. මානව-නොවන සතුන් තුල, කෝඨරක ඇති වන අස්ථීන් විවිධාකාර වෙති.කෘත්‍යයX-කිරණ රූපයක පෙනෙන පරිදී පාරනාසික කෝඨරකයන්හී පාර්ශ්වික ප්‍රක්‍ෂේපනයක්කෝඨරකයන්හී ජීව විද්‍යාත්මක භූමිකාව විවාදයට පාත්‍රවූ කරුණක් වුවද, විය හැකි කෘත්‍යයන් කිහිපයක් යෝජනාවී ඇත:හිස් කබලෙහි ඉදිරිපස  සහ විශේෂයෙන් මුහුණේ අස්ථීන්ගේ සාපේක්ෂ බර අඩුකරලීම.කටහඬෙහි අනුනාදය ඉහළ දැමීම.මුහුණට එල්ල වන පහර වලදී ස්වාරක්ෂකයක් සැපයීමනාසික කුහරයෙහි විගස සිදු විය හැකි උෂ්ණත්ව වෙනස්වීම් වලින්, දන්ත මූල සහ ඇස් වැනි සංවේදී ව්‍යුහයන් පරිවාරණය කිරීම.මෙම පෙදෙසෙහි  සෙමෙන් සිදුවන වාත පිරිවැටුම භාවිතයෙන් ආශ්වාස වාතය ආර්ද්‍රකරණය සහ රත්කිරීම.අන්තර්නාසික සහ මස්තු වායු පීඩන නියාමනයප්‍රතිශක්තිවිද්‍යාත්මක ආරක්ෂණයමෙසේ විවිධ යෝජනා තිබුණද, පාරනාසික කෝඨරක කිසිම ජීව විද්‍යාත්මක කෘත්‍යයක් සිදුනොකරමින්, ඒ වෙනුවට  සත්භාවෝදයේදී පසරයක් ලෙසින් ප්‍රවර්ධනය වූවා විය හැක.[1]සායනික අදාළතාවප්‍රදාහයප
්‍රධාන ලිපිය: කෝඨරක ප්‍රදාහයපාරනාසික කෝඨරක සහ නාසික කුහරය එකිනෙක හා සම්බන්ධ වන්නේ  පූට ලෙසින් හැඳින්වෙන කුඩා විවර තුලිනි. අසාත්මික ප්‍රදාහයක් නිසා හෝ සෙම්ප්‍රතිශ්‍යාවක් හා සමග ඇතිවන නාසික අතුරුණුවෙහි ඉදිමුමක් නිසාවෙන් හෝ මේවා පහසුවෙන් අවහිර විය හැක. මෙය සිදුවුවහොත්, කෝඨරක තුල ශ්ලේෂ්මලයෙහි සාමාන්‍ය අපවහනයට අවහිරතා  සිදුවන අතර, කෝඨරක ප්‍රදාහය ඇතිවිය හැක. කුංජක අපර දත් පිහිටන්නේ කුංජක කෝඨරකය සමීපයෙහි බැවින්, දත් වල ආසාදන වැනි  කිසියම් රෝග ක්‍රියාවලීන් පවතියි නම්, සායනික ගැටළු පවා එය විසින් ඇති කර ලිය හැක. අසබඩ ඇති තවත් දතක ආසාදනය මූලාශ්‍ර කොට ගෙන ඇති වන ප්‍රදාහය ආකාරයෙන් වන ද්වීතියක කෝඨරක ප්‍රදාහයද මෙම සායනික ගැටළු වල අංගයක් විය හැක.[2]අමතර රූපපාරනාසික කෝඨරකමෙයද බලන්නසැකිල්ල:ව්‍යුහ විද්‍යාව-පදආශ්‍රිත↑ සොලිකෝෆර්, ක්‍රිස්ටෝෆර් (24 ඔක්තොම්බර් 2008). "අ මෝර්ෆෝජොනෙටික් මොඩ්ල් ඔෆ් ක්‍රේනියල් නියුමටැයිෂේෂන් බේස්ඩ් ඔන් දි ඉන්වේසිව් ටිෂූ හයිපොතසිස්". දි ඇනටමිකල් රෙකෝඩ්. 291 (11): 1446–1454. doi:10.1002/ar.20784. {{cite journal}}: Unknown parameter |coa
