LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
ජාන් අමරෝ (Ajahn Amaro), තනිස්සරෝ භික්කු (Thanissaro Bhikkhu) සහ වල්පොල රාහුල.සඟ පිළිවෙත්A Buddhist Monk chants evening prayers inside a monastery located near the town of Kantharalak, Thailand (January 2005).ථේරවාද සම්ප්‍රදාය තුල විවිධ අනු පාසැල් හා ආශ්‍රම විසින් පිළිපදින පිළිවෙත් විවිධ වෙති. එහෙත් බොහෝ සත්‍ය ලබ්ධික වනගත සම්ප්‍රදායේ භික්ෂූන් අතර දකින්න ලැබෙන්නේ බුදුන් සහ ඔහුගේ මුල් පරම්පරාවේ අනුගාමිකයන් විසින් පිළිපදින ලද පිළිවෙත් අනුගමනයයි. එනම් කෑලෑ, කඳු සහ ලෙන් වැනි ස්වභාව ධර්මය ආශ්‍රිතව ජීවත්වීමය. වනගත සම්ප්‍රදායේ පැරණි බෞද්ධ පිළිවෙත් තවමත් එලෙසින්ම සියළු අංගයන්ට දක්වන සැලකිල්ලෙන් සහ හුදෙකලා කැලෑවල භාවනාව දියුණු කිරීමෙන් යුතුව සිද්ධ වෙයි.වස්සාන කාලයේ සාමාන්‍යයෙන් මාස තුනක කාලයක් දිනපතා චර්යාවේ යෙදෙන භික්ෂුවක් හිරු පායන්නට පෙර අවදි වෙයි. දිනය ආරම්භ කරන්නේ ගාථා කීමෙන් සහ භාවනාවෙනි. අරුණෝදයේ උදාවත් සමඟ පා ආවරණ නැති භික්ෂූන් පාත්‍රයක් රැගෙන අවට ගම්මාන වලට දන් ලබාගනු පිණිස පිණ්ඩපාත ගමනේ යෙදෙති. දහවල් දොළහට පෙර එක් ආහාර වේලක් පමණක් වළඳනු ලැබේ. තම පාත්‍රයට එකතු කරගත් අහර අතින් වැළඳී
ම සිදුවේ. වඩා කාලය ගෙවන්නේ ධර්මය ඉගෙන ගන්නටත් භාවනා කිරීම පිණිසත්ය. සමහර අවස්ථාවල දී ආශ්‍රමාධිපති හෝ ජ්යෙෂ්ඨ භික්ෂුවක් විසින් පැමිණ සිටින අමුත්තන්ට ධර්ම දේශනාවක් පවත්වයි. මේ ආරාම වල නවතින ගිහියන් සාම්ප්‍රදායික බෞද්ධ ශික්ෂාපද අට සමාදන් විය යුතුය.වස්සාන කාලය අවසානයේ දී බොහෝ භික්ෂූන් ආරණ්‍ය වලින් බොහෝ හුදකලා වූ පෙදෙස් (බොහෝවිට කැලෑ වලට) යති. එහි දී ඔවුන් ස්වයං දියුණුව වර්ධනය කරන වැඩ පිළිවෙත් අනුගමනයේ යෙදෙති. ඔවුන් මෙසේ දුර බැහැර ගමන් කරද්දී, පාවහන් නොමැතිව ඔවුන් හිතෙන පැත්තකට ඇවිදිති. අවශ්‍යතා අල්පයක් පමණක් නිතරම ඔවුන් රැගෙන යති. ඒවා නම් අහාර වළඳන පාත්‍රය, සිවුරු තුනක්, අඳන කඩයක්, කුඩයක්, මදුරු දැලක්, වතුර කේතලයක්, වතුර පෙරන්නක්, දැළි පිහියක්, සෙරෙප්පු යුගලක්, කුඩා ඉටිපන්දම් කිහිපයක් සහ ඉටිපන්දම් ලාම්පුවක්.ශ්‍රී ලංකාවේ ථේරවාද සම්ප්‍රදාය අට පිරිකර හා දොළොස් පිරිකර ලෙසින් භික්ෂූන්ට දෙන දානයන් හඳුන්වති. මක්ඣිම නිකායේ විභංග වග්ගයේ දක්ඛිණා විභංග සූත්‍රයේ කියැවෙන දාන වර්ග 14 ක් ඔවුන් පෙන්වා දෙති. ඒවා අතරින් වඩාත් ආනිසංස ලැබෙන දානය සේ සැලකෙන්නේ බුදුන් ප්‍රමුණ සංඝයාට පිරිනමන දානය යැයි කියයි. අට
පිරිකර ලෙසින් සැලකෙනුයේ තුන් සිවුරැ වෙයි. ඊට දෙපට සිවුරු, තනිපට සිවුර හා අඳන කඩය ඇතුලත්ය. චීවරය හෙවත් සිවුර මැසිය යුතු ආකාරය ද විස්තරයක් ඇත. පිණ්ඩපාතයේ යන ප්‍රාතය ද අට පිරිකරට අයත් වන අනිවාර්ය අංගයකි. දත්තකට්ඨ නම් දත් මදින දැහැට්ට නොහොත් දැහැටි කුරු ගැන ද සඳහන් වුවත් වර්තමානයේ අට පිරිකරට එකතු කරන්නේ දැළි පිහියකි. වර්තමානයේ අට පිරිකරට එකතු කරන දැළි පිහිය පාවිච්චියට ගත නොහැකි සංකේත තලයක් පමණි. එකාසූචි නොහොත් එක ඉඳිකටුවක් ද ඇතුලත් විය යුතු අතර අද එය සමඟ නූල් පන්දුවක් ද ඇතුලත් කරනු ලබයි. කාය බන්ධනං නොහොත් අඳන කඩය හැඳි විට එය ලිහිල් වී ඇද නොහැලෙන සේ ඉනවටා බැඳ තබන රෙදි පටියක් ද ඇතුලත්ය. එය තවමත් සිවුරු පටියකින් ම නිමැවෙන්නකි. පරිස්සාවත යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ පෙරහන් කඩයයි. පානයට පෙර වතුර පෙරා ගැනීමට එය භාවිතා කරගනියි. දීඝ නිකායට එකතු වන අටුවාවක සඳහන් පරිදි නව පිරිකර සඳහා යහනට දමන ඇතිරිල්ලක් ද ඇතුලත්ය. භාවනානුයෝගී භික්ෂූන් අතර දකින්නට ලැබෙන්නකි. දස පිරිකරය වන්නේ භික්ෂුවට හිඳ ගන්නා පිණිස එළන සම්කඩයයි. එය වර්තමානයේ දී පත්කඩය සේ සැලකේ. වන්දනාමානයේ සහ භාවනාවේ දී බිම එළා ගැනීම සඳහා භාවිතා කරන්නකි. එ
