LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
රන ලද එය පැය 10 කට පසු එනම් 21 : 57 : 21 UTC ට නැවත පෘතුවියට ලඟා වන ලදී.මිනිසුන් සහිත මෙහෙයුම්නීල් ආම්ස්ට්‍රෝන් සඳමත පා තැබීමට ප්‍රථම සවිකරන ලද කැමරාවකින් සියල්ල ග්‍රහණය කර ගන්නා ලදී.1968 වසන්තය වන විට ඇපලෝ 8 මෙහෙයුම සඳහා පූර්ණ ක්‍රියාකාරී චන්ද්‍ර මොඩියුලයක් නොලැබෙන බව වැඩසටහන් කළමණාකරුවන්ට පැහැදිලි විය. සරල පෘතුවිය වටා කක්ෂ ගත වීමෙන් මෙහෙයුමක් සිදුකරනු වෙනුවට ඔවුන් නත්තල අතරතුර ඇපලෝ 8 සඳ වටා යැවීමට තෝරා ගන්නා ලදී. මේ සදහා මුලින්ම අදහස් ඉදිරිපත් කළේ ජෝජ් ලෝ විසිනි. මෙය නියමුවන් සහිත සොන්ඩ් අභ්‍යවකාශ යානයක් සදවටා යැවීමෙන් සෝවියට් එකමුතුවේ උත්සාහයට සෘජු ප්‍රතිචාරයක් ලෙස ප්‍රකාශ කළත් එය එසේ යැයි පැවසීමට පැහැදිලි සාක්ෂී නැත. නාසා නිළධාරීන් සෝවියට් හි සොන් මෙහෙයුම් ගැන අවධානයෙන් සිටියහ.එනමුත් සොන් මෙහෙයුම්වල කාලගතකිරීම් නාසා මගින් ඇපලෝ 8 තීරණය ගැන ලියන ද වාර්තා සමග හරිහැටි නොගැලපෙයි. වඩාත් හොදින් පෙනෙන්නට තිබෙන කරුණ නම් ඇපලෝ 87 සෝවියට්වරු විසින් ඇමෙරිකානුවන් පැරදවීම මත නොව මූලිකවම LM මත පදනම් වු බවයි.1968 දෙසැම්බර් 21 හා 1969 මැයි 18 අතරතුර නාසා විසින් සැටර්න් 5 නිකුත් කිරීම
ේ වාහන යොදා ගෙන ඇපලෝ මෙහෙයුම් තුනක් (8, 9 හා 10) නිකුත් කරන ලදී. එක් එක් මෙහෙයුමට ගගණගාමීන් තිදෙනෙකුගෙන් යුත් කාර්යය මණ්ඩලයක් හා අවසාන 2 ට චන්ද්‍ර මොඩියුල ඇතුළත් විය. නමුත් මෙම එකදු මෙහෙයුමක්වත් සඳ මත ගොඩබෑම අරමුණු කරගත් මෙහෙයුම් නොවීය.මෙම රූපයෙන් පෙන්වා සිටින්නේ ඇපලෝ 11 ගගනගාමී බස් ඔල්ඩ්‍රින් ඇමෙරිකානු ධජය සමග සිටින අයුරුය. ධජය දරා සිටින සේ පෙනෙන තිරස් දණ්ඩ මගින් ඇති කරන කෘතිම සුළඟ මගින් ධජය සුළගෙහි ඇති විට ඇතිවන ආකාරයේ රැලිති ධජය මත ඇති කරයි.එක් මිනිසකුගේ කුඩා පියවරක් වු මෙය මනුෂ්‍ය වර්ගයාගේ යෝධ පිම්මකි. නීල් ආම්ස්ට්‍රෝන්ඉන්පසු සිදුකර පියාසර කිරීම් දෙක (11 හා 12) ට සාර්ථක චන්ද්‍රගොඩ බෑම් ඇතුලත් විය. ඇපලෝ 13 මෙහෙයුම සේවා මොඩියුලයේ පිපිරීමක් හේතුවෙන් ගොඩබෑම අත් හිටවන ලද නමුත් එහි කාර්යය මණ්ඩලය ආරක්ෂිතව පෘතුවිය කරා පැමිණියහ. ඉන්පසුව ඇපලෝ මෙහෙයුම් හතර (14 සිට 17 දක්වා) ට ද සාර්ථකව චන්ද්‍ර ගොඩබෑම් ඇතුළත් විය. මෙහි අවසාන තුනට චන්ද්‍ර රෝවර භාවිතා කළ J කාණ්ඩයේ මෙහෙයුම් ඇතුළත් විය. එයින් පෙන්නුම් කළේ ඇපලෝ 11 මෙහෙයුම සඳහා වු තිරගත හා රූපගත දත්ත බොහෝමයක් නැතිවී ඇති බවයි.අවසාන ඇපලෝ මෙහෙයුම
වූ ඇපලෝ 17 දී එම කාර්යය මණ්ඩලය විසින් අනෙක් මෙහෙයුම් වලදී සිදුකලා මෙන් මෙම ඵලකය චන්ද්‍රයා මත තබා එන ලදී.ඇපලෝ 17, 1972 දෙසැම්බර් 07 වන දා නිකුත් කළ අතර එය සඳකරා වු අවසාන ඇපලෝ මෙහෙයුම විය. මෙහෙයුම් අණ දෙන්නා වු ඉයුජීන් කර්නන් සඳමතු පිටින් නික්මුණු අවසාන පුද්ගලයා විය. අවසන් වරට කිසියම් මනුෂ්‍යයෙකු සදමත ඇවිද ඇත්තේ මීට වසර 50 කටත් පෙරය. කාර්යය මණ්ඩලය 1972 දෙසැම්බර් 19 වන දා ආරක්ෂිතව පෘතුවිය කරා පැමිණෙන ලදී.ඇපලෝ යෙදුම් මෙහෙයුම්ඇපලෝ මෙහෙයුමේ සාර්ථකත්වයත් සමග නාසා හා එහි ප්‍රධාන කොන්ත්‍රාත්කරුවන් ඇපලෝ දෘඩාංග සඳහා පසු චන්ද්‍ර යෙදුම් සොයා බලන ලදී. පසුව ඇපලෝ යෙදුම් වැඩසටහන ලෙස හැදින් වු ඇපලෝ විස්තාරණ ශ්‍රේණිය පෘතුවි කක්ෂය කරා පියාසර 30 ක් දක්වා යෝජනා කරන ලදී. මෙයින් බොහෝමයක් සදහා භාවිතා කීරිමට යෝජනා කරන ලද්දේ විද්‍යාත්මක උපකරණ රැගෙන යාම සඳහා සැටර්න් රොකට්ටුව තුළ දී චන්ද්‍ර මොඩියුලය භාවිතා කළ අවකාශයයි.මේ සියලු සැකසුම්වලින් ක්‍රියාත්මක වුයේ දෙකක් පමණි. ඒවා නම් ස්කයිලැබ් අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානය (1973 මැයි සිට 1974 පෙබරවාරි දක්වා) හා ඇපලෝ - සොයුස් පර්යේෂණ ව්‍යාපෘතියයි. (1975 ජුලි) ස්කයි
