LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
පහළම ඒක පුද්ගල ආදායමත් ලබන රටකි. මෙය ජාත්‍යන්තර මුල්‍ය අරමුදලට අනුවද සඳහන් කර ඇත.මෙවැවන්නකින් බාලගිරි දෝෂය වැලැක්වීය හැකිබවට සිංහලයන්ගේ පාරිම්පරික විශ්වාසයක් ඇතබාලගිරි දෝෂය අද නොවේ හෙටබොහොවිට  අර්ධනාගරිකව විශේෂයෙන් ග්‍රාමීයව නිවසක කාන්තාවක දරු උපතක් සිදුවු පසු නිවසට ඇතුලුවන උළුවස්සේ “බාලගිරි දෝෂය අද නොවේ හෙට” යන වැකිය ඔබ දැක ඇතුවාට සැකයක් නොමැත.මේ වැකියේ සඳහන් වන්නේ එක්තරා දේවතාවියක් ගැනයි. ඇය ගිරි ලිය දොලහ නමින් සිටින ගිරි දේවියයි. බාලගිරි යනු ඇගේ එක් වේශයකි. කුඩා දරුවන්ට වින කරන නිසා ඇය පිදිම මේරට අතිතයේ සිටම පැවත එන විශ්වාසයකි.ගිරි දේවිය යනු කවරෙක්ද ? ඇය පිළිබඳ විස්තර රාශියක් ගිරිදෙවි අස්න , ගිරිදේවි උපත ,ගිරිදෙවි කව යන පොත පතින් දැනගත හැකිය. එම ග්‍රන්ථවල සඳහන් ආකාරයට ඇයගේ වගතුග මෙසේය. ඇය දඹදිව දන්ත්පුරයේ විසු සිංහකූමාර  රජු සහ ඇගේ දේවිය වූ හංසවති බිසවගේ දියණියක් වූවාය. ලමා අවදියේ  ඇය තමන් වැඩිමහල් සොහොයුරා වූ දල කුමාරයා සමග සංවාසයේ  යෙදෙන බව  දන්වන ලද්දේය.මේ පුවත අසා  සංවේගයට පත්  දෙමව්පියෝ කුඩා කුමරිය දළ කුමරාට නොපෙනේන සේ ගල්කුලක සඟවා කුඩා කලසිටම ආරක්ෂා කිරිමයි. මේ නිසා
ඇය ගිරි දේවිය වුවාය.තරුණ වියට පත් දළ කුමරාට මෙසේ ලෙනක සඟවා ඇති දැඩි කරන ගිරි දේවිය ගැන අසන්නට ලැබුණේය. කීපවරක්ම බැලීමට අවසර ඉල්ලු නමුත් අවසර නොලැබිම නිසා දළ කුමරා බොරු ලෙඩක් හදා ගත්තේය. අවසානයේ අවසර ලැබිණි. ගිරි දේවිය  දැකිමෙන් උන්මාදයට පත්වූ දළ කුමරා කෙසේ හෝ ඇය පොළබවාගෙන  නිමිත්ත කී පාඨකයින් කී පරිදිම සංවාසයේ යෙදුනේය. ගිරිදෙවි අස්නේ එය මෙසේ දැක්වේ.   රන්දම් සේ අත්දෙක       අල්ලාගෙන   කැන්දා ගොස් යහනේ     ඉන්දාගෙන   මන් දැන් විඳි දුක නුඹම     සිතාගෙන   රන් තලි මද යුද හැසුරුනු     කැන්දනතම සොයුරා අතින්  කෙලෙසුනු නිසා ගිරි දේවිය අවසානයේදි දිවිනසා ගත්තාය.   එමට රුවැති බිසවුන්                    නැතිවද   මෙමට ආලේ කුමට                      සිතුවද   නමට උතුම් රජවලිය                 නොවේවද   මේමට කරපු දේ කිළුටක් නම්         නොවේදගෙළ  වැලලාගෙන මියගිය කුමරිය ගැන දළ කුමරුට අසන්න ලැබුනේ පසුවය . මේ වනවිට  ඇගේ සිරුර ශක්‍ර දේවේන්ද්‍රයා විසින් සඟවන ලද්දේය. ඒනිසා ගිරිකුමරියගේ  සිරුර දැකගැනිමට දළ කුමරුට නොහැකිවිය, ඔහු සක්වල පුරා උන්මත්තකයෙකු ලෙස  ගම්බිම් පාළුකරමින්  සතුන් මරා දමමින් ගමන
් කළේය .   සතර මෙසක්වල වටවිම       සාපී   හතර එදිවයින  ඇවිද          බලාපී   විතර මහත් කඳුහෙල්          පෙරලාපී   නිතර ගජන්  බිම ගසා          මරාපීමෙසේ මිනිසුනට වන හානිය දුටු ශක්‍රයා දළ කුමරුට  කුමරියගේ සිරුර පෙන්වා  පසුව ඇගේ පණ පිහිටුවා ශක්‍ර භවනට ගෙනගියේයැයි කියවේ .   ඔසරි පොටෙන් ඇඟ ගත පිරි     මැදලා   තිසරු  ලෙසින් පියරු දෙක      දැකලා   වියරූ මතින් වත සිඹ  සන         සලා   කියති  ඉතින් දෙන් පණ       පිහිටාලාගිරි දේවිය වරක දේවතාවියකි වරක යක්ෂණියකි. එසේම දළකුමරා  වරක දෙවියෙකි වරක  යක්ෂයෙකි. . ඔවුන් දෙදෙනාටම  වෙන්වූ  දේවාල ලංකාවේ  කිසි ස්ථානයක  නැතිමුත් දෙදෙනාම අදත් ලංකාවේ නොයෙක් පලත්වල  පුද ලබති.දළකුමරුට  සියලුම කැතකුනු කිලි ඉවත්කිරිමේ බලයක්  ඇත . එම බලය ලැබුනේ  තම එකකුසින්ම  උපන්  සොහොයුරිය  සමග සංවාසයේ යේදිම  නිසා බව පැවසෙයි. මෙම දෝෂ පහ කිරිමේ හැකියාව නිසා සියලුම ගම්මඩු බලි තොවිල් අවසානයේ  ගරායාකා පුදකිරිම  සිදුකෙරේ . සමහර නව නිවාසවල හෝ නිවාස ඉදිරිපිට යක් මුහුනක් තබා ඇත්තේ මේ ගරායකා සිහිකිරිමටයි.ඔහුට  ඇස්වහ කටවහ නැතිකිරිමට බලයක් ඇතිබව ගැමි විශ්වාසයි.ගිරිදේවිය මෙන්ම
