LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
කෝස් , ග්ලැක්ටෝස් හා ෆ්රුක්ටෝ ස් නම්වේ. මොනොසැකරයිඩයන්හි මුලික අණුක ව්‍යුහය (CH2O)n වේ.මෙහි n යනු තුන හෝ තුනට වැඩි අගයක් වන අතර මෙම මුලික අණුක ව්‍යුහයට වඩා සුළු වශයෙන් වෙනස් වන අණුද කාබෝහයිඩ්‍රේට නම්වේ. කෙසේ වුවද ෆෝමැල්ඩිහයිඩ වැනි මෙම මුලික අණුක ව්‍යුහය ඇති සංඝටකයක් කාබෝහයිඩ්‍රේට යන වදනෙහි ඉතාමත් නිරවද්‍යතාවයක් නොවුනද අත්දැකීම් බහුල නොවු ආධුනිකයෙකුට පවා කාබෝහයිඩ්‍රේටයක් වෙන්කොට හදුනාගැනීම අපහසු නොවේ. මොනොසැකරයිඩ අසීමිතව ආකාර කිහිපයකටම එකිනෙක බන්ධනය කළ හැකිවේ. බොහෝ කාබෝහයිඩ්‍රේට වර්ග මොනොසැකරයිඩ කාණ්ඩ කිහිපයක් හෝ එකක් ඉවත් වීමෙන් සෑදුණු විශේෂණය වු මොනොසැකරයිඩ වලින් සැදුම්ලත්ය. උදාහරණයක් ලෙසට DNA වල සංඝටකයක් වන ඩිඔක්සිරයිබෝස් රයිබෝස් වලද , විශේෂණය වීමක් N- ඇසිටයිල්ග්ලුකොසැමයින් යන නයිට්‍රජන් අන්තර්ගත ග්ලුකෝසය මගින් කයිටීන් සෑදීමද ගතහැකිවේ. කාබෝහයිඩ්‍රේට නාමකරණයේදී එය -ඕස් යන නමින් කෙළවරවේ.ප්‍රධාන වර්ගමොනොසැකරයිඩඩයිසැකරයිඩපොලිසැකරයිඩමොනොසැකරයිඩප්‍රධාන ලිපිය: මොනොසැකරයිඩ-         සරලතම කාබෝහයිඩ්‍රේටයයි.-         සරල සීනි ලෙස තනිව ක්‍රියාකිරීම හෝ ඩයිසැකරයිඩ හා ප
ොලිසැකරයිඩ එකක අණු ලෙස ක්‍රියා කරයි.-         මොනොසැකරයිඩ සදහා වන පොදු අණුක සුත්‍රය CnH2nOn ය.-         කාබන් පරමාණු සංඛ්‍යාව අනුව වර්ග කෙරෙයි.                              n = 3 ට්‍රයෝස               C3H6O3             (ග්ලිසරැල්ඩිහයිඩ්, Dihydrocsi acetone )                              n = 4 ටෙට්‍රෝස             C4H8O4             (Erythrose(rare in nature)n = 5 පෙන්ටෝස         C5H10O5           (Ribose, Deoxyribose, Ribulose )n = 6 හෙක්සෝස         C6H12O6           (Glucose, Fructose, Galactose)-         C == O කාබෝනයිල් කාණ්ඩයේ පිහිටීම අනුව වර්ග 2 කි.ඇල්ඩෝස - ග්ලූකෝස්, ගැලැක්ටෝස්·                    කීටෝස - ෆ්රක්ටෝස්C පරමාණුසංඛ්‍යාවපොදු නමඋදාහරණ3ට්‍රයෝසග්ලිසරැල්ඩිහයිඩ්4ටෙට්‍රෝසඑරිත්රෝස් (සුලබ නැත)5පෙන්ටෝසරයිබෝස්, රිබියුලෝස්6හෙක්සෝසග්ලූකෝස්, ප්රුක්ටෝස්, ගැලැක්ටෝස්මෙම ලිපිය කිසිදු මූලාශ්‍රයක් උපුටා දක්වන්නේ නැත. විශ්වාස කළ හැකි මූලාශ්‍ර වෙත වන උපහරණ එක් කිරීමෙන් මෙම ලිපිය වැඩි දියුණු කිරීමට උපකාර කිරීමට කාරුණික වන්න. මූලාශ්‍ර රහිත ප්
‍රකාශ අභියෝගයට ලක්වීමට සහ ඉවත් කිරීමට ඉඩ ඇත.මූලාශ්‍ර සෙවීම: "යාහූ!" – news '• පුවත්පත් • පොත් • scholar • JSTOR (2020 ජනවාරි) (මෙම පණිවිඩය ඉවත් කිරීම පිළිබඳ තොරතුරු)මෙම ලිපිය අනාථ ලිපියක් වන්නේ, වෙනත් කිසිම ලිපියක් මෙය වෙත නොබැඳෙන බැවිනි. කරුණාකර මෙම ලිපියට ආශ්‍රිත ලිපි වලින් සබැඳි එක්කරන්න; යෝජනා සඳහා සබැඳි සෙවීමේ මෙවලම භාවිතා කරන්න.  (2013 ජූනි)යාහූ! Inc.වර්ගයපොදුස්ථාපිතයSanta Clara, California, U.S.(March 1, 1995)ප්‍රාරම්භකJerry YangDavid Filoමූලස්ථානයSunnyvale, California, U.S.සේවා සරියWorldwideප්‍රධාන පුද්ගලයන්Roy J. Bostock (Chairman)Carol Bartz (CEO)කර්මාන්තයInternetComputer softwareනිෂ්පාදිතයන්See list of Yahoo products.ආදායම▼ US$ 6.324 billion (2010)මෙහෙයුම් ආදායම US$ 1.070 billion (2010)ලාභය US$ 1.232 billion (2010)මුළු වත්කම්▼ US$ 14.928 billion (2010)මුළු සමකොටස US$ 12.596 billion (2010)සේවකයන්13,600 (Q4 2010)උපාංගයන්List of acquisitions by Yahoo!වෙබ්අඩවියhttp://www.yahoo.comවිකුණනු ලබන්නේසැකිල්ල:NasdaqNASDAQ-100 ComponentS&P 500 Componentයාහූ වනාහි සෙවුම් පද්ධතියකි. යාහ