ලැබ්හි රාමුව සැටර්න් 1 B හි දෙවන අදියරෙන් නිෂ්පාදනය කරන ලද අතර මධ්‍යස්ථානය චන්ද්‍ර මොඩියුලය මත පදනම් වු ඇපලෝ දුරේක්ෂ රදවනයකින් ද යුක්ත විය. මධ්‍යස්ථානයේ වු කාර්යය මණ්ඩලයේ තුන් දෙනා සැටර්න් 1 B රොකට්ටුම මගින් CSM යොදා ගෙන කක්ෂයට රැගෙන ගිය අතර මධ්‍යස්ථානය නිකුත් වුයේ නවීකරණය කරන ලද සැටර්න් V රෝකට්ටුවක් සමගය. ස්කයිලැබ්හි අවසාන කාර්යය මණ්ඩලය 1974 පෙබරවාරි 8 වනදා එය හැරගිය අතර 1979 දී මධ්‍යස්ථානය පෘතුවිය කරා පැමිනිණි. ඒවන විට එය පැරණිතම ක්‍රියාකාරී ඇපලෝ අංගය බවට පත්වී තිබිණි.ඇපලෝ සොයුස් පර්යේෂණ ව්‍යාපෘතියට අණදීම් / සේවා මොඩියුලයක් හා සෝවියට් සොයුස් අභ්‍යවකාශ යානයක් පෘතුවි කක්ෂයේදී එකට සම්බන්ධවීමක් ඇතුළත් වු අතර මෙහෙයුම 1975 ජුලි 15 සිට ජුලි 24 දක්වා පැවතිණි. සෝවියට් එකමුතුව සොයුස් හා සැලියුට් අභ්‍යවකාශ වාහන ක්‍රියාත්මක කිරීම අඛණ්ඩව ක්‍රියාත්මක කළ නමුත් නාසා හි ඊළඟ මිනිසුන් සහිත මෙහෙයුම වුයේ 1981 අප්‍රේල් 12 දා සිදු කළ STC – 1 යි.ගෙන එන ලද සාම්පලමූලික ලිපිය: Moon rockඇපලෝ 15 77 kg වඩාත් ජනප්‍රිය චන්ද්‍ර පාෂාණ මෙහිදී ගෙන එන ලදී. ජෙනසිස් පාෂාණය සොයා ගනු ලැබුවේ ද ඇපලෝ
15 දීය.ඇපලෝ 16 - 95 kg ඇපලෝ 16 මගින් එකතු කර ගන්නා ලද ෆේරෝන් අනෝර්තෝසයිට් චන්ද්‍ර පාශාණය.චන්ද්‍ර මෙහෙයුමගෙන එන ලද සාම්පලApollo 1122 kgApollo 1234 kgApollo 1443 kgApollo 1577 kgApollo 1695 kgApollo 17111 kgඇපලෝ 16 - 95 kg ඇපලෝ 16 මගින් එකතු කර ගන්නා ලද ෆේරෝන් අනෝර්තෝසයිට් චන්ද්‍ර පාශාණය පෘතුවිය මත ඇති චන්ද්‍ර පාෂාණවලින් ප්‍රභවය වන්නේය. එය සොයා ගන්නා ලද්දේ ඇපලෝ වැඩසටහනෙන්, සෝවියට් එකමුතුවේ ලුනා මෙහෙයුම් වලින් හා චන්ද්‍ර උල්කාෂ්ම වලින් ගත් සාම්පල් වලින් පමණි. අනාගතයේ දී මිනිසුන් සහිත හෝ රහිත මෙහෙයුම් මගින් තව තවත් චන්ද්‍ර පාශාණ එකතුකර ගැනීමට හැකිවනු ඇත.ඇපලෝ වැඩසටහන මගින් 381.7 kg ස්කන්ධයකින් යුත් පාෂාණ සහ අනෙකුත් වස්තු සදෙන් ගෙන එන ලද අතර මේවායින් බොහෝමයක් හූස්ටන්හි පිහිටි Lunar receiving විද්‍යාගාරයේ ගබඩා කර ඇත. තවත් කොටසක් ශ්‍රී ලංකාවේ ඇත.රේඩියෝ මෙට්රික් දින ගණනය කිරීමේ තාක්ෂණික ක්‍රමවලට අනුව සඳෙන් එකතුකර ගන්නා ලද පාෂාණ පෘතුවියෙහිදී සොයා ගත් ඒවාට වඩා අතිශයින් පැරණි බව පෙනී යයි. ඒවායේ වයස වසර මිලියන 3.2 සිට වසර මිලියන 4.6 දක්වා වු පරාසයක විස
ිරි පවතී. එමනිසා ඒවා සෞරග්‍රහ මණ්ඩලය ගොඩනැගීමේ මුල්ම කාලයේදී මේවා විශාල වශයෙන් පෘතුවියෙන් නැතිවී ගොස් ඇත. ඇපලෝ මෙහෙයුම්වලදී සොයා ගන්නා ලද එක් වැදගත් පාෂාණයක් වුයේ ජෙනෂිස් පාෂාණයයි. එම පාෂාණය ඇපලෝ 15 මෙහෙයුම අතරතුරදී ජේම්ස් අර්වින් හා ජේම්ස් ස්කෝට් විසින් ගෙනෙ එන ලදී. මෙම පාෂාණය අනොර්ථෝසයිට් ලෙස හදුන්වන අතර එය කැල්සියම් බහුල අනෝර්තයිට් ෆේල්ස් ෆා ඛනිජ වලින් සෑදී ඇත. තවද එය උස් බිම් කලාප නිරූපණය කරන පාෂාණයක් ලෙස සැලකේ. KREEP ලෙස හඳුන්වන භූ රසායනික සංයෝගයක් සොයා ගන්නා ලද අතර එයට දන්නා හඳුනන කිසිදු භූ ගෝලීය කොටසක් සම්බන්ධ නොවීය. KREEP හා අනෝර්ථසයිටික සාම්පල් එකට ගත් කළ යම් කාලයකදී සඳෙහි පිටත භාගය සම්පුර්ණයෙන්ම ද්‍රව වී තිබු බව දැක්වීමට යොදාගත හැක.සියළුම පාෂාණ පාහේ ඝට්ටනය වීමේ ක්‍රියාවලිවලින් බලපෑම් වලට ලක් වු බවට සාධක පෙන්වයි. උදාහරණ ලෙස බොහෝමයක් සාම්පල ශුද්‍ර උල්කාශ්ම ගැටුම් ආවාටවලින් යුක්තය. ඝන වායුගෝලයක් ඇති පෘතුවියෙහි මෙය කිසිවිටෙකත් දක්නට නැත.ඊට අමතරව බොහෝමයක් ගැටුම් අවස්ථා අතරතුර නිර්මාණය වු අධි පීඩන ගැටුම් තරංඟ වලට නිරාවරණය වූ බවටද සාධක පෙන්වයි. ගෙන එන ලද සමහරක් සාම්පල ගැටුම් නිසා ද
