LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
ForecastingOther topicsShear wave splittingAdams–Williamson equationFlinn–Engdahl regionsEarthquake engineeringSeismiteSeismologyEarth Sciences PortalCategoryRelated topicsvteපෘථිවි කබොල සෙලවීම භූචලන නම්වේ. ප්‍රභල  භූචලනයන්, භූමිකම්පා නමින් හැඳින්වේ. භූමිකම්පාවක ස්වභාවයභූ කම්පනයක් හේතුවෙන් ඇති වු භූ විභේදනයක්.භෞතික පරිසරයේ වෙනස්කම් නැතහොත් පෘථිවි අභ්‍යන්තරයේ ක්‍රියාකාරීත්වය හේතුවෙන් භූමිපාවක් ඇතිවෙයි. භූමිකම්පාවක් යනු,පෘථිවිය  මතුපිට ඇති චලනයක් නැතහොත්පෘථිවි පෘෂ්ඨයේ පාෂාණ ස්තරවල සෙලවීමක් මගින් භූමිකම්පාවක් ඇති වෙයි.පාථිවිඅභ්‍යන්තරය සකස්වී ඇත්තේ ස්තර කීපයකිනි.පෘථිවිය මතුපිට කලාපය පාථිවි කබොල හෙවත් ශිලා ගෝලය ලෙස හඳුන්වයි.මෙම කලාපය එකිනෙක යා කළ හැකි පාෂාණ තැටි හෙවත් භූ තැටි වලින් නිර්මාණය වී ඇත.මෙම කලාපයට යටින් පිහිටා ඇත්තේ ප්‍රාවරණය නැමති කලාපයයි.මෙම ප්‍රාවරණ කලාපය මතුපිට අති විශාල ලවණ සාගරයක් නිර්මාණය වී ඇත.‍මෙම කලාපය මත ඊට ඉහලින් ඇති පෘථිවි කබොලේ පාෂාණ තැටි පාවෙමින් පවති.සාමාන්‍යයෙන් වර්ෂයකට සෙන්ටිමීටර් කීපයක් මෙම පාෂාණ තැටි විවිධාකාර දිශාවල‍ට පාවෙමින් පවති
.මෙලෙස පාවෙමින් පවතින පාෂාණ තැටි දෙකක් එකිනෙක ගැටීමේදී ඇතිවන ශක්තිය භූමිකම්පාවක් ලෙස හඳුන්වයි.සාමාන්‍යයෙන් පාෂාණ තැටි මායිම්වලදී නිතර ගැටීම් ඇතිවන හෙයින් තැටි මායිම් ආශ්‍රිතව ප්‍රබල භූමිකම්පා සිදුවෙයි.භූමිකම්පාවකදි තැටි ගැටීම සිදුවන්නේ මතුපිට සිට කිලෝමීටර් 15-20 පමණ අභ්‍යන්තරයකදීය.නමුත් සමහර ප්‍රදේශවල කිලෝමිටර් 100-200 පමණ අභ්‍යන්තරයේදී ද තැටි ගැටීම සිදුවෙයි. මෙම තැටි ගැටිම සිදුවන ස්ථානය නාභිය හෙවත් කේන්ද්‍රය(Focus)ලෙස හඳුන්වයි.කේන්ද්‍රයට ඉහලින් සිරස්ව භූ තලය මත ඇති ස්ථානය අපි කේන්ද්‍රය හෙවත් අපි නාභිය (Epicenter) ලෙස හඳුන්වයි. භූමිකම්පාවකදී P,S,හා Lවශයෙන් තරංග වර්ග තුනක් නිර්මාණය වෙයි.මුලින්ම තැටි ගැටීමත් සමග කේන්ද්‍ර‍යේ සිට P ෙහවත් ප්‍රාථමික තරංග ආරම්භ වෙයි.මෙය වේගවත්ම භූමිකම්පා තරංගය වෙයි.මෙහි වේගය තත්පරයට කිලෝමීටර් 8-9ක් පමණ වෙයි.මෙම තරංග ඕනෑම ඝන,ද්‍රවහෝ වායු ස්තරයක් ඔස්සේ ඉහළට ගමන් කරයි.P තරංගයP තරංගය ආරම්භ වී ස්වල්ප වේලාවකින් කේන්ද්‍රයේ සිට S හෙවත් ද්විතියික තරංගය ආරම්භ වෙයි.මෙම තරංග ප්‍රාථමික තරංගවලට වඩා වේගයෙන් අඩුවෙයි.එනම් තත්පරයකට කිලෝමීටර් 4-5ක් පමණ වේගයෙන් ගමන් කරයි.න
මුත් මේවා ගමන් කළ හැක්කේ ඝන ස්තර ඔස්සේ පමණි.යම් හෙයකින් ද්‍රව හෝ වායු ස්තර ඔස්සේ ගමක් කළහොත් S තරංගයන් පරාවර්තනය වෙයි.මෙම ද්විතියික තරංග තදින් අදින ලද කඹයක් දෙපසට සොලවන ආකාරයකටපාෂාණ ස්තර අතරින් ගමන් කරයි.S තරංගයමෙලෙස නිර්මාණය වූ P හා S යන තරංග දෙකම පෘථිවි අභ්‍යන්තරයේ ක්‍රියාත්මක වෙයි.මෙම භූ කම්පන තරංග අපි නාබිය හා අවට ස්ථානවලින් භූ තලය මතට ලඟාවෙයි.පසුව එම තරංග අපි නාභිය වටා වෘත්තාකාරව කිලෝමීටර් ගණනාවක් දුරට ගමන් කරයි.කිසියම් නිෂ්චල ජලාශයකට ගලක් දැමූවිට එහි වෘත්තාකාර තරංග නිර්මාණය වන ආකාරයට දිගු තරංගයන් අපි නාභියේ සිට අවට ප්‍රදේශවලට ගමන් කරයි.මේ ආකාරයට භූ තලය මතට ළඟා වූ තරංග L හෙවත් දිගු තරංග ලෙස හඳුන්වයි.මේවා සාගර රළ ගමන් කරන ආකාරයට භූ තලය මත ගමන් කරයි.එවිට පෘථිවි භූ තලය මත ඇති සියලු ගොඩනැඟිලි හා ව්‍යුහයන් දෙපසට සෙලවී විනාශ වී යයි.මෙහිදි විශේෂයෙන්ම දිගු තරංගවල බලපෑම අපි කේන්ද්‍රය ආශ්‍රිත කළාපයේ බහුලව සිදුවෙයි. එබැවින් එම කළාපයේ සිදුවන බලපෑම අතිමහත්ය.L තරංගයස්වාභාවිකව ඇතිවන භූ කම්පනභූ කම්පන වර්ගබොහෝ ස්වාභාවිකව ඇති වන භූ කම්පන පෘථිවියේ භෞමික ස්වභාවය හා සම්බන්ධය ඒවා භෞ
