LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
99 දී යුරෝ වෙත සම්බන්ධ කිරීමට හේතු විය. 2008 ජුනි 23 වන දින කේප් වර්ඩ් WTO හි 153 වන සාමාජිකයා බවට පත්විය.[81]2018 ජනවාරි මස මුලදී, අවම වැටුප 2018 ජනවාරි මස මැද සිට බලපැවැත්වෙන CVE 11,000 සිට මසකට CVE 13,000 (US$140 හෝ EUR 130) දක්වා ඉහළ නංවන බව රජය නිවේදනය කළේය.[82][83]සංවර්ධනය"දරිද්‍රතාවය අඩු කිරීම, විශේෂයෙන් කාන්තාවන් ගෘහ මූලිකත්වය දරන ග්‍රාමීය සහ පරි-නාගරික ප්‍රදේශවල මෙන්ම යහපාලනය" සඳහා 2008-2013 කාලසීමාව සඳහා යුරෝපා කොමිසමේ මුළු ප්‍රතිපාදන යුරෝ මිලියන 54.1 කි.[84]සංචාරක කර්මාන්තයසාඕ විසෙන්ටේ දිවයිනේ මින්ඩෙලෝ හි පෝටෝ ග්‍රෑන්ඩ් හි යාත්‍රා. සංචාරක කර්මාන්තය දූපත් වල වර්ධනය වන ආදායම් මාර්ගයකි.මධ්‍ය අත්ලාන්තික් සාගරයේ ගුවන් සහ මුහුදු මංතීරුවල සන්ධිස්ථානයක කේප් වර්ඩ්ගේ උපායමාර්ගික පිහිටීම මින්ඩෙලෝ වරායේ (පෝටෝ ග්‍රෑන්ඩ්) සහ සල් සහ ප්‍රියා හි ජාත්‍යන්තර ගුවන් තොටුපලවල සැලකිය යුතු වැඩිදියුණු කිරීම් මගින් වැඩි දියුණු කර ඇත. 2007 දෙසැම්බර් මාසයේදී බෝවා විස්ටා හි නව ජාත්‍යන්තර ගුවන් තොටුපළක් විවෘත කරන ලද අතර සාඕ විසෙන්ටේ දූපතේ, කේප් වර්ඩ් හි නවතම ජාත්‍යන්තර ගුවන් ත
ොටුපළ (Cesária Évora Airport) 2009 අග භාගයේදී විවෘත කරන ලදී. මින්ඩෙලෝ හි නැව් අලුත්වැඩියා පහසුකම් 1983 දී විවෘත කරන ලදී.[75]ප්‍රධාන වරායන් වන්නේ මින්ඩෙලෝ සහ ප්‍රියා වේ, නමුත් අනෙකුත් සියලුම දූපත් වල කුඩා වරාය පහසුකම් ඇත. සල් හි ජාත්‍යන්තර ගුවන් තොටුපළට අමතරව, ජනාවාස වූ සියලුම දූපත් වල ගුවන් තොටුපළ ඉදිකර ඇත. බ්‍රාවා සහ සැන්ටෝ ඇන්ටෝ හි ගුවන් තොටුපළ හැර අනෙකුත් සියලුම ගුවන් තොටුපල නියමිත ගුවන් සේවා භුක්ති විඳිති. මෙම දූපත් සමූහයට කිලෝමීටර් 3,050 (සැතපුම් 1,895) මාර්ග ඇති අතර, එයින් කිලෝමීටර් 1,010 (සැතපුම් 628) ප්‍රමාණයක් ගල් කැට භාවිත කර ඇත.[75]ආධාර ප්‍රවාහයන් පවත්වා ගැනීම, සංචාරක ව්‍යාපාරය දිරිගැන්වීම, ප්‍රේෂණ, අසල්වැසි අප්‍රිකානු රටවලට ශ්‍රම බාහිරින් ලබා දීම සහ රජයේ සංවර්ධන වැඩසටහනේ ප්‍රවේගය මත රටේ අනාගත ආර්ථික අපේක්ෂාවන් දැඩි ලෙස රඳා පවතී.[75]ජනවිකාශනයකේප් වර්ඩ් හි ජනගහනය, 1961-2003කේප් වර්ඩ් හි ජනගහන පිරමීඩය, 2005නිල සංගණනය වාර්තා කළේ කේප් වර්ඩ් හි 2013 හි 512,096 ජනගහනයක් සිටි බවයි.[85] කේප් වර්ඩියන්වරුන්ගෙන් විශාල ප්‍රමාණයක් (236,000) ජීවත් වන්නේ ප්‍රධාන දූපත වන සන්
තියාගෝ හි ය.[86]කේප් වර්ඩියන් යනු අප්‍රිකානු (නිදහස් හෝ වහල්) සහ විවිධ සම්භවයක් ඇති යුරෝපීයයන්ගෙන් පැවත එන්නන් වේ. උතුරු අප්‍රිකාවෙන්, ප්‍රධාන වශයෙන් බෝවා විස්ටා, සන්තියාගෝ සහ සැන්ටෝ ඇන්ටාඕ දූපත් වල යුදෙව් මුතුන් මිත්තන් සිටින කේප් වර්ඩියන්වරු ද සිටිති. කේප් වර්ඩියන්වරුන්ගෙන් විශාල කොටසක් විදේශයන්හි, ප්‍රධාන වශයෙන් එක්සත් ජනපදය, පෘතුගාලය සහ ප්‍රංශය වෙත සංක්‍රමණය වූ අතර, එමඟින් කේප් වර්ඩියන් ජනගහනය ස්වදේශයට වඩා විදේශයන්හි වාසය කරයි. අප්‍රිකානු මහාද්වීපයේ රටවල් මෙන් නොව, කේප් වර්ඩ්හි ගෝත්‍ර නොමැත. අනෙක් අතට, රටේ ඓතිහාසික ගමන් පථයට මුල සිටම සමාජ පන්ති ගොඩනැගීමේ ක්‍රියාවලියක් ඇතුළත් විය. මේ මොහොතේ, "ධනේශ්වරය" නොමැතිකම දැකිය හැකි නමුත්, "සුළු ධනේශ්වර" වර්ග කිහිපයක පැවැත්ම, සංඛ්‍යාත්මකව වැදගත් වේ. කෙසේ වෙතත්, ජනගහනයෙන් බහුතරය ගොවීන්ගෙන් සහ සමහර කම්කරු පන්තියෙන් සමන්විත වේ.[87] vte කේප් වර්ඩ් හි විශාලතම නගරInstituto Nacional de Estatística (Distribuição da população residente – RGPH 2010: População urbana)ස්ථානයපරිපාලන අංශජනගහණයප්‍රියාමින්ඩෙලෝ1ප්‍රියාප්‍රියා127,832ස
