LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
තරම් අතිදැවැන්ත වේ.[2][3]ග්‍රාහක වළල්ලේ මෙන් මෙම කුයිපර් පටියේ ප්‍රධාන වශයෙන් අන්තර්ගතවී ඇත්තේ ග්‍රාහක කැබලි වන අත‍ර සූර්ය පද්ධතිය නිර්මාණයේදී ඉතිරි වූ අවශේෂ කැබලිද ඇති බව විද්වතුන්ගේ මතයයි. මෙහි සමහර  ග්‍රාහක කැබලි නිර්මාණයවී ඇත්තේ පාෂාණ වලින් හා ලෝහ වලින් වන අතර ප්‍රධාන වශයෙන් කුයිපර් පටියෙහි වූ ග්‍රාහක නිර්මාණයවී ඇත්තේ මෙතේන්, ඇමෝනියා ,ජලය වැනි මිදුණු රසායනික සංයෝග වලිනි.තවද වයස අවුරුදු දහස් ගණනකට හිමිකම් ඇති මෙම කුයිපර් පටිය ප්ලූටෝ, හෝමියා, සහ මේක්මේක් යන වාමන ග්‍රහලෝක කිහිපයකටද නිවහන වී ඇත.නෙප්චූන්ගේ ට්‍රිටෝන් චන්ද්‍රයාද සෙනසුරුගේ ෆීබී චන්ද්‍රයාද මෙම කුයිපර් පටිය කලාපයේ සම්භවයක් ඇති බව විශ්වාසයයි.[4][5]තාක්‍ෂණය තරමක් දුරට දියුණු වූ යුගයක එනම් 1992 වසරේදී මෙම පටිය සොයාගැනීම හේතුවෙන් හඳුනාගත් කුයිපර් වස්තූන් දහස් ගණනින් වැඩි  වූ අතර  විෂ්කම්භය  කිලෝමීටර 100 කට වඩා වැඩි වස්තූන්  100,000 කට අධික ප්‍රමාණයක් මෙම කුයිපර් පටිය තුල පවතින බව විශ්වාසයයි.[6]තවද අවුරුදු 200 කට වඩා අඩු කක්ෂීය කාලයක් හිමි වල්ගාතරු සඳහා ප්‍රධාන සුරක්ෂිතාගාරයක් ලෙසද මෙය හඳුනාගෙන ඇත.කෙසේවුවත් 90 දශකයේ මැද භාගයේ ක
රන ලද ගවේෂණ අනුව මෙම පටිය ගතිකමය වශයෙන් ස්ථාවර බවත් අවුරුදු බිලියන 4.5කට පෙර[7] නෙප්චූන් ග්‍රහයාගේ ක්‍රියාකාරීත්වය හේතුවෙන් නිර්මාණය වූ ගතිකමය වශයෙන් ක්‍රියාකාරී ප්‍රදේශයක් වූ (scattered disc) තුල මෙම වල්ගාතරු නිර්මාණය වන්නට ඇති බවත් සොයාගැනිණි.මෙම ක්‍රියාකාරී කලාපයේ සාමාජිකයකු වන එරිස් (වාමන ග්‍රහයා) හට ස්ථාවර වූ කක්ෂයක් නොමැති අතර සමහර අවස්ථාවලදී එය සූර්යයාගෙන් නක්ෂත්‍ර ඒකක 100ක් තරම් ඈතට[nb 1] ගමන් කරනා බව එම කාලයේදීම අනාවරණය කරගැනීමට සමත් විය.මෙම කුයිපර් පටිය මෙයටත් වඩා දහස් ගුණයකටත් ඈතින් පිහිටි උපකල්පිත ඌට් වළාව හා පටලවා නොගතයුතුය.මන්දයත් කුයිපර් පටියේ පවතින වස්තූන් හා එනම් ස්කැටර්ඩ් ඩිස්ක් නම් සක්‍රිය ප්‍රදේශයේ ඇති වස්තූන් හා ඌට් වළාව තුල ඇති වස්තූන් එක්ව සලකා එම වස්තූන් ට්‍රාන්ස්-නේප්චූනියන් ඔබ්ජෙක්ට්ස් (TNOs) හඳුන්වන නිසාය.[10]TNO හි විශාලතම වස්තූන් දෙකෙන් එකක් වන ප්ලූටෝ කුයිපර් පටියෙහි විශාලතම වස්තුව වේ.2006 වසරේදී ප්ලූටෝ වාමන ග්‍රහයකු ලෙස ප්‍රකාශ වීමත් සමග එය කුයිපර් පටියෙහි සාමාජිකයකු බවට පත් විය.මෙයට හේතු වූයේ ප්ලූටෝ කුයිපර් පටියෙහි වූ අනෙකුත් වස්තූන්ට ආවේණික වූ ලක්ෂණ පැ
වතීමත් එහි කක්ෂීය පරිභ්‍රමණ කාලය කුයිපර් වස්තූන්ගේ අවේණික ලක්ෂණ පැවතීමත්ය.                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                           ආශ්‍රිත↑ ඇලන් ස්ටර්න්; Colwell, ජෝෂුවා ඊ. (1997). "කොලිෂනල් එර්ෂන් ඉන් ද ප්‍රිමෝඩයල් එජ්වර්ත් -කුයිපර් බෙල්ට් ඇන්ඩ් ද ජෙනරේෂන් ඔෆ් ද 30-50 AU කුයිපර් ගැප්". ද අස්ට්‍රොෆිසිකල් ජර්නල්. 490 (2): 879–882. Bibcode:1997ApJ...490..879S. doi:10.1086/304912.↑ ඕඩ්‍රේ ඩෙල්සන්ටි ඇන්ඩ්ඩේවිඩ් ජෙවිට්. "ද සොලාර් සිස්ටම් බියොන්ඩ් ද ප්ලැනට්ස්" (PDF). ඉන්ස්ටිටියුට් ෆොර්