කළොස් වන පිරිකරය සැරටියක් හෝ තෙල් බෝතලයකි. දොළොස් පිරිකර වන්නේ කුඩය හා පාවහන් යුගලයි.[32]ඇවිදින හෝ වාඩි වී කරන භාවනා සඳහා භික්ෂූන් විසින් කාලයක් තීරණය නොකරති. ඉඩක් ලැබුණු වහාම ඒවායේ නියැළීම සාමාන්‍ය සිරිතයි. එසේම කොපමණ කාලයක් පුරා භාවනාවේ යෙදෙනවා ද යන්නත් කළින් තීරණය නොකරන්නකි. සමහර භික්ෂූන් සවස් කාලයේ සිට උදේ පහන් වෙනතුරු ඇවිදින අතර තවත් අවස්ථා වල දී ඔවුන් පැය දෙකක් හා හතක් අතර කාලයක් ඇවිදිති. සමහර භික්ෂූන් ආහාර නොමැතිව කිහිප දිනක් ගෙවනු ඇත. සමහර අවස්ථා වල දී අවදානම් ස්ථාන වල හෝ බියකුරු සත්තු ගැවසෙන ස්ථාන වල ජීවත්වෙමින් භාවනාවේ යෙදෙනු ඇත.ඉහළ මට්ටමක් කරා යන්නට හැකි වූ භික්ෂූන් විසින් තමන් යටතේ ඉන්නා කනිෂ්ඨ භික්ෂූන්ට මාර්ගෝපදේශනය ලබාදෙන්නට සමත් වෙති. ගිහියන්ට ද අධ්‍යාත්මික වර්ධනයට උදව් වෙති.ගිහි බැතිමතුන්පාලි වචනයකින් පිරිමි බැතිමතා හැඳින්වෙන්නේ උපාසක නමිනි. ගැහැණු බැතිමතා උපාසිකාව යැයි හැඳින්වේ. ගිහියන්ගේ එක් යුතුකමක් නම් බුදුන් කියා දී ඇති පරිදි භික්ෂූන් සහ භික්ෂුනීන්ගේ අවශ්‍යතා සලසා දීමය.  ආහාර, වස්ත්‍ර, ආරාම හා බෙහෙත් හේත් නොමැතිව භික්ෂුනි/භික්ෂුනීන්ට දුක් විඳින්නට ඉඩ නොදීම ගිහ
ියන්ගේ කාර්ය භාරයයි. පැවිද්දන්නට වෘත්තියක නියැළෙන්නට අවසර නොමැති නිසා ඔවුන් ජීවිතය රැකගන්නේ ගිහියන් වෙතිනි. මේ දානයට සරිලන සේ ආදර්ශමත් ජීවිත ගෙවනු ඇතැයි පැවිද්දන් වෙතින් අපේක්ෂා වෙයි.බුරුමයේ සහ තායිලන්තයේ ආශ්‍රමයන් තවමත් අධ්‍යාපනයට වෙන් වූ ස්ථාන සේ සැලකේ. අද තායිලන්තයේ ප්‍රාථමික පාසැල් බාගයක් පමණ පිහිටා ඇත්තේ ආශ්‍රම තුලය. ආගමික වත් පිළිවෙත් හා උත්සව ආශ්‍රමයක පැවැත්වෙන්නේ සමාජ කටයුතු හා අනුගාමීවය. අර්බූදකාරී අවස්ථාවල දී උපදෙස් ලබාගනු පිණිස තායිලන්ත වැසියන් තම ගැටළු රැගෙන එන්නේ භික්ෂුව වෙතය. සාම්ප්‍රදායික වශයෙන් මාසයකට හතර වතාවක් ඉහළ පදවියක් දරන භික්ෂුවක් විසින් ධර්ම දේශනාවක් පවත්වනු ලබයි.  සතර පොහොය සේ සැලකෙන මේ දිනයන් නම් පුර අටවක, අව අටවක, පුර පසලොස්වක හා අව පසලොස්වක හෙවත් අමාවක වෙති. ගිහියන්ට මේ අවස්ථාවන් හි දී භික්ෂූන් වෙතින් භාවනා ඉගෙන ගැනීමට ද අවස්ථාව පෑදේ. ගිහියෙක්ට ධර්මාවබෝධය ලබත හැකිය. භික්කු බෝධි දක්වන අන්දමට, "ගිහි බැතිමතුන් නිබ්බාන නම් පරම ඉලක්කය සපුරා ගත් අවස්ථා කිහිපයක් සුත්‍ර හා අට්ඨකතා වල සඳහන් වෙයි. එහෙත් එවැනි බැතිමතුන් අර්හත් බව මරණාසන්නයේ දී ලැබීම හෝ ධර්මාවබෝධයෙන්
පසු පැවිදි බවට පත්වීම සිද්ධ වෙයි. අර්හත් ලෙසින් ගිහි ජීවිතයක් නිවසක සිට ගත කරන්නේ නැත. සියළු තණ්හා දුරලන ලද අයෙක් නිවසක ජීවත්වීම පරස්පර විරෝධී වූවකි."[33]බලපෑම්වාග්වේදියෙක් වූ සැකරියාස් පී. තන්ඩි (Zacharias P. Thundy) පෙන්වා දෙන්නේ "ථේරවාද" යන වචනය හෙලනික වූ ථෙරපියුටේ (Therapeutae) යන වචනයට හැරී ඇති බවයි. එය පළමු වැනි සියවසේ මුහුදු බඩ පිහිටි ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රයාවේ තිබි පැවිදි සම්ප්‍රදායකි. අශෝක ස්ථම්භ වලින් කියැවෙන බෞද්ධ ධර්මදූත මෙහෙවර පෙනෙන ඉන්දියානු ආභාසය මෙයින් දැක්වෙන්නේ යැයි ඔහු කියයි. ථෙරපියුටේ නම් අශෝක අධිරාජ්‍යයාගේ දූත මෙහෙවරෙන් බටහිර ඇති වූ ආගමික පරම්පරාවක් ලෙසින් දක්වන ඔහු එය ක්‍රිස්තියානි ආගමේ මුල් ප්‍රභවයන්ට හේතු සාධක වෙන්නට ද ඇතැයි කියයි. [34] However, the Macmillan Encyclopedia of Buddhism[35] states that theories of influences of Buddhism on early Christianity are without historical foundation.ථෙරවාද සම්ප්‍රදායේ නිකායන්ථෙරවාද භික්ෂූන් සාමාන්‍යයෙන් යම් විශේෂ නිකායකයට අයත් වෙති. ඒවා ආශ්‍රම පිළිවෙතක් හෝ සංවිධානයකි. ඒ නිකායන් තුල වෙනස් වූ ධර්මයක් ඇදහෙන්නේ නැත. එහෙත් ආශ්‍රම