ගරායක්ෂයා පිලිබඳව  ඇතැම් ග්‍රන්ථවල  අවතාර  12ක් සඳහන් වේ  ගිරිලියෝ 12    1 මදනගිරි                        2 හපුමල් ගිරි      3බාලගිරි      4 මෝලන් ගිරි   5භූතගිරි   6 නීලගිරි           7 රත්නගිරි      8 හඳුන්ගිරි  9 පට්ටගිරි   10 කොටගිරි 11 අඳුන් ගිරි12 වලියක් ගිරිමේසේ ගරායකුන්ද දොලොස් දෙනෙක් වේ 1 අඳුන් ගරා 2 සොහොන්ගරා 3 දේසගරා  4 සඳුන් ගරා  5පුෂ්ප ගරා 6 කණ ගරා7 අමා ගරා 8 ලවුනා ගරා  9 වාතගරා  10 තොටය ගර නීලගරාවැව් බැඳි රාජ්‍යයේ අනුරාධපුර – පොලොන්නරුව  ද්‍රිස්තිකවල අපූරු යාතුකර්මයක් තද ඉඩෝර කාලවල  වෙයි.  මෙය වර්ෂාව ලබා ගැනිමට කරන එකකි   . දළකුමාරයාගේ සහ  ගිරි දේවියගේ නිරුවත් රූප දෙකක්  අඹා  අඳුර වැටෙත්ම  දෝලාවකින් වැව්පිටිය වෙත ගෙනයනු ලබයි.   අනතුරුව කවි කීයමින් නටා  මොහොතකින් නිරුවත් රූප දෙක  එතැන හුදකලා  කර ගමට පියමං කරතී.  මෙය දළකූමාරයාගේ හ ගිරිදේවියගේ බල්ලිය නමින් හැන්දින්වේගිර්දේවිය බලිය නිර්වස්ත්‍රව තබා යාමෙන්   මැටී රූදෙක කාටවත් ඇසගැසෙන්නට පෙර  සේදීයාමට  වර්ෂාවක් ඇදහෙලන බවය. මෙය තවමත්  රජරට වාසින් අතර පවතින විශ්වාසයකි.   අනූරාධපුර ත්‍රීකූණාමලය  මායිම් ගම්මානවල  යා
න් ඔය  මහදිවුල්වැව  තිරප්පනේ කිවුලකඩවල කූඩා ගම්මානව කැලැපතර මේ යාතුකර්මය දැකිය හැක. ලදරුවන් නිතර නිතර, අධික ශබ්දයකින්, දිගු වේලාවක් හැඬීම බාලගිරි දෝෂය ලෙස සිංහලයන් හඳුන්වයි.කුඩා දරුවන් ඉපදී මාස 03 ක කාලයක්‌ දක්‌වා පෙර විසූ ආත්මය පිළිබඳව සිහිනෙන් දකිතැයි වැඩිහිටියෝ සිතයි. වැඩි කාලයක්‌ නින්දෙන් ගත කරන සිඟිත්තෝ අඬන බව, සිනාසෙන බව අප නිතර දකියි. ඒ වගේම නිතර ඇස්‌ දෙක උඩ හොවාගෙන සිටීම, මව්ගෙන් කිරි ඉල්ලා ඇදුම, වෙනකෙකුට දරුවා සනසාලිය හැකි වුවත් මව්ට නොහැකි වීම, ඇස්‌ උඩ හිදුවා නිතර ඇඬිම ආදී නොයෙකුත් දෑ අප දැක ඇත. මෙයට අප බොහෝ දෙනෙක්‌ "බාලගිරි දෝෂය" යෑයි කියති. ඉපදී මාස 12 ක කාලය තුළ දී එක්‌ එක්‌ මාසයට යක්‌ෂ යක්‌ෂනියන් දොළොස්‌ දෙනෙකු දරුවන් වෙත එළෙඹ මෙසේ දරුවන් බියගැන්වීම්, වඩා ගැනීමට තැත් කිරීම් ආදී දෑ කරන බව පොත පතෙහි සඳහන් වේ. බාලගීරි, නීලගිරි, මදනගිරි, සඳුන්ගිරි, අඳුන්ගිරි යනාදි යක්‌ෂ යක්‌ෂනියන් මේ කාලයේදී දරුවන් බිය ගන්වමින් නොයෙක්‌ දෝෂ කරන බව පොත පතෙහි සඳහන් වේ. "දෙදරුවන් වඩා උකුලේ නලවම්වා ළඳරුවන් වඩා ඉඳගෙන අඬවම්වා සොඳුරු වන් මෙපුද දැක සෙත සලසම්වා නුදුරුවන් නීල ගිරි නම් කිරි අම්මා"
මෙවැනි කවි වලින් මේ ගිරි යක්‌ෂ යක්‌ෂනියන් දරුවන්ට කිරි පෙවීම, පහරදීම බිය කිරීම ආදී දෑ කරන බවද අලි ඇතුන් ආදී සතුන් පාගා මරා දමන බවත් සිහිනෙන් පෙනීමට දරුවන්ට සලස්‌වන බවත් පොතපතෙහි සඳහන් වේ. "බිළිඳු වඩා රෑ සිහිනෙන් කිරි පෙව්වා විරිදු පොළොං අලි වලසුන් පෑගෙව්වා සිනිඳු ඇඟේ ඇඟ වයිරන් නැංගෙව්වා මෙබඳු දෝෂ ගිරි යකු කල දුරලැව්වා" මෙම කවි ද ශාන්ති කර්ම වලදී කියවීමෙන් ඒ බව තහවුරු වේ. මෙවන් දෝෂ තිබෙන විට කුඩා බිළිඳන්ට එම දෝෂ නැති කිරීමට නිතර රතන සූත්‍රය භාවිතය, රතන යන්ත්‍රය සාදවා කොට්‌ටයට පැළඳවීම, කරනු ලබයි. ඒ වගේම බාල ගිරි දෝෂයට සුවඳ දූප අල්ලනු ලැබේ. එම අබ, සුවඳ කොට්‌ටං, පුදාහල මල්, කොහොඹ කොළ, බෙලි කොළ, නයි හැව, සුදු ළුණු යනාදිය පැඟිරි තෙල්, තල තෙල් සමඟ මුසු කර රතන සූත්‍රයෙන් ජපකර දුම් ඇල්ලීමෙන් දරුවාට සහනයක්‌ ලැබේ. තවද "බාලගිරි අද නොවේ හෙටයි" යනුවෙන් පත් ඉරුවක ලියා දරුවා සිටින කාමරයේ දොරකඩ එල්ලීමද කරනු ලබයිමිනීමරුමක් තරම් බරපතල නොවන, මිනිසෙකු විසින් මිනිසෙකු මරාදැමීම මිනීමැරුම් නොවන සාවද්‍ය මනුෂ්‍යඝාතන ලෙස නීතියේ හඳුන්වයි.ආශ්‍රිත ලිපිමිනීමැරුම්ආහාර ස‍්වස්ථතාවයෙදුම්ආහාර