්‍රව බවට පත් වු ඒවායි. අවසාන වශයෙන් සදෙන් ගෙන එන ලද සියළු සාම්පල බහු ගැටුම් අවස්ථා වලට නිරාවරණය වීම හේතුවෙන් අතිශය බ්‍රෙෂියකරණය වු ඒවාය. 1984 දී සදෙන් ගෙන එන ලද සාම්පලවල සංයුති විශ්ලේෂණය මගින් එළඹුනු නිගමනය වුයේ සඳ නිර්මාණය වී ඇත්තේ පෘතුවිය සමග විශාල තාරකා විද්‍යාත්මක වස්තුවක ඝට්ටනයක් හරහා බවයි.1966 මාර්තු මස දී නාසා ආයතනය විසින් වැඩසටහන් වියදම් හා අවලංගු කිරීම් පිළිබඳ කොංග්‍රසයට කරුණු පවසා ඇත. ඒ වනවිට එනම් 1969 ජුලි සිට 1972 දෙසැම්බර් දක්වා සාර්ථක මෙහෙයුම් 6 ක් නිම කළ වසර 13 ක් ඉක්ම ගොස් තිබුණි.නමුත් එහිදී දන්වා ඇත්තේ ඇමෙරිකානු ඩොලර් බිලියන 22.718 කට ඇස්තමේන්තු ගත කළ සඳමතට මිනිසුන් යැවීමේ ඇපලෝ වැඩසටහන සඳහා තවත් මුදල් නොමැති බවයි. නාසාහි ඓතිහාසික වෙබ් අඩවි පාලක ස්ටීව් ගාබර්ට අනුව ඇපලෝ ව්‍යාපෘතියෙහි අවසාන වියදම 1969 දී ඇමෙරිකානු ඩොලර් මිලියන 20 ත් 25.4 ත් අතර විය. (හෝ දළ වශයෙන් 2005 ඩොලර් වලින් ඩොලර් බිලියන 135 ක් පමණ)ඇපලෝ අභ්‍යවකාශ යානා හා සැටර්න් රොකට්ටුවලට වු වියදම 2005 ඩොලර් වලින් ඩෝලර් බිලියන 83 ක් පමණ විය. (ඇපලෝ අභ්‍යවකාශ යානා : ඩෝලර් බිලියන 28 (අනදීම් / සේවා මොඩියුල : ඩොලර් බිල
ියන් 17 ; චන්ද්‍ර මොඩියුල ඩොලර් බිලියන 11) සැටර්න් I සැටර්න් IB, සැටර්න් V නිකුත් කිරීමේ වාහන : ඩෙලර් බිලියන 46 ක් පමණ)වලංගු කරන ලද මෙහෙයුම් ඇපලෝ 18 සිට ඇපලෝ 20 දක්වා වු අතිරේක චන්ද්‍ර ගොඩබෑම් මෙහෙයුම් 3 ක් සැලසුම් කර තිබිණි. වේගයෙන් පහත වැටුණු නාසා හි අයවැය හා සැටර්න් V වල දෙවන කණ්ඩායමක් නිෂ්පාදනය නොකිරීමේ තීරණය මත මෙම මෙහෙයුම්, අභ්‍යවකාශ ශටල නිෂ්පාදනයට අවශ්‍ය අරමුදල් ලබා ගැනීමට හා ඔවුන්ගේ අභ්‍යවකාශ යානා හා සැටර්න් 5 නිකුත් කිරීමේ යානා ස්කයිලැබ් වැඩසටහනට ලබාදීම අවලංගු කරන ලදී. ඇත්ත වශයෙන්ම 1973 දී ස්කයිලැබ් කක්ෂීය විද්‍යාගාරය නිකුත් කිරීම සදහා යොදා ගෙන තිබුනේ එක් සැටර්න් 5 රොකට්ටුවක් පමණකි. අනෙක්වා කේප් කැනවරල්, ෆෝරිඩාහි ජොන් එෆ් කෙනඩි අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානයේ, හන්ට් ස්විල්, ඇලභාමාහි ජෝජ් සී මාෂල් අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානය හා හූස්ටන් ටෙක්සාස්හි ලින්ඩන් බී ජොන්සන් අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානය යන ඒවායේ ප්‍රදර්ශන භාණ්ඩ බවට පත් විය.ඇපලෝ වැඩසටහනේ විද්‍යාත්මක හා ඉංජිනේරුමය උරුමයඇපලෝ වැඩසටහන තාක්ෂණය අතින් බොහොමයක්ම ප්‍රති උත්තේජනය කරන ලදී. චන්ද්‍ර හා අණ දීම් මොඩියුලවල භාවිතා කරන පියාසර පරිග
ණක සැලසුම හා Minuteman මිසයිල පද්ධතිය, සංගෘහිත පරිපථවල මුල්කාලීන පර්යේෂණවලට හේතු සාධක විය. මෙම වැඩ සටහන් සඳහා නිපදවන ලද ඉන්ධන කුටි (fuel cell) ප්‍රථම ප්‍රායෝගික ඉන්ධන කුටි විය. තවද ඇපලෝ ව්‍යුහාත්මක සංරචකවල දී පරිගණකයෙන් පාලනය කරන ලද යාන්ත්‍රණයකිරීම් (CNC) දිරි ගන්වන ලදී.අනාගත මිනිස් අභ්‍යාවකාශ ගවේෂණය මත බලපෑමජාතීන් කිහිපයක් අනාගත මිනිස් චන්ද්‍ර මෙහෙයුම් සැලසුම් කර ඇති අතර අභ්‍යාවකාශ ඒජන්සි කිහිපයක් ද චන්ද්‍ර මධ්‍යස්ථාන ගොඩනැඟීමට සැලසුම් සකස්කරයි.ප්‍රථම සාර්ථක ගොඩබෑම වූ ඇපලෝ 11හි අණ දෙන්නා වූ නීල් ආම්ස්ට්‍රෝන් නිරන්තරයෙන් අභ්‍යාවකාශ ගමනේ අනාගතය පිළිබඳ ඔහුගේ මතය සම්බන්ධයෙන් නිරන්තරයෙන් පුවත්පත්වල ප්‍රශ්න කිරීම්වලට භාජනය විය. 2005 දී ඔහු කියා සිටියේ අඟහරු කරා වූ මිනිස් ගමනක් 1960 හි චන්ද්‍ර ගමනට වඩා පහසු වනු ඇති බවයි. “මම විශ්වාස කරන්නේ විවිධාකාරයේ අපහසුතා හා ප්‍රශ්න බොහොමයක් තිබුණත් ඒවා 1961 දී අපි ඇපලෝ වැඩසටහන ආරම්භ කරන විට මුහුණ දුන් ඒවා තරම් අපහසු නොවන බවයි”කන්ස්ටිලේෂන් (Constillation) වැඩසටහන2004 ජනවාරි මස 14 වනදා ජනාධිපති බුෂ් විසින් අභ්‍යාවකාශ ගවේෂණය සඳහා නව දැක්
