LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
ක් වන අතර අනෙක් වෙළුම් වල සාරාංශ පමණක් ඉතිරිව පවතී. පොම්පියස් ට්‍රෝගස් වැනි වෙනත් රෝම ඉතිහාසඥයින් ලියු කෘති ද සම්පුර්ණයෙන්ම අතුරු දහන් වී ඇත. පුරාතන ලෝකය ගැන දැන ගැනීමට ඉතිහාසඥයින් සතුව මාර්ග දෙකක් පවතී; ඒවා නම් පුරා විද්‍යාව සහ මූල සම්භවයන් අධ්‍යයනයයි.පුරා විද්‍යාවපුරා විද්‍යාව යනු අතීත මානව වර්ගයා සිදු කළ මානව කෘති කැණීම් වලින් හා අධ්‍යයනය මගින් ඔවුන් ප්‍රතිනිර්මාණය හා අර්ථ විග්‍රහ කිරීමයි. පුරාතන ඉතිහාස අධ්‍යයන වලදී පුරාවිද්‍යාඥයින් පුරාණ නගර නටඹුන් කැණීම් මගින් එම ජනයා ජීවත් වු ආකාරය පිළිබද යම් වැටහීමක් ලබා ගැනීමට අවශ්‍ය සාක්ෂි සොයති. පුරාතන ඉතිහාසය අධ්‍යයනයෙන් පුරාවිද්‍යයින් විසින් සොයාගන්නා ලද වැදගත් සොයා ගැනීම් කිහිපයක් පහත දැක්වේ. ·	ඊජිප්තියානු පිරමීඩ : ක්‍රි.පු. 2600 දී පමණ පුරාතන ඊජිප්තුවරු විසින් ඉදි කරන ලද යෝධ ‍යෝධ සො‍හොන් ගෙවල් (ඔවුන්ගේ රාජකීයත්වය පිළිඹිබු කිරීමට දැනට ඉතිරිව ඇත්තේ මෙමසොහොන් ගෙවල් පමණි)·	හරප්පා, මොහෙන්ජොදාරෝ සහ දකුණු ආසියාවේ ලොතාල් යන පුරාණ නගර අධ්‍යයනය.·	පොම්පේ නගරය : ක්‍රි.ව. 79 සිදු වු ගිනි කදු පිපිරීමෙන් ආරක්ෂා වු පුරාණ රෝම නගරයකි. එහි
ආරක්ෂක තත්වය විශිෂ්ඨ වු අතර එමගින් රෝම සංස්කෘතියට සහ ඉටුස්කන් හා සැමිනයිට් සංස්කෘති වලට ව දොරටු විවෘත විය.·	ටෙරකොටා හමුදාව : පුරාතන චීනයේ විසු ප්‍රථම ක්වින් අධිරාජ්‍යයාගේ සොහොන් ගැබ ද්වීතියික ප්‍රභවයන්සමහර විට පුරාණ ලෝකය ගැන දැනට අප දන්නා දේවල් මතු වුයේ පුරාතන ඉතිහාසඥයින් ලියු වාර්තා වලිනි. සෑම පැරණි ‍ේඛකයෙකුගේම පක්ෂ භජනය වාර්තාවට නැගීම වැදගත් වුවත් අපට පුරාණ අතීතය ගැන තේරුම් ගන්නට පාදක වන්නේ ඔවුන්ගේ එම වාර්තාය. සිහිකල යුතු පුරාණ ලේඛකයින් අතර වැල්මිකි, වත්ස්‍යයානා, ව්‍යශා, කාලිදාස, චානක්යා, සන් ට්ස්, හීරොඩෝටස්, ජෝසපස්, ලිවී, පොලිබියුස්, සුටෝනියස්, ටැකිටස්, තුසිඩයිඩස් සහ සිමා ක්වියෑං වෙති.යුරෝපා ඉතිහාසයශ්‍රේෂ්ඨ පුරාතන යුගය කලාපීය වශයෙන්    අප්‍රිකාව · ඇනටොලියාව ·  බැල්කන්ස් ·  බ්‍රිතාන්‍ය · ඊජීප්තුව · ගෝල් ·  ග්‍රීසිය · හිස්පේනියාව · ඉතාලිය  එරිත්‍රියාවඑරිත්‍රියානු ඉතිහාසය පිළිබඳව වාර්තා, කලාකෘති හා සොහොන් බිම් නිවැරදිව නිරීක්ෂණය කර අධ්‍යයනය කිරීමෙන් සොයාගත හැකිය. ආසන්න වශයෙන් ක්‍රි.පූ. 800 දී යකඩ යු‍ගයේ දී විලානොවන් සංස්කෘතිය නමින් එරිත්‍රියානු සංස්කෘතිය ඉ
තාලිය කේන්ද්‍ර කර ගනිමින් බිහිවී ඇත. පසුකාලයේ දී එනම් ක්‍රි.පූ. 7 වැනි සියවසේ දී පමණ දකුණු ඉතාලියේත් ග්‍රීක ශිෂ්ටාචාරයේ,  ග්‍රීක වෙළෙන්ඳුන්ගේ සහ ග්‍රීක අසල්වාසීන්ගේ බලපෑමටත් එරිත්‍රියානු සංස්කෘතිය ලක්වී ඇත.මෙම බලපෑම් නිසා ක්‍රි.පූ. 7 වැනි සියවස ආරම්භයේ විලානෝවන් ගෝත්‍රිකයන්ගෙන් පැවත එන්නන්ගෙන් මතුවූ සංස්කෘතිමය වෙනස පිළිබඳව ‍එම කාලයේ ලියන ලද ශිලා ලිපි වල අකුරු වෙනස් වීමෙන් පවා අපට දැනගත හැකිය.                    දියුණු ජලප්‍රවාහන පද්ධති, මාර්ග, නගර ආරක්ෂක ක්‍රම, නඩත්තු ක්‍රම, මධ්‍යගත පාලන ව්‍යුහය, අදහාගත නොහැකි සැරසිලිවලින් යුත් සොහොන්  කොත්, අභිමානවත් එරිත්‍රියානු රාජ්‍ය පිළිබඳව අපට කියා පායි. ෆිනීශියානුවෝෆිනීශියාව පැරණි උතුරු ඊශ්‍රායලයේ පිහිටා තිබු පැරණි මෙන්ම දියුණු ශිෂ්ටාචාරයකි. එය වෙරළබඩ ප්‍රදේශ කේන්ද්‍ර කරගෙන නූතන ලිබියාව, සිරියාව, ඊශ්‍රායලය ආශ්‍රිතව පැවතුණි. ෆිනීශියානුවන් නාවික වෙළෙඳාමෙහි දක්ෂ වූ අතර, ක්‍රි.පූ. 1550 ත් ක්‍රි.පූ.300 අතර කාලයේ මුළු මධ්‍යධරණි ප්‍රදේශය පුරාම ඔවුන්ගේ නාවික කටයුතු පැතිර පැවතුණි.ක්‍රි.පූ. 440 දී පමණ ලියවුණු හෙරඩොටස්ගේ වාර්තාවේ මේ පිළිබඳව විශාල ව