මගින් වැලඳෙන රෝගHazard analysis and critical control points (HACCP)  •  Hazard analysis and risk-based preventive controls (HARPC)Critical control pointතීරණාත්මක සාධකFAT TOMpHWater activity (aw)බැක්ටීරියා රෝගකාරකක්ලොස්ට්‍රිඩියම් බොටුලිනම්Escherichia coliListeriaසැල්මොනෙල්ලාවිබ්‍රියෝ කොළරේවෛරස් රෝගකාරකEnterovirusහෙපටයිටිස් ඒNorovirusRotavirusපරපෝෂී රෝගකාරකCryptosporidiumඑන්ටැමීබා හිස්ටොලිටිකාGiardiaTrichinellavteමෙම ලිපිය වනාහි Food safety ලිපියෙහි  ඉංග්‍රීසි භාෂාවේ සිට සිංහල වෙත  නොනිමි පරිවර්තනයකි .ඉංග්‍රීසි සහ සිංහල යන භාෂාවන්හි සුදුසු හා ප්‍රමාණවත් පරිචයක් ඇත්නම්, මෙම පරිවර්තනය සම්පූර්ණ කිරීමට ඔබට අවකාශ ඇත.අදාල විෂය පිලිබඳ දැනුවත්නම්, නැවුම් ස්වයං නිර්මාණයක් ලෙස ලිපිය සම්පූර්ණ කිරීමට ඔබට අවකාශ ඇත.ආහාර ද්‍රව්‍යවල සුරක්ෂිත භාවයආහාර ද්‍රව්‍යවල සුරක්ෂිත භාවය යනු විද්‍යාත්මක විග්‍රහකිරීමක් වන අතර මෙමගින් සෞඛ්‍ය ආරක්ෂිතව ආහාර ද්‍රව්‍ය පරිහරණය කිරීම, පිළියෙල කිරීම සහ ගබඩා කිරීම මගින් ආහාර මගින් බෝවන රෝග ඇති වීම වළක්වාගත හැකිය. මෙහිදී අති භයානක සෞඛ්‍ය අවදානම් තත්ව  වළක්වා ගත හ
ැකි ක්‍රමෝපායන් පිළිබදව විග්‍රහ කරනු ලබයි.  ආහාර මගින් පුද්ගලයෙකුගෙන් තවත් පුද්ගලයෙකුට රෝග බෝකිරීමක් ඇති කළ හැකි අතර ආහාර ද්‍රව්‍ය මත බැක්ටීරියාවන් වර්ධනය වීමෙන් ආහාර විෂවීම ඇති වේ. සංවර්ධිත රටවල  ආහාර පිළියෙල කිරීමේ දී සංකිර්ණ සම්මතයන් ඇති නමුත් සංවර්ධනය නොවූ රටවල ආහාරවල සුරක්ෂිතතාවය පිළිබදව ඇති ප්‍රධානතම සාධකය වන්නේ සෞඛ්‍යාරක්ෂිත පානීය ජලය ප්‍රමාණවත් තරම් ඇති ද යන්නයි. මෙයද ආහාරවල සුරක්ෂිතතාවය පිළිබදව එක්තරා වැදගත් අංගයකි.ග්‍රෙගරි වර්ෂ ක්‍රමයේ මාස:ජනවාරි ·පෙබරවාරි ·මාර්තු ·අප්‍රේල් ·මැයි ·ජූනි ·ජූලි ·අගෝස්තු ·සැප්තැම්බර් ·ඔක්තෝබර් ·නොවැම්බර් ·දෙසැම්බර්මාර්තු යනු ග්‍රෙගරි දින දසුන අනුව අවුරුද්දේ තෙවන මාසයයි. මෙම මාසයට දින 31ක් තිබේ. සිංහල දින දසුනට අනුව මෙය මැදින් මාසය වේ.ඉකා මිනිසුන් ක්‍රි.ව. 12 වන සියවසේ දී Cuzco ප්‍රදේශය පුරා Killke සංස්කෘතියේ ගෝත්‍රයක් ලෙස ආරම්භ විය Manco Capac හි නායකයා යටතේ ඔවුන්  Curzo (Quechua Qosqo)කුඩා නගරයක් ආරම්භ කර එය සිතියමේ රතු පැහැයෙන් දක්වන ලදි.ක්‍රි.ව. 1438 දී  Pachacuti  නම්  Sapa Inca හි නායකයා යටතේ (ඔහුගේ නමේ
අර්ථය - භූමි ආරක්ෂකයා) ඔවුන් වර්තමානයේ දී දකුණු පේරැ ප්‍රදේශයට සංක්‍රමණය  විය. ඔහු  Cuzco නැවත ප්‍රධාන නගරයක් සහ අධිරාජයේ අගනුවර බවට නැවත ගොඩනගන ලදි.Cuzco බල කොටුවේ අධිරාජ්‍යය ලෙස Pachacuti සොයා ගන්නාලදි. Thahuantinsuya ප්‍රාදේශිය නායකයන් හතර දෙනෙකු ගේ නායකත්වය සහ  මධ්‍යම රජය යටතේ පැවතුණි. ප්‍රාදේශිය නායකයන් හතර දෙනා  Chinchasuyu (NW), Antisuyu (NE), Contisuya (SW) and Collasuyu (SE) ලෙස නම් විය.Pachacuti නගර වැසියන්  Picch  හා CampDavid ලෙස ගෘහ නිවාස හා කූඩාරම් ඉදිකළේය.පවකු‍ටි ඔහුට අවශ්‍ය භූමි භාගයන් හි දේශපාලන, යුධමය වටිනාකම්න් යුතු තොරතුරැ දැනගැනීමට ඔත්තුකරැවන් යෙදවීය. තවද ඔහු අවට රාජධානීන්හි ප්‍රදානීන් වෙත පණිවිඩ යවමින් නව රාජධානි එක් වූ විට ඔහුව් ට පිරිනැමෙන තනතුරැ වරප්‍රසාද දන්වා යැවුහ. තවද ඔහු එම රාජධානිය වෙත තම දුවවරැන් සරණ ඔබ්බවා දී ම වැනි උපක්‍රම මගින් සම්බන්ධ වර්ධනය කර ගත්තේය.ඉන් පසු ඉන්කා සම්ප්‍රධාය ට අනුව ක්‍රි.ව. 1463 දී ඔහුගේ පුතා නායකත්වයට පත් විණි.ඇලෙක්සැන්ඩර් ග්‍රැහැම්බෙල්ඇලෙක්සැන්ඩර් ග්‍රැහැම්බෙල් 1847 මාර්තු 3 වැනිදා ස්කොට්ලන්තයේ එඩින්බරෝ නුවරදී උපත ලැබුව
