LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
අඩුකර ගි.බ.4 මාදිළිය නිකුත්කිරීම නවතන ලදී.[11] ඇපල් විසින් ඊට දින 5කට පසු,එනම් ප්‍රථම නිකුතුවෙන් දින 74කට පසු අයිෆෝන මිලියනයක් විකුණන ලදී.[12]ගි.බ.16 මාදිළිය 2008 පෙබරවාරි මාසය 5 නිකුත් කරන ලදී.[13] ඇපල් විසින් අයිෆෝනයෙහි මෘදුකාංග ප්‍රවර්ධන කට්ටලය(SDK) 2008 මාර්තු 6 නිකුත්කරන ලදී.එමගින් මෘදුකාංග ප්‍රවර්ධකයින්ට අයිෆෝනය සඳහා මෘදුකාංග තැනීමට අවස්ථාව ලබා දෙන ලදී. අයිෆෝන් 3ජී හි බෙදාහැරීම ජුලි 11 සිට අරඹන බව,ජුනි 9 දින ඇපල් විසින් නිවේදනය කරනලදී. [14]ඒ වන විට ප්‍රථම අයිෆෝනය වෙළඳපොළට නිකුත් කිරීම නවතා තිබුණු අතර එතෙක් නිකුත්කල ඒකක සංඛ්‍යාව 6,124,000ක් විය.[15]නිර්මාණයමිශ්‍ර ලෝහ සහ ප්ලාස්ටික් පසුපස ප්‍රථම නිකුතුවේ අයිෆෝනයටම ආවේණිකය.ප්‍රථම නිකුතුවේ අයිෆෝනයේ සැලැසුම 3.5 අඟල් (89 mm) වීදුරු බහු-ස්පර්ශ ස්පර්ශතිරය කේන්ද්‍රීයව නිර්මාණය කරන ලදී.ප්‍රථම අයිෆෝනය බොත්තම් 5කින් සමන්විත වූ අතර එය නව මාදිළි වලද නොවෙනස්ව පවතී. (iPhone X - 2017 වලින් පසු Home බොත්තම ඉවත් විය. )  එලෙසම මෙය ක්‍රෝමියම් ආලේපිත ලෝහ රාමුවකින් සමන්විතය.පසුපස කොටස කළු ප්ලාස්ටික් මූලික කරගත් ඔපදමන ලද ඇලුමිනියම් වලි
න් නිමවා ඇත.මෙයට හේතුව වන්නේ ලෝහ මගින් දුරකතන සහ Wi-Fi සංඥා වලට බාධා කරන බැවිනි.අයිෆෝනයේ පසුපස, වම්පස උඩ කෙලවරේ කැමරාව පිහිටා ඇත.මෙහි ඉස් බණු (headphone) socket ආවරණය තුලට ගිල්ලවා ඇති බැවින් , අනුවර්තකයක්(adapter) නොමැති බොහෝ (headsets) සඳහා නොගැළපේ.අනිකුත් මාදිළි වල මෙම ගැටළුව නොමැත.[16]විවිධ වර්ණ වලින් ලබාගත නොහැකි එකම අයිෆෝනය වන්නේද මෙම "ඔරිජිනල් අයිෆෝනය"යි.අයිෆෝන් 4 හැරුණුකොට අන් සියලුම අයිෆෝන කළු සහ සුදු යනන වර්ණයන්ගෙන් ලබාගත හැකිය.මෘදුකාංගනිකුත්කිරීම් අතරතුර,අයිෆෝනයෙහි"OS X" මෙභෙයුම් පද්ධතිය ධාවනය වන බව පවසන ලදී.නමුත් මෙභෙයුම් පද්ධතියේ නම iPhone 2.0 SDK බව පසුව තහවුරු කරන ලදී.ඇපල් විසින් ප්‍රථම අයිෆෝන ඒකක සමඟ ලබා දෙන නිකුතුවද ඇතුලුව අයිෆෝන් හි ප්‍රධාන මෘදුකාංග අනුවාද 4ක් නිකුත් කර තිබේ.දැනට මෙම අයිෆෝනය සඳහා මෘදදුකාංග යාවත්‍කාලීන කිරීම් සිදුනොකෙරේ. කෙසේවෙතත් , බලපත්‍ර රහිත තෙවන පාර්ශව විසින් අයිෆෝනය සඳහා වෙනස්කරන ලද ස්ථීරාංග(custom firmwares) නිකුත්කරනු ලැබේ.උදාහරණයක් ලෙස අයිෆෝනය ඇන්ඩ්‍රොයිඩ් මෙභෙයුම් පද්ධතිය‍ මගින් ක්‍රියාකලහැකි ලෙස සැකසීම දැක්විය හැක.මෘදුකාංග