මික භූ කම්පන ලෙස හැඳින්වේ. පෘථිවි ශිලා තැනී ඇත්තේ ගෝලීය භූ තැටි කිහිපයකිනි. පෘථිවි ප්‍රාවරණයේ හා හරයේ අඛණ්ඩ තාප විමෝචනයට ඉඩ සැලසීමට සෙමෙන් එහෙත් අඛණ්ඩව එම තැටිවල චලනයන් සිදුවේ. භූගෝලීය කාල පරිමාණයන්වලදී පෘථිවියේ ගිනිකඳු පිපිරවීමට තාපය හේතු වේ. එබැවින් තැටි සෙමින් එහෙත් ස්ථිරව චලනය වේ. තැටි එකිනෙක පසු කරමින් චලනය වන විට තැටි මායිම් අගුල් වැටේ. එහිදී ඝර්ෂණ ආතතිය ඇති වේ. ප්‍රාදේශීය ශක්තිය නම් වූ තීරණාත්මක අගය ඉක්මවා ඝර්ෂණ ආතතිය ඇති විට ක්ෂණික කඩාවැටීම් සිදු වේ. ඇණහිටීම් සහිත භූ තැටි මායිම් ව්‍යාජ තැනිතලාව නම් වේ. ප්‍රත්‍යස්ථ ඇදීම්, සෙස්මික් තරංග විකිරණ හා ව්‍යාජ මතුපිට ඝර්ෂණ තාපය මෙන්ම කඳු පිපිරවීම්වල බලපෑමෙන්,ව්‍යාජ තැටි ඇණහිටීම්වලදීත් පෘථිවි කබොල්ලේ භයංකර විධාරණය සමග ශක්තිය නිදහස් වේ. බොහෝ භූ කම්පනවලින් නිකුත්වෙන ශක්තිය භූකම්පන භග්නය පණ ගැන්වීමට හෝ ඝර්ෂණ තාපය ලෙසට යොදා ගැනේ. එබැවින් භූ කම්පන පෘථිවිය සතු ප්‍රත්‍යජස්ථ විභව ශක්තිය අඩු කරමින් එහි උෂ්ණත්වය වැඩි කරයි. පෘථිවි ගැඹුරු අභ්‍යන්තරයේ සන්නයන හා සන්වාහී තාප ගලායෑම් සමග සැසඳීමේදී මෙවා නොගිණිය හැකිය. ඉහත ක්‍රියාදාමය ඇදීම හා ආතතිය ක්‍රමය
ෙන් වැඩි කරන අතර ප්‍රත්‍යස්ථ පොළව පැලීම් වාදයට අනුව හදිසි භූ කම්පන ඇණහිටීම් ඇති වේ. ගණන් බලා ඇති අන්දමට භූ කම්පනයේ මුළු ශක්තියෙන් 10% ක් සෙස්මික් ශක්තිය ලෙස විකිරණය වේ.භෞමික භූ කම්පනවලින් බහුතරය 10 km නොඉක්මවන ගැඹුරකින් ඇති වේ. පැරණි හා ශීත සමුද්‍ර කබොල්ල වෙනත් භූ තැටියක් තුළට ගිලා බසින මැඩ පැවැත්වීම් කලාප තුළදී ගැඹුරු නාභි ගත භූ කම්පන 700km දක්වා වැඩි ගැඹුරකට ඇතිවිය හැකිය. මෙම සෙස්මිකව සක්‍රීය මැඩ පැවැත්වීම් කලාප Wadati-Benioff කලාප ලෙස හැඳින්වේ. මැඩ පැවැත්වීම් ශිලා ගෝලය බංගුර නොවන ඉහළ උෂ්ණත්ව හා පීඩන සහිත ගැඹුරකදී මෙවැනි භූ කම්පන ඇති වේ. ඛණ්ඨක ව්‍යුහයක් වෙත කලා ආන්තරණය සිදුවන olivine ඛනිජ මගින් ඇතිවන කඩතොලු ගැඹුරේ සිදුවන භූ කම්පන සඳහා ගැලපෙන යාන්ත්‍රණයකි.ගිනිකඳු කලාපවලදී බොහෝ විට භූ කම්පන ඇති වන අතර ඒවා භෞමික කඩතොලුවලින් හා ගිනිකඳුවල මැග්මා චලන වලින් ඇති වේ. එවැනි භූ කම්පන ගිනිකඳු විධාරණයේ පූර්ව අනතුරු ඇඟවීම් ලෙස සැලකිය හැකිය.භූ කම්පන කුණාටුවකදී භූමි කම්පා ශ්‍රේණියක් ඇතැම් විට ඇති වේ. එහිදී කඩතොලු සමූහයක් ඇති වේ. සෑම එකක්ම ආරම්භ වන්නේ සෙලවීම් හෝ පෙර වූ කම්පනවල ආතති යලි පැතිර වීම ම
ගිනි. පසු කම්පනවලට සමාන වුවද කඩතොලු බද්ධ කාණ්ඩවලින් සිදුවේ. මෙවැනි කුණාටු වසර ගණනකට වරක් ඇති වන අතර පෙර ඒවා මෙන්ම පසුව ඇතිවන කම්පන ද හානිකර වේ. 20 වැනි ශත වර්ෂයේදී තුර්කියේදී උතුරු ඇනටෝලියානු පැලිමේදී භූ කම්පන දුසිමක් පමණ මේ ආකාරයට දැක ගත හැකිවේ. 1811 – 1812 අතර දී නව මැග්ඩ්රි ට් හිදී විශාල භූ කම්පන දුසිම් භාගයක් පමණ ඇති විය. මැද පෙර දිග හා මොජාවූ කාන්තාරයේ පැරණි විෂම භූ කම්පන පොකුරු ලෙස ඒවා ඇතිවේ.භූමිකම්පාවක ප්‍රබලතාවය මැනීමභුමිකම්පා මානයමේ සඳහා යොදා ගන්නා උපකරණය වන්නේ භුමිකම්පා මානයයි.(Sesimograph).භූමිකම්පාවක ආරම්භයේ සිට අවසානය දක්වා නිර්මාණයවන කම්පන තරංග මෙහි වාර්තා වේ. මෙය රූපසටහනින් දැක්වෙන ආකාරයට භ්‍රමණයවන බෙරයකින් හා නොසෙල්වෙන ආලෝක ධාරාවකින් සකස් වී ඇත. භූමිකම්පාවක් ඇතිවෙන විට මෙහි බෙරය භ්‍රමණය වන අතර එවිට ආධාරකයක් ආශ්‍රයෙන් පවතින නොසෙල්වන ආලෝක ප්‍රභවයේ ධාරාව භ්‍රමණයවන බෙරයේ ඇති ප්‍රස්තාර කඩදාසිය මත පතිත වෙයි.ප්‍රස්තාර කඩදාසිය ආශ්‍රයෙන් භූමිකම්පාවේ ප්‍රබලතාවය සොයා ගතහැක.ප්‍රබලත්වය රිච්ටර් පරිමාණය හෝ මර්සෙල්ලි පරිමාණය ආශ්‍රයෙන් දැක්විය හැකිය.මෙම පරිමාණ දෙවර්ගය කැල