uthors= ignored (|author= suggested) (help)↑ ඉලස්ට්‍රේටඩ් ඇනටමි ඔෆ් ද හෙඩ් ඇන්ඩ් නෙක්, ෆෙරව්ඉාර්ක් ඇන්ඩ් හෙරිං, එල්සෙවියර්, 2012, පි. 68බාහිර සබැඳිParanasal sinus හා සබැඳි මාධ්‍ය විකිමාධ්‍ය කොමන්ස් හි ඇත.Paranasal+sinuses at eMedicine ශබ්දකෝෂයදි ඇනටමි විස්: CT පැරනේසල් සයිනසස්සයිනස් ප්‍රොබ්ලම්ස් නිවිප්‍රසයිනූසයිටිස්: සිම්ප්ටම්ස්, කෝසර්ස්, ඇන්ඩ් ට්‍රීට්මන්ට්ටෙක්සාස් විශ්වවිද්‍යාලයීය වෛද්‍ය අංශය: පැරනේසල් සයිනස් ඇනටමි ඇන්ඩ් ෆන්ෂන් සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2013-05-27 at the Wayback Machineලැට්වියා ජනරජයකොඩියCoat of armsජාතික ගීය: Dievs, svētī Latviju!  God Bless Latvia! ගොනුව:Latvian National Anthem (instrumental).oggජනවාර්ගික කණ්ඩායම්  (2011)59.5% ලැට්වියානුවන්,27.4% රුසියානුවන්,3.5% බෙලරුසියානුවන්,2.4% යුක්‍රේනියානුවන්,2.3% පෝලන්ත ජාතිකයන්,1.3% ලිතුවෙනියානුවන්,3.6% වෙනත්[1]ජාති නාම(ය)ලැට්වියන්රජය• ජනාධිපති Egils Levits• අගමැති Krišjānis Kariņšරුසියාවෙන් නිදහස ලැබිම• ප්‍රසිද්ධ කල දිනය1 නොවැම්බර් 18, 1918• පිළිගත් දිනය ජනවාරි 26, 1921• රුසියානු අධිවාසය අගෝස
්තු 5, 1940• නාසි ජර්මන් අධිවාසය ජුලි 10, 1941• රුසියානු අධිවාසය 1944• නිවේදනය කල දිනය මැයි 4, 1990• ප්‍රතිසංස්ථානය කල දිනය අගෝස්තු 21, 1991[2]වර්ග ප්‍රමාණය• සම්පූර්ණ24,938 sq mi (64,590 km2)• ජලය (%)1.57% (1,014 km2)දදේනි (ක්‍රශසා)2010 ඇස්තමේන්තුව• සම්පූර්ණ$32.513 බිලියන[3]• ඒක පුද්ගල$14,460[3]දදේනි (නාමික)2010 ඇස්තමේන්තුව• සම්පූර්ණ$24.045 billion[3]• ඒක පුද්ගල$10,694[3]ගිනි (2003)37.7මධ්‍යමමාසද (2010) 0.769[4]දෝෂය: අනීතික HDI අගය · 48thව්‍යවහාර මුදලLats (Ls)වේලා කලාපයUTC+2 (EET)• ගිම්හාන (DST)UTC+3 (EEST)1 Latvia is de jure continuous with its declaration November 18, 1918.ලැට්වියා ජනරජය උතුරු යු‍රෝපයේ බෝල්කන් ප්‍රදේශයේ පිහිටි රටකි. එහි මායිම් උතුරින් එස්ටෝනියා (343 Km) දකුණින් ලිතුවේනියා (588 Km) නැගෙනහිරින් රුසියානු සමුහාණ්ඩුව (276 Km) සහ ගිණිකොණින් බෙලාරූස් (141 Km) හා බෝල්ටික මුහුද හරහා බටහිර ස්විඩනය දක්වා වැටී ඇත. භුමි ප්‍රමාණය වර්ග කි.මී 64,589 (වර්ග සැතපුම් 24,938) වන අතර සෞම්‍ය දේශගුණයන් පවතී. ලැට්වියානුවන් (බෝල්ටික්) සංස්කෘතිය වශයෙන් එස්ටෝනියානුවන් හා ලිතුවේනියානුවරුන්ට නෑ