වල ඉතිහාසයමූලික මෙභෙයුම් පද්ධති නිකුතුවේදෘශ්‍ය වොයිස්මේල්(Visual voicemail), බහු-ස්පර්ශ අභිනයන්(multi-touch gestures), HTML විද්‍යුත් තැපෑල, සෆාරි web browser,threaded කෙටි පණිවිඩ (threaded text messaging), and යූ ටියුබ් යන අංග ඇතුලත්වේ.කෙසේ වෙතත් එම්.එම්.එස්(MMS), තෙවන පාර්ශව යෙදුම් , පිටපත් කිරීම හා ඇලවීම යන බොහෝ අංග සඳහා මෙම නිකුතුව සහය නොදක්වන ලදී.මෙවැනි අංග අඩංගු නොවී තිබීම හැක් කරන්නන් අයිෆෝනය "ජේල්බ්‍රේක් " කිරීම සඳහා පොළඹවන ලදී.ඇපල් සමාගම සෙමින් මෙම අංග මෘදුකාංග යාවත්කාලීනයන්ට ඇතුලත් කරන ලදී.අයිෆෝන් මෙහෙයුම් පද්ධතිය 2.0 (2008 ජුලි 11 නිකුතුව) තෙවන පාර්ශව යෙදුම් ,හුවමාරු සහය, විද්‍යුත් තැපැල් push සහ තවත් නව උපාංග හඳුන්වාදෙන ලදී.අයිෆෝන් මෙහෙයුම් පද්ධතිය 3.0 (2009 ජුනි 17 නිකුතුව) පිටපත් කිරීම ,ඇලවීම සහ යූ ටියුබ් උපාංගය හඳුන්වාදෙන ලදී. අයිෆෝන් මෙහෙයුම් පද්ධතිය 3.0 හි සියලුම උපාංග සඳහා ප්‍රථම නිකුතුවේ අයිෆෝන සහය දක්වන්නේ නැත. ප්‍රථම නිකුතුවේ අයිෆෝන සඳහා අයිෆෝන් මෙහෙයුම් පද්ධතිය 3.0 දෘඩාංගවල නොගැලපීම හේතුවෙන් අයිෆෝන් මෙහෙයුම් පද්ධතියේ 4 මෘදුකාංග යාවත්කාලීනය ලබා නොදෙන
ලදී.බලපත්‍ර රහිත තෙවන පාර්ශව මෘදුකාංග සහ ජේල් බ්‍රේක් කිරීමමේවාත් බලන්න: Jailbreaking for iOS සහ iPhone Dev Teamඅයිෆෝනයේ මෙභෙයුම් පද්ධතියේ ධාවනය කළ හැක්කේ ඇපල් සමාගම විසින් අනුමත කරන ලද cryptographic මුද්‍රාව සහිත මෘදුකාංග පමණි. දුරකතනය "ජේල්බ්‍රේක්" කිරීම මගින් මෙම තහනම ඉවත්කලහැක.[17] මෙමගින් අයිෆෝනය ස්ථීරාංග මුද්‍රා පරීක්ෂාව සිදුනොකරන පරිදි සුලු ලෙස විකෘති කරනලද අනුවාදයකට ප්‍රතිස්ථාපනය කරයි.මෙය ඇපල්හි තාක්ෂණික ආරක්ෂණ ක්‍රියාමාර්ගය මඟ හැරීමට හේතුවක් වේ.[18]අයිෆෝන් ජේල්බ්‍රේක් කිරීම පද්ධ්ති මෘදුකාංග වල වෙනස්කිරීමක් බැවින් එය ප්‍රකාශන හිමිකම් උල්ලංඝනය කිරීමක් ලෙස ඇපල් සමාගම විසින් තම අයිතිවාසිකම් ඉදිරිපත් කරන බව ඇමෙරිකානු ප්‍රකාශන හිමිකම් කාර්‍යාලය වෙත නිවේදනය කරන ලදී.[19] ජේල්බ්‍රේක් කරන ලද අයිෆෝන පරිගණක වෛරස වලට හසුවීමට ඉඩ තිබේ,එහෙත් වාර්තාවී තිබෙන්නේ එවැනි සිද්ධි කිහිපයක් පමණි.[20][21]කෙසේ වෙතත් ජේල්බ්‍රේක් කරන්නන්ට චෝදනා එල්ල නොකරන බවට ඇමෙරිකානු ප්‍රකාශන හිමිකම් කාර්‍යාලය විසින් ප්‍රකාශ කර තිබේ.[22]සම්මානද නිව්යෝක් ටයිම්ස් සහ ද වෝල් ස්ට්‍රීට් ජර්නල් විස
ින් අයිෆෝනය පිලිබඳ ධනාත්මක එහෙත් අවවාදාත්මක සමාලෝචනයක් පළ කරන ලදී.ඔවුන්ගේ ප්‍රධානතම විවේචනය වූයේ AT&T ජාලයේ මන්දගාමී වේගය සහ 3ජී සේවාව ඔස්සේ සම්බන්ධ විය නොහැකි වීමයි.ද වෝල් ස්ට්‍රීට් ජර්නල්හි තාක්ෂණ තීරු ලේඛකයෙකු වන, වෝල්ට් මොස්බර්ග් විසින් "සමහර අංග කිහිපයක් අඩුකිරීම හැරුණුකොට, අයිෆෝනය යනු සමබර,අලංකාර අතේගෙනයාහැකි පරිගණකයක්" ලෙස ප්‍රකාශ කරන ලදී.