LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
කඳු බෑවුමේ වෘක්ෂලතාවරණය	වෘක්ෂලතා ආවරණයක් සහිත ප්‍රදේශවලට වර්ෂාව ලැබෙන විට වැහි බිංදු ශාක මතට වැටී ක්‍රමයෙන් බිමට පතිත වේ.ඉවිට පාංශු ඛාදනය පාලනය වේ.වර්ෂාපතනයේ ප්‍රමාණය හා තීව්‍රතාවය	අධික තීව්‍රතාවයක් සහිත වර්ෂාපතනයක් දිගු කාලයක් තිස්සේ ලැබුනහොත් එය නායයෑම් කෙරෙහි බලපෑමක් ඇති කරයි.අධික වර්ෂාපතනයක් ලැබීම නිසා කඳු බෑවුමේ ජීරණාවශේෂ අධි සංතෘප්ත (Over Saturation)බවට පත් වේ. එය නායයෑමට අවශ්‍ය වටපිටාව සකස් කිරීමකි.භූමි කම්පා ඇති වීම	භූමිකම්පාවක් නිසා  ඇතිවන කම්පන තරංග පෘෂ්ඨය මතුපිට ගමන් කිරීම නිසා අදාල ප්‍රදේශයේ බෑවුම් ප්‍රදේශ ද චලනයට ලක් වේ.එවැනි අවස්ථාවක කඳු බෑවුමේ පවතින පාෂාණ කොටස් ගැලවී ක්ෂණිකව පහළට කඩා වැටිය  හැකිය.මානව සාධකවනාන්තර විනාශය	ජන සංඛ්‍යාව සීඝ්‍රයෙන් වැඩි වීම සමග ඔවුන්ගේ අවශ්‍යතාවයන් සපුරා ගැනීම සඳහා වනාන්තර විනාශ කරන ලදී.ශාක වල මුල් මගින් පස් බැඳ තබා ගනී.එයින් එහි භෞතික තත්වය හා යාන්ත්‍රික ශක්තිය වැඩි වේ.එහෙත් වන විනාශය නිසා පසේ බෑවුම් වල ස්ථායිතාවය අඩු වී පස් අස්ථායි වේ.එවිට වැස්ස ආ විට මෙම පස් ස්තර ගැලවී යාමට ලොකු හැකියාවක් ලැබේ.දළ බෑවුම්වල දුම්කොළ වගාව මෙන්ම අවි
ධිමත් තේ වගාවත් නායයෑමට හේතු වේ.අක්‍රමවත් ඉදි කිරීම්	මිනිසුන් තමන්ට නිවාස තැනීමට භූමිය හිඟ වූ නිසා කඳුකර ප්‍රදේශවල නිවාස හදන ලදී.අංශක90 බෑවුම කපා නිවාස හැදීම නිසා නායයෑම බහුලය.භූමිය මතුපිට ජලය ගලා යාමට බාධා ඇති වීමක්‍රමානුකූලව සකසා ඇති ජල ප්‍රවාහන පද්ධතියක් ඇත්නම් ජලය ගලා යාම ක්‍රමවත් වේ.කෘතීම පිපිරවීම් ඇති කිරීමකළුගල්  වැඩපලවල ඩයිනමයිට් යොදා පිපිරවීම් කරයි.එමගින් ඇති කරන කම්පනය භූමිකම්පාවකින් සිදුවන ක්‍රියාවලියට සමානය.ජීරණාවශේෂ තට්ටුව පිපිරීම නිසා සෙලවීමකට ලක් විය හැකිය.ජීරණාවශේෂ තට්ටු අතර ඒකාබද්ධතාවය නැති වීම නාය යාමට හේතු වේ.අවිධිමත් වගා ක්‍රම හා අනුචිත වගාවන්	මේ නිසා ජලය ගලායාමට බාධා ඇති වේ.අතීතයේ සිට කඳුකරයේ වගාවන් සඳහා යොදා ගත්තේ හෙල්මළු වගා ක්‍රමයයි.නමුත් අද දුම්කොළ,එළවළු ආදී වගාවන් වලදී මේ ක්‍රමය යොදා නොගනී.මෙය ජලය බැස යාමට බාධාවක් වන අතර මේ නිසා පාංශු ඛාදනය බහුලය.පැරණි නාය බිම් භාවිතයට ගැනීම	එක් අවස්ථාවකදී නාය ගිය ප්‍රදේශයක් නැවත නාය යාමට ඇති ප්‍රවණතාවය වැඩිය.	උදා-2003 වර්ෂයේ පුද්ගලයන් 60ක් පමණ මිය ගිය රත්නපුර ඇලපාත ප්‍රදේශයේ නායයෑම.අවිධිමත් වන වගාව	නායයෑම්
බහුල ප්‍රදේශ වල දේශීය ශාක වෙනුවට විදේශීය ශාක වගා කිරීම.	උදා-පයිනස් වගාවනායයෑමක් ඇති වීමට පෙර ඇති විය හැකි ලක්ෂණමූලික ලක්ෂණ කිහිපයකි.කඳු බෑවුම් ප්‍රදේශවල පැලුම් ඇතිවීම හා ඒවා ක්‍රමයෙන් පුළුල් වෙමින් ගැඹුරු වීම.කලින් තිබූ ජල උල්පත් සිඳී යාම හා පෙර ජල උල්පත් නොතිබූ තැන් වලින් හිටි හැටියේ ජල උල්පත් මතු වීම.කඳු බෑවුමේ ඇති ගස්,දුරකතන කණු,විදුලි කණු,කඳු බෑවුමේ පහළ ප්‍රදේශයට ඇලවීම.මොහොර බෑවුමක පස් තට්ටුව මත සරුවට වැඩුණු පොල්,පුවක් වැනි ශාක ක්ෂණිකව මැරී යාම.ස්ථීර ගොඩනැගිලි පුපුරා යාම.ස්වාභාවික දිය උල්පත් වලින් පිටවන ජලය මඩ සහිත වීම.ආපදාවට ලක් වන ප්‍රදේශවල තිබෙන බෑවුම,මාර්ගවල,ගොඩනැගිලිවල,නිවාසවල බිත්තිවල හෝ ඉදිකිරීම්වල හදිසියේ පැලීම් ඇති වීම.බෑවුම් වල ගිලා බැසීම්,ඉලිප්පීම්,හදිසියේ ජලය මතු වීම.ගංඟා ආශ්‍රිත ප්‍රදේශවල සතුන්ගේ හා පක්ෂීන්ගේ අසාමාන්‍යය අස්වාභාවික හැසිරීම.නායයෑම් වලින් සිදුවන හානි.ජීවිත හානි	මෙය ප්‍රබලම හානියයි.මානව සම්පත රටේ ආර්ථිකයට ඉතා වැදගත් වේ.එබැවින් මෙලෙස මියයෑම ආර්ථිකයට බලපායි.නිවාස හානියමෙය පුද්ගලයාට ආර්ථික වශයෙන්