ූ!  Jerry Yang සහ David Filo විසින් 1994දී ප්‍රතිස්ථාපිත කරන ලද අතර 1995 මාර්තු 1 දින සංස්ථාපිත කරන ලදී.මෙම ලිපිය කිසිදු මූලාශ්‍රයක් උපුටා දක්වන්නේ නැත. විශ්වාස කළ හැකි මූලාශ්‍ර වෙත වන උපහරණ එක් කිරීමෙන් මෙම ලිපිය වැඩි දියුණු කිරීමට උපකාර කිරීමට කාරුණික වන්න. මූලාශ්‍ර රහිත ප්‍රකාශ අභියෝගයට ලක්වීමට සහ ඉවත් කිරීමට ඉඩ ඇත.මූලාශ්‍ර සෙවීම: "වියළි කළාපයේ පස" – news '• පුවත්පත් • පොත් • scholar • JSTOR (මෙම පණිවිඩය ඉවත් කිරීම පිළිබඳ තොරතුරු)හැඳින්වීම.පෘථිවියේ  ගොඩබිම් ප්‍රදේශය ගත්කල ඵය සෙන්ටිමීටර 3 සිට මීටර 3 දක්වා පමණ ඝනකමින් යුත් පස් තට්ටුවකින් වැසී ඇත.පසේ වැදගත්කම ගත්කල පැළෑටි සහ සත්වයින්ගේ පැවත්ම රඳා පවතින්නේ මේ පස් තට්ටුව මතයි.පස පිළිබඳ අවධානය යොමුවීම කෘෂිකර්මාන්තයට යොමුවු කාලය තරම්ම පැරණිය.පස පිළිබඳ විද්‍යාත්මක අධ්‍යයනය ආරම්භ වූයේ ඉතා මෑතකදීය.ඵහිදී මූලිකත්වය ගත්තේ ඩුකුෂෙව් ප්‍රමුඛ රුසියානු විද්‍යාඥයින් පිරිසකි.මොවුන්ට අනුව පස සකස්වීමට ප්‍රධාන සාධක 5ක් ඇත.1.මූලික ද්‍රව්‍ය2.භූ ලක්ෂණය3.කාලගුණය4.ජීවගෝලය5.කාලයගොනුව:Soil map Srilanka.jpgශ්‍රී ලංකාවේ පාංශුඵකී ආකාරයෙන් කෘෂිකර්මාන
්තයේදී ප්‍රධානතම සාධකය බවට පත් වන පස ලෙස අප හඳුනාගන්නේ පාංශුජනක ක්‍රියාවලීන්ගේ කාලාන්තරයක් තිස්සේ සිදුවන ක්‍රියාත්මකවීම් වල ප්‍රතිඵලයක් ලෙසයි.පාංශු වර්ගීකරණය.ශ්‍රී ලංකාවේ දැනට පාංශු වර්ගීකරණයන් අතර පිළිගන්නේ 1961දී මුවර්මන් සහ පානබොක්කේ යන අය විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද වර්ගීකරනයන්ය. ඔවුනට අනුව ශ්‍රී ලංකාවේ මහා පාංශු ගණ 14ක් දක්නට ලැබේ.ඵයින් පහත ඵ්වා වියළි කළාපයේ දක්නට  ලැබේ.1.රතු දුඹුරු සුදු කහවත්ත 1505 පිළිබඳ තොරතුරු අනාවරණය වී තිබේ පස2.රතු කහ ලැටසෝල්ස් පස3.ක්ෂාරීය නොවන දුඹුරුපස4.ග්‍රැමුසෝල්ස්5.අපරිණත දුඹුරු ලොම් පස6.ක්ෂාරීය සහ ලවණ පස7.දුර්වල ජල වහනයක් පවතින හියුමික් පස8.දියලු පස 9.රෙගොසෝල්ස් පසඅනෙක් කලාප 2ට සාපේක්ෂව වියළි කලාපය තුළ පාංශු වර්ග වැඩි ප්‍රමාණයක් දක්නට ලැබෙන අතර වියළි කළාපය පුරා ඵනම් මන්නාරම මුලතිවු ත්‍රිකුණාමලය, හම්බන්තොට, මොණරාගල, අනුරාධපුර,පුත්තලම,මඩකලපුව,පොතුවිල් වැනි ප්‍රදේශවල ව්‍යාප්තව ඇත.වියළි කලාපය තුළ භෝග වගාව සාරවත්ව සිදුකරයි. එහිදී කෘෂිකාර්මික යෝග්‍යතාවය පිළිබඳ සලකා බැලීමේදී සාම්ප්‍රධායික ගොවියෙකු පසක සාරවත් බව පිළිබඳව විමසා බලන්නේ භෝග නිෂ
්පාදන ශක්තිය උරා බැලීමෙනි. නමුත් ඉන් ඔබ්බට ගොස් බැලීමේදී වියළි කලාපයට සුවිශේෂී වු පස්වර්ග තුළ රසායනික හා කෘෂිකාර්මික යෝගයතාවක්ද පවතින බව වටහාගත හැක. බෙහෙවින් වැදගත් වන්නාවූ එහි පස් වර්ගයන්ගේ සශ්‍රීකත්ව ගුණාංග සහ ඒවායේ භෝග උත්පාදන ශක්තිය පහත පරිද්දෙන් දැක්විය හැක.රතු දුඹුරු පසවියළි කලාපයට ආවේණික වූ මෙම පස එහි භූමියෙන් විශාල ප්‍රදේශයක වයාප්තව ඇත. එනම්, අනුරාධපුර, පොළොන්නරුව,වව්නියාව හම්බන්තොට, මොණරාගල, හා යාබද දිස්ත්‍රික්ක වල දක්නට ලැබේ.මෙම පස,කැල්සියම් හා මැග්නීසියම් ඉතා සතුටු දායක ලෙස සපයන අතර ඒවාට ඉතා හොඳ කැටායන හුවමාරු  ධාරිතාවක්ද ඇත.නිවර්තන මට්ටමෙන් මෙම පසේ රසායනික සශ්‍රීකත්වය  ඉතා යෝග්‍ය යැයි සැලකිය හැක.මෙහි දුඹුරු වයනය හා ජල වහනයද ඉතා පුළුල් වගා පන්තියකට ගැලපේ.රතු දුඹුරු පසක භෝග උත්පාදක ශක්තිය ඉතා උසස්ය. එනම් පසේ ඉතා පුළුල් ලෙස  නිවර්තන ධාන්‍ය වර්ග, මුං ඇට, මෑ ආදිය තෙල් බීජ සහ ප්‍රධාන ආහාරයට අමතර ආහාර  සාරවත් අයුරින් වගා කළ හැක.උසස් ආර්ථික අගයකින් යුතු වගාවන් වියළි ඍතුවේදි පවා වගා කළ හැක.ක්වොට්ස් බොරළු තට්ටුව පළතුරු වැවීම සඳහා ඉතා ප්‍රයෝජනවත්ය.නයිට්‍රජන් හා ප