ැන්ටා මරියාඅසෝමදා2මින්ඩෙලෝසාඕ විසෙන්ටේ70,4683සැන්ටා මරියාසල්23,8394අසෝමදාසැන්ටා කැටරිනා12,0265පෝටෝ නෝවෝපෝටෝ නෝවෝ9,4306පේද්‍රා බඩේජෝසැන්ටා කෲස්9,3457සාඕ ෆිලිපේසාඕ ෆිලිපේ8,1258ටැරෆල්ටැරෆල්6,1779සල් රීබෝවා විස්ටා5,40710රිබෙයිරා ග්‍රෑන්ඩ්රිබෙයිරා ග්‍රෑන්ඩ්4,625භාෂාකේප් වර්ඩ්ගේ නිල භාෂාව පෘතුගීසි වේ.[1] එය ඉගැන්වීමේ සහ රජයේ භාෂාවයි. එය පුවත්පත්, රූපවාහිනිය සහ ගුවන් විදුලියේ ද භාවිතා වේ.කේප් වර්ඩින් ක්‍රියෝල් (ක්‍රියෝලු) කේප් වර්ඩේ පුරා වාචිකව භාවිතා වන අතර එය ප්‍රායෝගිකව සියලුම කේප් වර්ඩියන්වරුන්ගේ මව් භාෂාව වේ. ජාතික ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව එය පෘතුගීසි භාෂාවට සමාන කිරීමට පියවර ගන්නා ලෙස ඉල්ලා සිටී.[1] ක්‍රියෝල්හි, විශේෂයෙන්ම සන්තියාගෝ ක්‍රියෝල් සහ සාඕ විසෙන්ටේ ක්‍රියෝල්හි සැලකිය යුතු සාහිත්‍ය ප්‍රමාණයක් ඇත. ක්‍රියෝලු ජාතිය පෘතුගාලයෙන් නිදහස ලැබූ දා සිට කීර්තියක් අත්කර ගනිමින් සිටී.දූපත් තුළ භාෂාවේ ස්වරූප අතර ඇති වෙනස්කම් භාෂාවේ ප්‍රමිතිකරණයට විශාල බාධාවක් වී ඇත. සමහර අය ප්‍රමිතීන් දෙකක් සංවර්ධනය කිරීම වෙනුවෙන් පෙනී සිටිති:
උතුරු (බාර්ලවෙන්ටෝ) ප්‍රමිතියක්, සාඕ විසෙන්ටේ ක්‍රියෝල් කේන්ද්‍ර කර ගත් අතර, දකුණු (සොටවෙන්ටෝ) ප්‍රමිතිය, සන්තියාගෝ ක්‍රියෝල් කේන්ද්‍ර කර ගෙන ඇත. මැනුවෙල් වේගා, Ph.D., භාෂා විද්‍යාඥයෙක් සහ කේප් වර්ඩ් හි සංස්කෘතික අමාත්‍යවරයා, ක්‍රියෝලු හි නිලකරණය සහ ප්‍රමිතිකරණයේ ප්‍රමුඛ යෝජකයා වේ.[88]ආගමකේප් වර්ඩ්හි ආගම (2010)[89]  කතෝලික පල්ලිය (78.7%)  වෙනත් කිතුනු (10.4%)  වෙනත් හෝ ආගමික නොවන (10.9%)කේප් වර්ඩියන්වරුන්ගෙන් අති බහුතරයක් ක්‍රිස්තියානි; ශතවර්ෂ ගණනාවක පෘතුගීසි පාලනය පිළිබිඹු කරමින්, රෝමානු කතෝලිකයන් 2010 වන විට සියයට 80 ට අඩු (2007 හි ජනගහනයෙන් සියයට 85 ට වඩා මඳක් අඩු) තනි විශාලතම ආගමික ප්‍රජාව සෑදී ඇත.[90] අනෙකුත් බොහෝ ආගමික කණ්ඩායම් රෙපරමාදු භක්තිකයන් වන අතර, නාසරේන්හි එවැන්ජලිස්ත පල්ලිය දෙවන විශාලතම ප්‍රජාව පිහිටුවා ඇත; අනෙකුත් සැලකිය යුතු නිකායන් වන්නේ සෙවන්ත් ඩේ ඇඩ්වෙන්ටිස්ට් පල්ලිය, දෙවියන්ගේ එක්රැස්වීම්, දෙවියන්ගේ රාජධානියේ විශ්ව පල්ලිය සහ පසු-දවස්වල සාන්තුවරයන්ගේ යේසුස් ක්‍රිස්තුස්ගේ පල්ලියයි.[90] ඉස්ලාම් යනු විශාලතම සුළුතර ආගමයි.[90] යටත් වි
ජිත යුගයේදී යුදෙව් ආගමට ඓතිහාසික පැවැත්මක් තිබුණි.[91] අදේවවාදීන් ජනගහනයෙන් සියයට 1 කටත් වඩා අඩුය.[90] බොහෝ කේප් වර්ඩියන්වරු ක්‍රිස්තියානි ධර්මය ස්වදේශික අප්‍රිකානු විශ්වාසයන් සහ සිරිත් විරිත් සමඟ සමමුහුර්ත කරති.[92]විගමනය සහ ආගමනරටේ විශාලතම දූපත වන සන්තියාගෝ හි ජනතාවකේප් වර්ඩියන් වැසියන් රට තුළම ජීවත් වන ප්‍රමාණයට වඩා දෙගුණයක් පමණ විදේශයන්හි (මිලියන 1කට ආසන්න) ජීවත් වෙති.[93] දූපත් වලට සංක්‍රමණයේ දිගු ඉතිහාසයක් ඇති අතර කේප් වර්ඩියන්වරු මැකාවු සිට හයිටි දක්වා සහ ආර්ජන්ටිනාවේ සිට ස්වීඩනය දක්වා ලොව පුරා බෙහෙවින් විසිරී සිටිති.[94] ඩයස්පෝරාව නිල සංඛ්‍යාලේඛනවලට වඩා විශාල විය හැකිය, මන්ද 1975 නිදහස ලබන තෙක් කේප් වර්ඩින් සංක්‍රමණිකයන්ට පෘතුගීසි විදේශ ගමන් බලපත්‍ර තිබුණි.කේප් වර්ඩියන්වරුන්ගෙන් බහුතරයක් ජීවත් වන්නේ එක්සත් ජනපදයේ සහ බටහිර යුරෝපයේ වන අතර, හිටපු අය විශාලතම විදේශීය ජනගහනය 500,000 ට සත්කාරකත්වය දරයි. එක්සත් ජනපදයේ බොහෝ කේප් වර්ඩියන් නව එංගලන්තයේ, විශේෂයෙන් ප්‍රොවිඩන්ස්, නිව් බෙඩ්ෆෝර්ඩ් සහ බොස්ටන් නගරවල සංකේන්ද්‍රණය වී ඇත; බ්‍රොක්ටන්, ඕනෑම ඇමරිකානු නගරයක විශාලතම ප්‍රජා
