LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
ව වන්නේ සමමිතික බහු සැකසුම (SMP) වෙයි. එහි මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක (CPU) කුඩා ප්‍රමාණයක්ම ඒවායේ මතක පද්ධති ගැන සංසක්ත දර්ශනයක් ඇත. මෙම ක්‍රමයේදී සෑම මධ්‍යම සැකසුම් ඒකකයක්ම (CPU) මතක පිළිබඳ දර්ශනයක් තබා ගැනීම සඳහා නිතරම යාවත්කාලීන වන අතිරේක දෘඪාංග තිබේ. මතකය පිළිබඳ යාවත්කාලීන දර්ශනයක් තිබීමෙන් මධ්‍යම සැකසුම් ඒකකය (CPU) හට එකම ක්‍රමලේඛණ සම්බන්ධයෙන් සහයෝගයෙන් වැඩ කල හැකිය. එසේම ක්‍රමලේඛවලට එක් මධ්‍යම සැකසුම් ඒකකයකින් තවත් මධ්‍යම සැකසුම් ඒකකයකට සංක්‍රමණය විය හැක. සහයෝගයෙන් වැඩ කල හැකි මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක සංඛ්‍යාව අතලොස්සක ප්‍රමාණයේ සිට ඉහල දැමීමට අනේකාකාර මතක ප්‍රවේශ (non-uniform memory access) (NUMA) හා  නිර්දේශක සංසක්ත ප්‍රොටොකෝලය (directory - based coherence protocols) වැනි ක්‍රම 90 දශකයේ හඳුන්වා දෙන ලදී.  SMP පද්ධති මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක(CPU) කුඩා සංඛ්‍යාවකට සීමා වන අතර NUMA පද්ධති සකසන දහස් ගණනක් සහිතව ගොඩනගා ඇත. මුල් අවස්ථාවේදී බහු සැකසුම ගොඩනැගුවේ විවික්ත මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක(CPU)  විශාල ගණනක් හා සකසන අතර අන්තර් සම්බන්ධතාවය ගොඩ නැඟීමේ පුවරු සහිතවය. සකසනයන්හි අන්තර් සම්බන්ධතාවය තනි සිලිකන් චිපය
ක් මත ගොඩ නගා ඇති විට බහු-මාධ්‍ය අණු සැකසුම ලෙස හැඳින්වේ.ක්‍රම ලේඛයක් තුළ සියුම් අයුරින් සමාන්තරතාවයක් ඇති බව පසුව සොයා ගන්නා ලදි. එක් ක්‍රම ලේඛයක සමාන්තරව හෝ වෙන වෙනම ක්‍රියාකරවිය හැකි පොට (හෝ කර්යය) කිහිපයක් තිබිය හැක. මෙම තාක්ෂණයේ සමහර මුල් උදාහරන වලින් ඍජු මතක ප්‍රවේශය ආගණන පොටෙන් වෙනත් පොටක් ලෙස ගැනීම වැනි ආදායක/ප්‍රතිදායක සැකසුම් ක්‍රියාත්මක කරවන ලදී. 70 දශකයේදී මීට වඩා පහසු ප්‍රවේශයක් මෙම තාක්ෂණයට ඉදිරිපත් කරන ලද්දේ බහු ආගණන පොට ගණනක් සමාන්තරව ධාවනය වනසේ  පද්ධති සැලසුම් කිරීමෙනි. මෙම තාක්ෂණය බහුපොට තාක්ෂණය ලෙස හැඳින්වේ. මේ පිවිසුම් බහු පොටට ආධාර කිරීම සඳහා මධ්‍යම සැකසුම් ඒකකයෙහි(CPU) ඇති උපාංග කුඩා ප්‍රමාණයක් පමණක් ප්‍රතිචලන කල යුතුය. බහු සැකසුමේදී මුළු මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක(CPU)යම ප්‍රතිචලන කල යුතු නිසා, බහු සැකසුම වඩා පිරිවැය ඵලදායී ලෙස සැළකේ. බහුපොටේදී ක්‍රියා කරවන ඒකක, (හැඹිලි ඇතුළු මතක පද්ධතිය ද) බහු පොටවල් විසින් හවුලේ භුක්ති විදීම සිදු කරයි. බහුපොටෙහි ඇති දුර්වලතාවයක් නම් බහුපොට සඳහා දෘඪාංග දක්වන අනුග්‍රහය දෘඪාංග බහු සැකසුමට දක්වන අනුග්‍රහයට වඩා දැඩිව මෘදුකාංගවලට දර්ශනය වීම
යි. එනිසා මෙහෙයුම් පද්ධති වැනි අධීක්ෂක මෘදුකාංග වලට බහුපොට හට ආධාර කිරීම සඳහා වඩා විශාල වෙනස්කම් කල යුතු වෙයි. ක්‍රියාත්මක කරන ලද එක් බහුපොට ආකාරයක් ඒකක බහුපොටකරණය ලෙස හැඳින්වෙන අතර, එහිදී එක් පොටක් බාහිර මතකයෙන් දත්ත ලැබී නතර වනතුරු  ක්‍රියාකරවනු ලැබේ. මෙම පටිපාටියේදී මධ්‍යම සැකසුම් ඒකකය (CPU), එවිට ක්‍රියාකරවීම සුදානම්ව බලා සිටින වෙනත් පොටක් වෙත යොමු වන අතර, මෙම මාරුවීම සාමාන්‍යයෙන් මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක(CPU) ස්පන්ද චක්‍රයකදී සිදුවේ. තවත් බහුපොට ආකාරයක් සමගාමී බහු උපකරණය ලෙස හැඳින්වෙන අතර, එහිදි එක් මධ්‍යම සැකසුම් ඒකකයක් ස්පන්ද චක්‍රයකදි පොට කිහිපයක උපදෙස් ක්‍රියාකරවීමට සිදුවේ.70 දශකයේ සිට මේ දශකයේ (වසර 2000 ඇරඹි දශකය) මුල් භාගය වන තෙක් වු දශක කිහිපය තුළ උසස් කාර්ය සාධනයක් යුත් පොදු කාර්යය මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක සැලසුම් කිරීම උදෙසා යොදා ගත් ක්‍රමයන් කිහිපයකි. ඒ නල මාර්ගකරණය, හැඹිලි, සුපිරි අදිශ  (Superscalar) ක්‍රියා කරවීම, අපිළිවෙල  (out-of- order) ක්‍රියා කරවීම ආදි ඉහල  ILP ලබා දෙන තාක්ෂණයයි. මෙම නැම්මෙහි ප්‍රතිඵලය වුයේ ශක්තිය වැඩිපුර අවශ්‍ය වන Intel Pentium 4  වැනි  CPU  බිහි වීමයි. මේ
