LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
පටක ඉවත් කිරීම සහ  සැරහුමකින් ආවරණය කිරීම වැනි කාරණා තුවාල රැක බලාගැනීමකදී ඉතා වැදගත් වේ.මෙහිදී නොකැඩුණු බිබිලි පවතී නම් ඒවා නොකඩා ගෙන සිටීම බෙහෙවින් වැදගත් වේ.දෙවන මට්ටමේ පිළිස්සීමකදි දින දෙකකට පසු තුවාලයේ තත්වය පරික්ෂා කිරීම අවශ්‍ය වේ.පළමු මට්ටමේ පිළිස්සීමක් සැරහුමක් නොයොදා ගෙන කළමනාකරණය කර ගැනීම සිදු කල හැකිය.එහිදී කාලෝචිත ප්‍රතිජිවක නිර්දේශ කෙරේ.ඍණ පීඩන චිකිත්සා හෝ රිදී සල්ෆඩයිසින්(ප්‍රතිජිවක ආකාරයක්)වල සහය ගැන වැඩිදුර තොරතුරු සදහන් නොවේ.වෙදකම්පිළිස්සීම් බොහෝ වේදනාකාරී වන අතර එය මැඩ පැවැත්වීමට බොහෝ ක්‍රියාමාර්ග උපයෝගී කර ගනී.මේ සදහා සරල නිර්වේදනික හා මෝපින් යොදා ගනී.නිර්වේදනික වලට අමතරව Benzodiazepines යොදා ගැනීමෙන් අවුල් බව අඩු කිරීමට හැකිය.උපෂමන කාලය තුල ප්‍රතිහිස්ටමින්,සම්බාහනය නැතහොත් උත්තේජනය යන ඒවා කැසීම අඩු කිරීමට පාවිච්චි කල හැකිය.ප්‍රතිහිස්ටමින් බලපෑම් කරනු ලබන්නේ 20% ක් පමණ වූ පුද්ගලයන්ට පමණයි.විස්තාරණය වූ පිළිස්සීම් සදහා ශල්‍යකර්ම කිරීමට පෙර අන්තශ්ශෛරික ප්‍රතිජීවක ලබා දීම නිර්දේශ කරා ඇත.(>60% TBSA).2008 දි මාර්ගසුචකය ප්‍රතිජීවක වලට ඇති වන ප්‍රතිරෝධය සලකා
හා දිලිර ආසාදනය වීම ගැන සලකා සාමාන්‍ය භාවිතය නිර්දේශ කරන්නේ නැත.නමුත් අස්ථිර සාක්ෂි පෙන්නුම් කරන පරිදි මේවා ප්‍රවර්තනයේ අනුපාතයේ වැඩි වීමක් පෙන්නුම් කරයි.ශල්‍යකර්මයයම් විටෙක පිළිස්සීමක් වීමෙන් ඇතිවන තුවාලයක් සදහා චර්ම බද්දයක් භාවිතා කොට ශල්‍යකර්මය සංවෘතියක් සිදු කල හැකිය.බාහු හා ලය වටා ඇති වන පිළිස්සුම් වලට ඉක්මන් ශල්‍යකර්මයක් මගින් සම නිදහස් කිරීමක් අවශ්‍ය වේ.මෙය escharotomy නම් වේ.මෙය ප්‍රතිකාර කිරීමට හෝ දුර ප්‍රචාලනය හෝ විජනය සමග ඇතිවිය හැකි ගැටළු මග හරවා ගැනීමටයි.නමුත් මෙහෙදී අංගුලිකා හෝ ගෙල ආශ්‍රිතව මෙය සිදුකිරීමේ හැකියාව ස්ථිර නැත.කවලිකාව කපා අහක් කිරීම විදුලි පිළිස්සීම් සදහා අවශ්‍ය වේ.විකල්ප ඖෂධඅතීත කාලයේ සිට පිළිස්සුම් සනීප කිරීමට මි පැණි යොදා ගන්න ලද අතර මේ පළමු මට්ටමේ හා දෙවන මට්ටමේ පිළිස්සීම් සදහා එලදායී වේ.කෝමාරිකා භාවිත කිරීම එලදායී වීම ගැන එතරම් විශාල සටහනක් දැක්වෙන්නේ නැත. එය වේදනාව අඩුකිරිමේදී එලදායී වන අතර,2007 දි සිදුකරන ලද සමාලෝචනයකින් පෙන්වා දෙන්නේ සමනය කිරීමේ කාලය වර්ධනය කරන අතරම,2012 දි කරන ලද සමාලෝචනයකින් සොයාගත් දෙයක් වනුයේ රිදී සල්ෆඩය
ිසින් වලට වඩා වැඩි සමනය කිරීමේ කාලය වර්ධනය කිරීමේ දෙයක් සොයා නොගත් බවයි.එලෙසෙම විටමින් E කැළැල් අඩු වීමට උපකාරී වේ.නමුත් ගිතෙල් අනුමත කරන්නේ නැත.අඩු ආදායම් රටවල පිලිස්සිම්වලට සම්ප්‍රදයික ක්‍රම වලට ප්‍රතිකාර කරන අතර,මෙවැනි දේ වලට බිත්තර,මඩ,ශාක පත්‍ර හා ගව ගොම තැවරීම අඩංගු වේ. ශල්‍යකර්ම කිරීම වැනි දේ බෝහෝ විට මුල්‍යම සම්පත් හා ඒවා ලබාගැනීමේ නොහැකියාව නිසා සිමා වී ඇත.වේදනාව හා කැසීම අඩුකිරීමට මේවට අමතරව තවත් බොහෝ විධික්‍රම පවතී.ඒවා නම් තාත්වික ප්‍රාය තථ්‍යතා චිකිත්සාව,මෝහන විද්‍යාව.රෝග විග්‍රහයඇමෙරිකාව තුල රෝග විග්‍රහයTBSAමරණ ප්‍රමාණය<10%0.6%10-20%2.9%20-30%8.6%30-40%16%40-50%25%50-60%37%60-70%43%70-80%57%80-90%73%>90%85%ආනනකරණය23%ඉතා මහළු මෙන්ම එවැනි කාන්තාවන්ගේ විශාල පිළිස්සීම් ඇත්නම් එම පුද්ගලයින්ගේ රෝග විග්‍රහය බෙහෙවින් දුර්වල වේ.දුම් ආනනකරණය තත්වයක් ස්වභාවය,දිගුඇට බිදීම් වැනි අනෙකුත් සැලකිය යුතු ආබාධ,අනෙකුත් සහකාර රෝගාබාධ(හදවත් රෝගාබාධ,දියවැඩියාව,මානසික ආබාධ,සියදිවි නසාගැනීමේ චේතනාව) රෝග විග්‍රහය කෙරෙහි බලපෑම් ඇති කරයි.
