LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
ිං රාජවංශයFairbank, John K. and Liu, Kwang-Ching, ed. The Cambridge History of China. Vol. 2: Late Ch'ing, 1800–1911, Part 2. Cambridge U. Press, 1980. 754 pp.Mann, Susan. Precious Records: Women in China's Long Eighteenth Century (1997)Naquin, Sysan, and Evelyn S. Rawski. Chinese Society in the Eighteenth Century (1989) excerpt and text searchPeterson, Willard J., ed. The Cambridge History of China. Vol. 9, Part 1: The Ch'ing Dynasty to 1800. Cambridge U. Press, 2002. 753 pp.Rawski, Evelyn S. The Last Emperors: A Social History of Qing Imperial Institutions (2001) complete text online freeStruve, Lynn A., ed.  The Qing Formation in World-Historical Time.  (2004). 412 pp.Struve, Lynn A., ed.  Voices from the Ming-Qing Cataclysm: China in Tigers' Jaws (1998)Yizhuang, Ding. "Reflections on the 'New Qing History' School in the United States," Chinese Studies in History, Winter 2009/2010, Vol. 43 Issue 2, pp 92–96, It drops the theme of "sinification" in evaluating the dy
nasty and the non-Han Chinese regimes in general. It seeks to analyze the success and failure of Manchu rule in China from the Manchu perspective and focus on how Manchu rulers sought to maintain the Manchu ethnic identity throughout Qing history.චීන සමූහාණ්ඩු යුගය (1912-1949)Bergere, Marie-Claire. Sun Yat-Sen (1998), 480pp, the standard biographyBoorman, Howard L., ed. Biographical Dictionary of Republican China. (Vol. I-IV and Index. 1967–1979). 600 short scholarly biographies excerpt and text searchBoorman, Howard L. "Sun Yat-sen" in Boorman, ed. Biographical Dictionary of Republican China (1970) 3: 170–89, complete text onlineDreyer, Edward L.  China at War, 1901–1949. (1995). 422 pp.Eastman Lloyd. Seeds of Destruction: Nationalist China in War and Revolution, 1937– 1945. (1984)Eastman Lloyd et al. The Nationalist Era in China, 1927–1949 (1991)Fairbank, John K., ed. The Cambridge History of China, Vol. 12, Republican China 1912–1949. Part 1. (1983). 1001 pp.Fairb
ank, John K. and Feuerwerker, Albert, eds.  The Cambridge History of China. Vol. 13: Republican China, 1912–1949, Part 2. (1986). 1092 pp.Fogel, Joshua A. The Nanjing Massacre in History and Historiography (2000)Gordon, David M. "The China-Japan War, 1931–1945,"  The Journal of Military History v70#1 (2006) 137–182; major historiographical overview of all important books and interpretations; onlineHsiung, James C. and Steven I. Levine, eds. China's Bitter Victory: The War with Japan, 1937–1945 (1992), essays by scholars; online from Questia;Hsi-sheng, Ch'i. Nationalist China at War: Military Defeats and Political Collapse, 1937–1945 (1982)Hung, Chang-tai. War and Popular Culture: Resistance in Modern China, 1937–1945 (1994) complete text online freeLara, Diana. The Chinese People at War: Human Suffering and Social Transformation, 1937–1945 (2010)Rubinstein, Murray A., ed. Taiwan: A New History (2006), 560ppShiroyama, Tomoko. China during the Great Depression: Market, State, and