ද මානසික වශයෙන් ද බලපායි.දිස්ත්‍රීක්කයවර්ෂයස්ථානයසිදු වූ ජීවිත හානිනිවාස හානිකෑගල්ල1947කඩුගන්නාව40151957පහල කඩුගන්නාව05151981යටියන්තොට20021981අරණායක(බෙරවල)නොදනී301983මාවනැල්ල02031985වරකාපොල10032016අරණායක150 ක් පමණනොදනීනුවර එළිය1970වලපනේ19නොදනී1973වලපනේ13නොදනී1983හෝර්ටන් බ්‍රිජ්05නොදනී1986මතුරට-කැටපලාන13නොදනීරත්නපුර1979කුරුවිට05101982පැල්මඩුල්ල08151982පතුල්පාන09නොදනී1984ඇඹිලිපිටියනොදනී211984කුරුවිටනොදනී401985ඇහැලියගොඩනොදනී462003ඇලපාත75නොදනී2003පලාවෙල6040මාතලේ1982පිටකන්ද23නො‍දනීකළුතර1984බුලත්සිංහල42නොදනීමහනුවර1985නාවලපිටිය0410භූමි හානියභූමියේ ගුණාත්මක බවට හානි සිදු කරයිපුද්ගලයන් සතු ඉඩකඩම් අහිමි වීමෙන් භූමියට හානි සිදු කරයිගංවතුර හා නායයෑම් නිසා සිදු වූ හානිය2003 වර්ෂයවිපත්තියසංඛ්‍යාවතම ජීවිකාවට තර්ජනය එල්ල වූ පවුල්73,000තම භූම
ි අහිමි වූ පවුල්3381හානියට ලක් වූ කුඹුරු බිම් (හෙක්ටයාර)12,000හානියට ලක් වූ කුඩා තේ වතු(හෙක්ටයාර)7595හානියට ලක් වූ කුඩා වැව්69හානියට ලක් වූ අමුණු ප්‍රමාණය675විනාශයට ලක් වූ පාසල්106274වගා හානියවිපතේ ස්වභාවයසිදු වූ හානිය රුපියල්සිදු වූ හානිය ඇ.ඩොලර්කෘෂි ක්ෂේත්‍රය තුළ ඇස්තමේන්තුගත අලාභහානිය38,000,000400,000තේ වගා ක්ෂේත්‍රය තුළ ඇස්තමෙන්තුගත අලාභහානිය86,400,000900,000ප්‍රධාන වාරි ක්ෂේත්‍රය තුළ106,147,0001,105,700කුඩා වාරි සහ ජල සංරචක ක්ෂේත්‍රය තුළ768,000,000800,000පාසැල් වැඩි දියුණුව සඳහා වන පිරිවැය133,008,0001,385,500පාසැල් වලට අවශ්‍ය උපකරණ ලබා දීම සඳහා වන පිරිවැය96,000,0001,000,000එකතුව586,355,2005,591,200රටේ ආර්ථිකයට සිදුවන හානියටිතල පහසුකම් වලට  සිදුවන හානිසමාජීය හානිපරිසරයට හා සතුන්ට සිදුවන හානිකඳු ප්‍රදේශ කඩා වැටීමෙන් කඳුකරයේ භෞතික භූ දර්ශනයේ ස්වභාවය වෙනස් වීම.ජල උල්පත්වල ගමන්මාර්ග අවහිර වීම හා උල්පත් සිඳීයාම හෝ නව ජල උල්පත් නිර්මාණය වීම.වනාන
්තර විනාශ වීම හා සත්ත්ව වාසභූමි වෙනස් වීම.පාංශු ව්‍යූහය වෙනස් වීම.ජල ගැලීම් ඇති වීම.ලෝකයේ සහ ශ්‍රී ලංකාවේ නායයෑම්වල ස්වභාවය.01.U.S. Geological Survay දත්තවලට අනුව 1999 දෙසැම්බර් මස වෙනිසියුලාවේ සිදු වූ නායයෑම් වලින් සිදු වූ මරණ සංඛ්‍යාව 30,000ක් තරම් විශාල විය.02. u.s. Geological Survay දත්ත වලට අනුව 21 වන ශත වර්ෂ‍යේ ඉතා විශාල නායයෑම් 02 ක් වාර්තා විය. ඒවා නම් 1980 දී  ශාන්ත හේලන්ස් (වොෂින්ටන්) සිදු වූ නායයෑම ඉන් එකකි. මෙම නායයෑම මගින් දළ වශයෙන් ප්‍රමාණයෙන් ඝණ සැතපුම් 1.7 ක් තරම් විශාල පාෂාණ හා මඩ තට්ටුවක් පහතට කඩා වැටුණි.අනෙක් විශාල නායයෑම වන්නේ 1911 දී ටජිකිස්තාන්හි සිදු වූ නායයෑමයි.-ශ්‍රී ලංකාවේ නුවරඑළිය,බදුල්ල,රත්නපුරය,කෑගල්ල,මාතලේ,කළුතර,මහනුවර,ගාල්ල,මාතර,හම්බන්තොට නායයෑමේ තර්ජනයට මුහුන පා ඇති දිස්ත්‍රීක්ක වේ.-එය ශ්‍රී ලංකාවේ සමස්ත භූමි ප්‍රමාණයෙන් 20%ක් පමණ වේ.-අරණායක එළගපිටිය කන්දේ සිදු වුයේ ශ්‍රී ලංකාවේ මෙතෙක් ඇති වු නාය යාම් අතුරින් විශාලතම ‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍නායයෑමයි.-දැනට ඇති වාර්තා වලට අනුව මෙම ශතවර්ෂය ආරම්භයේ එනම් මුල් දශක හය තුළ විශාල නායයෑම් 6 ක් සිදු ව
ූ අතර ඊට පසුව 1981-1986 දක්වා වර්ෂ 06 තුළ විශාල පරිමාණ නායයෑම්  4ක් සිදු වී ඇත. 1989 ජූලි මාසයේදී තවත් විශාල ප්‍රමාණයේ නායයෑමක් ඇති විය.ඊට පසුව සෑම වසරකදී ම විශාල ප්‍රමාණයේ නායයෑම් වාර්තා වේ.නායයෑම් වලක්වා ගැනීමට අපට කළ හැකි දේනායයෑම් වලට අවධානමක් ඇති කඳු බෑවුම් වල මිනිස් කටයුතු පාලනය කළ යුතුය.ඒ යටතේ අක්‍රමවත් ඉදි කිරීම් සිදු කිරීම,වගා කටයුතු කිරිම වැනි දෑ පාලනය කළ යුතුය.පොළොව මතුපිට ජලය රඳා නොසිට පහසුවෙන් බැස යාම පිණිස කාණු පද්ධතියක් ස්ථාපිත කළ යුතුය.මෙම කාණු ප්‍රධාන ඇළ මාර්ගයට සම්බන්ධ වන සේ සමෝච්ඡ රේඛාවන් ඔස්සේ කැපිය යුතුය.