දශකයේ ‍මුලදී මෙවැනි මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක (CPU)  සැලසුම්කරුවන් හට ILP  ශිල්පීය ක්‍රම වලින් උසස් කාර්ය සාධනයක් ලබා ගත නොහැකි වුයේ මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක (CPU) මෙහෙයුම් සංඛ්‍යාත හා ප්‍රධාන මතක මෙහෙයුම් සංඛ්‍යාත අතර වු වැඩි වන විෂමතාවය හා නොපැහැදිලි ILP  ශිල්පීය ක්‍රම මඟින් බලය අපතේ යාම වැඩිවීමයි.මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක සැලසුම්කරුවන් විසින් ඊළඟට ගනුදෙනු සැකසුම වැනි වාණිජ පරිගණක වෙළඳපොල වලින් අදහස් ලබා ගන්නා ලදී. මෙවැනි ගනුදෙනු සැකසුමේදී වඩා වැදගත් වන්නේ තනි පොටක හෝ ක්‍රමලේඛයක කාර්ය සාධනයට වඩා සාධික ප්‍රමාණය(throughput) පරිගණනය ලෙස හැඳින්වෙන ක්‍රම ලේඛ ගණනක සමස්ථ කාර්ය සාධනයයි.මෙම අවධානය වෙනස්වීමට බලපෑ සාධක නම් ද්විත්ව හා බහු මාධ්‍යය චිප-මට්ටමේ බහු සැකසුම් (CMP) සැලසුම් ප්‍රගුණනය කිරීමත්, විශේෂයෙන්ම අඩුවෙන් සුපිරි අදිශ  ලක්ෂණ පෙන්වන Intel PC නිර්මිතයට සමානකම් දක්වන මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක(CPU)  වල  ක්‍රියාකාරිත්වයත්ය. පසුව පැමිණි සකසන පවුල් කිහිපයකම චිප-මට්ටමේ බහු සැකසුම් ලක්ෂණ තිබේ. x86-64, Opteron, සහ Athlon 64xz, SPARC, UltraSPARC T1, IBM POWER4, POWER5 හි මෙන්ම Xbox 360 හි ත්‍රිත්ව මාධ්‍යය Power PC  ස
ැලසුම හා PS3  හි එක් මධ්‍යය අණු සැකසුම වැනි වීඩියෝ ක්‍රීඩා කන්සෝල මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක(CPU)  කිහිපයකම දක්නට ලැබේ.නිය මඟක (bus) විස්තරයඑක්තරා කාලයක “නිය මඟ” යන්නෙන් අදහස් කරන ලද්දේ මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක (CPU) අග්‍ර වලට සමාන හෝ සර්වසම විද්‍යුත් සන්නායක සහිත විද්‍යුත් වශයෙන් සමාන්තර පද්ධතියකි.	නියමඟවල් ගැන සලකන විට දත්ත පදවලට සමාන්තරව බහු තන්තුවල හෝ ගෙන යන සමාන්තර නියමඟක හෝ දත්ත ශ්‍රේණියක බිටු ආකාරයෙන් ගෙන යන ශ්‍රේණිගත නියමඟක් විය හැකිය. අතිරේක බල හා පාලන සබැඳුම්, විශේෂිත ධාවක සහ දත්ත සබැඳුම් එක එක අත් වලට ති‍බිමේ සාමාන්‍ය ප්‍රතිථලය වන්නේ බොහෝ ශ්‍රේණිගත නියමඟවල, 1-wire (තන්තු) ශ්‍රේණිගත නියමඟ වල ඇති අවම සන්නායක සංඛ්‍යාව වන එකට වඩා වැඩි ගණනක් සන්නායක අඩංගු වීමයි. දත්ත හුවමාරු ශීඝ්‍රතාව ඉහළයත්ම, කාල නිශ්චය කුටිකය(timing-skew) හි ගැටලු, බලය පාරිභෝජනයත්, විද්‍යුත් චුම්භක බාධකය සහ සමාන්තර නියමඟ අතර cross talk  යන ගැටළු මඟ හැර යාමත් වඩාත්ම අපහසු වේ. නියමඟ අතර ද්විත්ව පොම්ප(double pump) කිරීම මෙයට ඇති එක් අර්ධ විසඳුමකි. අඩු විද්‍යුත් සබැඳුම් ගණනක් ඇති වුවත් ශ්‍රේණිගත නියමඟවල සහජයෙන්ම ti
ming skew හෝ වචන හුවමාරුව (cross talk) හෝ ‍නොමැති නිසා බොහෝ අවස්ථා වල දී සමාන්තර නියමඟට වඩා වැඩි සමස්ථ දත්ත හුවමාරු ශීඝ්‍රතාවයක් දැකවීමට පුලුවන. USB, Fire Wire හා ශ්‍රේණිගත  ATA  මෙයට උදාහරණ වේ. වේගවත් ශ්‍රේණිගත නියමඟ සඳහා multi drop  සබැඳුම් එතරම් හොඳින් ක්‍රියා නොකරන නිසා බොහෝ නවීන ශ්‍රේණිගත නියමඟ සඳහා යොදා ගන්නේ ඩේසි - චේන්(daisy-chain) හෝ හබ් (hub, මධ්‍යස්ථානය) සැලසුම්ය.බොහෝ පරිගණකවල අභ්‍යන්තර හා බාහිර නියමඟ ‍යන දෙවර්ගයම ඇත. අභ්‍යන්තර නියමඟ මඟින් පරිගණකයේ සියලුම අභ්‍යන්තර කොටස් මව් පුවරුවට සම්බන්ධ කෙරේ. (CPU හා අභ්‍යන්තර මතක ද ඇතුලත්ව) වෙනත් පරිගණක වල ඇති හෝ බාහිර උපකරණ සම්බන්ධ කිරීමට නොව පෙදෙසි උපකරණ සම්බන්ධ කිරීමට ඇති නිසා මෙම වර්ගයේ පෙදෙසි ,අනුමත පෙදෙසි ලෙස ද හැඳින්වේ. එසේම බාහිර පර්යන්ත සම්බන්ධ කිරීමට බාහිර නියමඟ යොදා ගනි.ප්‍රායෝගික වෙනසකට වඩා ඇත්තේ සංකල්පිත වෙනසක් වුවත්, Ethernet වැනි ජාල සබැඳුම් සාමාන්‍යයෙන් නියමඟ ලෙස නොගැනේ.  InfiniBand සහ අති පරිවහනය (Hyper Transport) වැනි නව තාක්ෂණ වල සම්ප්‍රාප්තියත් සමඟ ජාල හා නියමඟ අතර ඇති වෙනස තවදුරටත් බොද වේ. අභ්‍යන්තර හා බාහිර නියමඟ
