LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
යුද්ධයයි. මුහුණ පෑමට සිදු වූ බාධාවන් අල්ප වූ එය තීරණාත්මක මෙන්ම ඉක්මන් යුද්ධයක් විය. ඉරාක හමුදාව සම්පූර්ණයෙන් යටත් කරනු ලැබින. ෆෙඩයින් සදාම් නම් ප්‍රභූවරයා පමණක් විශාල අභියෝගයක් එල්ල කළ නමුත් එයද ජනතාව අතරම තුනි වී ගියේය. අප්‍රේල් 9 දින සදාම් හුසේන්ගේ වසර 24 ක පාලනය  අවසන් කරමින් බෑග්ඩෑඩය යටත් විය. එක්සත් ජනපද හමුදාව විසින් අතහැර දමන ලද බාත් පක්ෂ අමාත්‍ය කාර්යාලය අල්ලා ගෙන මෙම සිද්ධියේ සංකේතය වූ සදාම්ගේ විශාල ලෝහ පිලිරුවක්ද, ඡයාරූප, වීඩියෝ ආදිය බිම ඇද දැමූහ. බෑග්ඩෑඩයේ හදිසි ඇද වැටීමත් සමග ජන ජීවිතය විශාල කඩා වැටීමකට ලක් විය. රජයේ ගොඩනැගිලි කොල්ල කෑමට ලක් විය. අපරාධ බෙහෙවින් ඉහළ ගියේය. මෙම සිද්ධින් ඩොනල්ඩ් රමස්ෆෙල්ඩ්ගේ ක්ෂණික අවධානයට ලක් විය. ට්‍රිපොලි කාර්ය සාධක නාවික හමුදාව මුහුණ පාන්නට සිදු සුලු බාධාවලින් පසු සදාම් හුසේන් උපන් නගරය වූ ටික්රිට් යටත් කර ගැනීමෙන් පසු අප්‍රේල් 15 දින ඒකාබද්ධ ආක්‍රමණය සර්වප්‍රකාරයෙන්ම සාර්ථක වූ බව ප්‍රකාශ කරන ලදී. (මෙම ආක්‍රමණය පැවති කාලයේ (මාර්තු 20 - අප්‍රේල් 30) ඉරාක සටන් කරුවන් 9200 ක් සහ සිවිල්  වැසියන් 7299 ක් ප්‍රධාන වශයෙන් එක්සත් ජනපද ගුවන් හමුදා
වේ සහ ගොඩබිම් හමුදා එල්ල කළ ප්‍රහාර වලින් මරු මුවට පත් වූහ. මෙම සටනින් එක්සත් ජනපද හමුදාවේ 139 ක් සහ එක්සත් රාජධානියේ 33 ක් හමුදා නිලධාරින් ඝාතණය වූ බව ඒකාබද්ධ හමුදාව වාර්තා කළේය. 2004 ත්‍රස්තවාදය ව්‍යාප්ත වීම2004 වර්ෂයේ ආරම්භය සංසන්ධනාත්මකව බැලු විට ප්‍රචණ්ඩත්වයේ අඩුවක් පෙන්නුම් කළේය. බහු ජාතික හමුදාවන්ගේ උපක්‍රම අධ්‍යයනය කරමින් අලුත් සටනක් සඳහා සැළසුම් සකස් කරමින් එම කාලය තුළ ත්‍රස්තවාදී කණ්ඩායම් නැවත සංවිධානය වූහ. කෙසේ වෙතත් 2004 වර්ෂයේ ඉරාක (Spring) සටන් සමයේ අඩු මුසාබ් අල් සර්කාවි විසින් මෙහෙයවන ලද මැද පෙර දිග කලාපයේ විදේශ හමුදා සහ ඉරාකයේ අල් ඛයිඩාවරුන් සමග ප්‍රචණ්ඩ ක්‍රියා වැඩි වූයේ ත්‍රස්තවාදය පලවා හැරීමට උදව් කරමිනි.කැරළි ප්‍රචණ්ඩ ක්‍රියා වැඩි වෙද්දී ඉලක්කයන් වෙනස්විය. එනම්  ඒකාබද්ධ හමුදා වෙතින් නව ඉරාක ආරක්ෂක හමුදා වෙත මාරු වීමයි.එහි ප්‍රථිපලයක් වශයෙන් ඉරාක සිවිල් වැසියන් හා පොලිස් නිලධාරින් සිය ගණනක් එක දිගට එල්ල කෙරුනු දැවැන්ත බෝම්බ ප්‍රහාරවලින් ඝාතණයට ලක් වූහ. ජාතිකවාදි සහ ඉස්ලාම් අරමුණු මූලික කර ගත් හොඳින් ස්ථාපිත වූ සුන්නි ත්‍රස්තවාදය ඉරාකය පුරාම වඩාත් බලවත
් වෙමින් පැවතියේය. ෂියා නිකායික මහ්දි හමුදාව ද ඉරාක ආරක්ෂක හමුදාවන්ගේ පාලනය අල්ලා ගැනීමේ උත්සාහයකදී ඒකාබද්ධ හමුදාවන් ඉලක්ක කර ගනිමින් ප්‍රහාරයන් දියත් කළේය. බහු ජාතික හමුදා ප්‍රති ප්‍රහාරයක් සඳහා සූදානම් වෙද්දී  සහ තත්ත්වය පාලනය කිරීමට උත්සාහ ගනිමින් සිටියදී ඉරාකයේ දකුණු හා මධ්‍යම කොටස්, නාගරික ගරිල්ලා සටන් ක්‍රමයකට අවතීර්ණ වීම ආරම්භ කරමින් සිටියහ. 2004 ජුනි 28 දින ඒකාබද්ධ තවකාලික අධිකාරියේ අධ්‍යක්ෂ එල් - පෝල් බ්රූමර් ඉරාක අන්තර්වාර රජයට ස්වාධීනත්වය පවරමින් අත්සන් තැබීම එහිදී සිදුවිය.යුද්ධයේ මෙතෙක් කාලයක් සිදු වූ දරුණුම සටන 2004 මාර්තු 31 දින ආරම්භ විය. මෙය සිදු වූයේ යුරෙස්ට් සර්විස් නම් ආහාර සපයන සමාගමට ආරක්ෂාව සපයමින් ගමන් කළ ඇමෙරිකානු පෞද්ගලික හමුදා කොන්ත්‍රාත් කරුවන් 4 දෙනෙකුද සහිත රථ පේළියකට ඉරාක ත්‍රස්තවාදීන් සැඟවී ප්‍රහාර එල්ල කිරීමත් සමගයි. ග්‍රෙනේඩ් ප්‍රහාර වලින් සහ කුඩා ගිණි අවි වලින් කරන ලද වෙඩි තැබීම් වලින් හමුදා කොන්ත්‍රාත්කරුවන් හතර දෙනා වූ ස්කොට් හෙල්වෙන්ස්ටන්,ජර්කෝ සොව්කෝ,වෙස්ලි බටලෝනා සහ මයිකල් තේග් (Teague) මරුමුවට පත් වූහ. අනතුරුව වාහනවලින් ඔවුන්ගේ සිරුරු එලියට ඇද ප