කම් කියයි. වර්තමානයේ ඉන්දු යුරෝපියානු පවුල තුල බොල්ටික් භාෂාව, පවුල තුල ඇති එකම භාෂාව වන්නේ ලැට්වියන් හා ලිතුවේනියන්ය. ලැට්වියා නම ලැටුආ ගඟ ආශ්‍රිත‍කොට නිර්මාණය වුවක් යැයි සැළකේ. ලැට්වියා එක්සත් පාර්ලිමේන්තු සමුහාණ්ඩුවක් වන අතර නගර සභා 118 බෙදා ඇත. (ප්‍රාන්ත 109 හා නගර 9) අගනුවර හා විශාලතම නගරය වන්නේ රිගාය. එහි ජනගහනය මිලියන 2.24 වන අතර යු‍රෝපියානු සංගමයේ අඩුම ජනගහනය සිටින රට හා එහි ජනගහනය 1991 සිට අඩුවෙමින් පවතී. ලැට්වියා 1991 සැප්තැම්බර් 17 සිට එක්සත් ජාතීන්ගේ 2004  මැයි 1 සිට යුරෝපියානු සංගමය හා 2004 මාර්තු 29 සිට නේටෝහි සාමාජිකත්වය දරයි. 1991 දි ලැට්වියා නිදහස ලැබු අතර 1990 දි ආර්ථික පසුබෑමෙන් පසු 1998 - 2006 වර්ෂවල දි එය යුරෝපයේ ඉදිරියෙන් ඇති දළ ජාතික නිෂ්පාදිත(GDP) අගයයන් බවට පත්විය. 2008 – 2010 වර්ෂයන්හි පැවති ලෝක ආර්ථික අර්බුදයෙන් යුරෝපානු සංගමයේ සාමාජිකයන්ගෙන් තදින්ම බලපෑ සාමාජිකයාය. එහි ආර්ථික අවපාතය එම වර්ෂයේදී 26.54% ක් විය. ඒක පුද්ගල ආදායම යුරෝපානු සංගමයේ සාමාන්‍යයට අනුව 57.3% කි. මෙම අගය සාමාජික රාජ්‍යයන් අතරේ දිළිඳුතම අගයක් ගනී. 2009 වර්ෂයේ දී රාජ්‍යයේ කැළැඹුණු වෙනසක් වු
අතර එය හේතුවෙන් රට නව දේශපාලන ස්ථාවරත්වයක් දරයි.↑ 1.0 1.1 Table: IS07. RESIDENT POPULATION BY ETHNICITY AT THE BEGINNING OF THE YEAR↑ උපුටාදැක්වීම් දෝෂය: අනීතික <ref> ටැගය;FINemb නමැති ආශ්‍රේයන් සඳහා කිසිදු පෙළක් සපයා නොතිබුණි↑ 3.0 3.1 3.2 3.3 "Latvia". International Monetary Fund. සම්ප්‍රවේශය 2011-04-30.↑ "Human Development Report 2010" (PDF). United Nations. 2010. සම්ප්‍රවේශය 5 November 2010.ක්ෂුද්‍ර ඉංජිනේරු විද්‍යාව යනු සාමාන්‍යයෙන් මිලිමීටර් 1 ට වඩා අඩු විෂ්කම්භයෙන් යුත් නාල (ක්ෂුද්‍ර නාල) හෝ උප මිලිමීටර් මාන ඇති අනෙකුත් ව්‍යුහ වැනි කුඩා පරිමාතුළ රසායනික හෝ භෞතික ක්‍රියාවලි සිදු කිරීමේ විද්‍යාවයි. මෙම ක්‍රියාවලි කාණ්ඩ නිෂ්පාදනයට ප්‍රතිවිරුද්ධ පරිදි එනම් සාමාන්‍යයෙන් අඛණ්ඩ ගලායාම් ක්‍රමයකට සිදු කරන අතර ක්ෂුද්‍ර ක්‍රියාවලි ඉංජිනේරු විද්‍යාව රසායනික නිෂ්පාදනය සදහා මෙවලමක් බවට පත් කිරීමට ප්‍රමාණවත් තරම් ප්‍රතිදානයක් ලබාදෙයි. මේ නිසා ක්ෂුද්‍ර ක්‍රියාවලි ඉංජිනේරු විද්‍යාව ඉතා කුඩා මුළු පදාර්ථ ප්‍රමාණ සමග කටයුතු කරන ක්ෂුද්‍ර රසායනික විද්‍යාව සමග පටලවා නොගත යුතුය.ක්ෂුද්‍ර
