LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
n 2015, පිටු අංකය: 22.↑ Mair & Hoh 2009, පිටු අංක: 264–65.↑ Kit Boey Chow; Ione Kramer (1990). All the Tea in China. Sinolingua. pp. 2–3. ISBN 978-0-8351-2194-1. 31 August 2016 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 21 May 2016.↑ "Archaeologists discover world's oldest tea buried with ancient Chinese emperor". The Independent. Independent Print Limited. 8 October 2017 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 15 September 2017.↑ Houyuan Lu; et al. (7 January 2016). "Earliest tea as evidence for one branch of the Silk Road across the Tibetan Plateau". Nature. 6: 18955. Bibcode:2016NatSR...618955L. doi:10.1038/srep18955. PMC 4704058. PMID 26738699.↑ "World's oldest tea found in Chinese emperor's tomb". Phys.org. 28 January 2016. 17 September 2016 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 22 July 2016. The oldest written reference to tea is from the year 59 BC.↑ Mair & Hoh 2009, පිටු අංක: 30–31.↑ Bennett Alan Weinberg, Bonnie K. B
ealer (2001). The World of Caffeine: The Science and Culture of the World's Most Popular Drug. Routledge. p. 28. ISBN 978-0-415-92722-2. 13 May 2016 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 7 September 2015.↑ 24.0 24.1 Benn 2015, පිටු අංකය: 42.↑ Andrew Chittick (2020). The Jiankang Empire in Chinese and World History. Oxford University Press. pp. 75–76. ISBN 9780190937546.↑ Scott Pearce; Audrey G. Spiro; Patricia Buckley Ebrey, eds. (2001). Culture and Power in the Reconstitution of the Chinese Realm, 200–600. Harvard University Asia Center. p. 22. ISBN 0-674-00523-6.↑ Mair & Hoh 2009, පිටු අංක: 39–41.↑ Mair & Hoh 2009, පිටු අංකය: 118.↑ Bennett Alan Weinberg; Bonnie K. Bealer (2001). The World of Caffeine: The Science and Culture of the World's Most Popular Drug. Psychology Press. p. 63. ISBN 978-0-415-92722-2. 27 April 2016 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 10 January 2016.↑ Mair & Hoh 2009, පිටු අංකය: 165.↑ Mair & Hoh 2009, පිටු අං
කය: 106.↑ Mair & Hoh 2009, පිටු අංකය: 169.↑ "Russian Tea History". www.apollotea.com. සම්ප්‍රවේශය 28 May 2019.↑ Great Soviet Encyclopedia. Советская энциклопедия. 1978. pp. vol. 29, p. 11.↑ Jeremiah Curtin, A Journey to Southern Siberia, 1909, chapter one↑ Basil Dymytryshyn, Russia's Conquest of Siberia: A Documentary Record, 1985, volume one, document 48 (he was an envoy that year, but the tea may have been given on a later visit to the Khan)↑ Paul Chrystal (2014). Tea: A Very British Beverage. Amberley Publishing Limited. ISBN 978-1-4456-3360-2. 28 September 2015 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 5 September 2015.↑ Peter Mundy Merchant Adventurer, 2011, ed. R.E. Pritchard, Bodleian Libraries, Oxford↑ "Tea".   In Our Time. BBC Radio 4. 29 April 2004.   ↑ "A Social History of the Nation's Favourite Drink". United Kingdom Tea Council. 30 July 2009 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී.↑ Lysaght, Patricia (1987). "When I makes Tea, I makes Tea:
the case of Tea in Ireland". Ulster Folklife. 33: 48–49.↑ Goldstone, Jack A. (2016). Revolution and Rebellion in the Early Modern World: Population Change and State Breakdown in England, France, Turkey, and China, 1600–1850; 25th Anniversary Edition (ඉංග්‍රීසි බසින්). Routledge. ISBN 978-1-315-40860-6.↑ Lovell, Julia (2012). The Opium War: Drugs, Dreams and the Making of China. Picador. ISBN 978-1-4472-0410-7.↑ 44.0 44.1 44.2 Colleen Taylor Sen (2004). Food Culture in India. Greenwood Publishing Group. p. 26. ISBN 978-0-313-32487-1. 24 April 2016 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 10 January 2016. Ironically, it was the British who introduced tea drinking to India, initially to anglicized Indians. Tea did not become a mass drink there until the 1950s when the India Tea Board, faced with a surplus of low-grade tea, launched an advertising campaign to popularize it in the north, where the drink of choice was milk.↑ Mair & Hoh 2009, පිටු අංකය: 214.↑ Sarah Ro
se (2010). For All the Tea in China. Penguin Books. pp. 1–5, 89, 122, 197.↑ "TED Case Studies – Ceylon Tea". American University, Washington, DC. 23 February 2015 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 27 November 2013.↑ Yang, Ziyin; Baldermann, Susanne; Watanabe, Naoharu (1 October 2013). "Recent studies of the volatile compounds in tea". Food Research International. Tea – from bushes to mugs: composition, stability and health aspects (ඉංග්‍රීසි බසින්). 53 (2): 585–599. doi:10.1016/j.foodres.2013.02.011. ISSN 0963-9969.↑ Weinberg, Bennett Alan & Bealer, Bonnie K. (2001). The World of Caffeine: The Science and Culture of the World's Most Popular Drug. Routledge. p. 228. ISBN 978-0-415-92722-2.↑ Hicks MB, Hsieh YP, Bell LN (1996). "Tea preparation and its influence on methylxanthine concentration" (PDF). Food Research International. 29 (3–4): 325–330. doi:10.1016/0963-9969(96)00038-5. 3 February 2013 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත (PDF). සම්ප්‍රවේශය 13 M
ay 2013.↑ Chatterjee A, Saluja M, Agarwal G, Alam M (2012). "Green tea: A boon for periodontal and general health". Journal of Indian Society of Periodontology. 16 (2): 161–167. doi:10.4103/0972-124X.99256. PMC 3459493. PMID 23055579.↑ Graham, HN (1992). "Green tea composition, consumption, and polyphenol chemistry". Preventive Medicine. 21 (3): 334–350. doi:10.1016/0091-7435(92)90041-f. PMID 1614995.↑ Harbowy, ME (1997). "Tea Chemistry". Critical Reviews in Plant Sciences. 16 (5): 415–480. doi:10.1080/713608154.↑ Ferruzzi, MG (2010). "The influence of beverage composition on delivery of phenolic compounds from coffee and tea". Physiol Behav. 100 (1): 33–41. doi:10.1016/j.physbeh.2010.01.035. PMID 20138903. S2CID 207373774.↑ Williamson G, Dionisi F, Renouf M (2011). "Flavanols from green tea and phenolic acids from coffee: critical quantitative evaluation of the pharmacokinetic data in humans after consumption of single doses of beverages". Mol Nutr Food Res. 55 (6): 864–873.