අතර ඇති වෙනස පවා සමහර අවස්ථාවන්හි අනියත වන අතර, I² C අභ්‍යන්තර හෝ බාහිර නියමඟ (මෙහිදී ACCESS.bus)ලෙස හැඳින්වේ) ලෙස භාවිතා කළ හැකි අතර,  InfiniBand මඟින් PCI වැනි අභ්‍යන්තර නියමඟ හා තන්තු අනුමඟ(Fibre Channel) වැනි බාහිර අනුමග යන දෙකොටසම ප්‍රතිස්ථාපනය කරනු ඇත.නූතන මධ්‍ය සැකසුම් ඒකක නිෂ්පාදන ආයතනප්‍රධාන CPU වර්ග නිෂ්පාදන ආයතන තුනකි . ( 2021.03.19 වන විට )*Intel (ඉන්ටෙල්)*AMD (Advanced Micro Devices) (ඒ.එම්.ඩී.)*Apple (ඇපල්)ශ්‍රී ලංකාවේ රාජ්‍ය ලාංඡනයආචාර්ය නිශ්ශංක විජයරත්න මහතා සමග ශ්‍රී ලංකා රාජ්‍ය ලාංඡනය නිර්මාණය කළ අතිපූජ්‍ය මාපලගම විපුලසාර හිමියන්අතිපූජ්‍ය මාපලගම විපුලසාර හිමියන් (1925 මාර්තු 3 – 2000 ඔක්තෝබර් 28) බෞද්ධ භික්‍ෂුවකි, කලාකරුවකු වශයෙන් ලද සුවිශේෂ ගෞරවය වූයේ ශ්‍රී ලංකාවේ ජන රජ ලාංඡනය නිර්මාණය කිරීමට අවස්ථාව ලැබීම යි. මෙය රටක කලාකරුවකුට ලැබෙන පරම භාග්‍යයකි. ඉතා අර්ථපූර්ණ ව නිමවන ලද එය ශ්‍රී ලංකාවේ අනන්‍යතාව, ප්‍රෞඩත්වය මැනැවින් විදහා දක්වයි. පූර්ව අවධිය හා අධ්‍යාපනයශ්‍රී ලංකාවේ නිදහස් අරගලයේ හා භාෂා ශාස්ත්‍ර අධ්‍යාපනයේ මූලස්ථානයක් ලෙස සැ
ලකෙන රත්මලානේ පරමධම්ම චේතිය පිරිවෙනින් පැවිදි උපසම්පදාව ලබා පසු කාලීනව එහි අධිපතිත්වය ඉසිලීමට තරම් වාසනාවත් වූ මාපලගම විපුලසාර හිමියෝ, අගලවත්ත ප්‍රතිරාජ පිරිවෙනින් හා මාලිගාකන්ද විද්‍යොදය පිරිවෙනින් ශාසනික වත් පිළිවෙත් හා ධර්‍ම විනය ශබ්ද ශාස්ත්‍ර පිළිබඳ ප්‍රවීණත්වය ලබා ගත්හ. උපතින්ම උරුම කරගෙන ආ හැකියාවන් රැසක් විපුලසාර හිමියන් සතුව පැවතියේය. මෙම හැකියාවන් මැනවින් නිරීක්‍ෂණය කළ මහාචාර්ය ගුණපාල මලලසේකර මහතා ඒ කුසලතා වර්ධනය කර ගැනීමට හා ඒ කුසලතාවන්ගෙන් රටට සේවාවක් ලබාදීමේ අරමුණ ඇතිව රජයේ කලායතනයේ අධිපති ජේ.ඩී.ඒ. පෙරේරා මහතාට විපුලසාර හිමියන් හඳුන්වා දුන්නේය. එහි ප්‍රතිඵලයක් වශයෙන් වසර තුනක් මුළුල්ලේ රජයේ කලායතනයේ අධ්‍යාපනය ලැබූ විපුලසාර හිමියෝ කලාකරුවකු ලෙස සමාජයේ ඉහළ පිළිගැනීමට ලක්වූහ.රාජ්‍ය ලාංඡනය නිර්මාණයඑවක රාජ්‍ය ලාංඡනය හා ශ්‍රී ලංකා ජාතික ධජය නිර්මාණ කමිටුවේ සභාපතිවරයා වූ ආචාර්ය නිශ්ශංක විජයරත්න මහතාගේ මගපෙන්වීම මත 1972 වර්ෂයේදී මාපලගම විපුලසාර හිමි විසින් ශ්‍රී ලංකා ප්‍රජාතාන්ත්‍රික සමාජවාදී ජනරජයේ රාජ්‍ය ලාංඡනය නිර්මාණය කරන ලදී.ශ්‍රී ලංකා ප්‍රජාතාන්ත්‍රික සමාජවාදී
ජනරජයේ රාජ්‍ය ලාංඡනයේ නිර්මාණකරුකලාකරුවකු වශයෙන් ලද සුවිශේෂ ගෞරවය වූයේ ශ්‍රී ලංකාවේ ජන රජ ලාංඡනය නිර්මාණය කිරීමට අවස්ථාව ලැබීම යි. මෙය රටක කලාකරුවකුට ලැබෙන පරම භාග්‍යයකි. ඉතා අර්ථපූර්ණ ව නිමවන ලද එය ශ්‍රී ලංකාවේ අනන්‍යතාව, ප්‍රෞඩත්වය මැනැවින් විදහා දක්වයි.ශ්‍රී  ලංකා රාජ්‍ය ලාංඡනයේ නිර්මාණකරු පූජ්‍ය මාපලගම විපුලසාර මහා නාහිමියන්ය[1][2][3][4][5][6]කලාශූරී ගෞරව නාමය1984 වසරේදී රජය මගින් කලාශූරී ගෞරව නාමය විපුලසාර හිමියන් වෙත පිරිනැමීය.අපවත්වීම2000 ඔක්තෝබර් මස 28 දින අපවත් වන විට උන්වහන්සේ 75 හැවිරිදි වියේ පසු විය.මේවාද බලන්නශ්‍රී ලංකා රාජ්‍ය ලාංඡනය ගැන ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියා පිටුවඅතිපූජ්‍ය මාපලගම විපුලසාර  හිමියන් ගේ ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියා පිටුවආචාර්ය නිශ්ශංක විජයරත්න යන් ගේ ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියා පිටුවආශ්‍රිත↑ මාපලගම විපුලසාර හිමි - මහාචාර්ය කුඹුරුගමුවේ වජිර ස්ථවිර  විසින් ලියා 2010 දෙසැම්බර් 26 දින සිළුමිණ පුවත් පතේ ප්‍රසිද්ධ කල අනුස්මරණ ලිපියකි↑ බෞද්ධ කලාවේ නොමැ­කෙන ලකුණ සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2021-07-12 at the Wayback Machine.