ොස්පේට් පොහොර භාවිතා කොට ඵලෝත්පාදක බීජ පාලනයත් නිරවද්‍ය    අස්වැද්දීමත් පාලන පුහුණුවත් තුළින් ඉහළ නිෂ්පාදන ඉසුළුමක් ද ලබා ගත හැක.රතු දුඹුරු පස හා සම්බන්ධ කහ දුඹුරු පස හා දුර්වල ජල වහනතා දියළු පස වී වගාව සඳහා වඩාත් ඵලදායි වේ.නිවැරදි ජල සම්පාදනයක් තුළින් වාර්තා පිහිටුවාලියහැකි තරම් ඵලදාවක් මෙම පසෙලබා ගත හැක.චූර්නමය නොවන දුඹුරු පසමෙය මධ්‍යස්ථ ගැඹුරකින් යුත් මනා ජල වහනයකින් යුතු පසකි.මඩකලපුව,අම්පාර,යන දිස්ත්‍රීක්ක වල රට අභ්‍යන්තරයට වන්නටද භූ දර්ශනයේ හොඳින් ජල වහනය වූ උස් බිම් වලද දක්නට ලැබේ.සතුටුදායක කැටායන හුවමාරු ධාරිතාවයක් සහිතය.වර්ෂා ජලයෙන් හෝ වාරිමාර්ග අනුසාරයෙන් කෙරෙන වී වගාවේදී ප්‍රධාන තැනක් ගනමනා ජල සම්පාදනයක් තුළින් සාර්ථක ප්‍රතිඵල නෙලා ගත හැක.රතු කහ ලැටසෝල්ස් පසතදින් ජීර්නය වූ මෙන්ම ඉතා තද වර්ණයෙන් යුත් පස් මේ ගනයට අයත්ය.මේ පස ඉතා ගැඹුරුය.*මනා ජල වහනයකින් යුතුය.මෙහි විශේෂත්වයනම් ගැඹුරු B මහලකින් යුක්ත වීමයි.B මහල 75-100 cm විය හැකිය. ‍C හා  B යන මහල් 2ම සමාන වයනයක් ඇත.මෙම පස් වර්ගය වර්ග කි.මී.1600 පමණ ප්‍රදේශයක ව්‍යාප්තව ඇත
.පුත්තලම සිට මුලතිව් දක්වා වෙරළබඩ පටියක මෙන්ම යාපනය අර්ධද්වීපයෙහිද මෙම පස දැකිය හැක.පොස්පරස් සහ පොටෑසියම් සැපයුම අතිශයින් කැල්සියම් සහ මැග්නීසියම් සැපයුම අතිශයින් සතුටුදායක වේ.රතු කහ ලැටසෝල්ස්  මෙන්ම උප ගනයට අයත් විශිෂ්ට භෞතික සශ්‍රීකත්වයකි.මෙම පස කුඩුවන සුළුය.රතු කහ ලැටසෝලික් දෙහි පවුලට අයත් වෘක්ෂලතා සඳහා ඉස්තරම් පසක් වේ.ආර්ථික වගාවක් වන කඡු වගාව සඳහා ඉතා යෝග්‍ය පසකි.ග්රැමුසෝල්ස්.පොටෑසියම් වැඩි ප්‍රමාණයක් ඇති අතර අතිශය සතුටුදායක කැල්සියම් සහ මැග්නීසියම් සැපයුමක් පවතී.ඵමෙන්ම බෙහෙවින් අධික කැටායන හුවමාරු ධාරිතාවක්ද තිබේ.ඵනිසා රසායනික සශ්‍රීකත්වය අතින් මෙය ඉතා යෝග්‍ය ඵකකි.ඉතා සතුටුදායක ලෙස වී වගා කළ හැකි අතර ඉන වැඩි අස්වැන්නක් ලබා ගත හැක.අපරිණත දුඹුරු ලොම් පස.මෙම පසේ කැල්සියම් හා මැග්නිසියම් සැපයුම සතුටුදායකය.මනා  කැටායන හුවමාරු ධාරිතාවක් තිබේ.ඉතා යෞවන පසක් බැවින් ඊට ඇත්තේ යෝග්‍ය රසායනික සශ්‍රීකත්වයකි.මෙහි රතු දුඹුරු පසක ආකාරයටම භෝග වගාව කළ හැක.‍රෙගොසෝල්ස් පසඵහි ඇති ඡීර්ණය විය හැකි ඛනිජ සමානුපාතය යෝග්‍ය සශ්‍රීකත්වයට නෑකම්
කියනු ඇත.මෙම පස භෞතික සශ්‍රීකත්වය අතින් පූර්ණය.තැන්නක හෝ ඉතා සුළු නිම්නෝන්නත භූමි දර්ශනයක ඇති වැලි සහිත රෙගොසෝල්ස් පස කජු වගාවට ඉතා අනර්ඝ වේ.තවද වඩා ඵලදායි පොල් වගාව මෙම පසේ සිදු කරයි.දියලු පසමෙම පස වී වගාව සඳහා ඉතාමත් යෝග්‍ය වන අතර වෙනත් ආහාර ද්‍රව්‍ය වගාවටද යොදාගත හැක.යාපනය දිස්ත්‍රීක්කය මෙහිදී විශේෂ වේ.මේ අඩවියත් බලන්නශ්‍රී ලංකාවේ පාංශු වර්ගීකරණය(Intel 80486DX2 මයික්‍රෝ ප්‍රොසෙසරය එහි ඇසුරුම සමඟ - නියම විශාලත්වය (12 x 6.75 mm)An Intel 80486DX2 CPU from aboveAn Intel 80486DX2 from belowමධ්‍යම සැකසුම් ඒකකයක් (CPU) නැතහොත් සකසනයක් යනු පරිගණක ක්‍රමලේඛ ක්‍රියා කරවිය හැකි තාර්කික යන්ත්‍රයකි. මෙම පුළුල් විග්‍රහය CPU පුළුල් ලෙස භාවිත වීමට පෙර විශාල ප්‍රමාණයෙන් පැවති මුල් පරිගණක රැසකටම පහසුවෙන් යෙදාගත හැකි වේ. අවම වශයෙන් 1960 දශකයේ පටන්වත් මෙම යෙදුම සහ එහි භාවිතයන් පරිගණක ක්ෂේත්‍රය තුළ භාවිත විය. CPU වල ආකාරය , නිර්මාණය හා ක්‍රියාත්මක කිරීම පෙර නිදසුන්වල සිට චමත්කාරජනක ලෙස වෙනස් වී ඇති නමුත් ඒවායේ මූලික ක්‍රියාකාරකම් බොහෝ දුර