ේය.ඒ මහාචාර්ය ඇලෙක්සැන්ඩර් මෙල්විල් බෙල්ට සහ එලිසා ග්‍රේස් මවට දාවය. ඔහුට සහෝදරයන් දෙදෙනෙකු සිටිමුත් ඔවුන් ශ්වසනාබාධවලට ගොදුරුවීමෙන් ළමාවියේදීම මිය ගියහ.ජීවිතයේ මුල් අවධියළමාවියේදීම ඇලෙක් නව සොයා ගැනීම් සිදුකළේය. වයස 12 දී තම අසල්වැසි මිතුරා සමඟ ඔහුගේ අසල්වැසියාට පිටි පිළියෙල කරන යන්ත්‍රයක් සාදා දුන් ඇලෙක්සැන්ඩර් හට ජෝන් හර්ඩ්මන් නම් වූ එම අසල්වැසියා නව සොයාගැනීම් කිරීමට වෙනම වැඩපොළක් සාදා දුන්නේය.කුඩා කල සිටම ඔහු චිත්‍ර ඇඳීමට, මැටි බඳුන් කර්මාන්තයට හා සංගීතයට මහත් ඇල්මක් දැක්වීය. තනිවම පියානෝව ඉගෙනීම හා විවිධ කටහඬ අනුකරණයෙන් ඔහු පවුලේ අයව මවිත කරවීය. තම මවගේ සෙමෙන් වර්ධනය වූ බිහිරි බව ඔහුට මහත් දුකක් විය. විවිධ ශබ්ද හා ක්‍රම මගින් තම බිහිරි මව හා කථා කරන්නට ඔහු උත්සාහ දැරීය. ඔහුගේ පිය පරම්පරාව භාෂා ශබ්ද නැගීම සම්බන්ධ ගුරුවරුය. ඉතා දුර්වල පාසල් අධ්‍යාපන මට්ටමක් පෙන්වූ ඔහුව සීයා වෙත යවන ලදි. මෙහිදී ඔහු විද්‍යාව කෙරෙහි වූ උනන්දුව වැඩිදියුණු කරගත් අතර වයස 16 දී භාෂා ශබ්ද නැගීම සම්බන්ධව සිසු ගුරුවරයෙකු බවට පත්විය. පළමුව එඩින්බරෝ සරසවියට ඇතුළත් වූවද ඔහු උපාධිය ලබාගත්තේ මොරෙන්ට
ෝ සරසවියෙනි.1863 දී වෙනත් නව නිර්මාණකරුවෙකුගේ නිර්මාණයක් අනුකරණය කරමින් ඔහු සහ ඔහුගේ සහෝදරයා නිමවූ "කතාකරන ඔලූව” ඔහුගේ පියා සහ අසල්වැසියන්ගේ ප්‍රසාදයට හේතු විය. තම සුරතල් බල්ලාව විවිධ ශබ්ද නැංවීමට ඔහු පුරුදු කළේය. වයස 19 දී පියාගේ මිතුරෙකුට ලිපියක් ලියමින් ඔහු තම හඬ නැංවීමේ යාන්ත්‍රික නිර්මාණ පිළිබඳව හඳුන්වා දුනි. එමඟින් තවදුරටත් තම හැදෑරීම් ඉදිරියට ගෙනයා හැකි විය. ඔහුගේ කුඩා කාලය අසුන්දර වියමෙම ලිපිය තවමත්  අංකුර ලිපියකි. විකිපීඩියාවට උදවුවක් ලෙසින් ඔබ හට එය විහිදුවාලිය හැක.vteචාල්ස් ඩිකන්ස්උපතචාල්ස් ජෝන් හෆම් ඩිකන්ස්7 පෙබරවාරි 1812(1812-02-07)ලෑන්ඩ්පෝර්ට්, හැම්ප්ෂයර්, එංගලන්තයවිපත9 June 1870(1870-06-09) (වයස 58)ගැඩ්ස් හිල් ප්ලේස්, හිග්හැම්, කෙන්ට්, එංගලන්තයමිහිදන් කල තැනපොයෙට්ස් කෝනර්, වෙස්ට්මිනිස්ටර් ඇබේවෘත්තියලේඛකජාතිකත්වයබ්‍රිතාන්‍යපුරවැසිභාවයඑරාසංගණ්‍ය  කෘතිය(න්)ස්කෙචස් බයි බොස්, දි ඕල්ඩ් කියුරියෝසිටි ෂොප්, ඔලිවර් ට්විස්ට්, නිකොලස් නික්ලබි, බානබි රජ්, අ ක්‍රිස්ට්මස් කැරොල්, මාටින් චසල්විට්, අ ටේල් ඔෆ් ටූ සිටීස්,  ඩේවිඩ් කොපර්ෆීල්ඩ්, ග්‍රේට් එක්ස්පෙක්ටේෂන්ස්, බ්ලීක් හවුස්
, ලිට්ල් ඩොරිට්, හාඩ් ටයිම්ස්, අව මියුචුවල් ෆ්‍රෙන්ඩ්, ද පික්වික් පේපර්ස්කලත්‍රයා(යන්)කැත්රීන් තොම්සන් හොගාර්ත්දරුවන්චාල්ස් ඩිකන්ස්, කණි., මේරි  ඩිකන්ස්, කේට් පෙරුගිනි, වෝල්ටර් ලැන්ඩර් ඩිකන්ස්, ෆ්‍රාන්සිස්  ඩිකන්ස්, ඇල්ෆ්‍රඩ් ඩෝර්සේ ටෙනිසන් ඩිකන්ස්, සිඩ්නි ස්මිත් හෝල්ඩිමන්ඩ් ඩිකන්ස්, හෙන්රි  ෆීල්ඩින් ඩිකන්ස්, ඩෝරා ඇනී ඩිකන්ස්, සහ  එඩ්වර්ඩ් ඩිකන්ස්ආභාෂය ලැබූයේවිලියම් ෂේක්ස්පියර්, නව ගිවිසුම, ටෝබියාස් ස්මොලට්, හෙන්රි ෆීල්ඩින්, මිගෙල් ඩි සර්වන්ටෙස්, විලියම් වර්ඩ්ස්වර්ත්ආභාෂයට නතු කලේවිලියම් මේක්පීස් තැකරේ, විල්කි  කොලින්ස්, එඩ්ගාර් ඇලන් පෝ, හෙන්රි ලෝංෆෙලෝ, හෙන්රි ජේම්ස්, ලියෝ ටොල්ස්ටෝයි, ෆියඩෝර් ඩොස්ටොයිව්ස්කි, මාක් ට්වේන්, රොබට් ලුවී ස්ටීවන්සන්, ජෝර්ජ් ගිසිං, ජී.කේ.චෙස්ටර්ටන්, ජෝර්ජ් බර්නාඩ් ෂෝ, ෆ්‍රාන්ස් කෆ්කා, ටී.එස්.එලියට්, ජේම්ස් ජොයිස්, ඩානා  ගැබල්ඩන්අත්සන චාල්ස් ජෝන් හෆම් ඩිකන්ස් (7 පෙබරවාරි 1812 – 9 ජූනි 1870) යනු ඉංග්‍රීසි නවකතා කතුවරයෙකු වූ අතර, වික්ටෝරියානු යුගයේ ශ්‍රේෂ්ඨතමයා ලෙස සාමාන්‍යයෙන් සැලකෙයි. පෙර සිටි කිසිම ගත් කතුවරයෙකු අත්නොවිඳි පුළුල් ජනප්‍රියත්වයක් සහ ප්‍රසි