සිළුමිණ, සම්ප්‍රවේශනය කිරීම 28 ඔක්තෝබර් 2017.↑ ජනරජ  ලාංඡනය  නිර්මාණය  කළ  හැටි ඉරිදා ලංකාදිප, දියත, සම්ප්‍රවේශනය කිරීම  2009 පෙබරවාරි 1 වන දින↑ Central Bank of Ceylon Armorial Ensign of Sri Lanka - 1977. Central Bank of Ceylon↑ The great artist monk by Professor Bellanwila Wimalaratana Thera. Sunday Observer (Sri Lanka), Retrieved on 9 January 2011.↑ Cache Historic World Coins.John Logie BairdFRSEගොනුව:John Logie Baird, Apparatus.jpgජෝන් ලොගී බෙයාඩ් ඔහුගේ "televisor" යන්ත්‍රය සමඟ, circa 1925උපත13 අගෝස්තු 1888(1888-08-13)Helensburgh, Dunbartonshire, Scotlandමිය යාම14 June 1946(1946-06-14) (වයස 57)Bexhill, Sussex, Englandමිය යාමට හේතුවStrokeසතපවන ලද තැනBaird family grave in Helensburgh CemeteryනිවහනScotland, Englandජාතිකත්වයScottishපුරවැසිබවUnited Kingdomඅධ්‍යාපනයLarchfield Academy, Helensburghඋගත් ශාස්ත්‍රාලයRoyal Technical College, GlasgowGlasgow UniversityරැකියාවInventorBusinessmanසංවිධානයConsulting Technical Adviser, Cable & Wireless Ltd (1941-)Director, John Logie B
aird LtdDirector, Capital and Provincial Cinemas Ltdසංගණ්‍ය වන්නේInvention of televisionකලත්‍රයා(යන්)Margaret Albu (m. 1931)දෙමව්පියන්(s)Rev John Baird, Minister, West Kirk, HelensburghJessie Morrison Inglesසටහන්Member of the Physical Society (1927)Member of the Television Society (1927)Honorary Fellow of the Royal Society of Edinburgh (1937)ආගමChurch of Scotlandරූපවාහිනී අත්හදා බැලීම්රූපවාහිනිය කීපදෙනෙකුගේ සොයා ගැනීම්වල ප්‍රතිඵලයක් වුවද වඩා ඉහළ දියුණුවක් මේ ක්ෂේත්‍රය තුළ ඇති කළ පුද්ගලයන් අතර මුල් ආරම්භකරුවෙකු ලෙස මොහුගේ නම ඉතිහාස ගතවනු ඇත. පරාවර්තිත ආලෝකයක් තුළ අඩු හඬ ස්වරූපයක් යටතේ චංචල වන සජීව ඡායාරූප ප්‍රතිබිම්බයන් නිෂ්පාදනය කිරීමේ ගෞරවය ඔහුට හිමි වේ. අනෙකුත් නිර්මාණකරුවන්ට මෙවැනි සොයා ගැනීමක් කිරීමට අපහසු වුවද ජෝන් ලොගී බෙයාර්ඩ් සිය ඡායාරූප විද්‍යූත් තාක්ෂණය හා සංඥා පද්ධතීන්ගේ තත්ත්වයන් දියුණු කරමින් විද්‍යූත් ඡායාරූප හා රූප විශාල කරණ වීඩියෝ භාවිතයෙන් මෙම නිර්මාණය සිදුකර ඇත.රූපවාහිනී පද්ධතිය දියුණූ කිරීම සඳහා 1924 දී ඔහු ගත් පළමු උත්සාහයේදී ඔහුගේ පරීක්ෂණ සඳහා නිප්කොව්
තැටි (Nipkow disk) භාවිතා කළ අතර ඒ පිළිබඳ එළිදැක්වීමක් Radio Times මඟින් කරන ලදී. එසේ කරන ලද්දේ සම යාන්ත්‍රිකව සම කාර්ය රූපවාහිනී ක්‍රමය මගින් අඳුරු සේයාවේ ප්‍රතිබිම්බය විකාශනය කරමිනි. මේ විකාශනය කරන ලද්දේ ලන්ඩන්හි පිහිටි සිය විද්‍යාගාරයේදී තම නලියන අතැඟිලි වලින්මය. ප්‍රථම වරට මහජන දර්ශනයක් සඳහා අඳුරු සේයා ප්‍රතිබිම්බයන් රූපවාහිනී මගින් විකාශනය කළේ 1925 මාර්තු 25 ලන්ඩන්හි පිහිටි සෙල්ප්‍රිඩජස් දෙපාර්තමේන්තු ගොඩනැගිල්ලේදීය.1925 ඔක්තෝම්බර් 02 දින ඔහුට සිය විද්‍යාගාරයේදී ඉතා සාර්ථකව පළමු රූපවාහිනී පින්තූරය අඩු ස්වරයකින් යුක්තව විකාශනය කිරීමට හැකිවිය. එහිදී තත්පරයට පින්තූර 05 ක් ලැබෙන සේ සිරස් රේඛා 30 න් සියුම් ලෙස ලබා ගත් ප්‍රතිබිම්බයක් වන එහි ව්‍යාජ වූ තුන්වාදියෙකුගේ හිසකුත් සමග විය.එය “ස්ටුකි බිල්” (“Stooky Bill”) යන අනවර්ථ නාමයෙන් හැඳින්වුණි.එම පරීක්ෂණ අවස්ථාවේදීම පහළ මාලයට ගිය බෙයාර්ඩ් විසින් එහි සේවය කළ විසි හැවිරිදි විලියම් එඩ්වඩ් ටෙයින්ටන් කැටුව විත් මිනිස් රූපයක් කෙසේ විකාශනය වෙයිද යන්න පරීක්ෂණය කරන ලදී. ඒ අනුව සම්පූර්ණ හඬකින් විකාශය වූ පළමු මිනිස් ප්‍රතිබිම්භය ලෙස විලියම් එඩ්වඩ්