ට  සමාන ලෙස පවතී.මුල් කාලීන CPU සාමාන්‍යයෙන් එක් වර්ගයක පරිගණකයකට වූ විශාල කොටසක් ලෙස නිර්මාණය කෙරුණි. කෙසේ නමුත් විශේෂ අවශ්‍යතා සඳහා භාවිතාවන CPU නිර්මාණය කිරීමේ ‍මෙම මිළ අධික ක්‍රමය තනි හෝ වඩා වැඩි අරමුණු සදහා සුදුසු වන සැකසුම් (Processors) නිෂ්පාදනය පුළුල් වීමට මාර්ගය සැකසුවේය.  විවික්ත ට්‍රාන්සිස්ටර, සුපිරි පරිගණක සහ මිනි පරිගණක යුගයේ ක්‍රමයෙන් මෙම ප්‍රමතකරණ ක්‍රියාදාමය ආරම්භ වූ අතර සංගෘහිත පරිපථ ප්‍රචලිත වීමත් සමඟ එය වඩාත් සීඝ්‍ර තත්වයට පත් විය. CPU වල කුඩාකරණය හා ප්‍රමිතිකරණය යන දෙක, ගණනය කිරීමේ යන්ත්‍රවල සීමාකාරී භාවිතයෙන් පිටතට ගොස් නවීන ජීවිතයේ මෙම අංකිත උපකරණ භාවිතා කිරීම වර්ධනය කර තිබේ. නවීන ක්ෂුද්‍ර සකසනය (Micro Processor) මෝටර්  රියවල සිට ජංගම දුරකතන හා සෙල්ලම් බඩු දක්වා වූ සෑම දේකම භාවිතා වේ.මධ්‍යම සැකසුම් ඒකකයෙහි (CPU) ඉතිහාසයEDVAC, one of the first stored program computersවර්තමානයේ පවත්නා මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක (CPU) ඇති පරිගණක වල තත්ත්වයට පැමිණීමට පෙරාතුව, ENIAC ආදී පරිගණක එකිනෙකට වෙනස් කටයුතු සිදු කිරීම සඳහා නැවත නැවත භෞතික රුහැන්ගත කිරීමට සිදුවිය. මෙම පරි
ගණක බොහෝවිට “ස්ථාවර ක්‍රම ලේඛිත පරිගණක” ලෙස හඳුන්වනු ලැබුවේ ‍ඒවා හැමවිටම එකිනෙකට වෙනස් වැඩසටහන් ධාවනය කිරීම වෙනුවෙන් භෞතිකව නැවත හැඩගැස්මක් කළ යුතු වු නිසාය. “මධ්‍යම සැකසුම් ඒකකය (CPU)” යන යෙදුම පොදුවේ මෘදුකාංග (පරිගණක ක්‍රමලේඛ) ක්‍රියාකරවීමට නිපදවා ඇති උපකරණයක් ලෙස සලකන බැවින්, මධ්‍යම සැකසුම් ඒකකය(CPU) ලෙස නිරවද්‍යවම හඳුන්වා දියහැකි මුලිකම උපකරණය ‍සහිත ක්‍රමලේඛ පරිගණකවල ආගමනයත් සමඟ කරළියට පිවිසියේය.ආචිත ක්‍රමලේඛ (stored-program) පරිගණකයේ අදහස් ENIAC සැලසුම් කරන විටත් පැවතිණි. නමුත් එය ආරම්භයේදීම අත්හැර දැමුවේ පරිගණකය ඉතා ඉක්මණින් නිමකිරීමේ අරමුණෙනි. 1945 ජුනි 30 දී,  ENIAC  පරිගණකය සම්පුර්ණයෙන් නිමකිරීමටත් පෙරාතුව, ජෝන් වැන් නියුමැන් නම් ගණිතඥයා විසින්  “First Draft of a Report on the EDVAC “නම් වු පත්‍රයක් ප්‍රකාශයට පත් කර බෙදා හැර තිබිණි. එය 1949 අගෝස්තුවේදී නිම කිරීමට නියමිත ආචිත ක්‍රමලේඛ පරිගණකයක දළ සටහනක් විස්තර කිර තිබිණි(Van Neumann 1945). EDVAC  සැලසුම් කර තිබු‍නේ විවිධාකාරයේ උපදෙස් (හො මෙහෙයුම්) නිශ්චිත සංඛ්‍යාවක් ඉටු කිරීම සඳහාය. මෙම උපදෙස් සමහරක් EDVAC ධාවනය කිරීම සඳහා අවශ
්‍ය ඵලදායී ක්‍රමලේඛ නිර්මාණය කිරීම සඳහා සංයුක්ත කර ගත හැකි විය. විශේෂයෙන්ම  EDVAC සඳහා රචිත ක්‍රමලේඛයන් ස්ථාපිත කර තිබුණේ අධිවේග පරිගණක මතකයකය. මෙය පරිගණකයේ භෞතික රුහැන්ගතකරණයෙන් සඳහන් කර ඇති ක්‍රමවේදයට සාපේක්ෂව වෙනස්ය. මෙය EDVAC හි තිබු සැලකිය යුතු තරමේ අඩුපාඩුවක් මැඩපැවැත්වීමට හේතු පාදක විය. එනම් නව කාර්යයන් සිදුකිරීම සඳහා නැවත හැඩගැස්වීමට සිදුවන කාලය හා ශ්‍රමය විශාල වශයෙන් අඩු වීමයි. වැන් නියුමැන්ගේ සැලසුමත් සමඟ මෙතෙක් බරපතල ගැටලුවක්ව තිබු EDVAC  හි ධාවනය කරමින් තිබු ක්‍රමලේඛනයන්ගේ මෘදුකාංගයක් වෙනස් කිරීම, සරලවම පරිගණක මතකයේ අන්තර්ගතය වෙනස් කිරීමෙන් පහසුවෙන් සිදුකල හැකි විය. සිය ප්‍රමුඛතම සැලසුමක් වන EDVAC නිර්මාණ කිරීම හේතුවෙන් ආචිත ක්‍රමලේඛන පරිගණක සැලසුම් කිරීමෙහිලා වැන් නියුමැන්හට සුවිශේෂි කීර්තියක් හිමි වු අතර, ඔහුට පෙර  කොන්රුඩ් සු(z)ස් වැන්නවුන්ද ඒ ආකාරයෙන්ම අදහස් යෝජනා කර තිබිණි. මීට අමතරව Harvard Mark I හි Harvard නිර්මාණ ශිල්පයද ‍ඉලෙක්ට්‍රොනික මතකය වෙනුවට සිදුරු කල කඩදාසි පටි භාවිතයෙන් ආචිත ක්‍රමලේඛන  සැලසුමෙන් හොඳ ප්‍රයෝජනයක් ලබා ගත්තේය.  වැන් නියුමැන්ගේ ආකෘතිය හා Harvard