the World Economy, 1929–1937 (2008)Shuyun, Sun. The Long March: The True History of Communist China's Founding Myth (2007)Taylor, Jay. The Generalissimo: Chiang Kai-shek and the Struggle for Modern China. (2009) ISBN 978-0-674-03338-2Westad, Odd Arne. Decisive Encounters: The Chinese Civil War, 1946–1950. (2003). 413 pp. the standard historyකොමියුනිස්ට් යුගය (1949–present)Barnouin, Barbara, and Yu Changgen. Zhou Enlai: A Political Life (2005)Baum, Richard D. "'Red and Expert': The Politico-Ideological Foundations of China's Great Leap Forward," Asian Survey, Vol. 4, No. 9 (Sep. 1964), pp. 1048–1057 in JSTORBecker, Jasper.  Hungry Ghosts: China's Secret Famine (1996), on the "Great Leap Forward" of 1950sChang, Jung and Jon Halliday. Mao: The Unknown Story, (2005), 814 pages, ISBN 0-679-42271-4Davin, Delia (2013). Mao: A Very Short Introduction. Oxford UP.Dittmer, Lowell. China's Continuous Revolution: The Post-Liberation Epoch, 1949–1981 (1989) online freeDietrich,
Craig. People's China: A Brief History, 3d ed. (1997), 398ppKirby, William C., ed.  Realms of Freedom in Modern China. (2004). 416 pp.Kirby, William C.; Ross, Robert S.; and Gong, Li, eds.  Normalization of U.S.-China Relations: An International History. (2005). 376 pp.Li, Xiaobing. A History of the Modern Chinese Army (2007)MacFarquhar, Roderick and Fairbank, John K., eds.  The Cambridge History of China. Vol. 15: The People's Republic, Part 2: Revolutions within the Chinese Revolution, 1966–1982. Cambridge U. Press, 1992. 1108 pp.Meisner, Maurice. Mao's China and After: A History of the People’s Republic, 3rd ed. (Free Press, 1999), dense book with theoretical and political science approach.Spence, Jonatham. Mao Zedong (1999)Shuyun, Sun. The Long March: The True History of Communist China's Founding Myth (2007)Walder, Andrew G.  China under Mao: A Revolution Derailed (Harvard University Press, 2015) 413 pp. online reviewWang, Jing. High Culture Fever: Politics, Aesthetics,
and Ideology in Deng's China (1996)  complete text online freeWenqian, Gao. Zhou Enlai: The Last Perfect Revolutionary (2007)සංස්කෘතික විප්ලවය, 1966–76Clark, Paul. The Chinese Cultural Revolution: A History (2008), a favorable look at artistic production  excerpt and text searchEsherick, Joseph W.; Pickowicz, Paul G.; and Walder, Andrew G., eds.  The Chinese Cultural Revolution as History. (2006). 382 pp.Jian, Guo; Song, Yongyi; and Zhou, Yuan. Historical Dictionary of the Chinese Cultural Revolution. (2006). 433 pp.MacFarquhar, Roderick and Fairbank, John K., eds.  The Cambridge History of China. Vol. 15: The People's Republic, Part 2: Revolutions within the Chinese Revolution, 1966–1982. Cambridge U. Press, 1992. 1108 pp.MacFarquhar, Roderick and Michael Schoenhals. Mao's Last Revolution. (2006).MacFarquhar, Roderick. The Origins of the Cultural Revolution. Vol. 3: The Coming of the Cataclysm, 1961–1966. (1998). 733 pp.Yan, Jiaqi and Gao, Gao. Turbulent Decade: A H