ය තුල පිළිපදින පිළිවෙත් වෙනස් බවකින් යුක්ත වෙන්නකි. යම් භූගෝලීය පෙදෙසක පටන් ගත් සම්පදාවට ඇතුල් වෙන පිළිවෙතක් අනුගමනය වැනි කටයුතු වලින් යුතු වූවකි. ශ්‍රී ලංකාවේ නිකාය බෙදීමට කුලය හේතු පාදක ය.  සමහර බෞද්ධ රටවල සංඝරාජ නම් වූ නායක පදවියක් පිහිටා ඇත. සංඝයා තුල ඉහළම පදවිය ලෙසින් දැක්වෙන එයින් පළාතේ ඉහළම පදවිය හෝ නිකායේ ඉහළම පදවිය එහි දී සැලකේ. රජවරුන්ගේ පාලනය අවසන් වීමත් සමඟ මේ පදවි සමහර රටවල අහෝසි වී ඇත. තායිලන්තයේ තවමත් එසේ පත්වීමක් කරනු ලබයි. බුරුමය හා කාම්බෝජය ඒ පදවියට අයෙක් පත් කිරීම කාලාන්තරයක් තිස්සේ නවතා දැමුව ද නැවත එය පටන් ගන්නා ලදි. එහෙත් කාම්බෝජයේ එය නැවතත් නැති වී යන ලදි.  බංග්ලාදේශය:සංඝරාජ නිකායමහාස්ථබිර නිකායබුරුමය (මියන්මාර්):ථුධම්ම නිකායශ්වේකින් නිකායද්වාර නිකායශ්‍රී ලංකාව:සියම් නිකායමල්වතුඅස්ගිරිවතුරවිල (මහාවිහාර වාංශික ශ්‍යාමෝපාලී වනවාස නිකාය)අමරපුර නිකායධම්මරක්ෂිතකඳුබොඩ (ස්වේජින් නිකාය)තපෝවන (කළ්‍යාණවාංශ)රාමඤ්ඤ නිකායගල්දූවදෙල්දූවතායිලන්තය සහ කාම්බෝජයමහා නිකායධම්මයුත්තික නිකායඋත්සව සහ චාරිත්‍රථේරවාද ආගමික උත්සව: මාඝ පූජාවෙසක් උත්සවයඇසළ උත්සවයඋ
පොසථවස් විසීමSee AlsoTherapeutae (ascetic group in Hellenistic Egypt, whose name might be a helleization of "Theravada")ගැලරියShwedagon Pagoda in Yangon, බුරුමයWat Phra Buddha Baat, a Theravada Buddhist temple in Thailand.Buddhists at the Wat Phrathat Doi Suthep, near Chiang Mai, Thailand.Monk in meditation in Angkor, CambodiaSee alsoEarly Buddhist SchoolsSchools of BuddhismBuddhism in CambodiaBuddhism in ThailandBuddhism in Sri LankaBuddhism in BurmaThai Forest TraditionSupreme Patriarch of ThailandBuddhahoodGautama BuddhaBuddhist PilgrimageTherapeutaeReferences↑ Gethin, Foundations, page 1↑ "The World Factbook: Sri Lanka". CIA World Factbook. සම්ප්‍රවේශය 2006-08-12..↑ Adherants.com සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2017-06-30 at the Wayback Machine - See the citations under 'Theravada Buddhism - World'↑ See "On the Vibhajjavādins", Lance Cousins, Buddhist Studies Review 18, 2 (2001)↑ Hirakawa Akira (translated and edited by Paul Groner), 'A History Of I
ndia Buddhism', Motilal Banarsidass Publishers, Delhi, 1993, page 109.↑ Samuel Beal, "Si-Yu-Ki - Buddhist Records of the Western World - Translated from the Chinese of Hiuen Tsiang AD 629", published by Tuebner and Co, London (1884), reprint by the Oriental Book Reprint Corporation, New Delhi, (1983), Digital version: Chung-hwa Institute of Buddhist Studies, Taipei. එම පොතේ, හියුන් සියැන්ග් (Hiuen Tsiang) ශ්‍රී ලංකාවේ බුද්ධාගාමිකයන් සඳහන් කරන්නේ "බුදුන්ගේ ඉගැන්වීම් මූලිකව අනුගමනය කරන ස්ථවිර ධර්මධාරීන් සම්ප්‍රදාය" කියාය. ↑ Samuel Beal, "The Life of Hiuen-Tsiang: By the Shaman Hwui Li. With an introduction containing an account of the works of I-tsing", published by Tuebner and Co, London (1911), Digital version: University of Michigan. මෙම පොතේ, අයි සියැන්ග් ශ්‍රී ලංකාව ගැන සඳහන් කරන්නේ "සිලෝන් හි ස්ථවිර සම්ප්‍රදාය පමණක් වර්ධනය වේ; මහාසාංඝිකයන් නෙරපා හැරෙයි" කියාය. ↑ it is used in the Dipavamsa (quoted in Debates Commentary, Pali Text society, page 4), which is generally dated to