ශයෙන් කරුණු ගෙන හැර දක්වයි.පුරාවෘත්තයක් වන ජනප්‍රවාදයේ  එන ග්‍රීක සහ ෆිනීශියානු අන්තර් ක්‍රියාවන් පිළිබඳ කෙටි සටහනක් ද මෙහි අන්තර්ගත වේ. කෙසේ වුවත් නූතන පුරාවිද්‍යාඥයින් ජනප්‍රවාදත් ඉතිහාසයත් එකට පටලවා ගනිමින් කටයුතු කරයි.ආශ්‍රිතඋපහරණ සහ සටහන්↑  ancient-history, http://www.historyofworld.net/ancient-history_m,7~o,3~i,47.html, ප්‍රතිෂ්ඨාපනය 2010-05-18 ↑ Crawford, O. G. S. (1927). Antiquity. [Gloucester, Eng.]: Antiquity Publications [etc.]. (cf., History education in the United States is primarily the study of the written past. Defining history in such a narrow way has important consequences ...)ව්‍යාකරණ, ‍ශෛලිය, සංගතිය, ස්වාස්ථය හෝ අක්ෂර වින්‍යාසය අරභයා මෙම පිටුව විෂයයෙහි පිටපත-සංස්කරණය සිදු කිරීම අවශ්‍ය බව පෙනේ. එය සංස්කරණය කිරීමෙන්  ඔබ හට උපකාර විය හැක. (මෙම පණිවිඩය ඉවත් කිරීම පිළිබඳ තොරතුරු)ලිපියේ මාතෘකාව ලිපියට නොගැලපෙන බැවින් හෝ විකිපීඩියා ලිපි නාමකරන සම්මතයන්ට පටහනි බැවින් හෝඅක්‍ෂර වැරදි බැවින්.....  මෙම ලිපියේ මාතෘකාව වෙනස් කලයුතුව හෝ නිවැරද
ි මාතෘකාව ඇති ලිපිය සමග ඒකාබද්ධ කලයුතුව ඇත.  "ගෙනයන්න" විධානය භාවිතාකර මෙම ලිපියේ මාතෘකාව නිවැරදි කරන්න. නැතහොත් අදාල ලිපිය සොයා ඒකාබද්ධකරන්න.මෙම ලිපිය අනාථ ලිපියක් වන්නේ, වෙනත් කිසිම ලිපියක් මෙය වෙත නොබැඳෙන බැවිනි. කරුණාකර මෙම ලිපියට ආශ්‍රිත ලිපි වලින් සබැඳි එක්කරන්න; යෝජනා සඳහා සබැඳි සෙවීමේ මෙවලම භාවිතා කරන්න.මෙම ලිපිය කිසිම අන්තර්ගතයට අදාළ ප්‍රවර්ගයකට එකතු කොට නොමැත. අදාළ විෂයය පිලිබඳව ඔබ දැනුවත් නම්, ප්‍රවර්ගකරණයට දායකවීමට කාරුණික වන්න. එමගින් මෙය  සමජාතීය පිටු සමඟ ලැයිස්තුගත වනු ඇත.අන්තර්රාජ්‍ය වාදය - තීරණ ගැනිමේ ක්‍රමයක් වශයෙන් -as a delusion making methodඅන්තර්රාජ්‍‍යකරණය යනු ජාත්‍යන්තර සංවිධාන වල තින්දු ගැනිමේ ක්‍රමයකි. මෙම සංවිධාන වල බලය ඇත්තේ රාජ්‍්‍යන් සතුව වන අතර බොහෝ විට තින්දු ගැනෙන්නේ ඒකමතිකවය. රාප්ඡ්‍යන් හා නියෝජිතයන්ට මේ සඳහා පූර්ණ හැකියාව පවති. මෙය බොහෝ ජාත්‍යන්තර සංවිධාන  අද යොදා ගැනේ. අන්තර්රාජ්‍‍යවාදය ෆේඩරල්වාදය සමග නොගැටේ. ජර්මන් ෆෙඩරල් ක්‍රමයේ ඉහල මණ්ඩලය වන බුන්ඩස්රාට් මේ සඳහා උදාහරණයකි. මෙහි ප්‍රතිවාදී ක්‍රමය වනුයේ ජාතික සිමාවන්ට ඔබ්බෙන් යන තිරණ ගැනිමේ ක්‍
රමයයි.රෙදි අකෘතීකරණය යනු පරිගණක වැඩසටහනක් තුළ දී (සාමාන්‍යයෙන් පරිගණක ග්‍රැෆික් ආශ්‍රිතව) රෙදි අනුහුරුකරණය කිරීම (Simulate) සඳහා යොදා ගන්නා වදන මේ සඳහා යොදා ගන්නා ප්‍රධාන ප්‍රවේශ මූලික වර්ග 3කට වෙන්කර දැක්විය හැක. ඒවා නම් ජ්‍යාමිතික, භෞතික හා අංශු / ශක්තියයි. වටපිටාවරෙදි සඳහා වූ බොහොමක් ආකෘති දැලිසකට සමාන ආකාරයකින් එකිනෙකට සම්බන්ධ වූ ස්කන්ධ අංශු මත පදනම් වේ. එක් එක් අංශු ආකෘතීකරණය කිරීම සඳහා භෞතික විද්‍යා එන්ජින් ලෙස හඳුන්වන “Black Box” හි භාවිතය හරහා නිව්ටෝනියානු භෞතික විද්‍යාව යොදා ගනී. මේ සදහා මූලික චලිත නීති යොදා ගැනීම ඇතුළත් වේ. (නිව්ට්ගේ දෙවන නියමය) F→=ma→{\displaystyle {\vec {F}}=m{\vec {a}}}මෙම සියළු ආකෘති වල අරමුණ වන්නේ මූලික සමීකරණ හා අනෙකුත් ක්‍රම කිහිපයක් යොදා ගෙන රෙදි කැබැල්ලෙහි පිහිටීම හා හැඩය සෙවීමයි. ජ්‍යාමිතික ක්‍රම1986 දී වේල් විසින් ප්‍රථම වරට මෙම ජ්‍යාමිතික තාක්ෂණික ක්‍රම භාවිතය ආරම්භ කරන ලදී. ඔහුගේ කාර්යයන් ඉලක්ක වී තිබුණේ අදාල රෙදි කැබැල්ල, රැහැන් වල එකතුවක් ලෙස සැලකීමෙන් හා පරාවලයක කොසයින වක්‍ර යොදා ගනි