නිර්මාණ ශිල්පිය අතර ප්‍රධාන වෙනස ලෙස සැලකිය හැක්කේ දෙවැන්න මධ්‍යම සැකසුම් ඒකකයේ (CPU) උපදෙස් හා දත්ත ගබඩා කිරීම හා හැසිරවීම වෙන් වෙන්ව සැලකීම වන අතර, පළමුවැන්න කාර්යයන් දෙකම සඳහා එකම මතක අවකාශය භාවිතා කිරීමයි. ‍බොහෝමයක් නුතන පරිගණක සැලසුමෙන් වැන් නියුමැන්ගේ ආකෘතිය වන මුත්  Harvard  ආකෘතියේ මුලිකාංගද පොදුවේ ඒවායේ දැක ගැනීමට පුළුවන.සංඛ්‍යාංක (digital)  උපාංග වීම හේතුවෙන් සියලුම මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක (CPU)  විවික්ත අවස්ථා සමඟ කටයුතු කරන අතර එමනිසා ඒවා සඳහා කිසියම් ආකාරයක අවස්ථා අතර හුවමාරු වීමේ අවයවයක් තිබීම මෙම තත්ත්ව වෙන් වෙන්ව හඳුනාගැනිම සඳහා අත්‍යවශ්‍ය වේ. ට්‍රාන්සිස්ටරයට වාණිජමය වටිනාකමක් ලැබීමට පෙරාතුව, විද්‍යුත් ප්‍රතියෝජක හා රික්තක නල බොහෝවිට අවස්ථා හුවමාරු අවයව ලෙස භාවිතා විණි. මීට පෙර පැවැති පුර්ණ වශයෙන් ‍යාන්ත්‍රික සැලසුම් වලට සාපේක්ෂව මේවායේ පැහැදිලි වේග පරිමාණ වෙනසක් ඇතත්, ඒවායේ විශ්වාසීභාවය එතරම් ‍ හොඳ මට්ටමක් නොවිණි. මේ සඳහා උදාහරණයක් ලෙස ප්‍රතියෝජන මඟින් සරල ධාරා අනුක්‍රමික තර්ක පරිපථ සෑදීමේදී ඇතිවන ස්පර්ශය පොළා පැනීම නමැති (contact bounce) දුෂ්කරතාවය  මඟහැරවීමට අමතර දෘඩාංග
අවශ්‍ය වීම සැලකිය හැක. රික්තක නලයක ස්පර්ශය පොළා පැනීම තත්ත්වයට පත්වීමට ඉඩක් නොමැති නමුත් ඒවා පූර්ණ සක්‍රීය තත්ත්වයට පත් වීමට පෙර නියමිත උෂ්ණත්වයකට ගෙන ආයුතු අතර ක්‍රමයෙන් එය අඩු වී අක්‍රිය වී යයි. සාමාන්‍යයෙන් නලයක ක්‍රියාකාරිත්වය නැවතුනු විට මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක (CPU)  පිරික්සා බැලීමෙන් අක්‍රිය වු කොටස හරහා ගෙන එය නැවත ප්‍රිතිස්ථාපනය කිරීම සිදු කෙරේ.  එම නිසා මුලික ඉලෙක්ට්‍රෝනික (රික්ත නල මුලික වු ) පරිගණකයන් සාමාන්‍යයෙන්  විද්‍යුත් යන්ත්‍ර (ප්‍රතියෝජක මුලික වු) පරිගණක වලට වඩා වේගවත්, නමුත් විශ්වාසනීයභාවය තරමක් අඩු ඒවා ලෙස සැලකේ.  EDVAC ආදී නාල පරිගණක සාමාන්‍යයෙන් පැය 8 කට වරක් අක්‍රීය වීමක් කරා නැඹුරු  විය හැකි මුත්, Harvard Mark I ආදී ප්‍රතියෝජක පරිගණක (මදවේග නමුත් පෙරාතුව) අක්‍රීය තත්ත්වයට පත්වුයේ ඉතා කලාතුරකිනි.  (Weik 1961:238) අවසානයේ නාල මුලික පරිගණක ප්‍රමුඛ ස්ථානයකට පැමිනියේ, එමඟින් සැපයුන සුවිශේෂි වේග වාසිය විශ්වාසය පිළිබඳ දුෂ්කරතාවලට වඩා වැදගත් වු බැවිනි. බොහෝමයක් පැරණි සම මුහුර්තක මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක (CPU) නූතන ක්ෂ්‍රදු ඉලෙක්ට්‍රොනික සැකසුම් වලට සාපේක්ෂව අඩු ස්පන්ද වේගයකින් ධ
ාවනය විය. (ස්පන්ධ වේග පිළිබඳ සාකච්ඡාවක් සඳහා පහත බලන්න) 100 Khz 4 MHz ස්පන්ද සංඥා සංඛ්‍යාතයක් මේ කාලයේදී බොහෝ සුලබ වු අතර ඒවා ගොඩනගන ලද හුවමාරු අවයවයන්ගේ වේගයන් මත විශාල වශයෙන් සීමා විය.ට්‍රාන්සිස්ටර සහ සංගෘහිත පරිපථ CPUඅණුසකසුඉන්ටෙල් 8742 හි සංගෘහිත පරිපථයකි. 12MHz ක්‍රියාකරන CPU එකක් , බයිට් 128 ක RAM , බයිට් 2048 ක EPROM  හා 1/10 එකට චිපයේ ඇති බිට් 8ක ක්ෂුද්‍ර පාලකයකි.ඉන්ටෙල් 80486 DX2  මයික්‍රො ප්‍රොසෙසරය සෙරමික් PGA  ඇසුරුමක් තුල1970 දී මයික්‍රො ප්‍රොසෙසරය හදුන්වාදීම CPU සැලසුම් කිරීමට හා නිෂ්පාදනයට සැලකිය යුතු බලපෑමක් සිදු කළේය. 1970 දී ප්‍රථම මයික්‍රො ප්‍රොසෙසරය (intel 4004) හා 1974 දී ප්‍රථම විශාල ලෙස භාවිතා කළ මයික්‍රො ප්‍රොසෙසරය (Intel 8080)  හදුන්වාදීමේ සිට මෙම වර්ගයේ CPU එකකුත් සියලු මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක (CPU) නිෂ්පාදන ක්‍රම අභිබවා යාමට සමත් විය. එම කාලයේ මේන්ෆ්‍රේට් (Mainframe) හා මිනි කම්පියුටර (minicomputer) නිෂ්පාදකයන් ඔවුන්ගේ පැරණි පරිගණක සැලසුම් ශිල්ප ආකෘති වැඩි දියුණු කිරීමට (upgrade) වෙළද නාම යටතේ (හිමිකම් සහිත) 1C දියුණු කිරීමේ වැඩසටහන් දියත