doi:10.1002/mnfr.201000631. PMID 21538847.↑ "Green Tea". National Center for Complementary and Integrative Health, US National Institutes of Health, Bethesda, MD. 2014. 2 April 2015 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 25 October 2014.↑ "Summary of Qualified Health Claims Subject to Enforcement Discretion:Green Tea and Cancer". Food and Drug Administration, US Department of Health and Human Services. October 2014. 15 October 2014 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 25 October 2014.↑ 58.0 58.1 "Black tea". MedlinePlus, US National Library of Medicine. 30 November 2017. සම්ප්‍රවේශය 27 February 2018.↑ "Green tea". National Center for Complementary and Integrative Health, US National Institutes of Health. 30 November 2016. සම්ප්‍රවේශය 27 February 2018.↑ "Tea, brewed, prepared with tap water [black tea], one cup, USDA Nutrient Tables, SR-21". Conde Nast. 2014. 26 October 2014 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 25 October
2014.↑ Fung KF, Zhang ZQ, Wong JW, Wong MH (1999). "Fluoride contents in tea and soil from tea plantations and the release of fluoride into tea liquor during infusion". Environmental Pollution. 104 (2): 197–205. doi:10.1016/S0269-7491(98)00187-0.↑ 62.0 62.1 62.2 62.3 "Camellia Sinensis". Purdue University Center for New Crops and Plants Products. 3 July 1996. 24 September 2010 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 26 October 2010.↑ Levin, Angela (20 May 2013). "Welcome to Tregothnan, England's only tea estate". The Telegraph. 14 December 2013 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 5 December 2013.↑ Hilpern, Kate (17 November 2014). "The world's first Scottish tea (at £10 a cup)". The Independent. 8 October 2017 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 15 September 2017.↑ "Tea" (PDF). The Compendium of Washington Agriculture. Washington State Commission on Pesticide Registration. 2010. 10 August 2011 දින මුල් පිටපත (PDF) වෙතින
් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 26 April 2011.↑ "Tea farm on Vancouver Island, a Canadian first". Vancouver Sun. 5 May 2013. 27 May 2014 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 26 May 2014.↑ Crawley, Jennifer (13 August 2013). "Tassie tea crop brewing". The Mercury (Hobart). 11 March 2014 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී.↑ "Episode 36 – Produce of Two Islands".   The Cook and the Chef. ABC Australia.  No. 36.  ↑ "Tea growing is tough going". The New Zealand Herald. 17 August 2013. 28 January 2015 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 24 January 2015.↑ Rolfe, Jim & Cave, Yvonne (2003). Camellias: A Practical Gardening Guide. Timber Press. ISBN 978-0-88192-577-7.↑ Pruess, Joanna (2006). Tea Cuisine: A New Approach to Flavoring Contemporary and Traditional Dishes. Globe Pequot. ISBN 978-1-59228-741-3.↑ Mondal, T. K. (2007). "Tea". In Pua, E.C.; Davey, M.R. (eds.). Biotechnology in Agriculture and Forestry. Vol. 60: Transgenic Crops V.