හර දී ගිණි තබනු ලැබීය. පසුව ගිණි තැබුනු එම එම සිරුරු යුප්‍රටීස් ගඟ හරහා දිවෙන පාලමක එල්ලා දැමුනි. මෙම සිද්ධියේ ඡායාරූප ලෝකය පුරා ප්‍රවෘත්ති ඒජන්සි වෙත නිකුත් විය. මෙයින් ඇමෙරිකානු ජනතාවගේ කේන්තිය ඇවිස්සුනේය.2004 නොවැම්බරයේදී නැවතත් සටන් ඇරඹුනි.මෙය යුද්ධයේ අති බිහිසුනුම අවස්ථාව විය.මෙය හැඳින්වූයේ (second Battle of Fallujah) දෙවැනි ෆලූජා යුද්ධය නමිනි. එක්සත් ජනපද හමුදාව ඒ ගැන විස්තර කරන්නේ මෙසේය. “වියට්නාම් හියුනගරයේ යුද්ධයෙන් මෙපිට අපට මුහුණ පාන්නට සිදු වූ දැවැන්ත නාගරික (ගරිල්ලා) සටනයි.” සටනට පළමු ලැබුණු බුද්ධි තොරතුරු වලින් කියවුනේ “ඒකාබද්ධ හමුදාවට චෙච්නියන්, පිලිපීන, සවුදි, ඉරාන, ඉතාලි සහ සිරියන් සටන් කාමීන්ට මෙන්ම ස්වදේශීය ඉරාක ජාතිකයින්ටද මුහුණ දීමට සිදු වේ” යන්නයි. මෙම පහර දීමේ කාලය අතර තුර ඇමෙරිකානු හමුදා ත්‍රස්තවාදී නායකයින්ට එරෙහිව ගින්නෙන් විනාශ කිරීමේ ආයුධයක් ලෙස සුදු පොස්පරස් පාවිච්චි කළේ මත භේදයකට පොළඹවමිනි. දින 46 ක් ගත වූ යුද්ධය නිමා වූයේ ඒකාබද්ධ හමුදාවන්ට ජයග්‍රහණය ලැබීමෙනි. මෙහිදී ඇමෙරිකානුවන් 95 ක් මිය ගිය අතර ත්‍රස්තවාදීන් 1350 දෙනෙකු ඝාතණය වූහ. සිවිල් ජනතාවට වූ හානි
අඩු වූයේ සටන් ඇරඹීමට ප්‍රථම ඔවුන් බොහෝදෙනෙකු ප්‍රදේශය අතහැර යාම හේතුවෙනි.මෙම කාලය තුළ සිදු වූ තවත් ප්‍රසිද්ධ සිදුවීමක් නම් අබු ගරීබ් බන්ධනාගාරය තුළ සිටි සිරකරුවන් අපචාරයට ලක් කිරීම පිළිබඳව 2004 වසරේ අප්‍රෙල් මස තුළදී මාධ්‍ය මගින් හෙළිදරව් කිරීමය. ඇමෙරිකානු හමුදා භටයින් විසින් ඉරාක සිරකරුවන්ට කරන ලද ගර්හා කිරීම්, අපචාරයට ලක් කිරීම් සම්බන්ධ පළවූ ප්‍රවෘත්ති මහජනතාවගේ අවධානයට යොමු වූයේ 60 මිනිට්ස් ii නම් (අප්‍රෙල්28) ප්‍රවෘත්ති වාර්තාවෙන් සහ අප්‍රෙල් 30 දිනැති “නිව් යොර්ක්” හි පළවු සෙයිමෝර් එම් හෙර්ෂ් ගේ (Online) වාර්තා වලිනි. යුද්ධය ගැන අධ්‍යයනය කළ ලේඛකයෙකු වූ තෝමස් රික්ස් මෙම හෙළි කිරීම් මගින් සදාචාරය සාධාරණත්වය යන කාරණා බරපතල ලෙස උල්ලංඝණය කර ඇති බව ප්‍රකාශ විය.නිකායික වශයෙන් ප්‍රචණ්ඩ ක්‍රියා වැඩි වීමඉරාකයේ සිටි නාවික හමුදා අණ දෙන නිලධාරියා අසාමාන්‍ය රහස් වාර්තාවක් ඉදිරිපත් කරමින් අන්බර් පළාත ආරක්ෂා කර ගැනීම සඳහා වන ඉදිරි බලාපොරොත්තු අපැහැදිළි බවත්, එම ප්‍රදේශය දේශපාලනික හා සමාජමය වශයෙන් වැඩි දියුණු කිරීම සඳහා එක්සත් ජනපද හමුදාවට කිසිවක්ම කළ නොහැකි යයි ප්‍රකාශ කළ බවත් වොෂ
ින්ටන‍් පෝස්ට් පුවත්පත 2006 සැප්තැම්බර් මාසයේදී වාර්තා කළේය.අමෙරිකානු ‘විදේශ ප්‍රතිපත්ති’ නම් සඟරාව සහ ෆන්ඩ් ෆෝර් පීස් නම් බුද්ධි මණ්ඩලය විසින් සකස් කරන ලද 2006 වසරේ අසමත් රාජ්‍ය පිලිබඳ දර්ශකයේ 4 වැනි ස්ථානය ගත්තේ ඉරාකයයි. සුඩානය පළමුවැන්නයි. ඔක්තෝබර් 20 පමණ වන විට එක්සත් ජනපද හමුදාවේ (Operation together Forward) ‘එක්ව ක්‍රියාන්විතය ඉදිරියට’ නමැති වැඩ සටහන බැග්ඩෑඩයේ නැගී එන ප්‍රචණ්ඩ ක්‍රියා නැවැත්වීමට අසමත් වූ බව නිවේදනය කළේය. අල් සදර් යටතේ ෂයිට් සටන් කාමීහු දකුණු ඉරාකයේ නගර කීපයක් අල්ලා ගත්හ.එක්සත් ජනපද කොංග්‍රස් චන්ද විමසීම සහ ප්‍රචණ්ඩ ක්‍රියා පැතිරීම2006 නොවැම්බර් 7 වන දින එක්සත්  ජනපද මධ්‍යවාර මැතිවරණ විසින් එක්සත් ජනපද කොංග්‍රසයේ  කාර්යාල දෙකේම පාලනයෙන් රිපබ්ලිකන් පක්ෂය ඉවත් කරන ලදි. රිපබ්ලිකන් පක්ෂයේ පරාජයට හේතු වූ ප්‍රධාන කාරණා වලින් එකක් ලෙස ඉරාක යුද්ධයේදී වූ දුර්වලකම් පෙන්වා දෙනු ලැබ තිබුනි. නොවැම්බර් 23 වැනි දින ඉරාක යුද්ධය ආරම්භ කළ දිනෙන් පසු ඇති වූ මාරාන්තික පහර දීම සිදු විය. මෙම ප්‍රහාරයට සැක කරනු ලැබුවෝ සුන්නි - අරාබි සටන්කාමීහු වූහ. ඔව්හු මරාගෙන මැරෙන බෝම්