[23]ටයිම් සඟරාව විසින් අයිෆෝනය "2007 වසරේ නිපැයුම" ලෙස නම් කරන ලදී. .[24]කාලයත් සමග අයිෆෝන මාදිලිවල වෙනස් වීමSources: Apple press release library,[25] Mactracker Apple Inc. product database[26]යොමුව↑ Cohen, Peter (2007-01-09). "Macworld Expo Keynote Live Update". Macworld. 2007-01-27 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 2007-02-01.↑ Walter Mossberg; Kara Swisher (2010-06-02). D8: Steve Jobs on the iPhone's Origin. All Things Digital.  Event occurs at 0:20. සම්ප්‍රවේශය 2010-06-20.↑ Vogelstein, Fred (2008-01-09). "The Untold Story: How the iPhone Blew Up the Wireless Industry". Wired News. Condé
Nast Publications. p. 4. සම්ප්‍රවේශය 2008-01-10.↑ Lewis, Peter (2007-01-12). "How Apple kept its iPhone secrets". CNN Money. සම්ප්‍රවේශය 2009-01-11.↑ Vogelstein, Fred (2008-01-09). "The Untold Story: How the iPhone Blew Up the Wireless Industry". Wired News. Condé Nast Publications. p. 4. සම්ප්‍රවේශය 2008-01-10.↑ Cohen, Peter (2007-03-13). "Macworld Expo Keynote Live Update". Macworld. සම්ප්‍රවේශය 2010-07-21.↑ Farber, Dan (2007-01-09). "Jobs: Today Apple is going to reinvent the phone". ZDNet "Between the Lines" blog. සම්ප්‍රවේශය 2010-06-20.↑ Jobs, Steve (2007-01-19). Macworld San Francisco 2007 Keynote Address. San Francisco: Apple, Inc.↑ "Apple Inc. Q3 2007 Unaudited Summary Data" (PDF). Apple Inc. July 25, 2007. සම්ප්‍රවේශය 2008-06-06.↑ Hart, Kim; Valle Sabrina (2007-06-30). "Macworld Expo Keynote Live Update". The Washington Post. 2007-01-27 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 2007-02-01.{{cite news}}:  CS1 maint: multiple names: authors list (link)↑
"Apple Sets iPhone Price at $399 for this Holiday Season". Apple. සම්ප්‍රවේශය 21 June 2010.↑ "Apple Sells One Millionth iPhone". Apple. සම්ප්‍රවේශය 21 June 2010.↑ "Apple Adds New iPhone & iPod touch Models". Apple. සම්ප්‍රවේශය 21 June 2010.↑ "Apple Introduces the New iPhone 3G". Apple. සම්ප්‍රවේශය 21 June 2010.↑ උපුටාදැක්වීම් දෝෂය: අනීතික <ref> ටැගය;sales_data නමැති ආශ්‍රේයන් සඳහා කිසිදු පෙළක් සපයා නොතිබුණි↑ "That damned recessed iPhone headphone jack". ZDNet. සම්ප්‍රවේශය 2008-06-06.↑ Krazit, Tom (October 19, 2007). "iPhone jailbreak for the masses released". CNET news. සම්ප්‍රවේශය May 14, 2009.