LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
on HillධජයCoat of armsEdinburghShow map of ScotlandEdinburghShow map of the United KingdomEdinburghShow map of EuropeLocation within Scotland##Location within the United Kingdom##Location within Europeඛණ්ඩාංක: ﻿ / ﻿55.953°N 3.189°W﻿ / 55.953; -3.189ඛණ්ඩාංක: ﻿ / ﻿55.953°N 3.189°W﻿ / 55.953; -3.189Sovereign stateUnited KingdomConstituent countryScotlandCouncil areaCity of EdinburghLieutenancy areaEdinburghFoundedPrior to 7th century ADBurgh Charter1125City status1889රජය • අධිකරණ වර්ගයUnitary authority • Governing bodyThe City of Edinburgh Council • Lord Provost of EdinburghFrank Ross • MSPs6Ash Denham (SNP) Ruth Davidson (C) Daniel Johnson (L) Gordon MacDonald (SNP) Ben Macpherson (SNP) Alex Cole-Hamilton (LD)  • MPs5Joanna Cherry (SNP) Tommy Sheppard (SNP) Ian Murray (L) Deidre Brock (SNP) Christine Jardine (LD)සරිය • Capital city102 සතරැස් සැත (264 කිමී2) • පුරවර87 සතරැස් සැත (225 කිමී2)උන්නතාංශය[4]154 ft (47 m)ජනගහණය(2016 and 2017) • Cap
ital city488,050 – Locality [1] 513,210 – Council[2] • ඝණත්වය4,730/වර්ග සැත (1,828/කිමී2) • පුරවර794,040[3] • Language(s)English, Scotsජනනාමය(න්)Edinburgher[5][6]වේලා කලාපGMT (UTC±0) • ගිම්හානය (DST)BST (UTC+1)Postcode areasEH1-17, EH28-30දුරකථන කේතය(න්)0131ISO 3166-2GB-EDHONS codeS12000036OS grid referenceNT275735NUTS 3UKM25Primary AirportEdinburgh AirportGDPUS$ 32.5 billion[7]GDP per capitaUS$ 58,437[7]වෙබ් අඩවියedinburgh.gov.ukයුනෙස්කෝ ලෝක උරුම අඩවියසැකිල්ල:SHORTDESC:යුනෙස්කෝ ලෝක උරුම අඩවියයුනෙස්කෝ ලෝක උරුම අඩවියනිල නාමයOld and New Towns of Edinburghනිර්ණායකයCultural: ii, ivමූලාශ්‍ර728අභිලේඛනය1995 (19 වන සැසිය)එඩින්බරෝ (ඉංග්‍රීසි:  Edinburgh) වසර 1437 සිට ස්කොට්ලන්තයේ අගනුවරයි. 1991දී ජනයා 421,200ක් විසූ මෙම නුවර පිහිටා ඇත්තේ ෆෝර්ත් මුහුදු නෙරුවේ දකුණු ඉවුරෙහිය.මූලාශ්‍ර↑ "Mid-2016 Population Estimates for Settlements and Localities in Scotland". nationalrecordsofscotland.gov.uk. සම්ප්‍රවේශය 4 March 2019.↑ "Mid-Year Population Estimates Scotland, Mid-2017 Popula
tion estimates by sex, age and area" (PDF). Nrscotland.gov.uk. සම්ප්‍රවේශය 12 April 2018.↑ "UNITED KINGDOM: Agglomerations". citypopulation.de. සම්ප්‍රවේශය 2 December 2018.↑ "Edinburgh, United Kingdom Forecast : Weather Underground (weather and elevation at Queensferry Road, Edinburgh)". The Weather Underground, Inc. සම්ප්‍රවේශය 29 September 2013. {{cite journal}}: Cite journal requires |journal= (help)↑ "Girl About Globe - A Scottish Gamble for Macau?". 9 May 2018. සම්ප්‍රවේශය 18 January 2019.↑ Simpson, Andy (2013). Why Would Anyone Want to Swing a Cat? and 499 other questions. Constable & Robinson Ltd. p. 163. ISBN 9781849019477.↑ 7.0 7.1 "Global city GDP 2014". Brookings Institution. 4 June 2013 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 18 November 2014. {{cite web}}: Unknown parameter |deadurl= ignored (|url-status= suggested) (help)අධිකාරී පාලනය සාමාන්‍යISNIVIAFWorldCatජාතික පුස්තකාලSpainFrance (data)GermanyIsraelUnited StatesCzech RepublicAustral