istory of the Cultural Revolution. (1996). 736 pp.ආර්ථික විද්‍’ාව සහ පරිසරයChao, Kang. Man and Land in Chinese History: An Economic Analysis (Stanford UP, 1986)Chow, Gregory C. China's Economic Transformation (2nd ed. 2007)*Elvin, Mark.  Retreat of the Elephants: An Environmental History of China. (2004). 564 pp.Elvin, Mark and Liu, Ts'ui-jung, eds.  Sediments of Time: Environment and Society in Chinese History. (1998). 820 pp.von Glahn, Richard. The Economic History of China: From Antiquity to the Nineteenth Century (Cambridge UP, 2016). 461 pp. online reviewJi, Zhaojin.  A History of Modern Shanghai Banking: The Rise and Decline of China's Finance Capitalism. (2003. 325) pp.Naughton, Barry. The Chinese Economy: Transitions and Growth (2007)Rawski, Thomas G. and Lillian M. Li, eds. Chinese History in Economic Perspective, University of California Press, 1992 complete text online freeSheehan, Jackie.  Chinese Workers: A New History. Routledge, 1998. 269 pp.Stuart-Fo
x, Martin.  A Short History of China and Southeast Asia: Tribute, Trade and Influence. (2003). 278 pp.ස්ත්‍රීන් සහ ලිංග භේදයEbrey, Patricia. The Inner Quarters: Marriage and the Lives of Chinese Women in the Sung Period (1990)Hershatter, Gail, and Wang Zheng. "Chinese History: A Useful Category of Gender Analysis," American Historical Review, Dec 2008, Vol. 113 Issue 5, pp 1404–1421Hershatter, Gail. Women in China's Long Twentieth Century (2007), full text onlineHershatter, Gail, Emily Honig, Susan Mann, and Lisa Rofel, eds. Guide to Women's Studies in China (1998)Ko, Dorothy. Teachers of Inner Chambers: Women and Culture in China, 1573–1722 (1994)Mann, Susan. Precious Records: Women in China's Long Eighteenth Century (1997)Wang, Shuo. "The 'New Social History' in China: The Development of Women's History," History Teacher, May 2006, Vol. 39 Issue 3, pp 315–323විද්වත් ජර්නලCentral Asian SurveyChinese Studies in History[1]East Asian History[2]Journal of
Modern Chinese History[3]Late Imperial ChinaModern China: An International Journal of History and Social Science[4]Sino-Japanese Studies[5]T'oung Pao: International Journal of Chinese Studiesවැඩිදුර කියවීමටClassical Historiography For Chinese HistoryAbramson, Marc S. (2008). Ethnic Identity in Tang China. University of Pennsylvania Press, Philadelphia. ISBN 978-0-8122-4052-8.Ankerl, G. C. Coexisting Contemporary Civilizations: Arabo-Muslim, Bharati, Chinese, and Western. INU PRESS Geneva, 2000. ISBN 2-88155-004-5.John W. Dardess (2010). Governing China, 150-1850. Hackett Publishing. ISBN 1-60384-311-6.Li, Xiaobing. China at War: An Encyclopedia (2012) in ebraryWilkinson, Endymion, Chinese History: A New Manual, Harvard University, Asia Center (for the Harvard-Yenching Institute), 2013, 1128 (double-column) p., ISBN 978-0-674-06715-8. Supersedes Wilkinson (2000).Wilkinson, Endymion, Chinese history: a manual,  (revised and enlarged. Harvard University, Asia Center