↑ Granick, Jennifer (August 28, 2007). "Legal or Not, IPhone Hacks Might Spur Revolution". Wired. May 30, 2012 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය May 14, 2009.↑ Krazit, Tom (February 23, 2009). "Apple: iPhone jailbreaking violates our copyright". News.com. සම්ප්‍රවේශය February 14, 2009.↑ Australian admits creating first iPhone virus, Brigid Andersen, ABC Onlin
e, November 9, 2009. Retrieved November 10, 2009.↑ "Jailbreaking puts iPhone owners at risk, says researcher".↑ "U.S. Copyright Office – Anticircumvention Rulemaking". Copyright.gov. සම්ප්‍රවේශය 2010-11-11.↑ "iPhone rush despite mixed reviews". The Australian. 2007-07-03. සම්ප්‍රවේශය 2007-02-01.↑ Grossman, Lev (2007-10-31). "Invention Of the Year: The iPhone". 2008-06-15 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 2008-06-06.↑ Apple Inc. (2004-2010). Press Release Library. Retrieved June 24, 2010.↑ Page, Ian (2001-2010). "mactracker.ca". Mactracker; Apple Inc.. Product database. Retrieved 2010.බාහිර සබැඳි iPhone ගැන තවත් දේ විකිපිඩියා සහෝදර ව්‍යාපෘති හරහා සොයාගන්නවික්ෂනරිය වෙතින් අර්ථ දැක්වීම්කොමන්ස් වෙතින් ඡායාරූප හා මාධ්‍යවිකිසරසවිය වෙතින් ඉගෙනුම් මූලාශ්‍රවිකිපුවත් වෙතින් පුවත් කථාංගවිකිකියමන් වෙතින් උපුටා දැක්වීම්විකිප්‍රභව වෙතින් ප්‍රභව පෙළවිකිපොත් වෙතින් පෙළපොත්Apple – iPhoneඅදාළ තොරතුරුBook: Apple
Inc.Wikipedia Books are collections of articles that can be downloaded or ordered in print.vteiPhoneGenerationsOriginal · 3G · 3GS · 4SoftwareCocoa Touch · Core Animation · FaceTime · iOS (version history) · iTunes · SDK · VoiceOver · WebKitAppsiBooks · iMovie · iPod · Mail · Maps · Safari (version history) · Spotlight · SpringBoard · YouTubeServicesApp Store · Game Center · iAd · iBookstore · iTunes Store · MobileMe · Push NotificationsAccessoriesBumper · Dock Connector · EarbudsSee also: 300-page bill · FairPlay · History · iFund · Jailbreaking · RecyclingvteApple hardware since 1998Consumer computerseMac ·  iMac (G3: Tray, Slot;  G4;  G5;  Core;  Core 2: Polycarbonate, Aluminum) ·  Mac mini (G4;  Core;  Core 2: Aluminum)Professional computers Mac Pro ·  Power Mac (G3: Outrigger, Minitower, AIO, B&W, Server;  G4: Graphite, Quicksilver, MDD, Server, Cube;  G5) ·  Xserve (G4, CN;  G5, CN;  Intel)Notebook computersiBook (G3: Clamshell, Dual USB; G4) ·  MacBook (Core;  Core 2: Po
