LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
යටම පසු ඡේදයන්හි සඳහන් කර ඇත. කාමච්ඡන්දකාම වස්තු කෙරෙහි කැමැත්ත හෙවත් ආශාවයි. අභිජ්ඣා , කාමරාග යනු සමාන පදවේ.ව්‍යාපාදඅසතුටුදායක,  ප්‍රතිවිරුද්ධ අරමුණු ගැන  ඇතිකරගන්නා වූ ගැටීමයි.  අනෙක් අය පිළිබඳව ඇති ද්වේශ සහගත හැඟීම වියාපාද වේ.ථීන මිද්ධ.නීවරණ යටතේ  එක් ධර්මයක් වශයෙන් ඉදිරිපත් කර තිබුනද ථීන හා මිද්ධ සැබැවින්ම දෙකකි . ථීන යන්නෙන් මානසික අකර්මණ්‍ය බවත් මිද්ධ යන්නෙන් කායික අකර්මණ්‍ය බවත් අදහස් කෙරේ. මානසික ඒකාග්‍රතාවක් නොමැති වීම හෙවත් අලසබව අදහස් වෙ.උද්ධච්ඡ කුක්කුච්ඡසිතෙහි පවතින නොසන්සුන්බව, විසිරුණු ගතිය, සෙලවෙන ගතිය (උද්ධච්ච) නම් වෙයි. කළ-නොකළ වරද පිළිබඳව තැවෙන ස්වභාවය (කුක්කුච්ච) නම් වේ. මේවා අකුසල සිතුවිලි දෙකකි. නොසන්සුන් වූ සිත, සිරගෙයක දුක් විඳින්නකු ලෙස සාමඤ්ඤඵල සූත්‍රයෙහි දක්වා ඇත.විචිකිච්ඡාදිගට පවතින පදනම් විරහිත සැකය විචිකිච්ඡා නම් නීවරණයයි. මාර්ගය හා ප්‍රතිපදාව පිළිබඳ පවතින සැකය ප්‍රඥාවේ උදාවට බාධකයකි.පංච නීවරණ පලවා හැරීමේ ක්‍රමයන් සහ මාර්ගයන්නැති කිරීමේ ආකාරයසහමුලින් දුරු කිරීමේ මාර්ගය/නිවන
ි මඟකාමච්ඡන්දරූප,ශබ්ද ආදී (පංචේන්ද්‍රිය)ලොභනිය වස්තූන්, අනිත්‍ය,දුක්ඛ, අසුභ, අනාත්ම වශයෙන් මෙනෙහි කිරීම. අනාගාමී හෝ අරහත් භාවයව්‍යාපාදමෛත්‍රිය මත පදනම් වීම.අනාගාමීතීනමිද්ධවීර්යයෙහි අනුහස් මෙනෙහිකිරීම. (උදා: ආලෝකයමෙනෙහි කිරීම) අරහත්උද්ධච්ඡ කුක්කුච්ඡනුවණින් මෙනෙහි කිරීමඅනාගාමී සහ අරහත්විචිකිච්ඡායෝනිසෝ මනසිකරයසෝවාන්බාහිර යොමුපංච නීවරණ සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2015-08-03 at the Wayback Machineමෙම ලිපිය හෝ ලිපි කොටස පාරිසරික කලාප සමඟ ඒකාබද්ධ කිරීමට යෝජිතය. (සංවාදය)පරිසර කලාපයක් යනු පෘථිවියෙහි භූමි පෘෂ්ඨයේ පුළුල්තම ජෛව භූගෝල විද්‍යාත්මක බෙදීම වන අතර එය පදනම්ව ඇත්තේ භෞමික ජීවීන්ගේ ව්‍යාප්ති රටාවන් අනුවය.පරිසර කලාප විසින් නිරූපණය කරනුයේ, සාගර, පුළුල් කාන්තාර, උස් කඳු පංති වැනි, සංක්‍රමණයට බාධා පමුණවන භූගෝලීය අංගයන් නිසා, එකිනෙකින් වෙන් ව පැවති හා, එ නිසා  දිගු  කාල පරිච්ඡේදයන් තුල සාපේක්ෂ ඒකලනයෙන් ජීවින් පරිණාමයවූ, පෘථිවි පෘෂ්ඨයෙහි මහත්වූ විශාල ප්‍රදේශ වෙති. එබැවින්, ඔවුන්ගේ ජෛව භූගෝලීය පෙදෙස හවුලේ භුක්ති විඳිම පදනම් කොට ගෙන ජීවීන්  සාමාන්‍ය කණ්
ඩායම් ලෙස දැක්වීමට පරිසර කලාප  භාවිතා වෙයි.  පරිසර කලාප විසින් උද්භිද විද්‍යාවෙහි ශාක රාජධානි හෝ සත්ත්ව විද්‍යාවෙහි  සත්ත්ව ව්‍යාප්ති විද්‍යාත්මක පෙදෙස් දක්වති.ඒවායෙහි අඩංගු ජීවීන්ගේ පරිණාමීය ඉතිහාසය වෙතින් පරිසර කලාප ලක්ෂ‍ණෝපේත වෙති. ප්‍රධාන වාසස්ථාන වර්ග ලෙසින්ද හැඳින්වෙන,  පෘථිවි පෘෂ්ඨය මත පවතින ජීව රූප මත පදනම්ව හෝ දේශගුණික, පාංශුමය, සහ වෙනත් තත්ත්වයන් සඳහා ශාක සහ සත්ත්වයන් අනුවර්තනය වීම  පදනම් කොට ගත් බෙදීම් වන, ජෛව දර්ශයන්ගෙන් ඒවා ප්‍රභින්න ලෙසින් වෙනස් වෙති. ජෛව දර්ශ ලක්ෂණෝපේත වන්නේ සම සම  උත්කර්ෂ වෘක්ෂලතාදියන් වෙතිනි. එක් එක් පරිසර කලාපය, ප්‍රභින්න ජෛව දර්ශයන් කිහිපයකින් සමන්විත විය හැක. නිදසුන් ලෙසින් මධ්‍යම ඇමරිකාවෙහි නිවර්තන තෙත් පළල්පත්‍ර වනාන්තරයක්, වෘක්ෂලතාදිය වර්ග හා ව්‍යුහය, දේශගුණය, පස ආදිය අනුව නව ගිනියාවේ එකක් හා  සමසම විය හැකි වුවද, මෙම එක් එක් වනාන්තර තුල වාසය කරන ශාක සහ සත්ත්වයන් බොහෝ ලෙසින් වෙනස්වූ  පරිණාමීය ඉතිහාසයන් සහිත වෙති.භූ විද්‍යාත්මක ඉතිහාසය තුල පොළොවෙහි භුමි ස්කන්ධයන් යලි බෙදාහැරීම සිදු කල භූස්තර චලන ක්‍රියාවලිය අනුව පොළොවෙහි පරිසර කලාපයන්හී ශාක හා සත
