LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
ින් චිත්‍රපටය නිපදවා ඇත. මරණයේ මාවත ලෙසද හැඳින්වුණු බුරුම දුම්රිය මාර්ගයේ, එක්තරා පාලමක් ඉදිකිරිම පාදක කරගනිමින් දිවෙන චිත්‍රපටයේ කතාව ප්‍රබන්ධයකි. මෙහි රූ ගත කිරීම්  1950  දශකයේදී  ලංකාවේ කිතුල්ගල ආසන්නයේ කැළණි ගඟ ආශ්‍රිතව සිදුකර ඇත. [4]30 වන ඇකඩමි සම්මාන උළෙලේ (1958) දී හොඳම චිත්‍රපටය, හොඳම නළුවා ඇතුළු සම්මාන 7 ක් දිනා ගැනීමට මෙම චිත්‍රපටය සමත් විය. ලෝක සිනමා ඉතිහාසයේ විශිෂ්ටතම චිත්‍රපට අතුරින් එකක් ලෙස මෙය සළකනු ලැබේ.[5][6]කතාවදෙවන ලෝක යුධ සමයේ (1942 - 43) ජපන් අධිරාජ්‍යයට අයත්, ක්වායි නදිය අසල පිහිටි සිර කඳවුරකි. එහි බ්‍රිතාන්‍ය සොල්දාදුවන් පිරිසක් යුධ සිරකරුවන් ලෙස රඳවාගෙන සිටී. කඳවුර භාර නිලධාරියා වන්නේ කර්නල් සයිටෝ නමැති ජපන් ජාතිකයෙකි. යුධ සිරකරුවන් සියළු දෙනා ඔවුන්ගේ නිළතල නොසලකා අළුතින් ඉදිකිරීමට නියමිත දුම්රිය පාලම ඉදිකිරීමේ කටයුතු වල යෙදිය යුතු බව සයිටෝ සිරකරුවන්ට දැනුම් දෙයි. එවිට බ්‍රිතාන්‍ය හමුදා සිරකරුවන් අතර ජෙයෂ්ඨ නිලධාරියා වන ලුතිනන් කර්නල් නිකොල්සන්, සයිටෝට සිහිපත් කර දෙන්නේ ජිනීවා සම්මුතීන්ට අනුව ඉහළ යුධ නිලධාරින් කම්කරු වැඩෙහි නොයෙදෙන බවයි.   පසුදින
ද ඉදිකිරීමේ වැඩ වල නියැලීම කර්නල් නිකොල්සන් ඇතුළු ඉහළ යුධ නිලධාරින් ප්‍රතික්ෂේප කරයි. තම අණ පිළිපැදීමට අකමැති නම් ඔවුන්ව වෙඩි තබා මරා දමන බව සයිටෝ කියා සිටී. නමුත් සිර කඳවුරේ වෛද්‍ය නිලධාරියා ලෙස කටයුතු කරන මේජර් ක්ලින්ටන්, සයිටෝට පෙන්වා දෙන්නේ සාක්ෂිකරුවන් රාශියක් ඉදිරියේ නිරායුධ මිනිසුන් ඝාතනය කිරීම සයිටෝගේ අවාසියට හේතු විය හැකි බවයි. ඒ අනුව සයිටෝ එම තීරණය වෙනස් කරයි. නමුත් තම අණ පිළිපැදීමට අකමැති වීමට දඬුවම් වශයෙන් එම නිලධාරින් සියළු දෙනාවම අධික උෂ්ණත්වයෙන් යුතු කුඩා කුටිවල සිර කිරීමට නියම කරයි. අනෙකුත් බ්‍රිතාන්‍ය සිරකරුවන්ව පාලම ඉදිකිරීම සඳහා යවනු ලබයි. බ්‍රිතාන්‍ය සොල්දාදුවන්ට පාලම ඉදිකිරීමට නියම වන්නේ ජපන් නිලධාරීන්ගේ මෙහෙයවීම යටතේ යි. තම හමුදා ප්‍රධානීන්ගේ අණ පමණක් පිළිපැදීමට හුරුව සිටි බ්‍රිතාන්‍ය සොල්දාදුවෝ පාලම ඉදිකිරීමේ කටයුතු වල නියැලෙන්නේ නොසැලකිල්ලෙනි. මේ නිසා නියමිත දිනට පාලමේ වැඩ කටයුතු නිම කිරීමට නොහැකි තත්ත්වයක් උද්ගත වෙයි. එසේ වුවහොත් එය කර්නල් සයිටෝ ගේ කීර්තිනාමයට කැළලකි. මේ තත්ත්වයෙන් ගැලවීම සඳහා කුමක් කළයුතුදැයි සයිටෝ කල්පනාකාරී වෙයි. ඒ අනුව බ්‍රිතාන්‍ය සොල්දාද
ුවන් මෙහෙයවීම, ඔවුන්ගේම ඉහළ නිලධාරින් විසින් සිදු කළහොත් පාලම ඉදි කිරීම වඩාත් කාර්යක්‍ෂම වනු ඇති බව සිතන සයිටෝ, වරප්‍රසාද ගණනාවක් ලබා දෙන බවට එකඟ වීමෙන් කර්නල් නිකොල්සන්ගේ සහාය තම කාර්යය සඳහා ලබා ගනී. මේ අතරතුර සිර කඳවුරේ සිටි ඇමෙරිකානු  නාවිකයෙකු වූ කමාන්ඩර් ෂියර්ස් ඉන් පැන යාමට සමත් වෙයි. ඔහු ලංකාවට පැමිණ එහි රෝහලක නේවාසිකව සිටී. ලංකාවේ සිටින බ්‍රිතාන්‍ය මේජර්වරයෙකු වන මේජර් වෝඩ්න්, ෂියර්ස්ට දන්වා සිටින්නේ ක්වායි ගඟ හරහා ඉදිකරන පාලම විනාශ කිරීම සඳහා වන කොමාන්ඩෝ මෙහෙයුමකට ඔහු එක් විය යුතු බවයි. ෂියර්ස් එහි සිට පැන ආවෙකු නිසා එම ප්‍රදේශය සහ එහි මිනිසුන් දැන හඳුනාගෙන ගෙන තිබීම මෙයට හේතු වෙයි. තමන් ඉතා අපහසුවෙන් මරණයෙන් ගැලවී ආ බැවිනුත්, තමන් ඇමෙරිකානු නාවිකයෙකු මිස බ්‍රිතාන්‍ය සොල්දාදුවෙකු නොවන බැවිනුත් මෙම මෙහෙයුමට එක් වීමට ෂියර්ස් සිය දැඩි අකමැත්ත පල කරයි. නමුත් එවිට මේජර් වෝඩ්න් ඔහුට දැනුම් දෙන්නේ ඇමෙරිකානු නාවික හමුදාව විසින් කොමාන්ඩෝ මෙහෙයුම සඳහා ෂියර්ස් ව බ්‍රිතාන්‍ය හමුදාවට අනියුක්ත කර ඇති බවයි. මේ නිසා ෂියර්ස්ට මෙහෙයුමට එක්වීමට සිදු වෙයි. මේ අනුව කොමාන්ඩෝ මෙහෙයුම සඳහා සිව් දෙනෙ