the fourth century↑ Smith, Hudson. Novak, Philip. Buddhism. New York: HarperCollins Publishers, 2003↑ Randall Collins, The Sociology of Philosophies: A Global Theory of Intellectual Change. Harvard University Press, 2000, page 187.↑ Indian Insights, ed Connolly & Hamilton, Luzac, London, 1997, pages 187-9↑ "Modern Theravada". {{cite web}}: Cite has empty unknown parameter: |1= (help)↑ Journal of the International Association of Buddhist Studies, volume 28 (part 2), page 302 (2005)↑ Edmund F. Perry's introduction to Walpola Rahula's The Heritage of the Bhikkhu: A Short History of the Bhikkhu in the Educational, Cultural, Social, and Policital Life. Grove Press, New York, 1974, page xii.↑ Stanley Jeyaraja Tambiah, Buddhism Betrayed? The University of Chicago Press, 1992, pages 35-36.↑ Stanley Jeyaraja Tambiah, Buddhism Betrayed? The University of Chicago Press, 1992, page 28.↑ Stanley Jeyaraja Tambiah, Buddhism Betrayed? The University of Chicago Press, 1992, page 28.
↑ Stanley Jeyaraja Tambiah, Buddhism Betrayed? The University of Chicago Press, 1992, page 29.↑ Stanley Jeyaraja Tambiah, Buddhism Betrayed? The University of Chicago Press, 1992, pages 63-64.↑ Gombrich 1996, පිටු අංකය: 177-181.↑ http://en.wikipedia.org/wiki/Theosophical_Society↑ http://en.wikipedia.org/wiki/Henry_Steel_Olcott↑ Gombrich 1996, පිටු අංකය: 172-197.↑ The five sensory doors, together with the mind, are known in the Pali Canon as the “Six Sense Bases”"Salayatana-samyutta". Access to Insight. සම්ප්‍රවේශය 2008-12-04. and "Salayatana-vibhanga Sutta". Access to Insight. සම්ප්‍රවේශය 2008-12-04.↑ "Vipallasa Sutta". Access to Insight edition. සම්ප්‍රවේශය 2008-12-04. and "The Way of Wisdom: The Restraint of the Senses". Buddhist Publication Society. සම්ප්‍රවේශය 2008-12-04.↑ Bodhi. "A Treatise on the Paramis: From the Commentary to the Cariyapitaka". සම්ප්‍රවේශය 2007-07-31.↑ "A Sketch of the Buddha's Life". Access to Insight. සම්ප්‍රවේශය 2007-12-03.↑ "Lohicca Sutt
a". Access to Insight. සම්ප්‍රවේශය 2009-03-02.↑ Harvey, Introduction to Buddhism, Cambridge University Press, 1990, page 3.↑ Peter Harvey, The Selfless Mind. Curzon Press, 1995, page 9.↑ Macmillan Encyclopedia of Buddhism, 2004 (Volume Two), page 756↑  සංරක්ෂිත පිටපත, http://www.lakehouse.lk/budusarana/2009/05/08/tmp.asp?ID=fea06, ප්‍රතිෂ්ඨාපනය 2012-10-20 ↑ Bhikkhu Bodhi,In the Buddha's Words, Wisdom Publications 2005;  page 376↑ "The Original Jesus" (Element Books, Shaftesbury, 1995), Elmar R Gruber, Holger Kersten↑ (Volume One), page 159External linksAccess to Insight -  A Collection of Theravada ResourcesBuddhaNet - World Buddhist directory & information resourceBuddhaSasana -  A Collection of Theravada ResourcesNibbana.com -  A Collection of Theravada ResourcesNibbanam.com -  On Nibbana, Pali and Theravada in generalWhat-Buddha-Taught.net - A Collection of Theravada ResourcesThe Buddhist Society of Western Australia - A Collection of Dhamma TalksTipitaka Ne