කඳු බෑවුම ආශ්‍රිතව කරන වගාවන් වලදී ජලය නිසි ලෙස බැස යන ආකාරයට සැකසීම.පැරණි නායයෑම් බිම් හඳුනා‍ගෙන එම බිම් පිළිබඳව ජනතාව දැනුවත් කිරීමට සිතියම් නිර්මාණය කිරීම.නායයෑම් වලට ලක් වූ ප්‍රදේශවල පාංශු ස්තරය ආරක්ෂා කිරීම සඳහා ගස් වැල් රොපණය කිරීම.බෑවුම මත ජීරණාවශේෂ තට්ටුවේ ඒකාබද්ධතාවය ඇති කිරීම සඳහා දේශීය ශාක සමෝච්ඡ වැටි ලෙස වැවීම.නායයෑම් පූර්ව ලක්ෂණ හඳුනාගෙන පූර්ව අනතුරු ඇඟවීමේ ක්‍රියා පටිපාටියක් රට තුළ ස්ථාපිත කිරීම.නායයෑමේ දී  පහතට ලිස්සා යන බිමෙහි හි
ස ඉවත් කර (මුදුනු කපා)භූමියේ බර අඩු කිරීම සහ මනා ජලවහන රටාවක් ඇති කිරීම.මෙහිදී ජලය නිසි ආකාරයෙන් බැස යන ආකාරයට කානු පද්ධතියක් ස්ථාපිත කළ යුතුය.නායයෑම් වලට ගොදුරු විය හැකි ප්‍රදේශ හඳුනාගෙන එම ප්‍රදේශවල ජීවත්වන ජනතාවට විකල්ප නිවාස හා ඉඩම් ලබා දීම.වන විනාශය අවම කිරීම. ආදියයිකඳුකර ප්‍රදේශ ආරක්ෂා කිරීමට නම්,ක්‍රමවත් ඉඩම් ප්‍රතිපත්තියක් යටතේ---------------------පාංශු සංරක්ෂණයට ක්‍රමෝපායන් හඳුන්වා දීම.-කඳුකර බිම්වලට උචිත භූමි පරිභෝගයක් ස්ථාපිත කිරීම.-සැලසුම් සහගත නොවන ඉදි කිරීම් නතර කිරීම.-පරිසරයට වන හානිය අවම කර ගනිමින් සංවර්ධන සැලසුම් ඉදිරිපත් කිරීම.-ජනතාවගේ දැනුම මට්ටම වර්ධනය.-නවීන තාක්ෂණික ක්‍රියා මාර්ග අනුගමනය කිරීම.මෙම ලිපිය අනාථ ලිපියක් වන්නේ, වෙනත් කිසිම ලිපියක් මෙය වෙත නොබැඳෙන බැවිනි. කරුණාකර මෙම ලිපියට ආශ්‍රිත ලිපි වලින් සබැඳි එක්කරන්න; යෝජනා සඳහා සබැඳි සෙවීමේ මෙවලම භාවිතා කරන්න.මූර්ති ශිල්පය යනු ත්‍රිමාණ කලා ශිල්පයක් වන අතර හැඩ කැපීමෙන් හෝ ප්ලාස්ටික් වැනි මාධ්‍යයක් යොදා නිමැවුම් කරයි. බහුලව ගල්, යකඩ හෝ ලී යොදා ගනී. බොහෝ මූර්ති කැටයම් කැපීම මඟින් නිපදවයි
. තවද කොටස් එකතු කිරීමෙන් සහ අච්චු යොදා ගනිමින් ද මෙම නිර්මාණකරණය සිදු කරයි. මෙම මූර්ති ශිල්පයේ යෙදෙන්නන් මූර්ති ශිල්පීන් ලෙස හඳුන්වයි.බො‍හෝවිට මූර්තිකරණයේ දී ඇඹීමට යොදාගත හැකි අමුද්‍රව්‍ය යොදා ගනිමින් මූර්ති නිර්මාණයේ යෙදෙන්නේ ඒවා අවශ්‍ය ලෙස සකසා ගත හැකි නිසාමය. එබැවින් එය ඇඹීම් කලාවක් ලෙසින්ද සැලෙකේ. මහජන කලාවන් හි බහුතරය ලෙස දැක්වෙන්නේ ද මූර්ති ශිල්පය වේ. බොහෝ රූප නෙලීම් උද්‍යාන අලංකරණයට යොදා ගන්නා අතර එම නිසා නූතනයේ මූර්තිමත් උද්‍යාන වැඩි වී ඇත.ස්තූතියි.මූර්ති වර්ගසුලභ මූර්ති ආකාරයන් පහත දැක්වේ.පූර්ණ උන්නත මූර්ති : මූර්තියේ පාදම හැරෙන්නට අන් සියලූ පැති නෙලා ඇත. මෙය  ඕනෑම කෝණයකින් නිරීක්‍ෂණය කළහැක.	ආභරණ 	උන්නත  : මූර්තිය පසුතලයක් හා සම්බන්ධිතව ඇත.	පිහිටන ස්ථානයට විශේෂිත කෘති 	චාලක මූර්ති : භෞතික චලනයක කිසියම් පැතිකඩක් හෙළදරව් කරයි.	වතුර මල -  ජලය ගලායන ආකාරයෙන් නිමවන මූර්තිය.	පිළිමය : පුද්ගලයෙක්, අවස්ථාවක්, සතෙක් හෝ වස්තුවක් නිරූපනය කරන සංදර්ශකවාදී මූර්තියකි.	ඌර්ධවකාය -  කෙනෙකුගේ පපුවේ සිට ඉහල කොටස දැක්වෙන මූර්තියකි.	අශ්වාරෝහක පිළිම -  සුවිශේෂී තැන්තකු අවශ්
වයකු පිට සිටින ආකාරය දක්වයි.ලෑන්ඩ් ආර්ට්ලෑන්ඩ් ආට් යනු එක්තරා කළා නිර්මාණ සම්ප්‍රදායක් වන අතර එය ඉංග්‍රීසි බසින් Land art, Earthworks සහ Earth art යන නම් වලින් හැඳින්වේ. මෙය 1960 දශකයේ අගභාගයේ සහ 1970 දශකයේ මුල් භාගය තුළ ඇමරිකාව තුළ ආරම්භ වූ කළා සම්ප්‍රදායකි. මෙම සම්ප්‍රදායට අයත් කළා නිර්මාණ ඒවා පවතින වටපිටාව සමඟ දැඩිව බැඳී පවතී. මෙහි දී කිසියම් පරිසරයක් තුළට අඹන ලද  මූර්ති පිහිටුවීම සිදු නොකෙරෙන අතර ඒ වෙනුවට අදාල භෑ දර්ශනයන්ම නිර්මාණය සඳහා යොදාගනු ලබයි. මෙම වර්ගයට අයත් කළා නිර්මාණ බොහෝ විට බාහිර පරිසරයට නිරාවරණය වන ආකාරයට පිහිටුවා තිබෙනු දැක ගත හැකි අතර සාමාන්‍යයෙන් ජනාකීර්ණ ප්‍රදේශවලින් ඉතා දුරස්ථව මේවා පිහිටුවනු ලැබේ. එමෙන්ම මෙම නිර්මාණ ස්වභාවික ක්‍රියාවලීන් හේතුවෙන් වෙනස්වීම්වලට භාජනය විය හැකි ආකාරයට පිහිටුවීම සාමාන්‍ය සිරිතකි. මෙම වර්ගයට අයත් මුලින්ම නිර්මාණය කළ බොහෝ නිර්මාණයන් නෙවාඩා, නිව්‍මෙක්සිකෝ, ඌටා සහ ඇරිසෝනා යන ප්‍රදේශවල කාන්තාරයන් තුළ පිහිටුවන ලද අතර මේ වන විට ඒවායින් බහුතරයක් ස්වභාවික හේතු නිසා විනාශයට පත්ව ඇත. එබැවින් වර්තමානයෙහි ඒවා දැකගත හැකි වන්නේ වීඩිය