lycarbonate (Discrete, Unibody), Aluminum) ·  MacBook Air ·  MacBook Pro (Core;  Core 2: Discrete, Unibody) ·  PowerBook (2400c, G3: Wallstreet, Lombard, Pismo;  G4: Titanium, Aluminum)Consumer electronicsApple TV ·  Displays (Cinema, Studio) ·  iPad ·  iPhone (Original, 3G, 3GS, 4) ·  iPod (Classic: 1G, 2G, 3G, 4G,  Photo,  5G, 6G;  Mini: 1G, 2G;  iPod+HP;  Shuffle: 1G, 2G, 3G, 4G;  Nano: 1G, 2G, 3G, 4G, 5G, 6G;  Touch: 1G, 2G, 3G, 4G) ·  Newton (MessagePad: 2000, 2100; eMate 300)AccessoriesAirPort (Card: B, G, N;  Base Station: Graphite, Snow, Extreme G, N, Express G, N) ·  iPod (Click Wheel, Dock Connector, Camera Connector, iPod Hi-Fi, Nike+iPod) ·  iSight ·  Keyboard (Pro, Wireless) ·  Magic Trackpad ·  Mouse (USB, Pro, Wireless, Mighty, Magic) ·  Remote ·  SuperDrive ·  Time Capsule ·  USB Modem ·  Xserve RAIDItalics indicate discontinued products, See also: Apple hardware before 1998.vteApple Inc.Annual revenue:  $65.23 billion (2010) ·  Employees: 49,400 ·  Stock symbol: සැ
කිල්ල:Nasdaq2, සැකිල්ල:Lse2, සැකිල්ල:FWB2 ·  Website: www.apple.comBoard of directorsBill Campbell · Millard Drexler · Al Gore · Steve Jobs · Andrea Jung · Arthur D. Levinson · Ronald SugarHardware productsApple TV · iPad · iPhone (3GS, 4) · iPod (Classic, Nano, Shuffle, Touch) · Mac (iMac, MacBook, MacBook Air, MacBook Pro, Mini, Pro) · Discontinued productsAccessoriesAirPort · Cinema Display · iPod accessories · Mighty Mouse · Magic Mouse · Magic Trackpad · Keyboard · Time CapsuleSoftware productsAperture · Bento · FileMaker Pro · Final Cut Studio · Garageband · iLife · iOS · iTunes · iWork · Logic Studio · Mac OS X (Server) · QuickTime · Safari · XsanStores and servicesADC · AppleCare · Apple Specialist · Apple Store (online) · App Store · Certifications · Game Center · iAd · Genius Bar · iBookstore · iTunes Store · iWork.com · MobileMe · One to One · ProCareExecutivesSteve Jobs · Tim Cook · Peter Oppenheimer · Phil Schiller · Jonathan Ive · Ron Johnson · Sina Tamaddon · Bertrand Se