පත්වුණි.රූපවාහිනී සම්ප්‍රේෂණය1927 දී ජෝන් ලොගී බෙයාඩ් විසින් “දිගු-දුර රූපවාහිනී තරංගයක්"  සැතපුම් 438 දිග දුරකථන මාර්ගයක් ඔස්සේ ලන්ඩන් හා ග්ලාස්ගෝ(Glasgow) අතර සම්ප්‍රේෂණය කරන ලදී.ඒ අනුව බෙයාඩ් ලොව පළමු දිගු-දුර රූපවාහිනි දර්ශනය, සම්ප්‍රේෂණය කරන ලද්දේ ග්ලාස්ගෝ කේන්ද්‍රස්ථානයේ සිට කේන්ද්‍ර හෝටලය (central Hotel) කරා.ය අනතුරුව ඔහු බෙයාඩ් රූපවාහිනී ප්‍රවර්ධන ආයතනය පිහිට වූ අතර, 1928 දී අත්ලාන්තික් සාගරය හරහා ලන්ඩන් සිට හාට්ස්ඩාලේ දක්වා ප්‍රථම රූපවාහිනි සම්ප්‍රේෂණයත් නිව්යොක්හිහා ප්‍රථම BBC රූපවාහිනී වැඩසටහන් සම්ප්‍රේෂණයත් සිදුකළේය. 1929 නොවැම්බර්හිදී ප්‍රශයේ බර්නාඩ් කාටන් සමඟ  එක්ව ඔහු එරට පළමු රූපවාහිනී ආයතනය වන "රූපවාහිනී බෙයාඩ් නාටන් (Télévision-Baird-Natan )" ආයතනය ඇති කළේය. "එප්සොම් ඩර්බි" (Epsom Derby) නම් පළමු සජීවි වැඩසටහන 1931 දී විකාශය කිරීමටද ඔහු පුරෝගාමී විය.එමෙන්ම ඔහු 1930 දී "ලන්ඩන් කොලීසියම්", "බර්ලින්", "පැරිස්" හා "ස්ටොක්හොල්ම්" හිදී අඩි 2 x 2 ප්‍රමාණයේ රූප රාමුවක් රූපවාහිනී ශාලා පද්ධතියක ප්‍රදර්ශනය කළේය. 1939 වන විට ඔහු තම ශාලා ප්‍රක්ෂේපණ පද්ධතිය බොක්සිං ක්
‍රීඩා තරඟයක් පෙන්වීමට හැකි අයුරින් අඩි 15 x අ 12 රූප රාමුවක් වන පරිදි වැඩි දියුණු කර සිටියේය.  1929 සිට 1932 දක්වා 30-මාර්ග බෙයාඩ් පද්ධතියක් භාවිතයෙන් BBC සම්ප්‍රේෂකයන් ඔස්සේ රූපවාහිනී වැඩසටහන් ප්‍රචාරණය කිරීම සිදුවිය. 1932-1935 දක්වා BBC ආයතනයේ වැඩසටහන් ඔවුන් සතු 16 පෝට්ලන්ඩ් මැදිරියේ දී නිෂ්පාදනය කළේය. 1936 නොවැම්බර් හිදී BBC ය ඔවුන්ගේ බෙයාඩ් 240 මාර්ග සම්ප්‍රේෂණය, EMI ඉලෙක්ට්‍රොනික සුපිරික්සීම් පද්ධතියකට මාරු කරන ලදී. එය මැක්රොනී සමඟ සංයුක්ත කිරීමෙන් පසු මෑතකදී එම පද්ධතිය 405-මාර්ග බවට පත්කර තිබේ. බෙයාඩ් පද්ධතියේ කැමරා රැගෙන යාමේ අපහසුව නිසාම, වර්ෂ 1937 දී BBC ය බෙයාඩ් පද්ධතිය ඔස්සේ කෙරෙන සම්ප්‍රේෂණ කටයුතු  අතහැර දමන ලදී.අයිසැක් ෂොන්බර්ග් යටතේ අලුතින් පටන් ගත් EMI - මාර්කෝනි( RCA හා ව්ලැද්මීර් ස්වොරියකින්ගේ බලපත්‍රවලට පරිශීලනයටද ඉඩකඩ ලබාදී  තිබිණි) ආයතනයේ ඉලෙක්ට්‍රොනික රූපවාහිනී පද්ධතිය හා බෙයාඩ් රූපවාහිනී පද්ධතිය ප්‍රතිස්ථාපනය කරන ලදී. එසේම ෆිලියෝ T. ෆැන්ස්වරක්ගේ ඉලෙක්ට්‍රොනික රූප උපකරණ,පරිශීලනය කිරීමට( බලපත්‍ර සම්මුතියක ආධාරයෙන්) බෙයාඩ් ආයතනයට අවස්ථාව ලැබිණි.කෙසේ වුවත් මෙම රූප
විච්ඡේදක කැමරාව ආලෝක සංවේදීතාවයෙන් තොර වූ අතර, එයට වැඩි දීප්තියක්ද අවශ්‍ය වුයේය.බෙයාඩ් විසින් ඉලෙක්ට්‍රොනික රූපවාහිනී ක්ෂේත්‍රයට ඉමහත් දායකත්වයක් දැක්වීය.පාට පෙරනයක් සවිකල කවයක් ඉදිරියෙන් වූ කැරකෙන කැතෝඩ කිරණ නලයක් ආධාර කරගනිමින් වර්ෂ  1939 දී, ඔහු විසින් වර්ණ රූපවාහිනී දර්ශන පෙන්වන ලදී. පසුව මෙම ක්‍රමය ඇමරිකාවේ  CBS හා RCA මඟින් ද ට ගැනිණි. 1944 අගෝස්තු 16 වැනි දින ඔහු ලොව ප්‍රථම සම්පූර්ණ ඉලෙක්ට්රොනික වර්ණ රූපවාහිනී දර්ශනයපෙන්වන ලදී. ඔහු තීරු 600 වර්ණ පද්ධතියකින් ය යුත් රූපයක් නිර්මාණය කිරීමට 6 වරක් ප්‍රස්තාර කරන (scanning) ත්‍රිත්ව-වියමනක් (triple interlacing) යොදාගන්නා ලදී. 1943 දී ඇතිවූ  යුද්ධයෙන් පසුව නැවතත්  රූපවාහිනී සම්ප්‍රේෂණ සිදුකිරීම පිළිබදව සොයාබැලීම සඳහා හැන්කී කොමිටිය පත්කරන ලදී. බෙයාඩ් විසින් තමන්ගේ  තීරු 1000 ටෙලික්‍රෝම් ඉලෙක්ට්‍රොනික වර්ණ පද්ධතිය, යුද්ධයෙන් පසු රූපවාහිනී සම්ප්‍රේෂණ සිදුකිරීමේ සම්මතය බවට පත්කරගන්නා ලෙස හැන්කී කොමිටියට ඒත්තු ගැන්වීය. හැන්කී කොමිටියේ සැලසුම් සියල්ලම පාහේ පාර්ශ්විකව යුද්ධයෙන් පසු අඩපණ විය.ඒ ඒවා නැවත ප්‍රතිසංස්කරණය  අභියෝගයක් වීම නිසාය.එ