iaSwedenවෙනත්FASTMusicBrainz areaNARAමෙම ලිපිය තවමත්  අංකුර ලිපියකි. විකිපීඩියාවට උදවුවක් ලෙසින් ඔබ හට එය විහිදුවාලිය හැක.vte1930 වර්ෂයේදී පැවති පළමු ලෝක කුසලාන තරඟාවලියේ ශූරතාවය සහ 1950 ලෝක කුසලානය හිමි කරගෙන ඇත.මෙම ලිපිය අනාථ ලිපියක් වන්නේ, වෙනත් කිසිම ලිපියක් මෙය වෙත නොබැඳෙන බැවිනි. කරුණාකර මෙම ලිපියට ආශ්‍රිත ලිපි වලින් සබැඳි එක්කරන්න; යෝජනා සඳහා සබැඳි සෙවීමේ මෙවලම භාවිතා කරන්න.  (2013 ජූනි)ද්විතයික අභිලාශයක් හේතුකොට ප්‍රාථමික අභිලාශය සම්බන්ධ වෘත්තීමය තීන්දුවලට හෝ ක්‍රියාමාර්ගවලට අයුතු බලපෑමක් ඇතිවීමට සම්භාවිතාව නිර්මාණය කරන්නාවූ තත්‍වයන් අභිලාශ අතර ගැටුම ලෙස අර්ථදැක්වේ [1] . අභිලාශ අතර ගැටුම ඇත්වන්නේ පුද්ගලයෙක් හෝ සංවිධානයක් අභිලාශයන් කීපයක් සමග කටයුතුකරමින් තිබියදී ඉන් අභිලාශයක් (හෝ අභිලාශ කීපයක්) නිසා අනෙක් අභිලාශයක් වෙනුවෙන් සිදුකරණා කටයතු දූෂ්‍ය වීමට ඇති සසම්භාවී නැඹුරුව නිසාය.↑ Lo and Field (2009). The definition originally appeared in Thompson (1993).බුද්ධත්වයට පත්වීමශ්‍රමණ භාවයට පත්වු සිද්ධාර්ථ තවුසා ආනාපාන සති භාවනාව (හුස්ම ගැනීම හා පිටකිරීම පිළි
බද අවධානය) යොමු වීමෙන් පසු බුදුදහමේ සදහන් වන මධ්‍යම ප්‍රතිපදව (සැප විදීමට ඇත ඇල්ම හා උග්‍රතාප යන අන්ත දෙකෙන්ම ඇත්ව මධ්‍ය මාර්ගයේ ගමන් කිරීම) හදුනාගත් සේක. කෘෂ වු පෙනුම නිසා මේ තමාගේ බලාපොරොත්තුවක් ඉෂ්ඨ කරදුන් දෙවියෙකු යැයි වරදවා වටහාගත් සුජාතා නම් සිටු දේවිය උන්වහනව්සේ කිරිපිඩු දානයක් පිළිගැන්නුවේය. ඉන්පසු වර්තමානයේ බුද්ධගායාවේ බෝධි වෘක්ෂය නමින් හැදින්වෙන ඇසතු ‍ගසක් මුල හිදගෙන සත්‍ය සොයා ගන්නා තුරැ නොනැගිටියි අධිෂ්ඨාන කරගත්තේය. උන්වහන්සේ සත්‍ය සෙවීම අතහැරිය බව සිතූ කොන්ඩඤ්ඤ හා අනෙක් තවුසන් 4 දෙනා උන්වහන්සේගේ ශිෂ්‍ය භාවය අතහැර ගියෝ. මෙලෙස දින 49 ක් භාවනා කිරිමෙන් අනතුරැව වයස අවුරැදු 35 දී එතුමා බුද්ධත්වය ට පත්විය. සමහරැන්ට අනුව මෙය සිදුවුයේ පස්වන චන්ද්‍ර මාසේ වන අතර සමරෙක්ට අනුව ය දොළොස්වන මා‍සයේදී සිදුවිය. ගෞතම බෝධිසත්වයෝ ඉන්පසුව බුද්ඡ හෙවත් "අවබෝධය ලබාගතක් තැනැත්තා" ලෙස හැදින්විය. බුද්ධ ධර්මයේ එතුමා‍ ශාක්‍ය මුනි බුද්ධ හෙවත් "ශාක්‍ය කුලයේ" අවබෝධය කරගත් තැනැත්තා ලෙස හැදින්වේ.	මෙම අවස්ථාවේ එතුමා සත්වායාගේ දුක් විදීමේ ස්වභාවය හා එයට හේතු පිළිබද පුර්ණ අවබෝධයට පත්වු අතර එම හේතුව වන අවිද්‍ය
ාව හා එය නැතිකිරිමට අවශ්‍ය පියවර ද අවබෝධකරගත් සේක. මෙම අවබෝධ කරගත් සත්‍යය චතුර්රාර්ය සත්‍ය ලෙස කොටස් 4 කට වර්ග කෙරෙන අතර සියළුම සත්වයන්ට ලබාගත හැකි අති ශ්‍රේෂ්ඨ විමුක්තිය නිර්වාණය නම් වේ. සියළුම බුදුවරැන් තුළ පවතින උතුම් ගුණ 9 (නව අරහාදී බුදුගුණ) එතුමන් තුළ විය.ආයචන සුත්‍රයේ (සංයුක්ත නිකාය vi - i) සදහන් වන කථවකට අනුව (පාලි ධර්ම ග්‍රන්ථ වල සදහන් ) බුදුරජාණන්වහන්සේ බුද්ධත්වයට පැමිණිමෙන් අනතුරැව මෙම ධර්මය මනුෂ්‍යායට දේශනා කළ යුතද නැද්ද යන්න කල්පනා කළ සේක.තණ්හාව, වෛරය හ මෝහයෙන් මුලාව සිටින මිනිසාට සියුම්, ගැඹුරැ හා තේරැම් ගැනීමට අපහසු ධර්ම නියමාකාරයෙන් අවබෝධ කරගත හැකිවේදැයි උන්වහන්සේ කල්පනා කළ සේක. නමුත් සහම්පතී නම් බ්‍රහ්මයා මැදිහග් වී ධර්මය අවබෝධ කර ගැනීමට සමත් පිරිදක් ද සිටිය හැකි බව පවසා බුදුරාජාණන් වහන්සේට ඇති මහා කරැණාව හේතුවෙන් බුදුරජාණන් වහන්සේ ඔවුනේ ගුරැවරයා පවට පත්වීමට එකග විය.මෙම ලිපිය චන්ද්‍ර මාස‎ය පිලිබඳ වේ.  ග්‍රෙගරි දින දසුනේ තරමක් අනුරූපී මාසය සඳහා සඳහා, නොවැම්බර් බලන්න."ඉල්"  මෙතැනට යළියොමුවෙයි.  පසළොස්වක පෝය සඳහා, ඉල් පසළොස්වක පෝය බලන්න.  වෙනත් භාවිතා සඳහා, ඉල් (බහ