ව්‍යුහ ප්‍රතික්‍රියාකාරක හෝ ක්ෂුද්‍ර ප්‍රතික්‍රියාකරක තුළ සිදුවන රසායනික ප්‍රතික්‍රියා සමග සම්බන්ධ වන ක්ෂුද්‍ර ක්‍රියාවලි ඉංජිනේරු විද්‍යාවේ උප ඒකක ක්ෂුද්‍ර ප්‍රතික්‍රියා තාක්ෂණය ලෙස හදුන්වනු ලැබේ.ක්ෂුද්‍ර ව්‍යුහ ප්‍රතික්‍රියාකාරක හෝ ක්ෂුද්‍ර ප්‍රතික්‍රියාකාරකවලට ආවේනික වාසියකි. එනම් එමගින් පෘෂ්ට වර්ගඵලයට පරිමාව දරණ විශාල අනුපාතය නිසා වැඩි දියුණු වීමෙන් ඇති තාප හුවමාරුව හා ස්කන්ධ හුවමාරුවයි. උදාහරණ ලෙස විලයන ක්‍රියාවලියක දිග පරිමාණය ක්ෂුද්‍ර නාළයක හෝ ඊට වඩා දිගින් අඩු එකකට සන්සන්දනය කළ හැකි අතර ඉතා කුඩා කාලයක් තුළදී (සාමාන්‍යයෙන් මිලි තත්ත්පර කිහිපයක් තුළදී) කාර්යක්ෂමව ප්‍රතික්‍රියාකාරක මිශ්‍ර කරගත හැකිය. හොඳින් තාප සන්නයන කරන ද්‍රව්‍ය අදාල ප්‍රතික්‍රියාව සදහා නිවැරදි උෂ්ණත්ව පාලනයක් සපයයි. උදාහරණ ලෙස අධික තාපදායක ප්‍රතික්‍රියාවක් (ප්‍රතික්‍රියා නාළ වලින් තරළමය අතින් වෙන් කර ඇති) ක්ෂුද්‍ර ව්‍යුහ ප්‍රතික්‍රියා කාරකයේ අඩංගු විට සම්පුර්ණයෙන්ම පාහේ සමෝෂ්ණ වන පරිදි සිදු කළ හැකිය. එම නාල වලදී අවශ්‍ය තරම් උස් තාප ධාරිතාවයකින් යුතු සිසිල් ද්‍රව්‍යක ගලායාම පවත්වා ගනු ලැබේ. සමෝෂ්ණ නොවන ක්‍රියා
වලියක් සිතා මතාම අයත් කර ගැනීම සඳහා ක්ෂුද්‍ර ව්‍යුහ ප්‍රතික්‍රියාකාරකවල උෂ්ණත්වය නිරන්තරයෙන් වෙනස් කිරීමද සිදු කළ හැකිය.ටීක් බෝලජිල් බෝල ගැසීම ජිල් බෝල හෙවත් ටීක් බෝල යොදාගනිමින් කරන සෙල්ලමකි. ගමේ ක්‍රීඩාව - ශ්‍රි ලංකාවශ්‍රී ලංකාවේ ගම්මාන ආශ්‍රිතව ජිල් ක්‍රීඩාව වඩාත් ප්‍රචලිතය. අලුත් අවුරුදු කාලයේදී මෙම ක්‍රීඩාවට ප්‍රධාන තැනක් ලැබේ[තහවුරු කර නොමැත]. පොළවෙහි අඳින ලද කොටුවක් ආශ්‍රිතයෙන් ජිල් ක්‍රීඩාව සිදු කෙරෙයි.ක්‍රීඩාව කරන ආකාරයසෙල්ලම් කරන සියලුම ළමයින් ගෙන් , සමාන ජිල් බෝල ගනනක් එකතුකර ගනී.ඉන්පසු පලමුව සෙල්ලම් කරන ළමයා, මේ බෝල වලින් 1 හැර අනෙත් සියල්ල කොටුව තුල රැදෙන ආකාරයට විසිකරයි.