ඇමෙරිකාව තුල පිළිස්සීම් මද්‍යස්ථාන වලට ඇතලත් කරන පිරිසෙන් 4%ක් පමණ දෙනා මිය යනු ලබයි.ඇෆ්ගනිස්ථානය තුල TBSA 60% වඩා වැඩි පුද්ගලයින්ගේ ජිවත් වීම බෝහෝ අඩු වේ.විශාල පිළිස්සුම් වල රෝග විග්‍රහය කිරිමට "Baux score" යොදා ගෙන ඇත.සංකුලතාවයන්පිළිස්සීම් සමග බොහෝ සංකුලත්වයන් හටගන්නා අතර,ආසාදනය වීම් මේ අතරින් පොදු වේ.තවත් විය හැකි සංකුලතාවයන් වනුයේ නියුමෝනියාව,සෛලීයදාහය,මුත්‍ර කාර්ශය ආසාදනය සහ ශ්වසන බිදවැටීම්.ආසාදනය සදහා අවධානම් කාරණා වනුයේ,30% කට වඩා TBSA පිළිස්සීම්,පරිපුර්ණ ඝනකම් පිළිස්සීම්,වයස(මහළු හෝ තරුණ) හා පිළිස්සීම පාද වලට යොමුව තිබේද යන්න.නියුමෝනියාව වැඩිපුර හට ගනු ලබන්නේ ස්වසන ආබාධ ඇති පුද්ගලයන්ටයි.TBSA 10%කට වඩා වැඩි වූ පරිපුර්ණ ඝනකම් පිළිස්සීම්කදී ලේ අඩුවීම පොදු වේ.පේශි බිදවැටීම නිසා එක්තැන් වීමද,6 සි 15% දක්වා පුද්ගලයින්ට පාද වල නහර වල ලේ කැටි ගැසීම්ද දක්නට ලැබේ.වසංගත අධ්‍යයනය2004 දි නිවැසියන් 100,000 කට ආබාධිතාව--"රෝග හා ආබාධ පිළිබඳ ඇස්තමේන්තුව". ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය. 2009. සම්ප්‍රවේශය Nov 11, 2009.       no data   < 50   50–100   100–150   150–200   200–250
250–300      300–350   350–400   400–450   450–500   500–600   > 600   2004 වන විට මිලියන 11 කට පිළිස්සීම් සදහා වෛද්‍ය ප්‍රතිකාර අවශ්‍ය වූ අතර 300,000 දෙනාගේ මරණ වලට පිළිස්සීම් හේතු විය.මෙය පුද්ගල ආබාධ ඇති වීමේ හේතු වල සතර වන ස්ථානය ලබා ගනී.මෙයට ඉදිරියෙන් ඇත්තේ වාහන අනතුරු,ඇද වැටීම් හා ප්‍රචණ්ඩත්වය.90% පමණ වූ පිළිස්සීම් හට ගන්නේ සංවර්ධනය වෙමින් පවත්නා රටවල් වලයි.මෙය අනාරක්ෂිත ආහාර පිසීම් හා අතිවාසය වීම සදහා අඩ වශයෙන් ආරෝපිත වී තිබේ.මුළුමනින්ම සැලකු විට 60% ක් පමණ වූ දරුණු පිළිස්සීම් සිදු වන්නේ දකුණු ආසියාවේ වන අතර අනුපාතය වන්නේ 100,000 ට 11.6 ක් වේ.1990 280,000 ක් දරුණු පිළිස්සීම් 2010 වන විට 338,000 ක් දක්වා වැඩි වී ඇත. සංවර්ධිත රටවල් තුල පිළිස්සීම් නිසා සිදු වන පිරිමි මරණ ගණන ගැහැණු මරණ ගණනට වඩා දෙගුණයක් වැඩි වේ.මෙයට බොහෝ විට හේතු වන්නේ වැඩි අවධානම් රැකියා හා අවධානම් සහගත ක්‍රියාකාරකම් විය හැකිය.සංවර්ධනය වෙමින් පවත්නා රටවල කාන්තාවන්ට පිරිමන්ට වඩා දෙගුණයක් අවධානම් සහගත තත්වයක් ඇත.මෙයට හේතු වන්නේ මුළුතැන්ගේ සිදු වන අනතරු හා ගෘහශ්‍රිත ප්‍රචණ්ඩත්වය වේ.සංවර්ධිත රටවල් වලට වඩා සංවර්ධනය
වෙමින් පවත්නා රටවල් වල පිළිස්සීම් නිසා මිය යන දරුවන් ගණන 10 ගුණයකින් පමණ වැඩි වේ.1980 සිට 2004 දක්වා බොහෝ රටවල් වල දරුණු පිළිස්සීම් වල හා සාමාන්‍ය පිළිස්සීම් යන දෙකෙහිම අඩුවක් දක්නට ලැබේ.සංවර්ධිත රටවල්ඇමෙරිකාව තුල වසරකට වෛද්‍ය මධ්‍යස්ථාන කෙරෙහි පිළිස්සීම් නිසා එන පුද්ගල ගණන 500,000 ක් පමණ වේ.2008 වර්ෂයේදී එයින් 3,300 ක් මියගොස් ඇත.70% පමණ වූ පිළිස්සීම් හා මරණ වැඩිපුර සිදු වන්නේ පිරිමි පුද්ගලයින් අතරයි.වැඩිම ගිණි ගැනීම් නිසා සිදුවන පිළිස්සීම් සිදුවන්නේ වයස අවුරුදු 18 ත් 34 ත් පසුවන පුද්ගලයින් අතර,වැඩිම ආතප්ත පිළිස්සීම් සිදු වන්නේ වයස අවුරුදු පහට අඩු දරුවන්ට හා අවුරුදු 65 ට වඩා වැඩි අයට වේ.විදුලිය නිසා ඇති වන පිළිස්සීම් නිසා වසරකට මරණ 1,000 ක් පමණ වන අතර අකුණු සැර නිසා වසරකට 60 දෙනෙක් පමණ මිය යයි.යුරෝපය තුල චේතනාන්විත පිළිස්සීම් වැඩිපුර දක්නට ලැබෙන්නේ මැදි වයසේ පුද්ගලයින් තුලයි.සංවර්ධනය වෙමින් පවත්නා රටවල්ඉන්දියාව තුල පුද්ගලයින් 700,000 සිට 80,000 දක්වා ප්‍රමාණයක් සැලකිය යුතු ප්‍රමාණයක් පිළිස්සීම් වලට බදුන් වන නමුත් එයින් ස්වල්ප දෙනෙක් පමණක් විශේෂඥ පිළිස්සුම්