ුරුත්හරණය) බලන්න.ඉල් මාසයvteඉල් මාසය , යන්න නිදහස් ශබ්දකෝෂය වන වික්ෂනරිය දී සොයා බලන්න.ඉල් මාසය යනු චන්ද්‍ර දින දසුනේ වප් සහ උඳුවප් අතර මාසයයි. ග්‍රෙගරි දින දසුනට අනුව නොවැම්බර් මාසයට තරමක් අනුරූපීවේ. බුදු සමයට අදාළ සිදුවීම් රාශියකට මෙම ඉල් පොහොය දිනය සම්බන්ධවීම නිසා එය බෞද්ධ ඉතිහාසයෙහි බලවත් තැනෙක්හි ලා සැලකිය හැකි ය. එම සිදුවීම් මෙසේය.මෛත්‍රී බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ විවරණ ලැබීමප්‍රථම ධර්ම දූත මෙහෙවර ජටිල දමනයඅගසව් සැරියුත් තෙරණුවෝ  පිරිනිවන් පෑමකඨින චීවරය පූජා කළ හැකි  අවසන් දිනය වීම ආදියයි.මෛත්‍රී බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ සැවැත්නුවරට නුදුරු සංකස්ස නුවර මහාසාල කුලයක සිරිවඩ්ඩන නම් වූ මහ සිටුවරයාගේ පුත්ව ඉපිද සිටියහ. සියලු ශිල්ප ශාස්ත්‍ර ප්‍රගුණ කළ ඔහු තම මවුපිය අභාවයෙන් පසු විශාල ධනස්කන්ධයකට හිමිකම් පෑ අතර, සැප සම්පත් හා පිරිවර ජනයා සමග කල් ගෙවීය. ගෞතම බුදුපියාණන්වහන්සේ තම මෑණියන් වූ මාතෘ දිව්‍යපුත්‍රයා ඇතුළු දෙවිවරුන්ට අභිධර්මය දේශනා කොට තව්තිසා දෙව්ලොව සිට ආපසු වැඩම කළේ සංකස්ස නම් නුවරයට.බුදුන් වහන්සේගේ දේවාවරෝහණ පූජාව සම්බන්ධයෙන් සැරියුත් මහ රහතන්වහන්සේ සමග පැවැති ප්‍රශ්න වි
සඳුම් සාකච්ඡාවට සවන් දුන් මෛත්‍රී බෝසතුන් දහසක් පමණ වූ තම පිරිවර සමග බුදුරජාණන් වහන්සේ වෙත පැමිණ ආර්ය මෛත්‍රී නමින් මහණ විය.ඉන්පසු එළඹි වස් කාලයක තම දායකයින් විසින් පූජා කළ උසස් තත්ත්වයෙන් යුත් වස්ත්‍ර යුගලක් ලද බෝධිසත්ව තෙරුන්වහන්සේ ඉන් එක් සිවුරක් බුදුන්වහන්සේ වැඩ සිටින ගඳකිළියෙහි වියනක් කොට පූජාකළ අතර, අනිත් සිවුර තීරු වශයෙන් ඉරා මහ වියන් වටකොට එයද බුදුරජාණන් වන්සේට පූජා කළ සේක. මෙම පූජාවෙන් අනතුරුව මහ සංඝයා වහන්සේ මැද සිට බුදුරජාණන්වහන්සේ මහ තෙරුන් අමතා ‘ස්ථවිරයෙනි, නුඹ මේ මහභද්‍ර කල්පයෙහි මෛත්‍රී නමින් සම්‍යක් සම්බුද්ධ වන්නෙහි’ යැයි විවරණ දී වදාළ සේක.ඊළඟට වැදගත් කරුණ වන්නේ දැවැන්ත සමාජ මෙහෙවරක් සේ සැලකිය හැකි ප්‍රථම ධර්මදූත සැට නම ධර්ම ප්‍රචාරයේ යෙදවීම ය. මෙම දූත පිරිසේ නායකත්වය දරන ලද්දේ අඤ්ඤා කොණ්ඩඤ්ඤ මහ රහතන් වහන්සේ ඇතුළු පස්වග ශ්‍රාවකයන් වහන්සේය.මෙම රහතන් වහන්සේ සැට නම අමතා බුදුපියාණෝ මෙසේ වදාළ සේක. ‘මහණනි, බොහෝ දෙනාට හිත පිණිස, බොහෝ දෙනාට සැප පිණිස, ලොවට අනුකම්පා පිණිස, දෙව් මිනිසුනට වැඩ පිණිස, හිත පිණිස චාරිකාවේ හැසිරෙව්, දෙදෙනෙක් එක මඟ නොයව්.මුල, මැද, අවසන අර්ථ සහිත වූ
ද, ව්‍යඤ්ජන සහිත වූ ද ධර්මය දේශනා කරව්. ධර්මය අසන්නට නොලැබුණහොත් උසස් ගුණයෙන් ඔවුහු පිරිහෙත්. ධර්මය අසා අවබෝධ කරන්නෝ ඇතිවෙත්. එබැවින් ධර්මය දෙසීමට පිටත්ව යවු. මම ද උරුවෙල් දනව්වේ සේනානි ගමට ධර්ම දේශනා පිණිස යන්නෙමි’ යනුවෙනි. ‘දෙනමක් එක ම¼ග නොයන්නැ යි වදාලේ බුදු දහම ඉතා පුළුල් ලෙස ව්‍යාප්ත කිරීමේ අපේක්ෂාවෙනි.ඒ මගින් වැඩි දෙනෙකුට සැලසෙන සෙත උන් වහන්සේ අගය කළ බව පැහැදිලි වේ. ඉක්බිති හුදකලා වූ තමන් වහන්සේ ද ධර්මදූත සේවය ආරම්භ කළේ ඉල් පුර පසළොස්වක පොහෝ දාය.උරුවෙල් දනව්වේ නේරංජනා නදිය අසබඩ ආරාම තුනක විසූ උරුවේල කාශ්‍යප, නදී කාශ්‍යප හා ගයා කාශ්‍යප යන ජටිල සොහොයුරන් ඇතුළු දහසක් අනුගාමිකයන්ට බුදුදහමේ සත්‍යය වටහා දීමෙන් අනතුරුව බුදුදහම වැළඳගෙන සසුන් ගත වූයේ ද ඉල් පෝ දිනදී ය. බුදුරජාණන් වහන්සේ විසින් දේශනා කළ ආදිත්ත පරියාය සූත්‍රය අසා සියලු දෙනා රහත් වූහ.බුදුන් වහන්සේගේ දකුණත් අගසව් වන හා දහම් සෙන්පති ලෙස ප්‍රචලිත සැරියුත් මහ තෙරුන් වහන්සේ බුදුරජාණන් වහන්සේට ප්‍රථමයෙන් පිරිනිවන් පෑමට අදහස් කොට තෙරුවන් සරණ යෑමෙන් වැළකී සිටි තම දයාබර මෑණියන් සසරින් එතෙර කරවීම සඳහා බුදුදහමේ හරය දේශනා කළ අතර, බුදු