ව (18,832) ඇත.[95]කේප් වර්ඩියන්වරු 1840 ගණන්වල සිට මැසචුසෙට්ස් වෙත සංක්‍රමණය වී ඇත, නමුත් වර්තමාන ජනගහනයෙන් වැඩි ප්‍රමාණයක් පැමිණියේ 1970 ගණන්වලදීය.[96] ඔවුන් දැන් බොස්ටන්හි හොඳම සංක්‍රමණ කණ්ඩායම් දහයෙන් එකක් වන අතර අප්‍රිකාවෙන් පැමිණි විශාලතම සංක්‍රමණික කණ්ඩායම් වේ. කේප් වර්ඩීන් සංක්‍රමණිකයින්ගේ පළමු රැල්ල මැසචුසෙට්ස් වෙත පැමිණියේ තල්මසුන් ඇල්ලීමේ කර්මාන්තයේ වැඩ කිරීමටය.[96] තල්මසුන් දඩයම් කිරීම ප්‍රතික්ෂේප වූ විට, ඔවුන් සමුද්‍ර රැකියා, සෘතුමය කෘෂිකාර්මික වැඩ (cranberries නෙලීම වැනි) සහ කර්මාන්තශාලා වැඩවලට යොමු විය. කේප් වර්ඩීන් සංක්‍රමණිකයන්ගේ දෙවන රැල්ල පැමිණියේ 1975 දී කේප් වර්ඩ් නිදහස ලැබීමෙන් පසුවය. ඔවුන්ට කර්මාන්තශාලාවල රැකියාවක් ද ලැබුණි, නමුත් නිෂ්පාදන කම්හල් වසා දැමීමත් සමඟ ඔවුන් 1990 ගණන්වල සේවා කර්මාන්තයට යොමු විය. කේප් වර්ඩින් සංක්‍රමණිකයන් ආපනශාලා, සිල්ලර බඩු, දේපළ වෙළඳාම් සහ රක්ෂණ කාර්යාල සහ අනෙකුත් ව්‍යවසායන් ඇතුළුව කුඩා ව්‍යාපාර අංශයක් ද දියුණු කර ඇත.[96] විප්ලවවාදී යුද්ධයේ සිට වියට්නාම් යුද්ධය දක්වා වූ සෑම ප්‍රධාන ගැටුමකදීම පෙනී සිටින එක්සත් ජනපදයේ කේප් වර්ඩීන් සංක්‍
රමණිකයන්ට එක්සත් ජනපද හමුදාවට බඳවා ගැනීමේ දිගු ඉතිහාසයක් ඇත.[97]ශතවර්ෂ ගණනාවක යටත් විජිත සබඳතා හේතුවෙන්, දෙවන විශාලතම කේප් වර්ඩියන් සංඛ්‍යාව පෘතුගාලයේ (150,000) ජීවත් වන අතර, කලින් පෘතුගීසි යටත් විජිත වූ ඇන්ගෝලාවේ (45,000) සහ සාඕ ටෝම් සහ ප්‍රින්සිපේ (25,000) සැලකිය යුතු ප්‍රජාවන් ඇත. ස්පාඤ්ඤය (65,500), ප්‍රංශය (25,000), සෙනගල් (25,000) සහ ඉතාලිය (20,000) වැනි සංස්කෘතික හා භාෂාමය සමානකම් ඇති රටවල ප්‍රධාන ජනගහනය පවතී. අනෙකුත් විශාල ප්‍රජාවන් එක්සත් රාජධානියේ (35,500), නෙදර්ලන්තයේ (20,000, ඉන් 15,000ක් රොටර්ඩෑම්හි සංකේන්ද්‍රණය වී ඇත) සහ ලක්සම්බර්ග් සහ ස්කැන්ඩිනේවියාවේ (7,000) ජීවත් වෙති. එක්සත් ජනපදය හා යුරෝපයෙන් පිටත, විශාලතම කේප් වර්ඩීන් ජනගහනය මෙක්සිකෝවේ (5,000) සහ ආර්ජන්ටිනාවේ (8,000) වේ.වසර ගණනාවක් පුරා, කේප් වර්ඩ් එහි සාපේක්ෂ ඉහළ ඒක පුද්ගල ආදායම, දේශපාලන සහ සමාජ ස්ථාවරත්වය සහ සිවිල් නිදහස හේතුවෙන් සංක්‍රමණිකයන්ගේ ශුද්ධ ලබන්නෙකු බවට පත් වී ඇත.[තහවුරු කර නොමැත] ආසන්න බටහිර අප්‍රිකානු රටවල් බොහෝ සංක්‍රමණ සඳහා දායක වේ. 21 වන ශතවර්ෂයේදී යුරෝපීයයන් සහ ලතින් ඇමරිකානුවන් දහස් ගණනක් රට තුළ
පදිංචි වී ඇත, බොහෝ දුරට වෘත්තිකයන්, ව්‍යවසායකයින් සහ විශ්‍රාමිකයන්. රටවල් 90කට අධික සංඛ්‍යාවකින් පැමිණි විදේශිකයන් 22,000කට අධික ප්‍රමාණයක් ස්වභාවිකකරණය වී ඇත.කේප් වර්ඩින් ඩයස්පෝරා අත්දැකීම බොහෝ කලාත්මක හා සංස්කෘතික ප්‍රකාශනවලින් පිළිබිඹු වේ, වඩාත් ප්‍රසිද්ධ වන්නේ සිසේරියා එවෝරාගේ සොඩේඩ් ගීතයයි.[98]සෞඛ්‍යප්‍රියා හි නේවාසික ප්‍රදේශයක සෞඛ්‍ය සායනයක්ජාතික සංඛ්‍යාලේඛන කාර්යාංශයේ නවතම (2017) දත්ත වලට අනුව අවුරුදු 0 සහ 5 අතර කේප් වර්ඩීන් ළමුන් අතර ළදරු මරණ අනුපාතය සජීවී උපත් 1,000කට 15ක් වන අතර,[99] මාතෘ මරණ අනුපාතය සජීවී උපත් 100,000කට මරණ 42කි. වයස අවුරුදු 15 සහ 49 අතර කේප් වර්ඩියන්වරුන් අතර HIV-ඒඩ්ස් ව්‍යාප්තිය අනුපාතය 0.8%කි.[100]ජාතික සංඛ්‍යාලේඛන කාර්යාංශයේ නවතම දත්ත (2017) අනුව,[99] කේප් වර්ඩ් හි උපතේදී ආයු අපේක්ෂාව අවුරුදු 76.2 කි; එනම් පිරිමින් සඳහා අවුරුදු 72.2 ක් සහ කාන්තාවන් සඳහා අවුරුදු 80.2 කි. කේප් වර්ඩ් දූපත් සමූහයේ රෝහල් හයක් ඇත: මධ්‍යම රෝහල් දෙකක් (ප්‍රායා අගනුවර සහ මින්ඩෙලෝ, සාඕ විසෙන්ටේ) සහ ප්‍රාදේශීය රෝහල් හතරක් (එකක් සැන්ටා කැටරිනා (උතුරු සන්තියාගෝ කලාපය