ද්ධියක් ඔහුගේ ජීවිත කාලය තුලදීම ඩිකන්ස් බුක්ති විඳි අතර ඔහු වර්තමානයේදී තවමත් ජනප්‍රිය ලෙසින් සිටින්නේ ඉංග්‍රීසි සාහිත්‍යයෙහි බොහෝ නිරූපක නවකතා සහ චරිත සඳහා දායකත්වය සැපයූ හේතුවෙනි. [1]ඔහුගේ බොහෝ  ලියවිලි මුලින්ම ප්‍රකාශයට පත්වුනේ අනුක්‍රමික ලෙසින්, මසකට එක් කාණ්ඩයක් බැගින් වන අතර, ප්‍රකාශයට පත් කිරීමේ මෙම ඌරුව ඩිකන්ස් නිසාම ජන්ප්‍රිය වූවකි. අනුක්‍රමික ලෙසින් ප්‍රකාශයට පත් කිරීම ඇරඹීමටත් කලින්ම නවකතා ලිවීම නිම කල සමහරක් ගත් කතුවරුන් මෙන් නොව, ඩිකන්ස් බොහෝ විට කතාංග නිමැවූයේ ඒවා කොටස් වශයෙන් පල වෙන අතරතුරදීමය. මෙම ප්‍රගුණනය විසින් ඔහුගේ කථාන්තරයන්ට කිසියම් රිද්මයක් හිමි කර දුන් අතර,  ත්‍රාසය-දනවන අවසානයකින් කෙළවර කර, ඊළඟ කොටස තෙක් මහජනතාව පුල පුලා බලාසිටීමට සලස්වන ලදි.[2] ඔහුගේ නවකතා සහ කෙටිකතා සඳහා පැවති  අඛණ්ඩ ජනප්‍රියතාවය නිසා ඒවා කිසි විටෙක  මුද්‍රණයේ-නොමැති නොවීය.[3]සටහන්↑ "වික්ටෝරියන් ස්ක්වාලර් ඇන්ඩ් හයි-ටෙක් ගැජට්රි: ඩිකන්ස් වර්ල්ඩ් ටු ඕපන් ඉන් ඉංග්ලන්ඩ් ", ද නිව්යෝර්ක් ටයිම්ස්, 23 මැයි  2007.↑ ස්ටෝන්, හැරී. ඩිකන්ස් වර්කිං නෝට්ස් ෆො හිස් නවල්ස්. චිකාගෝ, 1987.↑
ස්විෆ්ට්, සයිමන්. "වට් ද ඩිකන්ස්?", ද  ගාර්ඩියන්, 18 අප්‍රේල් 2007."ලෝයර්" නමැති මත්ස්‍යයා සඳහා, බර්බොට් බලන්නබ්‍රිතාන්‍ය අධිනීතිඥයෙක්16th century painting of a civil law notary, by Flemish painter Quentin Massys. A civil law notary is roughly analogous to a common law solicitor, except that, unlike solicitors, civil law notaries do not practise litigation to any degree.ඉතිහාසයශ්‍රී ලංකාවේ නීති වෘත්තියේ ඉතිහාසය 1833 දක්වා ඉතිහාසයකට දිව යන්නකි. 1833 දී ශ්‍රී ලංකා ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය නීති වෘත්තීය පිළිබද මනා දැනුමක් ඇති, යහපත් කල ක්‍රියාවෙන් යුතු පුද්ගයින් විභාගයකින් පසු අධිනීතිඥවරුන් සහ නිතිඥවරුන් ලෙස නීති වෘත්තියට බදවා ගැනීමට අවසර ලබා දුන්නේය. මෙ‍සේ කරන ලද්දේ බ්‍රිතාන්‍ය  යටත් විජිත පාලනය විසින් හඳුන්වා දෙන ලද නීති පද්ධතිය ක්‍රියාත්මක කිරීමට අවශ්‍ය මානව සම්පත් සපයා ගැනීමේ එක අංගයක් ලෙසය. එකල නීති අධ්‍යාපනය වෙනුවෙන් ක්‍රමවත් පංති පැවැත්වීමක් සිදු නොවුන අතර පළපුරුදු නීතිඥයෙක් යටතේ ආධුනිකයෙකු ලෙස කටයුතු කිරීමෙන් අවශ්‍ය පුහුණුව ලබා ගැනීමට සිදු විය. මිට අමතරෙ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ
ය විසින් පවත්වන ලද විභාග මගින් නවකයන්ගේ නීති දැනුම පිරික්සනු ලැබිණි.1873 දී නීති අධ්‍යාපන කවුන්සිලය පිහිටුවන ලද අතර එම කවුන්සිලය මගින් 1874 දී ශ්‍රී ලංකා නීති විද්‍යාලය පිහිටුවන ලදී.  නීතිඥයන්ට ක්‍රමවත් පුහුණුවක් ලබා දීම මෙහි මුලික අරමුණ වේ.ශ්‍රී ලංකාවඑක්සත් ජනපදයබාහිර සබැඳිhttp://apli.org/ftp/SLLC%20Introduction.pdf සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2008-08-27 at the Wayback Machinehttp://www.sllc.ac.lk/ආශ්‍රිතvteනීතියප්‍රධාන විෂයන්පරිපාලන නීතිය · ව්‍යවස්ථා නීතිය · ගිවිසුම් නීතිය  · අපරාධ නීතිය · සාක්ෂි නිතිය  · බන්ධන නීතිය · දේපල නිතිය · ජාත්‍යන්තර නීතිය · රාජ්‍ය නීතිය · ප්‍රතිෂ්ඨාපනය · තෝරත නීතිය · භාර නීතිය වෙනත් විෂයයන්සමුද්‍රීය නීතිය · ගුවන් තරණ නීතිය · බැංකු නීතිය · බංකොලොත්භාවය · වාණිජ නීතිය · Competition law · නීති පිළිගැටුම · පාරිභෝගික ආරක්ෂණය · Corporate law · Entertainment law · පරිසර නිතිය · පවුල් නීතිය  · මානව අයිතිවාසිකම් නීතිය · Immigration law · බුද්ධිමය දේපල නිතිය · ජාත්‍යන්තර අපරාධ නීතිය · කම්කරු නීතිය · මාධ්‍ය නීතිය · හමුදා නීතිය