මින් අනුමාන කිරීමටය. මේ නිසා මෙය ගතික ආකෘති වලට නොගැල පෙන නමුත් නිෂ්චල හා තනි රාමු විදැහුම් සදහා ඉතා හොදින් ක්‍රියාත්මක වෙයි. එම තාක්ෂණික ක්‍රමය තනි ලක්ෂ්‍ය හරහා නොපෙනි පවතින හැඩයක් නිර්මාණය කරනු ලබන අතර ඉන් පසු එය මෙම ලක්ෂ්‍ය තුන බැගින් වු එක් එක් කාණ්ඩ හරහා ව්‍යාකරණ විග්‍රහය සිදු කරන අතර ඉන් පසු කාණ්ඩයට දාම චක්‍ර වක්‍රයක් අදිනු ලබයි. ඉන් පසු එය එක් ඒක් අතිච්චාදන කාණ්ඩ වලින් අඩුම එක කර ගෙන එය විදහීම සදහා භාවිතා කරයි. භෞතික ක්‍රමරෙදි ආදෘශ්‍යනය (Cloth Modeling) එනම් පරිගණක ‍ක්‍රමලේඛයක් මඟින් රෙදි පිළි වර්ග නිරූපණය කිරීමේ විවිධ ක්‍රම අතුරින් භෞතික ක්‍රම විධි එකකි. මෙහිදි රෙද්දෙහි අංශුන් එකිනෙක ජාලයක් ලෙස දුනු වලින් සම්බන්ධ වි ඇති ලෙස සැලකේ. තවත් ක්‍රමයක් වන ජ්‍යාමිතික ක්‍රම  (Geometric Methods) මඟින් වියන ලද රෙද්දෙහි ඇදෙන සුළු ගතිය ඇති නොකරයි. මෙම භෞතික ක්‍රම රෙද්දෙහි ඇදෙන සුළු ගතිය (ආතතිය), තද ගතිය සහ බරට බලපෑමක් ඇති කරයි.E(අංශුවij)  = Ks Rsij + Kb Eb,i,j + Kg Eg,I,jපද ප්‍රත්‍යස්ථතාවය නිරූපණය කරයි. ( නියමයෙන්)පද නැවුම නිරූපණය කරයිපද ගුරුත්වජබලය නිරූපණය කරයි. (ගුරුත්වාක
ර්ෂණය නිසා ඇතිවන ත්වරණය 'acceleration due to gravity' බලන්න)අප දැන් යාන්ත්‍රික සමතුලිතතාවයෙහි (mechanical equilibrium) මුලික මුලධර්මය ඉහත සඳහන් සමිකරණයට යොදමු. මේ අනුව සෑම වස්තුවක්ම අවම ශක්ති මට්ටමක සමතුලිත වීමට බලන බැවින්, ඉහත සමිකරණය අවකලනය කිරීමෙන් එම අදාල අවම ශක්ති මට්ටමේ ශක්තිය සොයා ගත හැකිය.අංශු ශක්තිය ආශ්‍රිත ක්‍රමමෙම ක්‍රමය වඩාත් සංකීර්ණ ක්‍රමයකි. මෙම අංශුමය ක්‍රමය, භෞතික ක්‍රමය එක් පියවරක් ඉදිරියට ගෙන යාමකි. මෙහිදි සලකනු ලබන්නේ අංශු ජාලයක් එකිනෙක සමඟ ඍජුවම අන්තර්ක්‍රියා කිරීමයි. එනම්, අංශු අතර දුනු වෙනුවට අංශු අතර ශක්ති හුවමාරුව යොදා ගෙන රෙද්දෙහි හැඩය නිශ්චය කර ගනි. මේ සඳහා පහත සඳහන් අයුරු ශක්ති සමිකරණය යොදා ගනි.U මුළු = U විකර්ෂණය + U ඇඳීම+ U නැමීම+ U පන්දුලම+ Uගුරුත්වාකර්ෂණයවිකර්ශණ ශක්තිය යනු බාහිරින් එකතු කරන ලද කෘතිම පදාර්ථයකි. මෙයට හේතුව රෙද්ද තුළ එකිනෙක  ඡේදනයක් නොවීමයි.භෞතික ක්‍රමයේ මෙන්ම ඇදෙන සුළු බවෙහි ශක්තිය තීරණය කරනුයේ හූක්ස්ගේ නියමයෙනි.නැමෙන සුළු ගතියේ ශක්තිය මඟින් එහි දැඩි බව පෙන්වයි.පන්දුලමේ ශක්තිය, රෙද්දෙහි නිරූපණය කිරීමේ හැකියාව පෙන්නුම් කර
යි ( එක් තලයක් තුළ සිදුවිය හැකි නිරූපණය)ගුරුත්වාකර්ෂණ ශක්තිය, රඳා පවතිනුයේ ගුරුත්වාකර්ෂණය නිසා ඇති වන ත්වරණය මතය.මෙම සමිකරණයට වෙනත් බාහිර ප්‍රභව මඟින් ලැබෙන ශක්තින් ද එකතු කොට අවකලනය මඟින් ‍අවමය සොයා ගැනීමෙන් අපගේ ආකෘතිය වඩා සාධාරණිකෘත වේ. මෙම නිසා ඕනෑම තත්වයක් යටතේ රෙදිවල හැසිරීම ආදර්ශනය කිරීමට අපට හැකියාව ලැබේ. අප රෙදි කැබලි අංශුමය එකතුවක් ලෙස සලකන බැවින්, එහි හැසිරීම ගති විද්‍යානුකූලව පහදා දිය හැකිය.මෙම ලිපිය අදාල විහාරස්ථානය පිලිබඳ වේ.  ගම සඳහා, අළුවිහාරය,ගම්මානය බලන්න.  වෙනත් භාවිත සඳහා, අලුවිහාරේ (වක්‍රෝත්තිහරණය) බලන්න.ප්‍රධාන පිවිසුම් දොරටුව, අලුවිහාරයවිහාරස්ථානයේ පිහිටා ඇති සැතපෙන බුදු පිළිමයක ඡයාරූපයක්මාතුල අලුලෙනමධ්‍යම පළාතේ මාතලේ දිස්ත්‍රික්කයේ ගම්පහසිය පත්තුවේ පිහිටි මාතලේ අලුවිහාරය ආගමික, සංස්කෘතික, ඓතිහාසික හා පුරාවිද්‍යාත්මක වශයෙන් වැදගත් ස්ථානයකි.  ක්‍රි:පූ 1 වෙනි සියවසෙහි වළගම්බා රාජ්‍ය සමයේ ත්‍රිපිටක බුද්ධ ධර්මය තල්පත්වල ග්‍රන්ථාරූඩ කිරීම මෙම ස්ථානයේදී සිදුවිය. ත්‍රිපිටකය ග්‍රන්තාරුඩ කිරීම පිළිබද තොරතුරු ගෙන එන අස්ගිරි තල්පත මෙසේ සදහන් කරයි; 500 මහරහතන් වහන