ෝ පට හෝ වාර්තාමය ඡායාරූප ඇසුරෙන් පමණි.ෂියා (අරාබි: شيعة‎, ෂියා) නිරූපණය කරන්නේ  ඉස්ලාම් ආගමෙහි දෙවන විශාලතම නිකාය වන අතර, ෂියා ඉස්ලාම් ආගමෙහි භක්තිකයන් හැඳින්වෙන්නේ,  සමූහයක් වශයෙන් සැලකූ කල ෂියාවරුන් හෝ ෂියා ලෙසින් වන අතර තනි වශයෙන් සැලකූ කල ෂියි ලෙසිනි. [1] ෂියා යන්න,  කලීෆ් රාජ්‍යය වෙත මුහමද් තුමාගේ අනුප්‍රාප්තිකයා ලෙසින් ෂීයා විශ්වාස කරන  මුහමද් තුමාගේ බෑනා සහ ඥාති සොහොයුරා වන අලිගේ  "අනුගාමිකයෝ", "පිල", හෝ  "පක්ෂය" යන අර්ථය දෙන, ෂියාතු අලි  (شيعة علي) යන ඓතිහාසික පදයෙහි කෙටි අයුර වෙයි. ද්වාදශ ෂියා හෝ  ඉත්නා අෂරියා  යනු ෂියා ඉස්ලාම් ආගමෙහි විශාලතම ශාඛාව වන අතර, ෂියා මුස්ලිම්වරුන් විසින් මෙම පදය,  ද්වාදශවරුන් ලෙසින්ද පෙරනිමියෙන් හඳුන්වති.ෂියා ඉස්ලාම් ආගම පදනම්වී ඇත්තේ,  කුරානය සහ  හදීත් කෘතියෙහි සාක්ෂ්‍යවත් කොට ෂියාවරුන් විසින් සටහන් කොට ඇති ඉස්ලාමීය අනාගතවක්තෘ මහමුද් තුමාගේ  පණිඩුඩය සහ, ෂියාවරුන්ට ශුද්ධවන්තයැයි සැලකෙන වෙනත් ග්‍රන්ථ (නෙහැජ් අල්-බලේව්හා) මතය.[2] [3] අනෙකුත් මුස්ලිම්වරුන්ට හාත්පසින්ම වෙනස් වෙමින්, ෂීයාවරුන් විශ්වාස කරන්නේ, ඉස්ලාම් ආගම, කුරානය සහ   ෂරීයා ආරක්ෂාකි
රීමට නියෝජිතයෙක් තෝරාගැනීමේ අයිතිවාසිකම ඇත්තේ දෙවියන්වහන්සේට පමණක් බවයි. මේ අනුව ෂියාවරුන්, මුහමද් තුමාගේ බෑනා වන අලි වෙත බලාපොරොත්තු තබන්නේ, එතුමා වෙත ගෞරව දක්වමින් හා මුහමද් තුමාගේ නිත්‍යානුකූල අනුප්‍රාප්තිකයා ලෙසින් හා පළමු ඉමාමා ලෙසින් එතුමා දිව්‍යමය ලෙසින් පත්කරනු ලැබූ බව විශ්වාස කරමිනි. මුහමද් තුමාගේ මරණයෙන් පසු සියවස් ගණනාවක් පුරා, ෂියා විසින්  මුහමද් තුමාගේ පවුල, the අහ්ල් අල්-බයිට් ("වංශයේ ජනතාව"), හා,  ප්‍රජාව කෙරෙහි  විශේෂ අධ්‍යාත්මික සහ දේශපාලනමය අධිකාරියක්, නොවරදින සුළු බව සහ අනෙකුත් අර්ධ-පූජනීය ඌරුවන්  සහිත,  ,  ඉමාමා වරුන් ලෙසින් හැඳින්වෙන,  එතුමාගේ පැවතෙන්නන් අතර සමහර පුද්ගලයන් තුලින්  මෙම "ඉමාමි" මතවාදය  පවත්වාගෙන ගියේය.ශත සහස්‍ර සංඛ්‍යාක ප්‍රමාණයකි ෂියි උප නිකාය තිබුණද, නූතන ෂියි ඉස්ලාම් ආගම ප්‍රධාන කෘන්ඩ තුනකට බෙදා ඇත: ද්වාදශයෝ, ඉස්මයිලියන් සහ සයිඩිවරුන් යනුවෙනි.[4][5][6][7]සටහන්↑ "ෂියා" යන්න සමහර විට  ෂිආ හෝ ෂියිටෙ ලෙසින් විකල්ප ලෙසින් ශබ්ද කෙරෙයි↑ "එස්පොසිටෝ, ජෝන්. "වට් එව්රිවන් නීඩ්ස් ටු නෝ අබවුට් ඉස්ලාම්." ඔක්ස්ෆර්ඩ් විශ්වවිද්‍යාලයීය මුද්‍රණාලය
, 2002 | ISBN 978-0-19-515713-0. p. 40↑ "ෆ්‍රොම් දි ආටිකල් ඔන් ෂියි ඉස්ලාම් ඉන් ඔක්ස්ෆර්ඩ් ඉස්ලමික් ස්ටඩීස් ඔන්ලයින්". Oxfordislamicstudies.com. සම්ප්‍රවේශය 2011-05-04.↑ Tabataba'i (1979), p. 76↑ ගොඩ්ස් රූල්: ද පොලිටික්ස් ඔෆ් වර්ල්ඩ් රිලිජන්ස් - පිටුව 146, ජේකබ්  නිවුස්නර් - 2003↑ "ෂියිටි". එන්සයික්ලොෆීඩියා බ්‍රිටැනිකා Online. 2010. සම්ප්‍රවේශය 2010-08-25.↑ "එස්පෝසිටෝ, ජෝන්. "වට් රව්රිවන් නීඩ්ස් ටු නෝ අබවුට් ඉස්ලාම්" ඔක්ස්ෆර්ඩ් විශ්වවිද්‍යාලීය මුද්‍රණාලය, 2002. ISBN 978-0-19-515713-0. p.40Director Park in February 2010;  ෆොක්ස් කුළුන is on leftවර්ගය  නාගරික උයන්   පිහිටීම Portland,Oregon  ඛණ්ඩාංක  ﻿ / ﻿45.5186240°N 122.6813890°W﻿ / 45.5186240; -122.6813890ඛණ්ඩාංක: ﻿ / ﻿45.5186240°N 122.6813890°W﻿ / 45.5186240; -122.6813890[1] භූමි ප්‍රමාණය 	0.46 acres (0.19 ha) ආරම්භය 2009 විවෘතව පවතින කාලය  සැමදා පෙ.ව. 5.00 සිට ප.ව. 11.00 දක්වා මෙහෙයවන් Portland Parks & Recreationඩිරෙක්ට උයන ඇමරිකා එක්සත් රාජධානියේ පෝලන්ත හි පිහිටා ඇත. එය 20