twork - Dhamma StudiesTripleGem.net - Buddhist DirectorySadhu! - Theravada Web DirectoryVipassana and Theravada siteBuddhist Meditation in the Theravada tradition - Vipassana MeditationMeditation Retreat in Asia (German and English)Sobhana.net - Theravada Dhamma TalksThe Broken Buddha/Critical Reflecctions on Theravada and a Plea for a New Buddhism by S. DhammikaSaranaloka Foundation සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2009-03-26 at the Wayback Machine - Supporting nuns in America (Thai Forest tradition; Ajahn Sumedho lineage)vteබුදු දහමේ මාතෘකාOutline ·  ද්වාරය ·  ප්‍රවර්හය ·  Glossary ·  Indexපදනම්තෙරුවන් (බුද්ධ ·  ධම්ම ·  සංඝ) ·  චතුරාර්ය සත්‍යය ·  ආර්ය අෂ්ටාංගික මාර්ගය ·  නිර්වාණය ·  මධ්‍යම ප්‍රතිපදාවබුදුන් වහන්සේTathāgata ·  උප්පත්තිය ·  සතර පෙර නිමිති ·  ශාරීරික ලක්ෂණ ·  සිරි පතුල ·  Iconography ·  Films ·  Miracles ·  Family: (සුද්ධෝදන රජ ·  මහාමායා දේවිය ·  යශෝධරා දේවිය) ·  රාහුල කුමරු) ·  Places where the Buddha stayed ·  Buddha in world religionsමූලික සංකල්පත්‍රිලක්ෂණය:
(අනිත්‍ය ·  දුක්ඛ ·  අනාත්ම) ·  හේතුඵල ධර්මය ·  පංච ස්කන්ධය ·  කර්මය ·  පුනර්භවය ·  සංසාරය ·  සංඛාර ·  ක්ලේශ ·  අවිද්‍යාව ·  තණ්හාව ·  පංච නීවරණ ·  Ten Fetters ·  ඉන්ද්‍රිය ·  බෝධි ·  පරිනිර්වාණය ·  Thusness ·  Two truths doctrine ·  ශූන්‍යතාව ·  බෝධිචිත්ත ·  බෝධිසත්ත්ව ·  Buddha-nature ·  Mindstream ·  DzogchenCosmologyTen spiritual realms ·  Six Realms (නරකය ·  Animal realm ·  ප්‍රේත ·  අසුර ·  Human realm ·  දිව්‍යලෝකය) ·  ත්‍රෛලෝක්‍යPracticesසරණ ·  Buddhist devotion ·  Puja: (Offerings ·  Prostration ·  Chanting) ·  Merit ·  පරිත්ත ·  Generosity ·  නික්මීම ·  ශීලය: (පන්සිල් ·  Bodhisattva vows ·  Patimokkha) ·  ත්‍රිශික්ෂාව: (ශීල ·  සමාධි ·  ප්‍රඥාව) ·  සතර බ්‍රහ්ම විහරණ: (මෛත්‍රිය ·  කරුණාව ·  මුදිතාව ·  උපේක්ෂාව) ·  පාරමිතා ·  Enlightenment Qualities ·  Seven Factors of Enlightenment ·  ඍද්ධිපාද ·  Five Strengths ·  Faith ·  Effort (Four Right Exertions) ·  Mindfulness (සතිපට්ඨාන) ·  Jhāna (ධ්‍යාන) ·  භාවනා ·  Meditation: (කම්මට්ඨාන ·  අනුස්සති ·  ස්මරණ · ආනාපානසති
·  සමථ ·  විපස්සනා ·  Shikantaza ·  Zazen ·  Kōan ·  Mandala ·  Tonglen ·  Tantra ·  Tertön ·  Terma)මුදුන්පත් කර ගත් දෑTypes of බුද්ධ ·  Private Buddha ·  Bodhisattva ·  Four stages of enlightenment: (සෝතාපන්න ·  සකදාගාමී ·  අනාගාමී ·  අරහන්ත්)Monasticismභික්ෂු ·  භික්ෂුණී ·  සාමණෙර ·  සාමණෙරි ·  අනාගාරික ·  Ajahn ·  Sayadaw ·  Zen master ·  Roshi ·  Lama ·  Rinpoche ·  Geshe ·  Tulku ·  ගිහියා ·  උපාසක ·  ශ්‍රාවකප්‍රධාන චරිතගෞතම බුදුන් වහන්සේ ·  සැරියුත් ·  මුගලන් ·  ආනන්ද ·  මහාකාශ්‍යප ·  අනුරුද්ධ ·  Mahakaccana ·  නන්ද ·  Subhuti ·  Punna ·  Upali ·  ප්‍රජාපතී ගෝතමී ·  ඛේමා රහත් තෙරණිය ·  උප්පලවණ්ණා රහත් තෙරණිය ·  බුද්ධඝෝෂ හිමි ·  නාගසේන ·  බෝධිධර්ම ·  නාගාර්ජුන ·  අසංග ·  වසුබන්ධු ·  Atisha ·  Padmasambhava ·  දලයි ලාමාතුමාTextsත්‍රිපිටකය: (විනය පිටකය ·  සූත්‍ර පිටකය ·  අභිධර්ම පිටකය) ·  අට්ඨකථා: (විසුද්ධිමග්ග) ·  මහායාන සූත්‍ර ·  Chinese Buddhist canon (ත්‍රිපිටක කොරියානා) ·  Tibetan Buddhist canonනිකායථේරවාද ·  මහායාන: (Zen ·  Pure Land ·  Tiantai ·