්සේලා මාතුල දනව්වේ අලුලෙනට රැස්ව.... බුදුන් පිරිනිවී සාරසිය සු පනස් වසක් ඉක්ම්මවී ගිය තැනේ සන්ගායනාකොට ග්ර්න්තාරුද කල සේක.   දීපවංශය, මහාවංශය, අස්ගිරි තල්පත, නිකාය සංග්‍රහය, පුජාවලිය වැනි ඓතිහාසික ග්‍රන්ථ ඇසුරෙන්, බ්‍රහාමි ශිලාලිපි ඇතුළු පෞරාණික නටබුන් තුලින් හා ශ්‍රී ලංකාව යටත් විජිතයක්ව පැවති යුගයේදී කල පර්යේෂණ වලදී අලුවිහාරයේ පුරා විද්‍යාත්මක අගය සොයාගනු ලැබිය. අලුවිහාරය යනු මෙම විහාරස්ථානයේ නමය. ඉතිහාසයේ මුල් යුගවල සිටම ආලෝකලෙන නමින් මෙම විහාරස්ථානය හැදින්විය. ආලෝකලෙන පසුව අළුලෙන, අලුවිහාරය බවට පත්විය.ආරම්භයක්‍රි.පූ. තෙවන සියවසේ දී, දේවානම්පිය තිස්ස රජතුමා විසින් මෙම ලෙන මහා සංඝ රත්නය විෂයෙහි පූජා කර තිබේ. එතුමා විසින් බුදු සසුනට පූජා කරන ලද විහාර අතර ප්‍රධාන ස්ථානයක් මෙම විහාරයට හිමි වේ.ත්‍රිපිඨකය ග්‍රන්ථාරූඪ කිරීමඅලුලෙන විහාරය, පාලි බෞද්ධ ත්‍රිපිඨකය පළමුවරට ග්‍රන්ථාරූඪ කළ ස්ථානය ලෙස වැදගත් වේ. බුදු රජාණන් වහන්සේ ගේ පරිනිර්වාණයෙන් පසුව, ශිෂ්‍ය භික්ෂූන් වහන්සේලා විසින් බුද්ධ ධර්මය කට පාඩමින් පවත්වාගෙන ආහ. ක්‍රි.පූ. පළමු සියවසේ, වළගම්බා රජ සමයේ දී "බැමිණි
තියාසාය" නමින් දරුණු දුර්භීක්ෂයක් ඇති වූ අතර එය වසර 12ක් තිස්සේ පැවතුනි. මෙම කාල වකවානුව තුළම ශ්‍රී ලංකාව දකුණු ඉන්දීය ආක්‍රමණයකටද ලක් වී තිබුණි. දුර්භීක්ෂය නිසා භික්ෂූන් වහන්සේලාට කැලෑ කොළ, අල, මුල් ආදිය වළඳමින් ඉතා අසීරු කාලයකට මුහුණ දීමට සිදුවිය. මෙම තත්වයන් යටතේ ධර්මය කට පාඩමින් මතක තබාගැනීම අපහසු විය. එම නිසා බුදු දහමට ඇති තර්ජනය භික්ෂූන් වහන්සේලාට අවබෝධ විය. ඔවුන් ගෙන් 60 නමක් පමණ මලය (කඳු) රටට වැඩිය අතර, තවත් පිරිසක් උතුරු ඉන්දියාවට වැඩිය බව කියැවේ. මලය රටට වැඩි පිරිස මහවැලි ගං ඉවුරු වල ඉතා අසීරු ලෙස කාලය ගත කළහ. ඔවුහූ දුර්භීක්ෂයෙන් මිය ගිය සතුන් දුටුවහ. බුදු දහම විනාශ වීමේ අවධානමක් ඇති බව උන් වහන්සේලාට අවබෝධ වූහ.දුර්භීක්ෂය ගෙවී ගිය අතර, වසර 14 ක් තිස්සේ සැඟව සිටි වළගම්බා රජු නැවත කරළියට අවේය. මලය රටට හා ඉන්දියාවට වැඩම කල භික්ෂූන් වහන්සේලා නැවත පැමිණ, කල්ලගම ජනපදයට ඒකරාශී වූහ. මතු පරපුර වෙනුවෙන් බුදු දහම රැකගනු වස් ත්‍රිපිඨකය ග්‍රන්ථාරූඪ කිරීමට ඔවුහූ කතිකා කරගත්හ. අනුරාධපුරය මේ සඳහා සුදුසු නොවන බව තේරුම් ගත් උන්වහන්සේලා, වළගම්බා රජුගේ අනුග්‍රහය ඇතුව "මාතුල ජනපදයේ", අලුලෙන මෙම ක
ාර්යයට සුදුසුම තැන ලෙස තෝරා ගන්නා ලදී. වර්තමානයේ, මාතලේ, අලුවිහාරේ ලෙසින් හැඳින් වෙන්නේ මෙම ස්ථානයයි.1956 වැලිවිටියේ සෝරත හිමිපාණන්,බලන්ගොඩ ආනන්ද මෛත්‍රෙය මහා නාහිමි පාණන් ,කෝදාගොඩ ඝානාලෝක නාහිමිපාණන් ,ලබුගම ලංකානන්ද මහානාහිමි පාණන් ,යන ආදීන්ගේ මහත් කැපවීමෙන් බුද්ධ ජයන්ති ත්‍රිපිටකය  ලෙස සිංහලයට හැරවුනි.  තවද  මුල් ත්‍රිපිටිකය තල්පත්වල ලියවී තිබු අතර බොහෝ දොස සහිත විය එබැවින් එම  ත්‍රිපිටකයද  බොදු පඩිවරුන් කිහිපදෙනෙකුගේ මුලිකත්වයෙන්  යලිත්  පාලි භාෂාවෙන් තල්පත්වල ග්‍රන්තාරුඩ කිරීම පුරා වසර 10 තුල (1981-1991) අලුලෙන විහාරේදීම සිදුකරන ලදී.මාතුල දනව්ව පිහිටියේ අද කෑගල්ල අවට පෙදෙසයි.  පසුකාලිනයන් විසින් ‘මාතුල අළුලෙන’ ස්ථානය මාතලේ අලුවිහාරේ යෑයි උපකල්පනය කර හඳුන්වා ඇති බව පෙනේ. මහතිල හෙවත් ලොකු තල (මහ තල) ධාන්‍ය වර්ගයේ ශාක තිබූ පෙදෙස මහතල හෙවත් මාතලේ විය. එසේ නොමැතිව මාතුල මාතලේ වූවා නොවේ. ත්‍රිපිටකය මුඛ පරම්පරාවෙන් පවත්වාගෙන ආ මහා ස්ථවීර පරම්පරා 38අලු විහාරේදී ට්‍රිපිටකය ග්‍රන්තාරුඩ කිරීම පිළිබද තොරතුරු ගෙන එන අස්ගිරි තල්පත මෙසේ සදහන් කරයි. "එම තිස්ස තෙර මහාවීහාරයේ සංගයා හා