ඇස්ට්‍රොනොමි ,යුනිවර්සිටි හවාඊ. සැප්තැම්බර් 25, 2007 දින මුල් පිටපත (PDF) වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය March 9, 2007.↑ Krasinsky, G. A. (ජූලි 2002). "හිඩ්න් මෑස් ඉන් ද අස්ට්‍රොයිඩ් බෙල්ට්". Icarus. 158 (1): 98–105. Bibcode:2002Icar..158...98K. doi:10.1006/icar.2002.6837. {{cite journal}}: Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help)↑ ජොන්සන්, ටොරන්ස් වී.; ඇන්ඩ් ලුනින්, ජොනතන් අයි.; සැටර්න්ස් මූන් ෆීබි ඇස් අ කැප්චර්ඩ් බොඩි ෆ්රොම් ද අවුටර් සොලාර් සිස්ටම්, Nature, Vol. 435, pp. 69–71↑ ක්‍රේග් බි. ඇග්නර් ඇන්ඩ් ඩග්ලස් පි. හැමිල්ටන් (2006). "නේප්චුන්ස් කැප්චර් ඔෆ් ඉට්ස් මූන් ට්‍රිටෝන් ඉන් අ බයිනරි-ප්ලැනට් ග්‍රවිටේෂනල් එන්කවුන්ටර්" (PDF). නේචර්. ජුනි 21, 2007 දින මුල් පිටපත (PDF) වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය ජුනි 20, 2006. {{cite web}}: Unknown parameter |deadurl= ignored (|url-status= suggested) (help)↑  NEW HORIZONS The PI's Perspective, http://pluto.jhuapl.edu/overview/piPerspective.php?page=piPerspective_08_24_2012, ප්‍රතිෂ්ඨාපනය 2014-04-15
↑ Harold F. Levison, Luke Donnes (2007). "Comet Populations and Cometary Dynamics". In Lucy Ann Adams McFadden, Paul Robert Weissman, Torrence V. Johnson (ed.). Encyclopedia of the Solar System (2nd ed.). Amsterdam; Boston: Academic Press. pp. 575–588. ISBN 0-12-088589-1.{{cite book}}:  CS1 maint: multiple names: editors list (link)↑ Weissman and Johnson, 2007, Encyclopedia of the solar system, footnote p. 584↑ IAU: Minor Planet Center (2011-01-03). "List Of Centaurs and Scattered-Disk Objects". Central Bureau for Astronomical Telegrams, Harvard-Smithsonian Center for Astrophysics. සම්ප්‍රවේශය 2011-01-03.↑ Gérard FAURE (2004). "Description of the System of Asteroids as of May 20, 2004". May 29, 2007 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය June 1, 2007. {{cite web}}: Unknown parameter |deadurl= ignored (|url-status= suggested) (help)සටහන්↑ The literature is inconsistent in the usage of the terms "scattered disc" and "Kuiper belt". For some, they are di
stinct populations; for others, the scattered disc is part of the Kuiper belt. Authors may even switch between these two uses in a single publication.[8] Because the International Astronomical Union's Minor Planet Center, the body responsible for cataloguing minor planets in the Solar System, makes the distinction,[9] the current editorial choice for Wikipedia articles on the trans-Neptunian region is to make this distinction as well. This choice means that, on Wikipedia, Eris, the largest known trans-Neptunian object, is not part of the Kuiper belt, and so Pluto becomes the largest Kuiper belt object.සේවාදායක (සර්වර්) මෘදුකාංග (English: Server Software) යනු, සේවාදායක පරිගණකය  (English: Server) සේවාදායකය මෘදුකාංගය මගින් භාවිතා කිරීම, ක්‍රියාත්මක කිරීම සහ කළමනාකරණය කිරීම කල හැකි මෘදුකාංග වර්ගයකි. "Wikimedia Foundation" සේවාදායක පරිගණකRed Hat Enterprise Linux 7.0 සේවාදායක මෙහෙයුම් පද්ධතියසේවාදායක මෙහෙයුම් පද්ධතිසේවාදායක පරිගණක මත වැඩකරණ පරිගණක මෙහෙයුම් පද්ධති විශාල