ිෆෝනියාවේ භූ කම්පන විද්‍යාඟයෙකු වු චාල්ස් රිච්ටර් විසින් සොයා ගන්නා ලදි.වර්තමානයේ බහුලව යොදා ගනු ලබන්නේ රිච්ටර් පරිමාණය වන අතර ප්‍රබල භූමිකම්පාවල ප්‍රබලතාවය ඒකක 7-8 පමණ වේ.භූමිකම්පාවක ප්‍රතිඵලපෘථිවියේ පාෂාණ තැටි මායිම් ආශ්‍රිතව ප්‍රබල භුමිකම්පා නිර්මාණය වෙයි.මෙහිදී ප්‍රධාන   වශයෙන්ම‍ ෙමක්සිකෝව,පීරූ,චිලී,ජපානය,ඉරානය,චීනය,ඇ‍ෆ්ගනිස්ථානය අශ්‍රිතව ප්‍රබල භූමිකම්පා ඇතිවෙයි.මෙවැනි භූමිකම්පා හේතුවෙන් විවිධ ප්‍රතිඵල ඇතිවේ.භූ චලන හා ඉරිතැලිම්භූමියේ ඇති වන චලනයන් හා ඉරිතැලීම්, භූමිකම්පාවක ප්‍රධාන ලක්ෂණ වේ. එයින් විය හැකි බලපෑම භූමිකම්පාවේ ප්‍රබලතාව, භූ සංඥාව ආරම්භ වු ස්ථානය සිට ඇති දුර, පසේ ස්වභාවය යන කරුණු  මත පදනම් වේ. පොළවේ ඇති වන චලනයන් මැනීමට උපකරණ භාවිතා කරයි. එය ඇතිවන වේගය අනුව තීරණය වේ. භූ චලනයක ඇති වේගය අඩු වුවත් ඉන් සිදුවන ව්‍යවසන තත්ත්වය මත භූ කම්පනයේ ප්‍රබලත්ව තීරණය කෙරේ. තවද පොළොව ගර්භය තුළ සිට එන කම්පන රැලි , තද පසේ සිට බුරුල් පස දක්වා ගමන් කිරීමද සිදුවේ.පොළොවේ ඉරි තැලීම් සිදු වන්නේ භූ චලනය සිදු වු ස්ථානයේ සිට කුඩා දුර ප්‍රමාණයකය. මෙය ඉංජිනේරු කර්මාන්තවලට
බලපෑම් ඇති කරයි. වේලි(Dams), පාලම් හා න්‍යෂ්ටික බලාගාර තැනීමේදි, භූ චලන කලාප වලින් තොර ප්‍රදේශ තෝරා ගැනීම වැදගත් වේ.මිනිස් ජීවිත විනාශ වීමභූ කම්පනයකින් විනාශයට පත්ව ඇති දෙමහල් ගොඩනැගිල්ලක්.නාය යෑමකට ලක්ව ඇති උස් බිමක්.භූ කම්පනයකින් විනාශයට පත්ව ඇති ප්‍රදේශයක්.භූමිකම්පාවක ප්‍රධානම ප්‍රතිඵලය වන්නේ විවිධ අනතුරු හේතුවෙන්  විශාල පිරිසක් මිය යාමයි.භූමිය චලනය වීම හේතුවෙන් ගොඩනැඟිලි හා ව්‍යුහයන් විනාශ වී වාසය කළ පුද්ගලයන් සුන්බුන්වලට යටවී මිය යාම කැපී පෙනෙන ලක්ෂණයකි. විශේෂයෙන් ලෝකයේ ප්‍රධාන නගරවන ටෝකියෝ, නගෝයා, මෙක්සිකෝසිටි, ලෝස් ඇන්ජලිස් හි භූමිකම්පා හේතු‍වෙන් විහාල පිරිසක් මිය යාම උදාහරණ වේ.භූමිකම්පාවලින් අනතුරු අවම කිරීමට මෙවැනි නගරවල හාඩ්බෝඩ්,කළුවීදුරු යොදා ගොඩනැඟිලි ඉතා ශක්තිමත්ව තනනු ලැබේ.ගිනි ගැනීම්  ඇතිවිම‍බොහෝ ප්‍රබල භූමිකම්පාවලදි විශාල වශයෙන් ගිනි ගැනීම් ඇතිවෙයි.විදුලිය කාන්ඳුවීම,ගෑස් නළ හා තෙල් නළ පිපිරීයාම ඊට හේතුවයි.යටිතල පහසුකම් විනාශ වීමවිශේෂයෙන් දුරකතන මාර්ග,විදුලි මාර්ග,දුම්රිය හා මහාමාර්ග විනාශ වෙයි.භූමිකම්පාවලදී ‍බොහෝ මාර්ග පැලීයාම ස
ිදුවෙයි.එක්සත්ජනපදය හා ජපානය වැනි රටවල අහස් පාරවල් (පියාසර මාර්ග)විනාශ වීම ද සිදුවිය.ජපානයේ කොබේ භූමිකම්පාව ඊට උදාහරණ සපයයි.දුම්රිය මාර්ග වක්‍රවීම,කැඩීයාම,පාලම් කැඩීයාමෙන් අනතුරු සිදුවේ.භූමිය විභේද වීමප්‍රබල භූමිකම්පාවලදී භූමිය විභේද වීම සිදුවේ.කිලෝමීටර් සිය ගණනක් දිග වි‍භේදයන් නිර්මානය වන අතර භූමිය උක්ෂිප්තවීම හා ගිලා බැසීම සිදුවෙයි.මෑතකාලයේ ප්‍රබල භූමිකම්පා ඇති වූ ඉරානය,මෙක්සිකෝව,තුර්කිය ආදි රටවල විශාල ප්‍රදේශ ගිලා බැසීම් හා උක්ෂිප්ත නිර්මාණය වී ගොඩනැඟිලි,නිවාස,මාර්ග ගිලා බැසීමට ලක් වී ඇත.නාය යෑම් ඇතිවීමකඳුකර ප්‍රදේශවල ඇතිවන භූමිකම්පාවලදී ඉහළ පාෂාණ ස්තර පහලට කඩා වැටීමෙන් නාය යෑම් බහුලව සිදුවේ.එවැනි අවස්ථාවල විශාල ගල් පර්වත හා පාෂාණ ස්තරවලට යටවීමෙන් මිනිසුන් ජීවිත‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍ක‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍්‍ෂයට පත්වෙති.සමහර අවස්ථාවලදී කඳු මුදුන් අශ්‍රිතව ඇතිවන වි‍‍භේද හේතුවෙන් ද නාය යෑම් ඇතිවෙයි.බිහිසුණු සාගර රළ නිර්මාණය වීමවෙරළාසන්න කළාපවල හා සාගරික කළාප ආශ්‍රිතව භූමිකම්පා ඇතිවන විට ඉතා ප්‍රචණඩ වු සාගර රළ නිර්මාණය වෙයි.ඉතා වේගයෙන් ගමන් ක