(for the Harvard-Yenching Institute), 2000, 1181 p., ISBN 0-674-00247-4; ISBN 0-674-00249-0; for specialists.බාහිර සබැඳිචීන ඉතිහාසය හා සබැඳි මාධ්‍ය විකිමාධ්‍ය කොමන්ස් හි ඇත.(චීන) චීන දත්තසමුදාය by ඇකඩමියා සිනිකා.Modernizing China from the Dean Peter Krogh Foreign Affairs Digital Archives(චීන) Manuscript and Graphics Database by ඇකඩමියා සිනිකා.A universal guide for China studies සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2012-11-29 at the Wayback MachineChinese Text Project, ඓතිහාසික චීන නිර්මාණවල පාඨ සහ පරිවර්තන.History ForumAsian HistoryChinese Siege WarfareYin Yu Tang: A Chinese Home, චිං රාජවංශ සමයේ චීන ගෘහ නිර්මාණය පිළිබඳ අධ්‍යයනයක්.Early Medieval China සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2006-07-19 at the Wayback Machine, හන් සිට ටෑං යුගයේ ආරම්භය අතර කාලය පිළිබඳ ශාස්ත්‍රීය ජර්නලය.Cultural Revolution Propaganda PosterChina Rediscovers its Own History, a 100-minute lecture on Chinese history given by Yu Ying-shih, Emeritus Professor of East Asian Studies and History at Princeton University.Resou
rces for Middle School students සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2008-01-05 at the Wayback Machine (grades 5–9).A history of China by Wolfram Eberhard, [EBook #17695], ISO-8859-1 (7 February 2006).China from the Inside, a 2006 PBS documentary.Ancient Asian World සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2012-05-15 at the Wayback MachineHistory of China: Table of Contents by the Chaos Group at the University of Maryland.Li (2010). "Evidence that a West-East admixed population lived in the Tarim Basin as early as the early Bronze Age" (PDF). BMC Biology. 8 (1). doi:10.1186/1741-7007-8-15. PMC 2838831. PMID 20163704.↑ See website↑ See website↑ See website↑ See website↑ See websiteමෙම ලිපිය කිසිදු මූලාශ්‍රයක් උපුටා දක්වන්නේ නැත. විශ්වාස කළ හැකි මූලාශ්‍ර වෙත වන උපහරණ එක් කිරීමෙන් මෙම ලිපිය වැඩි දියුණු කිරීමට උපකාර කිරීමට කාරුණික වන්න. මූලාශ්‍ර රහිත ප්‍රකාශ අභියෝගයට ලක්වීමට සහ ඉවත් කිරීමට ඉඩ ඇත.මූලාශ්‍ර සෙවීම: "වෙහෙරහේන විහාරය" – news '• පුවත්පත් • පොත් • scholar • JSTOR (මෙම පණිවිඩය ඉවත් කිරීම පිළිබඳ තොරතුරු
)මාතර වෙහෙරහේන පූර්වාරාම රජමහා විහාරස්ථානය මේ වනවිට ලෝකයේ තිබෙන උමං විහාරයක් සහිත විශාලතම බෞද්ධ සිද්ධස්ථානයයි. මෙම විහාරස්ථානයේ නිර්මාතෘවරයාණන් වහන්සේ වනුයේ  කෝට්ටේ ශ්‍රී කල්‍යාණී සාමශ්‍රී ධර්ම මහා සංඝ සභාවේ අනුනායක ධුරන්ධර පරවාහැර රේවත නාහිමිපාණන්වහ්නසේයි. රේවත නාහිමිපාණන් වහන්සේ වෙහෙරහේනට වැඩම වන විට වෙහෙරහේන සතුව සතුව තිබුනේ අක්කර භාගයක් තරම් වූ බිම් ප්‍රමාණයකි.  උන්වහන්සේ වෙහෙරහේනට ආවේ හිස් අතිනි. ඓතිහාසික ග්‍රන්ථවල සඳහන් ආකාරයට උන්වහන්සේ මෙහි වැඩම වන විට රැගෙන ආවේ බ්ලැන්කේට්ටුවත් පැදුරත් පාත්‍රයත් පමණි. මෙහි වැඩම කළ උන්වහන්සේ දකින්නට ලැබුණේ දස අතම කැලෑව පමණි. කැලෑව හෙලි පෙහෙලි කළ උන්වහන්සේ ප්‍රදේශවාසීන්ගේ සහාය ඇතිව කටු මැටියෙන් කුඩා ආරාමයක් තනවා ගත්හ. එහි කාලය ගත කළ උන්වහන්සේ වෙහෙරහේන පූර්වාරාම රජමහා විහාරස්ථානය නිර්මාණය කිරීමේ කටයුතු කර ගෙන යෑම ආරම්භ කරන ලදි. මේ සඳහා උන්වහන්සේට අදහසක් පහළ වූයේ එවකට බෞද්ධ පුනරුදය වෙනුවෙන් විශාල මෙහෙයක් කළ අනගාරික ධර්මපාල තුමන් සමග දෙස් විදෙස්හි ධර්මප්‍රචාරක කටයුතුවල නිරතව සිට්ද්දී ලබන ලද අත්දැකිම්වලිනි. ඒ අනුව වර්ෂ 1939 මාර්තු මස 05 වන දින අනගාර