හිමිගේ අනන්ත වූ ගුණ සමුදාය ද සිහිපත් කර දීමෙන් පසු ඇය සෝවාන් ඵලයට පත්වූවා ය. තම මෑණියන් සසරින් එතෙර කිරීමෙන් ඉමහත් සතුටට පත් සැරියුත් මහ තෙරණුවෝ තම පරිනිර්වාණය සඳහා තම මවුබිම වන මගධ රටේ නාලක ගමට වැඩියේද ඉල් පොහොය දිනයේදී ය. වස්සාන සෘතුවේ අවසන් දිනය ඉල් පොහෝ දිනයයි. ඉල් මාසය ‘කඨින චීවර මාසය’ ලෙසද බොහෝ දෙනා හඳුන්වති.කඨින පින්කම් මෙම ඉල් පෝ දිනෙන් අවසන් කළ යුතුව තිබේ. ගමත් පන්සලත් අතර බැඳියාව සවිබල කරන අවස්ථාවක් ලෙස සලකන මෙම කඨින පූජාව උතුම් විපාක දෙන ආමිස පූජාවකි.එක් විහාරස්ථානයක වසරකට එක් වතාවක් පමණක් සිදු කළ හැකි මෙම පින්කම වෙනුවෙන් පොළොන්නරුවේ මහ පැරකුම්බා රජතුමා සංඝයා වහන්සේලා තුන් දහස් හාරසිය තිස් දෙනෙකුට ද, කෝට්ටේ පරාක්‍රමබාහු රජතුමා අසූ මහ ශ්‍රාවක සංඝයාට මහ කඨින පූජාවක් පැවැත් වූ බව ද සඳහන් වෙයි.vteපසළොස්වක පොහොයපසළොස්වක පොහොයවෙසක්පොසොන්ඇසළනිකිණිබිනරවප්ඉල්උඳුවප්දුරුතුනවම්මැදින්vteසිංහල වර්ෂයක (සූර්ය වර්ෂ ක්‍රමයකි) මාසමාසබක් (සූර්ය සංක්‍රන්තියෙන් පසු)වෙසක්පොසොන්ඇසළනිකිණිබිනරවප්ඉල්උඳුවප්දුරුතුනවම්මැදින්බක් (සූර්ය සංක්‍රන්තිය දක්වා)කලා වැවකලා වැවේ
දර්ශනයක්කලා වැවස්ථානයඅනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයCoordinates﻿ / ﻿8.017°N 80.517°E﻿ / 8.017; 80.517ඛණ්ඩාංක: ﻿ / ﻿8.017°N 80.517°E﻿ / 8.017; 80.517වර්ගයවැවPrimary outflowsජය ගඟකලා වැව යනු ශ්‍රී ලංකාවේ උතුරු මැද පළාතේ අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ පිහිටා ඇති පුරාණ ජලාශයක් වේ. කලා-බලලු වැවු යුග්මයේ ප්‍රධාන වැව මෙය වන අතර තිසා වැවට ජලය ගෙනයනු ලබන සැතපුම් 54 (86.9 කි.මි) පමණ දිගු පුරාණ ඇල මාර්ගයක් වූ ජය ගඟ නැතහොත් යෝධ ඇළ මාර්ගය ආරම්භවන්නේද මෙම කලා වැවෙන් වේ. ශෙෙලමය හිටි බුද්ධ ප්‍රථිමාවක් වූ අවුකන බුදු පිළිමය ද කලා වැවට ආසන්නයේ පිහිටා තිබේ.[1]ගමන් මාර්ගයදඹුල්ල හරහා අනුරාධපුර මාර්ගයේ කැකිරාව ප්‍රදේශීය ලේකම් කාර්යාලයට (9.7 කි.මි.) දුරින් මෙම වැව පිහිටා ඇත.[1]ඉතිහාසයකලා වැවක්‍රි.ව. පස්වන ශතවර්ශයේ රජකම් කල ධාතුසේන රජු විසින් කලා වැව ඉදිකරන ලදී.[2] කලා වැවේ ඉදිකිරීම් වලින් අනතුරුව රජු විසින් ඊට ආසන්නයේම බළලු වැව නමින් තවත් වැවක් ඉදිකරනු ලැබූ අතර එම වැව් දෙක එක්කිරීමෙන් ශ්‍රී ලංකාවේ විශාලතම වැව නිර්මාණය කෙරිණි. ධාතුසේන රජුගෙන් අනතුරුව දෙවන මහින්ද රජු (ක්‍රි.ව. 777-797) විස
ින්ද තවදුරටත් මෙම වැව පුළුල් කරනු ලැබීණි.අතීත සබැඳිකලා වැව ඉදි කෙරෙමින් පවතින කාලයේ කාල නම් කොළුගැටයෙක්ද මේ හා සම්බන්ද වෙමින් කටයුතු කල බව පැවසෙයි.මොහු ගේ පියා කලා වැව තමන්ගේ ජීවිතය මෙන් ආරක්ෂා කළ බව කියැවේ. ඔහු එකල කලා වැව පිටාර ගලා මහා විනාශයක් වීමට යන අවස්ථාවේදී මාගේ ජීවිතය ගෙන මෙම වැව සැමදාකම ජනතාවගේ පරිහරණය සඳහා ආරක්ෂා කර දෙන ලෙසින් දෙවියන්ගෙන් ඉල්ලා කලා වැවට පැන බිලි වූ බවත්, මොහු ඉන්පසුව යක්ෂ සේනාඅධිපති දෙවියකු වශයෙන්ද දේව මණ්ඩලයේ ආරක්ෂකයා ලෙසින්ද කඩවර දිව්‍ය රාජඔත්තමයානන් වහන්සේ වශයෙන් දිව්‍ය සැප සමිපත්ති ලබා දිව්‍යලෝකයේ උපත ලද බව කියැවේ.පිළිසකර කිරීම්කලා වැව 12 වන ශතවර්ෂයේ සිටි පරාක්‍රමබාහු රජු විසින් ප්‍රථිසංස්කරණය කෙරූ බව ප්‍රකාශ වේ.[3] මෙරට සිටි බ්‍රිතාන්‍ය ආණ්ඩුකාරවරුන් වූ සර් විලියම් හෙන්රි ගෙග්‍රරි (1872-1877)[2] සහ සර් ආතර් හැමිල්ටන් - ගෝඩන් (1883-1890) [4] සිටි සමයේදීද කලා වැව කිහිපවරක් පිලිසකර කොට ඇත. රට තුල බ්‍රිතාන්‍ය පාලනයෙන් පසුව 1958 දී, වැව් බම්ම බලලු වැව හා සම්බන්ද කර නැවත ගොඩනගා තිබේ.[5]වැවෙහි ප්‍රමාණයවැවෙහි වට ප්‍රමාණය සැතපුම් 40ක් (කි.මි. 64.4) පමණ ව