බකරුවන් සහිත මෝටර් රථ කිහිපයක් පුපුරුවා හරිමින් සහ මෝටාර් ප්‍රහාර දෙකක් එල්ල කරමින් අගනුවර ෂයිට් සදර් නගරයේ මුඩුක්කු වලට ප්‍රහාර එල්ල කළහ.  මෙයින් අඩු ගණනේ 215 දෙනෙකු මිය ගිය අතර 257 දෙනෙක් තුවාල ලැබූහ. ‍මෙයට වහාම ප්‍රතිචාර දැක්වූ ෂයිට් මුස්ලිම් කල්ලිය ෂෙල් වෙඩි 10 කින් ප්‍රහාර එල්ල කරමින් බැග්ඩෑඩයේ සුන්නිවරුන්ගේ අති පූජනීය පල්ලියක් වූ අබු හනිෆා පල්ලියට බරපතල හානි සිදු කළහ. මෙම සිද්ධියෙන් එක් අයෙකු මරුමුවට පත් විය. ඉරාකයේ ඉහල පෙලේ සුන්නි මුස්ලිම් සංවිධානයක් වූ “ඇසෝසියේෂන් ඔෆ් මුස්ලිම් ස්කොලර්ස්” නම් සංවිධානයේ කාර්යාල අසලට එල්ල වූ තවත් ප්‍රහාර 8 කින් අහල පහළ නිවාස ගිණි බත් විය. බටහිර බැග්ඩෑඩයේ සුන්නි ජනාවාසවලට එල්ල කළ තවත් මෝටාර් ප්‍රහාර දෙකකින් නම දෙනෙකු මියගොන් 21 දෙනෙකු තුවාල ලැබූ බව පොලිසිය ප්‍රකාශ කළේය. එක්සත් ජනපද සහ ඉරාක හමුදා බලයට යුධමය වශයෙන් අල් අන්බර් පළාතේ ත්‍රස්තවාදය සම්බන්ධයෙන් තව දුරටත් යමක් කිරීමට ශක්තියක් නොමැති බවත්, ගම් මට්ටමේ සිට ප්‍රාදේශීය මට්ටම දක්වා රජයේ ආයතන සියල්ලක්ම පාහේ ඉරාකයේ අල් ඛයිඩාව විසින් කොටස් වලට බෙදා, දූෂිත තත්වයට පත් කර හෝ සංවිධානයේ අදහස් වලට නම්මවා
ගෙන ඇති බවත් සඳහන් කර තිබුණු වාර්තා ස්ථිර කරමින් නොවැම්බර් 28 දින නාවික හමුදා බුද්ධි අංශයේ වාර්තාවක් නැවතත් නිකුත් කරන ලදී.ඉරාක අධ්‍යයන කණ්ඩායම් වාර්තාව සහ සදාම් ඝාතණයඉරාකය පිළිබඳ අධ්‍යයන කණ්ඩායමේ වාර්තාව 2006 දෙසැම්බර් 06 වැනි දින නිකුත් වුනේය. කලින් රාජ්‍ය ලේකම්ව සිටි ජේම්ස් බේකර් සහ කලින් ඩිමොක්‍රටික් කොංග්‍රස් පාක්ෂික ලී හැමිල්ටන් විසින් මෙහෙයවන ලද පාර්ශව දෙකකින් යුතු ඉරාකය පිළිබඳ එම අධ්‍යයන කණ්ඩායම තීරණය කළේ “ඉරාකයේ තත්වය බැරෑරුම්ය, දිනෙන් දින නරක අතට හැරෙමින් තිබේ, එසේම එක්සත් ජනපද හමුදාව අවිනිශ්චිත තත්වයකක සිර වී සිටියි.” යනුවෙන් සඳහන් කරමිනි. එකී වාර්තාවේ සඳහන් උපදේශ 79 ට, ඉරානය සහ සිරියාව සමග රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික සබඳතා වැඩි කර ගත යුතු බව සහ ඉරාක හමුදා පුහුණු කිරීමට ගන්නා උත්සාහයන් වැඩි කළ යුතු බවද ඇතුළත් විය. දෙසැම්බර් 18 වැනි දින පෙන්ටගන් වාර්තාවක් මගින් පල කළ කරුණු අනුව අමෙරිකානුවන්ට සහ ඉරාක ජාතිකයින්ට කෙරුනු පහර දීම් වල සාමාන්‍යය සතියකට 960 ක් පමණ වූ බව හෙළි විය.ඒකාබද්ධ හමුදාව විසින් එක් පළාතක පාලනය ඉරාක රජයට විධිමත්ව පවරා දෙන ලදි. එය යුද්ධය ඇරඹුනු පසු කෙරුනු පළ
මු කාර්යයයි. හමුදා අධිකරණය මගින්, ඉරාක සිවිල් වැසියන් 24 දෙනෙකුගේ මරණ සම්බන්ධයෙන් නාවික හමුදා නිලධාරීන් 8 දෙනෙකුට එරෙහිව චෝදනා ඉදිරිපත් කරන ලදි. 2005 නෙවැම්බරයේ ‘හදිතා’ හි සිදු වූ මෙම සිද්ධියේදී මියගිය අය අතුරෙන් දහ දෙනෙකු ළමයින් සහ කාන්තාවන් වූහ. නිලධාරීන් හතර දෙනෙකුටද මෙම සිද්ධිය සම්බන්ධයෙන් චෝදනා ඉදිරිපත් කෙරුනේ ඔවුන් රාජකාරි පැහැර හැරීමේ හේතුවෙනි. අවුරුද්දක කාලයක් ගත වූ නඩු විමසීමෙන් අනතුරුව අධිකරණය සදාම් හුසේන් වැරදි කරු බවට තීරණය කළ බැවින් 2006 දෙසැම්බර් 30 වැනි දින ඔහු එල්ලා මරණ ලදී.2007 ජනවාරි 10 වෙනි දින අමෙරිකානු ජනතාව රූපවාහිනි‍ය මගින් ඇමතූ ජනාධිපති බුෂ් තවත් 21500 ක හමුදාවක් ඉරාකයට යැවීමටද, ඉරාක ජාතිකයින් සඳහා රැකියා ව්‍යාපෘතියක්ද, තවත් ප්‍රතිසංස්කරණ යෝජනාවන්ද ඉදිරිපත් කර සිටියේය. මෙම සැලසුම මේ අවස්ථාවේදී ක්‍රියාත්මක කරන්නේ මන්දැයි බුෂ් ගෙන් විමසූ විට ඔහු කීවේ “එය කළ යුතු නිසා” යනුවෙනි. 2007 ජනවාරි 23 ජනාධිපති බුෂ් 20000 කට අධික අතිරේක භට හමුදාවක් සහ නාවිකයින් පිරිසක් ඉරාකයට යොදවන බව නිවේදනය කළේය. 2007 පෙබරවාරි 10 දින එක්සත් ජනපද සියලු හමුදා අධීක්ෂණ තනතුර දැරූ ඩේවිඩ් පෙට්