· Music law · අපරාධ නඩු පටිපාටිය · සිවිල් නඩු පටිපාටිය · Product liability · Space law · ක්‍රීඩා නීතිය · බදු නිතිය · අයුතු පොහොසත් වීම · අන්තිම කැමති පත්‍රයලෝකයේ නීති පද්ධතිආගමික නීතිය · සිවිල් නිතිය · පොදු නිතිය · Comparative law · Halakha · රෝමානු නිතිය · ෂරියා නිතිය · Socialist law · Statutory law · XeerLegal theoryCritical legal studies · Economic analysis · History · International legal theory · Philosophy · SociologyLegal institutionsBureaucracy · Civil society · Executive · Judiciary · Legal profession · ව්‍යවස්ථාදායකය · Military · Police · Election management bodyCategory · Portalරොබර්ට් ජෝන් ලැක්මියර් ගප්පි (අගෝස්තු 15, 1836 ලන්ඩනයේදී – අගෝස්තු 5, 1916 සැන් ෆර්නැන්ඩෝහිදී, ට්‍රිනිඩෑඩ් සහ ටොබැගෝ) යනු බ්‍රිතාන්‍යයේ-උපත ලද ස්වභාව විද්‍යාඥයෙක් වන අතර ඔහු නමින් ගප්පි මසුන් නම් කර ඇත. හේ, නීතිඥයෙකු සහ සැන් ෆර්නැන්ඩෝ (ට්‍රිනිඩෑඩ්) හී පුරපති වූ රොබර්ට් ගප්පි සහ  ස්වදේශික ඉන්දියානුවන් කිහිප දෙනෙකු සමග ඔරිනොකෝ නදිය තරණය කල, චිත්‍ර ශිල්පිනියක හා ඡායාරූප ශිල්පයෙහි පුරෝගාමියෙකු වූ ඇමීලි
යා පාර්කින්සන් ගේ දරුවන් සතරදෙනාගෙන් එක් අයෙකු විය.  "ලැක්මියර්" ලෙසින් හැඳින්වුනු ඔහු ඇතිදැඩිකලේ, ඔහුගේ සීයා හා ආච්චිවූ, හෙරෆර්ඩ්ෂයර්හී 13-වන සියවසට අයත් නෝර්මන් මාලිගයක්වූ  කිනාර්ඩ්ස්ලි මාලිගයෙහි රිචර්ඩ් පාර්කින්සන් සහ ලුසී ලැක්මියර් විසිනි.  රිචර්ඩ් පාර්කින්සන්ට අවශ්‍යවූයේ ලැක්මියර් විසින් මාලිගාවේ කටයුතු භාර ගැනීම වුවද මෙම භූමිකාව පිළිබඳ ඔහුගේ රුචිකත්වයක් නොතිබුණි. වෙනත් නෑදෑයෙකුගේ බූදලයකට හිමිකම ලද හේ, වයස අවුරුදු 18දී එංගලන්තය අතහැර ගිය නමුදු 1856දී  නවසීලන්තයේ වෙරළ අසබඩදී  නැව මුහුදු බත් වීමට මුහුණපෑය. මඕරිවරුන් හා සමගින් අවුරුදු දෙකක් ජීවත්වී එම පෙදෙස සිතියමට නංවන ලැක්මියර් නවසීලන්තයෙන් පිටවී තම දෙමව්පියන් ජීවත්වූ ට්‍රිනිඩෑඩ් වෙත පැමිණියේය. . ප්‍රංශ විප්ලවයෙන් බේරීමට ට්‍රිනිඩෑඩ් වෙත පලා ආ ප්‍රංශ වංශවතුන්වූ රොස්ටන්ට් සිටුවරයන්ගෙන් පැවත එන්නාවූ  ස්වදේශීය ප්‍රංශ ක්‍රියෝල් වැවිලිකරුවෙකුගේ දියණිය වූ ඇලිස්  රොස්ටන්ට් හා සමග විවාහ වන හෙතෙම ට්‍රිනිඩෑඩ්හී පළමු පාසැල් අධිකාරී බවට පත් විය. විද්‍යාවන් පිළිබඳ කිසියම් විධිමත් පුහුණුවක් ඔහු නොලැබ සිටි නමුත්, (ඔහු වෘත්තියෙන් සිවිල් ඉංජිනේරුවෙක
ු විය),[1] ලැක්මියර් එම පෙදෙසෙහි  පෘෂාණි ධාතු විද්‍යාව පිළිබඳ බොහෝ ලිපි ගණනාවක් ලියා ප්‍රකාශයට පත් කලේය. ඔහු පූජකයෙකු යැයි සමහර කට කතා පැතිර තිබුනද රොබර්ට් ගප්පි සැබවින්ම අඥේයවාදියෙක් විය.[1]1866දී ගප්පි විසින් ට්‍රිනිඩෑඩ්හිදී ගප්පි මසුන් සොයා ගත් අතර, එම වසර අගදී ඇල්බට්  සී. එල්. ජී. ගුන්තර් විසින් ඔහුට ගරු කිරීමක් වශයෙන් එම මසුන් ජිරාඩිනස් ගප්පි ලෙසින් නම් කරන ලදි. කෙසේවෙතත්, මෙම මසුන් ඇමරිකාව තුල ඊට පෙර විස්තර කොට දක්වා තිබුණි. වර්තමානයේදී   ජිරාඩිනස් ගප්පි යන්න  පිසිලියා රෙටිකියුලාටාහී  කණිෂ්ඨ තුල්‍යාර්ථයක් ලෙසින් සැලකෙතත් , "ගප්පි" යන පොදු නම තවමත් භාවිතයේ පවතියි. ලේඛන නාමාවලිය(අසම්පූර්ණ)ගප්පි, ආර්.ජේ.එල්. (1866). "ඔන් ද ටර්ෂරි මලස්කා ඔෆ් ජැමෙයිකා". ජියෝලොජිකල් සොසයිටිහී  ත්‍රෛමාසික ජර්නලය. 22: 281–295. doi:10.1144/GSL.JGS.1866.022.01-02.19.ගප්පි, ආර්. ජේ. ලැක්මියර්; හොග්, ජාබෙස් (1868). "IV. ඔන් ද ලින්ගුවල් ඩෙන්ටිෂන් ඔෆ් සම්වෙස්ට් -ඉන්ඩියන් ගැස්ටරොෆොඩා". ට්‍රාන්සැක්ෂන්ස් ඔෆ් ද ලිනයන් සොසායටි ඔෆ් ලන්ඩන්. 26: 191. doi:10.1111/j.1096-3642.1968.tb00505.x.ගප්පි, ආර්.