සංක්‍යාවක් ඇත. ඒවායින් කීපයක් පහත පරිදි දැක්විය හැක. FreeBSDRed Hat Enterprise LinuxSUSE Linux Enterprise ServerUbuntu ServerOracle LinuxCentOSROSA Enterprise Linux ServerWindows ServerWindows Server EssentialsWindows MultiPoint ServerWindows Storage ServerMicrosoft Hyper-V ServerOracle SolarisHP-UXIBM AIXz/OSOS X Server (Mac OS X Server)ClearOSබොහොමයක් සේවාදායක පරිගණක, Linux සහ Windows සේවාදායක මෙහෙයුම් පද්ධති බොහොමයක් සමග වැඩකිරීමට විශේෂයෙන් සැකසු දෘඩාංග වලින් සමන්විතව සකසා ඇත.තවද සේවාදායක මෙහෙයුම් පද්ධති නිපදවන ආයතන බොහොමයක් තම සේවාදායක මෙහෙයුම් පද්ධති මෘදුකාංග සේවා සදහා මුදල් අයකරණු ලැබේ.සේවාදායක මෘදුකාංග වර්ගජාලගත මුද්‍රණය සඳහා උදාහරණයක්සේවාදායක වර්ගය, පදනම් වන ක්‍රියා මත හෝ භාවිතය මත සේවාදායක මෘදුකාංග පහත සඳහන් ලෙස, විවිධ ආකාර වලට වර්ග කල හැක:Application server softwareCatalog server softwareCommunications server softwareComputing server softwareDatabase server softwareFax server softwareFile server softwareGame server softwareMail ser
ver softwareMedia server softwarePrint server softwareSound server softwareProxy server softwareWeb server softwareමින් බොහොමයක් සේවාදායකය මෘදුකාංග වර්ග, සේවාදායක මෙහෙයුම් පද්ධතිය තුල පෙර නිමියෙන්ම ලබා දෙන අතර නැතිනම් අන්තර් ජාලය ඔස්සේ භාගත කර ගැනීමට ද හැකියාව පවති.සේවාදායක මෘදුකාංග සඳහා උදාහරණApplication server softwareJBoss Enterprise Application Platform (JBoss EAP)GlassFish Application ServerOracle WebLogic ServerIBM WebSphere Application ServerZend ServerDatabase server softwareOracle DatabaseMicrosoft SQL ServerMySQL Community ServerSAP HANAIBM DB2IngresFile server softwareopenLDAPNetIQ / Novell eDirectoryMicrosoft Active DirectoryMail server softwareMicrosoft Exchange ServerNovell GroupWisesendmailPostfixMedia server softwareGB-PVRSUSE Linux Enterprise Desktop 12.0 මත mariaDB පිහිටුවමින්...ISURU Linux 16.04 LTS මත Squid Proxy Server රය පිහිටුවමින්...LinuxMCEMediaPortalMythTVPlexKod
i Entertainment CenterTVersity Media ServerProxy server softwareSquidMicrosoft Internet Information Services (IIS)HAProxyWeb server softwareMicrosoft Internet Information Services (IIS)Apache HTTP ServerNginxGoogle Web Server (GWS)රැකියා අවස්ථාසේවාදායක මෙහෙයුම් පද්ධති සහ සේවාදායක මෘදුකාංග වර්ග සම්බන්ද රැකියා අවස්ථා බොහොමයක් පවතී. ඒවා නම්:පරිගණක පද්ධති පරිපාලක වරුන් (Server Administrator)පරිගණක පද්ධති ආරක්ෂණ පරිපාලක වරුන් (Security Administrator)වෙබ් පරිපාලක වරුන් (Web Administrator)පරිගණක පද්ධති ඉංජීනේරුවන් (System Engineer)පරිගණක පද්ධති උපකාරයක ඉංජීනේරුවන් (System Support Engineer)දත්ත සමුදාය පරිපාලක වරුන් (Datadase Administrator)පරිගණක කළමණාකරුවන් (IT Manager)වෘත්තිමය පාඨමාලාසේවාදායක මෙහෙයුම් පද්ධති සහ සේවාදායක මෘදුකාංග වර්ග සදහා වූ ජාත්‍යන්තර වෘත්තීයමය පාඨමාලා බොහොමයක් ඇත. මින් බොහොමයක් පද්දති පාලනය (System Administration) සහ දත්ත සමුදාය පාලනය (Datadase Administration) පිළිබඳ හැදෑරීමට සකසා ඇති අතර කීපයක් පද්දති නිර්මාන කර