ික ධර්මපාල තුමාගේ පින්බර සුරතින් මුල්ගල් තබා මෙහි නිර්මාණ කටයුතු ආරම්භ කරන ලදි. සාරිපුත්‍ර නම් ප්‍රතිමා නෙලීමේ සම්ප්‍රදාය අනුව මෙහි පිළිම වහන්සේ නිර්මාණය කර තිබෙන අතර, පන්සිය පනස් ජාතක පොතේ සඳහන් වන උම්මග්ග ජාතකයේ එන උමංදාව සිහි ගන්වමින් උමං විහාරය නිර්මාණය කර තිබේ. උමං විහාරයේ හා පිළිම වහන්සේගේ ආරක්ෂාවට තනන ලද නවමහල් විහාර මන්දිරයේ පන්සිය පනස් ජාතක කතා චිත්‍රයට නගා තිබේ.  මෙසේ රේවත නාහිමිපාණන් වහන්සේ විසින් ඉදි කිරිම් කටයුතු කරගෙන ගියහ නමුත් උන්වහන්සේට මෙම නිර්මාණයේ කටයුතු අවසන් කරගැනිමට නොහැකි විය. පිළිම වහන්සේගේත් නවමහල් විහර මන්දිරයේත් මහල් දෙකක කටයුතු අවසන් කළ උන්වහ්නසේ 1968 දී තරමක් රෝගාතූර විය. මෙම නිසා මෙහි කටයුතු අතරමඟ නවතා දමන ලදි. මෙසේ රෝගාතූර වූ උන්වහ්සේ 1968 අගොස්තු මස 13 වන දින අපවත් වී වදාලහ.ඔලිවර් යතුරුලියන සමාගමThe Oliver Typewriter Companyපූර්ව වර්ගයපැවැති පුද්ගලික සමාගමක්ඉරණමවිසිරුවා හැරිඅනුප්‍රාප්තිකයාබ්‍රිතාන්‍ය ඔලිවර් යතුරුලියන සමාගම(British Oliver Typewriter Company)ස්ථාපිතය1895 (1895)ප්‍රාරම්භකතෝමස් ඔලිවර්අභාවයට ගිය1926 (1926)මූලස්ථානයචිකාගෝ, ඉලිනෝයි, එක්සත
් ජනපදයසේවා සරියඑක්සත් ජනපදයප්‍රධාන පුද්ගලයන්තෝමස් ඔලිවර්, Delavan Smithකර්මාන්තයයතුරුලියන නිෂ්පාදනයසේවකයන්875[1]මෙම ලිපිය යතුරුලියන නිෂ්පාදන සමාගමක් පිළිබඳවයි පිලිබඳ වේ.  ට්‍රැක්ටර් නිෂ්පාදකයා සඳහා, ඔලිවර් ගොවි උපකරණ සමාගම බලන්න.ඔලිවර් යතුරුලියන සමාගම යනු ප්‍රධාන මූලස්ථානය චිකාගෝහි ඉලිනෝයිහී පිහිටා තිබූ, ඇමරිකානු යතුරු ලියන නිෂ්පාදන සමාගමකි. ඔලිවර් යතුරුලියනය ප්‍රථම ඵලදායී “දෘශ්‍යමාන මුද්‍රිත” යතුරුලියනය ලෙස අර්ථ දක්වන්නේ කිසියම් වචනයක් ඇතුලත් කල අවස්ථාවේම ඇතුලත් කල ආකාරයටම යතුරු ලේඛකයාට වචනය දෘශ්‍යමාන වන නිසාවෙනි.ඔලිවර් යතුරු ලියනයන් ගෘහ පරිබෝජනය මූලික කරගනිමින් ප්‍රචාරණය සිදු කල අතර, දේශීය බෙදාහරින්නන් ප්‍රයෝජනයට ගනිමින් ණය පදනමටද විකුණන ලදී.ආශ්‍රිත↑ Brockman, Paul (April 9, 1999). "Delavan Smith Papers, 1868-1921". ඉන්ඩියානා හිස්ටෝරිකල් සොසයිටි. සම්ප්‍රවේශය 2007-11-11.මෙම ලිපිය රෝමානු කතෝලික සභාවහා සබැඳි ලිපි පෙළකට අයත් වේසංවිධාන ව්යූහයපාප් තුමා – ශුද්ධෝත්තම ෆ්‍රැන්සිස් පාප් තුමන්කාර්දිනල් මඩුල්ල – ශුද්ධාසනයEcumenical CouncilsEpiscopal p
olity · ලතින් සම්ප්‍රදායපෙරදිග කතෝලික සභාවන්පසුබිමඉතිහාසය · කිතු දහමකතෝලික ධර්මය  · අපෝස්තලික අනුප්‍රාප්තියසභාවේ ලකුණු / ලක්ෂණ හතරදස පණතජේසුස් වහන්සේගේ කුරුසගතවීම හා උත්ථානයස්වර්ගාරෝහණය · දෙව් මවුන් ස්වර්ගයට ඔසවා ගැනීම ශුද්ධාත්ම දීමනා සහ ශුද්ධාත්ම ඵලකතෝලික සභාව සම්බන්ද විවේචනදේව ධර්මය / ඉගැන්වීම්ශුද්ධවූ ත්‍රිත්වය (පියාණන්  , පුත්‍රයාණන් , ශුද්ධාත්මයාණන්)දේව ධර්මය · Apologeticsදේව දයාව · සක්‍රමෙන්තු · ක්‍රිස්තුස් වහන්සේගේ උත්ථානයPurgatory · ගැලවීමජන්ම දෝෂය · සාන්තුවරු ·  Dogmaකන්‍ය මරිය තුමිය · කන්‍ය මරියතුමීගේ සදා කන්‍යාභාවය · Mariologyකන්‍ය මරියාවන්ගේ නිර්මල පිළිසිදගැනීමජනවන්දනාව හා දේවවන්දනාවරෝමානු කතෝලික ජනවන්දනාවදිව්‍ය සත්ප්‍රසාදය · Liturgy of the Hoursජනවන්දනා වසර · Biblical Canonසභා සම්ප්‍රදායන්රෝමානු · ආර්මේනියානු  · ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියානුබයිසැන්තියානු · අන්තියෝකියානුබටහිර සිරියානු · පෙරදිග සිරියානුකතෝලික දහම සම්බන්ද මාතෘකාකතෝලික සභාව හා විද්‍යාව · Ecumenismකතෝලික සභාව හා පරිණාමවාදය · ආගමික නිකායන්