භෙදබින්නව මහාවිහාරයට විපක්ෂව අභයගිරි නිකාය ඇතිකරගත් තැනෙහිදී මතු සාසනාරක්ශාව නොපවත්නා කාරනාව දැක පන්චමහවාස නිවාසී මහරහත් වහන්සේලා ලොවාමහාපයට රැස්ව ,මහා සඟ සම්මුතිය  සෑදී  ත්‍රිපිටකය ග්‍රන්තාරුඩ කර තබන්නට ඇතිකරගත් කතිකාව තලෙස මහාවිහාර තුපාරාම වාසි කුන්තගත්තතිස්ස මහරහතන් වහන්සේ  ප්‍රදාන 500 මහරහතන් වහන්සේලා මාතුල දනව්වේ අලුලෙනට රැස්ව උපාලි මහරහතන් වහන්සේගේ පටන් ස්ථවීර පරම්පරා 36 සිත්හිලා දාරා පවත්වෙගෙන ආවාවු ත්‍රිපිටකය පාලි ධර්මය අප බුදුන් පිරිනිවී සාරසිය සු පනස් වසක් ඉක්ම්මවී ගිය තැනේ සන්ගායනාකොට ග්ර්න්තාරුද කල සේක."නිකායසංග්‍රහය හෙවත් සාසනාවතාරය කෘතියෙහි මෙය 38 ලෙස පෙන්වාදෙයි.[1] [2] එමෙන්ම මයුරපාද පරිවේනාධිපති බුද්ධපුත්‍ර නම් මහා ස්ථවීරයන් විසින් (ගම්පල රාජධානිසමයේ )පුජාවලි ග්‍රන්ථයේ  පන්සීයක් රහතන් වහන්සේලා අළුලෙන වැඩ හිද පොත්  සංගායනා කල සේක යනුවෙන් දක්වයි. [3] සද්ධර්මරත්නාකරය තුලද නිකාය සංග්‍රහයට බොහෝ සෙයින් සමාන වූ විස්තරයක් ගෙනහැර දක්වයි.එම ස්ථවීර පරම්පරා 38 නම්.උපාලිය.දාසකය.සෝණකයසිග්ගවයමොග්ගලීපුත්ත තිස්සමහේන්ද්‍රයඉට්ඨියයඋත්තියයසම්බලයභාද්දසාලයඅරිඨියයතිස්සදත්තයකාල
සුමනයදීඝනාමයයදීඝසුමනයකාලසුමනයයමහානාගයබුද්ධරක්ෂිතයතිස්සයදේවයසුමනයචුලනාගයධම්මපාලනයඛේමයඋපතිස්සයතුස්සදේවයසුමනයමහාපදුමයසීවකයඋපාලියමහානාගයඅභයයතිස්සයථුස්සනාමයචුලාභයතිස්සයයචුළදේවයසිවයඅළුවිහාරේ ආශ්‍රිතව නිර්මාණයවූ බෞද්ධ ගල්ලෙන් විහාර සංකීර්ණයඅලුවිහාරයේ සිට මද දුර ප්‍රමාණවලින් පිහිටා ඇති තලගහගොඩ රජ මහා විහාරය, ඇබිල්ල රජ මහා විහාරය, කොහොන් රජ මහා විහාරය, කුරුවා බෝගම්බර රජ මහා විහාරය වැනි බෞද්ධ ආශ්‍රමික ගල්ලෙන්/විහාර සංකීර්ණද අළුවිහාරයට යාබද ගල්ලෙන් සංකීර්ණ මෙන් අලුලෙන විහාරයේදී සිදු කරන ලද ග්‍රන්ථාරුඩ දර්ම සංගායනාවට සහබාගි වූ මහරහතන් වහන්සේලාගේ වාසස්ථාන වී තිබේ. එම ගල්ලෙන් වල වැඩ සිටි මහරහතන් වහන්සේලා අලුලෙන විහාරය ගල්ලෙන් සංකීර්ණය සේ සලකු බව පෙනේ. මේවාද බලන්නත්‍රිපිටකයමුලාශ්‍ර↑ "අබගස්පිටියේ විමලහිමි-නිකායසන්ග්‍රහය හෙවත් සාසනාවතාරය,පිටුව 31". {{cite web}}: Missing or empty |url= (help)↑ "මහාචාර්ය මැන්දිස් රෝහණදීර-අස්ගිරියෙන් උඩරට ඉතිහාසය,පිටුව 3". {{cite web}}: Missing or empty |url= (help)↑ "බුද්ධපුත්‍ර මහාස්ථවීර-පුජාවලිය ,පිටු
ව 724". {{cite web}}: Missing or empty |url= (help)දෙවන පක්ෂ ක්‍රමය යනු,  පළමුවන පක්ෂ ක්‍රමයෙන් පසුව, 1828 සිට 1854 දක්වා පමණ කාලය තුලදී  එක්සත් ජනපදයෙහි පැවැති  දේශපාලන පක්ෂ ක්‍රමය නම් කිරීමට ඉතිහාසඥයින් හා දේශපාලන විද්‍යාඥයින් භාවිතා කරන  යුග බෙදීමෙහි පදයකි.  මෙම ක්‍රමය විසින් විදහා දැක්වුනේ 1828න් ඇරඹී විගසින් වර්ධනයක් පෙන්වූ ඡන්දදායක උද්යෝගය වන අතර, එය ප්‍රදර්ශනය කෙරුනේ මැතිවරණ දිනයෙහි ඡන්දය දුන් ප්‍රතිශතය, මැතිවරණ රැළි,  පක්ෂවාදී පුවත්පත්, සහ පක්ෂය වෙත පැවති ඉහළ මට්ටමෙහි පුද්ගලික  පක්ෂපාතිත්වය යන්නෙනි.[1][2]සටහන්↑  Brown (1999)↑  Wilentz,  The Rise of American Democracy: Jefferson to Lincoln (2006) විශ්වකෝෂයක් යනු ලෝකයේ නොයෙකුත් විෂය පිළිබඳ හෝ එක් විෂයක් පිළිබඳ හෝ දැනුම් සම්භාරයහි පරිපූර්ණ සාරාංශයක් රැගත් සංග්‍රහයක් හෙවත් විමර්ශන කෘති විශේෂයකි. විශ්වකෝෂ ලිපි හෝ සංලේඛ ආකාරයෙන් සකස් කර ඇති අතර මාතෘකා අනුව අකාරාදී පිළිවෙළට පෙළගස්වා ඇත. බොහෝවිට විශ්වකෝෂ ලිපි ශබ්දකෝෂ ලිපිවලට වඩා දීර්ඝ සහ විස්තරාත්මක ඒවා වෙයි. පොදු වශයෙන් බලන විට ශබ්දකෝෂයක් යම්කිසි වචනයක් පිළ
ිබද ව වාග්විද්‍යාත්මක තොරතුරු දැක්වෙන අතර විශ්වකෝෂ ලිපියක් තුළ යම් විෂයක් තුළ මාතෘකාවට අදාළ වන සිද්ධි වාචක තොරතුරු ඉදිරිපත් කෙරෙයි.විශ්වකෝෂයන් වසර දෙදහසකට ආසන්න සමයක සිට පැවත එන අතර පැරණිම කෘතිය වන්නේ අද පවා දක්නට ඇති ප්ලීනි දි එල්ඩර් විසින්  ක්‍රි. ව. 77 දී සිට රචනා කරන ලද සහ ඔහුගේ මරණය සිදු වූ ක්‍රි. ව. 79 වන විට සම්පූර්ණයෙන් සංශෝධනය වී නොතිබුණු  Naturalis Historia  ය. නූතන විශ්වකෝෂයන් පැන නැගුණේ 17වැනි සියවසේ දී පමණ රචනා වූ ශබ්දකෝෂයන් වෙතිනි.ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රධාන ලෙස විදුලිය ජනනය කරන්නේ ජල විදුලි ක්‍රමය මගින් වන අතර ද්විතීයික වශයෙන් ඉල්ලුම අධික කාල සීමාවන්හිදී එය තාප එන්ජින් මගින් සිදු කෙරේ. තාප එන්ජින් වලට ප්‍රධාන වශයෙන් තාපය සපයන්නේ ෆොසිල ඉන්ධන දහනයෙනි. මීට අමතරව න්‍යෂ්ටික විකිරණනය මගින්ද තාපය සපයනු ලබයි.ටර්බයිනසියලු තාප විදුලි එන්ජින් ටර්බයින ලෙස හැදින්විය හැක. වෙනත් වර්ගවල ටර්බයින නම් සුළගින් සහ ගලායන ජලයෙන් ක්‍රියාකරන ටර්බයිනයි. සියලු ටර්බයිනවල අන්තර් මාධ්‍ය ශක්ති වාහකයා ලෙස ක්‍රියා කරයි.හුමාලයන්‍යෂ්ටික ඛණ්ඩනය, ෆොසිල ඉන්ධන දහනය (ගල් අගරු, ස්වාභා