ණය (Developer-focused) පිළිබඳ හැදෑරීමට සකසා ඇත. ඒවායින් කීපයක් පහත දැක්වා ඇත. Microsoft CertificationsRed Hat CertificationsSUSE / Novell CertificationsLPI (Linux Professional Institute) CertificationsCompTIA (Computing Technology Industry Association) CertificationsThe Linux Foundation CertificationsOracle CertificationsMangoDB CertificationsIBM CertificationsHP (Hewlett-Packard) CertificationsBSD CertificationsGIAC CertificationsApple Certificationsමෙයද බලන්නඉසුරු ලිනක්ස්අඩවියෙන් බැහැර පිටුලිනක්ස් මෙහෙයුම් පද්ධතියට සමාන, ආදේශ Microsoft Windows මෙහෙයුම් පද්ධති මෘදුකාංගලිනක්ස් මෙහෙයුම් පද්ධතියට සමාන, ආදේශ Microsoft Windows මෙහෙයුම් පද්ධති මෘදුකාංගලිනක්ස් මෙහෙයුම් පද්ධතියට සමාන, ආදේශ Microsoft Windows මෙහෙයුම් පද්ධති මෘදුකාංගමෙම ලිපිය හෝ ලිපි කොටස බ්‍රෝඩ්වේ රංග පීඨය වෙතට ඒකාබද්ධ කෙරුමට යෝජිතය. (සංවාදය) ජූනි 2013 සිට යෝජිතය.දීර්ඝ කාලයක් බ්‍රෝඩ්වේ රඟහල තුළ දර්ශනයන් පෙන්වන අතරෙහිම නාට්‍ය නිෂ්පාදකයන් ඔවුන්ගේ නිෂ්පාදන නවන නළු නිළියන් හා නව කණ්ඩායම
ක් සමඟ නැවත නිෂ්පාදනය කොට එය දිවයින පුරා පිහිටි නාට්‍යහල් වෙත ගොස් රඟ දැක්වීමට පෙළඹිණි. අතිවිශාල සහ අති සාර්ථක දර්ශන වාරයන් මෙම සංචාරක ක්‍රමයේදී තිබිණි. එසේම සමහර නඟරවල ටික කාලයක් රැඳී සිටිමින් දීර්ඝ දර්ශනවාර ඉදිරිපත් කිරීමට නිෂ්පාදකයන් පෙළඹුණේ අති විශාල ආදායම් ලබා ගත හැකි නිසාමය. නාට්‍ය කණ්ඩායම් බස් රථවලින් ගමන් කරන අතර දර්ශන තල සහ අනෙකුත් උපකරණ ගෙන යන්නේ ලොරි රථ මඟිනි. මෙම සංචාරක ක්‍රමය නිසා විවිධ නඟරවලට යාමට සිදුවන අතර ඉතා කුඩා ස්ථානවල දර්ශන ඉදිරිපත් කිරීමට සිදු වන්නේ අධිවේගී කාලසටහනකට අනුව වීම ද නාට්‍ය කණ්ඩායම් විශාල වෙහෙසකට පත් කරන කරුණු කිහිපයකි. බොහෝ විට සතියකට නගර 2ක් තුළ රඟ දැක්වීම් සිදු කරන නාට්‍ය කණ්ඩායම් තවත් අවස්ථාවන්හිදී අවම වශයෙන් එක් නඟරයක් තුළ සතියක් හෝ සති 2ක් දර්ශන වාර ඉදිරිපත් කරන්නේ ලැබෙන ප්‍රතිචාර අනුවය. මෙම නාට්‍ය කණ්ඩායම් ප්‍රවර්ධන සටහන ගෞරව කිරීමට බ්‍රෝඩ්වේ එක්සත් මණ්ඩලයෙන් “සංචාරක නාට්‍ය සඳහා වන බ්‍රෝඩ්වේ සම්මාන” ලබා දේ.ප්‍රේක්ෂක පිරිසනිව් යෝර්ක් සංචාරයකයන් බ්‍රෝඩ්වේ නාට්‍ය දර්ශණයක් නැරඹීමට අමතක නොකරයි. එමෙන්ම බ්‍රෝඩ්වේ නාට්‍ය හල ඩොලර් බිලියන ගණන
ින් ආදායම් උපයන්නේ ද ඔවුන් සතු ප්‍රේක්ෂක සමූහය හේතුවෙනි. ප්‍රවේශපත් මිළදී ගැනීටම “ඩෆී” චතුරස්‍රයේ සහ පහල මෑන්හැටන්හි පිහිටි ප්‍රවේශ පත් අලෙවිහල්වලින් බ්‍රෝඩ්වේ සහ බ්‍රෝඩ්වේ නොවන දර්ශනවාරවලට 25%, 35% හෝ 50% ක වැනි වට්ටම් යට‍තේ  ප්‍රවේශ පත් මිළට ගත හැක. මෙම වට්ටම් ක්‍රමය නිසා නාට්‍යහල් තුළ හිස් අසුන් අවම වන අතර තවද එමඟින් නිව් යෝර්ක්හි දී පහසු ගාස්තුවලට නාට්‍ය දර්ශන නැරඹිය හැක. තවද ශිෂ්‍ය ශිෂ්‍යාවන්හට විශේෂ මිළ ගණන් යටතේ ප්‍රවේශ පත්‍ර මිළට ගත හැකි අතර “සිටගෙන නැරඹීමට” අඩු මිළට ප්‍රවේශපත් මිළට ගත හැකි නිසා වැඩි ආදායමක් ද ඉපැයේ.සමහර රංගගාමීන් කුඩා නාට්‍යහල් තුළ වැඩි දස්කම් පෙන්විය හැකි බවට විශ්වාස කරයි. උදාහරණයක් ලෙස “Spring Awakening”  නම් නාට්‍ය‍ය ප්‍රදර්ශනය මුලදී බ්‍රෝඩ්වේ නාට්‍ය හලෙන් බැහැරව ප්‍රදර්ශනය වුවත් පසුව එය බ්‍රෝඩ්වේ රඟහලේ වේදිකාගත විය. නාට්‍ය ශාලා වර්ගීකරණය “රංගන ශිල්පීන්ගේ සාධාරණත්වය සඳහා ප්‍රසංගමය සිදු කරයි.2006 – 2007 කාලයේ දී බ්‍රෝඩ්වේ රඟහලට පැමිණි ප්‍රේක්ෂක ප්‍රමානය මිලියන 12කි. මෙම ප්‍රමාණය ලන්ඩන්හි “වෙස්ට් එන්ඩ්” රඟහලට එම කාල සීමාවේ දී පැමිනි ප්‍රේක්ෂක සංඛ්‍යාවට සමාන