යාච්ඤාව · සංගීතය · කලාව රෝමානු කතෝලික සභාව  ද්වාරයමෙම කොටුව:  නරඹන්නසාකච්ඡාවසංස්කරණයශුද්ධාසනයේ නිල ලාංඡනය........  මෙය වතිකානු රාජ්‍යයේ නිල ලාංඡ්නයට වඩා සුළු වශයෙන් වෙනස්ය..[1]ශුද්ධාසනය (ඉංග්‍රීසි:Holy See, ලතින්:Sancta Sedes) යනු  රෝම නුවර සදහා වන රෝමානු කතෝලික සභාවේ එපිස්කෝපල් බලප්‍රදේශය හෙවත් රදගුරු පදවිය වන අතර, එහි රදගුරු ධූරය හොබවනු ලබන්නේ පාප් තුමා විසිනි . වත්මන් පාප් ධූරය දරනු ලබන්නේ ශුද්ධෝත්තම  ෆ්‍රැන්සිස් පාප් තුමන් විසින්ය.  ශුද්ධාසනය කතෝලික සභාවේ රදගුරු පදවි අතරින් ශ්‍රේෂ්ඨතම පදවිය නොහොත් මූලිකම එපිස්කෝපල් ආසනය වන අතර මෙමගින් කතෝලික සභාවේ මධ්‍යගත පරිපාලනය සිදු කරනු ලබයි. එබැවින් රාජ්‍යතාන්ත්‍රික හා අනෙකුත් විෂයෙහි ශුද්ධාසනය ක්‍රියා කරනු ලබන්නේත් සිය මතය ප්‍රකාශ කරනු ලබන්නේත් සමස්ථ කතෝලික සභාවම වෙනුවෙනි. එලෙසම මෙය අන්තර්ජාතික නීතිය විෂයෙහි තානාපති සබඳතා පවත්වා පවත්වාගෙන යා හැකි, පාප් තුමන් විසින් පාලනය කෙරෙන, ස්වාධීන අස්තිත්වයක් ලෙස හදුනා ගැනේ.[2]සමහර අවස්ථාවලදී "වතිකානුව" යන උභයාර්තවාචී වචනයෙන් හැදින්වූවද, ශුද්ධාසනය යනු  1929 යේ සිට පැවතෙන වතිකානු රාජ්‍යය යන ආ
ස්තිත්වයම නොවේ. ශුද්ධාසනයේ හෙවත් රෝම රදගුරු පදවියේ ඉතිහාසය මුල් කිතුනු යුගය (ක්‍රි.ව. පලමු සියවස) දක්වාම දිව යන්නකි. විදේශ රාජ්‍යයන් විසින් සිය තානාපතිවරුන් නිල වශයෙන් පත් කරනු ලබන්නේ වතිකානු රාජ්‍යයට නොව ශුද්ධාසනයට වන අතර, විදේශ  රාජ්‍යයන් හා අන්තර්ජාතික සංවිධාන සදහා නිල වශයෙන් පත් කරනු ලබන පාප් තුමාගේ නියෝජිතයින් හදුනා ගනු ලැබෙන්නේ වතිකානු රාජ්‍යයේ නොව, ශුද්ධාසනයේ නියෝජිතයින් ලෙසිනි.සියළුම එපිස්කොපල් ආසන ශුද්ධවූ ලෙස සැළකෙතත්, ශුද්ධවූ අසුන හෙවත් "ශුද්ධාසනය" යන වචනය විශේෂාකාරයෙන් යමක් සදහන් නොකොට අන්තර්ජාතික සබඳතාවන්හිදී (හා කතෝලික සභාවේ සසුන් නීතියේ[3]) භාවිතාකරනු ලැබෙන්නේනම් ඉන් හැඟවෙන්නේ කතෝලික සභාවේ මධ්‍යම පරිපාලනය සිදු කරනු ලබන රෝම රදගුරු පදවිය බව සාමාන්‍යයෙන් සළකනු ලබයි. ශුද්ධාසනය නෛතික පුද්ගලභාවය අතින් බොහෝදුරට අගාරික රාජකීය රාජ්‍යකට සමානකම් දක්වයි. සංවිධාන ව්‍යූහයමූලික ලිපිය:  රෝම කියුරියාව ශුද්ධෝත්තම ෆ්‍රැන්සිස් පාප් තුමන්පාප් තුමා කතෝලික සභාව පාලනය කරනු ලබන්නේ රෝම කියුරියාව හරහාය. රෝම කියුරියාව රාජ්‍ය ලේඛම් කාර්‍යාලයෙන්ද, විවිධ සංසද 9 කින්ද, විනිශ්චය සභා 3 කි
න්ද, පාප් තුමන්ගේ කවුන්සිල 11 කින්ද හා පාප් තුමන්ගේ කොමිසම් සභා 7 කින්ද යන කතෝලික සභාවේ ඉහලම තලයේ පරිපාලන කටයුතු සිදු කරනු ලබන සංකීර්ණ වූ තනතුරු/ආයතන  වලින් සමන්විත වේ. වතිකාන රාජ්‍ය ලේඛම් කාර්දිනල් හිමිපාණන් යටතේ පවතින රාජ්‍ය ලේඛම් කාර්‍යාලය, රෝම කියුරියාවට මඟපෙන්වීම හා එහි සම්බන්ඳීකරන කටයුතු සිදුකරනු ලබයි. වත්මන් රාජ්‍ය ලේඛම් තනතුර දරනු ලබන්නේ තාර්සීසියෝ බෙර්තොනේ කාර්දිනල් හිමිපාණන් විසින් වන අතර, එම තනතුර ශුද්ධාසනයේ අගමැති තනතුරට සමාන වේ. රාජ්‍ය ලේඛම් කාර්‍යාලයේ විදේශ සබඳතා අංශයේ ලේඛම් ධූරය දරන අගරදගුරු ඩොමිනික් මම්බර්ටි හිමිපානන් ක්‍රියාකරනුයේ ශුද්ධාසනයේ විදේශ ඇමති ධූරයට සමාන අන්දමිනි. බෙර්තොනේ හා මම්බර්ටි හිමිපාණන් දෙනම එම තනතුරු සදහා ශුද්ධෝත්තම  XVI වැනි බෙනඩික්ට් පාප් තුමන් විසින් 2006 වසරේදී පත් කරන ලදි.රෝම කියුරියාවේ ආයතන අතුරින් වතිකානු රාජ්‍ය තුලම පිහිටා ඇති එකම ආයතනය රාජ්‍ය ලේඛම් කාර්‍යාලයයි. අනිකුත් ආයතන රෝම නගරයේ විවිද කොටස් වල ස්ථානගතකර ඇති අතර ඒවාට විදේශ තානාපති කර්‍යාලයකට හිමිවන ආකාරයේ දේශභූමි බාහය අයිතියක් හිමිය. රෝම කියුරියාවේ ආයතන අතුරින් කතෝලික සභාවේ ඉගැන්වීම් පි