කුගෙන් යුත් කණ්ඩායමක් සුදානම් වෙයි. ඔවුන් ගුවනේ සිට පාලම ඉදිකරන ප්‍රදේශයට පැරෂුට් ආධාරයෙන් ඇතුළු වෙයි. එහිදී එක් බටයෙක් මිය යයි.මේ අතරතුර දී නිකොල්සන්ගේ මෙහෙයවීම යටතේ පාලමේ වැඩ කටයුතු නිමා වී තිබෙයි. සම්පූර්ණයෙන්ම පාහේ දැවයෙන් නිමකරන ලද පාලම ශක්තිමත්ව සහ අලංකාරවත් ලෙස නදිය හරහා නැගී සිටියි. කොමාන්ඩෝ කණ්ඩායම දැන් සමන්විත වන්නේ ෂියර්ස්, මේජර් වෝඩ්න් සහ කැනේඩියානු ජාතික ලුතිනන් ජොයිස් ගෙනි. ඔවුහු සියම් කාන්තාවන් පිරිසකගේ ද සහාය ඇතිව පුපුරන ද්‍රව්‍ය ආදිය රැගෙන ක්‍රමයෙන් පාලම කරා ලඟා වෙති. රාත්‍රී කාලයේදී ෂියර්ස් සහ ජොයිස් විසින් පාලම යට පුපුරන ද්‍රව්‍ය රඳවා වෙඩි ලණුව ක් මගින් ඒවා පිපිරවීමේ උපකරණයට සම්බන්ධ කරනු ලබයි. නියමිත වෙලාවට පිපිරවීම සිදුකිරීමට භාර වන්නේ ලුතිනන් ජොයිස් ටයි. පසුදා උදෑසන වන විට ගඟේ ජල මට්ටම යම් පමණකින් අඩු වී ගොස් වෙඩි ලණුව පෙනෙන්නට පටන්ගෙන තිබුණි. පාලම හරහා පළමු දුම්රිය ගමන එදින සිදුවීමට නියමිතව තිබූ අතර සයිටෝ සහ නිකොල්සන් තම මෙහෙයවීමෙන් සිදු වූ අගනා නිමැවුම පිළිබඳව අභිමානයෙන් පසුවෙති. පාලම මතට පැමිණෙන නිකොල්සන්ට වෙඩි ලණුව ඇස ගැටුනෙන් ඔහු සයිටෝද සමඟ වහා ගං ඉවුරට පැමි
ණ පරික්ෂා කරයි. ඔවුන් වෙඩි ලණුවේ කෙලවර සොයමින් පැමිණෙන අතර, පිපිරවීම සිදුකිරීමට භාරව සිටින ජොයිස්, තමන්ව ඔවුන් දෙදෙනාට හසු වීමට යන බව දැන දැනම තවදුරටත් පිපිරවීම සිදු කිරීම කල් දමන්නේ දුම්රිය පැමිණෙන විට එය සිදු කිරීමේ අපේක්ෂාවෙනි. ජොයිස්ව හසු වීමෙන් තම වෑයම නිෂ්ඵල වන්නට යන බව ෂියර්ස්ට සහ වෝඩ්න්ට පෙනුනත් ඔවුන් සිටින්නේ අනෙක්පස ඉවුරේ ය. නිකල්සන් සහ සයිටෝ වෙඩි ලණුව කපා දැමීමට සුදානම් වන මොහොතේ ඔවුන් වෙත පනින ජොයිස් සයිටෝව පිහියකින් ඇන ඝාතනය කරයි. මෙය දකින නිකොල්සන් ජොයිස්ට පහර දීමට සුදානම් වන විට, තමන් බ්‍රිතාන්‍ය සොල්දාදුවෙකු බවත්, බ්‍රිතාන්‍ය හමුදාවේ අණ පරිදි පාලම පුපුරවා හැරීම සඳහා පැමිණි බවත් ජොයිස් ඔහුට කියා සිටී. තමන් ඉමහත් කැපවීමකින් ඉදිකළ අගනා පාලම විනාශ වී යනු දකින්නට අකමැති වන නිකොල්සන් උදව් ඉල්ලා කෑ ගසන අතර ජොයිස්ට පිපිරවීම සිදු කිරීමට ඉඩ නොදෙයි. ඒ වන විට දුම්රිය පාලම ආසන්නයට පැමිණෙමින් තිබුණි. නිකොල්සන්ව මරා දමා හෝ පිපිරවීම සිදු කරන්නැයි ෂියර්ස් කෑ ගසමින් ජොයිස්ට උපදෙස් දෙයි. නමුත් නිකොල්සන් මගහැර යාමට ජොයිස්ට නොහැකි වනබව පෙනුනෙන් ඔහුට උදව් දීම සඳහා ෂියර්ස් ද ගඟ හරහා මෙහා ඉවු
ර වෙත එයි. මේ අතර නිකොල්සන්ගේ උදව් ඉල්ලා කෑ ගැසීම නිසා පාලම මත සහ අවට සිටි ජපන් සෙබළුන් වෙඩි තැබීම ආරම්භ කරයි. ජොයිස් වෙඩි වැදී මිය යන අතර නිකොල්සන් ගඟ හරහා තමා වෙත ලඟා වීමට උත්සාහ දරණ ෂියර්ස් ව දැක හඳුනාගනියි. එවිට ඔහුට සියල්ල වැටහෙන අතර තමන් කළ මෝඩකම ගැන පසුතැවෙයි. ෂියර්ස් වෙඩි වැදී මිය යන අතර නිකොල්සන් පිපිරවීම සිදු කිරීම සඳහා උපකරණය වෙතට දිව යයි. නමුත් ඔහු අසලම වෙඩිල්ලක් පිපිරී යාම නිසා කම්පනයෙන් ඔහු ඇද වැටෙයි. නැවත නැගී සිටින ඔහු කරකැවෙමින් ගොස් උපකරණය මත ඇද වැටීමෙන් එය ක්‍රියාත්මක වෙයි. මහ හඬක් නගමින් පාලම පුපුරා විනාශ වී යන අතර ඒ මොහොතේම පාලම මතින් ගමන් කරමින් තිබෙන දුම්රිය ද ගඟට ඇද වැටෙයි. ගඟ දිය ඉක්මනින් බොර පැහැයට හැරෙයි. සිය මෙහෙයුම අවසන් කළ මේජර් වෝඩ්න් සියම් කාන්තාවන් ද සමඟ ආපසු යයි. සියල්ල පසෙක සිට බලා සිට කම්පනයට පත් මේජර් ක්ලිප්ටන් "උමතුවක්" "උමතුවක්" යනුවෙන් තමන්ටම කියා ගැනීමත්, ඔහු නොගැඹුරු ගඟ ඔස්සේ ඉහලට ගමන් කරන දර්ශනයත් සමඟ චිත්‍රපටය අවසාන වෙයි.මූලාශ්‍ර↑ "The Bridge on the River Kwai (1957)". British Film Institute. සම්ප්‍රවේශය 7 July 2014.↑ 2.0 2.