මක් ප්‍රකාශයට පත් කළේය. එයට 2020ට පෙර සඳ වෙත ගඟනගාමීන් යැවීමේ සැලසුමක් ද ඇතුළත් විය. (ප්‍රථම මිනිස් ගොඩ බෑම වන ඕරියන් 17 වර්තමානයේ දී 2019 සඳහා සැලසුම් කර ඇත.) මෙහි මෙහෙයුම් නාසාහි මිනිස් අභ්‍යාවකාශ ගමන් සඳහා වූ අභ්‍යාවකාශ යානාවල නව පරම්පරාවක් ආරම්භ කිරීම සඳහා වූ කන්ස්ටිලේෂන් ව්‍යාපෘතියේ කොටසක් වේ.2010 දී අභ්‍යාවකාශ ෂටලය විශ්‍රාම ගැනීමත් සමඟ ඕරියන් කාර්ය මණ්ඩල කැප්සූලය මඟින් එය ප්‍රතිස්ථාපනය කරනු ඇත. එහි වායු ගතික ස්වරූපය ඇපලෝ අණ දීම් මොඩියුලයට සමාන වේ. නාසා පරිපාලක මයිකල් ග්‍රිෆින් විසින් කැප්සූලය “Apollo on steroids” ලෙස විස්තර කරන අතර new scientist සඟරාවවේ වාර්තාවන්ට අනුව “සමහරක් විවේචකයන් කියා සිටින්නේ මුළු ඕරියන් වැඩසටහනම ඇපලෝ යුගයේ තාක්ෂණයට නැවත ගමන් කිරීමට වඩා මඳක් හොඳ දෙයක් පමණක් බවයි.” කෙසේ නමුත් අනෙක් පැත්තෙන් එහි නියමු කුටියේ ඕරියන් විසින් සංදර්ශක හා තාප ආවරණ ඇතුළත්වූ නව තාක්ෂණයන් යොදා ගනු ලබයි. ඇපලෝ සැලසුම් මත ඉතා ආසන්නයේ පදනම් වූ දෙය වන්නේ ඕරියන් කක්ෂයට ගෙන යාමට සෑදූ නිකුත් කිරීමේ වාහනය වන ඒරස් 1 හි උඩු අදියරයි. එය බූස්ටරවල සැටර්න් පවුලේ දී භාවිතා කළ J-2 එන්ජිමෙහි ප්‍රති
නිර්මාණයක් වන J-2X එන්ජිමක් මත පදනම් වනු ඇත. J-2X මත වැඩ කිරීමේ දී නාසා ඉංජිනේරුවන් විසින් ඇපලෝ යුගයේ ලිපිගොනු සෙවීම සඳහා කෞතුකාගාරවලට ගොස් ඇති අතර ඇපලෝ වැඩසටහනෙහි සේවයකළ ඉංජිනේරුවන් සමඟ සාකච්ඡා කර ඇත. කන්ස්ටිලේෂන් වැඩසටහනේ කළමණාකාරු ජෙෆ් හැන්ලි පවසා සිටින්නේ “සඳ මත ගොඩ බෑමේ හා එයින් නැවත නිකුත්වීමේ යාන්ත්‍රණය බොහෝ දුරට විසඳා ඇති බවයි” “මෙය ඇපලෝ අපට දුන් උරුමයයි.”ඇපලෝ මෙන්ම ඕරියන් ද චන්ද්‍ර කක්ෂ සමගාමී මෙහෙයුමක් පියාසර කරනු ඇති නමුත් ඇපලෝ මෙන් නොව ඇල්ටෙයාර් ලෙස හඳුන්වන ලෑන්ඩරය අභ්‍යාවකාශ ෂටල හා ඇපලෝ තාක්ෂණය යන දෙකම මත පදනම් වූ ඒරස් 5 රොකට්ටුවක් මතින් වෙනමම නිකුත් කරනු ලබයි. ඕරියන් වෙනමම නිකුත් කරනු ඇති අතර එය ස්කයි ලැබ් වැඩසටහනේ දී මෙන් පහත් පෘථිවි කක්ෂයේ දී ඇල්ටෙයාර් සමඟ සම්බන්ධ වේ. තවද ඇපලෝ මෙන් නොව ඕරියන් එහි මුළු කාර්ය මණ්ඩලයම සඳ මත ගොඩ බසින තෙක් චන්ද්‍ර කක්ෂයෙහි මිනිසුන් රහිතව පවතිනු ඇත.මූලාශ්‍ර↑ 93rd Congress 1973, p. 1271.උඩුප්පිඩි මැතිවරණ කොට්ඨාසය  මාර්තු 1960 සහ පෙබරවාරි 1989 අතරතුර  ශ්‍රී ලංකාවෙහි මැතිවරණ කොට්ඨාස අතුරින් එකක් විය. මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය නම
් ලද්දේ උතුරු පළාතේ  යාපනය දිස්ත්‍රික්කයේ,  උඩුප්පිඩි නගරය අනුව යමිනි . මාර්තු 1960 දී   පේදුරුතුඩුව මැතිවරණ කොට්ඨාසයෙහි  බස්නාහිර ප්‍රදේශයෙහි කොටසක් කඩා වෙන් කිරීම මගින් මෛම කොට්ඨාසය තැනිණි. ශ්‍රී ලංකාවේ 1978 ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව විසින්   පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරුන් තෝරා පත්කර ගැනුම සඳහා සමානුපාතික නියෝජන මැතිවරණ ක්‍රමය හඳුන්වාදෙන ලදි . එවිට පැවැති බොහෝ දුරට  ඒක-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාස වූ කොට්ඨාස 160 වෙනුවට බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාස 22 ක් ඇති කරන ලදි.[1] සමානුපාතික නියෝජනය යටතේ පැවැත්වුණු පළමු මැතිවරණය වන 1989 මහා මැතිවරණයේදී  උඩුප්පිඩි මැතිවරණ කොට්ඨාසය වෙනුවට  යාපනය බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාසය  ආදේශ කරනු ලදුවත් බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාසය තුළ ඡන්ද කොට්ඨාසයක් ලෙස උඩුප්පිඩි දිගටම පවතියි.1960 (මාර්තු) පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය19 මාර්තු 1960 දිනදී පැවැත්වුණු  සතරවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:[2]අපේක්ෂකයාපක්ෂයසංකේතයඡන්ද සංඛ්‍යාව%මුරුගේසු සිවසිතම්පරම්සමස්ත ලංකා දෙමළ කොංග්‍රසයබයිසිකලය7,36534.70%පොන්නම්බලම් කන්දයියාකොම