), එකක් සාඕ ඇන්ටාඕ, එකක්. ෆෝගෝ මත සහ එකක් සල් මත). මීට අමතරව, දූපත් සමූහය පුරා සෞඛ්‍ය මධ්‍යස්ථාන 28 ක්, සනීපාරක්ෂක මධ්‍යස්ථාන 35 ක් සහ විවිධ පෞද්ගලික සායන ඇත.කේප් වර්ඩ් හි ජනගහනය අප්‍රිකාවේ සෞඛ්‍ය සම්පන්නම ජනතාව අතර වේ. නිදහසේ සිට එය එහි සෞඛ්‍ය දර්ශක විශාල ලෙස වැඩිදියුණු කර ඇත. 2007 දී "මධ්‍යම සංවර්ධන" රටවල් සමූහයට උසස් වීය (එසේ කළ දෙවන රට බවට පත්වෙමින්[101]), 2020 වන විට එය මානව වර්ගීකරණයේ අප්‍රිකාවේ 11 වැනි හොඳම ශ්‍රේණිගත රට විය.සෞඛ්‍යය සඳහා වූ මුළු වියදම දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් (2015) 7.1% කි.අධ්‍යාපනයසන්තියාගෝ දූපතේ ළදරු පාසලක්කේප් වර්ඩීන් අධ්‍යාපන ක්‍රමය පෘතුගීසි ක්‍රමයට සමාන වුවද, වසර ගණනාවක් පුරා දේශීය විශ්ව විද්‍යාල වැඩි වැඩියෙන් ඇමරිකානු අධ්‍යාපන ක්‍රමය අනුගමනය කරයි; නිදසුනක් වශයෙන්, 2010 ට පෙර පැවති පස් අවුරුදු උපාධි පාඨමාලා වලට වඩා රටේ දැනට පවතින විශ්ව විද්‍යාල දහයම සිව් අවුරුදු උපාධි පාඨමාලා පිරිනමයි. දකුණු අප්‍රිකාවෙන් පසු අප්‍රිකාවේ දෙවන හොඳම අධ්‍යාපන පද්ධතිය  කේප් වර්ඩ් සතුව ඇත.[තහවුරු කර නොමැත] කේප් වර්ඩ් හි ප්‍රාථමික පාසල් අධ්‍යාපනය වයස අවුරුදු හයත් දාහත
රත් අතර ළමුන් සඳහා අනිවාර්ය වන අතර නොමිලේ වේ.[102]2011 දී, ප්‍රාථමික පාසල සඳහා ශුද්ධ බඳවා ගැනීමේ අනුපාතය 85% විය.[102][103] වයස අවුරුදු 15 ට වැඩි මුළු ජනගහනයෙන් ආසන්න වශයෙන් 90% ක් සාක්ෂරතාවයෙන් යුක්ත වන අතර ජනගහනයෙන් දළ වශයෙන් 25% ක් විද්‍යාල උපාධියක් දරයි; මෙම විද්‍යාල උපාධිධාරීන්ගෙන් සැලකිය යුතු සංඛ්‍යාවක් විවිධ අධ්‍යයන ක්ෂේත්‍රවල ආචාර්ය උපාධි දරයි. පාසල් ළමුන්ගෙන් සියයට 90 කට පෙළපොත් ලබා දී ඇති අතර, ගුරුවරුන්ගෙන් සියයට 98 ක් සේවාස්ථ ගුරු පුහුණුවට පැමිණ ඇත.[102] බොහෝ දරුවන්ට අධ්‍යාපනයට ප්‍රවේශය ඇතත්, සමහර ගැටලු තවමත් පවතී.[102] නිදසුනක් වශයෙන්, පාසල් ද්‍රව්‍ය, දිවා ආහාර සහ පොත්පත් සඳහා ප්‍රමාණවත් වියදම් නොමැත.[102]2016 වන විට, දූපත් සමූහය පුරා ද්විතීයික පාසල් 69 ක් (පෞද්ගලික ද්විතීයික පාසල් 19 ක් ඇතුළුව) සහ අවම වශයෙන් රටේ විශ්ව විද්‍යාල 10 ක් ඇති අතර ඒවා සන්තියාගෝ සහ සාඕ විසෙන්ටේ දූපත් දෙක මත පදනම් වේ.සන්තියාගෝ විශ්වවිද්‍යාලය2015 දී, කේප් වර්ඩින් ජනගහනයෙන් 23% ක් ද්විතීයික පාසල්වලට ගොස් හෝ උපාධිය ලබා ඇත. උසස් අධ්‍යාපනය සම්බන්ධයෙන් ගත් කල, කේප් වර්ඩින් පිරිමින්ගෙන් 9% ක් සහ කේප්
වර්ඩීන් කාන්තාවන්ගෙන් 8% ක් උපාධියක් හෝ විශ්ව විද්‍යාලවලට ගොස් ඇත. කේප් වර්ඩ් හි සමස්ත විද්‍යාල අධ්‍යාපන අනුපාතය (එනම්, විද්‍යාල උපාධිධාරීන් සහ උපාධි අපේක්ෂකයින්) දේශීය විද්‍යාල වයසේ ජනගහනයෙන් 24%ක් පමණ වේ.[104] අධ්‍යාපනය සඳහා වූ මුළු වියදම දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් (2010) 5.6% කි. වයස අවුරුදු 25ට වැඩි වැඩිහිටියන්ගේ සාමාන්‍ය පාසල් අධ්‍යාපනය අවුරුදු 12 කි.මෙම ප්‍රවණතා 2017 දී පැවැත්විණි. බටහිර අප්‍රිකාවේ කේප් වර්ඩ් එහි උසස් අධ්‍යාපන ක්‍රමයේ ගුණාත්මක භාවය සහ ඇතුළත් කිරීම සඳහා කැපී පෙනේ. 2017 වන විට, තරුණයින් හතර දෙනෙකුගෙන් එක් අයෙකු විශ්ව විද්‍යාලයට ගිය අතර සිසුන්ගෙන් තුනෙන් එකක් විද්‍යා, තාක්ෂණ, ඉංජිනේරු සහ ගණිත ක්ෂේත්‍ර සඳහා තෝරාගෙන ඇත.[105] 2018 වසරේ සිසුවියන්, මුළු සිසුන්ගෙන් තුනෙන් එකක් වූ නමුත් උපාධිධාරීන්ගෙන් තුනෙන් දෙකක් කාන්තාවන් විය.[105]විද්‍යාව සහ තාක්ෂණය2011 දී, කේප් වර්ඩ් බටහිර අප්‍රිකාවේ අඩුම අනුපාත අතර පර්යේෂණ හා සංවර්ධනය සඳහා එහි දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් 0.07%ක් පමණක් කැප කළේය. හුවමාරු වැඩසටහන් සහ ජාත්‍යන්තර සහයෝගීතා ගිවිසුම් හරහා වැඩි සංචලනය අවධාරණය කරමින් පර්