rlet · Scott Forstall · Bob MansfieldAcquisitionsEmagic · FingerWorks · Intrinsity · Lala · NeXT · Nothing Real · P.A. Semi · Silicon Color · Siri · Spruce TechnologiesRelatedAdvertising (1984, Get a Mac, iPods, Slogans) · Braeburn Capital · FileMaker Inc. · History (Criticism, Design, Discontinued products, Litigation, Typography) · IDg Book ·  Category ·  Portal ·  Project ·  Commons ·  Templateසිවිල් අයිතිවාසිකම් සංග්‍රාමික යුගය	පළමුවන ලෝක සංග්‍රාම සමය තුළ අප්‍රිකානු ඇමරිකානුවන් විශාල වශයෙන් සංක්‍රමණය වීමට පටන් ගත් අතර දෙවන ලෝක යුද්ධ සමය තුළ එය උපරිම විය. මෙම මහා සංක්‍රමණ කාලය තුළ, කළු ජාතින් වර්ගවාදය හා දකුනු ඇමරික‍ාවේ තිබු අවස්ථා හිගකම් අතහැර එකගෝ වැනි උතුරැ ප්‍රදේශ නගර වල පදිංචි විය. එහිදි ඔවුන්ට කම්හල් වල හා වෙනත් අර්තික අංශවල රැකියා ලැබින.රිචඩ් රයිට්ස්, කාල් වැනි වෙච්මන් විසින් 1939 දී ඡායරැපගත කරන ලදි.	මෙම සංක්‍රමනය කළු ජාතික ප්‍රජාවට නිදහසක් ලබා දුන් අතර ටොලම් රෙනෙයිඩන්ස්. එම කාලය තුල බලවත් කළු ජාතික නාගරික සංස්කෘතිය නගා සිටිමට දායකි විය 1940 ගණනත් වල 50 ගණන් වල හා 60
ගණන් වල කළු ජාතික රචකයන්ගේ හැගීම් වලට තදින්ම බගපෑම් ඇති කල ඇමරිකානු සිවිල් අයිතිවාසිකම් සංවයිධානයේ නැගී‍ම, සංක්‍රමනයට උදව් විය. වර්ගවාදය හා ඔවුන් කොටු කර තැබී‍ම නැවැත්වීමට කළු ජාතිකයන් ගත් පියවර නිසා අලුත් කළු ජාතිවාදයන් හට ගත්හ. මේ අතර කළු ජාතික රචයන් ද මෙම සිද්ධිය ිපිළිබදව ඔවුන්ගේ පොත්පත් වල සටහන් කිරීමට උත්සහ කලහ.	එසේ කිරිමට උත්සහ කළ ප්‍රථම රචකයා ජේම්ස් බොල්ඩ්මින් වු අතර ඔහුගේ පොත් වල ජාතිය හා ලිංගිකත්වය පිළිබදව සදහන් විය. ගෝ ටෙල් ඉන් ද මවුන්ටන් යන කෘතිය මිනිසුන් අතරට ගිය බෝල්ඩ්වින් ගැඹුරැ පෞද්ගලික කථා හා රචක ලියන අතරතුර කළු ජාතිකයෙකු හා සමලිංගික විම එම පිළිබිදව මෙම අනන්‍යතාවයන් දෙකම ඇමරිකානු සංස්කෘතිය විසින් පිළිගත් කාලයක් අධ්‍යනය කළහ. සම්පුර්ණ වශයෙන් ගත් කළ බෝල්ඩ්වින් විසින් ආසන්න වශයෙන් පොත් 20 ක් පමණ රචනා කළ අතර, 'අනඩර් කන්ට්‍රින් සහ 'ද වයර් නෙක්ස්ට් ටයිම් ඒවා අතරින් සම්භාව්‍ය කෘති කිපයකි.	එකාගෝහි කළු ජාතිකයන් තමුන්ට පිළිගැනීමට වෙහෙස වු ආහාර ගැන බිගර් තොම්ස්ගේ කථාව පිළිබිඹු කරන 'නේට්ව් සන් (1940) සහ නවකථාවෙන් ජනතාව අතරට ගිය රයිට්, බෝල්ඩ්වින් ගේ මිත්‍රයෙකු හා ආදර්ශ‍කයෙකි. බෝල්ඩ