1 Sheldon Hall, Epics, Spectacles, and Blockbusters: A Hollywood History Wayne State University Press, 2010 p 161↑ "සු.මිගෙන් අහන්න, සිළුමිණ පුවත්පත".↑ "කැලණි ගං මිටියාවතේ ඉදි වූ තායිලන්තයේ 'ක්වායි' පාලම, සිළුමිණ පුවත්පත".↑ On the AFI's 100 Years...100 Movies lists, in 1998 (#13) and 2007 (#36)↑ Roger Ebert. "Great Movies: The First 100". සම්ප්‍රවේශය February 25, 2013.චිත්‍රපටයක් හා බැඳි මෙම ලිපිය තවමත්  අංකුර ලිපියකි. විකිපීඩියාවට උදවුවක් ලෙසින් ඔබ හට එය විහිදුවාලිය හැක.vteමෙම ලිපිය අනාථ ලිපියක් වන්නේ, වෙනත් කිසිම ලිපියක් මෙය වෙත නොබැඳෙන බැවිනි. කරුණාකර මෙම ලිපියට ආශ්‍රිත ලිපි වලින් සබැඳි එක්කරන්න; යෝජනා සඳහා සබැඳි සෙවීමේ මෙවලම භාවිතා කරන්න.ගිවිසුමක් ද්විපාර්ශ්වික හෝ ඒකපාර්ශ්වික වියහැක. මේ අතුරින් වඩාත් සුලභ ගිවිසුම් වර්ගය වන ද්විපාර්ශ්වික ගිවිසුමකදී ගිවිසුමේ එක් එක් පාර්ශ්වය අනෙක් පාර්ශ්වය වෙත පොරොන්දුවක් ලබාදිම සිදුකෙරේ. උදාහරණයක් ලෙස නිවසක් විකිණීමේ ගිවිසුමකදී ගැණුම්කරු විකිණුම්කරුට ඩොලර් 200 000 ක මුදලක් විකිණුම්කරු විසින් ගැණුම්කරු වෙත නිවසේ අයිතිය පවරාදීම වෙනුවෙ
න් ගෙවිමට පෙරොන්දු වෙයි.ඒකපාර්ශ්වික ගිවිසුමකදී පොරොන්දුව බැඳෙන්නේ ගිවිසුමේ එක් පාර්ශ්වයක් පමණකි. යම් කි‍්‍රයාවක ප‍්‍රතිඵලයක් වෙනුවෙන් ත්‍යාගයක් පිරිනැමීමට එකඟවන ගිවිසුම් මෙයට උදාහරණයකි. A ගේ සුනඛයා B විසින් සොයාදෙනු ලැබුවහොත් B වෙත ත්‍යාගයක් පිරිනැමීමට A පොරොන්දු වෙයි. මෙම උදාහරණයේදී A ගේ මුදල් ගෙවීමේ පොරොන්දුවට පූර්වගාමී කොන්දේසියක් ලෙස සුනඛයා සොයාදීම පවතී. ඒකපාර්ශ්වික ගිවිසුමක අර්පණය බොහෝවිට පොදුවේ මහජනතාව වෙත දැන්වීමක ආකාරයෙන් ඉදිරිපත් කරනු ලබයි. එහිදී ප‍්‍රතිග‍්‍රහණය සිදුවන්නේ එහි කොන්දේසිය ඉෂ්ඨ කළ විටය. ඒකපාර්ශ්වික ගිවිසුම්වලදී ප‍්‍රතිග‍්‍රහණය අර්පණය කරන්නාට දැනුම්දීමේ අවශ්‍යතාවයක් නොමැත. අදාල කි‍්‍රයාව සිදුකරන්නා එය ඉටුකිරීම මඟින් ප‍්‍රතිග‍්‍රහණය සම්පූර්ණ කරයි. ඒ අනුව ප‍්‍රතිග‍්‍රාහකයා වෙත ප‍්‍රතිෂ්ඨාව ගෙවීමට අර්පණකරු බැඳී සිටියි.  ඒකපාර්ශ්වික ගිවිසුම් අතරින් වඩාත්ම සුලභ ආකාරය වන්නේ රක්‍ෂණ ගිවිසුම්ය. රක්‍ෂණය ලබාගන්නා තැනැත්තා සිය වාරිකයන් ගෙවනතාක් ඔහුට රක්‍ෂණ ගිවිසුමෙන් ආවරණය වන අනතුරක් සිදුවුවහොත් අදාල මුදල ගෙවිමට රක්‍ෂණ සමාගම බැඳී සිටියි. නමුත් මෙහිදී රක්‍ෂණය ලබාගන්නා තැනැත
්තා වාරික ගෙවීමට පෙරොන්දුව නොබැඳෙයි.සාමාන්‍යයෙන් අධිකරණයන් ද්විපාර්ශ්වික ගිවිසුම්වලට වැඩි කැමැත්තක් දක්වයි. එක්සත් ජනපදයේ සාමාන්‍ය රීතිය වන්නේ සැකයක් පවතින අවස්ථාවන්හිදී අදාල කි‍්‍රයාව සිදුකිරීමට එකඟවීම හෝ අදාලකි‍්‍රයාව සිදුකිරීම මගින් ප‍්‍රතිග‍්‍රහනය කරන ලෙසට අදාල තැනැත්තා වෙත ආරාධනා කිරීමක්’ ලෙසින් අර්පණය අර්ථනිරූපනය කෙරේ. මෙහිදී ඒකපාර්ශ්වික ගිවිසුමකදී අර්පණය අවලංගු කිරීමෙන් ඇතිවිය හැකි අවාසිදායක තත්වය මඟහැරවීමට නීතිය උත්සාහ දරා ඇති බවක් පෙනී යයි. මෙහිදී පොරොන්දුවකට වඩා කිසියම් කි‍්‍රයාවක් කිරීම අවශ්‍ය වන්නේ නම් එහි ඒකපාර්ශ්වික ගිවිසුමක් පවතී.Referenceshttp://en.wikipedia.org/wiki/Contract#Bilateral_v._unilateral_contractsවිකිපීඩියාවෙහි ගුණාත්මක භාවය පිළිබඳ ප්‍රමිතිය සපුරාලීම සඳහා, මෙම ලිපිය විකිෆයි කළ යුතුය. අදාළ අභ්‍යන්තර සබැඳි එක් කිරීම, හෝ ලිපියේ layout එක වැඩිදියුණු කිරීමෙන් සහාය වීමට කාරුණික වන්න. (2011 දෙසැම්බර්) Click [show] on right for more details.No reason has been cited for the Wikify tag on this article.Please replace HTML markup with wiki markup w