් කළ අතර ඔවුන්ගේ පැරණි දෘඩාංග හා මෘදුකාංග සමග පසු ගැළපුම් වන මයික්‍රොප්‍රොසෙසර නිෂ්පාදනය කරන ලදී. වර්තමානයේ බහුලව ඇති පුද්ගලික පරිගණකවල ආගමන හා විශාල සාර්ථකත්වයක් සමග CPU  යන්න දැන් බොහෝ විට ව්‍යවහාර වන්නේ මයික්‍රොප්‍රොසෙසර භාවිත සඳහාය.පෙර පරම්පරාවේ CPU පරිපථ පුවරු එකක් හෝ කිහිපයක් මත එකිනෙකට වෙන් වෙන්ම පවතින ලෙස සහ කුඩා සංගෘහිත පරිපථ (IC) ගණනාවකින් යුක්තව නිර්මාණය කරන ලදී. නමුත් CPU  නිෂ්පාදය කරන්නේ IC ඉතා කුඩා ප්‍රමාණයක් යොදාගෙනය. (සාමාන්‍යයෙන් එකක් පමණක්) , තනි අච්චුවක් යොදාගෙන නිෂ්පාදනය කරන නිසා ප්‍රමාණයෙන් කුඩාවන CPU වල ද්වාර පරපෝෂිත ධාරිතාව (gate parasitic capacitance) අඩු වීම වැනි භෞතික සාධක නිසා වඩා වේගවත් මාරු වීමේ කාල ලැබී ඇත. මේ නිසා සම මුහුර්තිත (syn chronons) මයික්‍රොප්‍රොසෙසරවලට මෙගා හර්ට්ස් 10 සිට ගිගාහර්ට්ස් කිහිපයක් දක්වා පරාස ගතවන ස්පන්ද සීග්‍රතා (Clock rate) ඇත. අතිරේකව IC මත ඉතා කුඩා ට්‍රාන්සිස්ටර නිර්මාණය කිරීමේ හැකියාව වැඩිදියුණු වී ඇති හෙයින් තනි CPU  එකක් මත ට්‍රාන්සිස්ටර ගණන හා සංකීර්ණතාව ක්‍රමානුකූලව වැඩි‍වී ඇත. මෙම පුළුල්ව නිරීක්ෂිත ප්‍රවණතාව “මුවර්ගේ නීතිය”
(Moore’s law) මඟින් විස්තර කරයි. CPU  හි සංකීර්ණත්වයේ වර්ධනය පිළිබද වඩාත්ම නිවැරදි අනාවැකිකරුවා වන්නේ මූර්ගේ නීතියයි.CPU වල සංකීර්ණතාව , ප්‍රමාණය , නිෂ්පාදනය හා සාමාන්‍ය ආකාරය පසුගිය වසර 60 තුළ විශාල ලෙස වෙනස් වී ඇතත් මූලික සැකැස්ම හා ක්‍රියාකාරීත්වය වෙනස්ව ඇත්තේ ඉතා සුළු වශයෙනි. වර්තමානයේ ඇති CPU බොහොමයකට පාහේ ඉතා නිරවද්‍ය ලෙස‍ “වොන් නියුමාන්” (Von Neumann) ගබඩාගත - ක්‍රමලේඛ යන්ත්‍රන ලෙස විස්තර කළ හැකිය. පෙර සඳහන් කරන ලද මූර්ගේ නීතිය දිගින් දිගටම සත්‍ය ලෙස රදා පවතින නිසා සංගෘහිත පරිපථ ට්‍රාන්සසිස්ටර තාක්ෂණයේ සීමා ගැන විවිධ සංකල්ප මතුවෙමින් පවතී. ඉලෙක්ට්‍රොනික ‍ද්වාර (electronic gates) අධික ලෙස කුඩා කිරීම ඉලෙක්ට්‍රෝන සංරචණ (electromigration) හා උප සීමක කාන්දුව (subthreshold leakage) වැනි සංසිද්ධිවල බලපෑම වඩාත් කැපී පෙනීමට හේතු වී ඇත. මෙම නව සංකල්ප පර්යේෂකයන්ට ක්වොන්ටම් පරිගණක වැනි පරිගණක ක්‍රම පිළිබද පර්යේෂන පැවැත්වීමට හේතුවන හේතු සාධක අතර ඇති අතර අනුවර්තී වාදයේ (parallelism) භාවිතා වන සම්භාව්‍ය වොන් නියුමාන් ආකෘතිය ප්‍රයෝජනවත් බව වැඩි කිරීමට හේතු වී ඇත.මධ්‍යම සැකසුම් ඒකකයෙහි උපදෙස
් මට්ටමේ සමාන්තරතාවයසමාන්තරතාව උත්සන් කළ හැකි සරලම ක්‍රමයක් වන්නේ මුල් උපදෙස් ක්‍රියා කරවීම හා නිමවීමට පෙර උපදෙස් ආහරනය කිරීමේ හා විකේතනය කිරීමේ මුල් පියවර ගැනීමයි. මෙය උපදෙස් නල මාර්ගකරණය නැමති ශිල්පීය ක්‍රමයේ සරලම ආකාරය වෙයි. මේ සඳහා සියළුම නවීන පොදු කාර්ය මධ්‍යම සැකසුම් ඒකකයක්ම (CPU) පාහේ යොදා ගැනේ. නල මාර්ගකරණය මඟින් ක්‍රියා කරවීම වි‍විධ අවධි වලට වෙන් කරන බැවින් එක් අවධියකදී, එක් උපදෙසකට වඩා ක්‍රියා කරවීමට අවස්ථාව ලැබේ. උපදෙස්  ක්‍රියා කරවා නළ මාර්ගයෙන් ඉවත් කෙරෙන තෙක් එක් එක් අවධියේදී වඩ වඩා පුර්ණ කිරීම සිදු කරන බැවින් මෙම වෙන් කිරීම එක්ලස් පෙළකට සමාන කල හැකි වේ.කෙසේ වෙතත් නළ මාර්ගකරණයෙන් සිදුවන මුල් මෙහෙයුමක ප්‍රතිඵලය ඊළඟ මෙහෙයුම නිම කිරීමට අවශ්‍ය වන අවස්ථා ඇති වීමට පුළුවන. මෙම තත්ත්වය දත්ත ආයත්තතා ගැටුම ලෙස හැඳින්වේ. මෙවැනි තත්ත්ව මැඩ පැවැත්වීමට හැකි ආකාරයක් උදා වුවහොත් උපදෙස් නළ මාර්ගයේ කොටසක් පමා කිරීම සඳහා අතිරේක පරිපථාවලියක් අවශ්‍ය වෙයි. ඒ නිසා නළ මාර්ගස්ථ සකසනය (subscalar) ඊට වඩා සංකිර්ණ වේ. (නමුත් සුවිශේෂ ලෙස සංකිර්ණ නොවේ). නළ මාර්ගයක සකසනයක අදීශ තත්වයට ඉතාමත්