්ත්ව ව්‍යාප්තියෙහි රටාවන්  හැඩගැන්වී ඇත.පරිසර කලාපයසරියසටහන්වර්ග කිලෝමීටර් මිලියනවර්ග සැතපුම් මිලියනධ්‍රැවසීමිත54.1582,000,000යුරේසියාවේ සහ උතුරු අප්‍රිකාවේ වැඩි කොටසක්ද ඇතුළුවනියාක්ටික්22.9246,000,000උතුරු ඇමරිකාවේ බොහෝ පළාත්ද ඇතුළුව ඇෆ්රොට්‍රොපික්22.1238,000,000අර්ධ-සහරානු අප්‍රිකාව ඇතුළුව නවනිවර්තන19.0205,000,000දකුණු ඇමරිකාව, මධ්‍යම ඇමරිකාව, සහ බටහිර ඉන්දීය කොදෙව් ඇතුළුවඔස්ට්‍රලේසියා 7.682,000,000ඕස්ට්‍රේලියාව, නිව් ගිනියාව, නවසීලන්තය, සහ අසබඩ දිවයින් ඇතුළුව.  මෙම කලාපයේ උතුරු මායිම හැඳින්වෙන්නේ වොලස් රේඛාව ලෙසිනි.ඉන්දු-මලයා7.581,000,000ඉන්දියානු උපඅර්ධද්වීපය සහ අග්නිදිග ආසියාව ඇතුළුවඕෂනියා1.011,000,000පොලිනීසියාව (නවසීලන්තය හැර), මයික්‍රොනීසියාව, සහ ෆීජියානු දිවයින් ඇතුළුවඇන්ටාක්ටික්0.33,200,000ඇන්ටාක්ටිකාව ඇතුළුව.පරිසර කලාප 8 න් 6 ක්   නියාක්ටික්    ධ්‍රැවසීමිත   ඇෆ්රොට්‍රොපික්   ඉන්දු මලයා   ඔස්ට්‍රලේසියා     නවනිවර්තන    ඕෂනියා  සහ   ඇන්ටාක්ටික් පරිසර කලාප පෙන්වා නොමැත.බුද්ධඝෝෂ හිමි
බුද්ධඝෝෂ හිමියන් විසුද්ධිමග්ගයෙහි පිටපත් ත්‍රිත්වය සමඟින්, කැලණිය රජ මහා විහාරයයුගය5වන සියවසමෙම ලිපියබුද්ධ ධර්මය සහ බුද්ධාගමපිළිබඳ ලිපි මාලාවක කොටසකිඉතිහාසයකාලරේඛාවගෞතම බුදුන් වහන්සේපූර්ව-නිකායික බුද්ධාගමධර්ම සංගායනාසේද මාවතේ බුද්ධාගමේ ව්‍යාප්තියඉන්දියානු උපමහාද්වීපයේ පරිහානියපසුකාලීන බෞද්ධයෝබෞද්ධ නූතනවාදයධර්මයසංකල්පචතුරාර්ය සත්‍යයආර්ය අෂ්ටාංගික මාර්ගයධර්මචක්‍රයපංච ස්කන්ධඅනිත්‍යයදුක්ඛඅනාත්මහේතුඵල ධර්මයමධ්‍යම ප්‍රතිපදාවශූන්‍යතාවසදාචාරයකර්මපුනර්භවයසංසාරයවිශ්වයබෞද්ධ පාඨ ග්‍රන්ථබුද්ධවචනයමුල්කාලීන බෞද්ධ ග්‍රන්ථත්‍රිපිටකයමහායාන සූත්‍රපාලි ත්‍රිපිටකයටිබෙට් ත්‍රිපිටකයචීන ත්‍රිපිටකයපිළිවෙත්ත්‍රිවිධ රත්නයබුදු දහමේ විමුක්ති මාර්ගයපංච ශීලයපාරමිතාභාවනාවදාර්ශනික හේතු දැක්වීමශ්‍රද්ධාවපින් වැඩීමඅනුස්සතිසිහියප්‍රඥාවබ්‍රහ්ම විහරණAids to EnlightenmentMonasticismගිහියාBuddhist chantවන්දනා ස්ථානනිර්මාංශිකත්වයනිර්වාණයබෝධිසතර මාර්ග ඵලඅරහත්ප්‍රත්‍යේකබුද්ධබෝධිසත්ත්වබුද්ධසම්ප්‍රදායයන්ථෙරවාදපාලිමහායානහීනයානචීනවජ්‍රයානටිබෙට්නවයානනෙවාර්රට
අනුව බුද්ධාගමභූතානයකාම්බෝජයචීනයඉන්දියාවජපානයකොරියාවලාඕසයමොංගෝලියාවමියන්මාරයරුසියාවශ්‍රී ලංකාවතායිවානයතායිලන්තයටිබෙට්වියට්නාමයවටසන ආගම් ද්වාරයvteබුද්ධඝෝෂ හිමි බු.ව. 10 වන සියවසේ (ක්‍රි.ව. 5 වන සියවසේ) විසූ පඬිවර භික්‍ෂුවකි. භාරත බෞද්ධ සාහිත්‍යයේ ග්‍රන්ථ කර්‍තෘවරුන් අතර බොහෝ විචාරකයන්ට ලක්වූ කීර්තිදරයෙකි.ලක්දිව ගතකිරීමබුද්ධඝෝෂ හිමියන් මහානාම රජ දවසේ (ක්‍රි.ව.407-429) ලංකාවට පැමිණී බව අනුමාන හැකි වූ නමුත් පාලි සාහිත්‍යය කෘතියේ බුද්දත්ත හිමියන් පවසන්නේ මෙසේය. "සිරිනිවාස නම් රජුගේ  රාජ්‍යෝද‍යෙන් 20වැනි වර්ෂයෙහි විශුද්ධි මාර්ගය ලියන්නට පටන්ගෙන 21 වෙනි වර්ෂයේදී නිමකළ බවයි.  බුද්ධඝෝෂ හිමියන්ගේ විනය අටුවා‍වෙහි මේ බව සඳහන් වන බව බුද්ධදත්ත හිමියන් පවසයි. මහාචාර්ය මලලසේකර මහතා පවසන්නේ සිරිනිවාස සිරිකුණ්ඩ නම මහානාම රජුටම භාවිතා කර ඇති බවය. මේ අනුව බුද්ධඝෝෂ හිමි ලංකාවට වැඩම කළ කාල සීමාව සැක සහිත වූ නමුත් ක්‍රි.ව.5 වැනි සියවසේ ලංකාවේ වාසය කළ බවට සාක්‍ෂි ඇත.බුද්ධඝෝෂ හිමි විසින් රචිත / පාලි බසට පරිවර්ථනය කල ග්‍රන්ථමේ හිමියන් ත්‍රිපිටකයට අටුවා ග්‍රන්ථ විශාල සංඛ්‍යාවක