here appropriate.Add wikilinks. Where appropriate, make links to other articles by putting "[[" and "]]" on either side of relevant words (see WP:LINK for more information) and check that your links work as expected. Please do not link terms that most readers are familiar with, such as common occupations, well-known geographical terms, and everyday items.Format the lead. Create or improve the lead paragraph.Arrange section headers as described at Wikipedia:Guide to layout.Add an infobox if it is appropriate for the article.Remove this tag.ලෝකයේ පුදුම හත ලෙස හදුන්වනු ලබන්‍‍‍ නේ මිනිසා විසින් ගොඩනගනු ලැබු අමරණීය ස්මාරත හතකින් සමන්විත ලෑයිස්තුවකි. එය හදුනාගැනීමට පදනම වී ඇත්තේ පුරාතන  දේශගෙව්ශකයන්‍‌ අතර භාවිතා වූ උපදේශන  පොත් කිහිපයකි. එහි අන්තර්ගතව ඇත්තේ මධයධරණී මුහුදු පෙදෙස අවට ස්ථාන කිහිපයක් පමණි. පසුකාලීන ලැයිස්තුවල   මධයතන යුගයේ මෙන්ම පසුකාලීන ස්ථානද අන්තර්ගතව ඇත.පුදුම හතහෙරඩෝටස් යනඉතිහාසඥයා සහ සියරන්හි කැලිමෙකස් යන ශිෂයත්වලාභියා විසින් මුල්ම පුදුම හතෙහි ලැයිස්තුව
ඇලෙක්සැන්ඩියා කෞතුකාගාරයේදී ලියා එලිදක්වන ලදී. නමුත් එම ලේඛන පිලිබඳ සටහන් හැරෙන්නට වෙනත් කිසිදු සටහනක් වර්තමානයේ දක්නට නොලැබේ. ඵම මුලික සංස්කරණ ලැයිස්තුව සීඩ්න් හි ඇන්ටිපේටර් විසින් බු.ව. 140 දී පමණ කවියට නගා ඇත. මමමාගේදෑස් අශ්වකරත්ත සඳහාමාර්ගයක්වන lofty බැබිලෝනියාවේ තාප්පය වෙතද ඇල්පීයස් විසින්කරනු ලැබූ සියුස් පතිමාව වෙතද එල්ලෙන උයන් වෙතද කලෝසස්   ˆˇˉ ‚උස් පිරමිඩ   ........    දෙසද මොසලෝනස් ගේ අති දැවැන්ත සොහොන් කොත වෙතද යොමු කළමි.නමුත් මම අහස උසට දිවෙන house of artimis අනෙක් පුදුමයන්ගේ එක brilliancy නැති වූ අතර .................මම පැවසූවෙමි.නාමයඉදිකල කාලයඉදිකරනුලැබූයේවැදගත් ලක්ෂණවිනාශ වූ කාලයවිනාශ වීමට හේතුවගීසාහි මහා පිරමීඩය2650-2500 BCඊජීප්තුවන්සතර වන dynasty හි ඊජිප්තු  khafu  පාරාවෝගේ සොහොන් කෝත ලෙස ඉදි කරන ලදී.භූමිකම්පාවක්බැබිලෝනියාවේ එල්ලෙන උයන600 BCබැබබිලෝනියන්ඩියඩොරස් නම් ගීක ඉතිහාසඥයා මීටර 22 ක(අඩි 75 ක ) උසකට විවිධ මට්ටම් වලින් වූ උයන් පිළිබඳව ද ජලය circulate කිරීමට වූ විවිධ උපාංග පිළිබඳව ද විස්තර කර ඇත.ඒවායේ වහල මත උස ගස් තිබී ඇත.ඔලිම්
පියාහි සීයුස්  ප‍්‍රතිමාව435 BCගීකයන්මීටර 40 ක උසකින් යුක්ත වූ අතර එය තැබීමට ඉඳි කල දේවාලයෙහි සම්පූර්ණ ඉඩ පමාණයම ගන්නා ලදී.එපිසස් හි ආටිමීස් දේවාලය550 BCගීකයන්ගීක දෙවියකුවූ ආටිමීස් වෙනුවෙන් කැපකල දෙවාලකි. මෙය ගොඩනැගීමට වසර 120ක් ගතවී ඇත.හෙරොස්ටේටස් විසින්  lasting fame ලබා ගැනීමේ තැතක් වශයෙන් ගිනි තබා විනාශ කරන ලදී.351 BCගීකයන්දළ වශයෙන් මීටර 45 (අඩි 135) උසින් යුක්ත වු අතර සතර අතින් sculptural reliefs වලින් adorned විය.mausoleum යන වචනයේ ආරම්භයටද මෙය හේතු විය.රෝඩ්ස් හි කොලෝසස්  ප‍්‍රතිමාව292-280 BCගීකයන්හීලියස් නම් වූ ගීක දෙවියකුගේ යෝධ පතිමාවයි. දළ වශයෙන් අද නිව්යෝක්හි පවතින Liberty පතිමාව මෙන් ¾ ගුණයක විශාලත්වයෙන් යුක්තයි.භූමිකම්පාවක්ඇලෙක්සැන්ඩ්‍ර‍ියාහි ප‍්‍රදීපාගාරය3rd century BCඊජීප්තුවන්-  මීටර 115 –135 අතර උසකින් යුක්ත වන අතර සියවස් ගණනක් පුරාවට මිනිසා විසින් නිර්මාණය කරන ලද උසම අාකෘතින් අතරින් එකක් ෙලස පැවතුණි.භූමිකම්පාවක්මෙම ස්ථාන ගීක වර්ගීකරණය අනුව ඉහත නිර්මාණ හඳුන්වා ඇත්තේ පුදුමයන් ලෙස නොව අනිවාර්යයෙන්ම නැරඹිය යුතු ස්ථාන වශයෙනි. මෙම ලයිස