09 වසරේ ඩොලර් මිලියන 9.5ක පිරිවයක් දරා විවෟත කර ඇත. එය 700 භූගත රථගාලක් ආවරනය කරනවා. ඩිරෙක්ට උයන භූගත ෆෝක්ස් කනුව හා පාර්ක් ඇවනිව් හි දකුණු කණුවට සම්බන්ධ වෙනවා. එය අර්ධ නාගරික රථගාලක් හා ස්වාභාවික තුරැලතා පිහිටි පෙදසකින් ද සමන්විත වේ.මෙම උයනෙහි වතුර මල්, කලා නිර්මාණ, ආපනශාලා සහ විශේෂ වීදුරැ උඩුවියන් වලින් ද යුක්තය. මේ උයන  පෝලන්ත වාස්තු ශිල්පය යොදා ගෙන ලව්ව්‍රෙ ඔලින් විසින් නිර්මාණය කර ඇත. මෙම උයනෙ හි කොටසක් සම්පූර්ණයෙන් නිර්මාණය කලේ පෝලන්ත කඩමන්ඩියක් හරහා විහිදෙන පොදු උයනක් ආකාරයට ය. මේ සැලසුමමෙහි අඩංගු වෙනවා වර්තමාන දකුණු උදෟන ආකෘති හා උතුරු උදෟන ආකෘතිය. 1970 වසරේ මෙම උයන් ආකෘති දෙක එකට එක් කලා. 1998 වසරෙ වෘපාරික ටොම් මයර් යෝජනාවක් සකස් කලා ඩිරෙක්ට උයන් සැලසුම 2000 වසරෙ මැදභාගයේද සැලසිය යුතු බව. එම ඉදිකිරීම 2008 වසරේ ආරම්භ විය.ඉතිහාසය1848 වසරේ ඩයනල් එච් ලව්නිස්ඩල් උයන පොදු භාවිතය සදහා වෙන් කලා. නමුත් සතෘ වෂයෙන්ම එම භුමිය නගරයට පරිතෘග කලේ නැහැ. ඉතිහාසෘඥයෙකු වන ඊ. කිම්බාර්ක් මැක්කොල් සදහන් කලා "ඔහු පරාර්ථකාමියෙකු ලෙස පරිකල්පන වල ඇදි නොයන බව". ඔහු අනෙක් හවුල්කරුවන්ටරුචිය
ෙක් විය. වාර්තා අනුව පැහැදිලියි  ඩයනල් එච් ලව්නිස්ඩල් දුරදක්නා නුවණ ඇත්තෙකු බව. නමුත් ඔහු විශ්වාස කල නොහැකි ගතිගුණ ඇත්තෙක්. අනෙකුත් බටහිර රටවලට වඩා පෝලන්තයේ නඩුකීම මගින් භුමිය ලබා ගන්න ඔහු උදව් කලා.[2] වේට් ඔලේවින් 2001 වසරේ කතුවැකිය ලිවීම ආරම්භ කලා. ඉතා වැදගත් ආකෘති 6ක් එහි දි අහිමි විය. එයට හේතු වූයේ රජයේ අකමැත්ත, බාල තක්සේරු සැලසුම් සහ අවාසි සහගත විනිශ්චයකරුවන්ගේ තීරණ. [3]පෙර මෙම භුමිය උයනක් සදහා යොදා ගත්තා. එය ආහාර භෝජනාගාරයකින්ද සමන්විත විය.[4]මෙය සංවර්ධනය කල ටොම් මෝයර්ට අවශෘය වුනා එම ආකෘතිය 1970 වනතෙක් නැවත සංවර්ධනය කරන්න.[5] 1992 වසරේ වැදගත් හමුවක් පැවැත්වුවා පෝලන්ත නගරයේ සමාජශාලාවක, මධෘම උදෟන ආකෘතිවල ඉරණම පිලිබඳව. එය වානිජ උයන් ආකෘති ලෙසත් හැදින්වුවා. [6] [7][8] නීල් ගුඩ්ස්මින් උදෟන ආකෘතියක් තොල් සායම් කරපු මාතෟ ශරීරයක් වගේ වියයුතු බව ප්‍රකාශ කලා. බිල් නය්ටෝ ප්‍රකාශ කලා රථගාල් 12ක් උයන පිටතින් නිර්මාණය කිරීම අවශෘ නැති බව. නමුත් හැම දශකයේම විශේෂ යමක් කල යුතු බව ඔහු සදහන් කලා.[9][10]Glass canopy, with Fox Tower in background1998 වසරේ පෙබරවාරි මස මොර් විසින් උදෘන පිලිබද යෝජනා
ව සකස් කලා. පසුව ඔහු උතුරු සහ දකුනු උදෘන ආකෘති වලට යොමු වුනා. [5][7][11] පෝලන්ත උයන් සංස්ථාපනය සහ පෝලන්ත සංවර්ධන කොමිසම යන සංවිධාන දෙකේම කැමැත්ත මත පෝලන්ත සැලසුම් අධෘෂක ගිල් කේලි උදෘන ආකෘති  සංවර්ධන තේමාව නිර්දේශ කලා. සංස්ථාපනය සදහා  ඩොලර් 20 සිට ඩොලර් ලක්ෂ 5 දක්වා පිරිවැය අනුපාතයක් ඉහල යන ලදි. එහි දි ගොඩනැගිල්ලේ අය්තිරුකරු වන ජො වෙස්ටන් විසින් ගොඩනැගිලි ආකෘතිය සදහා ආධාර ලබාගැනීමට ගිවිසුමක් ඇතිකර ගන්නා ලදි.[12][13] .සංස්ථාපනය සදහා  ඩොලර් 20 සිට ඩොලර් ලක්ෂ 5 දක්වා පිරිවැය අනුපාතයක් ඉහල යන ලදි. එහි දි ගොඩනැගිල්ලේ අය්තිරුකරු වන ජො වෙස්ටන් විසින් ගොඩනැගිලි ආකෘතිය සදහා ආධාර ලබාගැනීමට ගිවිසුමක් ඇතිකර ගන්නා ලදි.[14]ඇමරිකා වාස්තු විදෘ ආයතනයේත් පොලන්ත අධකාරියේත් වෙරා කට්ස්, ලව්‍ රා ඔලින් සහ මිචෙල් පවල් මෙම සැලසුමට විරුද්ධව නැගී සිටියා. ඔවුන් බලවත්ව කියා සිටියා "මම මේ සංකල්පය තෝරා ගත්තේ මිනිසුන්ට නගරයට පැමින වැඩ කිරීමට මිස ඔවුන්ට නටඹුන් අත්දැකීමක් ලබා ගැනීමට නොවන බව". [14]2004 වසරේදි නීල් ගුඩ්ස්මින් ලිංගික දූෂණ චෝදනාවක් සදහා පරීක්ෂණ පවත්වා අවසන් වන තුරු නගර මධෟයේ උදෘන ආකෘති සැලසුම් සංකල්පය යටප