ඒකක වලට යොමු වේ.වයස අවුරුදු 16 ත් 35 අතර ප්‍රමාණය වැඩි අනුපාතයක කාන්තවන් මෙයට යෝමු වේ.ඉන්දියාව තුල මෙයට වැඩිපුර හේතු සාධක වී ඇත්තේ අනාරක්ශිත මුළුතැන්ගෙවල් හා ශරීරයට ලිහිල් ඇදුම් නිසා වේ.එලෙසෙම ඉන්දියාව තුල පිළිස්සීම් වලට බෝහෝ හේතු වන්නේ ඇදුම් විවෘත ගිනිදැල් වලට නිරාවරණය වීම නිසාය.චේතනාන්විත පිළිස්සීම් පවා වැඩි අනුපාතයක් තරුණ කාන්තාවන් පෙරමුණ ගන්නා අතර අතුරු වශයෙන් ගෘහශ්‍රිත ප්‍රචණ්ඩත්වය හා සිය හානි කරා ගැනීම් වේ.ඉතිහාසයGuillaume Dupuytren (1777–1835) පිළිස්සීම් පිළිබද මට්ටම් වර්ගීකරණය වැඩි දියුණු කරන ලද පුද්ගලයාවසර 3500ක් පමණ පැරණි ගල් ගුහා ච්ත්‍ර පිළිස්සීම් සහ ප්‍රතිකර්ම ගැන සඳහන් කරයි. පැරණි ඊජිප්තු ලේඛන වලට අනුව පිරිමි ළදරුවන්ගේ මව්වරුන්ගෙන් ලබාගත් කිරි වලින් පිළිස්සුම් තුවාල වලට ප්‍රතිකර්ම කර ඇත. ක්‍රි.පූ. 1500 එඩ්වින් ස්මිත් පැපිරස් ලේඛනය මීපැණි සහ ලාටු භාවිතයෙන් කල ප්‍රතිකර්ම ගැන සඳහන් කරයි. මිට අමතරව චීන ජාතිකයින් ක්‍රි .පූ. 600දී පමණ තේ දළු වලින් ද, හිපොක්රේට්ස් විසින් ඌරු මේදය සහ විනාකිරි ද, සෙල්සස් විසින් ක්‍රි.පූ. 100දී වයින් සහ සුවද ලාටු වලින් ද කරන ලද ප්‍රති
කර්ම ගැන සඳහන් වේ. ප්‍රන්ෂන් ජාතික ශල්‍ය වෛද්‍ය පාරේ විසින් ප්‍රථම වරට පිළිස්සුම් මට්ටම් වර්ගීකරණය කලේ ක්‍රි. ව. 1500දී ය.ගියුම් ඩුපිට්රෙින් මෙම වර්ගීකරණය තවත් වර්ධනය කළේය.එංගලන්තයේ ලන්ඩන්හිදී පිළිස්සීම් වලට ප්‍රතිකාර කිරීම සදහා පළමු රෝහල විවෘතකරන ලද අතර,1800 හා 1900 ත් අතර කාලයේදී පිළිස්සුම් රැකවරණය සංවර්ධිත විය.පළමු ලෝක යුද්දය අතරතුර හෙන්රි ඩර්යිස්ඩේල් ඩකින් සහ ඇලේක්ස්සිස් කරෙල් යන දෙදෙනා විසින් සෝඩියම් හයිපොක්ලොර්යිට් කාරකය භාවිතා කර පිළිස්සීම් හා තුවාල පිරිසිදු කිරීම හා විෂබීජ නාසනය කිරීම පිළිබද සම්මතයන් ගොඩනැංවූ අතර මේවා සැලකිය යුතු ලෙස මරණ ප්‍රමාණය අඩු කරන ලදී.1940 දි පෙර ඡේදනය හා චර්ම බද්ධය පිළිගත් අතර සමකාලීනව තරල ප්‍රබෝධය හා සූත්‍රයන් වැඩි දියුණු කෙරිණි. වැඩිදුර කියවීම්සටහන්National Burn Repository (PDF). American Burn Association. 2012. 2016-03-03 දින මුල් පිටපත (PDF) වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 2014-04-09.බාහිර යොමුපිළිස්සීම හා සබැඳි මාධ්‍ය විකිමාධ්‍ය කොමන්ස් හි ඇත.පිළිස්සීම at the Open Directory Projectඉදිරි දෑ සමග පටලවා නොගන්න
තායිවාන් පළාත, චීන සමූහාණ්ඩුව හෝ තායිවාන් පළාත, මහජන චීන සමූහාණ්ඩුව.ෆෝමෝසාපළාතධජයCoat of armsරටආර්ජන්ටිනාවඅගනගරයෆෝමෝසාරජය • ආණ්ඩුකාරජිල්ඩෝ ඉන්ස්ෆ්‍රාන් • සෙනෙට් මන්ත්‍රීවරුන්අද්‍රියනා බෝටොලොසිලුයීස් පෙට්කොෆ් නෙයිඩෙනෝෆ්ජොසේ මායන්ස්සරිය • මුළු72,066 කිමී2 (27,825 සතරැස් සැත)ජනගහණය(2010) • මුළු530,162 • ඝණත්වයBad rounding here7.4/කිමී2 (Bad rounding here19/වර්ග සැත)ජනනාමය(න්)ෆෝමොසෙනොවේලා කලාපART (UTC−3)ISO 3166 කේතයAR-Pවෙබ් අඩවියformosa.gov.arෆෝමෝසා පළාත යනු ඊසාන දිග ආර්ජන්ටිනාවේ පළාතක් වන අතර, ග්‍රන් චකෝ ප්‍රදේශයෙහි කොටසකි. එහි ඊසාන දිග කෙළවර ඇසුන්සියොන්, පැරගුවේ හමුවන අතර, එයට දකුණෙන් හා බටහිරින් පිළිවෙලින් චකෝ සහ සල්ටා පළාත් වලින් මායිම් වෙයි. අගනගරය ෆෝමෝසා වෙයි.එය සහසිද්ධිමය ලෙසින්, පෙරදී "ෆෝමෝසා "[1] ලෙසින් හැඳික්වුනු  තායිවායිනයට,  ප්‍රතිධ්‍රැව ලෙසින් පිහිටයි.ඉතිහාසයෆෝමෝසා නගරයේ නිර්මාතෘ හා භූමිප්‍රදේශයෙහි පදිංචිය සඳහා ආදිතම අනුග්‍රාහක, කොමාන්ඩර් ලුයිස් හෝර්කේ ෆොන්ටානා.මෙම භූමිප්‍රදේශයේ දේශීය නිවැසියන් අතර පිලාගිවරුන්, විචිවරුන් සහ ටෝබාවරුන් වූ අතර ඔවුන්ගේ