්තුව පිළියෙල වී ඇත්තේ මධය යුගයේ වන අතර එම කාලයේදී ඉහත ස්ථාන බොහොමයක් දක්නට නොලැබී ඇත. තවද එම ලයිස්තු බොහොමයක් සඳහා පදනම් වී ඇත්තේ ගීක ලේඛන බැවින් ඒවායේ අඩංගු වන්නේගීකයන් දැන සිටි සහ නරඹා තිබුණු ස්ථාන පිළිබඳ පමණි……….ඇන්ටිපේටර්ගේමුල්මලැයිස්තුවේදීඇලෙක්සැන්ඩ්‍ර‍ියාවේ ප‍්‍රදීපාගාරය වෙනුවටඉෆ්තාර්ගේට්ටුවසටහන්වඇත. It was not until the 6th century AD that the list above was used.˙නමුත්6වනසියවසවනතෙක්ඉහත ලැයිස්තුවභාවිතාවීනැත.වර්තමානයේඉහතස්ථානඅතරින්වර්තමානයේදක්නටලැබෙන්නේගීසාහිමහාපිරමීඩයපමණි.එල්ලෙනඋයනක්පැවතිබවසනාථකරනසාක්ෂිපවාතවමහමුවීනැත.අනෙකුත්ස්ථානපැවතිබවටලේඛන සාක්ෂි  දරයි. සීයුස්  ප‍්‍රතිමාව හා ආටිමීස් දේවාලය ගින්නෙන්විනාශවීඇත. කොලෝසස් ප‍්‍රතිමාව, ඇලෙක්සැන්ඩ්‍ර‍ියාහි ප‍්‍රදීපාගාරය  හා---------- භූමිකම්පාවකින්විනාශවීඇත. සංස්කරණය වෙමින් පවතී.මාතලේ නිදහස් අරගල ස්මාරකය, මාතලේමාතලේ විමුක්ති අරගලය නැතහොත් 1848 විමුක්ති අරගලය යනුවෙන් හැඳින්වෙන කැරැල්ල ශ්‍රී ලංකාවේ බ්‍රිතාන්‍ය පාලනයට එරෙහිව ආණ්ඩුකාර ටොරින්ටන් සාමිගේ (හත් වෙනි වයිකවුන්ට
් ටොරින්ටන්) කාලයේදී හට ගත්තේය. එම කැරැල්ලෙහි යටත් විජිත පාලන ක්‍රමයකට එරෙහිව පැරණි වැඩ වසම් ක්‍රමයේ කැරැල්ලක ලක්ෂණ නොපෙනේ. ඒ වෙනුවට නවීන නිදහස් අරගලයකට මාරුවීමක් දක්නට ලැබේ. එය සම්පූර්ණයෙන්ම සාමාන්‍ය ජනතාවගේ කැරැල්ලකි.පසු බිමඋඩරට පළාත්වල තිබුනේ වියවුල් තත්වයකි. ඔවුහු අවුරුදු 33 ක් බ්‍රිතාන්‍ය පාලනය යටතේ සිටියහ. මුඩුබිම් ආඥා පනත යටතේ සාමාන්‍ය ජනතාවගේ ඉඩම්වල අයිතිය අහිමිකර ඔවුන් දුගී භාවයට ඇද දමනු ලැබිණ. 18 වෙනි ශත වර්ෂයේ කෝපි වගාව ලංකාවට හඳුන්වා දෙනු ලැබිණි. කෝපි කඳුකර පෙදෙස්වල සරුසාරව වැඩෙන වගාවකි. පොදු ජනයාගෙන් අත්පත් කර ගන්නා ලද ඉඩම්වල කෝපි වගා කරනු ලැබිණ. ධනපතියන්ගේ වගාවක් වූ කෝපි ආසියානු රටක් වූ ලංකාවේ වගා කිරීමට බලපෑ ප්‍රධාන හේතුව වූයේ බටහිර ඉන්දීය කොදෙව්වල එවකට පැවති කෝපි වගාව වහල් සේවය නැවැත්වීම නිසා අඩපණ වීමයි.කෙසේ වෙතත් ඉඩම් අයිතිය අහිමි කරනු ලැබූ සාමාන්‍ය ජනයා මෙම කෝපි වගාව සඳහා යොදා නොගැනුනි. කන්ද උඩරට ජනයා තම ජීවනෝපාය සලසා දුන් පාරම්පරික ඉඩම් අතහැර කුලීකාරයන් ලෙස එවකට වතුවල පැවති දුක්ඛිත තත්වයන් යටතේ ඒවායේ වැඩ කිරීම ප්‍රතික්ෂේප කළහ. එහෙයින් ඉන්දියාවේ සිටි බ්
‍රිතාන්‍යයන්ගේ කම්කරු බලඇණිය දකුණේ (ලංකාවේ) අලුත් වාසි දායක බිම්වල වැඩෙහි යෙදවීම සඳහා ගෙන ඒමට බ්‍රිතාන්‍යයන්ට සිදු විය. ඉතා පිළිකුල් සහගත කම්කරු ශ්‍රමය ලබා ගන්නා ක්‍රමයක් ඇති කර ඒ මගින් දකුණු ඉන්දීය කුලීකරුවන් ලක්ෂ ගණනක් ලංකාවේ කෝපි වතුවල වැඩවලට ගෙන්වා ගන්නා ලදී. මොවුන්ගෙන් දහස් ගණනක් එසේ එන අතර මගදී හා පැමිණි පසු වතු වගා වලදී මිය ගියහ. බ්‍රිතාන්‍යයේ ඇතිවුණු ආර්ථික අවපාතය දේශීය කෝපි වගාවට මෙන්ම කුරුඳු වගාවටද බරපතල ලෙස බල පෑවේය. වැවිලි කරුවෝ සහ ව්‍යාපාරිකයෝ අපනයන බදු අඩු කරන ලෙස ඉල්ලා උද්ඝෝෂණය කළහ. කොළඹ යටත් විජිත ලේකම් ශ්‍රිමත් ජේම්ස් එමර්සන් වෙනන්ට් ලන්ඩන්හි යටත් විජිත පිළිබඳ ලේකම් වූ අර්ල් ග්‍රේ ට පෙරළිකාර යෝජනාවක් ඉදිරිපත් කර එය සලකා බලන ලෙස ඉල්ලා සිටියේය. ඒවානම් දැනට පවතින වක්‍ර බදු ක්‍රමය ඍජු බදු ක්‍රමයකට මාරුකරන ලෙසයි. එම යෝජනා පිළිගැනුණි. කෝපි සඳහා අපනයන බදු ඉවත් කිරීමටද, කුරුඳු සඳහා එය අඩු කිරීමටද යෝජනා විය. මෙයින් ඇතිවන හිඟය වූ ස්ටර්ලින් පවුම් 10 000 ක මුදල ඍජු බදු මගින් මහජනතාවගෙන් අය කර ගැනීමටද යෝජනා විය. එවකට බ්‍රිතාන්‍ය අගමැති රසල් සාමිගේ ඤාති සහෝදරයෙකු වූ 35 වියැති ටොරින