රාවුස් ඉරාකයේ බහු ජාතික හමුදාවේ අණ දෙන නිලධාරියා ලෙස පත් කරමින් ඉරාකයට යවනු ලැබුවේ එවකට එහි සිටි හමුදා ප්‍රධානි ජෝර්ජ් කේසි ආපසු කැඳවමිනි. පෙට්රාවුස් ඔහුගේ නව තනතුරේ රාජකාරි කරමින් ඉරාකයේ සියලු ඒකාබද්ධ හමුදා අධීක්ෂණය කළේය. ඒ සමගම බුෂ් ගේ පාලනයෙන් නියම කරන ලද පරිදි එකී හමුදා මෙහෙයවූයේය. 2007 වර්ෂයේදීද ත්‍රස්තවාදීන්ගේ ක්ලෝරින් බෝම්බ ප්‍රහාරයන්වල තියුණු වැඩිවීමක් දක්නට ලැබුනි. කෙසේ වුවද විශාල හානි හමුවේ වුවද හමුදාවේ මට්ටම ඉහළ තත්වයක පවත්වාගෙන යාමට හමුදාව තුල වෙනස්කම් දෙකක් කිරීම අවශ්‍ය විය. හමුදා මෙහෙයුම් වැඩි වශයෙන් සිදු වූ අතර අපරාධ පිළිබඳ ඉතිහාසයක් ඇති ස්වේච්ඡා භටයින් ඉවත් කිරීම ලිහිල් කෙරුනි. අප්‍රේල් මාසයේදී නිකුත් කරන ලද සංඛ්‍යා ලේඛණ වලින් පෙන්නුම් කරන ලද්දේ තමන්ගේ රාජකාරිය අතහැර යන යුද සෙබලුන්ගේ සංඛ්‍යාව කලින් අවුරුදු වලට වඩා වැඩි වූ බවකි.බ්‍රිතාන්‍ය හමුදා සේනාංක බස්රා ප්‍රදේශයෙන් ඉවත් කර ගැනීම හේතුවෙන් එක්සත් ජනපද හමුදාවට එල්ල වුනු පීඩනය දැඩි විය. සින්බෑඩ් මෙහෙයුමෙන් පසු ඉරාකයටම ආරක්ෂාව පිළිබඳ කටයුතු භාර දෙමින් බස්රා පෙදෙසින් එක්සත් රාජධානි හමුදා ඉවත් වීම අරඹන බැව් බ්‍රිතාන්‍ය අ
ගමැති ටෝනි බ්ලෙයාර් නිවේදනය කළේය. මෙම නිවේදනය පසුව අගමැති පදවියට පත් වූ ගොර්ඩන් බවුන් විසින් ස්ථිර කරන ලදි. බ්‍රවුන් එවකට ඉතිරිව සිටි එක්සත් රාජධානි හමුදා ආපසු කැඳවිමට සැලසුමක් නැවතත් ඉදිරිපත් කළේය. එයට අනුව 2008 වර්ෂයේ අග භාගය වන විට එකී හමුදාව ආපසු කැඳවීමේ කාර්යය සම්පූර්ණ වන්නේය. ජූලි මාසයේදී ඩෙන්මාර්ක් අගමැති අන්ඩෙර්ස් ෆොග් රස්මුසන්ද, ඩෙන්මාර්ක හමුදාවේ 441 දෙනෙකු (නිරීක්ෂණ හෙලිකොප්ටර් යානා මෙහෙයවන නම දෙනෙකුගෙන් යුක්ත ඛණ්ඩයක් හැර) ආපසු ඉරාකයෙන් කැඳවන බව නිවේදනය කළේය.ඉරාක සමීක්ෂණ කණ්ඩායමේ හා ප්‍රදේශීය අධිකාරියේ සන්ධානයඉරාකයේ අත්පත් කරගත් කලාප, සැප්තැම්බර්,2003ආක්‍රමණයෙන් කෙටි කලකට පසුව බහු ජාතික සන්ධානයන් ප්‍රාදේශීය අධිකාරී සන්ධානය නිර්මාණය කළේය. හරිත කලාපය මත පාදක වූ එය ඉරාකයේ අන්තර්වාර රජයක් ලෙස ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී රජයක් ඇති වන තුරු ක්‍රියා කළේය. එක්සත් ජාතීන්ගේ ආරක්ෂක කවුන්ස‍ලයෙන් ප්‍රතිබිම්භනය 1483 දී (2003.05.22) හා යුධ නීති යටතේ විධායක ව්‍යවස්ථාදායක හා අධිකරණ අධිකාරිය ඉරාක රජයෙන් එහි නිර්මාණයේ සිට එනම් 2003.04.21 සිට එහි විසිරීම එනම් 2004.06.28 දක්වා බැඳී සිටියහ. C
PA ආරම්භයේ දී මෙහෙයවනු ලැබූවේ හිටපු එක්සත් ජනපද යුධ නිළධාරියෙකු වූ ජේ. ගානර් විසින් වුව ද ඔහුගේ පත් වීම 2003.05.11 දින දක්වා පමණක් පැවතිය. ගානර් ඉල්ලා අස් වූ පසු ජනාධිපති බුෂ් CPA හි ප්‍රධානියා ලෙස පෝල් බ්‍රීමර් නම් කළ අතර ඔහු 2004 ජුලි මාසයේ CPA හි විසිරීම දක්වා ක්‍රියා කළේය. 2003 සරත් ඍතුවේ දී නිර්මාණය කළ තවත් කණ්ඩායමක් වන්නේ ඉරාක සමීක්ෂණ කණ්ඩායමයි. (එහි අවසාන වාර්තාව ඩුල්ෆර් වාර්තාව ලෙස හැඳින්වේ) මෙය ඉරාකයේ බහු ජාතික බලකායන් විසින් ඉරාකයට යවන ලද තොරතුරු සෙවීමේ මෙහෙයුමක් විය. 2003 ඉරාක ආක්‍රමණයෙන් පසු ඉරාකයේ පැවති සමූල ඝාතක අවි වැඩ පිළිවෙල පිළිබඳව ඔවුන් විසින් සොයන ලදී. පෙන්ටගනය හා CIA  මඟින් සංවිධානය කළ මෙයට සමූල ඝාතක අවි ගබඩා, රසායනික හා ජෛව ආයුධ හෝ වෙනත් ඕනෑම සමූල ඝාතක අවි වර්ධනය කිරීමේ සමීක්ෂණ වැඩි පිලිවෙලවල් හෝ යටිතල පහසුකම් පිළිබඳව සොයා බැලීම සඳහා අන්තර්ජාතික 1400ක සාමාජික කණ්ඩායමක් අයත් විය. මෙහි වාර්තාවට අනුව ඉරාකයට සජීවී සමූල ඝාතක අවි වැඩ පිළිවෙලක් නොමැති බව හෙලි විය. දේශපාලන සංවර්ධනයන්කොන්ග්‍රසයේ 2007 දී පැවති ඉරාකය පිළිබද නිළ සාක්ච්ඡා වටයයි.ඉරාක පාර්ලිමේන්තුව