් රචනා කර ඇත. බුද්ධඝෝෂ හිමියන් මෙවැනි අටුවා රැසක් කෙලෙස ලීවාද යන්න පිළිබඳ පුදුම සහගත දෙයක් ලෙස කරුණු දක්වා ඇත.[1] බුද්ධඝෝෂ හිමියන්ට රාජ්‍ය අනුග්‍රහය නොඅඩුව ලැබුන බවට සාක්‍ෂි මහාවංශයේ ඇත.ත්‍රිපිටක කොටසපාලි අටුවාවවිනය පිටකයසමන්තපාසාදිකා විනය අටුවාවප්‍රාතිමෝක්‍ෂයකංඛාවිතරණී අටුවාවදීඝ නිකායසුමංගලවිලාසිනී අටුවාවමජ්ඣිම නිකායපපඤ්චසූදනී අටුවාවසංයුත්ත නිකායසාරත්‍ථප්පකාසිනී අටුවාවඅංගුත්තර නිකායමනෝරථපූරණී අටුවාවඛුද්දක පාඨයපරමත්ථජොතිකා අටුවාවධම්මපදධම්මපදට්ඨකථාවසුත්තනිපාතයපරමත්‍ථජෝතිකා අටුවාවජාතකජාතකට්ඨකථාවධම්මසංගිනී ප්‍රකරණයඅත්‍ථසාලිනී අටුවාවවිභංග ප්‍රකරණයසම්මොහවිනෝදනී අටුවාවකථාවත්‍ථු ප්‍රකරණයපුග්ගලපඤ්ඤත්ති ප්‍රකරණයධතුකථා ප්‍රකරණයපඤ්චප්පකරණට්ඨකථාවයමක ප්‍රකරණයපට්ඨාන ප්‍රකරණයඉහත සඳහන් කෘති ලිවීමට පෙ‍ර බුද්ධඝෝෂ හිමියන් ලංකාවට පැමිණි අවධියේම ලි‍යන ලද කෘතිය වන්නේ විශුද්ධිමාර්ගයයි එයද අටුවා ස්වරූපයෙන් රචනා කර ඇත. ඉහත කෘති අතරින් ඇතැම් කෘතිවල කතෘ පිළිබඳ ගැටලු පැවතුන ද බොහෝදෙනාගේ පිළිගැනීම බුද්ධඝෝෂ හිමියන් මේ සියල
ු කෘති රචනා කළ බවය. බුද්ධඝෝෂ හිමියන් මුලින්ම සම්පාදනය කරන ලද විශුද්ධිමාර්ගය අනුරාධපුර විහාරවාසී ආචාර්ය සංඝපාල තෙරුන්ගේ ආරධනාවෙන් ලියා ඇත. අටුවා පාලි භාෂාවට පරිවර්ථනය කිරීමට පෙර බුද්ධඝෝෂ හිමියන්ගේ දැණුම පරික්‍ෂා කිරීමට මේ කෘතිය ලිවීමට පැවරූ බව සඳහන් වේ. මේ සඳහා "සීලෙ පතිට්ඨාය නරො සපඤ්ඤො" යන ගථාව ප්‍රස්තුතය වශයෙන් තබාගෙන මේ කෘතිය රචනා කර ඇත.සමන්තපාසාදිකා විනයට්ඨකථාවවිනය පිටකය සඳහා කරන ලඳ අටුවාව සමන්තපාසාදිකාව නම් වේ. සිරිනිවාස නම් රජුගේ විසිවෙනි රාජ්‍ය වර්ෂයේදී බුද්ධසිරි නම් තෙරැන් වහනසේගේ ආරාධනයෙන් මේ කෘතිය රචනා කර ඇත. මෙහි නිදාන කථාවේ බුද්ධ ශාසනයේ සංක්‍ෂිප්ත ඉතිහාසය සඳහන් සඳහන් වේ. ධර්ම සංගායනා තුන සිදු වූ ආකාරය, ලක්දිවට බුදු දහම ගෙනා සැටි අනුරාධපුර මහා විහාරය පිහිට වූ සැටි, ලාංකික භික්‍ෂු සංඛ්‍යාව අධික වීම සමඟ මිහිඳු හිමියන් ලාංකීය භික්‍ෂූන් හා ධර්ම සංගායනයක් පැවැත්වීම ආදී තොරතුරු එහි සඳහන්ය.සුමංගලවිලාසිනී අට්ඨකථාවමෙය දීඝ නිකා‍යට කරන ලඳ අට්ඨකථාවයි. සුමංගල පිරිවෙ‍නේ වාසය කළ දාඨානාග මහ තෙරුන්ගේ ආධනාවෙන් කරන ලදි. "සුමංගල පිරිවෙනේ නම මුල්කොට "සුමංගලවිලාසිනී" යැ
යි නම තැබුවා සේ පෙනේ"පපඤ්චසූදනී අට්ඨකථාවමජ්ඣිම නිකායට කරණ ලඳ අටුවාව පපඤ්චසූදනී යයි. මෙම කෘතිය ලිවීමට ආරධනා කරන්නේ බුද්ධඝෝෂ හිමියන් දඹදිව වැඩ වසන සමයේ මයුර රූප පටුනෙහි එක්තැනක විසූ බුද්ධමිත්ත නම් තෙරුන් වන්‍හසේය.සාරත්‍ථප්පකාසිනී අට්ඨකථාවසංයුත්ත නිකායට ලියන ලඳ අටුවාව සාරත්‍ථප්පකාසිනිය වන අතර ජොතිපාල නම් තෙරුන්ගේ ආරාධනාවෙන් මෙය ලියාඇත. මෙහි බණවර හැත්තෑ අටක් ඇත. මෙහි තෙරුන් වහන්සේලාගේ චරිත කථා සහ කොසොල් රජු අල්ලස් ගත් සැටි මෙහි අවසානයේ සඳහන් වේ. මනෝරථපූරනී අට්ඨකථාවඅංගුත්තර නිකායට ලියන ලඳ අටුවාවට ජෝතිපාල හිමියන්ගේ සහ ජීවක උපාසකයාගේ ආරාධනය ලැබී ඇත. මෙහි බණවර 84 කි.පරමත්‍ථජෝතිකා අට්ඨකථාවමෙය ප්‍රමාණයෙන් ඉතා කුඩා අටුවා ග්‍රන්ථයකි. මෙය ඛුද්දක නිකායට අයත් ඛුද්දකපාඨ ග්‍රන්ථයට සම්පාදනය කර ඇත. ඇතැම් පිරිස් මෙය බුද්ධඝෝෂ හිමියන්ගේ කෘතියක් නොවන බව කියයි.ධම්මපදට්ඨකථාවධම්මපදයට ලියන ලඳ අට්ඨකථාව ධම්මපදට්ඨකථාවයි. මෙහි අඩංඟු ගාථා 423 ට කථා වස්තු දෙසිය අනූනවයක් රචනා කොට ඇත. ධම්මපදය බෞද්ධයනගේ හස්තසාර ග්‍රන්ථයයි.ජාතකට්ඨකථාවබුද්ධමිත්ත
තෙරුන් විසින් සහ මහිංසාසක නිකායෙහි බුද්ධදේව තෙරුන්ගේ ආරාධනාවෙන් මෙම කෘතිය ලියා ඇත. පන්සිය පනස් ජතකකථා හා එහි ගාථාවන් ඇතුලත් කරමින් ලියන ලඳ මෙය විශාම අටුවා ග්‍රන්ථයයි.කංකාවිතරණී අට්ඨකථාවප්‍රාතිමෝක්‍ෂය හෙවත් භික්‍ෂූන් වහන්සේලා සඳහා පණවා ඇති විනය ශික්‍ෂාපද විග්‍රහ කරමින් ලියන ලඳ කෘතිය කංකාවිතරණී අට්ඨකථාවය. මෙය සෝණ නැමති තෙර කෙනෙකුගේ ආරාධනාවෙන් ලියා ඇත.අත්‍ථසාලිනී අට්ඨකථාවධම්මසංගනී ප්‍රකරණයට ලයන ලඳ අටුවාව අත්‍ථසාලිනියයි. මහාචාර්ය බාපන් මහතා‍ මෙය බුද්ධ‍ඝෝෂ හිමියන්ගේ කෘතියක් නොවන බව කියයි. මෙය බණවර විසිතුනකින් සමන්විතය. සම්මෝහවි‍නෝදනී අට්ඨකථාවවිභංගප්‍රකරණය සඳහා ලියන ලඳ අටුවාව සම්මොහවිනෝදනියයි මෙහි බණවර හතළස් එකක් ඇත. පඤ්චප්‍රකරන අට්ඨකථාකථාවත්‍ථු, පුග්ගලපඤ්ඤත්ති, ධාතුකථා, යමක, හා පට්ඨාන  යන ප්‍රකරන ග්‍රන්ථ පහටම ලියන ලඳ අටුවාව පංචපකරණ අට්ඨකථාවය.මෙලෙස අටුවාචාර්ය බුද්ධඝෝෂ හිමියන් ඉහත දැක්වූ අටුවා පරිවර්තනය කරමින තමන්ගේ අදහසක් ප්‍රකාශ කරනවා නම් "අයං පන මෙ අත්තනොමති" යනුවෙන් යොදා තමඅදහස ප්‍රකාශ කර ඇත.බුද්ධඝෝෂ හිමියන් අටුවා කරණයේදී ලක්දිව තමා වැඩ