භාෂා තවමත් පළාත තුල කථනයෙහි භාවිතා වෙති.පේරූ ප්‍රතිරාජ ප්‍රදේශය සිට ඇසුන්සියොන් වෙත ගමන් මාර්ගයක් සොයාගැනීමට උත්සාහ දැරූ සෙබස්තියන් ගැබෝටො සහ දියගෝ ගර්සියා යන දෙදෙන 16වන සියවසෙහි මුල් භාගයෙහිදී මෙම ප්‍රදේශය ගවේෂණය කලහ. පිල්කොමායෝ සහ  බර්මේහෝ ගංගා අතිශයින් නොගැඹුරු වූයෙන්, ඇසුන්සියොන් වෙත මං පෙතක් දැමුමේ උත්සාහයන් අත්හරින ලදි.ප්‍රදේශයේ පළමුවන යුරෝපියානු ජනාවාසයවූ, කන්සෙප්සියන් ඩෙල් බර්මේහෝ, පිහිටුවන ලද්දේ  1585දීය. 1810 ගණන් වලදී ආර්ජන්ටියානු හා පැරගුවානු නිදහස ප්‍රකාශයට පත් කිරීමත් සමග, මෙම ප්‍රදේශය ජාතීන් දෙක අතර මතභේදයට තුඩු දුන් අතර, ත්‍රිත්ව සන්ධානයේ යුද්ධය (1865–70) අවසන් වන තුරුම එය නොවිසිඳිනි. කොමාන්ඩර් ලුයිස් හෝර්කේ ෆොන්ටානා විසින් 1879දී ෆෝර්මෝසා ජනාවාසය පිහිටුවන ලද අතර, මෙම දුරස්ථ ප්‍රදේශය ජාතික අවධානයට යොමු කොට 1884 වන විට  ප්‍රාදේශීක පිළිගැනුම් තත්ත්වයක් හිමි කර දීමට උපකාර විය.1914 වන විට ෆෝමෝසාවේ වැසියන් 20,000 ට අඩු ප්‍රමාණයක් සිටියහ; එනමුදු,  1955 වන විට ජනාධිපති ජුවන් ඩොමින්ගෝ පෙරෝන් විසින් නිකුත්කෙරුණු ආඥාවක් පරිදී එය පළාතක තත්ත්වය හිමි කර ගනිද්දී, එහි වැසියන්  150,
000 ට වැඩි ගණනක් සිටියහ. 1947දී දේශීය සුදු ජාතිකයන් විසින්  පශු අනුචාරී (එඞේර) ඇමරින්දියානුවන් ගොදුරු කරගනිමින් සිදු කළ  රින්කොන් බොම්බා  සමූලඝාතනයෙන් පසුව, ජනාධිපති පෙරෝන් විසින් ඉඩම් ප්‍රතිසංස්කරණ වැඩ පිළිවෙලක් දියත් කරන ලදි; කෙසේවෙතත්, 1955 දී ඔහු බලයෙන් පහ කෙරෙද්දී, මෙම වැඩ පිළිවෙල මගින් නිකුත් කර තිබුණේ ඉඩම් ඔප්පු 4,000 පමණ ප්‍රමාණයක් පමණි.[2] සාපේක්ෂ වශයෙන් ඒකාකාර ලෙසින් වුව, දිගටම සෙමෙන් වර්ධනය වීමෙන් පසු,  ඊසාන දිග ජාතික විශ්වවිද්‍යාලයේ ෆෝමෝසා මණ්ඩපය, 1988 දී  ෆෝමෝසා ජාතික විශ්වවිද්‍යාලය ලෙසින් පිහිටුවන ලදි.භූගෝලය සහ දේශගුණයශුෂ්කශාකීය (වියළි) වනාන්තරය.භූගෝලීය ඛණ්ඩාංක 26° - 22°30' දකුණ,  සහ  57°30' - 62°25' බටහිර අකර පිහිටන තැනිතලාව, බෙර්මිහෝ සහ පිල්කොමායෝ ගංගා අතරින් දිවෙන අතර ගිණිකොන දෙසට සුළු ආනතියක් දක්වයි. මෙම සමතල බව නිසා, ගං ඉවුරු ස්ථායි නොවෙමින්, සෙමෙන් යළි ගංගාවට එක්වන කුඩා කලපු බිහි කරයි. සාමාන්‍ය වාර්ෂික උෂ්ණත්වය 21°C වන අතරෙ, ගිම්හානයේදී එය 45°C තරම් ඉහළ නැගිය හැක.උපනිවර්තන කාලගුණයෙහි ලක්ෂණ වන්නේ, නැගෙනහිර ප්‍රදේශයේ ඒකාකාරි වාර්ෂීක වැස්ස (1000 මිමී වාර
්ෂික) සහ, පළාතෙහි  ඉතිරි කොටස තුල වියලි ශීත සෘතුවක් (80 මිමී) ලෙසිනි. ආර්ද්‍රතාවයෙහි විචලනය නිසා, එක් පසෙක කැලෑ වෘක්ෂලතාදියද, අනෙක් පසෙහි  චකිනො කැලෑවද වශයෙන් පවතියි. සල්ටා පළාතෙහි පවතින සීමාව හැඳින්වෙන්නේ අවේධ්‍ය ලෙසිනි.ෆෝමෝසාහී රක්ෂිත ප්‍රදේශයන් වන්නේ රියෝ පිල්කොමායෝ ජාතික වනෝද්‍යානය සහ ෆෝමෝසා ජාතික අභය භූමිය වෙති.ආර්ථිකයපැරගුවේ ගංගාව ඔස්සේ වන ෆෝමෝසාහී වරාය.දුරස්ථව පිහිටීම සහ  අවාසිදායක භූගෝලීය හා දේශගුණික තත්ත්වයන් නිසා,  බොහෝ කලක සිට ෆෝමෝසාවේ ආර්ථිකය,  ආර්ජන්ටිනාවේ දුගීතම ආර්ථිකය විය. 2006 දී එහි ආර්ථිකය ඇස්තමේනුතුගත කර තිබුණේ US$2.1 බිලියන හෝ, ඒක පුද්ගල US$4,280 ලෙසිනි. එහි ආර්ථිකය, ආර්ජන්ටිනාවේ තුන්වන කුඩාම සහ දෙවන අඩුම සංවර්ධිත ආර්ථිකය වුවද, 2002 පටන් ආර්ජන්ටිනාවේ සමුත්ථානයට නො අඩුව රුකුල් දුනි.[3]අඩුවෙන් කාර්මීකරණට ලක්වූ, ෆෝමෝසාවේ ආර්ථිකය පදනම්ව ඇත්තේ ගව පාලනය සහ පුළුන් සහ පළතුරු වගාව වැනි කෘෂිකාර්මික කටයුතු මත වන අතර මේවා බෙහෙවින් කේන්ද්‍රගතව ඇත්තේ පටීනෝ, පිලාගාස්  සහ පිල්කොමායෝ පාලනාංශ තුලය.දේශපාලන කොට්ඨාශපළාත පාලනාංශ නවයකට බෙදා ඇත:ෆෝමෝසා නගරයපි