ළිබඳ බලය පැවරෙන දේවධර්මය හා විශ්වාසය පිළිබඳ සසුන් සන්සදය, රදගුරුවරුන් පත්කිරීමේ හා ඒ ආශ්‍රිත කටයුතු සම්බන්දීකරනය පිළිබඳ බලය පැවරෙන රදගුරුවරුන් පිළිබද සසුන් සන්සදය,  සභාවේ දූතකාර්‍ය පිළිබද බලය පැවරෙන ධර්මදානය  පිළිබද සසුන් සන්සදය හා අන්තර්ජාතික මට්ටමේදී සාමය හා සමාජයීය ගැටළු පිළිබද කටයුතුකිරීම පැවරෙන සාමය හා සාධාරනත්වය පිළිබද පාප් තුමාගේ කවුන්සිලය ඉතාමත් ක්‍රියාකාරී ආයතන කිහිපයක් වේ.කියුරියාවේ විනිශ්චය සභා තුන ශුද්ධාසනයේ අධිකරනමය බලතල පිලිබදව වගකීම දරයි. මේ අතරින් "සක්‍රා රොටාව" (ඉංග්‍රීසි : Sacred Roman Rota ) විවාහ ශුන්‍යකරනය වැනි සාමාන්‍ය අභියාචනා සලකාබලනු ලබයි, "අපෝස්තලික සිග්නට්‍යුරාව" (ඉංග්‍රීසි : Supreme Tribunal of the Apostolic Signatura )  පරිපාලනමය අධිකරනය වන අතර එය කතෝලික සභාවේ ශ්‍රේෂ්ඨතම නෛතික අධිකාරිය ලෙස සලකනු ලැබේ. "අපෝස්තලික චරිතශෝධකය" (ඉංග්‍රීසි : Supreme Tribunal of the Apostolic Penitentiary)  ඉහත අදිකරන දෙකට වඩා වෙනස් වන අතර එය සමාකිරීම් හා පූර්ණඵළ නිකුත් කිරීම් වැනි කටයුතු සිදුකරනු ලැබේ.වතිකාන  රාජ්‍ය  ලේඛම් කාර්දිනල් තාර්සීසියෝ බෙර්තොනේ  හිමිපාණන්ආර්ථීක කටයුතු
පිලිබද ශුද්ධාසනීය අංශය විසින් ශුද්ධාසනයේ ආයතන/කර්‍යාල වල සියළුම මූල්‍ය කටයුතු සම්බන්දීකරනය සිදු කරන අතර, අදාල ආයතන කෙතරම් ස්වත්‍රන්තව පාලනය වුවද එම සෑම ආයතනයකම පරිපාලන කටයුතු අධීක්ෂණය හා මූල්‍යමය කලමණාකරනය සිදුවන්නේ මේ මගිනි. ශුද්ධාසනීය ප්‍රවේණි උරුම පරිපාලන අංශය මේහි ඇති ඉතා වැදගත්ම කොටස වේ. පාප් තුමාගේ වාසස්ථාන කටයුතු අංශයට පාප් තුමාගේ වාසස්ථානය වන අපෝස්තලික මන්දිරයේ කටයුතු, බැහැදැකීම් හා උත්සව (ජනවන්දනා මෙහෙයන් හැර ) වැනි දෑ සංවිධානය කිරීමේ වගකීම පැවරේ.ශුද්ධාසනය පාප් තුමාගේ අභාවයෙන් හෝ ඉල්ලා අස්වීමකින් විසුරුවා හැරෙන්නේ නැත. ඒ වෙනුවට එම කාල පරිච්ඡේදය තුල හිස්වූ ආසනය යන අරුත ඇති "Sede vacante" (ලතින්) නම් වූ නීති මාලාවකට අනුව ශුද්ධාසනය ක්‍රියාත්මකවේ. මෙම අරාජක කාලය තුල රෝම කියුරියාවේ සියළුම ආයතන වල නායකත්වයන් (උදා: සංසද වල නායකයන්) වහාම ක්‍රියාත්මක වන පරිදි අහෝසි වේ. නමුත් මෙහිදී සමාකිරීම් හා පූර්ණඵල පිලිබදව වැදගත් කටයුත්තක් ඉටු කරන ප්‍රධාන චරිතශෝධක හා මෙම කාලය තුලා ශා. පීතර තුමන්ගේ අසුනේ (ශුද්ධාසනයේ) ශාසනික දේපල පරිපාලනය භාර වන ශුද්ධවූ රෝම සභාවේ කාර්මලෙන්ගෝ තුමන්ගේ තනතුරු දෙක පමනක
් අහෝසි වීම සිදු නොවේ. මෙම අවස්ථාවේදී ශුද්ධාසනයේ පාලනයද, එනයින් ගත් කල සමස්ථ කතෝලික සභාවේම පාලනයද කාර්දිනල් මඩුල්ල යටතට පත් වේ. මෙම කාලපරිච්ඡේදය තුල කාර්දිනල් මඩුල්ලට හෝ කාර්මලෙන්ගෝ තුමන්ට සභාවේ පරිපාලනය සම්බන්දව නව්‍යකරන හා නවතාවයන් ගෙන ඒමට ඇති හැකියාව ශාසන නීතියෙන් සම්පූර්ණයෙන්ම අහුරා ඇත.වර්ෂ 2001 දී ශුද්ධාසනය ඉතාලි ලීරා බිලියන 422.098 (එකල ඇ.ඩො. මිලියන 202) ක අයභාරයක් ලබා ඇති අතර, ඉතාලි ලීරා බිලියන 17.720 (එකල ඇ.ඩො. මිලියන 8) ක ශුද්ධ ආදායමක් ලබා ඇත.[4]අන්තර්ජාතික නීතිය හමුවේ තත්වයමූලික ලිපිය:  ශුද්ධාසනයේ නෛතික තත්වය ශුද්ධාසනය නූතන නීති විශාරදයින්ට අනුව හා රාජ්‍ය පරිචයේදී, සාමාන්‍ය රාජ්‍යකට සමාන හිමිකම් හා වගකීම් දරන පොදු අන්තර්ජාතික නීතියට යටත් විශයක් ලෙස හදුනා ගැනේ. වතිකානු රාජ්‍යයෙන් වෙනස් වන ශුද්ධාසනය  අන්තර්ජාතික නීතිය මගින් පිහිටුවා ඇති රාජ්‍යක් වීමට සපුරාලියයුතු ස්ථීර ජනගහනයක් සිටීම, නිශ්චිතව අර්ථදැක්වූ බලප්‍රදේශයක් තිබීම, ස්ථාවර රජයක් පැවතීම හා වෙනත් රාජ්‍යන් සමග සබදතාවන්ට එළඹීම් ශක්‍යතාවක් තිබීම[5] යන සාධක සපුරන්නේ නැතත්, අන්තර්ජාතික නීතිය ඉදිරියේ එහි නෛතික පු