යේෂණ සහ අධ්‍යයන අංශ ශක්තිමත් කිරීමට උසස් අධ්‍යාපන, විද්‍යා හා සංස්කෘතික අමාත්‍යාංශය සැලසුම් කරයි. මෙම උපාය මාර්ගයේ කොටසක් ලෙස, 2015 සහ 2020 අතර විද්වතුන් 200,000 බලමුලු ගැන්වීමට අපේක්ෂා කරන ඉබෙරෝ-ඇමරිකානු අධ්‍යයන සංචලතා වැඩසටහනට කේප් වර්ඩ් සහභාගී වේ.[106] කේප් වර්ඩ් 2021 දී ගෝලීය නවෝත්පාදන දර්ශකයේ 89 වැනි ස්ථානයට පත් විය.[107]කේප් වර්ඩ් විසින් 2011 දී පර්යේෂකයන් 25ක් ගණන් කරන ලද අතර, ජනගහනය මිලියනයකට 51ක පර්යේෂක ඝනත්වයකි. 2013 දී ලෝක සාමාන්‍යය මිලියනයකට 1,083 ක් විය. 2011 දී පර්යේෂකයන් 25 දෙනාම රාජ්‍ය අංශයේ සේවය කළ අතර තිදෙනෙකුගෙන් එක් අයෙකු කාන්තාවන් (36%). වෛද්‍ය විද්‍යාව හෝ කෘෂිකාර්මික විද්‍යාව යන දෙකෙහිම පර්යේෂණ සිදු නොවීය. පර්යේෂණ හා සංවර්ධන කටයුතුවල නිරත වූ ඉංජිනේරුවන් අට දෙනාගෙන් එක් අයෙක් කාන්තාවක්. ස්වාභාවික විද්‍යාවන්හි සේවය කරන පර්යේෂකයන් පස් දෙනාගෙන් තිදෙනෙක් කාන්තාවන් වූ අතර සමාජ විද්‍යාඥයන් හය දෙනාගෙන් තිදෙනෙක් සහ මානව ශාස්ත්‍ර පර්යේෂකයන් පස් දෙනාගෙන් දෙදෙනෙක් කාන්තාවන් විය.[106]2015 දී රජය ව්‍යාපාර, පර්යේෂණ සහ සංවර්ධනය සඳහා තාක්ෂණ උද්‍යානයක් ඉදිකිරීමේ ව්‍යාපෘතියක් ප්‍ර
කාශයට පත් කළේය. 2020 අග වන විට, දැන් ටෙක්පාර්ක් කැබෝ වර්ඩේ ලෙස නම් කර ඇති ව්‍යාපෘතිය 2022 ජූනි මාසයේදී නිම කිරීමට නියමිතයි. මෙම ව්‍යාපෘතිය අප්‍රිකානු සංවර්ධන බැංකුව සහ කේප් වර්ඩ් රජය යන දෙකම විසින් අරමුදල් සපයනු ලැබේ. කේප් වර්ඩ් මුදල් අමාත්‍ය ඔලාවෝ කොරියා ට අනුව මෙම උත්සාහයේ ඉලක්කය වන්නේ "දේශීය සමාගම් සහ ආරම්භකයින් වඩාත් තරඟකාරී වීමට උපකාර කිරීම සඳහා සාප්පු පිහිටුවීම සඳහා විශාල ජාත්‍යන්තර සමාගම් ආකර්ෂණය කර ගැනීමයි".[108]කේප් වර්ඩ් අන්තර්ජාල පහසුකම ලබාගැනීමේ ඉහළ අනුපාතයක් සහ වර්ධනය වන ජංගම දුරකථන වෙළඳපොළක් ඇත. තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණ යටිතල පහසුකම් වැඩිදියුණු කිරීම සඳහා රජය ආයෝජනය කර ඇති අතර ඩිජිටල් ආර්ථිකයේ සංවර්ධනය ප්රවර්ධනය කිරීම සඳහා මුල පිරීම් ගණනාවක් නිර්මාණය කර ඇත. ඩිජිටල් ආර්ථිකයට රැකියා උත්පාදනය කිරීමට, ආර්ථික වර්ධනය ඉහළ නැංවීමට සහ කේප් වර්ඩ් හි මිනිසුන්ගේ ජීවන තත්ත්වය වැඩිදියුණු කිරීමට හැකියාව ඇත.[109]අපරාධසොරකම් සහ මංකොල්ලකෑම් කේප් වර්ඩ්හි බහුලව දක්නට ලැබේ, විශේෂයෙන්ම වෙළඳපොලවල්, උත්සව සහ සැමරුම් වැනි ජනාකීර්ණ පරිසරයන් තුළය.[110]බ ොහෝ විට මෙම අපරාධවල අපරාධකරු
වන් වීදි ළමුන්ගේ කල්ලි වේ.[110] මිනීමැරුම් සංකේන්ද්‍රණය වී ඇත්තේ ප්‍රායා සහ මින්ඩෙලෝ හි ප්‍රධාන ජනගහන මධ්‍යස්ථානවලය.[110]සංස්කෘතියකේප් වර්ඩියන් යනු ඉතා සංගීත ජනතාවකි; චා දාස් කල්දේරාස් කණ්ඩායම උදාහරණයක්.කේප් වර්ඩේ සංස්කෘතිය අප්‍රිකානු සහ යුරෝපීය මූලද්‍රව්‍ය මිශ්‍රණයකින් සංලක්ෂිත වේ. මෙය එක පැත්තකින් ජීවත් වන සංස්කෘතීන් දෙකක එකතුවක් නොව, 15 වැනි සියවසේ ආරම්භ වූ හුවමාරුවක ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ඇති වූ නව සංස්කෘතියකි.කේප් වර්ඩීන් සමාජ හා සංස්කෘතික රටාවන් අද්විතීයයි.[111] පාපන්දු ක්‍රීඩා සහ පල්ලියේ ක්‍රියාකාරකම් සමාජ අන්තර්ක්‍රියා සහ විනෝදාස්වාදයේ සාමාන්‍ය මූලාශ්‍ර වේ.[111] මිතුරන් හමුවීම සඳහා ප්‍රාසා (නගර චතුරශ්‍රය) වටා සම්ප්‍රදායික ඇවිදීම කේප් වර්ඩ් නගරවල නිතිපතා සිදු කෙරේ.[111]මාධ්‍යඑක්ස්ප්‍රෙසෝ දාස් ඉල්හාස්, ඒ නාසාඕ සහ ජා ඇතුළු කේප් වර්ඩ් හි පුවත්පත්විදුලිය ඇති නගරවල, නාලිකා හතරකින් රූපවාහිනිය ලබා ගත හැකිය; රජය සතු එකක් (RTC – TCV) සහ විදේශිය තුනක්: RTI Cabo Verde පෘතුගීසි පදනම් වූ RTI විසින් 2005 දී දියත් කරන ලදී; 2007 මාර්තු 31 වන දින බ්‍රසීලියානු පදනම් වූ රෙඩ් ර