ත් වී ගියා. නගරසභාවට  විරුද්ධව උඩුගංබලා පීනා වෙහෙසී සිටි වෙරා කාට්ස් සැලසුම සදහා අනුමැතිය ලබා දීම ප්‍රතික්ශේප කර සිටියා. [7][15][16][17][18]උදෘන ආරම්භයේදිම දකුණු උදෘන ආකෘති ලෙස නම් කරන ලදි.[19][20]  එය සැලසුම් කලේ ලව්‍ රින් ඔලින් සහ එස්ඩ් ගිෆේ යන වාස්තුවිදෘඥයන් විසින්. ඔලින් නිව්යෝර්ක් නුවර බ්‍රයන්ට් උදෘනය ද සැලසුම් කර ඇත. එමෙන්ම පර්ශින් චතුරස්‍රය, ලොස් ඇන්ජලීස් සහ  නිව්යෝර්ක් නුවර කොලොම්බස් කවය ද නැවත සැලසුම් කරන ලදි. [21] ඕබර්න්ට් චතුරස්‍රය සහ ඇන්කෙනි උදෘනය ප්‍රතිසංස්කරණය කිරීම ඇතුලුව 2006 වසරේ වාර්තාගත පිරිවැය ඩොලර් මිලියන 2.1 කි.[19]ටොම් මොයර් ඩොලර් මිලියනයක මුදලක් පරිතෘග කොට ඔහුගේ අභාවප්‍රාප්ත බිරිඳ සිහිකිරීම සදහා උදෘනය මර්ලියන් මෝතර් උදෘනය ලෙස නම් කරනමෙන් ඉල්ලා සිටියා.[19]  ඔහු උදෘනය සදහා සිරස්ථ අවකාශයක් ද පරිතෘග කර ඇත. මෙහි දි 700ක් වු අමතර භූගත අවකාශයක් උදෘනය සදහා භාවිතා කර ඇත. මෝයර් ෆෝක් කණුවත් දකුණු උදෘන ඇවනිව් කණුවත් එකට සම්බන්ධ කර ඇත.[22]පෝර්ඩන් ස්විස්ට්සෙර් නම් වූ දේශිය විකාශකයා ඩොලර් මිලියන 1.97ක මුදලක් ප්ලාසා සදහා පරිතෘග කොට එය තම මවු පාර්ශවයේ මිත්තනිය සහ මුත්තණුවන් ව
න අධෘකෂ සිමොන් සහ හෙලන් යන නම් වලින් නම් කරන ලෙස කොමසාරිස්තුමාගෙන් ඉල්ලා සිටියා. සිමොන් ඉපදුනේ රුසියාවේ, හෙලන් ඉපදුනේ පෝලන්තයේ.  ඔවුන් 1916 දී පෝලන්තයේ දී මුනගැසිනි. මොයර් දැනුම් දෙන තෙක් නගර මධෘයේ උදෘන පිවිසුම් බටහිර කනුවහි ආකෘති ඉදි වීම ඇණහිට තිබුනි.  [23] පෝර්ඩන් ස්විස්ට්සෙර් නම් වූ දේශිය විකාශකයා ඩොලර් මිලියන 1.97ක මුදලක් ප්ලාසා සදහා පරිතෘග කොට එය තම මවු පාර්ශවයේ මිත්තනිය සහ මුත්තණුවන් වන අධෘකෂ සිමොන් සහ හෙලන් යන නම් වලින් නම් කරන ලෙස කොමසාරිස්තුමාගෙන් ඉල්ලා සිටියා. [20][24][25]සිමොන් ඉපදුනේ රුසියාවේ, හෙලන් ඉපදුනේ පෝලන්තයේ.  ඔවුන් 1916 දී පෝලන්තයේ දී මුනගැසිනි. මොයර් දැනුම් දෙන තෙක් නගර මධෘයේ උදෘන පිවිසුම් බටහිර කනුවහි ආකෘති ඉදි වීම ඇණහිට තිබුනි.[25]  මොයර් දැනුම් දෙන තෙක් නගර මධෘයේ උදෘන පිවිසුම් බටහිර කනුවහි ආකෘති ඉදි වීම ඇණහිට තිබුනි. උදෘන ආකෘතිය සංස්ථාපනය ආරම්භකලේ ගෝල්ඩ්ස් මඩ්ට්ස් සහ මොයර් විසින්. නමුත් 2007 වසරෙදි ප්‍රධානත්වය ගෙන කටයුතු කලේ ජිම් වෙස්ට්වූඩ් විසින්. පසුව උදෘන ආකෘතිය සංස්ථාපනයට මුදල් ලබාදිම හා ඉදිකිරිම අවලම්බිත සාකච්චාවක් බවට පත්විය.[23]සයන්ටෙටර් පදනමේ ආධාර ද
සමනගින් ඩොලර් මිලියන 5.5 ක මුදලක් සමගින් 2008 වසරේ මැයි මස සංස්ථාපනය ආරම්භකලහ.[20][26] ඉදිකිරීම් ආරම්භයේ 2008 වසර අග එහි ඉදි කිරිම් අවසන් කිරීමට බලාපොරොත්තු වුවද ඉදි කිරිම් අවසන් වූයේ 2009 වසරේ ඔක්තොබර් 27 වන දින බොඩ් වොක්ස්ගේ ප්‍රධානත්වයෙන්. [27] was dedicated on October 27, 2009, with a performance by BodyVox.[28][29]වෘප්‍රතියේ සම්පූර්ණ පිරිවැය ඩොලර් මිලියන 9.5 කි.ඉන් ඩොලර් මිලියන 4.5ක් පොලන්ත සංවර්ධන කොමිසමෙන් ද ඩොලර් මිලියන1.9ක් පොලන්ත නගරයෙන්ද ඩොලර් මිලියන 2.9ක් පෞදගලික ආධාර වලින් ද ලබාගත් හ. [28]සැලසුම්උදෘනයේ සැහැල්ලු ග්‍රැනයට් වර්ග අඩි 1000ක් අතුරා ඇත. එය වීදුරු උඩු වියනකින් ද සමන්විත වේ. මොයර් ගේ අවශෘතා වලින් 30%ක් කැපකලේ වානිජ කටයුතු සදහාය.View of entire park from above .[11][20] එය මැයීම් රහිත 9වන සහ 10වන ප්‍රවේශපථයකින් ද සමන්විත වේ. එහි පදිකයන්ට මුල් තැන ලබා දි ඇත. [30][31]2011 වසරේදි ඩිරෙක්ට උදෘනය නාගරික විවෘත අවකාශ තිලිනයෙන් ද පිදුම් ලැබීය.[32]උදෘන මෙහෙයුම්ආපනශාලා පාලකයා වන ඩී. වයින් බෙලිඅක්බඔෆේ විසින් ආපනශාලා පාලනය කරනු ලැබේ.දේශිය සැකසු ආහාර