Berlin: Springer. pp. 519–20. ISBN 978-3-540-49160-6.↑ Wambulwa, MC, MK Meegahakumbura, R Chalo, et al. 2016. Nuclear microsatellites reveal the genetic architecture and breeding history of tea germplasm of East Africa. Tree Genetics & Genomes, 12.↑ Meegahakumbura MK, MC Wambulwa, M Li, et al. 2018. Domestication origin and breeding history of the tea plant (Camellia sinensis) in China and India based on nuclear microsatellites and cpDNA sequence data. Frontiers in Plant Science, 25.↑ Harler, Campbell Ronald (26 August 2014). "Tea production". Encyclopædia Britannica. http://www.britannica.com/EBchecked/topic/585098/tea. ප්‍රතිෂ්ඨාපනය 1 June 2007. ↑ Hayes, Elizabeth S. (1980). Spices and Herbs: Lore and Cookery. Courier Dover Publications. p. 74. ISBN 978-0-486-24026-8.↑ "The tea mosquito bug, Helopeltis theivora Waterhouse (Heteroptera: Miridae): its status, biology, ecology and management in tea plantations". International Journal of Pest Management, 61:3. 61 (3): 179–197.
24 April 2015. doi:10.1080/09670874.2015.1030002. S2CID 83481846.↑ "World tea production in 2019; Crops/World Regions/Production Quantity from picklists". Food and Agriculture Organization of the United Nations, Statistics Division (FAOSTAT). 2020. සම්ප්‍රවේශය 17 May 2022.↑ "Green Tea Storage" (PDF). 27 March 2009 දින මුල් පිටපත (PDF) වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 15 July 2009.↑ "The World's Top Tea-Producing Countries". WorldAtlas (ඇමෙරිකානු ඉංග්‍රීසි බසින්). 17 September 2020. සම්ප්‍රවේශය 2022-09-06.↑ Liu Tong (2005). Chinese tea. Beijing: China Intercontinental Press. p. 137. ISBN 978-7-5085-0835-1.↑ Tony, Gebely (October 2016). Tea: a user's guide. pp. Chapter 6. ISBN 978-0-9981030-0-6. OCLC 965904874.↑ Gong, Wen. Lifestyle in China. 五洲传播出版社, 2007. Retrieved 23 October 2010, from [1]↑ "Brief Guide to Tea". BriefGuides. 2006. 22 August 2006 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 7 November 2006.↑ "Some tea and wine may cause cancer – tannin, found
in tea and red wine, linked to esophageal cancer", Nutrition Health Review, 22 September 1990.↑ Tierra, Michael (1990). The Way of Herbs. Pocket Books. ISBN 978-0-671-72403-0.↑ "Bawarka in English, translation, Polish-English Dictionary". Glosbe. 24 December 2019 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 12 September 2019.↑ "How to make a perfect cuppa". BBC News. 25 June 2003. 22 July 2006 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 28 July 2006.↑ Kruszelnicki, Karl S. (3 February 2000). "Biscuit Dunking Physics". www.abc.net.au. 11 June 2019 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 12 September 2019.↑ Dubrin, Beverly (2010). Tea Culture: History, Traditions, Celebrations, Recipes & More. Charlesbridge Publishing. p. 24. ISBN 978-1-60734-363-9. 6 May 2016 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 10 January 2016.↑ Lorenz, M.; Jochmann, N.; Von Krosigk, A.; Martus, P.; Baumann, G.; Stangl, K.; Stangl, V. (2006). "Addit