ෙකෝඩ් විසින් දියත් කරන ලද රෙකෝඩ් කැබෝ වර්ඩ්; සහ 2016 වන විට TV CPLP.[තහවුරු කර නොමැත] Premium නාලිකාවලට Boom TV හි කේප් වර්ඩ් අනුවාද සහ Brazil's Record සතු නාලිකා දෙකක් වන Zap Cabo Verde ඇතුළත් වේ.[112] අනෙකුත් වාරික නාලිකා කේප් වර්ඩ් හි ඇත, විශේෂයෙන් හෝටල් සහ විලා වල බහුලව දක්නට ලැබෙන චන්ද්‍රිකා ජාල නාලිකා, වෙනත් ආකාරයකින් ලබා ගත හැකි වීම සීමිත වුවද. එවැනි එක් නාලිකාවක් වන්නේ RDP África, පෘතුගීසි ගුවන් විදුලි මධ්‍යස්ථානයේ RDP හි අප්‍රිකානු අනුවාදයයි.2023 මුල් භාගය වන විට, කේප් වර්ඩීන් ජනගහනයෙන් 99% ක් පමණ ක්‍රියාකාරී සෙලියුලර් දුරකථනයක් ද, 70% කට අන්තර්ජාලයට ප්‍රවේශය ද, 11% කට ස්ථාවර දුරකථනයක් ද, 2% ක් දේශීය කේබල් ටීවී සඳහා දායක වී සිටිති. 2003 දී කේප් වර්ඩ් සතුව ප්‍රධාන දුරකථන 71,700 ක් තිබූ අතර අමතර සෙලියුලර් දුරකථන 53,300 ක් රට පුරා භාවිතයේ තිබුණි.2004 දී ගුවන්විදුලි මධ්‍යස්ථාන හතක්, ස්වාධීන හයක් සහ රජය සතු එකක් විය. මාධ්‍ය මෙහෙයවනු ලබන්නේ  කේප් වර්ඩීන් පුවත් ඒජන්සිය (ද්විතියිකව Inforpress ලෙස) විසිනි. රටපුරා ගුවන්විදුලි මධ්‍යස්ථානවලට RCV, RCV+, Radio Kriola සහ Radio Nova ආගමික ම
ධ්‍යස්ථානය ඇතුළත් වේ. දේශීය ගුවන්විදුලි මධ්‍යස්ථානවලට කේප් වර්ඩ් හි පළමු ගුවන් විදුලි මධ්‍යස්ථානය වන රේඩියෝ ප්‍රියා ඇතුළත් වේ; Praia FM, ජාතියේ පළමු FM මධ්‍යස්ථානය; Rádio Barlavento, Rádio Clube do Mindelo සහ Radio Morabeza in Mindelo.[තහවුරු කර නොමැත]සංගීතයසිසේරියා එවෝරා, කේප් වර්ඩින් ගායිකාවක්කේප් වර්ඩීන් ජනතාව ඔවුන්ගේ සංගීතමය බව සඳහා ප්‍රසිද්ධය, මින්ඩෙලෝ කානිවල් වැනි ජනප්‍රිය ප්‍රකාශනයන් මගින් හොඳින් ප්‍රකාශ වේ. කේප් වර්ඩ් සංගීතයට "අප්‍රිකානු, පෘතුගීසි සහ බ්‍රසීලියානු බලපෑම්" ඇතුළත් වේ.[113] morna ට පසු වඩාත් ජනප්‍රිය සංගීත ප්‍රභේදය වන්නේ coladeira වන අතර පසුව funaná සහ batuque සංගීතය වේ. සිසේරියා එවෝරා ලොව හොඳම කේප් වර්ඩීන් ගායිකාව වූ අතර, ඇය "පාවහන් නොමැති කාන්තාව" ලෙස හැඳින්වේ, මන්ද ඇය වේදිකාවේ පාවහන් නොමැතිව රඟ දැක්වීමට කැමති විය. "මෝර්නා රජු" ලෙසින් හඳුන්වනු ලැබූ ඇගේ මාමා වන බනාට ප්‍රතිවිරුද්ධව ඇයව "මෝර්නා රැජින" ලෙසද හඳුන්වන ලදී.[114] සිසේරියා එවෝරා හි ජාත්‍යන්තර සාර්ථකත්වය නිසා අනෙකුත් කේප් වර්ඩීන් කලාකරුවන් හෝ පෘතුගාලයේ උපන් කේප් වර්ඩීන් ගෙන් පැවත එන්නන් සංගීත
වෙළඳපොලේ වැඩි ඉඩක් ලබා ගැනීමට සමත් විය. මෙයට උදාහරණ ලෙස ගායක ගායිකාවන් වන සාරා තවරෙස්, ලුරා සහ මයිරා ඇන්ඩ්‍රේඩ් දැක්විය හැක.කේප් වර්ඩ් හි සම්ප්‍රදායික සංගීතයේ තවත් විශිෂ්ට ප්‍රකාශකයෙක් වූයේ ට්‍රැවාඩින්හා ලෙසින් වඩාත් ප්‍රකට ඇන්ටෝනියෝ විසෙන්ටේ ලෝප්ස් සහ 2004 දී මිය ගිය ඉල්ඩෝ ලෝබෝ ය. ප්‍රියා නගර මධ්‍යයේ පිහිටි සංස්කෘතික මන්දිරය ඉල්ඩෝ ලෝබෝ සංස්කෘතික මන්දිරය ලෙස හැඳින්වේ. ගෞරවය.ජාත්‍යන්තර සංගීත ක්ෂේත්‍රයේ විශිෂ්ටත්වය දැක්වූ කේප් වර්ඩීන් දෙමාපියන්ට දාව උපන් ප්‍රසිද්ධ කලාකරුවන් ද සිටිති. මෙම කලාකරුවන් අතර ජෑස් පියානෝ වාදකයෙකු වන හෝරස් සිල්වර්, ඩියුක් එලිංටන්ගේ සැක්සෝෆෝන වාදක පෝල් ගොන්සාල්වෙස්, ටියෝෆිලෝ චාන්ත්‍රේ, පෝල් පේනා, තවරෙස් සහෝදරයන් සහ ගායක ලුරා වේ.නැටුම්කේප් වර්ඩින් සාම්ප්‍රදායික නර්තනය බටහිර සහ මධ්‍යම අප්‍රිකානු බලපෑම් මිශ්‍ර වූවකි. කේප් වර්ඩ් හි වඩාත් ජනප්‍රිය නර්තන විලාසය "ෆුනානා" ලෙස හැඳින්වේ, එය සන්තියාගෝ දූපතේ ආරම්භ වූ අතර වේගවත් උකුල් චලනයන් සහ සජීවී රිද්මයක් සමඟ යුගල වශයෙන් නටනු ලැබේ. තවත් ජනප්‍රිය නර්තන විලාසයක් වන්නේ "කොලඩේරා" යනු සාඕ විසෙන්ටේ දූපතේ ආරම්භ වූ