ි ස්ථාන රාජ්‍ය පාලනය පිළිබඳව ද අදහස් ඇතුලත්කර ඇත. විදේශිකයෙකු වූ බුද්ධඝෝෂ හිමියන් ලංකාවට පැමිණ තමා ලබා සිටි ත්‍රිවේද දැණුම, ත්‍රිපිටක දැණුම උපයෝගී කරගෙන ත්‍රිපිටකයෙන් අඩකටත් වැඩිය අටුවා රචනා කර ඇත. බුද්ධඝෝෂ හිමියන් සියලු පඬිවරුන් අගය කරන ශ්‍රේෂ්ඨ පඬිවරයා බවට පත් වූයේ මේ නිසාය.අන්තික සටහන්කලුපහන, ඩි.ජේ, ‍බෞද්ධ දර්ශන ඉතිහාසය, පියසිරි ප්‍රින්ටින් සිස්ටම්, නුගේගොඩ, 2003, පිටුව 213.ගුණසේකර, පද්මා, දෙදහස් පන්සිය වසරක බොදු සමය, සුනෙර, නුගේගොඩ, 2000,ලිටුව 213.ඌණපූර්ණ සහිතො මහාවං‍සො, ඒ.පි. බුද්ධදත්ත සංස්කරණ, කොළඹ, ගුණසේන සහ සමාගම, 1959, පිටුව 221ඌණපූර්ණ සහිතො මහාවං‍සො, ඒ.පි. බුද්ධදත්ත සංස්කරණ, කොළඹ, ගුණසේන සහ සමාගම, 1959, පිටුව 221ඌණපූර්ණ සහිතො මහාවං‍සො, ඒ.පි. බුද්ධදත්ත සංස්කරණ, කොළඹ, ගුණසේන සහ සමාගම, 1959, පිටුව 222ශ්‍රී බුද්ධදත්ත, පොල්වත්තේ, පාලි සාහිත්‍යය, රත්න පොත් ප්‍රකාශකයෝ, මරදාන පාර ‍කොළඹ 10, 2002, පිටුව 145-146ශ්‍රී බුද්ධදත්ත, පොල්වත්තේ, පාලි සාහිත්‍යය, රත්න පොත් ප්‍රකාශකයෝ, මරදාන පාර ‍කොළඹ 10, 2002, පිටුව146ශ්‍රී බුද්ධදත්ත, පොල්වත්තේ, ථෙරවාදී බෞද්ධාචාර්යෝ, කොළඹ, 19
60, පිටුව 18.ශ්‍රී බුද්ධදත්ත, පොල්වත්තේ, පාලි සාහිත්‍යය, රත්න පොත් ප්‍රකාශකයෝ, මරදාන පාර ‍කොළඹ 10, පිටුව 165.මෙයද බලන්නBuddhaghosaආශ්‍රිත ලිපිවිසුද්ධිමග්ගඅශ්වඝෝෂ හිමිvteබුදු දහමේ මාතෘකාOutline ·  ද්වාරය ·  ප්‍රවර්හය ·  Glossary ·  Indexපදනම්තෙරුවන් (බුද්ධ ·  ධම්ම ·  සංඝ) ·  චතුරාර්ය සත්‍යය ·  ආර්ය අෂ්ටාංගික මාර්ගය ·  නිර්වාණය ·  මධ්‍යම ප්‍රතිපදාවබුදුන් වහන්සේTathāgata ·  උප්පත්තිය ·  සතර පෙර නිමිති ·  ශාරීරික ලක්ෂණ ·  සිරි පතුල ·  Iconography ·  Films ·  Miracles ·  Family: (සුද්ධෝදන රජ ·  මහාමායා දේවිය ·  යශෝධරා දේවිය) ·  රාහුල කුමරු) ·  Places where the Buddha stayed ·  Buddha in world religionsමූලික සංකල්පත්‍රිලක්ෂණය: (අනිත්‍ය ·  දුක්ඛ ·  අනාත්ම) ·  හේතුඵල ධර්මය ·  පංච ස්කන්ධය ·  කර්මය ·  පුනර්භවය ·  සංසාරය ·  සංඛාර ·  ක්ලේශ ·  අවිද්‍යාව ·  තණ්හාව ·  පංච නීවරණ ·  Ten Fetters ·  ඉන්ද්‍රිය ·  බෝධි ·  පරිනිර්වාණය ·  Thusness ·  Two truths doctrine ·  ශූන්‍යතාව ·  බෝධිචිත්ත ·  බෝධිසත්ත්ව ·  Buddha-nature ·  Mindstream ·  DzogchenCosmology
Ten spiritual realms ·  Six Realms (නරකය ·  Animal realm ·  ප්‍රේත ·  අසුර ·  Human realm ·  දිව්‍යලෝකය) ·  ත්‍රෛලෝක්‍යPracticesසරණ ·  Buddhist devotion ·  Puja: (Offerings ·  Prostration ·  Chanting) ·  Merit ·  පරිත්ත ·  Generosity ·  නික්මීම ·  ශීලය: (පන්සිල් ·  Bodhisattva vows ·  Patimokkha) ·  ත්‍රිශික්ෂාව: (ශීල ·  සමාධි ·  ප්‍රඥාව) ·  සතර බ්‍රහ්ම විහරණ: (මෛත්‍රිය ·  කරුණාව ·  මුදිතාව ·  උපේක්ෂාව) ·  පාරමිතා ·  Enlightenment Qualities ·  Seven Factors of Enlightenment ·  ඍද්ධිපාද ·  Five Strengths ·  Faith ·  Effort (Four Right Exertions) ·  Mindfulness (සතිපට්ඨාන) ·  Jhāna (ධ්‍යාන) ·  භාවනා ·  Meditation: (කම්මට්ඨාන ·  අනුස්සති ·  ස්මරණ · ආනාපානසති ·  සමථ ·  විපස්සනා ·  Shikantaza ·  Zazen ·  Kōan ·  Mandala ·  Tonglen ·  Tantra ·  Tertön ·  Terma)මුදුන්පත් කර ගත් දෑTypes of බුද්ධ ·  Private Buddha ·  Bodhisattva ·  Four stages of enlightenment: (සෝතාපන්න ·  සකදාගාමී ·  අනාගාමී ·  අරහන්ත්)Monasticismභික්ෂු ·  භික්ෂුණී ·  සාමණෙර ·  සාමණෙරි ·  අනාගාරික ·  Ajahn