වික වායු හෝ පෙට්‍රෝලියම් හෝ ජෛව ස්කන්ධ) දහනයෙන් ජලය නැට‍වීම, මීට අමතර සමහර කර්මාන්ත සුර්ය බලය තාපය ලෙස යොදා ගනී. මෙහිදී සුර්යය කිරණවලින් සුර්ය ශක්ති කුලුණු මගින් සුර්යාලෝකය කාන්දු කර කාබන් නිපදවන අතර මෙම තාපය ද්‍රව තුළට හුවමාරු කරණු ලබයි.අලුතින්ම යොදා ගන්නා තාප නිෂ්පාදන ප්‍රභවයක් වන්නේ භූ උෂ්ණත්ව ශක්තියයි. මෙහිදී පොළවෙන් ජනිත වන උෂ්ණත්වයෙන් සෘජුවම ටර්බයින ධාවනයකර හෝ උණුවෙන් ද්‍රව්‍යයකින් ජලය වාෂ්පකරවා එමගින් ටර්බයින ධාවනය කරවයි.ජලය(ජල විදුලිය)මෙහිදී ටර්බයින් පෙති මතට ගලායන ජලය වැටෙයි. එම ජලය වේල්ලකින් වේගයෙන් විදින ජලපහරක් හෝ උදම් ජලපහරක් විය යුතුය.සුලඟබොහෝවිට ටර්බයින ද්වභාවික යුගලකින් විදුලිය නිපදවයි. එමෙන්ම solar updraft කුලුණු භාවිතා කර සාමාන්‍ය වාතය සුර්ය රශ්මියෙන් රත්කර ලබාගන්නා වාතයෙන්ද ටර්බයින ක්‍රියාකරවයි. එය සුර්ය ශක්ති ප්‍රභවයක් ද වේ.ස්වභාවික වායු හෝ තෙල් දහනයෙන් නිකුත්වන  වායු මගින් ටර්බයින ධාවනය කර විදුලිය නිකුත් කිරීම සිදු කෙරේ.සංයුක්ත වක්‍රගොනුව:Lakeside Power Plant.jpgඅසල ඇති සංයුක්ත වක්‍ර ඇති ස්වභාවික වායු ශක්ති කර්ම
ාන්තයසංයුක්ත වක්‍ර (Combved cucle) ටර්බයින ධාවනය වන්නේ හුමාලය සහ වායු යන දෙකෙන්මය. ස්වාභාවික වායු වායු ටර්බයින තුළ දහනයෙන් ශක්තිය නිපදවන අතර ඉතිරිවන තාපය භාවිතා කර හුමාලය මගින් අමතර විදුලි ප්‍රමාණයක් නිපදවා ගනී. මෙම බලාගාරවල කාර්යක්ෂමතාව 60% පමණ වේ.ඇනුවැටුම් එන්ජින්ගල් අගරු දහන බලාගාරය(Navada U.S.A) මෙම බලාගාරයේ පරිසර දුම පාලක උපකරණ දුර්වල නිසා මෙහි නිසික්‍රියාකාරිත්වය නවතා ඇත.කුඩා ප්‍රමාණයේ විදුලි ජනක යන්ත්‍රවලට ශක්තිය සපයන්නේ අනුවැටුම් එන්ජිම මගිනි. එහිදී ඩීසල් හා වායු, ස්වභාවික වායු දහනයෙන් ශක්තිය නිපදවයි. අවශ්‍ය අමතර ශක්තිය සැපයීමට අඩු වෝල්ටීයතා ඩීසල් එන්ජින් යොදාගනීජීව වායුව නිපදවන තැන්වලදී දහනයට ලක් කරන අතර එනම් ගොඩකලබිම් සහ අපවිත්‍ර ජල පිරිපහදුවලදී අනුවැටුම් හෝ ක්ෂුද්‍ර ටර්බයින් යොදා දහනය කිරීමෙනි. - ප්‍රකාශ වෝල්ටීයතා පතල ඉහතදී සාකච්ඡා ලෙස සුර්යය ශක්තිය සාන්ද්‍ර කිරණ වලදී මෙන් නොව ප්‍රකාශ වෝල්ටීයතා ජනේල මගින් සුර්යය ශක්තිය කෙලින්ම විදුලිය බවට පරිවර්තනය කරයි.සුර්යාලෝකයන් නොමිලේ ලැබුනද සුර්යශක්තියෙන් විදුලිය නිපදවීම මහා පරිමාන යාන්ත්‍රීය ශක්ති නිෂ්පාදනයට වඩා වියදම
් සහිතය මෙයට හේතුව පැනලවල මිල අධික වීමය. වර්තමානයේ අඩු කාර්යක්ෂමතා සිලිකොනයේ සුර්යකෝෂ භාවිතය වියදම් අවම කිරීමට හේතු වුවද බහු සන්ධි කෝෂ වල කාර්යක්ෂමතාව 30% පමණ වේ. සමහර පර්යෙෂණාත්මක පද්ධතිවලදී නම් කාර්යක්ෂමතාව 40% දක්වා දියුණු කර ඇත. වර්තමානයේ බොහෝ දුෂ්කර බලශක්තිය නැති ප්‍රදේශවල ප්‍රකාශ කෝෂ ශක්ති ප්‍රභවයක් ලෙස භාවිතා කරයි.   සමහර නිවෙස් හා ව්‍යාපාරික ස්ථානවල ප්‍රකාශ කෝෂ අමතර ශක්ති ප්‍රභව ලෙස භාවිතා කරයි.වර්තමානයේ පවතින ප්‍රකාශ වොල්ටීයතා තාක්ෂණයේ දියුණුව නිසා විදුලි උත්පාදනය හා පරිසර දුෂණය අවම නිසා සුර්යකෝෂ භාවිතය  ශීඝ්‍රයෙන් දියුණු වී ඇත. ජර්මනිය, ජපානය, කැලිෆෝනියාව සහ නවයිර් යන ප්‍රදේශවල මෙම භාවිතය වසරක‍ට40% පමණ වැඩි වී ඇත.වෙනත් ජනන ක්‍රමසුලං බලයෙන් ක්‍රියාකරන ටර්බයින සාමාන්‍යයෙන් විදුලිය ජනනය කරන්නේ වෙනත් විදුලි ජනක යන්ත්‍ර හා සංයුක්ත වීමෙනි.වර්තමානයේ විදුලි නිෂ්පාදනය කරන වෙනත් ක්‍රම පිළිබදව අධ්‍යයනය කර ‍ඒවා නිර්මාණය කර ඇත. මෙහිදී අවමතා ජනනය (solld-state scieration)වඩාත් පහසුක්‍රමයක් ලෙස අවධානයට ලක්ව ඇත. එමෙන්ම බොහෝ දියුණු තාවයෙන් යුතු (TT) තාප ප්‍රකාශ වොල්ටීයතා පද්ධති