න අතර මුළු වර්ගඵලය වර්ග සැතපුම් 7 ක් (වර්ග කි.මි. 18.1) පමණ වේ.[2] අමුණේ දිග අඩි 22,572 ක් (6,879.9 මි) හා එහි උස අඩි 48 ක් (14.6 මී) පමණ ව.[6] පිටවාන අඩි 216 පළලකින්ද අඩි 170 දිගකින්ද යුක්ත වේ. කලා වැවේ ඉවුර උසින් අඩි 60ත් 80ත් අතර අගයක් වන අතර පළල අඩි 200ක් පමණ වේ. එය දිගින් සැතපුම් 3ක් පමණ වේ.අරමුණුපුරාණයේ පැවති විශාලතම වැවක් සේ සලකණු ලබන මෙම වැව මගින් ඊට ආසන්නයේ පිහිටි කුඩා වැව් සදහාද ජලය සපයා තිබේ. අනුරාධපුර අගනගරයේ පිහිටි ජනතාවට ජලය සැපයීමට කලා වැවේ සිට ජලය ජය ගඟ හරහා තිසා වැවට රැස් කර ඇත. මහවැලි ජලාප්‍රවාහන යොජනා  ක්‍රමයේ ප්‍රධාන රැදවුම් ස්ථානයක් වන මෙම වැව 1976 සිට ශ්‍රී ලංකාවේ[5] උතුරු මැද පළාතේ ජනතාවට ජලය සපයා ඇත. මිරිදිය මත්ස්‍ය කර්මාන්තය, වෘක්ෂලතා සදහා විශේෂයෙන්ම මිටියාවත් පිහිටි තණකොළ සදහා ජලය සැපයීම ආදිය සඳහා වැවෙහි ජලය භාවිතා කරයි.[2]කලා වැව ඉදිකර රජතුමාධාතුසේන රජුමූලාශ්‍ර↑ 1.0 1.1 "කලා වැව". කිරිගල්පොත්ත. සම්ප්‍රවේශය 5 අප්‍රේල් 2012.↑ 2.0 2.1 2.2 2.3 "තිංග්ස් ටු ඩූ - එක්ස්කර්ෂන්ස්: කලා වැව". ද එලිෆන්ට් කොරිඩෝර්. සම්ප්‍රවේශය 5 අප්‍රේල් 2012.↑ "කුරුණෑගල, යා
පහුව ඇන්ඩ් කලාවැව". TourismSriLanka.org. සම්ප්‍රවේශය 20th අප්‍රේල් 2012. {{cite web}}: Check date values in: |accessdate= (help)↑  "ඒන්ෂියන්ට් සිංහලීස් ඉරිගේෂන්". mysrilankaholidays.com. සම්ප්‍රවේශය 5 April 2012.↑ 5.0 5.1 "කලා වැව". ශ්‍රී ලංකා මහවැලි අධිකාරිය. සම්ප්‍රවේශය 5 අප්‍රේල් 2012.↑  ලංකා ලයිබ්‍රරි ෆෝරම් :: වීව් ටොපික් - කලා වැව (රිසවයර්) - 470 AD, http://www.lankalibrary.com/phpBB/viewtopic.php?t=718, ප්‍රතිෂ්ඨාපනය 2016-01-08 vteInland waters of Sri Lankaගංගා≥100kmදැදුරු ඔයගල් ඔයGin Gangaකලා ඔයකළු ගඟ (Kukule Ganga)කැළණි ගඟ (Kehelgamu OyaMaskeliya OyaPusweli Oya)Kirindi OyaKumbukkan OyaMaduru Oyaමහ ඔයMahaweli River (Amban Gangaකොත්මලේ ඔයNanu Oya)මල්වතු ඔයමැණික් ගඟමී ඔයවළවේ ගඟ (Belihul Oya)යාන් ඔය<100kmAkkarayan AruKanakarayan AruKodalikkallu AruMadu GangaMandekal AruMavil AruNay Aru (Mannar)Nay Aru (Mullaitivu)Netheli AruNilwala RiverPali AruPallavarayankaddu AruParangi AruPer AruPiramenthal AruTheravil AruValukkai AruVerugal Aruව
ේලි සහජලාශWith hydroelectriccapabilitiesBowatennaBroadlandsCanyonCastlereighDeduru OyaDyraabaGal OyaKotmaleKukule GangaLaxapanaMaskeliyaMoragahakandaMoragollaNilambeNortonPolgollaRandenigalaRantembeSamanalaUdawalaweUpper KotmaleVictoriaIrrigation-only(incl. ancient tanks)Beira LakeDiyawannaGiant's Tankගිරිතලේ වැවInginimitiyaIranamadu Tankකලා වැවKalu GangaKandalamaKandy LakeKantaleLake GregoryLunugamweheraMaduru OyaMinneriya TankMuthuiyankaddu KulamPuhulpolaRajanganayaRambakan OyaRatkindaTissa Wewa (Anuradhapura)Tissa Wewa (Tissamaharama)UlhitiyaVavuni KulamකළපුEast coastBatticaloa LagoonChalai LagoonChundikkulam LagoonKokkilai LagoonKokkilai LagoonNai Aru LagoonNanthi LagoonUllackalie LagoonUpaar LagoonVadamarachchi LagoonValaichchenai LagoonWest coastJaffna LagoonMundal LagoonNegombo LagoonPuttalam LagoonUppu Aru LagoonSouthern coastKoggala LagoonRekawa LagoonMalala-Ambilikala LagoonsRathgama Lakeඇල මාර්ගහැමිල්ටන්
ඇලයෝධ ඇළආශ්‍රිත ආයතනMahaweli AuthorityMinistry of Irrigation and Water Resources ManagementList of dams and reservoirs in Sri LankaList of rivers of Sri Lankaපුර්ව ඓතිහාසික යකඩ යුගය	ඓතිහාසික වාර්තා අනුව නගරයේ ආරම්භය ක්‍රි.පු 5 වන සියවසේ පමණ සිදුවී ඇතැයි සදහන්‍ වෙයි. එහෙත් පුරාවිද්‍යා දත්ත අනුව එය ක්‍රි.පු. 10 වෙනි ශත වර්ෂය දක්වා දිවයයි. පුරාවිද්‍යාත්මක කැණිම් වලින් මනුෂ්‍යවාසය පිළිබද කරැණු හෙලිවන නමුදු ක්‍රි.පු. 5 වන සියවසෙන් එපිට (ප්‍රාග් ඓතිහාසික) කාලය පිළිබදව සාක්ෂි ඇත්තේ ඉතා සුළු වශයෙනි.	අනුරාධපුරයේ  කරන ලද වැඩිදුර කැණිම් වලදී නගරය හෝ නගරය අසල ප්‍රාග් ඓතිහාසික ජනාවාසයන් පැවතුන බව අනාවරණය වී ඇත. ක්‍රි.පු. 900 - 600 අතර කාල පරාසය තුල ප්‍රාග් ඓතිහාසික යකඩ යුගයේ, යකඩ තාක්ෂණය, කුඹල් කර්මාන්තය, අශ්වයින්, ගෘහාශ්‍රිත ගවයින්,  වී වගාව පිළිබද ලකුණු පෙනෙන්නට තිබේ.  ක්‍රි.පු. 700 - 700 වකවානුවේ අනුරාධපුරයේ ජනාවාස හෙක්ටයාර් 50 ක පමණ ප්‍රමාණයක් දක්වා වර්ධනය වී ඇත. වයඹින් හා ඊසාන  දිගින් ප්‍රාධාන වරායන් තිබීමත් වාරි පහසුකම් සහිත සරැ සාර භූමියක් නගරය වටා තිබීමත් හේතුවෙන් නගරය සුභ කට