ියුනිස්ට් පක්ෂයතරුව5,42725.57%ආර්.ආර්. ධර්මරත්නම්ලංකා සම සමාජ පක්ෂයයතුර4,57321.55%කන්දප්පා ජෙයකොඩිෆෙඩරල් පක්ෂයගෙය3,86018.19%වලංගු ඡන්ද සංඛ්‍යාව21,225100.00%ප්‍රතික්ෂේපිත ඡන්ද සංඛ්‍යාව195මුළු ඡන්ද සංඛ්‍යාව21,420ලියාපදිංචි ඡන්දදායක සංඛ්‍යාව28,620ඡන්දය භාවිත කල ප්‍රතිශතය74.84%1960 (ජූලි) පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය20 ජූලි 1960 දිනදී පැවැත්වුණු  පස්වන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:[3]අපේක්ෂකයාපක්ෂයසංකේතයඡන්ද සංඛ්‍යාව%මුරුගේසු සිවසිතම්පරම්සමස්ත ලංකා දෙමළ කොංග්‍රසයබයිසිකලය9,08044.80%කන්දප්පා ජෙයකොඩිෆෙඩරල් පක්ෂයගෙය7,74138.20%එස්. ජෙයසිංහම්කොමියුනිස්ට් පක්ෂයතරුව3,44517.00%වලංගු ඡන්ද සංඛ්‍යාව20,266100.00%ප්‍රතික්ෂේපිත ඡන්ද සංඛ්‍යාව151මුළු ඡන්ද සංඛ්‍යාව20,417ලියාපදිංචි ඡන්දදායක සංඛ්‍යාව28,620ඡන්දය භාවිත කල ප්‍රතිශතය71.34%1965 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය22 මාර්තු 1965  දිනදී පැවැත්වුණු  හයවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:[4
]අපේක්ෂකයාපක්ෂයසංකේතයඡන්ද සංඛ්‍යාව%මුරුගේසු සිවසිතම්පරම්සමස්ත ලංකා දෙමළ කොංග්‍රසයබයිසිකලය12,00946.67%කන්දප්පා ජෙයකොඩිෆෙඩරල් පක්ෂයගෙය8,45232.85%ආර්.ආර්. ධර්මරත්නම්ලංකා සම සමාජ පක්ෂයයතුර5,26820.47%වලංගු ඡන්ද සංඛ්‍යාව25,729100.00%ප්‍රතික්ෂේපිත ඡන්ද සංඛ්‍යාව137මුළු ඡන්ද සංඛ්‍යාව25,866ලියාපදිංචි ඡන්දදායක සංඛ්‍යාව34,275ඡන්දය භාවිත කල ප්‍රතිශතය75.47%1970 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය27 මැයි 1970 දිනදී පැවැත්වුණු  සත්වන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:[5]අපේක්ෂකයාපක්ෂයසංකේතයඡන්ද සංඛ්‍යාව%කන්දප්පා ජෙයකොඩිෆෙඩරල් පක්ෂයගෙය12,91846.54%මුරුගේසු සිවසිතම්පරම්සමස්ත ලංකා දෙමළ කොංග්‍රසයබයිසිකලය11,66242.02%පී. කුමාරස්වාමිකොමියුනිස්ට් පක්ෂයතරුව1,1494.14%කේ. පිල්ලෙයිනාර්ස්වාධීනතරාදිය7242.61%ආර්.ආර්. ධර්මරත්නම්ලංකා සම සමාජ පක්ෂයයතුර7122.57%එස්. සුන්දරම්ස්වාධීනකුඩය5912.13%වලංගු ඡන්ද සංඛ්‍යාව27,756100.00%ප්‍රතික්ෂේපිත ඡන්ද සංඛ්‍යාව179මුළු ඡන්ද සංඛ්‍යාව27,935
ලියාපදිංචි ඡන්දදායක සංඛ්‍යාව34,741ඡන්දය භාවිත කල ප්‍රතිශතය80.41%1977 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය21 ජූලි 1977 දිනදී පැවැත්වුණු  අටවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:[6]අපේක්ෂකයාපක්ෂයසංකේතයඡන්ද සංඛ්‍යාව%ටී. රාසලිංගම්දෙමළ එක්සත් විමුක්ති පෙරමුණහිරු18,76863.44%ආර්.ආර්. ධර්මරත්නම්ස්වාධීනලාම්පුව4,02113.59%සී. මොතිලාල් නේරුතරාදිය2,7989.46%එස්. සුන්දරම්බස් රථය1,4785.00%කේ.සී. මහාදේවන්කුඩය1,1884.02%කේ. පිල්ලෙයිනාර්ඉණිමග5171.75%එම්. තුරෙයිරාජාඇස4371.48%පී. කනගරාසාපුටුව2510.85%එම්. ඥානචන්ද්‍රන්ඔරලෝසුව1250.42%වලංගු ඡන්ද සංඛ්‍යාව29,583100.00%ප්‍රතික්ෂේපිත ඡන්ද සංඛ්‍යාව123මුළු ඡන්ද සංඛ්‍යාව29,706ලියාපදිංචි ඡන්දදායක සංඛ්‍යාව36,955ඡන්දය භාවිත කල ප්‍රතිශතය80.38%ආශ්‍රිත↑ "ද ඉලෙක්ටරල් සිස්ටම්". ශ්‍රී ලංකාවේ පාර්ලිමේන්තුව.↑ "රිසල්ට් ඔෆ් පාර්ලිමෙන්ටරි ජෙනරල් ඉලෙක්ෂන් 1960-03-19" (PDF). මැතිවරණ දෙපාර්තමේන්තුව, ශ්‍රී ලංකාව.↑ "රිසල්ට් ඔෆ් පාර්ලිමෙන්ට
රි ජෙනරල් ඉලෙක්ෂන් 1960-07-20" (PDF). මැතිවරණ දෙපාර්තමේන්තුව, ශ්‍රී ලංකාව.↑ "රිසල්ට් ඔෆ් පාර්ලිමෙන්ටරි ජෙනරල් ඉලෙක්ෂන් 1965" (PDF). මැතිවරණ දෙපාර්තමේන්තුව, ශ්‍රී ලංකාව.↑ "රිසල්ට් ඔෆ් පාර්ලිමෙන්ටරි ජෙනරල් ඉලෙක්ෂන් 1970" (PDF). මැතිවරණ දෙපාර්තමේන්තුව, ශ්‍රී ලංකාව.↑ "රිසල්ට් ඔෆ් පාර්ලිමෙන්ටරි ජෙනරල් ඉලෙක්ෂන් 1977" (PDF). මැතිවරණ දෙපාර්තමේන්තුව, ශ්‍රී ලංකාව.vteලංකා රාජ්‍යයේ පැවති මැතිවරණ කොට්ඨාස නැගෙනහිර පළාතඅම්පාර ·   මඩකලපුව ·   කල්කුඩා ·   කල්මුනෙයි ·   මුත්තූර් ·   නින්තවූර් ·   පද්දිරුප්පු ·   පොතුවිල් ·  සමන්තුරෙයි ·   සේරුවිල ·   ත්‍රිකුණාමලය උතුරු පළාත චාවකච්චේරි ·   යාපනය ·   කන්කසන්තුරෙයි ·   කයිට්ස් ·   කිලිනොච්චි ·   කෝපායි ·  මනිපෙයි ·  මන්නාරම ·   මුලතිව් ·   නල්ලූර් ·   පේදුරු තුඩුව ·   උඩුප්පිඩි ·   උඩුවිල් ·   වඩුක්කොඩෙයි ·   වවුනියාවබස්නාහිර පළාත අත්තනගල්ල ·   අවිස්සාවේල්ල ·   මැද කොළඹ ·   නැගෙනහිර කොළඹ ·   උතුරු කොළඹ ·   දකුණු කොළඹ ·   බටහිර කොළඹ ·  ගම්පහ ·  හොරණ  ·  ජාඇල ·  කළුතර ·  කැලණිය ·  කෝට්ටේ ·  මීරිගම ·  මොරටුව ·  මීගමුව ·  පානදුර ·  වැල්ලවත්ත-ගල්කිස්ස