තිබුනද තාප විද්‍යුත් උත්පාදනය (TE) වඩාත් ප්‍රමුඛත්වයෙන් යුතුය. සාමාන්‍යයෙන් අඩු උෂ්ණත්වවලදී තාමායන හා තාප ප්‍රකාශ වොල්ටීයතා පද්ධති වෙනුවට තාප විද්‍යුත් උත්පාදන භාවිතා කරයි. බීටොවොල්ටැයික් (Betavoltaics) සහ වෙනත් ඝන තත්ත්වයේ ශක්ති උත්පාදන ශක්තිය ජනනය කරන්නේ විකිරණශීලී ක්ෂවීම මගිනි මේ අතර ද්‍රව මත පදනම් වු චුම්භක ද්‍රව ගතික ශක්ති ජනනයද අධ්‍යයනය කර ඇත. මෙහිදී ශක්තිය ලබා ගන්නේ න්‍යෂ්ටික ප්‍රතික්‍රියා මගිනි. මෙම ක්‍රමය ලෝක සම්මත ඉන්ධන දහන ක්‍රමය ද වේ.විද්‍යුත් රසායනික විදුලි ජනනය වැදගත් වන්නේ සරල හා නිරතුරැව වෙනස් කල හැකි ක්‍රමයක් ලෙසය. වර්තමානයේ විද්‍යුත් රසායනික ශක්තිය ලැබෙන්නේ බැටරි හෙවත් සංවෘත විද්‍යුත් රසායනික කෝෂ මගිනි. මේවා බොහෝ විට ශක්ති උත්පාදන ක්‍රමයට වඩා ශක්ති ගබඩාකරණ ක්‍රමයක් ලෙස භාවිත වේ. නමුත් විවෘත විද්‍යුත් රසායනික පද්ධති එනම් දහන කෝෂ පසුගිය සමයේ බෙහෙවින් පර්යේෂණයට සහ සංවර්ධනයට බදුන්වී ඇත. දහන කෝෂ මගින් ස්වභාවික ඉන්ධන (Hudrogen) හෝ කෘතිම ඉන්ධන මගින් ශක්තිය ජනනය කල හැක. එමෙන්ම ශක්ති උත්පාදන හා ගබඩාකරණ ක්‍රමයක් ලෙසද යොදා ගත හැක.මාතර ඔරලෝසු කණුවපිහිටීමමාතර බළකොටුව, මාතර,
ශ්‍රී ලංකාවඋසමීටර් 12[1][2]අවසන් කළ දිනයක්‍රි.ව. 1765[1]ශ්‍රී ලංකාවේ, මාතර බළකොටුවේ කොටුපවුර මධ්‍යයෙහි පිහිටුවා තිබෙන මාතර ඔරලෝසු කණුව, ලන්දේසීන්[3] විසින් ලන්දේසි ලංකාවේ ඉදිකරනු ලැබූ පැරණි ඔරලෝසු කණුවකි. අතීතයක්‍රි.ව.  1765 දී ලන්දේසීන් විසින්, මෙම ඔරලෝසු කණුව නිමවන ලදී.[1] නමුත් සමහර මූලාශ්‍රයන්, මෙම ඔරලෝසු කණුව ක්‍රි.ව.  1883 දී බ්‍රිතාන්‍යයන් විසින් නිමවන ලද්දක් බැව් සඳහන් කරයි.[4][5]නඩත්තුවඔරලෝසු කණුව හා පැරණි මාතර බළකොටුව, පත්ව සිටි බලධාරීන් විසින් කලින් කලට නඩත්තු කොට ගෙන ගිය බව තොරතුරු දැක්වෙයි. වාරයන් කිහිපයකදී ඔරලෝසු වල ඇතිවූ යම් යම් දෝෂ පිලිසකර කරවූ බවද සඳහන්ය.කෙසේ නමුත් ඔරලෝසු කණුවේ මුල් ආකෘතිය එක් අවස්ථාවකදීවත් වෙනස්කමකට භාජනය නොකල බව පැවසෙයි.[2][6]මූලාශ්‍ර↑ 1.0 1.1 1.2 "ෆෝට්‍රෙසස් ඉන් මාතර". සිලෝන්ටුවර්ඇඩ්වයිසර්. 2012. සම්ප්‍රවේශය 30 මැයි 2014.↑ 2.0 2.1 "හිස්ට්‍රි ඔෆ් මාතර සිටි". 2005. සම්ප්‍රවේශය 30 මැයි 2014.↑ "මාතර සදර්න් ප්‍රොවින්ස් ශ්‍රී ලංකා". ට්‍රැවල්ඊට්. 25 සැප්තැම්බර් 2012. සම්ප්‍රවේශය 30 මැයි 2014.↑ "හිඩ්න් ජෙම්ස්
ඔෆ් මාතර". බන්ඩිස් බ්ලොග්. මාතර ශ්‍රී ලංකා. 16 පෙබරවාරි 2013. සම්ප්‍රවේශය 30 මැයි 2014.↑ "මාතර තිංග්ස් ටු ඩූ". planxty. වර්චුවල්ටුවරිස්ට්. 25 මාර්තු 2014. සම්ප්‍රවේශය 30 මැයි 2014.↑ "පොල්හේන රීෆ් ඇන්ඩ් මාතර ඕල්ඩ් ටවුන්". ටේල්ස්ෆ්‍රොම් ශ්‍රී ලංකා. 2 සැප්තැම්බර් 2013. සම්ප්‍රවේශය 30 මැයි 2014.නිදහස් මෘදුකාංගWhile most GNU/Linux distributions are composed almost entirely of free software, only a minority of them, such as gNewSense, meet the FSF's more strict guidelines, by completely eschewing proprietary components.නිදහස් මෘදුකාංග යනු තහනමකින් තොරව භාවිත කල හැකි අධ්‍යනය කල හැකි සහ නවීකරණය කල හැකි මෘදුකාංග වන ඒවා තහනමකින් තොරව නවීකරණය කර හෝ නොකර පිටපත් කල සේම නැවත බෙදා හැරීමටද හැක. සමහර මෘදුකාංග පිටපත් ලබන්නන්ටද මෙම වෙනස් කිරීමට අවශ්‍ය වන සේ ඉතා අවම තහංචි පනවා ඇත. මෙම මෘදුකාංග නොමිලේ බෙදාහැරිය යුතු අතර පුද්ගලයකු‍ට භාවිත කල හැකි වන සේ වැඩසටහන් කේතයන් සහ අවසර ලබා සදන අවසරපතක් ලබන්නා වෙතට මෘදුකාංග සමඟ පත්කල යුතුය. මෙම අවසර පත “නිදහස් මෘදුකාංග අවසරපත” නම් වන අතර එමගින් ක