ජේ.එල්. (1868). "ඔන් ද ටෙරෙස්ට්‍රියල් මලස්ක්ස් ඔෆ් ඩොමිනිකා ඇන්ඩ් ග්‍රෙනාඩා, විත් ඇන් එකවුන්ට් ඔෆ් සම් නිව් ස්පීෂීස් ෆ්‍රොම් ට්‍රිනිඩෑඩ්". ඇනල්ස් ඇන්ඩ් මැගසින් ඔෆ් නැචුරල් හිස්ට්‍රි. 1 (4): 429–442.1872. තර්ඩ් සීරීස් ඔෆ් ඇඩිෂන්ස් ටු ද කැටලොග් ඔෆ් ද ලෑන්ඩ් ඇන්ඩ් ෆ්‍රෙෂ්වෝටර් මලස්කා ඔෆ් ට්‍රිනිඩෑඩ්: විත් අ රිවයිස්ඩ් ලිස්ට් ඔෆ් ඕල් ද ස්පීසීස්.1873. "ඔන් සම් නිව් ටර්ෂරි ෆොසිල්ස් ෆ්‍රොම් ජැමෙයිකා". ප්‍රොසීඩින්ස් ඔෆ් ද සයන්ස් ඇසෝසියේෂන් ඔෆ් ට්‍රිනිඩෑඩ් 2(2): 72-88, ලන්ඩනය.ගප්පි, ආර්. ජේ. ලැක්මියර් (1874). "IV.—ඔන් ද වෙස්ට් ඉන්ඩියන් ටර්ෂරි ෆොසිල්ස්". ජියෝලොජිකල් මැගසින්. 1 (9): 404. doi:10.1017/S0016756800168475.ගප්පි, ආර්. ජේ. ලැක්මියර් (1874). "I.— ඔන් ද වෙස්ට් ඉන්ඩියන් ටර්ෂරි ෆොසිල්ස්". ජියෝලොජිකල් මැගසින්. 1 (10): 433. doi:10.1017/S0016756800169638.ගප්පි, ආර්. ජේ. ලැක්මියර් (1875). "VI.—සප්ලිමන්ට් ටු ද පේපර් ඔන් වෙස්ට් ඉන්ඩියන් ටර්ෂරි ෆොසිල්ස්". ජියෝලොජිකල් මැගසින්. 2: 41–42. doi:10.1017/S0016756800111744.ගප්පි, ආර්.ජේ.එල්. (1876). "ඔන් ද මයෝසීන් ෆොසිල්ස් ඔෆ් හයිටි". ජියෝලොජිකල් සොස
යිටිහී  ත්‍රෛමාසික ජර්නලය. 32: 516–532. doi:10.1144/GSL.JGS.1876.032.01-04.58.ගප්පි, ආර්. ජේ. ලැක්මියර්; ඩාල්, ඩබ්. එච්. (1896). "ඩිස්ක්‍රිප්ෂන්ස් ඔෆ් ටර්ෂරි ෆොසිල්ස් ෆ්‍රොම් දි  ඇන්ටිලියන් රීජන්". ප්‍රොසිඩින්ස් ඔෆ් ද යුනයිටඩ් ස්ටේට්ස් නැෂනල් මියුසියම්. වොෂිංටන්, ඩී.සී. 19 (1110): 303–331. doi:10.5479/si.00963801.19-1110.303.ලැක්මියර් ගප්පි, ආර්. ජේ. (1911). "ඔන් ද ජියෝලොජි ඔෆ් ඇන්ටිගා ඇන්ඩ් අදර් වෙස්ට් ඉන්ඩියන් අයිලන්ඩ්ස් විත් රෙෆරන්ස් ටු ද ෆිසිකල් හිස්ට්‍රි ඔෆ් ද කැරිබියන් රීජන්". ජියෝලොජිකල් සොසයිටිහී  ත්‍රෛමාසික ජර්නලය. 67: 681. doi:10.1144/GSL.JGS.1911.067.01-04.26.1912. "ෆොසිල්ස් ෆ්‍රොම් ස්ප්‍රිංවැලි නියර් කුවා, ට්‍රිනිඩෑඩ්". ඇග්රිකල්චරල් සොසයිටි ඔෆ් ට්‍රිනිඩෑඩ් ඇන්ඩ්  ටොබේගෝ, 2: ලන්ඩනය.ආශ්‍රිත↑ 1.0 1.1  ෆේමස්/ ඉන්ෆේමස්/ ඉන්ට්‍රෙස්ටිං ගප්පීස් ඔෆ් ද පාස්ට්, http://www.tofino-bc.com/guppy/lechmere.htm, ප්‍රතිෂ්ඨාපනය 2012-12-08 වැඩිමනත් කියවීම්හැරිස් ජී. ඩී. (1921) "අ රිප්‍රින්ට් ඔෆ් ද මෝ ඉන්ඇක්සෙසිබ්ල් පේලියොන්ටොලොජිකල් රයිටිංග්ස් ඔෆ් රොබර්ට් ජෝන් ලැක
්මියර් ගප්පි". බුලටින්ස් ඔෆ් ඇමරිකන් පේලියොන්ටොලොජි 8(35): 149-346, plates 5-14.පුද්ගලදත්තනමගප්පි, රොබර්ට් ජෝන් ලැක්මියර්විකල්ප නම්කෙටි විස්තරයඋපන් දිනයඅගෝස්තු 15, 1836උපන් ස්ථානයමියගිය දිනයඅගෝස්තු 5, 1916මියගිය ස්ථානයබ්‍රිතාන්‍ය විද්‍යාඥයෙක් පිළිබඳ මෙම ලිපිය තවමත්  අංකුර ලිපියකි. විකිපීඩියාවට උදවුවක් ලෙසින් ඔබ හට එය විහිදුවාලිය හැක.vte පාෂාණීය ධාතු විද්‍යාඥයෙක් පිළිබඳ මෙම ලිපිය තවමත්  අංකුර ලිපියකි. විකිපීඩියාවට උදවුවක් ලෙසින් ඔබ හට එය විහිදුවාලිය හැක.vteවිද්‍යුත් ක්ෂේත්‍රයකට බඳුන් කොට නොමැති වායු කලාපයේ අංශු (පාරමාණු, අණු, හෝ අයන) නිදහසේ ඔබමොබ ගමන් කරති.මෙම ලිපියසන්තති යාන්ත්‍ර විද්‍යාවපිළිබඳ ලිපි මාලාවේ කොටසකිනියමසංස්ථිතිස්කන්ධගම්‍යතාශක්තිඅසමානතාඑන්ට්‍රොපිඝන යාන්ත්‍ර විද්‍යාවවිරූපණයප්‍රත්‍යාස්ථතාවරේඛීයසුවිකාර්යතාවහුක්ගේ නියමයStressFinite strainInfinitesimal strainCompatibilityBendingContact mechanicsfrictionalMaterial failure theoryFracture mechanicsතරල යාන්ත්‍ර විද්‍යාවතරලස්ථිතිකය • ගතිකයආකිමිඩීස් නියමය
• Bernoulli's principleනේවියර්–ස්ටෝක්ස් සමීකරණPoiseuille equation • Pascal's lawViscosity(නිවුටෝනියානු • නිවුටෝනියානු-නොවන)Buoyancy • Mixing • Pressureද්‍රවAdhesionCapillary actionChromatographyCohesion (chemistry)පෘෂ්ඨික ආතතියවායුවායුගෝලයබොයිල් නියමයචාල්‍ස් නියමයසංයුක්ත වායු නියමයFick's law‍ගේලුසැක් නියමයGraham's lawප්ලාස්මාස‍්‍රැති විද්‍යාවViscoelasticityRheometryRheometerSmart fluidsElectrorheologicalMagnetorheologicalFerrofluidsවිද්‍යාඥයෝබර්නෝලිබොයිල්කෝචිCharlesඔයිලර්Fickගේලුසැක්Grahamහුක්නිවුටන්නේවියර්Nollපැස්කල්ස්ටෝක්ස්Truesdellvteවායු යනු  පදාර්ථයේ සම්භාව්‍ය අවස්ථා තුනෙන් (අනෙකුත් ඒවා නම් ඝන හා ද්‍රව  වෙති) එකකි. උච්ච උෂ්ණත්වයකදී වායුවක් අධික ලෙස අයනීකෘතවී ප්ලාස්මා අවස්ථාවට පත්විය හැකි අතර එය පදාර්ථයෙහි සම්භාව්‍ය අවස්ථාවක් සැටියට නොගැනෙයි.ශබ්ද නිරුක්තියභෞතික ගති ලක්ෂණගසාගෙන යන දුම් අංශු වලින් අවට වායුවෙහි චලනය පිළිබඳ ඉඟි ලබා දෙයි.මුලින් සඳහන් කරන ලද අංශුන්ගේ විද්‍යුත් ස්වභාවය නිසා ඒවා අවට අවකාශ