රන හා උසට නිර්මාණයවන මෙවැනි තරංග සුනාමි(Tsunami) තරංග ලෙස හඳුන්වයි.මේවා පැයට කිලෝමීටර් 400ක පමණ වේගයෙන් ගමන් කරන අතර මීටර් 20-30ක් පමණ උසට විහිදෙයි.මෙවැනි ප්‍රචණ්ඩ රළ ජපානය,හවායි,පිලිපීනය,චිලී ආදී ප්‍රදේශවල නිතර ඇතිවේ.2004 දෙසැම්බර් 26 වන දින ඇති වූ සුනාමි තත්ත්වය මිට කදිම නිදසුනකි.මෙම ප්‍රචණ්ඩ රළ හේතුවෙන් වෙරළබඩ ප්‍රදේශ යටවීම,ඛාදනය ප්‍රබලවීම,ධීවර නාවික කටයුතු,වරාය හා ජැටි,ප්‍රදිපාගාර ගොඩනැඟිලි,මිනිස් ජීවිත ‍විනාශවීම ආදි ආපදා සිදු වෙයි.ශ්‍රී ලංකාව හා භූමිකම්පාභූවිද්‍යාඥයින් පවසන පරිදි ආසියානු කලාපයෙන් භූ චලන පිළිබඳව අඩුවෙන්ම අසන්නට ලැබුණේ ශ්‍රී ලංකාවෙනි.නමුත් එම කතාව කණපිට පෙරළමින් ලංකාව තුළ සහ ඒ අවට සිදුවන භූ චලන ප්‍රමාණය මෑතක සිට වැඩි වී ඇත.එමෙන්ම ලංකා‍වේ බටහිර සිට නැගෙනහිර දක්වා විහිදෙන භූමිකම්පා කලාපය ආශ්‍රිතව ඉදිරියේදී මහා පරිමාණ භූමිකම්පාවක් වුවද සිදු වීමේ අවදානම් තත්ත්වය වැඩි වී ඇති බව භූ විද්‍යාඥයෝ අනතුරු හඟවති.මහාචාර්ය විල්බට් කෙහෙල් පන්නල මහතා පවසන පරිදි  ඉන්දියානු සාගරයේ සිදු වී ඇති විශේෂිත භූ කාරක ක්‍රියා නිසා ලංකාව තුළත් ලංකාව අවට මුහුදු පතුලේත් විශාල පැලුම්
ඇතිවී ඇත. ඉන්දියානු භූතලයේ උතුරු-දකුණු කොටස් අතර සම්පීඩනය හේතු කොටගෙන ලංකාව තුළ සහ එයට පිටින් පිහිටි විභේද දිගේ චලනය වීමට උත්සාහ දරයි.මෙහි ප්‍රථිඵලයක් ලෙස ලංකාව තුළත් ඉන් පිටතත් භූමි චලන ඇති වේ. ශ්‍රී ලංකාවේ භූ කම්පන කලාපයක් ඇති වීමට හේතුව එය වේ.ආශ්‍රිත ඡායාරූපආශ්‍රිත ලිපිනායයෑම්HelioseismologyEuropean-Mediterranean Seismological Centre, also known as Centre Sismologique Euro-MéditerranéenInjection-induced earthquakesIRIS ConsortiumLists of earthquakesSeismological Society of AmericaSeismotectonicsVertical displacementමූලාශ්‍රභාහිර සබැඳිවිකිඋද්ධෘත සතුව පහත තේමාව සම්බන්ධයෙන් උද්ධෘත එකතුවක් ඇත: භූචලන Earthquake හා සබැඳි මාධ්‍ය විකිමාධ්‍ය කොමන්ස් හි ඇත.විකිචාරිකා සතුව Earthquake safety සඳහා සංචාරක මාර්ගෝපදේයක් පවතියි.භූචලන , යන්න නිදහස් ශබ්දකෝෂය වන වික්ෂනරිය දී සොයා බලන්න."භූ විද්‍යා හා පතල් කාර්යාංශය". සම්ප්‍රවේශය 2023-12-05.Earthquake Hazards Program of the U.S. Geologic
al SurveyIRIS Seismic Monitor – IRIS ConsortiumvteGeotechnical engineeringOffshore geotechnical engineeringInvestigation andinstrumentationField (in situ) Core drill Cone penetration test Geo-electrical sounding Permeability test Load testStaticDynamicStatnamic Pore pressure measurementPiezometerWell Ram sounding Rock control drilling Rotary-pressure sounding Rotary weight sounding Sample series Screw plate testDeformation monitoring Inclinometer Settlement recordings Shear vane test Simple sounding Standard penetration test Total sounding Trial pit Visible bedrockNuclear densometer testExploration geophysicsCrosshole sonic loggingPile integrity testWave equation analysisLaboratory testingSoil classificationAtterberg limitsCalifornia bearing ratioDirect shear testHydrometerProctor compaction testR-valueSieve analysisTriaxial shear testOedometer testHydraulic conductivity testsWater content testsSoilTypesClaySiltSandGravelPeatLoamLoes