ේ සාමාජිකයන්ගෙන් අඩකටත් වඩා පළමු වරට රටවෙනුවෙන් ඔවුන්ගේ සේවය ඉදිරියට ගෙනයාම ප්‍රතික්ෂේප කළහ. නීති සම්පාදකයන් 144 ක් අත්සන් කළ ව්‍යවස්ථා කෙටුම් පතෙන් ඉරාක රජයට 2007 අවසානයේදී කල්ඉකුත් වන විදේශ හමුදා ඉරාකයේ රැදිසිටීමට අදාල එක්සත් ජාතීන්ගේ විධානය දික්කෙරෙන අවසරයක් පාර්ලිමේන්තුවෙන් ඉල්ලා සිටී. එය තවදුරටත් බටපිරිස් ඉවත් කර ගැනීමට කාල සටහනක් හා විදේශ හමුදා ප්‍රමාණය අවම කිරීමට ඉල්ලා සිටි. එක්සත් ජාතීන්ගේ ආරක්ෂක කවුන්සිලය එක්සත් ජනපදය මගින් මෙහෙය වන ඉරාකයේ රැදී සිටින බටපිරිස් වෙත ඉරාක රජයෙන් ඉල්ලා සිටිය හොත් ඉවත් කිරීමේ විධානයන් සපයනු ඇත. ඉරාක නීතියට අනුව කතා නායකයා නීති සම්පාදකයන් බහුතරයකගේ සම්මතයක් පෙන්විය යුතුය. ඒ අනුව ඔවු‍න්ගේ 59% ක් බටපිරිස් ඉවත් කිරීමේ කාලසටහනකට එක්සත් ජනපදයට සහයෝගය සැපයිමට පක්ෂව ඡන්දය ප්‍රකාශ කළහ.2007 මැදදී සන්ධානය ඉරාක සුන්නි වරුන් ආරක්ෂක බලකා සම්පාදනයට බදවා ගැනීමේ මත ‍භේදාත්මක වැඩ පිළිවෙල ආරම්භ කළහ. එම ආරක්ෂක බලකායන් අභ්‍යන්තර ආරක්ෂාව සපයා ගත නොහැකි විවිධ සුන්නි අසල් වැසියන් ගලවා ගැනීමට හා සහයෝගය දැක්වීමට අදහස් කරයි.ඉරාක ප්‍රහාරයට බලකාය යෙදවීම සඳහා අවසරය ලබා ගැනීම[
සංස්කරණය]ගිකොලින් පවෙල් විසින් එක්සත් ජාතීන්ගේ ආරක්ෂක කවුන්සිලය වෙත කළ ඉදිරිපත් කිරීමේ දී ප්‍රදර්ශනය කළ ඇන්ත්‍රැක්ස් ආකෘති වයලය.2002 ඔක්තෝම්බරයේ දී එක්සත් ජනපදයේ සෙනෙට් මණ්ඩලය ඉරාකයට එරෙහිව එක්සත් ජනපද යුධ හමුදා බලකායන් යෙදවීමට අනුමැතිය ලබා ගැනීමට ඒකාබද්ධ විසඳුමක් සඳහා වූ ඡන්දය පැවැත්වීමට දින කිහිපයකට ප්‍රථම සෙනෙට් සභිකයන් 75ක් පමණ මෙසේ පවසා සිටියේය. එනම් සදාම් හුසේන් විසින් යුඒස් මඟින් බෙදා හරින ලද ජීව හා රසායනික ආයුධ මඟින් එක්සත් ජනපදයේ බටහිර මුහුදු තටාකාංගනයට පහර දීමට අදහස් කර සිටින බවයි. 2003 පෙබරවාරි මාසයේ 05 වැනි දින කොලින් පවෙල්ද (එක්සත් ජාතීන්ගේ ආරක්ෂක කවුන්සිලයේ දී ඔහු විසින් ඉරාක ඩබ්ලිව්. එම්. ඩී. වැඩසටහන පිළිබඳ තොරතුරු ඉදිරිපත් කිරීමේ දී) තවදුරටත් සාක්ෂි සපයමින් පැවසුවේ යුඒවී මඟින් එක්සත් ජනපදයට විරුද්ධව ප්‍රහාර දියත් කිරීමට සූදානමින් සිටි බවයි. එම අවස්ථාවේ දී ඉරාක යුඒවී පිළිබඳව රහස් තොරතුරු අනුව රට අභ්‍යන්තරයේ  සීඅයිඒ මඟින් ඉදිරිපත් කළ නිගමනයන් නිවැරදි ද නැද්ද යන්න පිළිබඳව ප්‍රබල විවාදයක් ඇති විය. එක්සත් ජනපදයේ ගුවන් හමුදා ඒජන්සිය යූඒවී සමඟ සමීපව කටයුතු කරයි. ඇ. එ. ජනපදයේ
බුද්ධිමය හා ගවේෂණ කාර්යාලය සහ ආරක්ෂක බුද්ධිමය ඒජන්සිය ඉරාකය සතුව එවැනි ප්‍රහාරාත්මක යුඒවී හැකියාවක් ඇතැයි යන්න ප්‍රතික්ෂේප කරනු ලැබූ අතර ඔවුන් පවසා සිටියේ ඔවුන් කිහිපදෙනෙකු සෝදිසි කිරීමට බලාපොරොත්තු වූ බවයි. රහස් තොරතුරු කමිටුවේ බහුතරයක්දෙනා ඉරාකය, යූඒවී යොදා ගනු ලැබුවේ මූලික පරීක්ෂණ කටයුතු වෙනුවෙන් පමණක් බව පෙන්වා දුණි. සත්‍ය වශයෙන්ම ඉරාක යුඒවී නාවික හමුදාව ඵලදායී අයුරින් මෙහෙයුම්වල නිරත නොවීය. එමෙන්ම ඔවුනට කැමරා, වීඩියෝ පටිගත කිරීම් සඳහා අවැසි පහසුකම් හෝ අඩුම තරමින් යල් පැන ගිය පියා පරායන සහිත අඩි 24.5 දුර සිට පාලනය කෙරෙන නියමුවා රහිත ගුවන් යානා අතළොස්සක් හෝ අන්තර්ගත ප්‍රහාරාත්මක හැකියාවක් හෝ ඉරාකය සතු නොවීය. මෙම මතභේදය එසේ තිබියදීත් සෙනෙට් මණ්ඩලය ඒකාබද්ධ විසඳුමක් සඳහා අනුමැතිය ලබා ගැනීමට 2002 ඔක්තෝබර් 11 ඡන්දය පාවිච්චි කළහ. එමෙන්ම එමඟින් බුෂ් පරිපාලනයට ඉරාකය ආක්‍රමණය කිරීමට අවශ්‍ය නීතිමය පදනම සලසා දුනි. එක්සත් ජාතීන්ගේ යුද්ධායුධ සම්බන්ධව කටයුතු කරන නිලධාරියා වන හැන්ස් බිලික්ස් 2003 ජනවාරි මාසයේ දක්වා සිටියේ, අද වනවිටත් ඉරාකයේ වැසියනට ලෝකයේ සාමයෙන් ජීවත් වීමට සුදුසු පසුබිමක් උදාවී