යුතු වලදී ආරක්ෂිත විය.  ආක්‍රමණිකයන්ගෙන් බේරීමට ස්වාභාවික රැකවරණය සලසමින් නගරය ඝණ වනාන්තරයෙන් වට වී තිබුණි.ඓතිහාසික මුල් යුගය 	ක්‍රි.පු. 500 - 250 අතර කාල සීමාව වංශකථා අනුව අධ්‍යනය කර තිබේ. මෙම කාල සීමාවේ පණ්ඩුකාභය රජු ද්වාරයන්, වාණිජ මධ්‍යස්ථාන ආදී අංග ඇතුලත් කරමින්  ක්‍රමවත් නගර සැළසුම් කළේය. නගරය වර්ග කි.මී 1 ක පමාණයක පැතිර තිබු අතර එය මාහාද්වීපය තුල එකල ඒ වර්ගයේ විශාලතම නගර වලින් එකක් ලෙස සැළකුනි.පුරාවිද්‍යාත්මක කැණීම යන වදනට ද්විත්ව අරුතක් ඇත. කැණීම, පුරාවිද්‍යාව පිළිබද විද්‍යාව තුළදී වඩාත්ම හොදින් දන්නා සහ බහුලවම භාවිතා වන දෙය වෙයි. මෙම හැගීමෙන් කැණීම යනු පුරා විද්‍යාත්මක අවශේෂ වල අණාවරණය , සැකසීම හා වාර්තාගත කිරීමයි. ‍මෙම වදන දී ඇති යම් වැඩ බිමක අධ්‍යයන සදහා ඇති තාක්ෂණික ක්‍රම වල යෙදීම් වලට උදාහරණයක් ලෙස ද යොදා ගැනෙයි. මෙම හැගීමෙන් කැණීම් යන්න සමහරක් විට සහභාගි වන්නන් විසින් සිදු කරන හැරීමකට පරිශීලනය වෙයි. එවැනි වැඩ බිම් කැණීමක් එය සලකනු ලබන්නේ විශේෂිත පුරා විද්‍යාත්මක වැඩ බිමක හෝ සම්බන්ධ වී ඇති වැඩ බිම් ශ්‍රේණියක් සමග වන අතර එය වසර පුරාවට සිදු විය හැක.පාරිසරික පුරා
විද්‍යාව දළ විශ්ලේෂණයකැණීම පුහුණූ වීම තුළදී විශේෂිත තාක්ෂණික ක්‍රම විශාල ප්‍රමාණයක් භාවිතා කිරීමට ඉඩ ඇති අතර එක් එක් කැණීමෙහි පුරාවිද්‍යාඥයාගේ ප්‍රවේශ්‍ය තීරණය කරණ විශේෂිත අංග ඇතුළත් වනු ඇත. ප්‍රභව හා අනෙකුත් ප්‍රයෝගික ගැටලු මගින්, පුරා විද්‍යාඥයන් ට ඔවුන්ට අවශ්‍ය ඕනෑම වේලාවක හෝ ඕනෑම ස්ථානයකදී කැණීම් සිදු කිරීමට ඉඩ ලබානොදෙයි. මෙම බාධක නිසා දන්නා බොහෝමයක් වැඩ බිම් කැණීම් සිදු නොකර තබා ඇත. මෙ‍හිදී ඒවා අනාගත පරම් පරාව සදහා සංරක්ෂණය කිරීමේ අරමුණ මෙන්ම ඔවුන් අසල ජීවත් වු සමාජ වල ඔවුන් විසින් රඟ පෑ භූමිකාව හදුනා ගැනීමේ අරමුණ ද වෙයි. සමහරක් අවස්ථා වලදී පුරා විද්‍යාඥයින් බලාපොරොත්තු වුයේ පසු දිනයකදී වඩාත් සාර්ථක ප්‍රතිඵල සමග ඒවා නැවත ගවේෂණයට දිනෙන් දින දියුණු වන තාක්ෂණික ක්‍රම මගින් ඉඩ සලසනු ඇති බවයි. පුරාවිද්‍යාත්මක අවශේෂ වල තිබීම හෝ නොතිබීම අඩු හෝ වැඩි සම්භාවිතාවයකින් යුතුව භූමි විනිවිද රේඩා වැනි දුරස්ථ සංවේදන මගින් යෝජනා කළ හැක. එමෙන්ම මෙම කාර්යයෙන් වැඩ බිමෙහි දියුණුව පිළිබදව දළ තොරතුරු ලබාගත හැකි නමුත් වඩාත් වැදගත් අංග හදුනා ගැනීම සදහා සාමාන්‍යයෙන් විදීම නියමාකාරයෙන් භාවිතා කරන
ලද කැණීම් අවශ්‍ය වෙයි. මානව කෘති වලින් ගන්න‍ා ලද දත්ත සමුද්‍රරණය ලබාගත හැක්කේ අතිශය ආක්‍රමණික කැණීම් ක්‍රම වලින් පමණි. ඓතිහාසික දියුණු වීමතැනීම් තාක්ෂණික ක්‍රම දියුණු වීම වසර ගණන් පුරාවට නිදන් හැරීම් ක්‍රියාවලියේ සිට, දී ඇති වැඩ බිමක මිනිස් ක්‍රියාකාරකම් පිළිබද අනුක්‍රමය සම්පුර්නයෙන් හදුනා ගන්නා හා ඒවටා ඇති අනෙකුත් වැඩ බිම් හා භූ දර්ශණ සමග ඇති සබදතාව සේවීම දක්වා සිදු වී ඇත. එහි ඉතිහාසය ආරම්භ වන්නේ නිදන් හා කෞතුක ද්‍රව්‍ය කාණ්ඩයට වැටෙන මානව කෘති සේවීමෙන් ය. මෙම කෞතුක ද්‍රව්‍ය පුරාවේදීන්ගේ අවධානයට බදුන්වු විශයක් විය. පසුව සදහන් කරන ලද්දේ යම් භූමියක් හැරීම මගින් එහි අඩංගු මුල්කාලීන මිනිසුන්ගේ ජීවිත පිළිබද සාක්ෂි විනාශ වන බවයි. කෞතුක වස්තුවක් එහි සන්දර්භයෙන් ඉවත් කළ විට එමගින් දරාසිටින තොරතුරු බොහෝමයක් නැති වී යයි. පුරාවේදීත්වය පුරාවිද්‍යාවෙන් ප්‍රතිස්ථාපනය වීම ආරම්භ වන්නේ මෙම අවබෝධයෙන්ය. එම ක්‍රියාවලිය අදටත් පුරුදු පුහුණු කරණු ලබයි. කැනීම් වර්ගලන්ඩනයේ වැඩ බිමක තිබූ රෝමානු අගලක පිහිටි අශ්ව මිහිදන් කිරීමක්. ප්‍රායෝගික හේතු සඳහා ඉතිරි කර ඇති “කලාපයෙන් පිට” පයිප්ප