ඉන්පසු, තමාගේ අත ඇති බෝලයෙන් , කොටුව තුල ඇති බොලයකට එල්ලය බලා පහර දී, එම වාරය දිනා ගත හැකිය.කොටුව තුල සලකුණු කල වලක් ඇත, එයට බෝල්යක් වැටුනොත්, එය වලෙන් ගොඩඑන ලෙස පහරදීම කලයුතුයි. නැතිනම්, සිදුවන්නේ, පහරදීමේ වාරය අනෙත් ක්‍රීඩකයාට හිමිවෙයි. නැවත මුල් පියවරෙ සිට ක්‍රීඩාව සිදුවෙයි.ජවහර්ලාල් නේරුඉන්දියාවේ පළමුවන අගමැතිතනතුර දරමින්15 අගෝස්තු 1947 – 27 මැයි 1964Monarchසයවන ජ
ෝර්ජ් (1947-1950)ජනාධිපතිවරයාරාජේන්ද්‍ර ප්‍රසාද්සර්වපල්ලි රාධකෘෂ්ණන්Governor Generalබුරුමයේ අර්ල් මවුන්ට්බෑටන්චක්‍රවර්ති රාජගෝපාලචාරිDeputyවල්ලභ්භායි පටේල්පූර්වප්‍රාප්තිකයාතනතුර ඇති කෙරිණිඅනුප්‍රාප්තිකයාගුල්සාරිලාල් නන්ද (වැඩ බලන)ආරක්ෂක ඇමතිතනතුර දරමින්31 ඔක්තොම්බර් 1962 – 14 නොවැම්බර් 1962පූර්වප්‍රාප්තිකයාවී. කේ. කෘෂ්ණ මෙනන්අනුප්‍රාප්තිකයායශ්වන්ත්රාඕ චවාන්තනතුර දරමින්30 ජනවාරි 1957 – 17 අප්‍රේල් 1957පූර්වප්‍රාප්තිකයාකෛලාශ් නාත් කාට්ජුඅනුප්‍රාප්තිකයාවී. කේ. කෘෂ්ණ මෙනන්තනතුර දරමින්10 පෙබරවාරි 1953 – 10 ජනවාරි 1955පූර්වප්‍රාප්තිකයාඑන් ගෝපාලස්වාමි අයියන්ගර්අනුප්‍රාප්තිකයාකෛලාශ් නාත් කාට්ජුමුදල් ඇමතිතනතුර දරමින්13 පෙබරවාරි 1958 – 13 මාර්තු 1958පූර්වප්‍රාප්තිකයාටී. ටී. කෘෂ්ණාමචාරිඅනුප්‍රාප්තිකයාමොරාජි දේසායිතනතුර දරමින්24 ජූලි 1956 – 30 අගෝස්තු 1956පූර්වප්‍රාප්තිකයාසී. ඩී. දේශ්මුඛ්අනුප්‍රාප්තිකයාටී. ටී. කෘෂ්ණාමචාරිවිදේශ කටයුතු ඇමතිතනතුර දරමින්15 අගෝස්තු 1947 – 27 මැයි 1964පූර්වප්‍රාප්තිකයාතනතුරු ඇතිකෙරිණිඅනුප්‍රාප්තිකයාගුල්සාරිලාල් නන්දපුද්ගලික තොරතුරුඋපත14 නොවැම්බර් 1889(1889-11-14)අලහබාද
්, වයඹ-පළාත්, බ්‍රිතාන්‍ය ඉන්දියාවවිපත27 May 1964(1964-05-27) (වයස 74)නව දිල්ලිය, ඉන්දියාවදේශපාලන පක්ෂයඉන්දියානු ජාතික කොංග්‍රසයකලත්‍රයාකමලා නේරුදරුවන්ඉන්දිරා ගාන්ධිඋගත් ශාස්ත්‍රාලයTrinity College, CambridgeInns of Courtවෘත්තියඅධිනීතිඥඅත්සනපණ්ඩිත් ජවහර්ලාල් නේරු (1889 නොවැම්බර් 14 – 1964 මැයි 27) කොංග්‍රස් පක්ෂයේ ප්‍රධාන දේශපාලන නායක යා වූවා මෙන්ම ඉන්දියානු නිදහස් ව්‍යාපාරයේ අවශ්‍යම තැනැත්තා වූ අතර නිදහස් ඉන්දියාවේ ප්‍රථම අගමැති ද විය. ඔහු