sPropertiesHydraulic conductivityWater contentVoid ratioBulk densityThixotropyReynolds' dilatancyAngle of reposeFriction angleCohesionPorosityPermeabilitySpecific storageShear strengthSensitivityStructures (Interaction)Natural featuresTopographyVegetationTerrainTopsoilWater tableBedrockSubgradeSubsoilEarthworksShoring structuresRetaining wallsGabionGround freezingMechanically stabilized earthPressure groutingSlurry wallSoil nailingTiebackLand developmentLandfillExcavationTrenchEmbankmentCutCausewayTerracingCut-and-coverCut and fillFill dirtGradingLand reclamationTrack bedErosion controlEarth structureExpanded clay aggregateCrushed stoneGeosyntheticsGeotextileGeomembraneGeosynthetic clay linerCellular confinementInfiltrationFoundationsShallowDeepMechanicsForcesEffective stressPore water pressureLateral earth pressureOverburden pressurePreconsolidation pressurePhenomena/problemsPermafrostFrost heavingConsolidationCom
pactionEarthquakeResponse spectrumSeismic hazardShear waveLandslide analysisStability analysisMitigationClassificationSliding criterionSlab stabilisationBearing capacity * Stress distribution in soilNumerical analysis softwareSEEP2DSTABLSVFluxSVSlopeUTEXASPlaxisRelated fieldsGeologyGeochemistryPetrologyEarthquake engineeringGeomorphologySoil scienceHydrologyHydrogeologyBiogeographyEarth materialsArchaeologyAgricultural scienceAgrologyvteස්වාභාවික ව්‍යසන (Natural disasters) · list by death tollGeologicalMass wastingLandslideAvalancheMudflowDebris flowLaharEarthquake (List)Seismic hazardSeismic riskSoil liquefactionVolcano eruptionPyroclastic flowVolcanic ashNatural erosionSinkholeHydrologicalගංවතුර (List)Coastal floodFlash floodStorm surgeOtherTsunamiMegatsunamiLimnic eruptionMeteorologicalTemperatureCold waveIce stormHailHeat waveDroughtMegadroughtCyclonic stormsHurricaneThunderstormTornadoTropical cycloneTyphoonOthe
rWildfireFirestormSpacePotentially hazardous objectImpact eventMeteor showerGeomagnetic stormSolar flareඅධිකාරී පාලනය ජාතික පුස්තකාලFrance (data)UkraineGermanyIsraelUnited StatesLatviaJapanCzech Republicවෙනත්İslâm Ansiklopedisiමෙම ලිපිය අනාථ ලිපියක් වන්නේ, වෙනත් කිසිම ලිපියක් මෙය වෙත නොබැඳෙන බැවිනි. කරුණාකර මෙම ලිපියට ආශ්‍රිත ලිපි වලින් සබැඳි එක්කරන්න; යෝජනා සඳහා සබැඳි සෙවීමේ මෙවලම භාවිතා කරන්න.  (2013 ජූනි)චක්ගුඩු පැනීම යනු, ශ්‍රී ලංකාවේ ළමුන් අතර  එළිමහනේ කට්ටිය දෙකකට බෙදී කරන සෙල්ලමකි. මේ ක්‍රිඩාව කබඩි ක්‍රිඩවට සමානකමක් දක්වයි.හත්වන බුවනෙකබාහුකෝට්ටේ රජ රාජ්‍ය සමයක්‍රි.ව. 1521-1550පූර්වප්‍රාප්තිකයාසත්වන විජයබාහු රජඅනුප්‍රාප්තිකයාදොන් ජුවන් ධර්මපාල රජඋපතක්‍රි.ව. 1468මරණයක්‍රි.ව. 1550 දෙසැම්බර් 29  කෝට්ටේ රාජධානියවංශයකෝට්ටේ රජ පෙළපතපියාසත්වන විජයබාහු රජහත්වන බුවනෙකබාහු කෝට්ටේ රජු වූ සත්වන විජයබාහු රජුගේ හා ඔහුගෙ අග බිසවගේ වැඩිමහල් දරුවා විය. [1] 1468දී උපන් ඔහුගේ [2] සොහොයුරන් වූයේ මායාදුන්නේ හා රයිගම බණ්ඩාර ය. ඔහුගේ පියගේ දෙවන විවාහයේ නව බිසව, දේව රාජසි
ංහ නම් වෙනත් අයෙකුගෙ පුතෙකු ද රැගෙන ආ අතර රජු ඔහුට තමාගෙන් පසු රජකම ලබා දීමට අදහස් කළ බැවින් [3] බුවනෙකබාහු හා ඔහුගේ සොයුරන් දෙදෙනා රාජධානිය අත්හැර පලා යාමට පෙළඹුනු අතර ඔවුන් නැවත පැමිණියේ උඩරට රාජධානියෙන් ලැබුණු හමුදාවක් ද සමගිනි.[4]කෝට්ටේ රජු ලෙස රාජ්‍ය කාලයමායාදුන්නේ රජු විසින් උඩරට රජු වූ ජයවීර රජුගේ හමුදා මගින් කෝට්ටේ රජ කළ තම පියාට එරෙහිව සාර්ථකව සටන් මෙහෙයවන ලද අතර ඉන් පසු සත්වන විජයබාහු රජුගේ නීත්‍යනුකූල පුතුන් තිදෙනා විසින් එම රජ්‍යය කොටස් තුනකට බෙදා ගන්නා ලදී.[5] බුවනෙකබාහු කුමරු හත්වන බුවනෙකබාහු නමින් කෝට්ටේ රජු ලෙස ද, මායාදුන්නේ සීතාවක රජු ලෙස ද, පරරාජසිංහ හා මහා රයිගම් බණ්ඩාර ලෙස හඳුන්වනු ලබන රයිගම බණ්ඩාර රයිගම රජු ලෙස ද රාජ්‍යත්වයට පත් වූහ. කෙසේ වුවත්, 1538දී සිදු වූ රයිගම බණ්ඩාරගේ මරණයෙන් පසුව [6] මායාදුන්නේ රයිගම තම රාජ්‍යයට නතු කරගත් අතර, පියාගේ ඝාතනයේ දී විශාල කාර්යභාරයක් ඉටු කළ තමා ගැන පෙර සිටම අවිශ්වාස කළ තම වැඩිමහල් සොයුරාගේ රාජ්‍යයේ සතුරෙකු බවට ද පත් විය.බුවනෙකබාහුගේ රාජ්‍ය කාලයේ දී, මායාදුන්නේ තම පුතු වූ පළමු රාජසිංහ සමග එක්ව පෘතුගීසීන්ට එරෙහිව ඔවුන