වේ. පෙර වසර එනම් 2005 – 2006 වසර තුළ පැමිනි ප්‍රේක්ෂක සංඛ්‍යාවට වඩා වැඩිවීමක් දැක්වේ.Referenceshttp://en.wikipedia.org/wiki/Broadway_theatre#Touringඅවුරුදු සිය ගණනක සිටම විද්‍යාත්මක අන්වේශණයට ලක් වු විෂයක් ලෙස මනුෂ්‍ය වක්ත්‍ර අභිනය හැඳින්විය හැක. චක්ත්‍ර සංචලනය සහ අභිනය පිළිබඳ අධ්‍යයනයන් ඇරඹු‍වේ ජෛව විද්‍යාත්මක දෘෂ්ටි කෝණයකිනි. 1640 දී පමණ සිදු කෙරුණු ජෝන් බුල්වර්ගේ අධ්‍යයනයන්ට ‘The Expressions of the Emotions in Men and Animals’  යන කෘතිය චර්යාත්මක ජීව විද්‍යාවේ නුතන පර්යේෂණ මහත් ඉවහලක් විය.මෑතක දී වක්ත්‍ර සංචලනයන් විස්තර කිරීමට ගන්නා ලද වැදගත් උත්සාහයක් ලෙස  Facial Action Coding System (FACS) හැඳින්විය හැකිය. එක්මන් සහ ෆ්‍රීසන් විසින් 1978 දී හඳුන්වාදෙනු ලැබු FACS මුලික වක්ත්‍ර ක්‍රියා ඒකක 64 නිර්වචනය කරයි. මෙම ක්‍රියා ඒකක අතුරින් ප්‍රධාන කොටසක නිරූපණය කරන්නේ ඇස් බැමි ඉහළ දැමීම, ඇස් ගැසීමේ දී, කතා කිරීමේ දී වක්ත්‍ර පේශින්ගේ මුලික සංචලනයන්ය. ක්‍රියා ඒකකයන්ගෙන් 8 ක් වෙන් වී ඇත්තේ දැඩි, ත්‍රිමාන, හිසෙහි සංචලනයන්ටය. එනම් දකුණට සහ වමට හිස කැරකවීම සහ ඇඹරවීම හා උඩ, පහළ,
ඉදිරියට සහ පසුපසට චලනය කිරීම, කෘතිම මුහුණු වල සංචලනයන් විස්තර කිරීමට සහ වක්ත්‍ර ක්‍රියාවන් ගැන විමසිලිමත් වීමට FACS සාර්ථකව යොදා ඇත.පරිගණක මුල වක්ත්‍ර අභිනය ආදර්ශනය සහ සජීවනයට නුපුරුදු වෑයමක් නොවේ. 1970 ගණන් වල මුල සිටම පාහේ පරිගණක මුල වක්ත්‍ර අභිනය නිරූපණය සිදු විය. ප්‍රථම ත්‍රිමාන වක්ත්‍ර සජීවනය නිර්මාණය කරනු ලැබුවේ 1972 දී  පර්කේ විසිනි. 1973 දී  ගිල්ලන්සන් විසින් ඉරි මඟින් අඳින ලද වක්ත්‍ර අනුරූ එක්ලස් කොට සංස්කරණය කිරීමේ පද්ධතියක් සොයා ගන්නා ලදි. 1974 දී පර්කේ විසින් පරාචිතිකරණය වු ත්‍රිමාන වක්ත්‍ර අකෘතියක් වැඩි දියුණු කරන ලදි.1980 වසරේ මුල් භාගය වනවිට ප්ලේට් විසින් ප්‍රථම වරට ශරීරික මුල, පේශි මඟින් පාලනය කළ හැකි වක්ත්‍ර ආකෘතිය දියුණු කිරීම සහ බ්‍රෙනන් විසින් විකට වක්ත්‍ර නිරූපණය සඳහා ක්‍රම විධි දියුණු වීම ආදිය සිදු විය. වක්ත්‍ර සජීවනයේ සන්ධිස්ථානයක් ලෙස, 1985 දී නිර්මාණය වු ‘Tony de Peltrie’ චිත්‍රපටය හැඳින්විය හැක. මෙහිදි ප්‍රථම වරට කථාවස්තුව දිග හැරීමේ පරිගණක වක්ත්‍ර අභිනය සහ කථන සජීවනය වැදගත් අංගයක් ලෙස සලකා තිබිණි.1980 හි අගභාගය වනවිට මාංශ පේශි මුලික ආකෘතියක් වැඩි දියුණු ක
ිරීමට වෝටර්ස්ට හැකි විය. තවද මෙම කාලය තුළදීම මැග්නෙනට්-තල්මන් සහ සහායකයින් විසින් විසංයුක්ත පේශි ක්‍රියා ආකෘතියක් වැඩි දියුණු කිරීම සහ ස්වයංපාලිත කථන සමමුහුර්තකරණය කරා  ලෙවිස් ලෙවිස් හිල් සහ ලෙවිස් හිල් ළගා වීම යන සිදුවීම් ද ඇති විය. Toy story, Antz, Shrek, සහ Monsters. Inc  ආදි සජීවන චිත්‍රපට සහ Sims  වැනි පරිගණක ක්‍රිඩා වලදී නිරූපිත අයුරින් කථාව දිග හැරිමේ ප්‍රධානතම සංරචකයක් ලෙස වක්ත්‍ර සජීවන ක්‍රමවේද වැඩි දියුණු විම මෙන්ම, පරිගණක වක්ත්‍ර සජීවනය භාවිතය සම්බන්ධ ක්‍රියාකාරකම් 1990 දශකයේදී බොහෝ සෙයින් දක්නට ලැබිණි. 1995 දී තිරගත වු  මෙම කාල සීමාව තුළ වැදගත් සන්ධිස්ථානයක් ලෙස හැඳින්විය හැක. මෙයට හේතුව වන්නේ මෙහි ප්‍රධාන චරිතය විශේෂයෙන්ම ඩිජිටල් වක්ත්‍ර සජීවනය උපයෝගී කර ගනිමින් නිපද වු ප්‍රථම චිත්‍රපටය වීමය (Toy story චිත්‍රපටය තිරගත වූයේද එම වසරේ අග භාගයේදී ය).චිත්‍රපටවල විදග්ධතාව ක්‍රමයෙන් වර්ධනය වුයේ 2000 වස‍රින් පසුවයි.The matrix Reloaded and Matrix Revolutions යන චිත්‍රපටයන්හි මුහුණෙහි සෑම ස්ථානයකම වක්ත්‍ර සංචලනය තාත්වික ලෙස ග්‍රහණය කර ගැනීම සඳහා අධි තාක්ෂණික කැමරා කිහිපයක් මඟින් ඝන