ද්ගලභාවයේ හිමිකම, විදේශ රාජ්‍යන් 178 ක් සමග තානාපති සබඳතා පවත්වාගෙන යාම, විවිධ අන්තර්ජාතික රාජ්‍ය සංවිධානවල සාමාජික රාජ්‍යක් ලෙස කටයුතු කිරීම මෙන්ම එය "ස්වාධීන රාජ්‍යන්ගෙන් සමන්විත අන්තර්ජාතික ප්‍රජාව විසින් ගරු කිරීම හා අන්තර්ජාතික නීතිය හමුවෙහි රාජ්‍යන් එකක්, කිහිපයක් හෝ සමූහයක් සමග තානාපති සබඳතා පැවැත්වීමේ හා අන්තර්ජාතික නීතිය හමුවේ ලෝක සාමය තහවුරුකරනු සදහා මෙන්ම පවත්වාගෙන යාම සදහාද අන්තර්ජාතික නීතියට යටත්ව ගිවිසුම් වලට එළඹීමේ හැකියාව ඇති විශයක් සේ සැළකීම"[6] යන සාධක මගින් තහවුරු වේ.රාජ්‍යතාන්ත්‍රික සබඳතාමූලික ලිපිය: ශුද්ධාසනයේ විදේශ සබඳතා ශුද්ධාසනයේ විදේශ සබඳතා.   තානාපති සබඳතා    වෙනත් සබඳතා    සබඳතාවක් නොමැති  මධ්‍යතන යුගයේ සිටම රෝම එපිස්කෝපල් අසුන (ශුද්ධාසනය ) ස්වාධීන ආස්ථිත්වයක් ලෙස සලකන ලදි. වර්ථමානයේදී ශුද්ධාසයය (වතිකානු රාජ්‍ය නොවේ) ලෝකයේ ස්වාධීන රාජ්‍යන් 178 ක් සමග ද [7], යුරෝපා සංගමය හා මෝල්ටා ස්වාධීන මිලිටරි සංවිධානය සමග  නිල තානාපති සබඳතා පවත්වාගෙන යන අතර පලස්තීන විමුක්ති සංවිධානය සමග විශේෂාකාර සබඳතාවක් පවත්වාගෙන යයි[8][9]. ශුද්ධාසනය වෙත පත් කර ඇති විදේශ ත
ානාපති කාර්‍යාංශ අතුරින් 69 ක් රෝම නගරයේ පිහිටා ඇත. ශුද්ධාසනය විදේශයන්හි ස්ථීර තානාපති කාර්‍යාංශ 180 ක් පවත්වාගෙන යන අතර ඒවායින් 74 ක් අනේවාසික කාර්‍යාංශ වේ. එබැවින් ඒවායින් 106 පමන වන කාර්‍යාංශ ප්‍රමානයක්  රටවල් දෙකකට, කිහිපයකට හෝ අන්තර්ජාතික සංවිධාන වෙත පත් කල ඒවා වේ. ශුද්ධාසනයේ තානාපති ක්‍රියාකාරකම් පිලිබදව, විදේශ සබඳතා අංශය හරහා රාජ්‍ය ලේඛම් කාර්‍යාලය (රාජ්‍ය ලේඛම් කාර්දිනල් හිමිපාණන් මගින් පාලනය වන ) මගින් අධීක්ෂනය සිදු කරනු ලබයි. අන්තර්ජාතිකව පිලිගත් රාජ්‍යන් 15 ක් දැනට ශුද්ධාසනය සමග තානාපති සබඳතා පවත්වාගෙන නොයයි [10].ශුද්ධාසනය අන්තර්ජාතික පරමාණුක බලශක්ති අධිකාරිය (IAEA), අන්තර්ජාතික විදුලි සංදේශ සංගමය, ආරක්ෂාව හා සහයෝගීතාව පිලිබඳ යුරෝපානු සංවිධානය (OSCE), රසායනික අවිහරන සංවිධානය (OPCW) හා එක්සත් ජාතීන්ගේ සරණාගතයන් පිලිබඳ මහ කොමසාරිස් කාර්‍යාලය (UNHCR) වැනි විවිධ අන්තර්ජාතික සංවිධාන හා කණ්ඩායම් වල සාමාජිකත්වය දරයි. මීට අමතරව ශුද්ධාසනය එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයේ මහා සමුළුව, යුරෝපා කවුන්සිලය, එක්සත් ජාතීන්ගේ අධ්‍යාපනය, විද්‍යාව හා සංස්කෘතිය පිලිබඳ සංවිධානය (UNESCO), ලෝක වෙළඳ සංවිධා
නය (WTO) හා ආහාර හා කෘෂිකර්ම සංවිධානය (FAO) වැනි අන්තර්ජාතික සංවිධාන වල ස්ථීර නිරීක්ෂණ මට්ටමේ සාමාජිකත්වය දරයි.සන්නද්ධ අංශ හා පොලීසියවැඩිදුර තොරතුරු: වතිකානු පුරවර රාජ්‍යය § සන්නද්ධ අංශ හා පොලීසියවතිකානු නගරය හා අනෙකුත් බලප්‍රදේශ අතර සබඳතාවයශුද්ධාසනය වතිකානු රාජ්‍ය සමග සමීපව බැදී තිබුනද, ශුද්ධාසනයේ ස්වාධීනත්වයට අදාල බලප්‍රදේශය කොටස් දෙකකට වෙන්ව එකිනෙකට වෙනස්ව පවතී. 1870 දී ඉතාලිය විසින් එතෙක් කලක් පැවති පාප් වරුන්ගේ රාජ්‍ය (ඉංග්‍රීසි:Papal States) අල්ලා ගැනීමෙන් පසු ශුද්ධාසනයට භෞමික ස්වාධීනත්වයක් නොතිබිනි. ඉතාලි රජයේ සමහර ජූරි සභිකයන් අන්තර්ජාතික තලයේදී ශුද්ධාසනයේ ස්වාධීනත්වය තවදුරට පවත්වාගෙන යා නොහැකියැයි වාද කලද ශුද්ධාසනය විසින් දිගටම තානපති වරුන් යැවීම, විදෙස් තානපති වරු ගෙන්වා ගැනීම හා එකල පැවති බලවත් රාජ්‍යන් වන රුසියාව,පෘසියාව හා ඕස්ට්‍රියා-හංගෙරියා අධිරාජ්‍ය වැනි රටවල් ඇතුළු විදෙස් රාජ්‍යන් සමග සිය සබඳතා දිගටම පවත්වා ගෙන යාම සිදු කලේය. තවද 1815 වියානා සමුළුවේදී ගනු ලැබූ තීරනයට අනුව, විදේශයන්ට යවන පාප් තුමාගේ නියෝජිතයන් (අපෝස්තලික තානපති වරු ) තානාපති මෙහ