ල්කොමායෝ ගංගාවේ ෂැකරී කිඹුලෙක්.පාලනාංශය (අගනුවර)පාලනාංශයනගර ශීර්ෂකයඅනෙකුත් පුරවරබෙර්මීහෝලගූනා යෙමාලොස් ෂිරිග්වොන්, පෝසො ඩි මාසා, පෝසෝ ඩෙල් මොර්ටේරො ෆෝමෝසා ෆෝමෝසා කොලෝනියා පස්ටොරිල්, ග්‍රන් ගාර්ඩියා, සන් හිලාරියෝ, මරියානා බොයිඩෝ, මොහොන් ඩි ෆියරෝ, වීලා ඩෙල් කාර්මෙන්, වීලා ට්‍රිනිඩාඩ්ලයිෂිසන් ෆ්‍රන්සිස්කෝ ඩි ලයිෂිබන්කෝ පයගුවා, ජෙනෙරාල් ලූසියෝ වී. මන්සීලා, හෙරාඩූරා, ටටානෙ, වීලා එස්කොලර් මාටාකෝස්ඉන්ජෙනියරෝ කුවාරෙස් පතීනෝකොමන්දන්තේ ෆොන්ටානාබාර්ටොලෝමේ ඩ ලාස් කසාස්, කොලෝනියා සර්මියන්ටෝ, එල් රික්රීයො, එස්ටැනිලාඹ් ඩෙල් කම්පෝ, ෆෝර්ටීන් ලේයෙ, ෆෝර්ටීන් ලුගෝනෙස්, ජෙනෙරාල් මනුවෙල් බෙලෙග්‍රානො, ඉබාරේටා, ජුවන් ජී. බාසාන්, ලස් ලොමිටාස්, පොස්ටා කම්බියො සලාසාර්, පෝසො ඩෙල් ටීග්‍රේ, සන් මර්ටීන්, සුබ්නෙටියෙන්ටේ පෙරින්, වීලා ජෙනෙරාල් ගොයෙමෙස්පිලාගස් එල් එස්පිනිල්ලෝබුවෙනා වීස්ටා, මිසියොන් ටාග්ලේ, පොර්ටොන් නේගොරො, ට්‍රෙස් ලගූනස් පිල්කොමායෝ ක්ලොරින්ඩාලගූනා බ්ලන්කා, ලගූනා නයික් නෙක්, පල්මා සෝලා, පුවර්ටෝ පිල්කොමායෝ, රියාෂො හෙ-හේ, රියාෂො නේග්රෝ, සියෙටේ පල්මා
ස්පිරාන්පිරාන්එල් කොලොරාඩො, මයෝර් විසෙන්ටෙ වීලෆ්‍රංජේ, පලො සන්ටෝ, වීලා ඩොස් ට්‍රෙසේ රමොන් ලිස්ටා ජෙනෙරාල් මොස්කොනිඑල් පොට්‍රිලෝආශ්‍රිත↑ තායිවානය↑ රොක්, ඩේවිඩ්. ආර්ජන්ටිනා: 1516-1982. කැලිෆෝර්නියා විශ්වවිද්‍යාලීය මුද්‍රණාලය, 1987.↑ I.A.D.E.Rනිකරගුවා රටේ අගනුවර. 2007 වසරේදී මෙම නුවර ජනයා 1,680,100ක් විසූහ.මෙම ලිපිය තවමත්  අංකුර ලිපියකි. විකිපීඩියාවට උදවුවක් ලෙසින් ඔබ හට එය විහිදුවාලිය හැක.vte[[ප්‍රවර්ගය:]]මෙම ලිපිය හෝ ලිපි කොටස උරුගුවායි වෙතට ඒකාබද්ධ කෙරුමට යෝජිතය. (සංවාදය)උරුගුවේ පෙරදිග ජනරජයරිපුබ්ලිකා ඔරියන්ටල් ඩෙල් උරුගුවයි  (ස්පාඤ්ඤ)කොඩියCoat of armsඋද්යෝග පාඨය: "ලිබර්ටාඩ් ඕ මූර්ටෙ" (ස්පාඤ්ඤ)"නිදහස හෝ මරණය"ජාතික ගීය: හිම්නො නැෂියොනල් ඩි උරුගුවයිඋරුගුවේ ජාතික ගීයඅගනුවරමොන්ටෙවිඩේයොවිශාලතම නගරයඅගනුවරනිල භාෂා(ව)ස්පාඤ්ඤජනවාර්ගික කණ්ඩායම්  (2006[1])86% සුදු4% මෙස්ටීසෝ9% කළු සහ  මුලාටෝ<1% ඇමරින්දියානුජාති නාම(ය)උරුගුවානුරජයඒකීය ජනාධිපතිමය ව්‍යවස්ථා ජනරජය• ජනාධිපති හෝසේ මූහිකා• උප ජනාධිපති ඩැනිලො ඇස්ටෝරිඋරුගුවායි නිල වශයෙන් උරුගුවා
යි පෙරදිග සමුහාණ්ඩුවවේ.  එය දකුණු ඇමරිකාවෙහි ගිණිකොණ දෙසින් පිහිටා ඇත. එහි ජනගහනය මිලියන 3.3 කි. අගනුවර වන මොන‍්ටෙවීඩියෝ හා ඒ ආශ්‍රිතව  මිලියන 1.1 ජිවත් වේ. 88% ක් යුරෝපීයානු සංක්‍රමණිකයන්ය. එහි එකම මායිම උතුරු බ්‍රසීලයේ ජියෝග්‍රැන්ඩෙඩුසුල් වේ. බටහිරින් උරුගුවාය ගඟින්ද හා නිරිත දෙසින් රියෝඩිලාප්ලාටා මෝය හා ආජින්ටිනාව ගඟ දෙපසද  ගිණිකොණ දෙසින් දකුණු අත්ලාන්තික සාගරයද වේ. වර්ග කිලෝමීටර මිලියන 0.176 වන මෙය සුරිනේම් වලට පසු බිම් ප්‍රමාණයෙන් දෙවනි තැන හිමිවන කුඩාම රාජ්‍යයයි. 1680 පෘතුගීසින් විසින් සොයා ගන්නා ලද කොලනියාඩෙල් සැක්‍රමෙන්ටෝ එහි ඇති පැරණිතම යුරෝපියානු ජනාවාසයයි. 18 වන ශතවර්ෂයේ මොන්ටවීඩියෝ ස්පාඤ්ඤයන් විසින් සොයා ගත්තේ හමුදාමය බිමක් වශයෙනි. ස්පාඤ්ඤය, ආජින්ටිනාව සහ බ්‍රසීලය සමඟ 1811 – 1828 පැවති අරගලයකින් පසු එරට නිදහස ලැබිය. එහි ව්‍යවස්ථාදායක ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයක් ඇති අතර ජනාධිපති විසින් රාජ්‍ය හා ආණ්ඩුව පාලනය කරයි. ආර්ථිකය විශාල ලෙස රදා පවතින්නේ කෘෂිකර්මය මතය. ලතින් ඇමරිකානු රටවල් අතර දුෂණය අවම රට ලෙස මෙය හැඳින්වේ. දේශපාලන හා කම්කරු නීති මෙම දේශය තුල වඩාත් නිදහස්ව පවති. දකුණු ඇමරිකාව
‍තුල ආර්ථික වශයෙන් විශාල ලෙස සංවර්ධනය වු රටකි. එහි ඒක පුද්ගල ආදායම හා ජිවන රටාව ලෝකයේ 47 වන ස්ථානය ගනී. 2007 වර්ෂයේ ලතින් ඇමරිකානු රට වන මෙය ජාතික මට්ටමෙන් සම අයිතීන් නීතිගත කොට ඇත.ආශ්‍රිත↑ "එක්සෙන්ඩඩ් නැෂනල් හවුසෝල්ඩ් සර්වේ, 2006: ඇන්සෙස්ට්‍රි" (PDF) (ස්පාඤ්ඤ බසින්). ජාතික සංඛ්‍යාන ආයතනය.ජුපිටර් XIX ලෙසින්ද හැඳින්වෙන, මෙගක්ලයිටී  යනු, බ්‍රහස්පති ග්‍රහයාගේ  ස්වභාවික චන්ද්‍රිකාවකි. 2000 දී   ස්කොට් එස්. ෂෙපර්ඩ්ගේ නායකත්වය දැරූ, හවායි විශ්වවිද්‍යාලයීය තාරකා විද්‍යාඥයින් කණ්ඩායමක් විසින් සොයා ගත් එයට, S/2000 J 8 යන තාවකාලික නිල නාමය ලබා දෙන ලදි.[1][2][3]කිලෝමීටර 5.4 ක පමණ විෂ්කම්භයක් සහිත මෙගක්ලයිටී චන්ද්‍රයා,  එහි ග්‍රහ ලෝකය වන බ්‍රහස්පතීට කිලෝමීටර මිලියන  24.687 පමණ සාමාන්‍ය දුරකින්,  දින  792.437 ක කාලයක් ගනිමින් එය වටා පරිභ්‍රමණය වන්නේ, කක්ෂතලයට 150°  ක (බ්‍රහස්පතිගේ සමකයට 148° ක) ආනතියක්  සහිතව, ප්‍රතිගාමී දිශාවට සහ  0.308 ප්‍රමාණයක  උත්කේන්ද්‍රියතාවයක් සහිතවය.සියුස්ට (බ්‍රහස්පතීට) දාව තේබී සහ ලෝක්‍රස් (කෙසේවුවත් අනෙකුත් කතුවරුන් විසින් මෙම දෙදෙනාට වෙනත් මවක්