යුද්ධයෙන් පසු කලායේ ජාත්‍යන්තර දේශපාලනය තුළ ප්‍රධානම තැනැත්තා (ඔහු තුන්වන ලෝකයේ අයිතිවාසිකම් කරුණු සැලකීමෙන් නිගමනය කර පුද්ගලයා) වූවා මෙන්ම ඉන්දියානු දේශපාලනයේ විශාල බලයක් පවතින නේරු - ගාන්ධි පවුලේ පීතෘ මූලිකයා ද වූවාය. ඔහු පිළිබඳ වැඩිපුර සඳහන් වූවේ පණ්ඩිත් ජී (ශිෂ්‍යත්වය) සහ පණ්ඩිත් නේරු වශයෙනි. ධනවත් ඉන්දියානු අධි නීතීඥවරයෙක් මෙන්ම දේශපාලනඥයෙක් වන මොතිලාල් නේරු මහතාගේ පුත්‍රයෙකු වූ නේරු විශිෂ්ට වූ තරුණ වයසේ දී ඉන්දියානු ජාතික කොංග්‍රසයේ සමාජවාදී ප්‍රගතිශීලී කණ්ඩායමේ නායකයා බවට පත්වූවේය. කොංග්‍ර‍ස් නායකයා ලෙස ඉහලට යමින් මහත්මා ගාන්ධි යටතේ උපදේශකයෙ
කු ලෙස සිටින අතර නේරු තුමා ජනකාන්ත, විප්ලවවාදී නායකයෙකු ලෙස බ්‍රිතාන්‍ය අධිරාජ්‍යයෙන් සම්පූර්ණ නිදහස ලබා ගැනීමට කතා කළ ඔහු අවසානයේ ගාන්ධිගේ දේශපාලන හිමිකරු ලෙස හැඳින්වූවේය. යාවජීව, ධනවාදී, බුද්ධිමත් නේරු නිරන්තරව ෂේබියන් සමාජවාදයට හා රාජ්‍ය අංශය සඳහා පක්ෂව කතා කරමින්‍බොහෝ කල් සිට පැවතෙන ආර්ථික සංවර්ධනයේ අභියෝග කතා කිරීමට හැකි විය.කොංග්‍රස් නායකයා ලෙස සේවය කරමින් නේරු නිදහස් ඉන්දියාවේ කොඩිය 1947 අගෝස්තු 15 නව දිල්ලියේ දී එසවූ අතර අගමැති ලෙස සේවය කළේය. ඔහුගේ දියණිය ඉන්දිරා හා වැඩිමහල් පුතු රජීව් යන දෙදෙනාම අගමැති සහ ඉන්දියානු ජාතික කොංග්‍රසයේ නායකයා ලෙස සේවය කළ අතර රජීව්ගේ බිරිඳ සෝනියා එම අයුරින් සේවය කළාය. ඔහුගේ දිගු නිල දරන කාලය නිදහස් ඉන්දියාවේ සම්ප්‍රදායන් සහ සැලැසුම් හැඩගැස්වීමට උපයෝගී වූවාය.උරුමයනේරුගේ ප්‍රතිමාව, Aldwych, ලන්ඩන්ඉන්දියාවේ ප්‍රථම අගමැති සහ බාහිර කටයුතු පිළිබඳ ඇමති වශයෙන් ජවහර්ලාල් නේරු නූතන ඉන්දියා රජය හා දේශපාලන සංස්කෘතිය සම්පූර්ණ විදේශ පිළිවෙතක් සමඟ හැඩගැස්වීමේ ප්‍රධාන කාර්ය භාරය ඉටු කළාය. ඔහු ජාත්‍යන්තර ප්‍රාථමික අධ්‍යාපනය ඉන්දියාවේ ඉතා දුරින් පිහිටි ග්‍රාමීය
ප්‍රදේශවල මුළුගැන්වුණු ළමයින්ට ළඟා කර දීම පිළිබඳ සැලසුම් නිර්මාණය කිරීමේ ස්තූතිය ලබා ගනී. නේරුගේ අධ්‍යාපන ප්‍රතිපත්තිය ලොව ඉහල අධ්‍යාපන ආයතන වන ඉන්දියාවේ සියලු වෛද්‍ය විද්‍යාව පිළබඳ ආයතනය තාක්ෂණය පිළිබඳ ඉන්දියානු ආයතනය පිළිබඳ ජාතික ආයතන සහ කළමණාකරණය පිළිබඳ ඉන්දියානු ආයතනය සංවර්ධනය කෙරේ බලපානු ලැබුවාය.