ත්වයෙන් ඉහළ ප්‍රකාශ ප්‍රවාහයක් යොදා ගැනිණි. ‘Polar Express’ චිත්‍රපටයෙහි එවැනි ලකුණු 150 ක් පමණ ග්‍රහණය කර ගැනීම සඳහා විශාල Vicon පද්ධතියක් යොද ගෙන ඇත. මෙම පද්ධතීන් ස්වයංක්‍රිය වුව ද, දත්ත පරිහරණය කළ හැකි මට්ටමකට ගෙන ඒමට විශාල හස්තිය වැයමක් දැරිය යුතුවේ. වක්ත්‍ර සජීවිකරණයේ තවත් සන්ධිස්ථානයක් ලෙස ‘Lord of the  Rings’ දැක්විය හැකිය. මෙහිදි චරිතයට විශේෂිත වු හැඩතල මුලික කරගත් පද්ධතියක් වැඩි දියුණු කොට ගෙන තිබිණි. Mark පුරො‍්ගාමිත්වයෙන් විනෝදාත්මක වක්ත්‍ර සජීවනයේ FACS භාවිතය ඇරඹුණු අතර FACS මුලික පද්ධතින් යොදා ගෙන  Monster House, Kinkong වැනි චිත්‍රපටද නිෂ්පාදනය විය.සටහන්Computer_facial_animation History ඛණ්ඩාංක: ﻿ / ﻿6.58694°N 79.96028°E﻿ / 6.58694; 79.96028කළුතර බෝධියකළුතර බෝධියSpeciesF. religiosa (Ficus religiosa)Locationකළුතර, ශ්‍රී ලංකාවDate seededAccording to chronicles the first sapling was planted around in 2nd century BCCustodianකළුතර බෝධි භාරකාර මණ්ඩලය වර්ෂ 2320 කටත් වඩා ඉපැරණි කළුතර බෝධිය ලෝකයේ පැරණිතම වෘක්‍ෂය වන ශ්‍රී  මහා බෝධීන් ව
හන්සේගේ දෙවන අංකුර පෙළට අයත් වේ. මහා බෝධි වංශය සඳහන් කරන පරිදි කළුතර බෝධි පරිශ්‍රයේ උඩ මළුවේ වැඩ සිටින්නේ එම දෙතිස් ඵලරුක බෝධීන් වහන්සේයි. එහි සඳහන් වන්නේ එය “මහා ජල්ලික” නම් ගමක රෝපණය කරන ලද බවයි. එම ගම කළුතර  බැව් අවිවාදයෙන් පිළිගැනේ. මේ කාල වකවානුව තුළ උඩ මළුවේ (වර්තමාන වටදාගේ පිහිටි ස්ථානයේ) "ගංගාතිලකය" නම් වූ විහාරයක් පැවති බව සඳහන්වේ. වරින් වර විදේශ ආධිපත්‍යයට පත්වූ මෙම භූමිය බ්‍රිතාන්‍යයන්ට අයත්ව සිටි කාලයේ බැතිමතුන්ට වන්දනාමාන කිරීමට වත් ඉඩ නොදී ඇති බව සඳහන්වේ. වර්තමානයේ අටවිසි බුද්ධ  ප්‍රතිමා ස්ථාපිත කර සාදන ලද ප්‍රාකාරයත්, රන් වැටත් බෝධීන් වහන්සේගේ තේජාන්විත භාවය මනාව ඉස්මතු කර පෙන්වයි. මෙයට දකුණු දෙසට වන්නට ඇති ධර්ම ශාලාවට යාබදව බ්‍රිතාන්‍යයින්ට අයත් ඵ්ජන්ත නිල නිවස සේ භාවිත ගොඩනැගිල්ල ඕලන්ද ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පයට අනුව ඉදිකරන ලද්දකි. වර්තමානයේ මෙය නව ප්‍රතිසංස්කරණය කර ඇති අතර එහි කොටසක් ගබඩාව ලෙස ද, ප්‍රධාන කොටස තාවකාලික භික්‍ෂු  ලැගුම් ගෙය ලෙස ද භාවිතා කරයි.ඉතිහාසයමෙම පූජනීය ස්ථානය දැනට වසර 2320කටත් වඩා ඈත යුගයක සිට ආරක්ෂාරීව පැවත තිබේ. සුප්‍රසිද්ධ කළුතර පුරවරය
අතීතයේදීද ලංකා රාජධානි වල අතිශය වැදගත් නගරයක් වූ බවට මහා වංශය සාක්‍ෂි දරයි. එනම් මෙම නගරය ගංගා මුවදොරක් අසළ පිහිටා තිබීම නිසා තොටුපොල නගරයක් සේ භාවිතයට අතිශය යෝග්‍යය වීමයි.සිංහල-පෘතුගීසි පාලනය යටතේ අතීතයෙදී වෙළඳ වරායක් ලෙස කළුතර පාලනය කළ පෘතුගීසිහු කි.ව.1597 දී කළුතර මුළුමනින්ම තම අණසක යටතට ගත්හ.  "ජෙරනිමෝ ද අසවේදෝ"  නම් පෘතුගීසි සෙනෙවියා කළු ගං තීරයට යාබඳ බිම් කොටසක් තම පාලන කේන්ද්‍රස්ථානය සේ තෝරාගත් බව පැවසේ. අසවේදෝ පසුව මෙම ස්ථානය ස්ථිර යුධ බල කොටුවක් බවට පත් කළේය. එහිදී මෙම කුඩා කඳු ගැටය මුදුනේ තිබූ "ගංගාතිලකය" නම් වූ විහාරය ඔවුන් විනාශකර එහි දේවස්ථානයක් තනවා ඇත. මෙම බල කොටුවේ බාහිර සීමාව අද පවා පැහැදිලි ව හඳුනාගත හැකිවේ. කළුතර මුහුදුබඩ මහා මාර්ගය තැනවීමට අඩිතාලම දමන ලද්දේ ලංදෙසින් විසිනි. ඔවුන් 1656 දී කළුතර බල කොටුව අල්ලා ගත්හ.ඒ අනුව කළුතර සිට කොළඹට මහා මාර්ගය ඉදිවිය.ඊට හේතු පාදක වූයේ කළුතර තිබූ වාණිජ වටිනාකමයි. කළුතර 1796 දී ඉංග්‍රීසීන්ට අයත් විය.19 සියවස අගදී මෙහි පැරණි බල කොටුවේ  කුඩා කඳු ගැටය මුදුනේ ඔවුන් දිසාපති නිල නිවස ඉදි කළේය. කළුතර බෝධියේ උඩ මළුවේ වැඩ සිටින්නේ අනුරාධපු