ජාලයක් වන එලිපන්ට් 2012ට පෙර එය පාලනය කරන ලදි. වර්ෂයක් සදහා උදෘනයේ තක්සේරුකල පිරිවැය ඩොලර් හාරලක්ශ හැත්තෑපන්දහසකි. The cafe Violetta was run by local restaurateur Dwayne Beliakoff.[28][33]දේශිය සැකසු ආහාර ජාලයක් වන එලිපන්ට් 2012ට පෙර එය පාලනය කරන ලදි. වර්ෂයක් සදහා උදෘනයේ තක්සේරුකල පිරිවැය ඩොලර් හාරලක්ශ හැත්තෑපන්දහසකි. [34]වැඩිවිස්තර කියවීමටපෝලන්ත උදෘන ලයිස්තුව, ඔරෙගොන්යොමුව↑ "Simon and Helen Director Park". Geographic Names Information System. United States Geological Survey. March 29, 2010. සම්ප්‍රවේශය April 1, 2010.↑ Nicholas, Jonathan (December 24, 1991). "Setting straight the crooked record". The Oregonian. pp. D01. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ Orloff, Chet (February 25, 2001). "Daring to dust off Portland's big dreams". The Oregonian. pp. D01. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ DuRoche, Tim (October 19, 2007). "Circling the wagons". The Oregonian. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ 5.0
5.1 Christ, Janet (March 12, 1999). "Park-Block Work Slows, Pending Land Swap". The Oregonian. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ Campillo, Linda (May 27, 1992). "Future of commercial Park Blocks remains to be decided". The Oregonian. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ 7.0 7.1 7.2 Rivera, Dylan (September 26, 2004). "Plan spares historic buildings". The Oregonian. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ "Appeal of park blocks parking garage turned back". The Oregonian. September 10, 1996. pp. B02. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ Gragg, Randy (February 21, 1996). "Park or Parking?". The Oregonian. pp. B01. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ Hill, Gail Kinsey (March 31, 1996). "Where's Neil?". The Oregonian. pp. A01. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ 11.0 11.1 Gragg, Randy (October 20, 2002). "Sometimes big ideas need to get bigger". The Oregonian. {{cite news}}: |access-date
= requires |url= (help)↑ Oliver, Gordon (May 7, 2001). "City planning director embraces Park Blocks plan decades". The Oregonian. pp. C01. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ Oliver, Gordon (May 11, 2001). "Planner's midtown ideas gain support". The Oregonian. pp. B03. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ 14.0 14.1 Oliver, Gordon (January 28, 2001). "Blocking the dream of a park; an array of arguments against it emerge before next week's public meetings on a Portland promenade". The Oregonian. pp. B01. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ Oliver, Gordon (August 29). "Katz squelches talk of parking at transit mall". The Oregonian. pp. D02. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help); Check date values in: |date= (help)↑ Rivera, Dylan (September 28, 2004). "Blocks plan stirs hopes, fears". The Oregonian. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ Rivera, Dylan (May 25, 2004). "Park blocks expansion gasping for brea