්වින් විසින් රයිට් හදුන්වන්නේ තම ජිවිතයේ දුටු විශ්ෂ්ටතම කළු ජාතික රචකයා ලෙස තෝමස් ඔෆි අ නේට්ව් සන්"' නැමති රචනා එකතුවකින් තමා ලියු නවකථාව පිළිබද බෝල්ඩ්වින බොහෝ පැහැදි සිටි අතර ඒවා රයිස්ගේ නවකතා වලින් උපුටා ගන්නා ලදි. නමුත් නැට්වයිගේ පුතා නවකතාවේ ඇදිය හැකි චරිත වල ඌනතාවය හා මානසික සංකීර්ණභාවය විවේචනය කරමින් ලියු රචනා ‍අඩංගු එවර්බොඩි ප්‍රොටෙස්ට් නවකතාව" යන පොත නිසා ඔවුන‍්ගේ මිත්‍රත්වය බිද වැටිණ. රචක්යින් අතර ලියැවුණ වෙනත් පොත් වුයේ, තමන් විසින් ලියන ලද 'බිලැක් බෝයි' 91945) හා වයිට් මැනි ලිසන් (1957) යන ඒවාය.	රැල්ෆ් එලිසන් 1993 දී ඉන්විසිබල් මැන් යන නවකතාවට නැෂනල් බුක්' සම්මානය දිනු ඒ පොත මගින් මිනිසුන් අතරට ආ විශ්ෂ්ඨ නවකතා 5රචකයෙකි. නමුත් ඔහුට තවත් නවකතාවක් ඔහුගේ ජීවිත කාලය තල ලියා සම්පුර්ණ ්කිරිමඑට නොහැකි විය. 'ඉන්විසිබල් මැන යන කෘතියෙන් ලැබුණු ජනප්‍රියකත්ව‍ය ඔහුගේ ලේඛන ඉතිහාසයේ තම ස්ථානය රැක ගත්තේය. 1999 දී එලින්සගේ මරණයෙන් පසුව අවුරැදු 40 ක් පුරාවට ලියු පිටු 2000 කට වැ ි කොටස් කර 'ජුන්ටින්ත්' (1999) යන දෙදවන නවකතාව එළි දක්වන ලද. අත්පිටපත් සියල්ල එකතු කර  'ද ඩේමස් ‍බිෆෝ ද ශුමින්" (200
8) යන නමින් එලි දක්වන ලදි. (ජෝන්ස් එඩ්වින්ඩ්ගේ ද නෝත් වර්ල්ඩ්' 2003 ඩබ්ලිව්. ඩි රයිට් 'තුයිසිස් ඔ‍ේ ද බ්ලැක් ඉන්ටලෙක්චුවල්"'රැෆල් එලිසන් කුසිතා 1961	සිවිල් අයිතින් සදහා නැගි සිටි කාලයේ කළු ජාතික ලේඛිකාවන් බිහි විය. 1999 දී 'ඇනි ඇලන් නැමති කාව්‍ය 'පුලිට්සර් නැමති සම්මානය දිනු ප්‍රථම අප්‍රිකානු ඇමරිකානුවා වුයේ ග්වෙන්ඩොලින් බ්‍රෘක්ස් ය. නිති ජියොවානි සහ සෝනියා සැන්චස් 1950-1960 වර්ෂ වල ජනප්‍රිය වු තවත් ලේඛකයින් ‍ෙදදෙනෙකි.	එකාගොවෙහිදි ජිවත් වු දුප්පිත් කළු ජාතික පවුල් පිළිබද 'ලොරොන් හැන්ස්බර්'ි ලියු 'අ රෙයිසින් ඉන් ද සන'  නවකතාව වැනි නාටකරචන එම කාලය තුල රටවැසියන්ගේ අවධානයට ලක් විය. 1959 දී එම නාටකයට 'නිව් යෝක් ඩ්‍රමා ක්‍රිටික්ස් සර්කල්' සම්මානය හිමි විය. 'ඇමිරි ඔරාක' යනු අවධානය දිනාගත් තවත් නාටක රචකයෙකි. ඕන් බ්‍රෝඩ්වේ යන මත භේදචියට තුඩු දුන් නාටකය රචනා කළ රචකයාගේ මැත අවුරැදු වල 'බැරැකා' ගේ සංගිතය හා කවි විචාරයකන් මෑත කාලයේදී ප්‍රසිද්ධ විය.	මහජන අයිතින් ව්‍යාපාර වල නායකයන් විසින් ලියන ලද මානව අයිතිවාසිකම් පිළිබද පොත් හා රචනා වල වැදගත්කම කිසිවකට සමාන කළ නොහැක. මාර්ටින් ලුතර්ගේ කිංගේ කණිෂ