් පලවා හැරීම සඳහා අඛණ්ඩව සටන් කළ අතර බුවනෙකබාහුගෙන් කෝට්ටේ රාජධානිය ලබා ගැනීමට ඔහුව රජකමින් පහ කිරීමට තැත් කළහ. මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස රජුට පෘතුගීසීන්ගේ පක්ෂය ගැනීමට සිදුවූයේ තම සොයුරාගෙන් තම රාජ්‍යය ආරක්ෂා කර ගැනීමට ඔවුන්ගේ බලය අවශ්‍ය වූ බැවිනි. [7] තම පාලන සමය තුළ ඔහු දුර්වල පාලකයෙකු වූ අතර පෘතුගීසීන් මත අධික ලෙස යැපෙමින් [8] අවසානයේ දී ඔවුන් සමග මිත්‍ර විය.ශා. ෆ්‍රැන්සිස් ක්ෂේවියර් හමුවීමකෙසේ වුවද, ඔහු ද ආගමික නියමයන් සම්බන්ධයෙන් පෘතුගීසීන් සමග විරුද්ධ විය. 16 වන සියවස මැද දී පෘතුගාලයේ තුන්වන ජෝන් රජු විසින් ඉන්දියාවේ හා ලංකාවේ කතෝලික ධර්මය දේශනා කිරීමට ශාන්ත ෆ්‍රැන්සිස් ක්ෂේවියර් මුනිතුමා පිටත් කරන ලදී.[9] ඔහු කෝට්ටේ රජු හමුවී, ඔහු සමග තමාගේ දහමට හැරීම ගැන සාකච්ඡා කළේය.මූලාශ්‍ර↑ http://books.google.co.uk/books?id=RFxCJ9__KBMC&pg=PA130&dq=son+of+vijaya+bahu+VII&hl=en&sa=X&ei=hE7jUOzlCuaY1AX01oC4BA&ved=0CFEQ6AEwBQ#v=onepage&q=son%20of%20vijaya%20bahu%20VII&f=false↑ De Queyroz, Fernao (1930). Temporal and Spiritual Conquest of Ceylon. p. 293.↑ Gunasekera,
B. Rajavaliya. p. 74.↑ "The Kingdom of Sitavaka 1521-1594". සම්ප්‍රවේශය 2013-01-01.↑ Wright, Arnold (1907). Twentieth Century Impressions of Ceylon. Lloyd's Greater Britain Publishing Company, LTD. p. 46.↑ Pieris, Paulus Edward (48). Ceylon and the Portuguese, 1505-1658. {{cite book}}: Check date values in: |year= (help)↑ "The king's dependence on the Portuguese".↑ Wright, Arnold (1907). Twentieth Century Impressions of Ceylon. Lloyd's Greater Britain Publishing Company, LTD. pp. 46, 735.↑ Perera, Simon Gregory (1941). Jesuits in Ceylon: (in the XVI and XVII Centuries). pp. 1–3.හත්වන බුවනෙකබාහු රජ උපත:  1521  මරණය:  1550 දෙසැම්බර් 29රාජ පදවි නාමයන්පූර්වප්‍රාප්තිකයාසත්වන විජයබාහු රජකෝට්ටේ රජ1521–1550අනුප්‍රාප්තිකයා දොන් ජුවන් ධර්මපාල රජvteසිරි සඟබෝ රාජ වංශය(1220-1597)දඹදෙණිය රාජධානිය(1220–1345)තෙවන විජයබාහු (1220–1224)දෙවන පරාක්‍රමබාහු (1234–1269)හතරවන විජයබාහු (1267/8–1270)පළමු බුවනෙකබාහු (1271–1283)අරාජික සමය (1283–1302)තෙවන පරාක්‍රමබාහු (1302–1310
)දෙවන බුවනෙකබාහු (1310–1325/6)හතරවන පරාක්‍රමබාහු (1325/6–1325/6)තෙවන බුවනෙකබාහු (1325/6–1325/6)පස්වන විජයබාහු (1325/6–1344/5)ගම්පොළ රාජධානිය(1345–1412)හතරවන බුවනෙකබාහු (1344/5-1353/4)පස්වන පරාක්‍රමබාහු (1344/5-1359)තෙවන වික්‍රමබාහු (1357-1374)පස්වන බුවනෙකබාහු (1372/3-1391/2)දෙවන වීර බාහු (1391/2-1397)වීර බාහුගේ පළමු පුතු (1397)වීර බාහුගේ දෙවන පුතු (1397)වීර අලකේශ්වර (1397-1409)පරාක්‍රමබාහු ඈපා (1409-1412)කෝට්ටේ රාජධානිය(1412–1597)හයවන පරාක්‍රමබාහු (1412-1467)දෙවන ජයබාහු (1467-1472)හයවන බුවනෙකබාහු (1472-1480)හත්වන පරාක්‍රමබාහු (1480-1484)අටවන පරාක්‍රමබාහු (1484-1518)නවවන ධර්ම පරාක්‍රමබාහු (1509-1528)සත්වන විජයබාහු (1509-1521)හත්වන බුවනෙකබාහු (1521-1551)දොන් ජුවන් ධර්මපාල (1551-1597)සීතාවක රාජධානිය(1521–1593)මායාදුන්නේ (1521-1581)පළමුවන රාජසිංහ (1581-1593)සෙංකඩගල රාජධානිය(1473-1592)සේනාසම්මත වික්‍රමබාහු (1473–1511)ජයවීර අස්ථාන (1511–1551)කරලියද්දේ බණ්ඩාර (1551–1581)දෝන කැතරිනා (1581–1581)පළමුවන රාජසිංහ (1581–1591)සෙංකඩගල පාලකයින් ප්‍රාදේශීය පාලකයින් පමණි