ර "ජය ශ්‍රී මහා බෝධීන් වහන්සේ" ගෙන් පැන නැගුනු දෙතිස් ඵලරුක බෝධීන් වහන්සේ නමක් බව මහා බෝධි වංශයේ සඳහන් වේ.එහි “මහා ජල්ලික”නම් ගමක් ගැන සඳහන් වන අතර එම ගම කළුතර  බැව් අවිවාදයෙන් පිළිගැනේ. 16 වන සියවසේ විදේශ බල කොටුවක් බවට පත්වූ වර්තමාන උඩ මළුව තුල මෙම බෝධීන් වහන්සේ ශත වර්ෂ 5ක් පමණ කලක් විරාජමානව වැඩ වසයි.ගාලු කෙළඹ මහා මාර්ගයටත් දුම්රිය මාර්ගයටත් අතර රමණීය භූමි භාගයක් තුළ මනාසේ වැඩුනු තවත් බෝධීන් වහන්සේ නමක් සියවස් ගණනක සිට  දක්නට ලැබුණු බවට ඓතිහාසික සාධක ඇත.එය ක්‍රි.ව. 1042 දී කළුතර පාලනය කළ ඉන්දීය සම්භවයක් ඇති “වික්‍රම පාණ්ඩ්‍ය රජ පහත මළුවේ රෝපණය කරන ලද්දක් බව සැලකේ. ඵ් වන විටද උඩ මළුවේ ගංගාතිලක විහාරය පැවතුනු බැව් විශ්වාස කෙරේ.මෑත කාලීන සංවර්ධනයක්‍රි.ව. 1921 දි බලපිටියේ වංශවත් පරපුරක් නියෝජනය කල නීතීඥ “ශ්‍රීමත්සිරිල් ද සොයිසා” නම් වූ යුග පුරුෂයා කළුතර අධිකරණයේ සේවයට පැමිණීම මෙම‍ ඓතිහාසික සිද්ධස්ථානයේ වත්මන් අසිරියේ පළමු අදියර වේ. 1921 වර්ෂයේ දී තවත් දානපතියන් හා ඵක්ව පහත මළුවේ බෝධීන් වහන්සේගේ සංවර්ධනයට ඵතුමා විසින් පියවර ගෙන ඇත. 1939 වන විට පහත මළුවේ කුඩා චෛත්‍ය හා ගඟ ආසන
්නයේ බුදු මැදුර තැනීම ආරම්භ කර ඇත. 1953 වන විට කළුතර බෝධි භාරකාර මණ්ඩලය පිහිටවා ඇති අතර පසු කලෙක ඊට පහල හා උඩ මළුවේ හිමිකාරත්වය ලැබී ඇත. උඩ මළුවේ වන දැවැන්ත චෛත්‍යට මුල්ගල තබන ලද්දේ 1964 දී වන අතර, ඊට  1974 දී කොත් පැළදවා ඇත. මෙම සියළුම බෝධීන් වහන්සෙලාගේ නිරන්තර සෞඛ්‍ය තත්වය සොයා බැලීමට ඵ් සඳහාම විශේෂතා ඇති වෛද්‍යවරුන්ද යොදා තිබීම විශේෂත්වයකි. කළුතර බෝධි පරිශ්‍රයේ නම කියවෙත්ම “නීතීඥ ශ්‍රීමත් සිරිල් ද සොයිසා” මහතාගේ නාමය අමතක කළ නොහැකියි. කළුතරට ඉමහත් සේවාවක් කළ මෙතුමාගේ සද්කාර්යන් අතර කළුතර බාලිකා විද්‍යාලය හා කළුතර  විද්‍යාලය ඇරඹීම, කතරගම කිරිවෙහෙර ප්‍රතිසංස්කරණය කර අද ඇති තත්වයට පත් කිරීම, එම මාර්ගය සෑදීම, කතරගම වන්දනාවේ පැමිණෙන්නන්ට සුවිසල් විවේකාගාරයක් ඉදිකිරීම, ඇතුළු තවත් පුණ්‍යකර්ම රාශියකි. 1896-12-21 දී බලපිටියේ උපත ලැබූ එතුමා 1978-01-02 දින අභාවප්‍රාප්ත විය. එතුමාගේ පිළිරුවක් කළුතර බෝධි පරිශ්‍රයේ ඇති අතර එය 1986-02-23 දින නිරාවරණය කෙරිනි.ඉංග්‍රිසි යුගයේ ඉදිකල බව සැලකෙන රිමාන්ඩ් බන්ධනාගාරය මෑතක් වනතුරු බෝධීන් වහන්සේට දකුණු පසට වන්නට තිබී ඇති අතර පසුව බෝධි භාරකාර මණ්ඩලයේ ඉල්ලීම
මත එම ස්ථානයෙන් බැහැර කර තිබේ. රැඳවියන් භාවිතා කළ නාන ලිඳ අදටත් ඵම භූමියේ දැකගත හැකියි.2007-11-01දින මේ බෝ සමිඳු වැඩ වසන මළුව තෙක් පියගැට පෙල හා එම මග සරසා වියනක් සෑදීම ආරම්භ කර ඇති අතර එය මෙම භූමියේ යෝජිත නවතම ඉදිකිරීම වේ.කළුතර බෝධි භාරකාර මණ්ඩලයගොනුව:Siril.JPGශ්‍රීමත් සිරිල් ද සොයිසා මහතාඅධිරාජ්‍යවාදී යුගය නිමාකරමින් නිදහසින් පසු ශ්‍රී ලාංකික නිලධාරියෙක්කළුතර පාලනයට පැමිණියේ 1949 දීය.ඒ උප දසාපති C.P. ද සිල්වා මහතායි. බෞද්ධ නිලධාරියෙක් වූ ඔහු ශ්‍රීමත් සිරිල් ද සොයිසා මහතාගේ ගමනට මහත් රුකුලක් විය. ඒ වන විට උත්තර මංඩල සභාවේ උප සභාපති තනතුර දැරූ සිරිල් ද සොයිසා මහතා අගමැතිD.S.සේනානායක මහතාට උඩමළුවේ ඓතිහාසික ගංගාතිලක විහාරය පිහිටි භූමි භාගය (ඒ වන විට පෘතුගීසින් එය විනාශ කර ඇත) හා දෙතිස් ඵල බෝධියේ හිමිකම කළුතර බෞද්ධ සංගමයට පවරන ලෙස යෝජනාවක් ඉදිරිපත් කළේය. එහෙත් එම සංගමය නීත්යාඉනුකූල නොවන බැවින් රජය එය ප්‍රතික්ෂේප කළ පසු නීත්‍යානුකූල ව්‍යවස්ථාපිත සංවිධානයක් බිහිකිරීමට සිරිල් ද සොයිසා මහතා පියවර ගත්තේය.ඒ අනුව 1951-11-07 දින සභාපති, ලේකම් ඇතුළු සාමාජිකයින් 08 කින් යුතු කළුතර