නේරු තුමා වරප්‍රසාද නොලත් හෝ අඩු වරප්‍රසාද ඇති අය වෙනුවෙන් හැම අත පැතිරුණු සැලසුමක් පිහිටුවමින් ඉන්දියාවේ වාර්ගික කොටස්, සුළු ජාතීන්, කාන්තාවන්, කුල වශයෙන් ලැයිස්තු කළත්, පෙළපත වශයෙන් ලැයිස්තු කළත් තම සමාන අයිතිවාසිකම් හා යුතුකම් ලබා දීමේ ගෞරවය ලැබුවේය. නේරු තුමාගේ සමානාත්මකව පිළිබඳ මහත් ලැදියාව නිසා ඔහු කාන්තාවන්ට හා පරිහානි පංතිවලට වෙනස් කොට සැලකීමට විරුද්ධව එය නැවතීමට උත්සාහ ගෙන ක්‍රියාකිරීම ඔහුගේ ජීවිත කාලය තුළ සීමිත සාර්ථකත්වය ඔහු ලැබුවේය.ආශ්‍රිත↑ "ද මොන්ට්‍රියල් ගැසට්". ගූගල් නිව්ස් ආකයිව්. 9 ජූනි 1964. p. 4. http://news.google.co.in/newspapers?id=LZotAAAAIBAJ&sjid=jp4FAAAAIBAJ&pg=7168,1579610. ↑ Ramachandra Guha (23 September 2003). "Inter-faith Harmony: Where Nehr
u and Gandhi Meet Times of India". The Times Of India.↑ In Jawaharlal Nehru's autobiography, An Autobiography (1936), and in the Last Will & Testament of Jawaharlal Nehru, in Selected Works of Jawaharlal Nehru, 2nd series, vol. 26, p. 612,පරිගණක වක්ත්‍ර සජීවනය යනු ප්‍රාථමික වශයෙන්  පරිගණක චිත්‍රක හා බැඳි එක් ක්ෂේත්‍රයක් වන අතර එහි අඩංගු වන්නේ මානව හිසෙහි සහ මුහුණෙහි අනුරූ නිමැවීමෙහි හා සජීවනයෙහි  ආකෘති සහ ශිල්පක්‍රම වෙති. එහි විෂය ක්ෂේත්‍රය හා ප්‍රතිදාන ආකාරය හේතුවෙන් එය, මනෝවිද්‍යාවෙහි සිට සාම්ප්‍රදායික සජීවනය දක්වා පරාසය තුල පවතින වෙනත් බොහෝ විද්‍යාත්මක සහ කලාත්මක ක්ෂේත්‍රයන්ට ආශ්‍රිතව පවතියි. වාචික සහ අවාචික සන්නිවේදනයෙහිදී මිනිස් මුහුණෙහි වැදගත් බව නිසාවෙන් හා  පරිගණක චිත්‍රක දෘඪාංගයන්හී සහ මෘදුකාංගයන්හී අභිවර්ධනයන් නිසාවෙන් පරිගණක වක්ත්‍ර සජීවනය කෙරෙහි සැලකිය යුතු තරම් විද්‍යාත්මක, තාක්ෂණික හා කලාත්මක සැලකිල්ලක් යොමුවී ඇත.වක්ත්‍ර සජීවනය සඳහා පරිගණක චිත්‍රක ක්‍රම ප්‍රවර්ධනය කිරීම  1970 ගණන්වල මුල් භාගයෙහි ඇරඹුනද, මෙම ක්ෂේත්‍රයෙහි ප්‍රධාන සාධනයන් මෑතදී සිදුවී ඇති අතර 1980 ග