.විසිවැනි ශතවර්ෂයේ මැද භාගයේ, අතළොස්සක් විද්‍යාඥයෝ බුද්ධිමත් උපකරණ නිපදවීමට නව පිවිසුම්‍ මාර්ගයක් ආරම්‍භ කළහ. එය, ස්නායු විද්‍යා‍ෙව් නූතන සොයාගැනීම්‍, තොරතුරුවල නව ගණිතමය සිද්ධාන්ත, යන්ත්‍රවල හා ජීවීන්ගේ සන්නි‍ෙව්‍දනය හා ස්වයංක්‍රීය පාලන ක්‍රම පිළිබඳ විද්‍යා‍වේ  පාලනය හා ස්ථායීතාවය පිළිබඳ අවබෝධය, සහ ඒ සියල්ලටම වඩා ගණිතානුකූල තර්කනයෙන් උපුටා ගත් හරය මත රඳා පවතින උපකරණය, සංඛ්‍යාංක පරිගණකය සොය‍ා ගැනීම මත රඳා පැවතුණි.1956 ගිම්‍හාන සෘතු‍ෙව්‍ , ඩාට්‍මවුත් විද්‍යාලයේ සරසවියේ පැවති සම්‍මන්ත්‍රණයකදී නව කෘත්‍රීම බුද්ධි පර්යේෂණ ක්ෂේත්‍රය සොයා ගැණුනි. එයට සහභාගී වූඅය දශක කිහිපයක් ගත වන තුරු කෘත්‍රීම බුද්ධි පර්යේෂණවල මූලිකයන් බවට පත් විය. මැසචු -සෙට්‍ස් තාක්ෂණික ආයතනය, දේවස්ථාන මිෂනාරි සමිතිය හා ස්ටැන්ෆර්ඩ්‍ හි කෘත්‍රීම බුද්ධි විද්‍යාගාර පිහිට වූ ජෝන් මැකාති, මර්වින් මින්ස්කි , ඇලන් නිවෙල් සහ හර්බට්‍ සයිමන් ඒ අතරින් විශේෂ ‍ෙව්‍. ඔවුන් හා ඔවුන්ගේ සිසුන් ලියූ වැඩසටහන්, බොහෝ මිනිසුන් සැකයක් නැතිව හුදෙක් මවිතයට පත් කරන සුළු විය. පරිගණක , වීජ ගණිතයේ වචන හරඹ විසඳමින් , තර්කානුකූල න්‍යායයන් සාධනය කරම
ින්, හා ඉංග්‍රීසියෙන් කතා කරමින් සිටියහ. 60 දශකයේ මැද භාගය වන විට ආරක්ෂාව පිළිබඳ ඇමෙරිකානු දෙපාර්ත‍ම්‍නේතුව විසින් ඔවුන්ගේ පර්යේෂණවලට විශාල ලෙස මුදල් සපයන ලදී. ඔවුහු නව ක්ෂේත්‍රයේ අනාගතය පිළිබඳ සර්ව ශුභවාදී වූහ.  *•	H.A. සයිමන් , 1965 “අවුරුදු 20 ක් ඇතුළත, මිනිසාට කළහැකි ඕනෑම වැඩක් කිරීමට උපකරණවලට හැකි වනු ඇත.”  *•	මර්වින් මින්ස්කි , 1967“පරම්‍පරාවක් තුළ , කෘත්‍රීම බුද්ධිය නිර්මාණය කිරී‍‍ෙම්‍ ප්‍රශ්නය බොහෝ දුරට සාර්ථක ලෙස විස‍‍ඳෙනු ඇත.”මෙම අනාවැකි හා එවැනි අනාවැකි බොහොමයක් සැබෑ වූයේ නැත. ඔවුන් මුහුණ පෑ සමහර ප්‍රශ්නවල අසීරුතාවය හඳුනා ගැනීමට ඔවුහු අසමත් වූහ. 1947 දී වඩා සාරවත් ව්‍යාපෘතිවලට මූල්‍යාධාර ලබා දීමට  කොංග්‍රසයෙන් දිගටම පවතින පීඩනයට සහ එංගලන්ත ජාතික සර් ජේම්‍ස් ලයිට්‍හිල්ගේ කෘත්‍රීම වි‍ව්‍චෙනයට ප්‍රතිචාරයක් ලෙස ඇමෙරිකානු හා බ්‍රිතාන්‍ය රජයන් කෘත්‍රීම බුද්ධිය සම්‍බන්ධ, සියළුම අවධානය යොමු නොකළ අතර පරියේෂණ සම්‍පූර්ණයෙන් නවත්වන ලදී. මෙය කෘත්‍රීම බුද්ධියේ ප්‍රථම අඳුරු සමය විය.විශේෂඥ පද්ධතිවල ( මිනිස් විශේෂඥයන් එක් අයෙකුගේ හෝ කිහිප දෙනෙකුගේ දැනුම හා වි‍ශ්ලේෂණ හැකියාවන් අනුකර
ණය කළ හැකි එක් ආකාරයක කෘත්‍රීම බුද්ධි වඩසටහනකි)  වාණිජ සාර්ථකත්වය නිසා 80 දශකයේ මුල් කාලයේ කෘත්‍රීම බුද්ධි පර්යේෂණ නැවත ප්‍රාණවත් විය. 1985 වන විට, කෘත්‍රීම බුද්ධිය සඳහා වූ වෙළඳපොළ ඩොලර් බිලියනයකට වඩා වැඩි මුදලක් උපයාගෙන තිබුණි. කෘත්‍රීම බුද්ධිය පිළිබඳ ඇති උද්‍යෝගය ක්‍රමයෙන් අඩු වීම හා වැඩිවීම පාලනය කරගත  නොහැකි වුවහොත්, එම බලාපොරොත්තු කඩවීම අනිවාර්යෙන් අත්විඳීමට සිදුවන බවට, මින්ස්කි සහ අන් අය ප්‍රජාවට අනතුරු අඟවා සිටියහ. 1987 දී, ලැයිස්තු සැකසීමට ගන්නා පරිගණක භාෂාවක් සහිත උපකරණය වෙළඳ පොළේ බිඳ වැටීම ආරම්‍භ වීමත් සමගම නැවත වරක් කෘත්‍රීම බුද්ධිය අවමානයට පාත්‍ර විය. ඉන්පසු වඩාත් දිගු. දෙවැනි අඳුරු සමයක් කෘත්‍රීම බුද්ධියට උදා විය.90 දශකයේ හා 21 වැනි ශතවර්ෂයේ මුල් කාලයේදී එක්තරා ප්‍රමාණයකට අප්‍රසිද්ධියේ වුවත්, කෘත්‍රීම බුද්ධිය එහි විශාලතම සාර්ථකත්වය අත් කර ගන්නා ලදී. සවිස්තරාත්මකව සැලසුම්‍ සංවිධානය හා ක්‍රියාත්මක කිරීම , තොරතුරු කැනීම වෛද්‍ය විද්‍යාත්මක රෝග විනිශ්චය සහ තවත් බොහෝ ‍ ක්ෂේත්‍රවල විශාල ඔසවා තැබීමක් සිදු කළ කෘත්‍රීම බුද්ධිය, තාක්ෂණික කර්මාන්ත පුරා පිළිගැනීමට ලක් විය. එම දියුණුව