Nichiren ·  Madhyamaka ·  යෝගාචර) ·  Vajrayana: (Tibetan Buddhism ·  Shingon) ·  Early Buddhist schools ·  Pre-sectarian Buddhism ·  Basic points unifying Theravada and Mahayanaරටවල්බංගලාදේශය ·  භූතානය ·  බුරුමය ·  කාම්බෝජය ·  චීනය ·  India ·  Indonesia ·  Japan ·  Korea ·  Laos ·  Malaysia ·  මාලදිවයින ·  Mongolia · Nepal ·  පාකිස්තානය ·  Russia ·  Singapore ·  ශ්‍රී ලංකාව ·  Taiwan ·  තායිලන්තය ·  Tibet ·  Vietnam ·  Middle East: (ඉරානය) ·  Western countries: (Australia ·  France ·  United Kingdom ·  United States)ඉතිහාසයTimeline ·  ධර්ම සංගායනා ·  History of Buddhism in India ·  Decline of Buddhism in India ·  අශෝක ·  Greco-Buddhism ·  Buddhism and the Roman world ·  Silk Road transmission of Buddhism ·  Persecution of BuddhistsPhilosophyඅභිධර්මය ·  Logic ·  Buddhology ·  Eschatology ·  Reality ·  God ·  Humanism ·  Engaged Buddhism ·  Socialism ·  Anarchism ·  Economics ·  Atomism ·  Evolution ·  Ethics ·  Fourteen unanswerable questionsCultureශ්‍රී මහා බෝ
ධිය · ශ්‍රී දළදා මාළිගාව · කලාව ·  Greco-Buddhist art ·  Poetry ·  බුදු පිළිම ·  Budai ·  Symbolism: (ධර්ම චක්‍රය ·  ධජය ·  භවචක්‍රය ·  Thangka) ·  Prayer wheel ·  Mala ·  මුද්‍රා ·  මන්ත්‍ර (Om mani padme hum) ·  Music ·  Holidays: (වෙසක් ·  Magha Puja ·  Uposatha) ·  Rains retreat ·  Monastic robe ·  Architecture: (විහාර ·  Wat ·  දාගැබ් ·  Pagoda ·  Thai temple art and architecture) ·  Pilgrimage: (ලුම්බිණි ·  බුද්ධගයාව ·  සාරනාත් ·  කුෂිනගර්) ·  Bodhi Tree ·  මහාබෝධි විහාරය ·  දින දසුන ·  Cuisine ·  VegetarianismMiscellaneousLineage ·  මෛත්‍රෙය ·  අවලෝකිතේශ්වර (Guan Yin) ·  අමිතාබ්ජ ·  Brahmā ·  Māra ·  ධම්මපදය ·  විනය ·  සූත්‍ර ·  හීනයාන ·  Liturgical languages: (පාලි ·  සංස්කෘත) ·  Dharma talk ·  කල්ප ·  අභිඥා ·  ඍද්ධිBuddhism and:Science ·  Psychology ·  Hinduism ·  Jainism ·  East Asian religions ·  Christianity ·  Theosophy ·  GnosticismListsBuddhas ·  අට විසි බුදුවරු ·  Bodhisattvas ·  Buddhists ·  Suttas ·  Books ·  Templesඑවරස්ට් කන්දනේපාලයේ කාල පතාර්
හි සිට එවරස්ට් කන්ද දිස්වන අන්දමනේපාල-ටිබෙට් දේශසීමාවේ එවරස්ට් කන්දේ පිහිටීමඋස ප්‍රමාණයමීටර 8848 (අඩි 29,029)මුල් ම තරණය1953 මැහි 29 වැනි දාඑඩ්මන්ඩ් හිලරිටෙන්සිං නෝර්ගේvteඑවරස්ට් කන්ද ලොව උසම කඳු මුදුනයි. මෙහි උස මුහුදු මට්ටමේ සිට මීටර 8,848 (අඩි 29,029) කි. ආසියාවේ හිමාල කඳුකරයේ කොටසක් වන මෙය නේපාලයට අයිති සාගරමාතා ප්‍රදේශයේ සහ චීනයට අයිති ටිබෙටයේ මායිමේ පිහිටා ඇත.ගවේෂණ ඉතිහාසයපීත කලාපය පසුකරන කඳු නගින්නන්එවඑස්ට් කන්ද යනු  ලෝකයෙහි උසම කන්ද බැවින්, සැලකිය යුතු තරම් අවධානයක් සහ කඳු නැගීම් උත්සාහයන් මාලාවක් යොමු කර ගැනීමට එය සමත් වී ඇත. දශක කිහිපයක් මුළුල්ලේ කන්ද වෙත සිදුවී ඇති කඳු නැගීමේ ගවේෂණ නිසා කඳු නැගීමේ මාර්ග මාලාවක් තහවුරු වී ඇත. පුරාතන කාලයෙහිදී කන්ද වෙත නගින ලද්දේ යන බව නොදනී; 1924 දී එය වෙත නගින ලද බවක් සිතිය හැක.සමාලෝචනය1953 දී කඳු මුදුන තරණය කල බව අවසානයේදී තහවුරු වූ නමුදු, දශක මාලාවක් තිස්සේ එය නැගීමට අපහසු කඳු මුදුනක් ලෙසින් පැවතිණි.[1] ගවේෂණ සඳහා යොමු වූ උද්‍යෝගය සහ අවධානය මහත් වුවද, 1987 වසර වන විට කඳු මුදුන තරණය කර සිටියේ 200 ක් පමණ දෙනෙක්