ණන් වල අග භාගයෙන් පසුව සිදුවී ඇත.රූපජනනයෙහි සිට ත්‍රිමාන  ආකෘතිකරණය සහ විදැහුම දක්වා දිගු පරාසයක විවිධ ශිල්පක්‍රම මාලාවක් පරිගණක වක්ත්‍ර සජීවනයට අයත් වෙයි. සජීවනකෘත වෘත්තාන්ත චිත්‍රපට හා  පරිගණක ක්‍රීඩා විෂයයෙහි එහි භාවිතය චීරප්‍රකට හා ජනප්‍රිය වුවද  සන්නිවේදනය, අධ්‍යාපනය, විද්‍යාත්මක විලම්බනය, සහ  කාරක-පාදක පද්ධතීන් (නිදසුනක් ලෙසින්  සබැඳි පාරිභෝගික සේවා නියෝජකයන්) වැනි තවත් බොහෝ ක්ෂේත්‍රයන්හී එහි යෙදුම් පැතිර පවතියි.ඉතිහාසයඅවුරුදු සිය ගණනක සිටම විද්‍යාත්මක අන්වේශණයට ලක් වු විෂයක් ලෙස මනුෂ්‍ය වස්ත්‍ර අභිනය හැදින්විය හැක. චක්ත්‍ර සංචලනය සහ අබිනය පිළිබද අධ්‍යනයක් ඇරඹු‍වේ ජෛව විද්‍යාත්මක දෘෂ්ටි කෝණයකිනි. 1640 දී පමණ සිදු කෙරැණු John Bulwer ගේ අධ්‍යනයන්ට පසුව චාල්ස් ඩාවින්ගේ කෘතියක් වන  The Expressions of the Emotions in Men and Animals  යන කෘතිය චර්යාත්මක ජීව විද්‍යාවේ නුතන පර්යේෂණ වලට මහත් ඉවහලක් විය.මෑතක දී වක්ක්‍ර සංචලනයන් විස්තර කිරිමට ගන්නා ලද වැදගත් උත්සහයක් ලෙස  Facial Action Coding System (FACS) හැදින්විය හැක. Ekman  සහ Friesen  විසින් 1978 දදී හදුන්වාදෙනු ලැබු FA
CS මුලික වක්ත්‍ර ක්‍රියා ඒකක 64 නිර්වචනය කරයි. මෙම ක්‍රියා ඒකක අතුරින් ප්‍රධාන කොටසක නිරැපණය කරන්නේ ඇස් බැමි ඉහල දැම්ම, ඇස් ගැසීමේ දී, කතා කිරිමේ දී වක්ත්‍ර පේශින්ගේ මුලික සංචලනයන්ය. ක්‍රියා ඒකකයන්ගේ 8 ක් වෙන් වී ඇත්තේ දැඩි, ත්‍රිමාන, හිසෙහි සංචලනයන්ටය. එනම් දකුණට සහ වමට හිස කැරකවි‍ම සහ ඇඹරවීම හා උඩ පහළ, ඉදිරියට සහ පසුපසට චලනය කිරිම,  කෘතිම මුහුණු වල සංචලනයන් විස්තර කිරිමට සහ වක්ත්‍ර ක්‍රියාන් ගැන විමසිලිමත් වීමට FACS සාර්ථකව යොදා ඇත.පර්ඝනක මුල වක්ත්‍ර අභිනය ආදර්ශනය සහ සජීවනයට නුපුරැදු වෑයමක් නොවේ. 1970 ගණන් වල මුල සිටම පාහේ පරිගණක මුල වක්ත්‍ර අභිනය නිරෑපණය සිදු විය. ප්‍රථම ත්‍රිමාන වක්ත්‍ර සජීවනය නිර්මාණය කරනු ලැබුවේ 1972 දී  Parke විසිනි. 1973 දී  Gillenson විසින් ඉරි මගින් අදින ලද වක්ත්‍ර අනුරෑ එක්ලස් කොට සංස්කරණය කිරිමේ පද්ධතියක් සොයා ගන්නා ලදි. 1974 දී Parke  විසින් පරාචිතිකකරණය වු ත්‍රිමාන වක්ත්‍ර අකෘතියක් වැඩි දියුණු කරන ලදි.1980 වසරේ මුල් භාගය වන විට Platt විසින් ප්‍රථම වරට ශරිරික මුල, පේශි මගින් පාලනය කල හැකි වක්ත්‍ර ආකෘතිය දියුණු කිරිම සහ Brennan  විසින්  විකට වක්ත්‍ර නිරෑප