මන්දගාමී නර්තන විලාසයකි. "බටුක්" යනු සන්තියාගෝ දූපතේ ආරම්භ වූ තවත් සාම්ප්‍රදායික කේප් වර්ඩින් නැටුම් විලාසයක් වන අතර එය බොහෝ උකුල් චලනයන් සහ බෙර වාදනය ඇතුළත් වේ. "මෝර්නා" යනු තවත් ජනප්‍රිය කේප් වර්ඩීන් නර්තන විලාසයක් වන අතර එය බෝවා විස්ටා දූපතේ ආරම්භ වූ අතර ශෝකජනක තනුවක් සහිත මන්දගාමී වේගයක් ඇත. සූක් සහ කිසොම්බා වෙනත් රටවල ආරම්භ වූ කේප් වර්ඩ් හි නව ජනප්‍රිය නර්තන විලාසයකි.සාහිත්‍යප්‍රියා හි ෆන්ඩසාඕ අමිල්කාර් කබ්රාල්කේප් වර්ඩීන් සාහිත්‍යය ලුසොෆෝන් අප්‍රිකාවේ පොහොසත්ම එකකි. ප්‍රසිද්ධ කවියන් අතර පෝලිනෝ වීරා, මැනුවෙල් ද නෝවාස්, සර්ජියෝ ෆ්රූසෝනි, යුජිනියෝ ටවාරෙස් සහ බී. ලෙසා ඇතුළත් වන අතර, ප්‍රසිද්ධ කතුවරුන් අතර බල්ටසාර් ලෝපෙස් ද සිල්වා, ඇන්ටෝනියෝ ඕරෙලියෝ ගොන්සාල්වෙස්, මැනුවෙල් ලෝප්ස්, ඔර්ලන්ඩා අමරිලිස්, හෙන්රියරඹේ, හෙන්රිකයෝ ඩෙයිරම්බේ රා, ආචාර්ය අසගුවා, සහ ජර්මානෝ අල්මේදා.[තහවුරු කර නොමැත] කබෝ වර්ඩේ හි කාන්තාවක් විසින් ලියන ලද පළමු නවකතාව ඩිනා සලූස්ටියෝ විසින් ලියන ලද "ඒ ලූකා ඩි සෙරානෝ" ය; එහි පරිවර්තනය, The Madwoman of Serrano (රොනෝ හි පිස්සු කාන්තාව) ලෙස, ඕනෑම Cකබෝ වර්ඩේ නව
කතාවක් ඉංග්‍රීසි භාෂාවට පරිවර්තනය කරන ලද පළමු පරිවර්තනය විය.[115][116]සිනමාව12 වැනි අප්‍රිකා චිත්‍රපට ඇකඩමි සම්මාන උළෙලේදී නම් කරන ලද 2015 විශේෂාංග වාර්තා චිත්‍රපටිය ටිචින්දාස්හි කානිවල් සහ සාඕ විසෙන්ටේ දූපත නිරූපණය කෙරේ.ආහාර පිසීමකැචුපා, සාමාන්‍ය කේප් වර්ඩින් කෑමක්කේප් වර්ඩ් ආහාරය බොහෝ විට මාළු සහ බඩ ඉරිඟු සහ සහල් වැනි ප්‍රධාන ආහාර මත පදනම් වේ. අවුරුද්දේ වැඩි කාලයක් ලබා ගත හැකි එළවළු වන්නේ අර්තාපල්, ළූණු, තක්කාලි, මඤ්ඤොක්කා, ගෝවා, ගෝවා සහ වියළි බෝංචි ය. කෙසෙල් සහ ගස්ලබු වැනි පලතුරු වසර පුරා ලබා ගත හැකි අතර, අඹ සහ අලිගැටපේර වැනි අනෙකුත් පලතුරු සෘතුමය වේ.[111]කේප් වර්ඩ් හි සේවය කරන ජනප්‍රිය කෑමක් වන්නේ කැචුපා, ඉරිඟු (හෝමිනි), බෝංචි සහ මාළු හෝ මස් සෙමින් පිසින ලද ඉස්ටුවකි. සාමාන්‍ය ආහාර රුචිය වන්නේ පැස්ටල්, මාළු හෝ මස් වලින් පුරවාගත් පේස්ට්‍රි කවචයක් වන අතර එය පසුව බදියි.[111]ක්‍රීඩාප්‍රියා හි එස්ටැඩියෝ නැෂනල් ඩි කබෝ වර්ඩ්රටේ වඩාත්ම සාර්ථක ක්‍රීඩා කණ්ඩායම වන්නේ කේප් වර්ඩ් ජාතික පැසිපන්දු කණ්ඩායම වන අතර එය 2007 FIBA අප්‍රිකානු ශූරතාවලියේ ලෝකඩ පදක්ක
ම දිනා ගත්තේ ඊජිප්තුව පරාජය කිරීමෙන් පසුවය. ස්පාඤ්ඤයේ රියල් මැඩ්රිඩ් කණ්ඩායමට ක්‍රීඩා කරන වෝල්ටර් ටවාරෙස් එරට වඩාත් ප්‍රසිද්ධ ක්‍රීඩකයා වේ.කේප් වර්ඩ් තරංග යාත්‍රා කිරීම[117] (wave sailing - වින්ඩ්සර්ෆිං වර්ගයකි) සහ සරුංගල් බෝඩිං සඳහා ප්‍රසිද්ධය.[118] හවායි සහ 2009 PWA Wave World Champion වන ජෝෂ් අංගුලෝ, මෙම දූපත් සමූහය සුළං සර්ෆින් ගමනාන්තයක් ලෙස ප්‍රවර්ධනය කිරීමට බොහෝ දේ කර ඇත.[117] දේශීය Kite Surfing ක්‍රීඩකයෙකු වන මිටු මොන්ටේරෝ 2008 Kite Surfing ලෝක ශූරයා විය.[තහවුරු කර නොමැත]ටූබාරෙස් අසුයිස් (Blue Sharks) යන අන්වර්ථ නාමයෙන් හඳුන්වන කේප් වර්ඩ් ජාතික පාපන්දු කණ්ඩායම කේප් වර්ඩ් හි ජාතික කණ්ඩායම වන අතර කේප් වර්ඩ් පාපන්දු සම්මේලනය මගින් පාලනය වේ. කණ්ඩායම 2013, 2015, සහ 2021 දී අප්‍රිකානු ජාතීන් කුසලාන තුනකට ක්‍රීඩා කර ඇත.[119]රට 1996 සිට සෑම ගිම්හාන ඔලිම්පික් උළෙලකටම තරඟ කර ඇත. 2016 දී, පැරාලිම්පික් ක්‍රීඩා උළෙලේ දී පදක්කමක් දිනූ පළමු කේප් වර්ඩීන් ක්‍රීඩකයා බවට ග්‍රේසිලිනෝ බාර්බෝසා පත් විය.[120]ප්‍රවාහනයවරායසැන්ටෝ ඇන්ටාවෝ හි පෝටෝ නෝවෝ වරායජාත්‍යන්තර වරායන් හත