නම් කෙරෙයි) බිහි කල මෙගක්ලයිටී අනුව යමින්, 2002 ඔක්තෝම්බරයෙහිදී එය නම් කෙරිණි. [4][5]අක්‍රමවත් ලෙසින් හා ප්‍රතිගාමී චලිතයෙහි යෙදෙමින්,  22.8 සහ 24.1 ගිමී අතර පරාසයක දුරක් බ්‍රහස්පති ග්‍රහ ලෝකයේ  සිට තබමින් සහ, 144.5° සහ 158.3° අතර වන පරාසයක ආනතීන් දරමින් එය වටා පරිභ්‍රමණය වන චන්ද්‍රයින් අඩංගු   පැසිෆේ කාණ්ඩයට මෙම චන්ද්‍රයා අයත් වෙයි.vte බ්‍රහස්පතිගේ  චන්ද්‍රයෝබ්‍රහස්පති සිට දළ වශයෙන් දුර වැඩි වන ආකාරයට ලැයිස්තු ගත කර ඇත. තාවකාලික නම් ඇලකුරු වලින් දක්වා ඇත.ඇතුළු චන්ද්‍රයෝ මෙටීස් ඇඩ්‍රස්ටීයා ඇමල්තීයා තේබීගැලිලියානු චන්ද්‍රයෝඅයෝ යුරෝපා ගැනිමීඩ් කලිස්ටෝතෙමිස්ටෝ කාණ්ඩය තෙමිස්ටෝහිමාලියා කෘණ්ඩයලීඩා හිමාලියාලයිසිතියාඊලරාS/2000 J 11කාපෝ කාණ්ඩය කාපෝ S/2003 J 12 S/2011 J 1අනන්කී කාණ්ඩයමධ්‍යය අනන්කී ප්‍රක්සිඩිකී හාර්පැලිකී අයිඕකාස්ටී යුවන්තී තයෝනීපර්යන්ත යුපෝරීS/2003 J 3S/2003 J 18S/2010 J 2 තෙල්ක්ස්සිනෝවීහෙලිකී ඕර්තෝසියS/2003 J 16 හර්මිපී නීමීS/2003 J 15කාමී කාණ්ඩය හර්ස්S/2003 J 10 පසිතී කැල්ඩීනී ආකී අයිසොනොවී එරිනමී කේල් ඇට්නී ටේජටීS/2003
J 9 කාමීS/2003 J 5S/2003 J 19 කැලිකී යූකෙලිඩී කලිකරීපැසිෆේ කාණ්ඩය යුරිඩමීS/2003 J 23 හිජෙමනී පැසිෆේ ස්පොන්ඩී සිලීනී මෙගක්ලයිටීS/2003 J 4 කලිරොහී සිනෝපී ඕටොනොවී එයීඩීS/2011 J 2S/2010 J 1කෝරේ S/2003 J 2බ්‍රහස්පතිගේ වළලුප්‍රබන්ධයෙහිආශ්‍රිත↑ IAUC 7555: සැටලයිට්ස් ඔෆ් ජුපිටර් 2001 ජනවාරි 5 (සොයාගැනීම)↑ MPEC 2001-A29: S/2000 J 7, S/2000 J 8, S/2000 J 9, S/2000 J 10, S/2000 J 11 2001 ජනවාරි15 (සොයාගැනීම සහ ග්‍රහචාරය)↑ MPEC 2001-T59: S/2000 J 8, S/2000 J 9, S/2000 J 10 2001 ඔක්තොම්බර් 15 (සංශෝධිත ග්‍රහචාරය)↑ IAUC 7998: සැටලයිට්ස් ඔෆ් ජුපිටර් 2002 ඔක්තොම්බර් 22 ("මෙගක්ලයිටී" චන්ද්‍රයා නම් කිරීම)↑ IAUC 8023: සැටලයිට්ස් ඔෆ් ජුපිටර් 2002 නොවැම්බර් 29 (නම නිවැරැදි කිරීම)චන්ද්‍රකාන්ති පාෂාණGeneralCategoryFeldspar varietyIdentificationපාට / පැහැයවිවිධ වර්ණ වලින් ඇත( කිරි පැහැති, නිල්, අළු පාට, රෝස පැහැති, කොළ පාට, දුඹුරු )Fractureuneven to conchoidalMohs scale hardness6.0LusterOpalescentStreakwhiteSpecific gravity2.61මැණික් තරම් වටිනාකමක් නොම
ැති වුව ද ඉතා අලංකාර හා සාපේක්ෂ වශයෙන් සැලකිය යුතු වටිනාකමක් ඇති ඛණිජයකි. (ඉංග්‍රිසි = MOONSTONE-මූන්ස්ටෝන්, දෙමළ= சந்திரகாந்தம்-චන්ද්‍රකාන්තම්) සෝඩියම් පොටෑසියම් ඇලුමිනියම් සිලිකේට් අඩංගු වේ. මෙම දුර්ලභ පාෂාණ විශේෂය සොයාගෙන ඇත්තේ මෙයට සියවසක‍ට පමණඉහතදීය. මෙම ඛණිජය මුළු ලෝකයෙන්ම හමුවන්නේ හෙක්‍ටයාර හතරක් තරම් වන භූමි කො‍ටසකිනි.සඳකැන්පාෂාණගාල්ල - කොළඔ මහා මාර්ගයට නුදුරුව මීටියාගොඩ මංසන්ධියට උතුරු දෙසින් කිලෝමීටරයක් පමණ ගමන් කළ විට මුළු ලොව පුරා අතිශය දූර්ලභ එම පාෂාණ නිධිය නිධි ගත වූ භූමිය පිහිටා ඇත.සඳකැන් පාෂාණ උපත හා ව්‍යාප්තියභූ ගෝල විද්‍යාවට අනුව විපරිත පාෂාණයක් වන මෙය හමු වන්නෙහි ශ්‍රි ලංකාවෙහි ,දකුණු පලාතේ ගාල්ල දිස්ත්‍රික්ක‍‍යෙහි,මීටියාගොඩප්‍රදේශයෙනි. චන්ද්‍රයාගේ හා සූර්යාගේ කිරණ ඍජුවම පොළවට පතිත වන්නේ මෙම ස්ථානයේ දී බවත්එම බලපෑම තුලින්මෙම පාෂාණය නිර්මාණය වී ඇති බවත් පැරණි විශ්වාසයක් ඇත. ප්‍රධාන වශයෙන් සඳකැන් පාෂාණ වර්ග දෙකකි. නිල්පැහැයෙන් හා සුදු පැහැයෙන් වර්ණ ගත වූ එම පාෂාණ අතර නිල් පැහැති වර්ගය මිලෙන් අධිකය.සඳකැන් පාෂාණ ලබා ගැනිම සඳහා පතල සැකසීම.සඳ