ඇතුල් කිරීම සැලකිල්ලට ගත යුතු ය. ‍මූලික වර්ගනූතන පුරා විද්‍යාත්මක කැනීම්වලදී මූලික ආකාර දෙකක් යොදා ගනී. 1.	පර්යේෂණ කැනීම් - මෙය සිදු කරනු ලබන්නේ වැඩ බිම විවේකීය වේගයකින් සම්පූර්ණයෙන්ම කැනීමට කාලය හා ප්‍රබව ඇති විටය. මෙම ක්‍රමය අධ්‍යාපනික හෝ පෞද්ගලික සමාජ තුළ ඉතා හොඳින් දක්නට ලැබේ. මන්ද යත් ඔවුන්ට ස්වේච්ඡා සේවකයින් හා අරමුදල් ප්‍රමාණවත් තරම් ලබා ගත හැකි හෙයිනි.කැනීමේ ප්‍රමාණය එය සිදු කෙරෙන අතරතුර දීම අධ්‍යක්ෂකවරයාට තීරණය කළ හැක.  2.	දියුණු වීම් මඟින් මෙහෙය වෙන කැනීම් - මෙය වෘත්තීමය පුරා විද්‍යාඥයින් මඟින් සිදු කරන අතර ඔවුන් එය ආරම්භ කරන්නේ ගොඩ නැඟෙන දියුණුවීමක් මඟින් වැඩ බිම තර්ජනයට ලක් වී ඇති විටයි. සාමාන්‍යයෙන් දියුණු කරන්නා විසින් මුදල් යොදවන මේවාහි දී කාලය වඩාත් ප්‍රධාන සාධකයක් වන අතර ඔවුන් අවධානය යොමු කරන්නේ ගොඩනැඟීම් මඟින් තර්ජනයට ලක් වූ ප්‍රදේශ පිළිබඳව පමණි. වැඩ කරන කණ්ඩායම සාමාන්‍යයෙන් වඩාත් දක්ෂ වන අතර පූර්ව දියුණු වීමේ කැනීම් පර්යේෂණයට ලක්වන ප්‍රදේශ පිළිබඳ සැලකිය යුතු තරමේ වාර්තාවක් සපයයි. ගලවා ගැනීමේ පුරා විද්‍යාව සමහරක් විට වෙනස් ආකාරයක කැනීම් වර්ගයක් ලෙස සලකනු
ලබන නමුත් ක්‍රියාත්මක වීමේදී එය දියුණු වීම් මඟින් මෙහෙය වන කැනීම්වලට සමාන ආකාරයක් ගනී. පසුගිය වසර කිහිපය පුරාවමට තීරු සිතියම් හා සාම්පල වැනි නව ආකාරයේ කැනීම් වාග් මාලාවක් ඇති වී අතර එයින් සමහරක් වෘත්තීය තුළ දී, කඩා හැලෙන සම්මත ආවරණය කර ගැනීම සඳහා නිර්මාණය කර ගන්නා ලද ඒවා ලෙස විවේචනයට භාජනය වේ.  පිරික්සුම් කැනීම් හා දියුණු වීම් මඟින් මෙහෙයවන පුරා විද්‍යාවේ පරිණාමනය වීම්වෘත්තීමය පුරා විද්‍යාවේ ප්‍රධාන පිරික්සුම් කැනීම් වර්ග දෙකක් පවතී. එම වර්ග දෙකම සාමාන්‍යයෙන් දියුණු වීම් මඟින් මෙහෙයවන කැනීම් සමඟ බැඳී පවතී. ඒවා නම් පිරික්සුම් අගල් කැපීම හා නිරීක්ෂණ සාරාංශ (Watching brief) පිරික්සුම් කැනීමක අරමුණ වන්නේ ප්‍රධාන කැනීම් කාර්යය සිදු කිරීමට පෙර දී ඇති ප්‍රදේශයේ පුරා විද්‍යාත්මක විභවයේ ප්‍රමාණය හා ලක්ෂණ නිර්ණය කිරීමයි. මෙය සාමාන්‍යයෙන් දියුණු වීම මඟින් මෙහෙයවන කැනීම්වලදී ව්‍යාපෘති කළමණාකරණ සැලසුම් කිරීමේ කොටසක් ලෙස සිදු කරනු ලැබේ. පිරික්සුම් අගල් කැපීම (Trial Trenching) හා නිරීක්ෂණ සාරාංශ අතර ප්‍රධාන වෙනස වන්නේ පරික්සුම් අගල් පුරා විද්‍යාත්මක විභව අනාවරණය කර ගැනීමේ අරමුණින් ක්‍රියාකාරීව හාර
නු ලබන අතර නිරීක්ෂණ සාරාංශ යනු අගල් පිළිබඳ සිදු කරන ලුහුඬු පර්යේෂණ වේ. එහි දී අගලෙහි මූලික කර්තව්‍ය පුරා විද්‍යාවට වඩා වෙනස් දෙයක් විය හැක. (උදාහරණ ලෙස ගෑස් නල සඳහා පාරෙහි කපන ලද අගල්) ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ දී සවල් පරීක්ෂණ අගල් ලෙස හඳුන්වන පරිණාමන ක්‍රමයක් භාවිතා කරන අතර එහි දී විශේෂිත වර්ග මීටර් භාගයේ පිරික්සීම් අගල් කිහිපයක් අතින් හාරනු ලැබේ.ආශ්‍රිතExcavationමෙම ලිපිය හෝ ලිපි කොටස පරිගණකය සමඟ ඒකාබද්ධ කිරීමට යෝජිතය. (සංවාදය)යොමු බසයක් යනු මධ්‍යම  සැකසුම් ඒකකයෙහි හා DMA Capable  ඒකකයන්හි භෞතික යොමු  (addresses ) හා මතකය හෝ වෙනත් කියවීමට හෝ ලිවීම අදාල ඒකකයන් අතර සන්නිවේදනය සදහා යොදා ගන්නා ඒකකයකි.‍යොමු බසයක් යොදා ගෙන ප්‍රවේශ විය හැකි මතක ප්‍රමාණය යොමු බසයේ පළල හමත රදා පවතී. උදාහරණයක් ලෙස බිටු 16 (BIT) ක් පළ, බිස්සයක් (1970 සහ 1980 දශකවල බිටු 8 සකස්න්යන්හි යොදා ගන්නා ලදී) 216= 65,536=64 ki  මතකයන්ට ප්‍රවේශව වන අතර බීටු 32 බසයක් (2004 වර්ෂයේ බහුලව භාවිතා විය) 232= 4, 294,967,296-4  මතක ස්ථාන වලට ප්‍රවේශ විය.බොහෝ ක්ෂුද්‍ර පරිඝණක වල යොමු කල හැකි. ස්ථාන බීටු 8 බයිට යේ. මෙව