ලන්විය හැකි අතර නිෂේධනය විය හැක්කේ නළ මාර්ග හදිසියේ නතර වීමෙන් පමණි. (උපදෙස් එක් අවදියකදී එක් ස්පන්දන චක්‍රයකට වඩා ගැනීමෙනි)සරල සුපිරි නලමං. By fetching and dispatching two instructions at a time, a maximum of two instructions per cycle can be completed.උපදෙස් නල මාර්ගය පිළිබඳ අදහස තවදුරටත් වැඩිදියුණු කිරීමෙන් මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක (CPU) අංගයන්හි අභාවිත කාලය තවදුරටත් අවම කරන ක්‍රම දියුණු වීමට මඟ පෑදිනි. සුපිරි අදීශ ලෙස හඳුන්වන සැලසුම් වල දිගු උපදෙස් නල මාර්ග හා බහු සර්වසම ක්‍රියාකරවන ඒකක අඩංගු වේ. සුපිරි අදීශ නල මාර්ග බහු උපදෙස් ප්‍රමාණයක් කියවා ඒවා  සන්දේශය (dispatcher) වෙත යවන අතර, උපදෙස් සමාන්තරව එක විටම ක්‍රියා කරවිය හැකිද, නැද්ද  යන්න තීරණය කරන්නේ ඒවා ‍මඟිනි. එසේ නම් ඒවා ක්‍රියාකරවන තිබෙන ඒකක වෙත යැවෙන අතර, මෙමඟින් උපදෙස් කිහිපයකට එකවර ක්‍රියා කරවීමේ හැකියාව ලැබේ. සමස්ථයක් ලෙස ගත් විට සුපිරි අදිශ මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක (CPU) මඟින් ක්‍රියා කරවන ඒකක වෙත එකවිට යැවිය හැකි උපදෙස් ප්‍රමාණය වැඩිවත්ම, වැඩි උපදෙස් ප්‍රමාණයක් එක් චක්‍රයකදී සම්පුර්ණ කර ගත හැකිවේ. සුපිරි අදීශ මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක (
CPU) නිර්මිතය සැලසුම් කිරීම ගත්විට අපහසුම කාර්යය වන්නේ  සන්දේශකය (dispatcher)  නිර්මාණය කිරීමයි. සන්දේශකයට (dispatcher)  කුමන උපදෙස් සමාන්තරව ක්‍රියා කරවිය හැකි දැයි ඉක්මනින් හා නිවැරදිව නිර්ණය කළ හැකි විය යුතු අතරම, උපරිම ක්‍රියාකරවන ඒකක ගණනක් කාර්ය බහුලව තැබෙන ආකාරයට එම උපදෙස් යැවිය යුතුය. මේ සඳහා උපදෙස් නල මාර්ගය ඉක්මනින් පිරිවය යුතු අතර, මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක (CPU) හැඹිලියේ සැලකිය යුතු කොටස් ප්‍රමාණයක් සුපිරි අදීශ නිර්මිතය යොදා ගැනීමේ අවශ්‍යතාව වැඩි කරයි. එසේම ඉහල මට්ටමක කාර්ය සාධකයක් ‍පවත්වා ගැනීම උදෙසා ශාඛා අනාවැකිය (branch prediction), විචාරාත්මක සම්පාදනය (speculative execution) සහ ක්‍රියා විරහිත සම්පාදනය(out-of-order-execution) වැනි උපද්‍රව මඟහැරිම් ශිල්පීය ක්‍රම යොදා ගැනීම තීරණාත්මක වේ. කොන්දේසි සහගත උපදෙස් මඟින් කුමන ශාඛාවක් ‍(හෝ පථයක්) ගනීදැයි අනුමාන කිරීමට උත්සාහ කිරීමෙන් මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක හට කොන්දේසි සහගත උපදෙසක් නියම කරන තුරු මහත් ‍නල මාර්ගයම නවතා බලා සිටි මුළු වාර ගණන අඩු කරගත හැකි වේ. කල්පිත ක්‍රියාකරවීම මඟින් කොන්දේසි සහගත මෙහෙයුම් අවසානයේ අවශ්‍ය වන හෝ නොවන කේත කොටස් ක්‍
රියා කරවීමෙන් බොහෝ විට ප්‍රමාණවත් කාර්ය සාධන වර්ධනයක් ලබා දේ. අපිළිවෙලට ක්‍රියා කරවීම මඟින් යම් ප්‍රමාණයකට උපදෙස් ක්‍රියා කිරීමේ පිළිවෙල නැවත සැකසීමක් සිදුවන අතර, දත්ත ආයත්තතාවයන් මඟින් ඇතිවන ප්‍රමාද අඩු කර ගත හැකිවේ.මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක (CPU)හි කොටසක් සුපිරි අදීශ හා කොටසක් එසේ නොවන අවස්ථාවකදී එම සුපිරි අදීශ නොවන කොටසට උපලේඛනය කිරීම නතර වීම නිසා කාර්ය සාධනය අතින් පාඩු විදීමට සිදුවේ. මුල්   Intel Pentium(P5)  හට එකකින් එක කාල චක්‍රයකදී එක් උපදෙසක් ප්‍රතිග්‍රහණය කරන සුපිරි අදීශ අංක ගණිතය තර්ක ඒකක දෙකක් තිබු නමුත්, එහි FPU හට එක් කාල චක්‍රයකදී එක් උපදෙසක් ප්‍රතිග්‍රහණය කළ ‍නොහැකි විය. එමනිසා  Intel Pentium(P5) නිඛිල අතින් සුපිරි අදීශ වු අතර, ඉපිලෙන ලක්ෂ්‍ය අතින් සුපිරි අදීශ නොවීය. Intel හි Pentium නිර්මිතියට අනුප්‍රාප්තිකයාවු  P6  හි ඉපිලෙන ලක්ෂීය විශේෂාංග වලට සුපිරි අදීශ හැකියාව එක් කර තිබු අතර, එම නිසා ඉපිලෙන ලක්ෂීය උපදෙස් ක්‍රියා කරවීමෙහි සුවිශේෂී වර්ධනයක් සලසවා ගත හැකිවිය.සරල නල මාර්ගකරණය හා සුපිරි අදීශ සැලසුම් යන දෙකම මඟින් මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක (CPU) හි උපදෙස් මට්ටමේ සමාන්තරතාවය (ILP)