්ටන් සාමිවරයා නව ආණ්ඩුකාරවරයා ලෙස වික්ටෝරියා රැජින විසින් ලංකාවට එවන ලද්දේ මෙම ප්‍රතිසංස්කරණයන් ක්‍රියාවේ යෙදවීම පිණිසයි. 1848 ජුලි 1 දින තුවක්කු, බල්ලන්, කරත්ත සහ සාප්පු යනුවෙන් ඒ ඒ කාරණාවලට බදු අය කරන ලෙස නීති පනවන ලදී. තවද වතු වගාවල පාරවල් සඳහා ශ්‍රමය අනිවාර්යෙන්ම යෙදවිය යුතු යැයිද නැතහොත් විශේෂ බද්දක් (ඇඟ බද්ද)  ඒ වෙනුවට ගෙවිය යුතු යැයිද නියම කෙරුණි. මෙම බදු මහජනතාවගේ මුදල් පසුම්බියට පමණක් නොව කන්ද උඩරට ජනතාවගේ සාම්ප්‍රදායික සිරිත් විරිත්වලටද ඉතා අහිතකර ලෙස බලපෑවේය. මෙම අසාධාරණ පීඩාකාරී බදුවලට එරෙහිව මහා ජනතා ව්‍යාපාරයක් ආරම්භ විය. මෙම ජනතාවට නායකත්වයක් නොමැති විය. (රටේ රජු බලයෙන් පහකර තිබුණු අතර අනෙක් නායකයන් එක්කෝ ඌවේ කැරැල්ලේදී විනාශ කර හෝ ඉතිරි අය බ්‍රිතාන්‍ය ආණ්ඩුවට එක් කර ගෙන හෝ තිබිණි) මේ නිසා කන්ද උඩරට පළාත්වල නායකත්වය සාමාන්‍ය පොදු ජනතාව අතරට ප්‍රථමවරට මාරුවිය.නිදහස් අරගලය1848 ජුලි 26 දින නායකයෝ සහ සහයෝගය දැක්වූවන් පෙරවරු 11.30 වන විට ඓතිහාසික දඹුල්ල රාජමහා විහාරයට රැස් වූහ. එහි නායක ස්වාමින් වහන්සේ වූ ගිරණාගම තෙරුන් වහන්සේ විසින් ගොන්ගාලේගොඩ බණ්ඩා අභිෂේක කරන
ු ලැබීය. ඔහු හඳුන්වන ලද්දේ "ශ්‍රී වික්‍රම සර්ව සිද්ධි" යන නමිනි. ඔහු ඉතා චතුර ලෙස සිංහලෙන් කථා කරමින් මහජනතාවගෙන් ඇසුවේ "ඔබලා ගන්නේ කාගේ පැත්තද, බෞද්ධයන්ගේද? බ්‍රිතාන්‍යයන්ගේද?" යනුවෙනි. මෙදිනම ඔහුගේ සහෝදරයා වූ දිනෙස් උප රජු ලෙසද, ඩිංගිරාල, සත්කෝරළේ නිල නොලත් රජු ලෙසද ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී. තවත් 400 ක් දෙනා සමග සිටි වීර පුරන් අප්පු, අග්‍රාමාත්‍යවරයා නොහොත් ගොන්ගාලේගොඩ බණ්ඩාගේ කඩු දරන්නා ලෙසද "වලිසිංහ" යන නමින් අභිෂේක කරන ලද්දේ ය. රජු ලෙස ප්‍රකාශ කිරීමෙන් අනතුරුව ඔහු, ඔහුගේ හමුදාව සමග දඹුල්ලෙන් පිටත් වී මාතලේ හරහා ගියේ බ්‍රිතාන්‍යයන්ගෙන් උඩරට රාජධානිය අල්ලා ගැනීමේ අපේක්ෂාවෙනි. ඔවුහු මාතලේ කච්චේරියද ඇතුළුව රජයේ ගොඩනැගිලිවලට පහර දී බදු වාර්තා සමහරක් විනාශ කළහ. මේ අතර ඩිංගිරාළ ජනතාව පොළඹවා කුරුණෑගලට පහර දුන්නේය. මෙහිදී බ්‍රිතාන්‍ය හමුදාවේ වෙඩි පහරට ලක්ව අට දෙනෙක් මිය ගියහ. ටොරින්ටන් ආණ්ඩුකාරවරයා වහාම යුද නීතිය ප්‍රකාශයට පත් කළේය. ඒ 1848 ජුලි 29 මහනුවරට සහ ජුලි 31 දින කුරුණැගලටද වශයෙනි. පුරන් අප්පු සිරකරුවෙකු ලෙස අත්අඩංගුවට ගෙන අගෝස්තු 8 වෙනිදා මරණ දණ්ඩනය නියම කරන ලදී. ගොංගාලේගොඩ බණ්ඩා සහ
ඔහුගේ සොහොයුරු දිනෙස් පලා ගොස් සැඟවුණහ. ගොංගාලේගොඩ බණ්ඩා ඉන් පසු මාතලේ සිට කි.මි.13 ක් ඈත ඇල්කඩුව ප්‍රදේශයේ ගල් ගුහාවක ජීවත් විය. ටොරින්ටන් ආණ්ඩුකාරවරයා ඔහු අත්අඩංගුවට ගැනීමට වරෙන්තුවක් නිකුත් කළ අතර ඔහු සිටින තැනක් පිළිබඳ තොරතුරු සපයන්නන්ට පවුම් 150 ක් දෙන බව ප්‍රකාශ කළේය. සැප්තැම්බර් 21 දින මැලේ භට හමුදාවක් විසින් ඔහු අත්අඩංගුවට ගන්නා ලදුව මාතලේ සිට නුවරට ගෙනවුත් සිර කරන ලදී. ගොංගාලේගොඩ බණ්ඩා සම්බන්ධ නඩු විභාගය නොවැම්බර් 27 දින මහනුවර ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයේදී විභාග කරන ලදී. මහනුවර රාජ්‍ය ලබා ගැනීම සඳහා යුද්ධ කොට රජුට ද්‍රෝහී වීම සම්බන්ධයෙන් ඔහුට චෝදනා නගා තිබුණි. සියලු චෝදනාවන්ට තමන් වැරදිකරු බව ඔහු ප්‍රකාශ කළේය. ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය 1849 ජනවාරි 1වැනි දින ඔහු එල්ලා මරණ ලෙස තීන්දු කළේය. මෙයින් පසු මරණ දණ්ඩනය වෙනුවට කස පහර 100 ක් දී මලක්කාවට පිටුවහල් කළයුතු යයි නීතිය සංශෝධනය කොට ආඥාවක් ප්‍රකාශ කෙරුණි. බ්‍රිතාන්‍ය රජයට එරෙහිව කැරලි ගසන්නට අදහස් කරන්නන්ගේ සිතට බිය වද්දන්නට ආණ්ඩුකාරවරයා එම ක්‍රියාමාර්ගය ගත්තේ පිටුවහල් කිරීම මරණ දණ්ඩනයට වඩා දරුණු දඬුවමක් ලෙසින් සැලකුණු බැවිලණි.නායකයෝ1