ැනි අවස්ථාවකදී ඉහත උදාහරණ වල අගයන් පිළිවලින් කිබිබයිට  64 හා ගිබයිට 4 (GIB) වේ. අතීතයේදී විශාල බිටු ගනක වවන, එනම් බීටු 16,32 හා 36 වඩන පමණ ප්‍රවේශ විමට හැකි පරිඝණක ද විය.Red-capped Robinවැඩුනු පිරිමි පක්ෂියා, දකුණුබටහිර ක්වීන්ස්ලන්තයසංරක්ෂණ තත්ත්වයඅඩු අවධානයක් යොමු වූ (IUCN 3.1)[1]</ref>විද්‍යාත්මක වර්ගීකරණයරාජධානිය:ඇනිමාලියාවංශය:කෝඩේටාවර්ගය:ආවෙස්ගෝත්‍රය:පැසෙරිෆෝමස්කුලය:පෙට්‍රොසීඩියාගණය:පෙට්‍රොයිකාවිශේෂය:P. goodenovii ද්වීපද නාමයPetroica goodenovii (Vigors  & Horsfield, 1827)Red-capped Robin rangeරතු තොප්පි අවිච්චියා කාක[තහවුරු කර නොමැත] ගණයට අයත්, ඕස්ට්‍රේලියාවේ දේශීය පක්ෂියෙකි. මොවුන් සොයාගත හැකි වනුයේ මහද්වීපය ඇතුලට වන්නට පිහිටි ලඳු කැලෑ (scrub) සහ විවෘත වනලැහැබ (woodland) වලය. පෙට්‍රොසීඩියා (Petroicidae) පවුලට අයත් බොහොමයක් පක්ෂීන් මෙන් මොවුන්ද ලිංගිකව ද්විරූපී (sexually dimorphic) ය. මොවුන් දිගින් 10.5–12.5 cm (අඟල් 4–5 ) පමන වන අතර, කුඩා තුනී කළු පැහැ හොටක් සහ තද දුඹුරු පැහැ කකුල් හා ඇස් මොවුන් සතු වේ. විශේ
ෂයෙන් හඳුනාගත හැකි රතු පැහැ හිසක් සහ පපු ප්‍රදේශයක්, කළු පැහැ උඩ කොටස සහ කෙලවර සුදු වූ කළු පැහැ පෙඳයක් පිරිමි පක්ෂියා සතු වේ. ගැහැනු පක්ෂියා අළු දුඹුරු පැහැයක් ගනී. මෙම පක්ෂි විශේෂය විවිධත්වයකින් යුතු ගීත ගයන අතර පිරිමි පක්ෂියා ගී ගයනුයේ ගැහැනු පක්ෂීන් ආකර්ශනය කරගැනීමට හා වාසභුමි සීමා ලකුණු කිරීමටය (advertise territories).  මෙම පක්ෂීන් කුඩා කණ්ඩායම් හෝ යුගල වශයෙන් හමු වේ. තවමත් මොවුන්ගේ සාමජ ගති රටා අධ්‍යයනය කර අත්තේ මඳ වශයෙනි. කාක පවුලේ මොවුන්ට හිමි නිශ්චිත ස්ථානය  තවමත් අපහැදිලිය. මොවුන් යුරෝපීය (European) හෝ ඇමරිකානු (American) අවිච්චියන්ට සම්බන්ධ කමක් නැතිමුත් කාක ගණයේ (Passerida) ගී ගයන පක්ෂීන්ගේ (songbird) මුල් අපශාඛාවක් ලෙස දිස්වේ. භූමි පෝෂක රතු කබා අවිච්චියගේ ගොදුරු වනුයේ මකුළුවන් (spider) හා කෘමීන්ය (insect).  මොවුන් බහුලව පැතිරී ඇති පක්ෂි විශේෂයක් වනමුත් මිනිස් ක්‍රියාකාරකම් නිසා සමහර ප්‍රදේශ වලින් ඈත්ව ගොස් ඇත.වර්ගීකරණයරතු තොප්පි අවිච්චියා මුලින් විස්තර කරන ලද්දේ නිකොලස් අයෙල්වර්ඩ් (Nicholas Aylward Vigors) සහ ‍තෝමස් හොර්ස්ෆීල්ඩ් (Thomas Horsfield) විසින් මෙම
පක්ෂියාව දකුණු ඕස්ට්‍රේලියාවේ (South Australia) ස්පෙන්සර් ගල්ෆ් (Spencer Gulf) ප්‍රදේශයේදී හමුවීමෙන් පසුවය. ඔවුන් මෙම පක්ෂියාව මියුසිකාපා ගුඩ්ඉනොවි "muscicapa goodenovi" ලෙස නම් කර මියුසිකාපිඩා (Muscicapidae) පවුල යටතට එක් කරන ලදී. ගුඩ්ඉනොවි (goodenovii) යන නාමය කාර්ලිසල්හි බිෂොප්වරයා (Bishop of Carlisle) සහ ලිනියන් සමාජයෙහි (Linnean Society) පලමු භාණ්ඩාගාරික වූ පූජ්‍ය සැමුවෙල් ගුඩ්ඉනෆ් (Samuel Goodenough) හට ගෞරවයක් වශයෙනි. රතු තොප්පි අවිච්චියා පසුව පෙට්‍රොයිකා (Petroica) ගණයට මාරුකරන ලදී. මෙම පක්ෂියාගේ ගල් මත වසා සිටීමේ පුරුද්දට අනුව පෙට්‍රොයිකා යන නම තැනී ඇත. පැරණි ග්‍රීක (Ancient Greek) වචන වන පෙට්‍රෝ (petro) - ගල සහ ඔයිකොස් (oikos) - ගෙය යන වචන එකතු කර පෙට්‍රොයිකා යන වචනය තනා ඇත. මෙම පක්ෂියා ගහණය තුල අති රතු හෝ රෝස පැහැ පපු ප්‍රදේශයක් සහිත පක්ෂීන් පස් දෙනාගෙන් එක් අයෙකු වන අතර , මොවුන් ඉඔප්සල්ට්‍රියා (Eopsaltria) ගණයේ "කහ අවිච්චියන්ගෙන්" වෙනස් "රතු අවිච්චියන්" ලෙස හැඳින් වේ. මොවුන් අමරිකානු අවිච්චියා (American) හෝ යුරෝපීය අවිච්චියාට (European) නෑදෑකමක් නැතිමුත් මොවුන් නම් කර ඇත්