හෙත් මොනොත්රෝම් 405-තීරු සම්මතය 1985 දක්වා සමහර ප්‍රදේශවල දිගටම පැවතිණ. දශක 3 කින් පසුව 625-තීරු පද්ධතිය 1964 දී හඳුන්වා දුන් අතර 1967 දී PAL වර්ණ පද්ධතිය හඳුන්වා දෙන ලදී.ප්‍රථම මහජන ප්‍රදර්ශනයගොනුව:Baird experimental broadcast.jpgමුල් කාලීන අත්හදා බැලිමේ විකාශනයක්.1926 ජනවාරි මස 26 වනදා බෙයාඩ් විසින් ලන්ඩන් හි සොහෝ දිස්ත්‍රික්කයේ 22 වන ෆ්‍රිත් මාවතේ වූ ඔහුගේ විද්‍යාගාරයේ දී රාජකීය ආයතනයේ සාමාජිකයන්ට හා ද ටයිම්ස් හි වාර්තාකරුවෙකුට විකාශනය නැවත වරක් පෙන්වන ලදී. මෙම කාලය වන විට ඔහු පරිලෝකන ශීඝ්‍රතාව තත්පරයකට රූප 12.5ක් දක්වා වැඩි දියුණු කර තිබිණි. මෙය සත්‍ය රූපවාහිනී පද්ධතියක ලොව ප්‍රථම ප්‍රදර්ශනය වූ අතර ශබ්දය සමඟ චලනය වන සජීවී රූප විකාශනය කළ හැකි රූපවාහිනිය ද විය.ඔහු 1928 ජූලි 3 වැනිදා ලෝකයේ ප්‍රථම වර්ණ සම්ප්‍රේෂණය ප්‍රදර්ශනය කළේය. මේ සඳහා ඔහු සම්ප්‍රේෂණ හා ප්‍රතිග්‍රාහක කෙළවරවල පරිලෝකනය කිරීමේ තැටි දඟර උපකරණ 3 ක් පමණ යොදා ගත් අතර එක් එක් දඟරය වෙනස් ප්‍රාථමික වර්ණවල පෙරහනක් සමඟ විය.ප්‍රතිග්‍රාහක අන්තයෙහි ආලෝක ප්‍රභව තුනක් හා ඒවායේ දීප්තිය විචල්‍ය කිරීමට කොමියුටේටරයකින් ද
යුක්ත විය. එම වර්ෂයේ දීම ඔහු ත්‍රිමාණේක්ෂ රූපවාහිනී දර්ශන නිරූපණය කළේය. 1932 දී අධි කෙටි තරංග සම්ප්‍රේෂණය නිරූපණය කළ පළමු වැන්නා බවට ද ඔහු පත්විය.මෙම ලිපිය වනාහි Chikungunya ලිපියෙහි  ඉංග්‍රීසි භාෂාවේ සිට සිංහල වෙත  නොනිමි පරිවර්තනයකි .ඉංග්‍රීසි සහ සිංහල යන භාෂාවන්හි සුදුසු හා ප්‍රමාණවත් පරිචයක් ඇත්නම්, මෙම පරිවර්තනය සම්පූර්ණ කිරීමට ඔබට අවකාශ ඇත.අදාල විෂය පිලිබඳ දැනුවත්නම්, නැවුම් ස්වයං නිර්මාණයක් ලෙස ලිපිය සම්පූර්ණ කිරීමට ඔබට අවකාශ ඇත.චිකුන්ගුන්යා යනු වෛරස් ආසාදනයකින් ඇතිවන රෝගයකි. චිකන්ගුන්යා වෛරසය ආබොවයිරසයකි. ඇල්ෆාවයිරස් යන ගණයට අයත්වේ. ඊඩිස් නම්  මදුරු විශේෂය මගින් මිනිසා වෙත මෙම වෛරසය මිනිසාට සම්ප්‍රේෂණය වේ. මෑතක සිට චිකන්ගුන්යා රෝගය නිසා හදිසි ව්‍යවසනයක් ඇතිවී  ඇති අතර මෙ මගින් මරණ සංඛ්‍යාවද ඉහළ ගොස් ඇත. මෙහිදී  ඩෙංගු උණට සමාන රෝග ලක්ෂණ ඇතිවේ. මෙහිදී හන්දිපත්වල දීර්ඝ කාලයක් කල්පවත්නා ලෙස වේදනාවක් හටගනී. රෝගයේ මුල් අවස්ථාවලදී හටගන්නා උණ දින දෙකේ සිට පහ දක්වා කල්පවතී. නමුත් උණත් සමග ඇතිවෙන හන්දිපත් වේදනාව  සති ගණනක් හෝ මාස ගණනක් පැවතිය හැකිය. රෝග කාරකයන් ශරීරයට ඇතුළු වු අව
ස්ථාවේ සිට රෝග ලක්ෂණ ඇතිවීම සඳහා ගතවන කාලය (බිජෞෂණ සමය) දින දෙකක් හෝ හතරක් වේ. සෙල්සියස් අංශක 39 දක්වා  වුවද ඇතිවිය හැකි උණ (පැරන්හයිට් අංශක 102.2) සිරුරේ කඳ කොටසෙහි හෝ ඇතැම් විට අත්පා වල ඇතිවන  ලේ පැහැති පැල්ලම්, හන්දි කිහිපයක ඇතිවන හන්දිරුදාව හෝ හන්දියක් ආසාදනය වීම මෙහි රෝග ලක්ෂණ වේ. හිසරදය, ඇස්වල ඇතිවන  රතුපැහැති බව සහ ආලෝකය දෙස බැලීමෙදී ඇස්වල ඇතිවන වේදනාව අනෙකුත් සුළු රෝග ලක්ෂණවේ. සාමාන්‍යයෙන් උණ දින දෙකක් පමණ කල්පවත්නා අතර ඉන්පසුව ක්ෂණිකවම සුව අතට පත්වේ. නමුත් හන්දිපත් කැක්කුම, තදබල හිසරදය, නින්ද නොයාම සහ සිරුරේ ඇතිවන අනිකුත් අපහසුතාවයන් දින පහක් හෝ හතක් වැනි කාලයක් පවතී. රෝගියාගේ වයස අනුව ඔහුගේ හෝ ඇයට හන්දිපත් රුදාව ඇතිවන කාල සීමාව විවිධ වේ. රෝගය ඇති වීමට හේතු සාධකචිකන්ගුන්යා වෛරසය සාමාන්‍යයෙන් අප්‍රිකාව හා ආසියාව යන නිවර්තන කලාපීය රටවල දක්නට ලැබේ. ඊඩ්ස් වර්ගයේ  ආසාදිත මදුරුවෙකු දෂ්ඨ කිරීම මගින් මිනිසාට රෝගය බෝවෙයි. චිකන්ගුන්යා වසංගතය  ව්‍යාප්ත වන්නේ මිනිසාගෙන් මදුරුවාට සහ නැවත මදුරුවාගෙන් මිනිසාට  ලෙසට රෝගය ව්‍යාප්ත වීමෙනි. චිකන්ගුන්යා යන වචනය රෝගය ඇතිවීමේදී වන අධි