පමණි.[1]වෘත්තිය කඳු නගින්නන්ගේ සහ විශාල ජාතික ගවේෂණයන්හී බරපතල උත්සාහයන් හමුවේ පවා, එවරස්ට් කන්ද දශක ගණනක් මුළුල්ලේ දුෂ්කර ඉලක්කයක් බවට විදහා පෑවේ, 1990 ගණන් වලදී එම සම්මතය බිඳ දමමින් වාණිජ යුගය මුළු දෙන තෙක්ය.[2]2016 කඳු නැගුම් කාලවාරයනප්ට්සී සහ  ලෝට්ස් කඳු මුදුන් ඉහළ දකුණු කෙළවරෙහි දක්වමින් එවරස්ට් කන්ද 2016 මැයි මාසයෙහිදී දිස් වුනු අයුරු2016 මැයි 19 දිනදී කඳු නගින්නන් තිදෙනෙක් එවඑස්ට් කඳු මුදුනෙහි සිටින අයුරුනේපාල සංචාරක දෙපාර්තමේන්තුව නිවේදනය කල පරිදී 2016 ජූනි මස වන විට, කාන්තාවන් 45 දෙනෙකුද ඇතුළු පුද්ගලයන් 456 දෙනෙකු පමණ සංඛ්‍යාවක් එවරස්ට් කන්ද මුදුන තරණය කර තිබුණි.[3] කඳු මුදුන තරණයට හිතකර වූ කාල කවුළු කිහිපයක් ඔවුන් විසින් විශේෂයෙන් සඳහන් කර තිබූ අතර, 2016 මැයි 19 දිනදී කඳු මුදුන තරණය කිරීමට 209 දෙනෙක් සමත් වූ බව සඳහන් කර තිබුණි. [3] 2016 මැයි 11 දින වන විට එවරස්ට් කන්දෙහි දකුණු පැත්තෙහි රැහැන් සවි කර තිබූ අතර කඳු නගින්නන් සිය ගණනක් විසින් අවදානම් සහිත කාලගුණ කාල කවුළු තුල කන්ද නගින ලදි.[4]2016 මැයි 11 දිනදී ෂර්පාවරු නව දෙනෙක් එවරස්ට් කඳු මුදුන තරණය කලහ. ඊළඟ දින
යෙහි තවත් පුද්ගලයන් සය දෙනෙක් කඳු මුදුනට සැපත් වූහ.[5] 106 දෙනෙකු කඳු මුදුනට ළඟාවූ 2014 වසරට පසු කඳු මුදුන තරණය කල පළමු පිරිස මොවුන් වූහ.[6]  මැයි 13 වන විට, කඳු නගින්නන් 42 දෙනෙකු කඳු මුදුන තරණය කොට තිබූ අතර [7] මැයි 22 වන විට, යහපත් කාලගුණයෙහි උපකාරයද සහිතව  400 කට වැඩි කඳු නගින්නන් ගණනක් කඳු මුදුන තරණය කිරීමට සමත්ව සිටියහ. කෙසේවෙතත්, කඳු නගින්නන් 30 දෙනෙකු පමණ ශීත-කුෂ්ඨ සැදීම හෝ වෙනත් අසනීප වැලඳීම සිදුවූ අතර උන්නතාංශ ආබාධය විය හැකි ව්‍යාධියක් නිසා කඳු නගින්නන් දෙදෙනෙකු මිය ගිය බවට වාර්තා විය .[8] (අමතර වාර්තා සඳහා අනතුරු ඡේදය බලන්න) එවරස්ට් කන්ද මුලින්ම තරණය කල ශ්‍රී ලාංකිකයා වූයේ වීරහැන්නැදිගේ ජයන්ති කුරු උතුම්පාල මහත්මියයි.  [9]ආශ්‍රිත↑ 1.0 1.1 "මවුන්ට් එවරස්ට්ස් පොපියුලෑරිටි ඊස් ස්ටිල් ක්ලයිම්බිං". ලැටයිම්ස්. සම්ප්‍රවේශය 20 සැප්තැම්බර් 2015.↑ ජේම්ස්, වික්ටෝරියා (27 මැයි  2012). "ජැපෑන්ස් එවරස්ට් ටයිම්ලයින්". ද ජැපෑන් ටයිම්ස්. සම්ප්‍රවේශය 20 පෙබරවාරි 2016.↑ 3.0 3.1 "මවුන්ට් එවරස්ට් රෙකෝඩ්ස් 456 සවුත් සමිට්ස්,ෆයිව් ඩෙත්ස්". ද හිමාලයන් ටයිම්ස්. 19 මැයි 2016. සම්
ප්‍රවේශය 17 ජූනි 2016.↑ [1][permanent dead link]↑ "ක්ලයිම්බර්ස් රීච් මවුන්ට් එවරස්ට් සමිට් ෆො ද ෆර්ස්ට් ටයිම් ඉන් 2 ඉයර්ස්".↑ "එවරස්ට් 2014: සීසන් සමරි – අ නේපෝල් ට්‍රැජඩි". Alanarnette.com. සම්ප්‍රවේශය 17 ජූනි 2016.↑ "කත්මන්ඩු පෝස්ට් - 27 මවුන්ටනියර්ස්, ඉන්ක්ලූඩිං 13 නෙපලීස්, ස්කේල් මවුන්ට් එවරස්ට්".↑ "ආෆ්ටර් 2 ඩෙත්ස්, 30 අදර්ස් ෆ්‍රොස්ට්බිට්න් ඕ සික් ඔන් එවරස්ට්". ද ටයිම්ස් ඔෆ් ඉන්ඩියා (22 මැයි 2016). සම්ප්‍රවේශය 22 May 2016.↑ "2016 එවරස්ට් එක්ස්පෙඩිෂන් නේපෝල්". ඉන්ටර්නැෂනල් මවුන්ටන් ගයිඩ්ස්. සම්ප්‍රවේශය 20 මැයි 2016.උපුටාදැක්වීම් දෝෂය: <references> හි "WillEverest" නමැති <ref> ටැගය පෙර පෙළෙහි භාවිතා වූයේ නැත.අධිකාරී පාලනය සාමාන්‍යVIAF2WorldCat (via VIAF)2ජාතික පුස්තකාලSpainFrance (data)France (data)UkraineGermanyIsraelUnited StatesJapanCzech RepublicKoreaවෙනත්NARAIdRefකැරලින් සහ ක්‍රෝමලින් සාහිත්‍යය	17 වන ශතවර්ෂයේ මැද භාගයේ දරැණු කාලයේ දී, පළමු වන චාල්ස් රජු කාලය තුල සහ රාජ්‍ය තන්ත්‍රය නිසා සිදුවන සහ ආරක්ෂක රාජ්‍යය, ඉංග්‍රිසිය තුල දේශපාලනික සා