ion of milk prevents vascular protective effects of tea". European Heart Journal. 28 (2): 219–223. doi:10.1093/eurheartj/ehl442. PMID 17213230.↑ "Lipton Institute of Tea – Interview of Steve, Tea technology manager, Chapter: A Culture of Innovation". Lipton. 2008. 30 April 2011 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 26 June 2008.↑ "PG Tips – About Us". pgtips.co.uk. 20 January 2007 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 17 February 2009.↑ "Change brewing for reshaped tea market". The Independent (ඉංග්‍රීසි බසින්). 22 October 2011. 26 May 2022 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 17 February 2021.↑ Smithers, Rebecca (2 July 2010). "Most UK teabags not fully biodegradeable [sic], research reveals". The Guardian. 4 December 2013 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 4 May 2012.↑ Mair & Hoh 2009, පිටු අංකය: 50.↑ Mair & Hoh 2009, පිටු අංකය: 62.↑ Mair & Hoh 2009, පිටු අංකය: 48.↑ Mair & Hoh 2009, පිටු අංකය: 110.↑
Mair & Hoh 2009, පිටු අංක: 124–36.↑ Blackburn, George (2012). The Guns of Normandy: A Soldier's Eye View, France 1944. Random House Digital, Inc. ISBN 978-1-55199-462-8. 24 April 2016 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 10 January 2016.↑ "PT. Sinar Sosro". 4 March 2016 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 29 January 2016.↑ "Bischofszell Food Ltd". Bina.ch. 17 January 2013 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 25 November 2012.↑ "• UK: average cups of tea per day 2017 | Statista". www.statista.com. 2 July 2019 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 2 July 2019.↑ "Annual per capita tea consumption worldwide as of 2016, by leading countries". Statista. 14 January 2016.↑ Pope, Conor. "Why we get a better cup in Ireland than all the tea in China". The Irish Times. සම්ප්‍රවේශය 21 April 2020.↑ "World tea production reaches new highs". fao.org. 28 April 2018 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය
3 July 2014.↑ About Turkey: Geography, Economics, Politics, Religion and Culture, Rashid and Resit Ergener, Pilgrims' Process, 2002, ISBN 0-9710609-6-7, p. 41↑ "Capacity Building Program on International Trade" (PDF) (Press release). Ministry of Agriculture. 11 June 2014 දින මුල් පිටපත (PDF) වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 26 January 2013.↑ Turkish Statistical Institute (11 August 2013). "En çok çay ve karpuz tüketiyoruz (in Turkish)/ We consume a lot of tea and watermelon". CNN Turk. 29 October 2013 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 24 August 2013.↑ "tea"↑ "Tea in Russia". Alimentarium. 29 September 2019 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 3 December 2019.↑ "A majority of Indians think theirs is a tea-drinking nation". YouGov: What the world thinks (Indian English බසින්). සම්ප්‍රවේශය 3 August 2020.↑ "Persian Tea | Everything You Need to Know". Persian Food Tour (ඇමෙරිකානු ඉංග්‍රීසි බසින්). 20 November 2018. සම්ප්‍රවේශය 2022-