ක හන්දිපත් වේදනාව නිසා රෝගීන් සිටින ඉරියව්ව විග්‍රහකරන  අර්ථය ඇතිව ප්‍රාදේශිය සභාවකින් ඇතිවූවක් ලෙස සැලකේ. මැකොන්ඩේ (Malconde) භාෂාවට අනුව චිකන්ගුන්යා යනු “නැවීසිටීම” යන අරුත දෙන වචනයකි. මෙම වෛරසය ප්‍රධාන ලෙසටම වදුරන් තුළ දකින්ට ඇති අතර මිනිසා ඇතුළු අනෙකුත්  ජිවීන්  වර්ග වලද වෛරසය ගබඩා වී තිබිය හැකිය. රෝගය වලක්වා ගැනීමරෝගය වළක්වා ගැනීමේ කාර්යක්ෂම ක්‍රියාමාර්ගය වන්නේ ආසාදිත මදුරුවන් ගෙන්   ආරක්ෂා වීමයි. ඩී.ඊ.ඊ.ටි, ඉකාරිඩීන්, පී.එම්.ඩී හෝ අයි. ආර් 3535  වැනි මදුරුවන් විකර්ෂණය කරන ද්‍රව්‍ය මේ සඳහා යොදා ගැනේ. මදුරුවන්ට දෂ්ඨ කළ නොහැකි ආකාරයට අත්දිග කමීස සහ කලිසම් ඇදීම මගින්ද ආරක්ෂාවිය හැකිය. මීට අමතරව කෘමිනාශක වර්ගයක් වන පයිරොක්සයිඩ ඇදුම් වලට යෙදීම මගින්ද මදුරුවන්ට විකර්ශනය කළ හැකිය. මදුරු දඟර වල භාවිතා වන වාෂ්පශීලී පයිරත්රොයිඩද මදුරුවන් පලවා හැරීමට උපකාරීවේ. මදුරුවන්ට ඇතුලුවීමට නොහැකි වන ආකාරයට දොර ජනෙල් ආවරණය කර තැබීම කිරීමටද පුළුවන. නමුත් දිවාකාලයේදී ක්‍රියාකාරීව හැසිරෙන ඊඩ්ස් ඊජිප්ටයි හා ඊඩ්ස් ඇල්බොපික්ටස් යන මදුරු විශේෂ දෙක දෂ්ඨ කරනුයේ නිවසින් පිටත  එලිමහනේදී නිසා ඉහත සඳහන
් කරන ලද ක්‍රියාමාර්ග නිසා ලැබෙන ප්‍රතිලාභය අවම වේ. නමුත් මෙම රෝග වාහක මදුරුවන් මර්ධනය කිරීම අත්‍යවශ්‍ය කරුණක් වේ.මෙම ලිපිය තවමත්  අංකුර ලිපියකි. විකිපීඩියාවට උදවුවක් ලෙසින් ඔබ හට එය විහිදුවාලිය හැක.vteපොසිට්‍රෝනය හෙවත් ප්‍රති-ඉලෙක්ට්‍රෝනය යනු  ඉලෙක්ට්‍රෝනයේ ප්‍රතිපදාර්ථය හෝ ප්‍රතිඅංශුව වෙයි. විද්‍යුත් ආරෝපණය හැර අන් සියලු විධි වලින් පොසිට්‍රෝනය ඉලෙක්ට්‍රෝනයට සර්වසම වේ. පොසිට්‍රෝනයේ ආරෝපණය ප්‍රමාණාත්මකව ඉලෙක්ට්‍රෝනයේ ආරෝපණයට සමාන වුව ද ලකුණින් ප්‍රතිවිරුද්ධ වේ. අඩු ශක්තියක් සහිත පොසිට්‍රෝනයක් සහ ඉලෙක්ට්‍රෝනයක් ගැටීමේදී ගැමා කිරණ ෆෝටෝන 2ක් නිකුත් කරමින් ඒවා විනාශ වී යයි.β+-ක්ෂය වීම් වලදී සහ ප්‍රමාණවත් ශක්තියක් ඇති ගැමා කිරණයක් මඟින් සිදු වන ද්විත්ව ජනනයකින් පොසිට්‍රෝන ජනනය කළ හැකි ය.ජාති යනු සංසාරයේ නැවත උපත ලැබීමයි.උපත ලැබීමේ ක්‍රමඋපත විවිධ ක්‍රම වලට අනුව සිදුවිය හැකිය . බුදුදහමට අනුව උපත ලැබිය හැකි ආකාර 4 කි.බිත්තරයෙන් උපත ලැබීම. (අණ්ඩජ) - කුරුල්ලන්, මාළුන් හා උරගයන්.මව්කුසකින් උපත ලැබීම. (ජලාබුජ)  - ක්ෂීරපායීන්.තෙතමනයෙන් උපත ලැබීම. (සංසේදජ) - ඇසට නොපෙනන කුඩා බ
ිත්තර සහිත සතුන් ඇතිවීම.ඕපපාතික - කිසියම් ක්‍රමයකින් තොරව ඉබේ පහළ වීම. (දෙවිවරුන් බොහෝමයක් මේ ඝනයට අයත්වේ.)දුක් විඳීමේ චක්‍රයපටිච්ච සමුප්පාදයේ එකොළොස්වන අංගය ජාති වේ. එය භවය නිසා හටගන්නා අතර එමඟින් ජරා, මරණ ඇති වේ. එනම් උපත ලැබූ සෑම කෙනෙක්ම මහළු වියට පැමිණ අවසානයේ මරණයට පත්වේ.සටහන්Buddhismගණිතයේ දී ඔප්පු කිරීම මගින් අදහස් වන්නේ යම් ගණිතමය ප්‍රකාශනයක් ආදර්ශනය කිරීම තුළින් එය ගණිත පසුබිමේ ඇති යම් යම් තත්වයනට අනුකූලව සත්‍ය වන බව පෙන්වීමයි. එහිදී ඔප්පු කිරීම යනු අනුභවික නොවන තාර්කික කටයුත්තකි. ඔප්පු කිරීමකදී එම ගණිතමය ප්‍රකාශනය එය ආදර්ශනය කරන සෑම විටම එක අවස්ථාවක නොඇර එය සත්‍ය විය යුතුය. ඔප්පු නොවන ප්‍රශ්තුතයක් (proposition) සැම විටම ඌනණයක් (conjecture) ලෙස හැඳින්වේ.ඔප්පු කිරීමට තාර්කික බව ඇතුළත් වුවද එයට උභයාර්ථය ගෙන දීමට සැමවිටම ස්වාභාවික භාෂාව (natural language) මිශ්‍ර වීමක් ද වේ. ගණිතයේ ලියවී ඇති ඔප්පු කිරීම් වලින් වැඩි ප්‍රමාණයක් සාමාන්‍ය තර්ක ශාත්‍රිය ඔප්පු කිරීම් වේ. ඇත්ත වශයෙන්ම විධිමත් ඔප්පු කිරීම් සාධනය කිරීමේ සිද්ධාන්තවලට අයත් වේ. විධිමත් ඔප්පු කිරී