·  Sayadaw ·  Zen master ·  Roshi ·  Lama ·  Rinpoche ·  Geshe ·  Tulku ·  ගිහියා ·  උපාසක ·  ශ්‍රාවකප්‍රධාන චරිතගෞතම බුදුන් වහන්සේ ·  සැරියුත් ·  මුගලන් ·  ආනන්ද ·  මහාකාශ්‍යප ·  අනුරුද්ධ ·  Mahakaccana ·  නන්ද ·  Subhuti ·  Punna ·  Upali ·  ප්‍රජාපතී ගෝතමී ·  ඛේමා රහත් තෙරණිය ·  උප්පලවණ්ණා රහත් තෙරණිය ·  බුද්ධඝෝෂ හිමි ·  නාගසේන ·  බෝධිධර්ම ·  නාගාර්ජුන ·  අසංග ·  වසුබන්ධු ·  Atisha ·  Padmasambhava ·  දලයි ලාමාතුමාTextsත්‍රිපිටකය: (විනය පිටකය ·  සූත්‍ර පිටකය ·  අභිධර්ම පිටකය) ·  අට්ඨකථා: (විසුද්ධිමග්ග) ·  මහායාන සූත්‍ර ·  Chinese Buddhist canon (ත්‍රිපිටක කොරියානා) ·  Tibetan Buddhist canonනිකායථේරවාද ·  මහායාන: (Zen ·  Pure Land ·  Tiantai ·  Nichiren ·  Madhyamaka ·  යෝගාචර) ·  Vajrayana: (Tibetan Buddhism ·  Shingon) ·  Early Buddhist schools ·  Pre-sectarian Buddhism ·  Basic points unifying Theravada and Mahayanaරටවල්බංගලාදේශය ·  භූතානය ·  බුරුමය ·  කාම්බෝජය ·  චීනය ·  India ·  Indonesia ·  Japan ·  Korea ·  Laos ·  Malaysia ·  මාලදිවයින ·  Mongolia · N
epal ·  පාකිස්තානය ·  Russia ·  Singapore ·  ශ්‍රී ලංකාව ·  Taiwan ·  තායිලන්තය ·  Tibet ·  Vietnam ·  Middle East: (ඉරානය) ·  Western countries: (Australia ·  France ·  United Kingdom ·  United States)ඉතිහාසයTimeline ·  ධර්ම සංගායනා ·  History of Buddhism in India ·  Decline of Buddhism in India ·  අශෝක ·  Greco-Buddhism ·  Buddhism and the Roman world ·  Silk Road transmission of Buddhism ·  Persecution of BuddhistsPhilosophyඅභිධර්මය ·  Logic ·  Buddhology ·  Eschatology ·  Reality ·  God ·  Humanism ·  Engaged Buddhism ·  Socialism ·  Anarchism ·  Economics ·  Atomism ·  Evolution ·  Ethics ·  Fourteen unanswerable questionsCultureශ්‍රී මහා බෝධිය · ශ්‍රී දළදා මාළිගාව · කලාව ·  Greco-Buddhist art ·  Poetry ·  බුදු පිළිම ·  Budai ·  Symbolism: (ධර්ම චක්‍රය ·  ධජය ·  භවචක්‍රය ·  Thangka) ·  Prayer wheel ·  Mala ·  මුද්‍රා ·  මන්ත්‍ර (Om mani padme hum) ·  Music ·  Holidays: (වෙසක් ·  Magha Puja ·  Uposatha) ·  Rains retreat ·  Monastic robe ·  Architecture: (විහාර ·
Wat ·  දාගැබ් ·  Pagoda ·  Thai temple art and architecture) ·  Pilgrimage: (ලුම්බිණි ·  බුද්ධගයාව ·  සාරනාත් ·  කුෂිනගර්) ·  Bodhi Tree ·  මහාබෝධි විහාරය ·  දින දසුන ·  Cuisine ·  VegetarianismMiscellaneousLineage ·  මෛත්‍රෙය ·  අවලෝකිතේශ්වර (Guan Yin) ·  අමිතාබ්ජ ·  Brahmā ·  Māra ·  ධම්මපදය ·  විනය ·  සූත්‍ර ·  හීනයාන ·  Liturgical languages: (පාලි ·  සංස්කෘත) ·  Dharma talk ·  කල්ප ·  අභිඥා ·  ඍද්ධිBuddhism and:Science ·  Psychology ·  Hinduism ·  Jainism ·  East Asian religions ·  Christianity ·  Theosophy ·  GnosticismListsBuddhas ·  අට විසි බුදුවරු ·  Bodhisattvas ·  Buddhists ·  Suttas ·  Books ·  Temples↑ රීස් ඩේවිඩ්ස් සහ ඩී.ටී.බාප්ට් සෘජුකෝණි ත්‍රිකෝණයක් සහ එහි කර්ණය.ජ්‍යාමිතියේ, කර්ණයක් යනු, සෘජුකෝණි ත්‍රි‍කෝණයක දිගම පාදය වන අතර,  සෘජු කෝණයට සම්මුඛ පාදය වෙයි.ඇමරිකානු මනෝවිද්‍යාඥයෙකු සහ දර්ශනවාදියෙකු වූ විලියම් ජේම්ස් (1842–1910) මුල්කාලීන මනෝවිද්‍යා පර්යේෂකයෙකි.අධිමනෝවිද්‍යාව යනු ටෙලිපති, ප්‍රාග් ප්‍රජානනය (යමක් පිළිබඳ කලින් දැන සිටීම), අනාග