යේ බල ක්ෂේත්‍රයක් නිර්මාණය වෙයි. අංශු දෙකක් අතර මෙම බල ක්ෂේත්‍රවල අන්තර් ක්‍රියාකාරිත්වය නිසා අන්තර් අනුක ආකර්ෂණ බල ඇතිවේ. අංශු දෙක අතර දුර මත රඳා පවතින මෙම අන්තර් අණුක ආකර්ෂණ බල මගින් ඒවායේ චලිතයට හා තාප ගතික ගුණවල‍ට බලපෑම් ඇති කරයි. සාමාන්‍යයෙන් මෙම අංශු උෂ්ණත්වය හා පීඩනය හමුවේදී විශාල ප්‍රමාණයකින් එකිනෙකින් ඈත් වෙයි. මෙය ඉතා කුඩා‍ආකර්ෂණ බලයක් සඳහා හේතු වේ. එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස මෙහි යෙදීම් බොහෝමයක් සඳහා අන්තර්ගත අණුක ආකර්ෂණ බල නොසලකා හැරිය හැක. වායුවක් පහත සඳහන් ගති ගුණද පෙන්ණුම් කරයි. ඝන හා ද්‍රව සමග සැසඳීමේදී සාපේක්ෂව අඩු ගණත්ව හා දුස්ස්‍රාවීතාවඋෂ්ණත්වය හා පීඩනය හමුවේදී ඉතා විශාල ලෙස ප්‍රසාරණයට හා සංකෝචනයට භාජනය වෙයි. එම නිසා වායු සම්පීඩය යයි හඳුන්වයි.අඩංගු භාජනය තුළ ඉක්මණින් සමජාතීය මිශ්‍රණයක් ලැබෙන සේ ව්‍යාප්ත වෙයි.මහේක්ෂීයපද්ධතිය විශ්ලේෂණය කිරීමේදී දිග පිළිබඳ පරිමාණයක් තිබීම අපේක්ෂිතය. විශාල දිග පරිමාණය මහෙක්ෂ පද්ධතිය සදහා අදාල වන අතර වඩා කුඩා දිග  පරිමාණ ක්ෂුද්‍ර මට්ටමේ පද්ධති සඳහා අදාල වේ. මහේක්ෂ පද්ධතිවල දී මනින සංරචක, වායුවක් පද්ධතියක් මත හෝ එහි වටපිටාව මත ඇත
ි කරන ප්‍රවේගය, පීඩනය හෝ උෂ්ණත්වය මැන විශාල පරිමාණ බලපෑම් වැනි ඒවා වෙයි. ද්‍රව ගතික සමීකරණවල විවිධ ආකාර, Navier-Stokes සමීකරණය හා Euler සමීකරණය වැනි ගණිතමය සමීකරණ චලනය වන වායුවල පීඩනය, ඝනත්වය, උෂ්ණත්වය හා ප්‍ර‍ෙව්ගය අතර සම්බන්ධතා‍ ආදර්ශනය සඳහා ගොඩනගා  ඇත. පීඩනයඅඩංගු භාජනයේ බිත්තිමත අඩංගු වායුව මගින් ඇති කරන පීඩනය සරළ චාලක සිද්ධාන්ත මගින් පැහැදිලි කළ හැක. වායු අංශු ඒ මේ අත අහඹු චලිතයේ යෙදෙන අතර ඒවා භාජනයේ බිත්ති සමග මෙන්ම එකිනෙක සමග ද ගැටේ. මෙම අංශු සියල්ල ස්කන්ධය, ගම්‍යතාව හා ශක්තිය යන සංස්ථිතික විය යුතු භෞතික  ලකෂණ පෙන්නුම් කරයි. (ආදී යන්ත්‍ර විද්‍යාවට අනුව ගම්‍යතාව යනු ස්කන්ධ හෝ අර්ධ ප්‍රවේගයේ වර්ගයේත් ගුණිතයෙන් ලැබෙන අගයයි). අංශු භාජනයේ බිත්තිවල ගැටීම නිසා ඇතිවන සියළු බලවල සියළු සංරචකවල එකතුව භාජන බිත්තියේ වර්ගඵලයෙන් බෙදූ විට පීඩනය ලැබේ. එමනිසා පීඩනය චලනයවන අංශුවල රේඛීය ගම්‍යතාවල සාමාන්‍ය ලෙස ද පැවසිය හැක. පොදු දුර්මනයක් වන්නේ වායු පීඩනය විස්තර කිරීමට අණු එකිනෙක හා ගැටීම අත්‍යවශ්‍ය වන බවයි. නමුත් මේ සඳහා ඒවායේ අහඹු ප්‍රවේගය ප්‍රමාණවත්ය. උෂ්ණත්වයඕනෑම භෞතික
පද්ධතියක උෂ්ණත්වය එය තැනී ඇති පරමාණු හා අණුවල චලිතයේ ප්‍රතිඵලයකි. සංඛ්‍යානමය යාන්ත්‍ර විද්‍යාවේ දී උෂ්ණත්වය යනු අංශුවක අඩංගු මධ්‍යයන චාලක ශක්තිය පිළිබඳ මිනුමකි. මෙම ශක්ති ගබඩාවක ආකාරය අංශු වල ස්වතන්ත්‍රතා ප්‍රමාණය මගින් කියැවේ( ශක්ති තත්ව) අංශුවලට විවිධ ප්‍රවේග පවතින අතර එක් අංශුවක ප්‍රවේගය අනෙකුත් අංශු සමග ගැටුම් නිසා නිතර වෙනස් වේ. වේග පරාසය සාමාන්‍යයෙන් මැක්ස්වෙල් - බෝල්ට්ස්මාන් ව්‍යාප්තිය මගින් පැහැදිලි කෙරේ.විශිෂ්ට පරිමාවතාපගතික විශ්ලේෂණයක් සිදුකිරීමේ දී ඝටන  විත්ති ගුණ පිළිබඳ කතා කිරීම අත්‍යවශ්‍යය. වායු ප්‍රමාණය මත රඳා පවතින ගුණ විත්ති ගුණ ලෙසද වායු ප්‍රමාණය මත රඳා නොපවතින ගුණ ඝටන ගුණ ලෙස හැඳින්වේ. විශිෂ්ට පරිමාව ඝටනා ගුණයකට උදාහරණයක් වේ. මන්ද යත් විශිෂ්ට පරිමාව යනු පදාර්ථ ඒකක ස්කන්ධයක් මගින් අයත් කරගන්නා පරිමාව වන හෙයිනි. පරිම‍ාව හා විශිෂ්ට පරිමාව අතර වෙනස වන්නේ විශිෂ්ට පරිමාව ස්කන්ධයෙන් ස්වායත්ත වීමයි. ඝනත්වය වායුවල අණුවලට නිදහසේ චලනය විය හැකි නිසා වායුවක ස්කන්ධය සාමාන්‍යයෙන් විදහා දක්වන්නේ එහි ඝනත්වයෙනි. ඝනත්වය යනු ඒකක පරිමාවක ස්කන්ධයයි. සරළව විශිෂ්ට පරිමාවේ විලෝ