ම් හා සාමාන්‍ය ඔප්පු කිරීම් අතර පවතින වෙනස තුලින් නූතන හා පැරණි ගණිතයේ ගණිතමය ව්‍යවහාරයන්, ගණිතයේ අර්ධ අනුභූතිවාදය (quasi-empiricism) හා ජන ගණිතයයැයි කියාගන්නා අංශ පිළිබද පර්යේෂණ වර්ධනය වී ඇත. ගණිතමය දර්ශනය සත්‍යය වී ඇත්තේ භාෂාවේ හා ඔප්පු කළ තර්කයන්වල කොටසක් වශයෙනි.  එසේම ගණිතයද භාෂාවක් වේ.සාමාන්‍යයෙන් අවධානය නොලැබෙන කරුණක් නම්, ඔප්පු කිරීමේදී ලැබෙන පිළිතුර සිද්ධාන්තයන්ට අනුකූලව සත්‍ය විය යුතුවේ. තවද අවසාන පේලියේ දී සම්පුර්ණයෙන්ම සරල වූ පිළිතුරක් තිබිය යුතුවේ. තවද ප්‍රකාශනයේ මුල සිට ඔප්පු කිරීමෙන් පසුව තව තවත් ප්‍රකාශන ඔප්පු කිරීමට එම ඔප්පු කල සිද්ධාන්තය යොදා ගත හැක. ඔප්පු කිරීම තැනින් තැනට පනිමින් සිද්ධාන්ත යොදමින් (stepping stone) ඔප්පු කර නම් එය උප සාධ්‍ය (lemma) ගණය‍ට වැටේ. ප්‍රත්‍යක්ෂයන් ඔප්පු කිරීමට අවශ්‍ය නොවන නැතිනම් අනවශ්‍ය ප්‍රකාශයන් වන අතර එය ගණිතයේදී ඉතා ප්‍රාථමික දර්ශනයක් වේ. වර්තමානයේ වඩාත්ම අවධානය ඇත්තේ ව්‍යවහාරයේ යෙ‍දෙන ගණිතය (practice) පිළිබඳවයි.ගෝලීය කාන්තාරීකරණය අවදානම් සහිත බව දැක්වෙන සිතියම2001 චන්ද්‍රිකා රූපයක දැක්වෙන චැඩ් විල, සත්‍ය විල නිල් පැහැයෙන් දැක්ව
ෙයි. 1960 ගණන් වල සිට ගත් කල විල 95%කින් හැකිළී ඇත.[1]කාන්තාරීකරණය (ඉංග්‍රීසි:  Desertification) වර්තමාන ලෝකයේ තවත් ප්‍රබල පාරිසරික ගැටලුවක් වේ.කාන්තාරීකරණය යන වචනයෙන් අදහස් වනනේ ලෝකයේ කාන්තාර නොවන වගාබිම් ඇතුළු වෙනත්බිම් කාන්තාර බවට පත්වීමේ ක්‍රියාවලියයි. ඒ අනුව ශුෂ්ක හා අර්ධ ශුෂ්ක ප්‍රදේශවල කෘෂිකාර්මික කටයුතු සඳහා යොදාගත් භූමිය, වගාකල නොහැකි තත්වයට පත්වීම කාන්තාරීකරණය ලෙස සරළව දැක්විය හැකිය. එක්සත් ජාතීන්ගේ පරිසරය හා සංවර්ධනය පිළිබඳ ජගත් කොමිසමේ ගණන් බැලීම් වලට අනුව කාන්තාර ලෙසට ස්ථිර ලෙසම පිරිහී ඇති භූමිය වාර්ෂිකව හෙක්ටයාර් මිලියන 6 බැගින් වර්ධනය වේ.කාන්තාරීකරණය ලෝකයේ සෑම ප්‍රදේශයකම පාහේ ව්‍යාප්තව ඇති මුත් ඉතාම විනාශකාරී තත්වයට පත්වී ඇත්තේ අප්‍රිකාව, ආසියාව හා ලතින් ඇමරිකානු රටවල වියළිබිම් ආශ්‍රිතවයි. කාන්තාරීකරණය කෙතරම් දරුණු තත්වයට පත්වී තිබේදයත් ලෝකයේ ගොඩබිම් ප්‍රමාණයෙන් 1/3ම කාන්තාරීකරණයට ගොදුරු වී ඇත.මේ තත්වය ලෝක ජනසංඛ්‍යාවෙන් මිලියන 850ට බලපායි. කෙසේවෙතත් කාන්තාරීකරණය පැතිරුණු ප්‍රධාන ප්‍රදේශය ලෙස අප්‍රිකාවේ "සාහෙල්" කලාපය දැක්විය හැකියි.ඒ ප්‍රධාන ලෙසම මානව කටයුතු හේතුවෙන් ස
ිදුවන කාන්තාරීකරණයකි.කාන්තාරීකරණයට හේතුකාන්තාරීකරණය ස්වභාවික හා මානුෂික සාධකවල සාමූහික ඒකාබද්ධතාවයක ප්‍රතිඵලයකි.ඒ සඳහා බලපාන සෘජු සාධක කීපයකි. එනම්,ගෝලීය උණුසුම් වීම / නියඟය.තෘණ භූමිවල ප්‍රමාණය ඉක්මවා සතුන් ඇති කිරීම.වගා බිම්වල ප්‍රමාණය ඉක්මවා වගා කිරීම.දුර්වල ඉඩම් කළමනාකරණය හා නුසුදුසු වගාක්‍රම අනුගමනය කිරීම.වන විනාශය.ආන්තික බිම් ප්‍රයෝජනයට ගැනීම.අධික ජන සංඛ්‍යා ඝනත්වය.දරිද්‍රතාවය.වෙනත් සමාජ ආර්ථික තත්වයන්.ගෝලීය වශයෙන් සිදුවන වායුගෝලීය තාපවත් වීම හා නියඟය කාන්තාරීකරණය සඳහා හේතුවන ප්‍රධාන සාධකයන් වේ. ඉහත දැක්වූ සාධක නිසා ඉතියෝපියාව, මාලි, නයිගර්, චැඩ් හා සුඩානය වැනි ප්‍රදේශ දෙසට සහරා කාන්තාරය ව්‍යාප්ත වීමට පටන්ගෙන තිබේ. මේ ආකාරයට සහරා කාන්තාරය වාර්ෂිකව උතුරු හා දකුණු දිශා වලට‍ හෙක්ටයාර් 100,000 ක් පමණ පැතිරී යන බවට ඇස්තමේන්තු කර තිබේ. ඇතැම් රාජ්‍යයන්හි ප්‍රතිපත්තිද කාන්තාරීකරණයට බලපායි.උදාහරණ ලෙස බ්‍රසීලයේ "ඇමසෝනියා මෙහෙයුම" යටතේ ඇමසන් වනාන්තර ප්‍රදේශයේ වනාන්තර බිම් විශාල ලෙස එළිපෙහෙළි කිරීම සිදුව ඇත. පාංශූඛාදන ගැටලුව ලෝකයේ සෑම රටකම පාහේ පොදු තත්වයකි.1970 දශකය