ත සංජානනය/දිවැස, චිත්ත බලයෙන් වස්තූන් චලනය කිරීම, මරණාසන්න අත්දැකීම්, පුනරුත්පත්තිය, අවතාර පිළිබඳ අත්දැකීම්, පංචේන්ද්‍රියන් පරිබාහිර සංවේදන, මනෝචලනය, මරණයෙන් පසු සිහිකල්පනාවේ පැවැත්ම වැනි සම්මත විද්‍යා ගවේෂණවලට පරිබාහිර  අද්භූත හා අධ්‍යාත්මික සංසිද්ධීන් පිළිබඳ ව පර්යේෂණ සිදු කෙරෙන ව්‍යාජ විද්‍යාව (විද්‍යාත්මකව තහවුරු කල නොහැකි දෑ පිළිබඳ විද්‍යාව)කි.   ආරම්භක අධි මනෝවිද්‍යා පර්යේෂණ සෙනර් පත් භාවිතයෙන් පරචිත්ත විජානනය සොයා බැලීමට ප්‍රයත්න දරා ඇත‍. පෞද්ගලිකව ආධාර දෙන විද්‍ය‍ාගාර සහ ඇතැම් විශ්ව විද්‍යාල ආශ්‍රීතව අධිමනෝවිද්‍යා පර්යේෂණ විවිධ ක්‍රම මගින් පර්යේෂණ සහ ක්ෂේත්‍ර කාර්යයන් ආශ්‍රීතව පදනම් වී ඇත. වර්තමානයේ පෙරට වඩා විශ්ව විද්‍යාල මගින් ලබා දෙන දායකත්වය අඩු වී ඇත. මෙම ගවේෂණයන් විශේෂ අධිමනෝවිද්‍යා ප්‍රකාශනවල පලවන ලිපි අතර ස්වල්පයක් පමණක් විද්‍යාවේ ප්‍රධාන ධාරාවේ එන සඟරාවල පල වේ. අධිමනෝවිද්‍යාඥයින් කරනු ලබන ප්‍රධාන පර්යේෂණයන් ලෙස අහඹු අංක උපදවනය මගින් මනෝ චලනයන් ද , උත්තේජනය නැති කිරීමේ ගෑනිස්ෆීල්ඩ් ගවේෂණය මගින් ඉන්ද්‍රීය පරිබාහිර සංවේදනය ද දුරස්ථ දර්ශන සඳහා ඇමරිකානු එක්සත් ජනපදයේ ආධාර
සහිතව කරනු ලබන ගවේෂණයන් ද හැඳින්විය හැක. රේ හයිමන් , ස්ටැන්ලි ක්රිප්නර් සහ ජේම්ස් ඇල්කොක් ඇතුළු ඇතැම් අනෙකුත් විද්‍යාඥයෝ අධිමනෝවිද්‍යා ගවේෂණයට යොදාගත් ක්‍රමද එහි ප්‍රතිඵල ද විවේචනයට බඳුන්කොට ඇත. සංශයවාදය පර්යේෂකයන්ට අනුව පර්යේෂණයන්හි සාර්ථකත්වයට හේතු වනුයේ ක්‍රමාණුකූල ක්‍රමෝපායන් සංචරණයන් මගින් මනාව පහදා දීම බව ද අධිමනෝවිද්‍යාඥයින් විසින් පල කොට ඇති අසාමාන්‍යය පහදාදීම් නොවන බවත්ය. අදට අනුව නූතන විද්‍ය‍ාත්මක පරිසරය අධිමනෝවිද්‍යාත්මක ක්‍රියාවලීන් හි පැවැත්ම විශ්වාස නොකරති‍. එම නිසා ක්‍රියාකාරී මනෝවිද්‍යාඥයින් ට  ඔවුන්ගේ පර්යේෂණයන් විද්‍යාඥයින් හට ඒත්තු ගැන්වීමට ද අසීරු වී ඇත. තවද විද්‍යා රචකයින් විසින් ඔවුන්ගේ සම්මත අධ්‍යාපනික සාහිත්‍යයන් තුළ මෙම විෂය ව්‍යාජ විද්‍යාවක් ලෙසද හඳුන්වා දී ඇත.පාරිභාෂිතයපැරා යනු ග්‍රීක වචනය කි. එහි තේරුම් වන්නේ "පසෙකින්, ආසන්නව සබැඳෙන, එපිටින්..." යනාදිය යි. parapsychology යන වචනය හඳුන්වා දෙන ලද්දේ 1889 දී හෝ ඒ ආසන්න කාලයේ දී දර්ශනවාදී මැක්ස් ඩෙසොයිර් විසිනි.අධිමනෝවිද්‍යාඥයින් සයි (Psi) නමැති පදය මෙම ක්‍රියාවලිය හැඳින්වීමට යොදා ගෙන ඇත. විද්‍යාව
මගින් පිළිගත් සම්මත සෛද්ධාන්තිකවලට පටහැණි පර්යේෂණ අන්තර්ගත නිසා අධිමනෝවිද්‍යාව විද්‍යාවේ අතුරු ක්ෂේත්‍රයක් ලෙස හැඳින්විය හැක.Terminologyඅධිමනෝවිද්‍යාවේදී Psi යනු, අතින්ද්‍රීය සන්ජානනයේ දී සහ මනෝචලනයේ දී අත්දකින්නට ලැබෙන කිසිදු භෞතික හෝ ජීව විද්‍යාත්මක ක්‍රියාකාරිත්වයක් මගින් පැහැදිලි කල නොහැකි හඳුනානොගත් සාධකය යි. මෙම යෙදුම ග්‍රීක හෝඩියේ 23 වන අක්ෂරය වන ψ (psy/ප්සයි) මගින් ව්‍යුත්පන්න වූවකි. එම අක්ෂරය ග්‍රීක භාෂාවෙන් ආත්මය හඳුන්වනු ලබන ψυχή (psyche) යන වචනයේ මුල් අකුරයි. ජීව විද්‍යාඥ බර්තෝල්ඩ් පී. විස්නර් විසින් මෙම යෙදුම හඳුන්වා දෙනු ලැබූ අතර එය මනෝවිද්‍යාඥ රොබට් තෝල්ස් විසින් 1942 දී ප්‍රකාශයට පත් කල බ්‍රිතාන්‍ය මනෝවිද්‍යා ජර්නලයේ ලිපියක් සඳහා භාවිත කරනු ලැබිණි. මනෝවිද්‍යා සංගමය විසින් Psi, ප්‍රධාන කාණ්ඩ දෙකකට බෙදනු ලබයි: ඒ Psi-ගැමා, ඉන්ද්‍රිය පරිබාහිර සංජානනය වෙනුවෙන් ද Psi-කප්පා (kappa), මනෝචලනය වෙනුවෙන්ද වශයෙනි. ජනප්‍රිය සංස්කෘතියේ දී "Psi" යන පදය මානසික, ආත්මීය සහ අද්භූත හැකියා සහ බලයයන් යනාදියට සමාන තේරුම් ගෙන දෙමින් වඩ වඩාත් භාවිත වෙයි.  vteඅධිමනෝවිද්‍යාව/Parap