·  දෙහිවල-ගල්කිස්ස ·  දෙහිවල ·  රත්මලානදකුණු පළාතඅම්බලන්ගොඩ - බලපිටිය ·  බද්දේගම  ·  උඩුගම · වැලිගම ·  අකුරැස්ස ·  මාතර ·  හම්බන්තොට · බෙලිඅත්ත  · හක්මන · දෙනියාය · ගාල්ලසබරගමුව පළාතබලන්ගොඩ · නිවිතිගල  · රත්නපුරය  · කිරිඇල්ල  · දෙහිඕවිට  · රුවන්වැල්ල · දැදිගම · කෑගල්ල · මාවනැල්ලමධ්‍යම පළාතදඹුල්ල  · මාතලේ  · මිනිපේ  · වත්තේගම  · කඩුගන්නාව  · මහනුවර  · ගලහ  · ගම්පොළ  · මතුරට  · නුවරඑළිය  · තලවකැලේ  · කොටගල  ·  නාවලපිටිය  · මස්කෙලියවයඹ පළාතපුත්තලම  · නිකවැරටිය  · දොඩන්ගස්ලන්ද  · කුරුණෑගල  · දඹදෙණිය  · වාරියපොල  · දඞගමුව  · බිංගිරිය  · හලාවත  · නාත්තන්ඩිය උතුරු මැද පළාතමැදවච්චිය · අනුරාධපුරය  · කලාවැව  · හොරාව්පතාන  · පොළොන්නරුව ඌව පළාතඅලුත්නුවර  · බදුල්ල  · බණ්ඩාරවෙල  · වැලිමඩ  · හපුතලේ  · බුත්තල ඛණ්ඩාංක: ﻿ / ﻿9.80000°N 80.16667°E﻿ / 9.80000; 80.16667භාරතීය වෛද්‍ය විද්‍යාවගොනුව:2425022159 4f80b04d3d.jpgගොනුව:භාරතයේ මහා සෘෂිවරු	ඉන්දියානු දේශීය වෛද්‍ය විද්‍යාවේ ඉතිහාසය පිළිබඳව අනාවරණය කිරීමේ දී එහි ඉතිහාසය බුද්ධ වර්ෂ 3000 තරම් පැරණි අතීතයක් ඇති ඉන්දු න
ිම්න ශිෂ්ටාචාරය තරම් ඈත අතීතයකට දිවයන බව කිව යුතුය. එමෙන්ම බුද්ධ වර්ෂ 1200 සහ 700 යන කාලවල දී චතුර්වේදයක් ද නිර්මාණය වී තිබුණි. ඒ අනුව රෝග පිළිබද විස්තර සහ ශාක ලබාදෙන ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රම පිළිබඳව එම වේද හතරෙහිම විස්තර කෙරුණද, ඍග් වේදයෙහි විශේෂිත වු සටහනක් ඇත. එමෙන්ම ආයුර්වේදයේ නිර්මාතෘවරයා ලෙස සැලකෙනුයේ ධන්වන්තරි මහ ඍෂිතුමාය. මෙතුමා විසින් ආයුර්වේද වෛද්‍ය ක‍්‍රමය භාරතයේ ව්‍යාප්ත කර ඇත. මෙම ආයුර්වේදයෙහි විවිධ සිද්ධාන්තයන් ගොඩ නැගීම සදහා හින්දු ආගම බොහෝ බලපෑම් ඇතිකර ඇති බව සදහන් කළ යුතුය.	මේ යටතේ විශේෂයෙන් සාකච්ඡාවට බදුන් කරනු ලබනුයේ විනය පිටකයෙහි මහාවග්ග පාලියෙහි ඇතුළත් භෙසජ්ජක්‍ඛන්‍ධකය කෙරෙහි විශේෂ අවධානයක් යොමු කරමින් බුද්ධ කාලීන භාරතීය වෛද්‍ය කේෂ්ත‍්‍රය විමර්ශනය කිරීමයි. බුද්ධකාලීන භාරතීය වෛද්‍ය කේෂේත‍්‍රයහැදින්වීමගොනුව:3 gotama palace.jpgගොනුව:බුදුන් වැඩසිටි ප්‍රදේශය 				"ආරෝග්‍ය පරමා ලාභා සන්තුට්ඨී පරමං ධනං 			 විස්සාස පරමා ඥාතී නිබ්බානං පරමං සුඛං "	වශයෙන් මිනිසාට ලෝකයේ ලැබෙන උතුම්ම ලාභය නීරෝගි බව යැයි බුදුරජාණන් වහන්සේ දේශනා කළ සේක. එමෙන්ම නීරෝ
ගි බව නිරතුරුවම රැක ගැනීම පිණිස අපගේ පැවැත්ම සකසා ගත යුතු අයුරු සිය දේශනා මගින් ලෝකයාට අවධාරණය කරන ලදී. ව්‍යාධිය වනාහි දුක්ඛ මුලයක් බව සිය මංගල ධර්ම දේශනාවේදී ම උන්වහන්සේ පැහැදිලි කළ සේක. එනම්,	"ඉදං ඛො පන භිකඛවෙ දුකඛං අරිය සච්චං, ජාතිපි දුක්ඛා, ජරාපි දුක්ඛා, ව්‍යාධි’පි දුකෙඛා, මරණං පි දුක්ඛං අප්පියෙහි සම්පයොගො දුකෙඛා, පියෙහි විප්පයොගො දුකෙඛා, යම්පිච්ඡිං නලභති තමපි දුකඛං, සංඛිතතෙන පඤ්චුපාදානාඛන්‍ධා දුකඛා”  වශයෙනි.	ව්‍යාධීන් වුපසමනයට අදාළ වන බෙහෙත් පරිෂ්කාරය ද සිවුපසයට ඇතුළත් කරමින් නීරෝගි බව රැක ගැනීම ගැන විශේෂ අවධානය නිරතුරුව තිබිය යුතු බව ද අනාවරණය කළ සේක. සෞඛ්‍යය රැක ගැනීම හා ඊට අදාළ දේශනා බෙහෝ විට භික්ෂුන් වෙත දේශනා කළ බව විනය පිටකයෙන් පැහැදිලි වේ. සිය සෞඛ්‍යය තත්ත්වය රැක ගැනීම හා කායික ස්ථිතිකත්වය නිරතුරුව රැක ගැනීම සදහා කුමක් කළ යුතු ද යන්න විනය තුළ ප‍්‍රඥප්ති ලෙසින්ම පෙන්වා දී ඇත. භික්ෂු පිරිස් මුල්කොට එම දේශනාවන්  පවත්වා ඇති මුත් සියලූ මානව වර්ගයාගේ නිරෝගී තත්ත්වය රැක ගැනීමට හා වර්ධනය කරලීමට හේතුවන පොදු ක‍්‍රමවේදයක් එහි අන්තර්ගත බව කිව යුතුය. ඒ අනුව විනය පිටකයෙහි මහාවග්