848 නිදහස් අරගලය පරණගම නිළමේතුමා, එතුමාගේ දියණිය ස්වර්ණපාලී පරණගම කුමාරිහාමි, පුතු සූරිය බණ්ඩාර පරණගම (මාතලේ රජු)  විසින් ඇරඹි අතර ගොංගාලේ ගොඩ බණ්ඩා (දඹුල්ලේ රජු), විර පුරන් අප්පු, දිනෙස් සහ ඩිංගි රාළ  (හඟුරන්කෙත) , චන්ද්‍රසේකර ලේකම්පත්තුවේ රාල නායකයන් විසින් මාතලේ ගම් ප්‍රධානීන් සහ ජනතා සහයෝගය සහිතව මෙහෙයවන ලදී.  ඔවුන් පහතරට සමඟ සබඳතා ඇති අය වූ අතර පුළුල් දර්ශනයකින් යුතුව කටයුතු කළහ.ඉතිහාසයේ මාතලේ නිදහස් අරගලයට  හිමි වන තැනමාතලේ අරගලය  සම්පූර්ණයෙන්ම පොදු ජනයාගේ කැරැල්ලක් විය. එම අරගලය වැඩවසම් ස්වරූපය දක්නට නොලැබිණි. එම ස්වරුපය නැති පොදු ජනයාගේ කැරැල්ලක් ලෙස හැඳින්වෙන ප්‍රථම අරගලය මාතලේ කැරැල්ලය. අරගලකරුවන්ට  ඔවුනගේ රජෙකුගේ නායකත්වයක් නොවීය. (ඔහු 1815 දී බලයෙන් පහ කොට තිබුණු හෙයිනි) එසේම වෙනත් ප්‍රධානියෙකුගේ නායකත්වයක්ද නොතිබුණි. (හිටපු නායකයන් ඌව කැරැල්ල අවස්ථාවේ දරුණු ලෙස මර්දනය කර තිබුණි. ඉතිරි වූ අය බ්‍රිතාන්‍ය පාලනයට ඇඳා ගෙන තිබුණි.) ප්‍රථමවරට මහනුවර පළාත්වල නායකත්වය රදළවරුන්ට නොව සාමාන්‍ය ජනතාව අතට ගියේය. නායකයින් වූයේ සාමාන්‍ය ගොවියෝ සහ කම්කරුවෝය. එය හරියට එංගලන්ත
විප්ලවයේ "ලෙවෙලර්ස්" (Levellers) ලෙස හැඳින්වුණු ජන කණ්ඩායම මෙනි. නැතහොත් අමෙරිකන් විප්ලවයේ පෝල් රිවරේ (Paul Revere) සහ ටොම් පේන් (Tom Paine)  වැනි කාර්මිකයින් මෙනි. කෙසේ වෙතත් කොල්වින් ආර් ද සිල්වාගේ වචනවලින් කියතොත්  ඒ මෙසේය.  "එයට නායකයින් සිටි නමුත් නායකත්වයක් නොවීය. පැරණි වැඩවසම් නායකයින් විනාශ කොට හෝ බලරහිත කර තිබුණි. අරගලයට නායකත්වය දීමට සහ එහි බලය අත්පත් කරගැනීම දක්වා ඉදිරියට යාමට සුදුසු කණ්ඩායමක් නොවීය. මූලාශ්‍රTyronne Fernando, Veera Puran Appu: stood up against the might of British Empire accessed 5 December 2005.Dr. K. D. G. Wimalaratne, Director, National Archives, Gongale Goda Banda (1809-1849) : The leader of the 1848 rebellion accessed 5 December 2005.Fred Halliday, The 1971 Ceylonese Insurrection accessed 5 December 2005.Colvin R. de Silva, Hartal! accessed 5 December 2005.රණබිම මරණය මිහිරියි කියලා පුරන් අප්පු සටනට වැඳුනා වීර පුරන් අප්පු සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2016-04-01 at the Wayback Machine accessed 16 February 2016.https://si.wikipedia.org/w/index.php?ti
tle=%E0%B6%B8%E0%B7%8F%E0%B6%AD%E0%B6%BD%E0%B7%9A_%E0%B6%9A%E0%B7%90%E0%B6%BB%E0%B7%90%E0%B6%BD%E0%B7%8A%E0%B6%BD&action=edit#මහා පරිගණකයන්හී සහ සමහරක්  කුඩා පරිගණකයන්හී, සෘජු ප්‍රවේශ ආචයන උපක්‍රමයක්, හෝ සෘප්‍රආඋ  යනු එහි ධාරිතාවට සාපේක්ෂව අව ප්‍රමාණ ප්‍රවේශ කාලයක් සහිත ඕනෑම ද්විතීයික ගබඩා උපකරණයකි.මෙම ලිපිය වැඩිදියුණු කළයුතුව ඇත. ඔබ මෙම මාතෘකාව පිලිබඳව දැනුවත්නම්, නව කරුණු එක්කිරීමට දායකවන්න.ඉන්දියාවේ දකුණු දිග පිහිටි කර්ණාටක ප්‍රාන්තයේ අගනුවරයි. ජනයා 8,425,970 ක් මෙහි වෙසෙති.විශාලත්වය වර්ග කිලෝමීටර 741 කි..අලංකාර තැන් ඇතමුරුසියට පිටුවල් කරවූවෝඇහැලේපොල මහ නිලමේපිළිමතලාවේ මහ නිලමේගොඩේගෙදර අදිකාරමමත්තෙමගොඩ දිසාවඊරියගම දිසාවේඊරියගම රටේ මහත්තයාමීවතුරේ හිටපු ලේකම්කෙම්පිටියේ කෝරාළවල්පලාගොල්ලේ මුහන්දිරම්පිටවල, ලේකම්හාපත්ගමුව ලොකු මොහොට්‌ටාලහාපත්ගමුව කුඩා මොහොට්‌ටාලදේදුනුපිටිය මොහොට්‌ටාලවෑත්තෑවේ හිටපු රටේ රාළකැටකුඹුරේ හිටපු රටේ රාළකුරුකොහෝගම කිරිබණ්‌ඩාඉහගම උන්නාන්සේකොහුකුඹුරේ රටේ රාළදන්ගමුවේ මොහොට්‌ටාලවත්තේකැලේ රටේ මහත්තයාරහුපොල පිහන රාළමීගස්‌ප