sychologyසංක්ෂිප්තය/Outlineමාතෘකාඅවතාර අත්දැකීම්/Apparitional experienceදිව්‍යමය ප්‍රක්ෂේපය/Astral projectionරැස් මඩල/Aurasමනෝකාය/Bilocationදිවැස/Clairvoyanceමරණ මංචක සංසිද්ධිය/Deathbed phenomenaඩර්මො-දෘෂ්‍යමය සංසිද්ධිය/Dermo-optical perceptionසිහින ටෙලිපති/Dream telepathyබහිෂ්ප්ලාස්මය/Ectoplasmවිද්‍යුත් හඬ සංසිද්ධිය/Electronic voice phenomenonඅතීන්ද්‍රිය සංජානනය/Extrasensory perceptionගැන්ස්ෆෙල්ඩ් පරීක්ෂණය/Ganzfeld experimentහොල්මන්/Ghostsකිර්ලියන් ඡායාරූප/Kirlian photographyරූපකාර්යය/Materializationමාධ්‍යකත්වය/Mediumshipමරණාසන්න අත්දැකීම්/Near-death experienceශරීරයෙන් ඉවත්වීමේ අත්දැකීම්/Out-of-body experienceපෑම් රෙනොල්ඩ්ස් සිද්ධිය/Pam Reynolds caseපූර්ව ජිවිත ප්‍රත්‍යාගමනය/Past life regressionශාක සංසිද්ධිය/Plant perceptionගෙවලයා/Poltergeistපූර්වඥානය/Precognitionමනසීභූතය/Psychicමනසීභූත අභීක්ෂක/Psychic detectiveමනසීභූත කියැවීම/Psychic readingමනසීභූත ශල්‍යචිකිත්සාව/Psychic surgeryමනෝචලනය/Psychokinesisමනෝමිතිය/Psychometryපයිරොකයිනෙසිස්Pyrokinesisපුනරුත්පත්
තියReincarnationදුරස්ථ දර්ශනය/Remote viewingRetrocognitionදෙවැනි දෘෂ්ටිය/Second sightඉන්ද්‍රිය කාන්දුව/Sensory leakageහැඳි නැවීම/Spoon bendingටෙලිපති/Telepathyසිතුවිලිසිත්තම්කරණය/Thoughtographyසෙනොග්ලොසි/Xenoglossyසෙනර් කාඩ්පත්/Zener cardsසංවිධානAmerican Society for Psychical ResearchCollege of Psychic StudiesInstitute of Noetic SciencesInternational Association for Near-Death StudiesKoestler Parapsychology UnitNational Laboratory of Psychical ResearchParapsychological AssociationParapsychology FoundationPrinceton Engineering Anomalies Research LaboratoryRhine Research CenterSociety for Psychical Researchපාරමනෝවිද්‍යාඥයන්William BarrettJohn BeloffDaryl BemHans BenderStephen E. BraudeWhately CaringtonHereward CarringtonTony CornellWilliam CrookesEric DingwallPeter FenwickCamille FlammarionNandor FodorBruce GreysonErlendur HaraldssonJohn HastedRosalind HeywoodRichard HodgsonHans HolzerCharles HonortonJames HyslopBrian InglisRobert G. JahnWill
iam JamesRaynor JohnsonBrian JosephsonStanley KrippnerThomas LethbridgeOliver LodgeJames McKenzieEdgar MitchellRaymond MoodyRobert L. MorrisGardner MurphyFrederic MyersKarlis OsisSam ParniaMichael PersingerGuy Lyon PlayfairFrank PodmoreJoseph Gaither PrattHarry PriceWalter Franklin PrinceAndrija PuharichHarold PuthoffDean RadinJ. B. RhineCharles RichetD. Scott RogoWilliam RollHelmut SchmidtGary SchwartzRupert SheldrakeHenry SidgwickSamuel SoalIan Stevensonw:en:Russell Targw:en:Charles Tartw:en:Montague Ullmanw:en:Jessica Uttsw:en:Evan Harris Walkerw:en:Caroline Wattප්‍රකාශනExtrasensory PerceptionIrreducible Mind: Toward a Psychology for the 21st Centuryw:en:Journal of Near-Death Studiesw:en:Journal of Parapsychologyw:en:Journal of Scientific ExplorationLife After Life: The Investigation of a Phenomenon—Survival of Bodily DeathLife Before Life: A Scientific Investigation of Children's Memories of Previous Livesw:en:Mental RadioOld Souls: T