නොමැති බවයි. තවද ටොන් 1000 රසායනික කාරකයන් ගණනය කර නොමැති බවද ඔහු විසින් සටහන් කරන ලදී. ඉරාකයේ වී:එක්ස් නර්ව් නියෝජිත වැඩසටහනේ තොරතුරු අතුරුදහන්ව ඇති අතර එහි “සැලකිය යුතු සාක්ෂි නොමැත” “No convincing evidence” යනුවෙන් ඉදිරිපත් කරනු ලැබීය. එයින් ප්‍රකාශ කරන ලද්දේ ඇන්ත්‍රැක්ස් රෝගකාරක ලීටර් 8,500 නිසා විය හැකි විනාශය පිළිබඳව විය හැකියි. එක්සත් ජනපදයේ රාජ්‍ය ලේකම් වන කොලින් පවෙල් 2003 ජනවාරි 03 වැනි දින එක්සත් ජාතීන්ට කළ ඉදිරිපත් කිරීමේ දී ඔහු විසින් සැලසුම් කරන ලද පරිදි එක්සත් ජාතීන්ගේ සමාජිකයන්ට බලපෑම් කිරීමට සදාම් හුසේන් සතුව මහා විනාශකාරී ආයුධ ඇති බව ප්‍රකාශයක් නිකුත් කරන ලදී. ඔහුගේ ඉදිරිපත් කිරීමෙන් පසුව ඔහුගේ ඉදිරිපත් කිරීම නැරඹු අයගෙන් 71% සිතුවේ මෙය ආක්‍රමණය කිරීම සඳහා අන් රටවල අනුමැතිය ලබා ගැනීමට කරන ලද  කූට උපායක් ලෙසයි. ඒ අතර තවත් 51% මතය වූයේ විශාල විනාශයක් කිරීමට අවශ්‍ය ආයුධ ඉරාකය සතුව ඇති බවට ඔප්පු කිරීමට ඔහු සැපයූ සාක්ෂි ප්‍රමාණවත් බවයි. ප්‍රංශයේ විශ්වාසය වූයේ සදාම් ඇන්ත්‍රැක්ස් සහ ආහාර විෂ වීම සඳහා යොදා ගන්නා විෂ ගබඩා කර ඇති බවත් තවද ඔහුට වී:එක්ස් නිෂ්පාදනය කිරීමට හැකි බවත
්ය. නමුත් මාර්තු මාසයේ දී බිලික්ස් පැවසුවේ පූර්ණ පරීක්ෂාවකින් අනතුරුව ලබා ගත් ප්‍රගතියේදී ඩබ්ලිව්.එම්.ඩී පිළිබඳ කිසිදු සාක්ෂියක් සොයා ගැනීමට නොහැකි වූ බවයි. ඊනියා “18 වැනි යෝජනාවේ”  යුදමය ක්‍රියාවන් මඟින් බලකෙරෙන්නේ යෝජනාවන් සමඟ එකඟත්වයකට එළඹෙන ලෙසය. මෙම යෝජනා විසඳුම සඳහා එක්සත් ජාතීන්ගේ ආරක්ෂක කවුන්සිලයෙන් ලද සහයෝගය මද බැවින් එය නැවත ඉල්ලා අස් කරගනු ලැබීය. විශේෂයෙන් නෙටෝ සමාජිකයින් වන ප්‍රංශය, ජර්මනිය, කැනඩාව, රුසියාව ඉරාකය යුධමය වශයෙන් ආක්‍රමණයට මැදිහත් වීමට අකමැති විය. එයට හේතුව වූයේ ජාත්‍යන්තර ප්‍රජාවගේ ආරක්ෂාවට හා විදේශ සබඳතාවලට ආරක්ෂාකාරී නිරායුධකරණයෙන් ඇතිවිය හැකි විශාල අනතුරයි.සැලසුම් කළ භට ඛණ්ඩ අවම කිරීමtiny globeඉරාකයේදී සිදුවූ එක්සත් ජනපද සොල්දාදුවන්ගේ මරණ ගණන දැක්වෙන ප්‍රස්තාරයක්. නිල් සහ තැඹිලි වර්ණයන්ගෙන් දැක්වෙන්නේ භට ඛණ්ඩ අවම කිරීම පටන් ගැනීමෙන් පසු දත්ත ය.2007.09.10 දින ජෙනරාල් ඩේවිඩ් පෙට්‍රාවුස් විසින් කොංග්‍රසය හමුවේ කළ කතාවක දී ඊළඟ ගිම්හානයේ දී දළ වශයෙන් එක්සත් ජනපද භට ඛණ්ඩ 30000ක් යළි ගෙන්වා ගැනීම සලකා බලන බව ප්‍රකාශයට පත් කළේය.සැප්තැම්බර් 14 වන දින ජ
නාධිපති බුෂ් ඉරාකයේ සිට සීමා සහිත භට ප්‍රමාණයක් ගෙන්වා ගැනීමට යළි ප්‍රකාශයන් ඉදිරිපත් කළේය. බුෂ්ගේ බලාපොරොත්තුව වූයේ  2007 නත්තල වන විට 5700ක පිරිසක් නිවෙස් බලා පැමිණෙනු ඇති අතර බවත්, 2008 ජුලි වන විට තවත් දහස් ගණනක් ගෙන්වා ගැනීමටත්ය. මෙම සැලැස්ම භටඛණ්ඩ සංඛ්‍යාව 2007 ආරම්භයේ දී කැරැල්ලට පෙර ගෙන්වීමට කටයුතු යොදා තිබුණි. රාජ්‍ය ලේකම් කොලින් පවෙල් කැරැල්ල ඇතිවීමට පෙර 2007 මැද දී භට කණ්ඩායම් අඩු කිරීමට නිවේදනය කිරීමත් සමඟ ආ‍න්දෝලනයක් ඇති විය.ආරක්ෂාව සම්බන්ධයෙන් කැරැල්ලේ බලපෑම්2007 මාර්තු 07 දී බැග්ඩෑඩ්හි අල්ඩවුරා ප්‍රදේශයේ කැරලිකරුවන් විසින් සිදු කළ වෙඩි තැබීමකින් ආවරණය වීමට උත්සාහ කරන එක්සත් ජනපද භටයන්.2007 මැද භාගයේ දී බැග්ඩෑඩයේ එක්සත් ජනපද මූලාශ්‍රයන් විසින් වාර්තා කළ අන්දමට දරුණු තත්වයක් ඇති වී ඇති අතර එය 80%කින් මැඩ පවත්වා ඇත. කෙසේ නමුත් ස්වාධීන වාර්තා එවැනි ඇගයීම් සම්බන්ධයෙන් ප්‍රශ්න කළේය. ඉරාක යුධ ප්‍රකාශකයෙක් චෝදනා කළ අන්දමට 265 දක්වා භට පිරිස් වැඩි කිරීමේ සැලසුම සමඟ සිවිල් වැසියන් ඝාතනය ‍පෙර සති 4 දී 1440 කින් අඩු වී ඇත. නිව් යෝර්ක් ටයිම්ස් පුවත්පත සොයාගත් අන්දමට එම