ියැවෙන්නේ අදාල මෘදුකාංගයේ කේත මහජනකරණය කළ බවයි.සෑම පරිගණක භාවිතා කරන්නකුටම නිදහස ලබා දීමේ උදාරචේතනාවෙන් මෙම “නිදහස් මෘදුකාංග ව්‍යාපාරයේ” 1983 දී රිචඩ් ස්ටෝමන් විසින් ඇරඹීය. 1990 ගණන්වල සිට මේ ආකාරයේ මෘදුකාංග හැඳින්වනු ලබන්නේ “විවෘත මූලාශ්‍ර මෘදුකාංග” Open source software" යන යෙදුමෙනි තවද FOSS සහ FLOSS" යන යෙදුම්ද නිතරම භාවිත වේ. එසේම “නිදහස් නොවන මෘදුකාංග” යන යෙදුම් ඊට විරුද්ධාර්ත පදයයි.අන්තර්ජාලය හරහා මුදල් ගෙවීමකින් තොරව ලබා ගත හැකි මෘදුකාංග (freeware) වලින් නිදහස් මෘදුකාංග වෙනස් වේ. නිදහස් මෘදුකාංග වලට හිමිකාරීත්වයක් ලැබීම මෙම වෙනසයි. එසේම නිදහස් මෘදුකාංග මෙන් අන්තර්ජාලයෙන් මුදල් ගෙවිමකින් තොරව ලබා ගන්නා මෘදුකාංග අධ්‍යයනයට ,නවීකරණයට පෙර නැවත බෙදාහැරීමට පරිශීලකයාට හැකිනොවේ. මෙම වර්ග 2 අතර ඇති එකම සමාන කම වන්නේ ඕනෑම අයෙකුට භාවිත කිරීමට හැකිවීම පමණි.නිදහස් මෘදුකාංග නොමිලේ බෙදාහැරීම ඇරඹූ දා සිටම එය ගාස්තුවක් අය නොකර හෝ ඉතාම අවම ගාස්තුවක් අයකරගෙන ලබාදේ. නිදහස් මෘදුකාංග ව්‍යාපාර ආකෘති පදනම්ව ඇත්තේ සහාය ලබාදීමේ ,පුහුණු කිරීමේ, නවීකරණ කිරීමේ, ඒකාබද්ධ වීම් ,හෝ හතික කිරීම් වැනි වටිනාකම් එක
් කිරීමෙනි. එමෙන්ම සමහර ව්‍යාපාර ආකෘති හරහා හිමිකාරීත්ව මෘදුකාංග ලබා දුන්නද ඒවා නිදහස් මෘදුකාංග වලින් වෙනස් වන්නේ එකී හිමිකාරීත්ව මෘදුකාංග නීත්‍යානුකූලව භාවිතයට ලබා ගත යුතු අවසර පත්‍රය ගෙවීමකින් අනතුරුව ලබාගත යුතු නියාවෙනි.ඉතිහාසය1950, 1960 හා 1970 දශක වල සාමාන්‍ය පරිගනක පරිශීලකයින් නිදහස් මෘදුකාංග භාවිත කළහ. මෘදුකාංග බොහෝ දුරට පරිශීලකයින් හා දෘඩාංග නිෂ්පාදකයින් මෘදුකාංග බෙදාහදා ගත් අතර එමගින් ඔවුන්ගේ දෘඩාංගවල ප්‍රයෝජනත්වය වැඩි කරනු ලැබීය. මෘදුකාංග බෙදා ගැනීමට සංවිධාන පවා පිහිටුවා ගත්හ. මෙමගින් මෘදුකාංග බෙදා හදා ගැනීම් වලට මනා සහයක් ලැබින. නමුත් 1960 න් පසු මෙම තත්වය වෙනස් විය. මෘදුකාංගයන්හි මිල විශාල වශයෙන් ඉහල ගියේය. දෘඩාංග නිපදවන සමාගම් වලට මෘදුකාංග නිපදවන සමාගම් සමග ඉතාමත් තියුනු තරගයක නියැලීමට සිදු විය. දෘඩාංග නිපදවන සමාගම් තම දෘඩාංග සමග මෘදුකාංග ලබා දෙනු ලැබුවේ එම මෘදුකාංග සදහා වන වියදමද එම දෘඩාංගය සදහා එකතු කිරීමෙනි. එහෙත් කල් යත්ම පරිශීලකයන් විසින් තම අවශයතාවයට ගැලපෙන මෘදුකාංග වෙනත් සමාගම් වලින් ලබා ගැනීමට හුරු විය. 1970 පමණ වනවිට මෘදුකාංග සමාගම් තම මෘදුකාංග එහි කේ
තය සමග බෙදා හැරීම නවතා දැමීය. එමගින් එහි වෙනස්කම් කිරීම හා එය අධයයනය කර නව නිෂ්පාදන සිදු කිරීම අවුරණ ලදී. 1980 වන විට මෘදුකාංග සදහාද බුද්ධිමය දේපල නීති අදාල විය.1983 දී MIT කෘතිම බුද්ධිය සදහා වූ පරීක්ෂණාගාරයේ හැකර් ප්‍රජාවේ දීර්ගකාලීන සමාජිකයෙකු වූ  Richard Stallman,  විසින් GNU ව්‍යාපෘතිය ගැන හෙලි කළේය. මෘදුකාංග භාවිතය නිදහස් කිරීම ඔහුගේ අරමූණ විය. GNU මෙහෙයුම් පද්ධතිය සංවර්ධනය කිරීම 1984 දී ආරම්භ විය. තවද 1985 ඔක්තෝබර් මාසයේදී නිදහස් මෘදුකාංග පෙරමුණ පිහිටුවන ලදී. ඔහු ගේ අරමුණ වුයේ අයිතීන් ඇතුලත් නොවන නිදහස් මෘදුකාංග නිර්මාණය කිරීමයි. මෙහි ආර්ථික වටිනාකම විශාල ආයතන වන IBM, Red Hat, and Sun Microsystems විසින් වටහා ගන්නා ලදී. බොහෝ සමාගම් තම කටයුතු සදහාද මෙම නිදහස් මෘදුකාංග භාවිත කරන ලදී. අඩු වියදමක් දැරීමට සිදුවීම මෙහිදී කැපී පෙනෙන වාසිය විය.Creative Commons හා නිදහස්  මෘදුකාංග පෙරමුණ මෙම නිදහස් මෘදුකාංග ව්‍යාපාරයට මහත් පිටිවහලක් ලබාදුනි.තවද බලන්නනිදහස් මෘදුකාංග ද්වාරයනිදහස් හා විවෘත මූලාශ්‍ර මෘදුකාංග (FOSS)නිදහස් මෘදුකාංගවිවෘත මූලාශ්‍රවිවෘත මූලාශ්‍ර vs. නිදහස් මෘද