he Scientific Evidence For Past Livesw:en:Parapsychology: Frontier Science of the Mindw:en:The Roots of Coincidencew:en:Twenty Cases Suggestive of Reincarnationw:en:Varieties of Anomalous Experienceසංශයවාදීන්w:en:James AlcockRobert Bakerw:en:Barry Beyersteinw:en:Susan BlackmoreJohn Boothw:en:Derren Brownw:en:Mario BungeWilliam Carpenterw:en:Robert Todd CarrollSean Carrollw:en:Milbourne Christopherw:en:Edward CloddBrian Dunningw:en:Bergen Evansw:en:Antony Fleww:en:Kendrick Frazierw:en:Chris Frenchw:en:Martin Gardnerw:en:Thomas GilovichHenry Gordonw:en:G. Stanley HallTrevor Hallw:en:C. E. M. Hanselw:en:Melvin Harrisw:en:Daniel Webster Heringw:en:Terence HinesBruce Hoodw:en:Harry Houdiniw:en:Nicholas Humphreyw:en:Ray Hymanw:en:Joseph Jastroww:en:Paul Kurtzw:en:Daniel Loxtonw:en:Scott LilienfeldCharles MackayDavid Marksw:en:Joseph McCabeAlbert Mollw:en:Joe Nickellw:en:Steven NovellaRobert Parkw:en:Henry Maudsleyw:en:Massimo Pigliucciw:en:Mas
simo PolidoroGeorge Pricew:en:Benjamin Radfordw:en:James RandiGraham Reedw:en:Joseph RinnMilton Rothmanw:en:Carl Saganw:en:Theodore Schickw:en:Michael ShermerJohn Sladekw:en:Gordon SteinVictor Stengerw:en:Stuart SutherlandJohn Taylorw:en:Sarah Thomasonw:en:Ivor Lloyd TuckettJohn Wheelerw:en:Richard Wiseman Category Commonsමහ කුරුලු පිය පැපිලියාට්‍රොයිඩෙස් ඩාසියස් ගැහැණු සතාවිද්‍යාත්මක වර්ගීකරණයරාජධානිය:අනිමාලියාවංශය:ආර්ත්‍රොපෝඩාවර්ගය:ඉන්සෙක්ටාගෝත්‍රය:ලෙපිඩොප්ටෙරාකුලය:පැපිලියෝනිඩේගණය:'ට්‍රොයිඩෙස්'විශේෂය:ටී. ඩාසියස්ද්වීපද නාමයTroides darsius(ග්‍රේ, 1852)ශ්‍රී ලංකාවට ආවේණික සමනළයා වන මෙම සමනළයා ශ්‍රී ලංකාව පුරා ම ව්‍යාප්ත වී ඇති සමනළ වර්ගයකි. මෙම සමනළයා ලංකාවේ සිටින විශාලතම සමනළ වර්ගය ද වේ. තටු විහිදූ විට තටු අතර පරතරය මිලි මීටර් 165ත් 180ත් අතර වේ. ඉදිරි තටු කළු පැහැති වේ. පසු තටු කළු පැහැති වුවත් එහි මැද කහ පැහැති හෝ රන්වන් පැහැයකින් යුක්ත වේ. ව්‍යාප්තියශ්‍රී ලංකාව පුරාම ව්‍යාප්ත වී ඇති මෙම
සමනලයා  ඉතා සුලබ සමනළයෙකි.මූලාශ්‍රBingham, C. T. (1907) Fauna of British India. Butterflies. Vol 2.බාහිර සබැඳුම්Online guide to Butterflies of Sri Lanka සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2011-04-07 at the Wayback Machine Images of the adult and life stages, descriptionswww.butterflycorner.net (english/german)ARKive සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2008-02-15 at the Wayback Machine Photos. More information.http://www.vidusara.com/2010/03/24/news4.html සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2011-07-17 at the Wayback Machineව්‍යවස්ථාදායකමණ්ඩලඒකමණ්ඩලත්වයMulticameralismද්විමණ්ඩලත්වයTricameralismTetracameralismUpper house (Senate)Lower houseපාර්ලිමේන්තුවපාර්ලිමෙන්තු ක්‍රමයParliamentary groupපාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීInternational parliamentParliamentary procedureCommitteeQuorumMotion (no-confidence)TypesCongress (Member of Congress)City council (Councillor)The EstatesLegislatures by countryvteව්‍යවස්ථාදායකය යනු නිති සකස්කරීමට වෙනස් කිරීමට සහ සම්මත කිරීමට බලය ඇති සාකච්ඡා කිරීම සදහා වූ නියෝ