ග පාලියෙහි ඇතුළත් භෙසජ්ජක්‍ඛන්‍ධකය ඇසුරින් බුද්ධ කාලීන භාරතීය වෛද්‍ය කේෂ්ත‍්‍රය පිළිබද විමර්ශනය කළ හැක.රෝග හා ප‍්‍රතිකාර	අංගුත්තර නිකායේ රෝග සුත‍්‍රයේ දී මිනිසාට වැළදෙන ප‍්‍රධාන රෝග දෙකක් ගැන සදහන් වේ. එනම් 	   1. කායික රෝග	   2.  මානසික රෝග	ලෝභ, ද්වේශ, මෝහ යන තිදොස් නිසා මානසික රෝග හට ගන්නා බවත් වාත, පිත, සෙම යන තුන් දොස් කිපීම නිසා කායික රෝග හටගන්නා බවත් පෙන්වා ඇත. කායික රෝගවලින් වැළකීමට හැකි වුවද මානසික රෝගවලින් පුද්ගලයෙකුට පහසුවෙන් මිදිය නොහැකි වේ. දෙතිස් කුණපයන්ගෙන් යුත් රූප කලාප තිස් දෙකක් ගැන සතිපට්ඨාන සුත‍්‍රයේ දී බුදුරදුන් විසින් පෙන්වා දී ඇත. 	මිනිස් ශරීරය වණ සිදුරෙන් ගැවැසි, ඇටකටුවලින් රදවා නගන ලද, නිරතුරුව ගිලන් වු, එහෙත් බොහෝ දෙනා විසින් පතනු ලබන, ස්ථිර බවක් හෝ දැඩි බවක් හෝ නැති අලේප කරන ලද පිළිරුවක් වැනි යැයි දේශනා කරයි.			"පස්ස චිත්තකතං බිම්බං - අරුකායං සමුස්සිකං			 ආතුරං බහු සංකප්පං - යස්ස නත්ථි ධුවං ඨිති”	යන්නෙන් උන්වහන්සේ දේශනා කරයි. වාත, පිත, සෙම් යන තුන් දොස් කිපීම හේතුවෙන් මෙම ශරීරයෙහි නිරන්තරයෙන් රෝග ඇති වේ. එමෙන්ම අප ලද රූපය දිරා යයි. ර
ෝගයන්ට මෙම ශරීරය කැදැල්ලක් බඳුය. "පරිජිණ්ණමිදං රූපං - රෝග නිඞ්ඪං පභංගුරං”. ඒවා කායික රෝග වේ. ලෝභ, ද්වේශ, මෝහ යන අකුසල මූලයන් කරණ කොටගෙන සිත කිළිටි වේ. මේ නිසා මානසික රෝග හට ගනී. 			"දුරං ගමං ඒකචරං - අසරීරං ගුහාසයං	 		යේ චිත්තං සඤ්ඤමෙස්සන්ති - මොක්ඛන්ති මාර බන්ධනා” 	යනුවෙන් බුදුරජාණන් වහන්සේ දේශනා කළේ මෙම සිත නිරන්තරයෙන් වෙනස්වන බවත් එය දමනය කරගන්නා මාර බන්ධනයන්ගෙන් මිදෙන බවයි. විවිධ අරමුණු මත එල්බගත් කල එහි ස්වභාවය අනුව සිත කිළිටි වීම හෝ පිරිසිදු වීම රදා පවතී. පෙර සදහන් කළ පරිදි ලෝභ, ද්වේශ, මෝහ යන අකුසල මූලයන්හි සිත එල්බ ගැනීමෙන් සිත කිළිටි වෙයි. එහෙයින් මානසික රෝග හටගනී.දෙතිස් රූපකලාපවලින් සෑදුණු ශරීරයකට වැළදෙන රෝගගොනුව:Wtx023118.jpgගොනුව:දෙතිස් රූපකලාපවලින් සෑදුණු ශරීරය	මේ අතර දෙතිස් රූපකලාපවලින් සෑදුණු ශරීරයකට වැළදෙන රෝග හතලිස් අටක් ගැන බුදුරජාණන් වහන්සේ විසින් නාමිකව ම මජ්ඣිම නිකායේ ගිරිමානන්ද සුත‍්‍රයේ දී හා දීඝ නිකායේ සතිපට්ඨාන සුත‍්‍රයේ දී සදහන් කොට තිබේ. ඇසේ රෝග, කණේ රෝග, පීනස, දාහය, හුණය, මුසය, රක්තාතිසාරය, විසුචිකාවය, කුෂ්ට, ගඩු, කිලාසය, සොසය, අපස්මාරය,
දද, කණ්සුතිය, නියෙන් කැසු විට ඇතිවන රෝග, විචර්විකාව, රත්පිතය, මධුමේ, අංස රෝගය, පිළිකාවය, භගන්දලාව, පිනින් වන රෝග, සෙම නිසා වන රෝග, වාතයෙන් වන රෝග, තුන්දොසින් ම වන රෝග, විෂමපරිහාරයෙන් වන රෝග, උපක‍්‍රමයෙන් වන රෝග, කර්ම විපාකයෙන් වන රෝග, සීතය, උෂ්ණය, බඩගින්න, පිපාසය, අහරමලය, මුත‍්‍රා ආදියෙන් ඇතිවන රෝග ආදී වශයෙනි. මීට අමතරව මහාවග්ග පාලියේ දී අමනුෂ්‍ය ආබාධ (අමනුසසිකාබාධ), වාත ආබාධ, හන්දිරුදාව, ඇග රිදුම, බඩ පිපුම, පාණ්ඩුව, කකුල් පැලීම, සර්පයින් දෂ්ට කිරීම, ඉනා බෙහෙත් කෑමෙන් වන රෝග ආදී රෝග ගණනාවක් ගැන හා ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රම ද බුදුරජාණන් වහන්සේ පෙන්වා වදාළහ.භෙසජ්ජක්‍ඛන්‍ධකය ඇසුරෙන් රෝග හා රෝග නිවාරණ ක‍්‍රම හඳුනා ගැනීම.	මිනිසාගේ කායික මානසික රෝග පැහැදිලිව හඳුනා ගනිමින් ඊට හේතු කාරණා හා නිවාරණ ක‍්‍රමවේදයන් ද භව දුකට වෙදාණන් වු බුදුරජාණන් වහන්සේ විසින් සිය ශ‍්‍රාවක සමූහයා වෙත පෙන්වා දෙනු ලැබීය. ඒ අනුව විවිධ ආබාධයනට ලක්ව දුක් විදින පිරිස් විෂයෙහි කළ යුතු ප‍්‍රතිකාර රැසක් ගැන තොරතුරු භෙසජ්ජක්‍ඛන්‍ධකයේ දී බුදුරජාණන් වහන්සේ අවධාරණය කරති. ඒ මත බුද්ධකාලීන භාරතීය වෛද්‍ය කේෂ්ත‍්‍රය පිළිබඳ පොදු