th". The Oregonian. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ Gragg, Randy (September 26, 2004). "Sight lines: A small idea for the midtown park blocks". The Oregonian. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ 19.0 19.1 19.2 Gragg, Randy (November 8, 2006). "Sight lines - Of parks and plazas". The Oregonian. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ 20.0 20.1 20.2 20.3 Beaven, Stephen (May 15, 2008). "New downtown plaza set for construction". The Oregonian. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ Gragg, Randy (April 19, 2005). "Sight lines - renovation's a tale of two design teams after years of study, the groups are set to present their plans for the development of the midtown park blocks". The Oregonian. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ Gragg, Randy (February 27, 2005). "Sight lines: Good park, bad park". The Oregonian. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ 23.0 23.1 Gragg, Randy (February 12, 200
7). "What should it cost to name a park?". The Oregonian. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ "Director Park". Portland Parks & Recreation. සම්ප්‍රවේශය February 26, 2010.↑ 25.0 25.1 Beaven, Stephen (May 1, 2008). "Schnitzer hopes grandparents' names grace park". The Oregonian. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ Kisse, Anita (August 19, 2009). "Downtown's newest park triples price tag". KATU. June 13, 2010 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය February 26, 2010.↑ Leeson, Fred (October 18, 2007). "Neighborhoods". The Oregonian. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ 28.0 28.1 28.2 Culverwell, Wendy (October 16, 2009). "Long-awaited $15 million urban park nears finish". Portland Business Journal. Advance Publications. සම්ප්‍රවේශය February 28, 2010.↑ Beaven, Steve (October 28, 2009). "New park is open for business in downtown Portland". The Oregonian. සම්ප්‍රවේශය February 28, 2010.↑ Hu, Ev (April 16, 2009). "Curbless
design sought for new Director Park". The Oregonian. සම්ප්‍රවේශය February 26, 2009.↑ Sorensen, Beth (February 12, 2010). "SW 9th Avenue between SW Taylor and SW Yamhill now open to traffic". Portland Parks & Recreation. සම්ප්‍රවේශය February 28, 2010.↑ Duffy, Robert W. (May 19, 2011). "Citygarden wins prestigious Amanda Burden award". St. Louis Beacon. May 23, 2011 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය May 23, 2011.↑ Brooks, Karen (July 18, 2009). "One-time dining hot spot, Roux closes shaky doors". The Oregonian. {{cite news}}: |access-date= requires |url= (help)↑ Janie, Har (September 24, 2009). "Who gets a park? And at what price?". The Oregonian. සම්ප්‍රවේශය March 10, 2010.අතිරේක යොමු ඩිරෙක්ටර් උයන හා සබැඳි මාධ්‍ය විකිමාධ්‍ය කොමන්ස් හි ඇතගෞරවණීය විල්ප්‍රඞ් සේනානායකපුද්ගලික තොරතුරුඋපත10 නොවැම්බර් 1918හෝමාගමවිපත26 මැයි 2008ජාතිය ශ්‍රී ලාංකිකඋගත් ශාස්ත්‍රාලයකොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයරැකියාවදේශපාලනයගෞරවණීය  විල්ප්‍රඞ් සේනානායක  (ඉංග්‍රීසි: Wilfred S