දින 28 තුළ දීම ඉරාක සාමාන්‍ය වැසියන් 450කට වඩා ඝාතනය වී ඇති අතර එය අභ්‍යන්තර කටයුතු පිළිබඳ අමාත්‍යංශයේ හා බලලත් නිළධාරීන්ගේ දෛනික වාර්තා මත පාදක වී ඇත. ඓතිහාසිකව දෛනික ගණනය කිරිම් NYT මඟින් ප්‍රකාශ කළ අන්දම හා සසඳන කළ එක්සත් ජනපද අධ්‍යයනයන් ප්‍රකාශ කළ මරණ සංඛ්‍යාවෙන් 50%ක් හෝ ඊට වඩා වාර්තා වී ඇත. ඉරාක සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශයේ පිරිස් හා මරණයට පත් වූ පිරිස් මත එය රඳා පවතී.ඇමරිකානු භට පිරිස්වල බැග්ඩෑඩ් හි දී මරණයට පත්වීමේ සීඝ්‍රතාව පළමු සති 7 තුළ දී උච්චත්වයට පත් වී ඇත. ආරක්ෂක වැඩි කිරීම පෙර කාල පරිච්ඡේදයට වඩා දෙගුණ වී ඇති අතර දිනකට 3.14 ප්‍රමාණයකට වැඩි වී ඇත.ආශ්‍රිත↑ "සෙක්ටේරියන් ඩිවිෂන්ස් චේන්ජ් බැග්ඩෑඩ්ස් ඉමේජ්". MSNBC. 2006-07-03. http://www.msnbc.msn.com/id/13684759/. සම්ප්‍රවේශය කෙරුණු දිනය 2007-02-18. ↑ "යූ.එස්. සේස් ඉරාක් පුල්අවුට් වෝන්ට් කෝස් ඩ්‍රැමටික් වයලන්ස්". MSNBC. 2010-11-18. සම්ප්‍රවේශය 26 නොවැම්බර 2010. {{cite web}}: Check date values in: |accessdate= (help)↑ "යූකේ 'ටු කන්ටිනියු ඩිපෝටිං ෆේල්ඩ් ඉරාකි එසයිලම් සීකර්ස්'". BBC. 2010-11-22. http://www.bbc.co.uk/n
ews/uk-politics-11816974. සම්ප්‍රවේශය කෙරුණු දිනය 26 නොවැම්බර් 2010. මෙම ලිපිය කිසිදු මූලාශ්‍රයක් උපුටා දක්වන්නේ නැත. විශ්වාස කළ හැකි මූලාශ්‍ර වෙත වන උපහරණ එක් කිරීමෙන් මෙම ලිපිය වැඩි දියුණු කිරීමට උපකාර කිරීමට කාරුණික වන්න. මූලාශ්‍ර රහිත ප්‍රකාශ අභියෝගයට ලක්වීමට සහ ඉවත් කිරීමට ඉඩ ඇත.මූලාශ්‍ර සෙවීම: "ආකිමිඩීස්" – news '• පුවත්පත් • පොත් • scholar • JSTOR (2018 ජූලි) (මෙම පණිවිඩය ඉවත් කිරීම පිළිබඳ තොරතුරු)සයිරකියුසයේ ආකිමිඩීස්(Greek: Ἀρχιμήδης)ඩොමිනිකෝ ෆෙටි විසින් අඳින ලද "කල්පනා කරමින් සිටින ආකිමිඩීස්" සිතුවම (1620)උපතක්‍රිස්තු පූර්ව 287 දීසයිරකියුස්, සිසිලියමිය යාමක්‍රිස්තු පූර්ව 212  දී (වයස අවුරුදු 75 ක් පමණ)සයිරකියුස්මිය යාමට හේතුවසයිරකියුස් යුද්ධයේදී රෝමානු සොල්දාදුවෙකු විසින් මරා දමන ලදීනිවහනසයිරකියුස්, සිසිලියජාතිකත්වයග්‍රීකසංගණ්‍ය වන්නේආකිමිඩීස් නියමය, ආකිමිඩීස් සර්පිලය, ද්‍රවස්ථිතිය, ලීවර, ඉතා කුඩා අංශුScientific careerක්ෂේත්‍රයගණිතය, භෞතික විද්‍යාව, ඉංජිනේරු විද්‍යාව, තාරකා විද්‍යාව, නව සොයාගැනීම්සයිරාකියුස් හි ආකිමිඩීස් (ක්‍රි.පූ. 287 - ක්‍රි.පූ 212) යනු ග්‍රීක ජාති
ක ගණිතඥයෙක්, භෞතික විද්‍යාඥයෙක්, ඉංජිනේරුවෙක්, නව නිමැවුම්කරුවෙකු සේම තාරකා විද්‍යාඥයෙකි. එමෙන්ම ඔහු සම්භාව්‍ය පුරාතණය පිලිබඳ ප්‍රමුඛ විද්‍යාඥයන්ගෙන් එක් අයෙකු ලෙස සලකනු ලබයි. ඔහු විසින් ද්‍රවස්ථිතිය, ස්ථිතිකය පිලිබඳ සංකල්ප හා ලීවර මූලධර්ම පිලිබඳ පැහැදිලි කිරීමක් ඉදිරිපත් කළ අතර ඒවා භෞතික විද්‍යාවේ ප්‍රගමනයේ පදනම බවට පත්විය. එමෙන්ම ඔහු සීජ් එන්ජින් (Siege Engine), ආකිමිඩිස් ඉස්කුරුප්පු පොම්පය (Archemedes Screw Pump) ඇතුළු නවීන යන්ත්‍ර සැලසුම්කරණයේ කීර්තියක් දිනා ගත් අයෙකි. ප්‍රහාරක නෞකා වතුරෙන් එසවීමට එසවීමට හා දර්පණ භාවිතා කරමින් නැව්වලට ගිනි අවුලවීමට හැකියාව ඇති යන්ත්‍ර, ආකිමිඩිස් විසින් සැලසුම් කර ඇතිබවටද සනාථ වේ. පුරාතණයේ විසූ විශිෂ්ඨතම ගණිතඥයා ලෙස සලකන ලද ආකිමිඩීස් සකල ලෝකයේ පහළ වූ ශ්‍රේෂ්ඨතම ගණිතඥයන්ගෙන් එක් අයෙකි. ඔහු විසින් පයි (pi) නියතය සඳහා ඉතා නිවැරදි ආසන්නතම අගයක් ගණනය කිරීමට සමත් විය. ඒ සඳහා ඔහු විසින්, අපරිමිත ශ්‍රේණියක එකතුවක් සහිත පරාවලයක ඡාපයට යටත්ව පවතින කොටසේ වර්ගඵලය, නිරවශේෂණ ක්‍රමය භාවිතයෙන් ගණනය කරන ලදී. එසේම ඔහු විසින්, පරිභ්‍රමණය වන පෘෂ්ඨ වල පරිමාව සඳහා සමීකරණ