08-28.↑ "Persian Tea". TDE. සම්ප්‍රවේශය 2022-08-31.↑ Duguid, Naomi (2012). Burma: Rivers of Flavor. ISBN 978-1-57965-413-9.↑ "Tea". Modern Marvels television (program). The History Channel. Broadcast 15 October 2010.↑ Powers, Sean. "Sweet Tea: A History of the 'Nectar Of The South'" (ඉංග්‍රීසි බසින්). 29 November 2018 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 14 March 2019.↑ Sanyal, Amitava (13 April 2008). "How India came to be the largest tea drinking nation". Hindustan Times. New Delhi. p. 12. 11 June 2014 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී.↑ Euromonitor International (13 May 2013). "Turkey: Second biggest tea market in the world". Market Research World. 17 January 2013 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 25 November 2012.↑ Blanchard, Ben (24 April 2012). "Greenpeace says finds tainted Lipton tea bags in China". Reuters. Beijing. 2 April 2015 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 26 March 2015.↑ Griffith-Greene, Meg
ar (8 March 2014). "Pesticide traces in some tea exceed allowable limits". CBC News. 17 March 2015 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 26 March 2015.↑ "List of Goods Produced by Child Labor or Forced Labor". dol.gov. 19 March 2018 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 21 May 2015.↑ "A Bitter Cup". War on Want. 19 September 2010 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 27 July 2010.↑ Voora, V., Bermudez, S., and Larrea, C. (2019). "Global Market Report: Tea". State of Sustainability Initiatives.{{cite web}}:  CS1 maint: multiple names: authors list (link)↑ Tocklai Tea Research Station Report↑ United Nations. Economic and Social Commission for Asia and the Pacific (2002). Organic Agriculture and Rural Poverty Alleviation: Potential and Best Practices in Asia. United Nations Publications. pp. 62–63. ISBN 92-1-120138-1General sourcesBenn, James A. (2015). Tea in China: A Religious and Cultural History. Hong Kong Unive
rsity Press. ISBN 978-988-8208-73-9.Heiss, Mary Lou; Heiss, Robert J. (2007). The Story of Tea: A Cultural History and Drinking Guide. Ten Speed Press. ISBN 978-1-58008-745-2.Mair, Victor H.; Hoh, Erling (2009). The True History of Tea. Thames & Hudson. ISBN 978-0-500-25146-1.Martin, Laura C. (2007). Tea: The Drink that Changed the World. Tuttle Publishing. ISBN 978-0-8048-3724-8. OCLC 1159227468. OL 1956186W. තේ ගැන තවත් දේ විකිපිඩියා සහෝදර ව්‍යාපෘති හරහා සොයාගන්නවික්ෂනරිය වෙතින් අර්ථ දැක්වීම්කොමන්ස් වෙතින් ඡායාරූප හා මාධ්‍යවිකිසරසවිය වෙතින් ඉගෙනුම් මූලාශ්‍රවිකිපුවත් වෙතින් පුවත් කථාංගවිකිකියමන් වෙතින් උපුටා දැක්වීම්විකිප්‍රභව වෙතින් ප්‍රභව පෙළවිකිපොත් වෙතින් පෙළපොත්විකිවිශේෂ වෙතින් විශේෂ නාමාවලි Camellia sinensisසැකිල්ල:Teasඅධිකාරී පාලනය ජාතික පුස්තකාලGermanyIsraelUnited StatesJapanCzech Republicවෙනත්NARAවිශාල ප්‍රමාණයේ නවීන fertilizer spreader එකක්ශාකවල වර්ධනය සඳහා ශාක වෙත ලබා දෙන සහයෝගයක් ලෙස පොහොර හැඳින්විය හැකිය. මෙම පොහොර ලබ