කැන් පාෂාණ ලබා ගැනිම සඳහා සකස් කළ පතලක භාහිර ස්වරූපයසඳකැන් පාෂාණ පතලක් අඩි දහයක් පමණ දිගින් හා අඩි පහක් පමණ පළලින් යුක්ත වන සේ සකසා ඇත.මෙම පතල ගැඹුරට යත්ම එහි පස් කණ්ඩි කඩා වැටීමක් සිදූ වන හෙයින් එමගින් අභ්‍යන්තර ආරක්ෂාව උදෙසා තදින් වේලුණු පොල් කඳන් හා කැකිල්ල උපයෝගී කර ගනිමින් ඒවා එකිනෙක‍ට සම්බන්ධ කර ශක්තිමත්ව බැඳ පස් අතර තෙරපෙන සේ යොදා ගනී.මෙම පොල් කඳන් අතර ඇති අඩියක් පමණ හිඩසට වැරනියා සහ බෝවිටියා කෝටු ගසා කැකිල්ල රඳවනු ලැ‍‍බේ.එවිට පස් තට්ටුව කඩා වැටීම සම්පූර්ණයෙන්ම නවතී.ආරම්භයේ සිට දිනකට අඩි තුනක පමණ ප්‍රමාණයක්පතලේ කැණීම සිදු කරන අතර බඹයකට ලී පේළි නවයකින් යුක්ත වන සේ පතල කැණීම සිදු කරයි.සාමාන්‍ය පතලක ගැඹුර අඩි අසූවක් වන අතර පතල කාමර දෙකකකින් යුක්ත වන සේ සකසා ඇත.සීමිත ගැඹුරක් දක්වා පතලේ කැණීම් කටයුතු සිදු කළ පසු හරස් අතට දෝනා කැපීම අරඹයි.පතල අභ්‍යන්තරයට ආලෝකය හා වාතය ලබා ගැනීම සඳහා විද්‍යුත් උපකරණ භාවිත් කරන අතර දෝනා අභ්‍යන්තරයේදී ජල ගැලීම් මලින් විදුලිය කාන්දු වන හෙයින් ඉටි පන්දම් ආධාර කර ගනී.පතල් කැණීම සිදු කරන අවස්ථාවේදී පතල තුලට සීඝ්‍රයෙන් ජලය කාන්දු  වීම සිදු වේ.එය වැලැක් වීම සඳ
හා දඹර දෙකක් ආධාර කර ගන්නා අතර එක් දඹරයක් මගින් ජලය ද අනික් දඹරය මගින් මඩ සහිත සඳකැන් පාෂාණය ද ගොඩ ගනු ලැබීම සිදු කරයි.මෙලෙස මැටි සහිත පාෂාණය ගොඩ ගැනීම සඳහා විශේෂ වූ යකඩ බාල්දි උපයෝගී කර ගනියි.එක් දඹරයක් ක්‍රියාත්මක කිරීම සඳහා පුද්ගලයන් සය දෙනෙකු පමණ අවශ්‍ය වන අතර ඉල්ලමක් අවසානයේ පාෂාණ මතුපිටට ගෙන ‍ඒමේ දී  එහි විශ්වාසය රැක ගැනීම සඳහා පතල් හිමිකරුවන් විසින් ඒ පිළිබඳ අධීක්ෂණයක් සිදු කරයි.සඳකැන් පාෂාණ ලබා ගැනිම සඳහා සකස් කළ පතලමෙහි එක් පතලක් තුල සේවකයන් විසිපහක් පමණ සේවය කරන අතර ඔවුන්ලබනුයේ දෛනික වැටුප්ය. නමුත් පතල තුල කැණීම් කටයුතු කරන සේවකයන්ගේ ජීවිත පවතින්නේ නිරන්තර අවදානමකය. පතල් ආශ්‍රිතව සේවය කරන්නා වූ සියලුම සේවකයන් පතල් හිමිකරුවන් විසින් රක්ෂණය කර ඇත. පතල් තුල වැඩි අවදානමක් ලවතිනුයේ වැසි සහිත දින වලය. මෙයට අමතරව රත්රන් හා රිදී යන ලෝහ වර්ග දෙකම යොදා ගනිමින් ආභරණ නිපද වීම සිදු කරව අතර සාපේක්ෂව වැඩි ඉල්ලුමක් පවතින්නේ රිදී ලෝහය යොදා නිපද වන ආභරණ සඳහාය. මේ සඳහා විශේෂ ප්‍රාගුණ්‍යක් සහිත රන්කරුවන් යොදා ගනී.සඳකැන් පාෂාණ මගින් බිහි වන ඍජු හා වක්‍ර රැකියාසඳකැන්පාෂාණ ආශ්‍රිතව ඍ
ජු හා වක්‍ර රැකියා මාර්ග රාශියක් පුද්ගලයාට අයත් වේ.ඒ අතරින් ප්‍රධාන වශයෙන් පතල තුල කැණීම් කටයුතු සිදු කිරීම හා ස්වර්ණාභරණ කර්මාන්තය ප්‍රධාන වේ.මෙමගින් බිහි වූ අතුරු කර්මාන්තයක් වන්නේ පාෂාණ ඔපමට්ටම් කිරීමයි. ස්වර්ණාභරණ්‍ කර්මාන්තය හේතු කොට සංචාරකයන්ගේ පැමිණීමත් ඒ මගින් වෙනත් විසිතුරු භාණ්ඩ නිෂ්පාදනය ,පළතුරු හා මල් වගාව ,හස්ත කර්මාන්තය වැනිව්‍යාපාරික අංශයන් ද දියුණු විය.සඳකැන් පාෂාණ ගැරීමපාෂාණ ඔපමට්ටම් කිරීමසඳකැන් පාෂාණ නිර්මාණයසඳකැන් පාෂාණ නිර්මාණයසඳකැන් පාෂාණ සඳකැන් පාෂාණ ආශ්‍රිත ස්වණාභරණ කර්මාන්තයසඳකැන් පාෂාණ යොදා සුදු රත්තරන් මගින් නිෂ්පාදනය කරනු ලබන ආභරණ කර්මාන්තය ඒ ආශ්‍රිතව බිහි වූ අනිකුත් කර්මාන්ත අතරින් සුවිශේෂ ස්ථානයක් දිනා ගනියි.මේ සඳහා විදේශිකයන් විශේෂ කැමැත්තක් දක්වයි.මෙයට අමතරව රත්තරන් හා රිදී යන ලෝහ වර්ග දෙකම යොදා ගනිමින්ආභරණ නිපද වීම සිදු කරන අතර සාපේක්ෂව වැඩි ඉල්ලුමක් පවතින්නේ රිදී ලෝහය යොදා නිපදවන ආභරණ සඳහාය. මෙය විශේෂ ප්‍රාගුණ්‍යක් සහිත රන්කරුවන් යොදා ගනිමින් සිදු කෙරේ.විවිධ ප්‍රමාණෙයන් හා හැඩෙයන් යුක්ත වූ සඳකැන් පාෂාණමීටියාගො