යක් වන ආකිමිඩිස් සර්පිලය (spiral) අර්ථ දක්වන ලද අතර ඉතා විශාල සංඛ්‍යා නිරූපණය කිරීම සඳහා ඉතා අනර්ඝ ක්‍රමයක් අර්ථ දැක්වීමද ඔහු විසින් සිදු කරන ලදී. සිරකියුස් ප්‍රදේශයට පහරදී අල්ලා ගැනීමේ දී රෝමානු සොල්දාදුවෙකු අතින් ආකමීඩිස් මරණයට පත්විය. එසේ නමුත් එම සොල්දාදුවාට ආකිමීඩිස්හට පීඩා නොකරන ලෙස නියෝග ලැබී තිබූ බව කියැවේ. සිසෙරෝ ආකිමිඩීස්ගේ සොහොන බැලීමට යාම ගැන විස්තර කර තිබෙන අතර ආකිමිඩීස්ගේ සොහොන මත සිලින්ඩරයක් තුළ කොටන ලද ගෝලයක් සහිත ස්මාරකයක් වූ බව එහු සඳහන් කර තිබේ. එවැනි සිලින්ඩර ගෝල යුගලක් සඳහා ගෝලයේ පරිමාව සහ ක්ෂේත්‍රඵලය (පාද සහිතව සැලකූ විට) සිලින්ඩරයේ එම අගයන් ගෙන් 2/3 කට සම වන බව ආකිමිඩීස් සාධනය කළ අතර ගණිතමය වශයෙන් තමා ලබා ගත් ශ්‍රේෂ්ටතම ප්‍රතිඵලය මෙය ලෙස ඔහු සැලකීය.අතීතයේ දී, ඔහුගේ සොයා ගැනීම් මෙන් නොව, ඔහු පල කළ ලිපි එතරම් ප්‍රසිද්ධියට පත් නොවීය. ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියානු ගණිතඥයින් ඒවා කියවා ඇති අතර ඒවායෙන් උපුට‍ා ගැනීම් ද සිදු කර ඇත. නමුත් මුල්වරට සතුටුදායක මට්ටමේ ආකිමිඩීස් ලිපි එකතුවක් පල කර ඇත්තේ ක්‍රි.ව. 530 දී මිලේටස්හි ඉසිඩෝ විසිනි. ආකිමිඩීස්ගේ ලිපි වඩාත් වැඩි පාඨක පිරිසක් අතරට
ගෙන යාම සඳහා ආධාර වූයේ ක්‍රි.ව. 6 වැනි සියවසේ දී යුටෝසියස් විසින් ආකිමිඩීස් ලිපි පිළිබඳ ලියූ විග්‍රහය වේ. මධ්‍යතන යුගය අවසාන වන විට ආරක්ෂා වී තිබූ ආකිමිඩීස්ගේ ලිපි කිහිපයක පිටපත් විද්‍යාත්මක පුනරුද සමයේ විද්‍යාඥයන්ට බලපෑම් ඇති කළ සේම ඔවුන්ට අදහස් සඳහා මූලයක් ලෙස ද ක්‍රියා කලේය. 1906 වර්ෂයේ දී ඒ වන තෙක්‍ ලොවට හෙලි වී නොතිබූ ආකිමිඩීස් පත්‍රිකා (මෙහිදී ආකිමිඩීස්ගේ ලියවිලි මකා නැවත යොදා ගෙන ඇත.) සොයා ගැනීමත් සමඟ හෙලි වූ අතර ඒ ඔස්සේ ආකිමිඩීස් නිගමනයන්ට එළැඹුණු ආකාරය පිළිබඳ අවබෝධය ලබා ගැනීමේ ආවස්ථාවක් පහල විය.මෙයත් බලන්නආකිමිඩීස් නියමයvteආකිමිඩීස් (Archimedes)Written worksOn the Equilibrium of PlanesMeasurement of a CircleOn SpiralsOn the Sphere and CylinderOn Floating BodiesThe Quadrature of the ParabolaOstomachionThe Sand ReckonerThe Method of Mechanical TheoremsBook of Lemmas (apocryphal)On Conoids and SpheroidsFinds and inventionsArchimedean solidArchimedes's cattle problemArchimedes's principleArchimedes's screwClaw of ArchimedesවිවිධArchimedes Palimpse
stList of things named after ArchimedesPseudo-Archimedes ප්‍රවර්ගයvteAncient Greek and Hellenistic mathematics (යූක්ලිඩියානු ජ්‍යාමිතිය)Mathematicians(timeline)AnaxagorasAnthemiusArchytasAristaeus the ElderAristarchusApolloniusArchimedesAutolycusBionBrysonCallippusCarpusChrysippusCleomedesCononCtesibiusDemocritusDicaearchusDioclesDiophantusDinostratusDionysodorusDomninusEratosthenesEudemusEuclidEudoxusEutociusGeminusHeronHipparchusHippasusHippiasHippocratesHypatiaHypsiclesIsidore of MiletusLeonMarinusMenaechmusMenelausMetrodorusNicomachusNicomedesNicotelesOenopidesPappusPerseusPhilolausPhilonPhilonidesPorphyryPosidoniusProclusPtolemyPythagorasSerenus SimpliciusSosigenesSporusThalesTheaetetusTheanoTheodorusTheodosiusTheon of AlexandriaTheon of SmyrnaThymaridasXenocratesZeno of EleaZeno of SidonZenodorusTreatisesAlmagestArchimedes PalimpsestArithmeticaConics (Apollonius)CatoptricsData (Euclid)Elements (