රක් ඇත: මින්ඩෙලෝ, ප්‍රියා, පැල්මේරා සහ සල් රී. සාඕ විසෙන්ටේ හි මින්ඩෙලෝ යනු කෲස් නැව් සඳහා ප්‍රධාන වරාය වන අතර සැන්ටෝ ඇන්ටෝ වෙත යාත්‍රා සේවය සඳහා වන පර්යන්තයයි. සන්තියාගෝ හි ප්‍රියා වෙනත් දූපත් වෙත දේශීය තොටුපළ සේවා සඳහා ප්‍රධාන මධ්‍යස්ථානය වේ. පැල්මේරා ඔන් සල් දිවයිනේ ප්‍රධාන ගුවන් තොටුපළ වන අමිල්කාර් කබ්රාල් ජාත්‍යන්තර ගුවන්තොටුපළ සඳහා ඉන්ධන සපයන අතර දිවයිනේ සිදුවන හෝටල් ඉදිකිරීම් සඳහා වැදගත් වේ. පොන්ටා ඩෝ සොල් හි ගුවන් පථය වසා දැමීමෙන් පසු දිවයිනෙන් නිෂ්පාදන ආනයනය සහ අපනයනය මෙන්ම මගී ගමනාගමනය සඳහා ඇති එකම මූලාශ්‍රය සැන්ටෝ ඇන්ටෝ හි පෝටෝ නෝවෝ වේ.කුඩා වරායන් ඇත, අත්‍යවශ්‍යයෙන්ම සාඕ නිකොලෝ හි ටරාෆල්හි තනි ජැටි, බෝවා විස්ටා හි සල් රේ, මායෝ හි විලා දෝ මායෝ (පෝර්ටෝ ඉන්ග්ලස්), ෆෝගෝ හි සාඕ ෆිලිපේ සහ බ්‍රාවා හි ෆර්නා. මේවා භාණ්ඩ ප්‍රවාහනය සහ මගීන් රැගෙන යන අන්තර්-දිවයින යාත්‍රා සේවා සඳහා පර්යන්ත ලෙස ක්‍රියා කරයි. මසුන් ඇල්ලීම සහ කිමිදීම යන බෝට්ටු දෙකම භාවිතා කරන සැල්හි සැන්ටා මරියා හි තොටුපළ පුනරුත්ථාපනය කර ඇත.ගුවන්තොටුපලබෝවා විස්ටා දිවයිනේ ඇරිස්ටයිඩ් පෙරේරා ජාත්‍යන්තර ගුවන් තොට
ුපළ2014 වන විට - ජාත්‍යන්තර ගුවන් තොටුපල හතරක් සහ අභ්‍යන්තර ගුවන් තොටුපල හතක් ක්‍රියාත්මක විය. තවත් දෙකක් ක්‍රියාත්මක නොවූ අතර එකක් බ්‍රාවා මත සහ අනෙක සැන්ටෝ ඇන්ටෝ හි ආරක්ෂක හේතූන් මත වසා ඇත.එහි භූගෝලීය පිහිටීම හේතුවෙන්, කේප් වර්ඩ් බොහෝ විට අත්ලාන්තික් සාගරයේ ගුවන් යානා මගින් පියාසර කරනු ලැබේ. එය යුරෝපයේ සිට දකුණු ඇමරිකාව දක්වා සම්ප්‍රදායික ගුවන් ගමනාගමන මාර්ගයේ කොටසකි, එය දකුණු පෘතුගාලයේ සිට කැනරි දූපත් සහ කේප් වර්ඩ් හරහා උතුරු බ්‍රසීලය දක්වා ගමන් කරයි.ජාත්‍යන්තර ගුවන් තොටුපලඅමිල්කාර් කබ්රාල් ජාත්‍යන්තර ගුවන්තොටුපළ, සල් දූපතනෙල්සන් මැන්ඩෙලා ජාත්‍යන්තර ගුවන්තොටුපළ, සන්තියාගෝ දූපතඇරිස්ටයිඩ් පෙරේරා ජාත්යන්තර ගුවන් තොටුපළ, බෝවා විස්ටා දූපතසිසේරියා එවෝරා ගුවන් තොටුපළ, සාඕ විසෙන්ටේ දූපතගුවන් ඩ්‍රෝන යානා2021 දී දූපත් අතර ඖෂධ බෙදා හැරීම වැනි කාර්යයන් සඳහා කිලෝග්‍රෑම් 5 ක් දක්වා ගෙන යා හැකි කුඩා මිනිසුන් රහිත පියාසර ඩ්‍රෝන යානා පර්යේෂණාත්මකව භාවිතා කරන ලදී.[121]යොමු කිරීම්↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 "Constituição da República de Cabo Verde" (PDF). ICRC databa
ses on international humanitarian law. Article 9. 12 March 2017 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත (PDF). සම්ප්‍රවේශය 11 March 2017.↑ "INE APRESENTA OS RESULTADOS DEFINITIVOS DO V RECENSEAMENTO GERAL DA POPULAÇÃO E HABITAÇÃO (RGPH-2021)". Instituto Nacional de Estatística - INE. 4 April 2022. සම්ප්‍රවේශය 26 August 2018.↑ John Kerry (8 July 2014). "On the Occasion of the Republic of Cabo Verde's National Day". U.S. Department of State. 21 January 2017 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 11 July 2014. On behalf of President Obama and the people of the United States, I send best wishes to Cabo Verdeans as you celebrate 39 years of independence on July 5.↑ Amorim Neto, Octávio; Costa Lobo, Marina (2010). "Between Constitutional Diffusion and Local Politics: Semi-Presidentialism in Portuguese-Speaking Countries". SSRN 1644026.↑ "Population, total - Cabo Verde". World Bank. 31 March 2019 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 17 November 2