හිත්‍යයක් දුටුවේය. ඉංග්‍රිසි සිවිල් යුද්ධයේ අනුකම්පා කරවන්නක් විසින් රචිත පත්‍රිකාවන් තුල සෑම පක්ෂයකම පුද්ගලික නපුරැ පහරදිම් හා විවාදයන්, කැමතිව සිටි ආකාරයේ ප්‍රචාරක කටයුතු ජාතික ප්‍රතිසංස්කරණයට යොදා ගත්තේය. අවසන් ආකාරයෙන් තෝමස් හොබ්ස් විසින් රචිාත ‘ලැටියේකන්’ බ්‍රිතාන්‍යයේ දර්ශනවාදිනගේ ඉතා වැදගත් කාර්්‍යයක් ලෙස ඔප්පු විය. තවමත් ක්‍රමයෙන් පුචාරණය වන දේශපාලික කාර්යයන් අතරම හොබ්ස්ගේ ලේඛනයන් අයත් වන ජෝන් බ්‍රැම්හෝල් යන මුලික විචාරකයා බොහෝ සෙයින් අමතක වී ඇත. මෙම කාලය තුලදී බොහෝ ප්‍රවෘත්තිමය කාව්‍යයන්, බ්‍රිතාන්‍ය පුරෝගාමි වු පුවත්පත්‍ හෙන්රි මුඩ්මන්. මචමන්ට් නිඩ්හැම් හා ඩෝන් මිකෙන්හෙඩ් වැනි පත්‍ර කලාවේදින්, මතවාද ඇති කරන ාපාර්ශවයන්ගේ කාර්යන් හා ආකල්පයන් නිරැපණය කරන ලදි. කතුවරයන් අත්අඩංගුවට ගැනිම හා ඔවුන‍්ගේ කාර්්‍යයන් නිවාරනය කිරිම ‍විදේශ බලවේගයක් හෝ සැගවුනු මුද්‍රනයන් ප්‍රතිවිපාක සමග බලය ලබා දෙන ක්‍රමවේදයකට ඇති විය. ජෝන් මිල්ටන් විසින් රචිත රියොපැගට්කා රචනා කරන ලද්දේ බලය ලබා දිමට විරැද්ධව වන අතර සුභාධිතය වැලැක්වීමට ලියු එකම පුවත්පත ලෙස මෙය හැදින්වේ.	විශේෂයෙන්ම පළමු වන චාල්ස් රජුගේ කාලයේද
ී ඉංග්‍රිසි පුනරැදය රගමඩලක ස්වභාවයක් ගත් අතර එය පිලිදිමේ අත්දැකිමක් ලෙස අවසන් විය. බෙන් ජොන්සන්ගේ අවසාන කාලයේදී වේදිකාවේ හා මුද්‍රණයේ ඇතුලත් වුයේ අවසන් පරම්පරා වල නාට්‍යයන්ගේ වඩා බලවත් වු කටහඩවල්ය. ජෝන් ෆෝඩ්, පිලිපි මැසිංගාරි සහ ජේම්ස් ටෝර් 1642 දී සිවිල් යුද්ධයේ ආරම්භයත් සමගම රගමඩල වැසි යාමෙන් ඒවා නාට්‍ය පරපුර අවසන් වු අතර එය නැවත වුයේ 1660 ඉංග්‍රිසි සමාජයේ වෙනස් විමත් සමගය.	මෙම කාලයේදි අනෙක් ආකාරයේ සාහිත්‍යයන්. දේශපාලනමය උපවදන් හෝ දේශපාලිනක ආකාරයේ කතුරැන්ට සමානා්‍යයෙන් පවරා තිබින. සාඩම්බර නාට්‍යයක්, සිවිල් යුද්ධයට පෙර ක්‍රියාකිරිම, අභිධර්මය පිලිබද කාව්‍ය’න් පෙර පාසල් හා ගැනිම තිබිනි.  පළමු වන චාල්ස් රජුගේ සම්ප්‍ාදනයෙන් පසු රාජකිය ‍නිලයන්ගේ බලෙන් විශ්‍රාම යැවීම ඉතා හොද දෙයක් ලෙස ඉසාක් වෝල්ටන් හැදින්වු අතර, මින් ඔහුට ඔහුගේ ග්‍රන්ථයක් වන ද ‍කම්පියේට් ඇන්ග්ලර් වැඩ කර ගැනිමට කාලය ලැබුනි. පෙනෙන සැටියෙන් මගපෙන්විම 1653 දි ප්‍රකාශිත ග්‍රන්ථය ජිවිතේ පිළිබද භාවනාව, විවේකය හා තෘප්තිය, වැදගත් කාව්‍යවරැන් දෙදෙනෙක් මත එංගලන්තයේ වන ඔලිව් ක්‍රොම්වෙල්, ඇන්ඩෘ මාවල් හ‍ා ජෝන් මිල්ටන් රජයට ආයාචනා කරමින්
කරන ලද කාර්්‍යයන් ‍මාවල්ගේ ඇන් කොරේසන් ඔඩෙ අපෝන් ක්‍රොම්වෙල්ස් රිටන් ෆ්රොම් අයිලන්ඩ් වැනි කාව්‍යන් ඔවුන‍්ගේ ජනරජ ඇදහිම් පසෙකලා දෙවන චාල්ස් රජුගේ ප්‍රතිසංස්කරණ දඩුවම් වලින් මිදියාමට, මිල්ටන් විසින් විශේෂ කාව්‍යමය කාර්යයන් රචනා වුයේ ඉන් පසුවය. (උපමා කථා තුළ සැගවුනු දේශපාලික පනිවඩයන්) මෙම කාලයේදි තිබු තවත් රචකයෙක් වන්නේ තෝමස් බ්‍රවුන් වන අතර බොහෝ ඵල දරන විද්‍යාවන් ආගම් බෙහෙත් ද්‍රව්‍යයන් හා රහස් පිළිබදව රචනා කලේය.මෙම ලිපිය කිසිදු මූලාශ්‍රයක් උපුටා දක්වන්නේ නැත. විශ්වාස කළ හැකි මූලාශ්‍ර වෙත වන උපහරණ එක් කිරීමෙන් මෙම ලිපිය වැඩි දියුණු කිරීමට උපකාර කිරීමට කාරුණික වන්න. මූලාශ්‍ර රහිත ප්‍රකාශ අභියෝගයට ලක්වීමට සහ ඉවත් කිරීමට ඉඩ ඇත.මූලාශ්‍ර සෙවීම: "ව්‍යවස්ථානුකූලවාදය" – news '• පුවත්පත් • පොත් • scholar • JSTOR (මෙම පණිවිඩය ඉවත් කිරීම පිළිබඳ තොරතුරු)ව්‍යවස්ථානුකූලවාදය දිගු ඓතිහාසික කාල සීමාවක් තුළ විකාශනයට ලක් වූ දේශපාලන සංකල්පයක් වේ. ඉපැරණි ග්‍රීක නාගරික රාජ්‍ය ක්‍රමය මඟින් මෙන්ම රෝම සමූහාණ්ඩු ක්‍රමය මඟින්ද ව්‍යවස්ථානුකූලවාදය පිළිගැනීමට ලක් වී තිබුණි. මධ්‍යතන යුගයේදී යුරෝපයේ ප්‍රජාතන්ත්‍