වර්ධනය කරයි. එමෙන්ම තනි සකසනයකට, චක්‍රයකට එක් උපදෙසක් ඉක්මවන සීඝ්‍රතාවයකින් උපදෙස් ක්‍රියා කරවීමට අවස්ථාව ලැබේ. බොහෝ නවීන මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක සැලසුම් යම්දුරකට සුපිරි අදීශ වන අතර, පසුගිය දශකයෙහි සැලසුම් කල පොදු කාර්ය මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක සියල්ලම පාහේ සුපිරි අදීශ වේ. පසුගිය වසර වලදී ඉහළ  ILP පරිගණක සැලසුම් කිරීමට තිබු ප්‍රමුඛතාවය මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක දෘඩාංග වලින් ඉවත් කොට එහි මෘදුකාංග අතුරු මුහුණතකට හෝ ISA වෙත ලබාදී ඇත. ඉතා දිගු උපදෙස් පද (VLIW) මුලෝපාය මඟින් සමහර ILP හට ඍජුව මෘදුකාංග මඟින් ගම්‍යමාන වීමට ඉඩ සැලසේ. එමඟින් මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක මඟින් ILP හුවා දැක්වීමට කල යුතු වැඩ ප්‍රමාණය අඩු කරන අතර මේ හේතුවෙන් සැලසුමෙහි ඇති සංකීර්ණතාව අඩු වේ. ස්පන්ද සීඝ්‍රතාවබොහොමයක් CPU හා අනුක්‍රමික තාර්කික උපාංග ස්වභාවයෙන්ම සමමුහුර්තිත වේ. එනම් ඒවා නිර්මාණය කර ඇත්තේ සමමුහුර්ත කරණ සංඥාවක් පිළිබඳ උපකල්පනයක් මත ධාවනය වන ලෙසයි. ස්පන්ද සංඥාව ලෙස හඳුන්වන මෙය සාමාන්‍යයෙන් ආවර්තිත හතරැස් සංඥාවක ආකාර ‍ගනී. CPU හි බොහොමයක් පරිපථවල විවිධ අංශවල විද්‍යුත් සංඥාව චලනය වන උපරිම කාලය ගණනය කිරීමෙන්, CPU සැලසුම්කරු
වන්ට ස්පන්ද සංඥාව සඳහා සුදුසු ආවර්තය තෝරා ගත හැක.මෙම ආවර්තය අන්ත බරපතල අවස්ථාවලදී සංඥාවට යෑමට හෝ ව්‍යාප්ත වීමට ගතවන කාලයට වඩා වැඩි විය යුතුයි. අන්ත තත්වයේ ව්‍යාප්ති සීමාවට වඩා සැලකිය යුතු තරම් වැඩි අගයකට ස්පන්ද ආවර්තය සකස් කිරීමෙන් මුලු CPU එක  හා උස පහත් වන සප්න්ද සංඥාවේ මුළු අවට දී එය දත්ත හසුරවන ආකාරය නිර්මාණය කළ හැකි වේ. විශේෂිතවම මෙහි දී සැලසුම් කිරීමේ අංශයෙන් හා සංරචක ගැනුම් අංශයෙන් යන අංශ දෙකේම CPU සරල වීමේ වාසිය ලැ‍බේ. කෙසේ නමුත් මෙහි අවාසියක් වන්නේ CPU හි සමහරක් අවයව වලට වඩා වේගයෙන් ක්‍රියා කළ හැකි වුවත් මුලු CPU ට එහි මන්දගාමීව අවයවය තෙක් බලා සිටිය යුතු වීමයි. මෙම සීමා කිරීම් CPU අනුවර්තීවාදය ඉහල නැංවීමේ විවිධ ක්‍රම මඟින් විශාල ලෙස හානි පූර්ණයට ලක් වේ.(පහත බලන්න)කෙසේ නමුත් නිර්මිත දියුණු වීම් පමණක්, විශ්වීයම සමමූර්තිත CPU වල සියලු දුබලතා නිරාකරණය නොකරයි. උදාහරණයක් ලෙස ස්පන්ද සංඥාවක් අනෙක් ඕනෑම විද්‍යුත් සංඥාවක පමාවට හේතු වේ. සංකීර්ණ CPU වල අධි ස්පන්ධ සීඝ්‍රතා , මුළු ඒකකය පුරාම ස්පන්ද සංඥාව කලාවේ (සමමූර්තිත) පිහිටුවා ගැනීම අපහසු කරවයි. මෙය CPU හි දෝශ ක්‍රියාකාරීත්වයට ප්‍රමාණ
වත් වන තනි සංඥාවක ප්‍රමාද වීම වැළැක්වීම සඳහා සමාන බහු ස්පන්ද සංඥා ඇති කරවීමට බොහොමයක් නූතන CPU මෙහෙය වීය. ස්පන්ද සීඝ්‍රතාව වැඩි වීමේ තවත් ප්‍රධාන ප්‍රශ්නයක් වන්නේ CPU මඟින් උත්පාදනය වන තාප ප්‍රමාණයයි. නිතර වෙනස් වන ස්පන්ද, බොහොමයක් උපාංග ඒවා ඒ අවස්ථාවේ දී භාවිතා වේ ද යන්න නොසලකා ක්‍රියාත්මක වීමට සලස්වයි. සාමාන්‍යයෙන් ක්‍රියාත්මක උපාංගයක් එය ස්ථිතික අවස්ථාවේ ඇති විට දී ට වඩා වැඩි ශක්තියක් භාවිතා කරයි. එම නිසා ස්පන්ද සීඝ්‍රතාව වැඩි වීමත් සමඟ CPU තාප විමෝචනය ද වැඩි වන අතර එම නිසා වඩා කාර්යක්ෂම සිසිලන පද්ධතියක් අවශ්‍ය වේ.අනවශ්‍ය උපාංග ක්‍රියාත්මක වීම වැළැක්වීමේ එක් ක්‍රමයක් ස්පන්ද ද්වාරකරණය (clock gating) ලෙස හඳුන්වයි. එහි දී සිදු කෙරෙනුයේ අනවශ්‍ය උපාංගවලට ස්පන්ද සංඥාව කපා හැරීමයි. (වඩාත් නිරවද්‍යව ඒවා ක්‍රියා විරහිත කිරීම) කෙසේ නමුත් මෙය ක්‍රියාත්මක කිරීමට අපහසු ලෙස සැලකෙන නිසා ඉතා අඩු  බල සැලසුම්වල හැර පොදු භාවිතයේ දක්නට නැත. විශ්ව ස්පන්ද සංඥාවේ සමහරක් ගැටලුවලට විසඳුම් සෙ‍වීමේ තවත් ක්‍රමයක් වනනේ සියල්ල සමඟම ස්පන්ද සංඥාව ඉවත් කිරීමයි. ස්පන්ද සංඥාව ඉවත් කිරීම සැලසුම් කිරීමේ ක්‍රියාවලිය වඩ