ිටියේ රටේ රාළගොඩේගෙදර ඌවේ අදිකාරම- බදුල්ල දිස්‌ත්‍රික්‌කය, ඌව පරණගම ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්‌ඨාසය, කොටවෙර උඩගම ග්‍රාමය. තලගුණේ හිටපු වන්නකු නිලමේ- මහනුවර දිස්‌ත්‍රික්‌කය, උඩුදුම්බර ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්‌ඨාසය, තලගුණේ ග්‍රාමය, අඹගස්‌පිටියේ නිලමේ- මහනුවර දිස්‌ත්‍රික්‌කය, මැද දුම්බර ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්‌ඨාසය, වේඬරුව ග්‍රාමය, දෙමෝදර මොහොට්‌ටාල- රත්නපුර දිස්‌ත්‍රික්‌කය, ඉඹුල්පෙ ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්‌ඨාසය, දෙමෝදර ග්‍රාමය, වෑගොඩපොල රටේ රාළ- මාතලේ දිස්‌ත්‍රික්‌කය, ගලේවෙල ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්‌ඨාසය, වෑගොඩපොල ග්‍රාමය, වෑගොඩපොල සළුවඩන නිලමේ- මාතලේ දිස්‌ත්‍රික්‌කය, ගලේවෙල ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්‌ඨාසය, වෑගොඩපොල ග්‍රාමය.මලක්‌කාවට පිටුවහල් කරවූවෝගොංගාලේගොඩ බණ්‌ඩාආශ්‍රිත ලිපිඌව වෙල්ලස්ස කැරැල්ලබාහිර යොමුරටින් පිටුවහල් කළ ජාතික වීරයන් 28 දෙනකුට උපහාර සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2013-11-27 at the Wayback Machineපිටතඹල උපබස්සාසංරක්ෂණ තත්ත්වයතර්ජනයට ලක් වීමට ආසන්න (IUCN 3.1)විද්‍යාත්මක වර්ගීකරණයරාජධානිය:Animaliaවංශය:Chordataවර්ගය:Avesගෝත්‍රය:St
rigiformesකුලය:Strigidaeගණය:'Glaucidium'විශේෂය:G. castanotumද්වීපද නාමයGlaucidium castanotumබ්ලිත්, 1846පර්යාය නාම(ය)Glaucidium castanonotumපිටතඹල උපබස්සා (Glaucidium castanotum) (බොහෝ අවස්ථාවල Glaucidium castanonotum ලෙස වැරදියට සඳහන් කෙරේ)[1] යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ ශ්‍රී ලංකාවට ආවේණික බස්සන් විශේෂයකි. මෙම විශේෂය දර්ශීය බකමූණන් අයත්වන Strigidae කුලයට අයත් සාමාජිකයෙකි. මෙම කුලයට බොහෝ කුඩා බස්සන් විශේෂ ඇතුළත් කෙරේ. අතීතයේ මෙම විශේෂය වන උපබස්සාගේ උපවිශේෂයක් යැයි විශ්වාස කෙරිණි.හඳුනාගැනීම සහ විස්තරයපිටතඹල උපබස්සා ප්‍රමාණයෙන් කුඩා, කෙටි බස්සන් වි‍ශේෂයක් වන අතර දිගින් 19 cm (7.5 in) පමණ වේ. හැඩය, ප්‍රමාණ සහ පෙනුම අතින් වන උපබස්සාට සමානත්වයක් පෙන්වුවද, මෙම පක්ෂියාගේ ඉහළ පෙදෙස, උරය සහ පියාපත් ප්‍රධාන වශයෙන්ම අඳුරු දාර සහිත තඹලවන් දුඹුරු පැහැයක් ගනියි. ඉහළ පෙදෙස් සුදු පැහැයට හුරු අතර, කළු පැහැ දිගටි වයිරම් දැකගත හැක.[2] මුහුණු මඬල ප්‍රධාන වශයෙන් දුඹුරු පැහැ අතර, ඇස් කහ පැහැති ය. සුදු පැහැ ගෙලපටියක් ඇත.  ව්‍යාප්තිය සහ වාසස්ථානපිටතඹල උපබස්
සා ශ්‍රී ලංකාවේ තෙත් කලාපයේ පොදු නේවාසික පක්ෂියෙකි. මෙම විශේෂය කිතුල්ගල සහ සිංහරාජය වැනි ස්ථානවල දී පහසුවෙන් නිරීක්ෂණය කළ හැක. මෙම විශේෂයේ ව්‍යාප්තිය පිළිබඳ ලෙග්ගේ ඓතිහාසික වාර්තා අනුව, මෙම විශේෂය ශ්‍රී ලංකාවේ දකුණු අර්ධය, විශේෂයෙන්ම කොළඹ අවට පහතරට තෙත් කලාපීය කඳුකර ප්‍රදේශවල ද හමුවන බව සඳහන් වේ. මෑතක දී මෙම විශේෂයේ ගහනය ශීඝ්‍රයෙන් හායනය වී ඇති අතර, වර්තමානයේ හමුවන්නේ තෙත් කලාපයේ සහ මුහුදු මට්ටමෙන් අඩි 6500ට ඉහළ කඳුකර ප්‍රදේශවල පමණි.[2]චර්යාවමෙම විශේෂය දෛනික විශේෂයක් වන අතර, දිවා කාල, විශේෂයෙන්ම සන්ධ්‍යාවෙහි නිතර දැකගත හැක. පියාසැරිය ගැඹුරු තරංගීය ස්වභාවයක් ගනියි. මෙම විශේෂය ගසක ලැගි කුඩා පක්ෂීන් සහිත රැළවල් තුළ ද දැකගත හැක . සාමාන්‍යයෙන් බෑවුම් සහිත කඳුකර ප්‍රදේශවල උස් ගස්වල මුදුන්වල මෙම පක්ෂීන් හැසිරෙන බැවින් නිරීක්ෂණය කිරීම දුෂ්කර විය හැක.[2] ප්‍රධාන වශයෙන්ම කුරුමිණියන් වැනි කෘමීන් මත යැපෙන අතර, මීයන්, කුඩා කටුස්සන් සහ කුඩා පක්ෂීන් ද, විශේෂයෙන්ම පැටවුන්ට ආහාර දෙන අවධියේ ආහාරයට ගනියි.[2] නාදය මන්දගාමී ය.එය ක්‍රාව්-ක්‍රාව් ආකාරයේ හඬකි. දිගු දුරක් පුරා පැතිර යයි.[2] මොවුන්