බෝධි භාරකාර මණ්ඩලය පිහිටුවීය. එහි පාලන භාරකාරීත්වය සිරිල් ද සොයිසා මහතා හා නීතීඥ V.T. ද සොයිසා මහතා දැරීය.වසර දෙකකට පසු අගමැති ජෝන් කොතලාවල මහතා උඩමළුව හා පහත මළුව ඇතුළු වර්තමාන පරිශ්‍රය බෝධි භාරකාර මණ්ඩලයට පවරා දෙනු ලැබීය.එදා මෙදා තුර වර්තමාන අප දකින කළුතර බෝධි පරිශ්‍රයේ ප්‍රගතියට 100% කින් සක්‍රීය දායකත්වය ලබා දෙන්නේ බෝධි භාරකාර මණ්ඩලයයි. පූජා භූමිය ප්‍රධාන මාර්ගයට මුහුණලා ඇති බැවින් මෙහි ප්‍රධාන ආදායම් මාර්ගය දායක පඬුරු වේ. ඒ හැරුනු කොට දායකයින්ස්වකැමැත්තෙන් කරන පරිත්‍යාග මත මෙම පරිශ්‍රයේ අභිවෘධිය සිදුවේ.(මෙහි නේවාසික භික්‍ෂු වාසයක් හෝ විහාරාධිපති භික්‍ෂූන්ද නැත.)දිනපතා හේවිසි ශබ්ද පූජා පවත්වා උදෑසන 6.30ට, පෙ.ව11.30ට, ප.ව 6.00ට බෝධිරාජයාණන් වහන්සේලාට හා චෛත්‍ය, විහාර තුල වැඩ හිඳිනා බුද්ධ ප්‍රතිමා වහන්සේලා හමුවේ බුද්ධ පූජා පවත්වන අතර, සෑම දිනකම ධර්ම දේශනා, සෙනසුරාදා හා ඉරිදා විශේෂ ධර්ම දේශනා,සතර පෝයට සිල් සමාදන් වන බැතිමතුන්ට ධර්ම දේශනා, දිනපතා පැමිණෙන බැතිමතුන්ට සියළු පහසුකම් සැපයීම බෝධි භාරකාර මණ්ඩලයේ නිත්‍ය සේවාවන් වේ.පහළ මළුවේ බෝධියඋතුරින් කළු ගගට යාබද බුදු මැදුරෙන
් ද, නැගෙනහිරින් ගාලු-කොළඹ මහා මාර්ගයෙන් ද,දකුණු පසින් කුඩා ‍චෛත්‍ය වහන්සේටත් බටහිරින්  ගාලු-කොළඹ දුම්රිය මාර්ගයටත් මැදි වූ කුඩා වපසරියක වැඩ සිටින මේ මහා බෝධි වෘක්‍ෂය ක්‍රි.ව.1042ක් පමණ ඉතිහාසයකට හිමිකම් කියයි. ඉන්දීය සම්භවයක් ඇති “වික්‍රම පාණ්ඩ්‍යය” නම් කුමාරයා සොළීන් ගෙන් මිදීමට දකුණට පලා යන ගමනේදී මෙම බෝධි අංකුරය රෝපණය කල බව සැලකේ. ඵ් වන විටද උඩ මළුවේ ගංගාතිලක විහාරය පැවතුනු බැව් විශ්වාස කෙරේ.ක්‍රි.ව. 1377දී කළුතර තෙක් දුම්රිය මාර්ගය දිගුවීමත් සමග ඉංග්‍රිසි ජාතිකයින් මෙය කපා දැමීමට උත්සාහ කළද එය ව්‍යාර්ථ වී ඇත.වර්තමාන පහළ මළුවේ අභිවෘධියට කටයුතු කර ඇත්තේ ශ්‍රීමත් සිරිල් ද සොයිසා නීතීඥ මහතායි. ගම්මන්පිල උපාසක මහතාද ඔහු හා වන්දනා මාන කළ බව සදහන් වේ. පානදුර දානපතියෙකු වූ ජෙරමියස් ඩයස් මැතිණියගෙන් ලද රු.1000/= මුදල වැය කරමින් මෙම බෝධිය වටා කුඩා ප්‍රාකාරයක් හා වර්තමාන පිංකැටය ඇති ස්ථානයේ මල් අසුනක් ද තනවා තිබේ. එතැන් සිට හුදකලාව සිටි මේ බෝධිය කෙරෙහි කෙමෙන් බැතිමතුන්ගේ අවධානය යොමු විය.1931 වර්ෂයේ ජුනි මස ශ්‍රීමත් සිරිල් ද සොයිසා හා උක්වත්තේ ජයසුන්දර මැතිතුමන්ලාගේ සහභාගීත්වයෙන් “කළුතර බෞද්ධ
සංගමය” පිහිට වූ අතර, එහි ප්‍රධාන අරමුණ වූයේ ද මෙම පරිශ්‍රය දියුණු කිරීමයි. පසු කලෙකදී බෝධි භාරකාර මණ්ඩලය විසින් අලංකාර ප්‍රාකාරයක් සිව් කොනට හා නැගෙනහිරට විහිදුනු බුදු කුටි පහක් හා 1991 වසරේ  ඉදිකරන ලද රන් වැටකින්  බෝධීන් වහන්සේ ගේ ආරක්‍ෂාවත්, අලංකාරයත්, බැතිමතුන්ගේ පහසුවත් සලසා තිබේ.විශේෂ කරුණු :-  ශ්‍රීමත් සිරිල් ද සොයිසා මැතිඳුන්ගේ  අයිතියෙන් යුත් “ස්වර්ණපාලි” නම් බස් සේවයක් මෙකල ආරම්භ විය. මෙම බස් රථ කළුතර පසු කර යන සෑම අවස්ථාවකම පඬුරක් දමා යා යුතු යැයි ඔහු විසින් නීතියක් පැනවීය. ඔහුගේ සේවයෙන් ඉවත්වූ රියදුරෙක් වෙනත් අයෙකුගේ බස් රථයක සේවය කර ඇති අතර දිනක් මෙම පඬුරු දැමීම දැඩි විචේචනය කරමින් ඔහු කළුතර බෝධිය පසු කර ගොස් ඇති අතර නුදුරේදීම අනතුරට පත්ව ඇත. මේ සිද්ධිය ප්‍රසිද්ධවත්ම බෝධිය පිළිබදව දැඩි විශ්වාසයක් හා භක්තියක් ඇතිකරගත් බැතිමතුන් බෝධිය පසුකර යන සෑම අවස්ථාවකදීම පඬුරක් දැමීමට පුරුදු විය. වර්තමානයේද ආගමික හේදයකින් තොරව බෝධිය පසුකර යන අය පඬුරු දමා යනු දැකිය හැකියි. අද පූජනීය ස්ථානයක් සේ ලංකාවේ පඬුරු තුලින් වැඩිම ආදායම් ලබන එකම පූජනීය ස්ථානය වන්නේ ද කළුතර බෝධියයි. පහළ මළුවේ උතු