ාදීමේදී ශාකයට උරා ගැනීමට මුල් මගින් පත්‍ර මගින් උරා ගත හැකි ආකාරයට ලබා දේ. ශාක වර්ධනය සඳහා ලබා දෙන පොහොර වර්ග 2 ක් ඇත. එනම් කාබනික පොහොර සහ නැතහොත් කොම්පෝස්ට් හා අකාබනික පොහොර රාසායනික හා ඛණිජමය දෑ අඩංගු පොහොර වශයෙනි. මෙම පොහොර නිෂ්පාදනය ස්වභාවික සංයෝග ශාක හෝ සත්ව දිරාපත් වූ හෝ ඛණිජමය ද්‍රව්‍යයන්ගෙන් සේම, කොම්පෝස්ට් වැනි ස්වභාවික ක්‍රියාවලියන්ගෙන් නිපදවනු ලබයි.මෙම පොහොර මගින් ශාකවලට අවශ්‍ය ප්‍රධාන පෝෂණ පදාර්ථ තුනක් (3) ලබාදේ. එනම් නයිට්‍රජන් (Nitrogen - N),  පොස්පරස් (Phosphorus - P) හා පොටෑසියම් (Potassium - K) ය. එසේම දෙවන වශයෙන් වැදගත් වන කැල්සියම්, මැග්නීසියම්, හා ගෙන්දගම් සේම සමහර විට අංශුමය පෝෂණ පදාර්ථ ලෙස බෝරෝන්, ක්ලෝරීන්, මැග්නීසියම්, යකඩ, සින්ක් (තුත්තනාගම්), තඹ හා මොලිබිඩෙනියම්ද ලබා දේ.පොහොර ව්‍යාප්තිය , කාබනික පොහොරඅකාබනික යේ කාබනික පොහොර යන පොදු නාමයෙන් හඳුන්වයි. ප්‍රකාශ බසින් බිඳී එන තේරුම අස්වැන්න සරු කිරීම (manual tillage) ඉංග්‍රීසි බසට manure ලෙස භාවිතා කරයි.නමුත් කාබනික පොහොර හඳුන්වාදීම ඉහත නිර්වචනය සීමා සහිතව භාවිතා කරයි .පසේ සංයුතිය හෝ පසේ ව්‍යුහය තුල
ින් අපට නයිට්‍රජන් ඕනෑතරම් තිබුණද,ශාකයට අවශ්‍ය පරිදි නයිට්‍රජන් සංයෝගය ජීව විද්‍යාත්මකව ප්‍රයෝජනයට ගැනීමට හැකියාව ඇත්තේ ශාක බොහොම ස්වල්පයකට පමණි. එම නිසා බොහෝ ශාකවලට තමා වැඩෙන පසෙහි නයිට්‍රජන් අඩංගුව තිබීම අත්‍යවශ්‍ය වේ. පොහොර භාවිතය පිළිබඳ ඉතිහාසයශත වර්ශ ගණනාවක් බෝග වර්ධනය සඳහා ස්වාභාවික පොහොර අඟුරු හෝ යබොර ආදිය උදව් වුවත් 19 වන ශත වර්ෂයේ අතිවු කෘෂිකාර්මික විප්ලවයේ වඩාත්ම වැදගත් නිපැයුමක් හෝ නව සොයා ගැනීමක් ලෙස පොහොර දැක්විය හැකිය.මේ සඳහා ප්‍රධානත්වය දැරූ පුද්ගලයෝවිස්තවුන්ට් චාර්ල්ස් (1674-1738) 1730 දි ප්‍රථම වරට බෝග 4 ක් සඳහා බෝග මාරු ක්‍රමයේ සාර්ථකත්වය පිලිබඳව අධ්‍යයනය කළේය. මෙහිදි ඒ පිළිබඳ භාවිත ලැන්ඩර්ස්හිදි පරීක්ෂණය කළේය. මෙහි අවසන ඔහුට ටර්නිප් ටවුන්ෂෙඩ් යන අනුවර්ථන නාමයද ලැබුණි. රසායන විද්‍යා ජස්ටන් බොග් ලෙයිබිග් (1803 – 1883) ශාක වල පෝෂණය වටහා ගැනීම පිළිබඳව ඉහළ දායකත්වයක් ලබාදුනි. ඔහු ඉතා උනන්දුවෙන් කළ පරීක්ෂණ වලදී හියුමස් වැදගත් කමට වඩා ඇමෝනියා වල ඇති වැදගත් කම තර්කානු කූලව පෙන්වා දුන් අතර ඉන්පසුව අකාබනික ඛනිජ ද්‍රව්‍යයන්ගේ වැදගත්කමද පෙන්වා දුනි. ප්‍රාථමිකව ඔහ
ුගේ සොයාගැනීම් ඉදිරි වසර 50 ක් තිස්සේ කෘෂි විද්‍යාව පිළිබඳ කිතකාවට ලක්වු කාරණාවිය. එංගලන්තයේ දී හුණු ගල් වල අඩංගු පොස්පේට් සලුෆියුරික් අම්ල අඩංගු අස්ථි ආහාර සමග ක්‍රියාත්මක වීමෙන් සෑදෙන පොහොරක් වාණිජමය අයුරින් හඳුන්වාදෙමින් සිය සංකල්ප එලි දැක්වීමට (ක්‍රියාත්මක කිරීමට) උත්සාහ කළේය.එම පොහොර එතෙක් පැවති සත්ව අප ද්‍රව්‍ය පොහොරට වඩා  මිලක් අඩු වුවද බෝග වලට එය උරා ගැනීමට ඇති හැකියාව අඩු නිසා ප්‍රචලිත නොවීය.මේ අවස්ථාවේදීම එංගලන්තයේ සිට සර් ජෝන් බෙනට් ලෝවිස් (1814 – 1900) හාර්පෙන්ඩන්හි පිහිටි ඔහුගේ ගොවිපලේදී පැවති පරීක්ෂණ වලදී 1842 ප්‍රායෝගික සුපර්පොස්පේට්  භාවිතයෙනි. මෙයින් දිරිමත් වු ඔහු සර් ජෝසප් හෙන්රි ගිල්බර්ට් (ලෙයිබර් යටතේ අධ්‍යාපනය ලැබු) මෙම පරීක්ෂණයේ අධ්‍යක්ෂක තනතුරට පත්‍කළේය. අද දක්වාම ‘රොක්ටස්ට්’ පරීක්ෂණ ආයතනය අස්වැන්න සම්බන්ධයෙන් අකාබනික හා කාබනික පොහොර භාවිතයේ ප්‍රථිපල පිළිබඳව තවමත් පරීක්ෂණ පවත්වයි. ප්‍රංශයේ ජින් බැප්ටයිස් බොයිගොල්ට් (1802 – 1887) පොහොර වල අඩංගු විවිධ ප්‍රමාණයන්ගේ නයිට්‍රජන්හි වැදගත්කම පෙන්වා දුනි. මෙටලිගිස්ට් පර්සි ගිල්ක්‍රිස්ට් (1851 – 1935) හා සිඩ්නි ග්‍රිල