ලඟා කරගත හැකි වූයේ විවිධ කරුණු කිහිපයක් හේතුවෙනි. වර්තමාන පරිගණක සතු ඇදහිය නොහැකි බලය ( මූර් ගේ නියමය බලන්න.)   නිශ්චිත විශේෂ අතුරු ප්‍රශ්න විසඳීම දැඩි ලෙස අවධාරණය කිරීම, සමාන ගැටළු පිළිබඳ ක්‍රියා කරන ක්ෂේත්‍ර හා කෘත්‍රීම බුද්ධිය අතර නව සම්‍බන්ධතා නිර්මාණය සහ ‍ මෙම සියල්ලටම ඉහළින් ස්ථිර ගණිතමය ක්‍රම‍ෙව්‍ද  හා ඉතාමත් නිරවද්‍ය විද්‍යාත්මක ප්‍රමිතීන් කෙරෙහි පර්යේෂකයන්ගේ පවතින නව බැඳීම හා කැපවීම එම කරුණු අතර ‍ෙව්‍.Referenceshttp://en.wikipedia.org/wiki/Artificial_intelligence#History_of_AI_researchබත්තරමුල්ල යනු ශ්‍රී ලංකාවේ බස්නාහිර පළාතේ  කඩුවෙල මහනගර සීමාවේ ඇති නාගරික ප්‍රදේශයකි. බස්නාහිර පළාත් සභා කාර්යාලය මෙහි පිහිටා ඇත. ශ්‍රී ලංකාවේ අගනුවර වන ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර කෝට්ටේට මායිම්ව බත්තරමුල්ල ප්‍රදේශය පිහිටා ඇත. බත්තරමුල්ල ශ්‍රී ලංකාවේ සීග්‍රයෙන්ම දියුණු වෙමින් පවතින ප්‍රදේශයකි. පරිපාලනයකොළඹ පරිපාලන දිස්ත්‍රික්කයේ, කඩුවෙල ප්‍රාදේශිය ලේකම් කාර්යාලයෙන් පරිපාලන කටයුතු සිදුකෙරේ.පිහිටා ඇති ජාතික ආයතනකථානායක කාර්යාලය සහ නිලනිවසරෙජිස්ට්‍රාර් ජනරාල් ද
ෙපාර්තමේන්තුවවිදේශ සේවා නියුක්ති කාර්යංශයඅධ්‍යාපන අමාත්‍යාංශය ( ඉසුරුපාය )පාස්පොර්ට් කාර්යාලයසෙත්සිරිපායපරිසර අධිකාරියබස්නාහිර පලාත් සභාවයොජිත ත්‍රිවිද හමුදා මූලස්තාන සන්කීර්නයවෑදගත් ස්ථානදියත උයනඅපේ ගම පරිශ්‍රයජන කලා කේන්ද්‍රයරණවිරු ස්මාරකයපාර්ලිමේන්තු ගොඩනෑගිල්ලපාර්ලිමෙන්තු ක්‍රිඩාන්ගනයමේවාත් බලන්නශ්‍රී ලංකාවේ නගර ලැයිස්තුවvteබත්තරමුල්ල සඳහා යාබද ස්ථානකලපාලුවාවරාජගිරියබත්තරමුල්ලකොස්වත්තපැලවත්තමූලාශ්‍රvteබත්තරමුල්ල සඳහා යාබද ස්ථානKalapaluwawaRajagiriyaBattaramullaKoswattePelawatteබාහිර සබැදිDetailed map of Battaramulla vicinity and Sri Lankavteකොළඹ උප නගරඇතුල් කොළඹබම්බලපිටියබ්ලූමැන්ඩල්බොරැල්ලකුරුඳු වත්තදෙමටගොඩකොළඹ කොටු‍වතොටළඟතිඹිරිගස්යායඅලුත්කඩේකිරුළපනකොල්ලුපිටියකොටහේනකොහුවලමාදම්පිටියමාලිගාවත්තමරදානමට්ටක්කුලියමෝදරනාරාහේන්පිටපාමංකඩපංචිකාවත්තපිටකොටුවකොම්පඤ්ඤ වීදියයූනියන් පෙදෙසවැලිකඩවැල්ලවත්තශ්‍රී ජයවර්ධනපුර-කෝට්ටේඇතුල් කෝට්ටේනාවලනුගේගොඩපිට කෝට්ටේරාජගිරියවැලිකඩ
දෙහිවල-ගල්කිස්සඅත්තිඩියදෙහිවලකළුබෝවිලකොහුවලගල්කිස්සනැදිමාලරත්මලානපිටත කොළඹබත්තරමුල්ලහෝමාගමජා-ඇළකඩවතකඩුවෙලකඳානකිරිබත්ගොඩකොළොන්නාවකොස්වත්තකොට්ටාවමහරගමමාලබේමොරටුවපන්නිපිටියපෑලියගොඩපිළියන්දලරාගමතලවතුගොඩවත්තලවික්‍රමසිංහපුරගොනුව:සති1.jpg".........තත්ථ කතමෝ සම්මා සති ?ඉධ භික්ඛු කායේ කායානුපස්සී විහරති. ආතාපි සම්පජානෝ........."යනුවෙන් නිවැරදි සිහිය සිව්වැදෑරුම්ව විස්තර කෙරේ.එනම්,කායානුපස්සනා- (කය අනුව බැලීම)වේදනානුපස්සනා-(වේදනාවන් අනුව බැලීම)චිත්තානුපස්සනා-(සිත අනුව බැලීම)ධම්මානුපස්සනා-(ධර්‍මානුකූලව බැලීම)මෙම ලිපිය අනාථ ලිපියක් වන්නේ, වෙනත් කිසිම ලිපියක් මෙය වෙත නොබැඳෙන බැවිනි. කරුණාකර මෙම ලිපියට ආශ්‍රිත ලිපි වලින් සබැඳි එක්කරන්න; යෝජනා සඳහා සබැඳි සෙවීමේ මෙවලම භාවිතා කරන්න.  (2013 ජූනි)ගල් වෙරළු හෙවත් තිත්ත වෙරළුසංරක්ෂණ තත්ත්වයඅවදානමට ලක් වූ (IUCN 2.3)විද්‍යාත්මක වර්ගීකරණයරාජධානිය:PlantaeDivision:Magnoliophytaවර්ගය:Magnoliopsidaගෝත්‍රය:Oxalidalesකුලය:Elaeocarpaceaeගණය:'Elaeocarpus'විශේෂය:E. glandulifer