මතවාදයකට එළඹිය හැකිය. රෝග ව්‍යුපසමනය 	රෝග ව්‍යුපසමන ක‍්‍රම දෙකක් ති‍්‍රපිටක සාහිත්‍යයේ දැක්වේ. එනම්1.මනෝ කායික වුපසමනය 2. කායික වුපසමනයඇතැම් රෝග මානසිකව ඇති කරන බලපෑම මගින් සමනයකට පත්කර ගත හැකි වේ. නිදසුන් වශයෙන් ගිරිමානන්ද හිමියනට වැළඳුනු ආබාධය සුත‍්‍රයක් ශ‍්‍රවණය කිරීමෙන් පසු ඒ ගැන කල්පනා කිරීම නිසා සංසිදී ඇත. මහාකාශ්‍යප, මහාමොග්ගල්ලාන හිමිවරුනට වැළඳුනු ආබාධ සප්ත බොජ්ඣංග ශ‍්‍රවණය කිරීමෙන් ඇති වු මානසික සුවයෙන් සංසිදීමකට පත්විය. බුදුරදුන් හමුවේ චුන්ද තෙරුන් විසින් සප්තබොජ්ඣංග දේශනා කිරීමෙන් බුදුරදුන්ගේ වේදනාව නැති කර තිබේ. එමෙන්ම රෝගියෙකුට මානසිකව ලබාදෙන විශ්වාසනීයත්වය කායික වුපසමනයට අතිශයින්ම හිතකරය. කායික වශයෙන් රෝගය හා රෝග ලක්ෂණ හඳුනාගෙන ඊට ඖෂධීය ප‍්‍රතිකාර ලබා දිය යුතුය. එමගින් කායික රෝග සංහිදියාවක් ඇතිවන ආකාරය මහාවග්ග පාලියේ දැක්වේ. 	එහි ඒ සඳහා (රෝග සඳහා) ගත යුතු බෙහෙත් නාමාවලියක් ද සදහන් කෙරේ. විශේෂයෙන්ම භෙසජ්ජක්‍ඛන්‍ධකය ආරම්භයෙහි ම භික්ෂුන්ට වැළඳුනු පිත්තරෝගය පිළිබඳව සදහන් වේ. ඒ හේතුවෙන් භික්ෂුන්ගේ සිරුරු වැහැරී, දුර්වර්ණ වී, නහර ඉල්පුනු ස්වභාවයෙන් යුක්ත විය.
මේ පිළිබඳව විමසිලිමත් වූ බුදුරජාණනන් වහන්සේ, රෝගය, රෝගයට හේතුව, රෝග නිවාරණයට අවශ්‍ය බෙහෙත් හා ඒවා අනුදැන වදාළීම සිදු වේ. ඒ අනුව ඒ සඳහා බෙහෙත් පස් වර්ග අනුදැන වදාරණ සේක. එනම්, ගිතෙල්වෙඬරුතලතෙල්මී පැණිඋක්සකුරු	මෙහිදී නිසි වෛද්‍යවරයකු ලෙස, රෝගය හදුනා ගැනීම සඳහා රෝගියාගේ රෝග ලක්ෂණ කෙරෙහි දැඩි අවධානයෙන් යුතු ව පසුවීම බෙහෙවින් වැදගත් බව පසක් වේ. එමෙන්ම රෝගයට හේතුලෙස කාලයෙහි පවත්නා සම්බන්ධතාවය ද මැනවින් හඳුනාගෙන ඊට සරිලන බෙහෙත් නියම කිරීම සිදුවිය. 	එපමණක් නොව ප‍්‍රතිකාර ලබාදීමෙන් පසු රෝගියාගේ ගුණාගුණ කෙරෙහි අවධානයෙන් යුතුව පසුවීම ද බුදුන්වහන්සේ අවධාරණය කරන සේක. විශේෂයෙන් ප‍්‍රතිකාර ලබාගැනීමෙන් පසු භික්ෂුන් වඩාත් දුර්වල වීමට බලපෑ හේතූන් උන්වහන්සේ අනද තෙරුන්ගෙන් යළි විමසීමෙන් පැහැදිලි වේ.	ඒ අනුව අදාළ ප‍්‍රතිකාර නිසිකලට නිසි මාත‍්‍රාවෙන් ලබාගැනීමේ වැදගත්කම පෙන්නුම් කරනු වස් ”මහණෙනි, ඒ පස් බෙහෙත් පිලිගෙන පෙරවරු කාලයෙහි ද පස්වරු කාලයෙහි ද වළදන්නට අනුදකිමි” යි භික්ෂුන් ඇමතූ සේක.රෝගය නිවැරදිව හඳුනා ගැනීම, රෝග නිධානයට බලපාන අභ්‍යන්තර හා බාහිර හේතු හඳුනා ගැනීම, ප‍්‍රතිකාරය සහ ප‍්‍රතිකාර
ලබාගැනීමේ පිළිවෙල යන පියවරයන්ට යටත්ව බුද්ධ කාලීන වෛද්‍ය කේෂ්ත‍්‍රය සමන්විත වු බව මේ අනුව පැහැදිලි වේ.විනයපිටකයට අ3යත් මහාවග්ග පාලියෙහි භෙසජ්ජක්‍ඛන්‍ධකයේ දී ආබාධිත භික්ෂුන්ට කැප වු බෙහෙත් වර්ග කිහිපයක් කාණ්ඩ වශයෙන් වර්ග කර තිබේ.01. වුරුණු තෙල් වර්ග (වසාති භෙසජ්ජ)  	    වලස් තෙල්, මත්ස්‍ය තෙල්, කිඹුල් තෙල්, ඌරු තෙල්, කොටළු තෙල්02 .මුල් බෙහෙත් (මුලාති භෙසජ්ජ)  	   			කහ, ඉඟුරු, වදකහ, හෙළවදකහ, කටුකරෝසන, සැවැන්දරා, කලාදුරු03. කහට බෙහෙත් (කසාවතී භෙසජ්ජ)  	    		කොහොඹ, කෙළි`දු, දුම්මැල්ල, හ`ගුලූ, කර`ද04.කොළ බෙහෙත් (පණ්ණානි භෙසජ්ජ)  	    		කොහොඹ කොළ, කෙළිඳ කොළ, දුම්මැල්ල කොළ, මදුරුතලා කොළ, කපු කොළ05.	ගෙඩි බෙහෙත් (ඵලානි භෙසජ්ජ)  	    		වළග සහල්, තිප්පිලි, මිරිස්, අරළු, බුළු, නෙල්ලි, කුකුරුමහන්06.	මැලියම් බෙහෙත් (ජාතුනී භෙසජ්ජ)  	    		පෙරුම් කායම්, හිංගු, ස්පටික හිංගු07.	ලූනු බෙහෙත් (ලොණානි භෙසජ්ජ)  	    		මුහුදු ලූනු, කළු ලූනු, සහිඳ ලූනු, සුවස් ලූනු, බළල් ලූනු		ඉහත දක්වන ලද බෙහෙත් වර්ග සියල්ලම ශාකසාර සහ සතුන්ගෙන් ලබාගන්නා බෙහෙත් වර්ගවීම විශේෂත්වයකි. බෙහෙත් වර්ග පරිහරණයෙහි