්ක්‍රිස්ට් තෝමස් එකතුව වානේ නිෂ්පාදනය සදහා පොස්පරස් ආම්ලික අංශුලෝහ භාවිතය පිළිබදව තෝමස් ග්‍රිල්ක්‍රිස්ට් Converter යන්ත්‍රය අළුතින් සොයා ගන්නා ලදී. 20 වන ශතවර්ෂයේ මුල් දශකයේදී නොබෙල් ත්‍යාග ලාභි රසායන විද්‍යාඥ I.G. ෂර්බාන්හි කාල් බොස්ච් හා ෆරිමිස් හාබර් එකතුව ඉතා පහසුවෙන් හෝ ඉතා අඩු වශයෙන් නයිට්‍රජන් ඇමෝනියා තුලට සංස්ලේශණය වන ක්‍රියාවලියක් සොයා ගන්නා ලදී. එහිදි නයිට්‍රේස් හා නයිට්‍රයිස් තුලට ක්‍රමයෙන් ඔක්සිකරණය වේ.1927 දි අර්ලින් ජොන්සන් නයිට්‍රෝපොස්පේට් නිස්පාදනය කිරීමෙහිලා ක්‍රමයක් දියුණු කරන ලදී. එය ‘ඔඩ්ඩා ක්‍රියාවලිය ලෙස හැදින්වු අතර ඔහුගෙන් පසු නෝර්වේහි ඔබ්ඩා ස්ටෙල්ට්වෙක් ලෙස හැදින්විණි. මෙම ක්‍රියාවලියේදී පොස්පේට් පර නයිට්රික් අම්ල සමග අම්ලිකරණය ලක්කොට පොස්පේට් අම්ල හා කැල්සියම් නයිට්‍රේට් නිපදවන අතර මේවා නයිට්‍රජන් පොහොරක් ලෙස භාවිතා කල හැකිය.නිෂ්පාදනයඉංග්‍රිසි ජාතික ජේමිස් ෆයිසන්, එඩ්වර්ඩ් පැනාඩි, තෝමස් හැඩිෆිල්ඩ් හා ප්‍රේන්ටිස් සහෝදරයෝ විසින් 19 වැනි ශත වර්ෂයේදී සමාගම් කිහිපයක්ම සත්ව ඇට කටු වලින් පොහොර නිපදවීම සඳහා ඇති කරන ලදී. දියුණු වෙමින් පවතින විද්‍යාවන් වු රසායන විද්
‍යාව හා එකතුව සොයා ගන්නා ලද පෙරදිග ඇල්ගිරියාවේ වෙළද මට්ටමෙන් ඇති පොසිලයන් 1850 දී සල්පියුරික් අම්ලය හා පොහොර මය ශාඛා තුළින් සල්පියුරික් පොස්පේට් නිර්මාණය කිරීමට ෆයිසන්ට හා පැකාර්ඩ් යන අයට මග පෙන්වීමක් විය. මේවා ඉල්ප්විච් වරායෙන් නැව්ගණනින් යැවුනි. 1870 වන විට සුපර්පොස්පේට් නිෂ්පාදනය කරන කර්මාන්ත ශාලා 80 ක් විය. පළමු ලෝක යුද්ධයෙන් පසු මෙම වෙළද කටයුතු මූල්‍යමය අර්බුදයකට මුහුණ දුන් අතර පැසිපික් දුපත්වල නිපදවනු ලැබු කුරුලු අමුද්‍රව්‍ය වලින් නිශ්පාදනය කරන පොහොර සමග තරඟ කිරීමට සිදුවිය. එයට හේතුව වුයේ එම නිෂ්පාදනයේ බෙදා හැරීම හා ඵලයන් ආර්ථිකමය වශයෙන් ආකර්ශණිය තත්වයකට පත්වුණි.අන්කර් යුධ කාලීන සමයේදී නව නිර්මාණයන්ගේ තරඟකාරීත්වයක් ඉම්පිරීයල් රසායනික නිෂ්පාදකයින්ගෙන් දැකිය හැකි විය. ඔවුන් 1923 දි කෘතිම ඇමෝනියම් සල්ෆේට් දියුණු කරන ලදී. 1927 දි නයිට්‍රෝචොක් (හුණු) හා 1931 දි ඇමෝනියම් පොස්පේට් අඩංගු ආර්ථිකමය වශයෙන් ඵලදායි CCF අඩංගු පොහොර නිෂ්පාදනය ‍කළේය. නමුත් ICI ගෙන සිමාන් නිසා ඇමෝනියම් සල්ෆේට් සැපයුමේ සිමාවල් ඇති කිරීමට සිදුවිය. ඒ සමගම අනෙකුත් යුරෝපීය හා උතුරු ඇමරිකානු සමාගම් සිය වෙළඳ කටයුතු ඉං
ශ්‍රිසි ප්‍රධාන සමාගම් සමඟ හවුල් ව්‍යාපාර සිදුකල අතර එහි පරමාර්ථය වුයේ ඒවා නැගි සිටීමට බලකිරීමයි. එම සමාගම් පිසිශන්, පැකාර්ඩ් හා ප්‍රේන්ටයිස් සිමාසහිත සමාගම් ලෙස 1929 දි පිහිටුවිය. 1934 වන විට දෙරටේ එකතුව සුපර්සල්ෆේට් ටෝන් 80000 ක් වර්ෂයකට නිපදවිය ඒ අයිප්ස්චිච් හි ගැඹුරු තටාකයන් හි  පිහිටි සිය කර්මාන්ත ශාලා වලිනි. දෙවන ලෝක යුද්ධය වන විට ඔවුන් කර්මාන්ත ශාලා 40 ක හිමිකරුවෝ වූහ. ඒ 1935 පිහිටවු ‘හාඩ්ෆ්ල්ඩ්ස්’ කර්මාන්ත ශාලාවද ඇතුලුව ඉන් දෙවසරකට පසු 1937 දි Anglo Contireal works සදහා අරමුදල් යෙදවුනි.යුද්ධයෙන් පසු කාලයේ හරිත විප්ලවයත් සමගම නිෂ්පාදන මට්ටම් වල ඉහළ ප්‍රතිඵලයන් අත්කර ගත්තේය. ඒ අනුව නයිට්‍රජන් හොදින් උරාගන්නා, විවිධ බීජ වර්ග විශේෂයෙන්ම විවිධ  විශේෂයෙන් යුත් ඉරිඟු, තිරිඟු හා වී හඳුන‍්වාදීම සිදුවිය. මෙහිදි ජාතික මට්ටමෙන් තරඟකාරීත්වයන් මිල පාලනයේ හා සැපයීමේ ඒකාධිකාරීත්වයක් ඇති විය. අවසානයේ නව හැගීමේ රැල්ලක් ඇතිවිය. එතෙක් පැවති මුල් නම් සභා සමාගම් හෝ වෙළද ‍නා‍ම නොපැවතුණු අතර අළුත් සුසංයෝගයක් ඇරඹුණි.ICI කෘෂිරසායන සමාගම් ‘Yara Interhatiand’  හා Astrazeneca සමාගම් හි කොටස් කරුවෝය.කාබ