ඩ දිදුලන සඳකැන් පාෂාණසඳකැන් පාෂාණ ආශ්‍රිතව නිපද වූ ස්වණාභරණසඳකැන් පාෂාණ ආශ්‍රිතව නිපද වූ ස්වණාභරණසඳකැන් පාෂාණ වල අනාගතයමෙම පාෂාණය නිධි ගත පවත්නා භූමි ප්‍රදේශ‍‍යෙහි වර්තමාන භාරකාරීත්වය පවතින්නේ පෞද්ගලික හිමිනරුවන්ටය.එමෙන්ම මෙම පාෂාණය ක්ෂය වන සම්පතකි.ඒක භූමි සම්පතක් වන මෙම පාෂාණය පෞද්ගලික හිමිකරුවන් යටතේ පැවතීම තුලින් එහි   අනාගතය කෙබඳු වේද ?අඩවියෙන් බැහැර පිටුMoonstonMindsilver [permanent dead link]අසල්වැසි  කොංගෝ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ජනරජය සමග පටලවා ගත යුතු නොවේ.ඛණ්ඩාංක: ﻿ / ﻿1.44°S 15.556°E﻿ / -1.44; 15.556කොංගෝ ජනරජයRépublique du Congo  (ප්‍රංශ)Republíki ya Kongó  (Lingala)Repubilika ya Kôngo  (Kituba)ධජයරාජ්‍ය ලාංඡනයඋද්යෝග පාඨය: "Unité, Travail, Progrès" (ප්‍රංශ)(සිංහල: "එකමුතුකම, වැඩ, ප්‍රගතිය")ජාතික ගීය: "La Congolaise" (ප්‍රංශ)Besi Kôngo  (කොංගෝ)(සිංහල: "කොංගෝ ගීතය")Show globeShow map of Africaඅගනුවරසහ විශාලතම නගරයබ්‍රසාවිල්﻿ / ﻿4.267°S 15.283°E﻿ / -4.267; 15.283නිල භාෂා(ව)ප්‍රංශ භාෂාවපිළිගත
් ජාතික භාෂාවන්ලිංගාල භාෂාවKituba[1]  කොංගෝ භාෂාවආගම  (2020)[2]87.1% ක්‍රිස්තියානි ධර්මය8.0% අනාගමික2.7% අප්‍රිකානු සම්ප්‍රදායික ආගම1.2% ඉස්ලාම්1.0% වෙනත්ජාති නාම(ය)කොංගෝ ජාතිකයන්රජයඒකීය ආධිපත්‍ය-පක්ෂ ක්‍රමය අර්ධ ජනාධිපති ක්‍රමය ජනරජය• ජනාධිපති ඩෙනිස් සසෝ න්ගුසෝ• අගමැති ඇනටෝල් කොලිනට් මැකොසෝව්‍යවස්ථාදායකයපාර්ලිමේන්තුව• උත්තර මන්ත්‍රී මණ්ඩලයසෙනෙට් සභාව• පහළ මන්ත්‍රී මණ්ඩලයජාතික සභාවනිදහස• ජනරජය පිහිටුවීම 1958 නොවැම්බර් 28• ප්‍රංශයෙන් 1960 අගෝස්තු 15වර්ග ප්‍රමාණය• සම්පූර්ණ342,000 km2 (132,000 sq mi) (64 වෙනි)• ජලය (%)3.3ජනගහණය• 2023 ඇස්තමේන්තුව5,677,493[3] (116 වෙනි)• ඝණත්වය17/km2 (44.0/sq mi)දදේනි (ක්‍රශසා)2022 ඇස්තමේන්තුව• සම්පූර්ණ▼ඇ.ඩො. බිලියන 23.0[4] (150 වෙනි)• ඒක පුද්ගල▼ඇ.ඩො. 23.04,682 [4] (149 වෙනි)දදේනි (නාමික)2022 ඇස්තමේන්තුව• සම්පූර්ණඇ.ඩො. බිලියන 14.4 [4] (142 වෙනි)• ඒක පුද්ගල ඇ.ඩො. 2,945[4] (138 වෙනි)ගිනි (2011)40.2[5]මධ්‍යමමාසද (2021)0.571[6]මධ්‍යම · 153 වෙනිව්‍යවහාර මුදලමධ්‍යම අප්‍රිකානු CFA ෆ්‍රෑන්ක් (XAF)වේලා කලාපයUTC+1 (WAT)දින ආකෘතිදිදි/මම/වවවවරිය ධාවන මං තීරුවදකුණඇමතු
ම් කේතය+242අන්තර්ජාල TLD.cgකොංගෝ ජනරජය (ප්‍රංශ: République du Congo), කොංගෝ-බ්‍රසාවිල්, කොංගෝ ජනරජය[7][8] හෝ සරලව කොංගෝ ලෙසද හැඳින්වේ, මධ්‍යම අප්‍රිකාවේ කොංගෝ ගඟට බටහිරින් බටහිර වෙරළ තීරයේ පිහිටි රටකි. එය බටහිරින් ගැබොන්, එහි වයඹ දෙසින් කැමරූන් සහ එහි ඊසාන දෙසින් මධ්‍යම අප්‍රිකානු ජනරජය, ගිනිකොන දෙසින් කොංගෝ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ජනරජය, දකුණින් ඇන්ගෝලියානු කැබින්ඩා සහ නිරිත දෙසින් අත්ලාන්තික් සාගරයෙන් මායිම් වේ.මෙම කලාපය අවම වශයෙන් වසර 3,000 කට පෙර බන්ටු කතා කරන ගෝත්‍රිකයන් විසින් ආධිපත්‍යය දැරූ අතර, ඔවුන් කොංගෝ ගංගා ද්‍රෝණියට පිවිසෙන වෙළඳ සම්බන්ධතා ගොඩනඟා ගත්හ. කොංගෝව මීට පෙර සමක අප්‍රිකාවේ ප්‍රංශ යටත් විජිතයේ කොටසක් විය.[9] කොංගෝ ජනරජය 1958 නොවැම්බර් 28 වන දින පිහිටුවන ලද අතර 1960 දී ප්‍රංශයෙන් නිදහස ලබා ගන්නා ලදී. එය කොංගෝ මහජන සමූහාණ්ඩුව නමින් 1969 සිට 1992 දක්වා මාක්ස්වාදී-ලෙනින්වාදී රාජ්‍යයක් විය. 1992 සිට රටේ බහු-පක්ෂ මැතිවරණ පැවති නමුත්, 1997 කොංගෝ ජනරජයේ සිවිල් යුද්ධයේදී ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදීව තේරී පත් වූ රජයක් නෙරපා හරින ලදී. 1979 දී ප්‍රථම වරට බලයට පත් වූ ජනාධිපති ඩෙනිස් සසෝ න්ගුස