්ටයාගේ ලෙටර් ෆ්‍රෙච් ඔර්වින්ග්හැම් ජේල් මේ සදහා ප්‍රමුඛ උදාහරණයකි.අශෝක අධිරාජයාචක්‍රවර්තී රාජ්‍ය සමයබු.ව. 273-232අභිෂේකයබු.ව. 270පූර්වප්‍රාප්තිකයාබින්දුසාරඅනුප්‍රාප්තිකයාදසරථ මෞර්යභූමදානයCremated 232 BC, less than 24 hours after deathAshes immersed in Ganges River, possibly in Varanasiභාර්යාවන්දේවීඅසන්ධිමිත්‍රාතිෂ්‍යරාක්ෂාපද්මාවතීකෞර්වකීදරුවන්මහේන්ද්‍ර, සංඝමිත්තා,තීවාල, කුණාල, චාරුමතීසම්පූර්ණ නාමයඅශෝක බින්දුසාර මෞර්යවංශයමෞර්ය රාජ වංශයපියාබින්දුසාරමවරාණි ධර්මා හෙවත් ශුභද්‍රාංගිආගමහින්දු ආගම, පසුව බුද්ධාගමමෞර්ය අධිරාජ්‍යය(ක්‍රි.පූ. 322 – ක්‍රි.පූ. 180)   චන්ද්‍රගුප්ත (ක්‍රි.පූ. 322–297) බින්දුසාර (ක්‍රි.පූ. 297–272/268) අශෝක (ක්‍රි.පූ. 272/268–232) දශරථ (ක්‍රි.පූ. 232–224) සම්ප්‍රති (ක්‍රි.පූ. 224–215) ශාලිෂුක (ක්‍රි.පූ. 215–202) දේවවර්මන් (ක්‍රි.පූ. 202–195) ශතාධාන්වන් (ක්‍රි.පූ. 195–187) බෘහද්‍රථ (ක්‍රි.පූ. 187–180)vteධර්මාශෝක ලෙසින් ජනප්‍රිය ලෙසින් හැඳින්වුණු, අශෝක (අසෝක ලෙසින්ද හැඳින්වෙයි; ප. 304 – 232 ක්‍රියුපෙ) යනු, ක්‍රිපූයු ප. 268 සිට 232 දක්වා ඉන්දියානු අර්ධද්වීපයෙහි මග
ධයෙහි තුන්වන මෞර්ය අධිරාජයා විය. [1] ඉන්දියාවේ මහා අධිරාජයන්ගෙන් එක් අයෙකු වන අශෝක සිය බලපරාක්‍රමය පැතිරවූ බලප්‍රදේශය,  ඇෆගනිස්තානයෙහි හින්දු කුෂ් කඳු පන්තියෙහි  සිට නැගෙනහිර දිශාවෙන් වර්තමාන  බංග්ලාදේශය දක්වා පැතිර පැවතිණි. වර්තමාන තමිල් නාඩු සහ කේරල ප්‍රදේශයන්ගේ කොටස් හැර සමස්ත ඉන්දියානු අර්ධද්වීපයම පාහේ එයට අයත් විය.  අධිරාජ්‍යයෙහි අගනගරය වූයේ  පාටලීපුත්‍ර ( මගධයෙහි, වර්තමාන බිහාරයෙහි) වූ අතර, තක්ෂිලාව සහ උජ්ජේන් යන නගර, ප්‍රාදේශීය අගනගර වූහ.අශෝක අධිරාජ්‍යයා කි.පු 304 - 232 ඉන්දියාවේ සිටි මෞර්ය පෙළපතට අයත් අධිරාජයෙකි. බොහෝ විට ඔහුව හඳුන්වනු ලබන්නේ ඉන්දියාවේ අති ශ්‍රේෂ්ඨ රජවරුන්ගෙන් කෙනෙකු ලෙසයි. යුද්ධ ජයග්‍රහණයන් කීපයකින් පසු අශෝක අධිරාජයා වර්තමාන ඉන්දියානු භූමියෙන් වැඩි ප්‍රදේශයක් පාලනය කළේය. ඔහුගේ අධිරාජ්‍යය බටහිරින් වර්තමාන පාකිස්ථානය, ඇෆ්ගනිස්ථානය සහ පර්සියාවේ කොටසක් දක්වාද නැගෙනහිරින් වර්තමාන බෙංගාලය ඇසෑම් ආදී ඉන්දීය ප්‍රාන්ත දක්වාද දකුණින් මයිසූර් ප්‍රාන්තය දක්වාද විහිදුනේය. ඔහුගේ රාජ්‍ය පාලනයේ මධ්යස්ථානය වූයේ මගධ දේශයයි.(වර්තමානයේ බිහාර් ප්‍රාන්තයයි) දිග් විජය කිරීමේ කැමැත්
තෙන් පෙළුණු අශෝක රජතුමා කාලිංග දේශය සමග කරන ලද සටනේදී සිදු වූ මහා මනුෂ්‍ය සංහාරය සියැසින්ම දුටුවේය. ඉන් කල කිරීමට පත් වූ ඔහු එවකට පැවති වෛදික සම්ප්‍රදායෙන් ඉවත් වී බුද්ධාගම වැළඳ ගත්තේය. ඉන් පසු බුද්ධාගම ආසියාව පුරා පතළ කිරීමට ඔහු කැපවූයේය. බුදුන් වහන්සේගේ ජීවිතයට අදාල වැදගත් ස්ථාන වල ස්මාරක පිහිටුවීය. ඔහුගේ නම අශෝකා යන්නෙහි තේරුම ශෝකයෙන් තොර වූ තැනැත්තා යන්නයි. ඔහුගේ ආඥාවන්හි ඔහු සඳහන් වන්නේ "දේවානම්ප්‍රිය ප්‍රියදර්ශි" නොහොන් දෙවියන්ට ප්‍රිය වූ සහ සැවොම දැකීමට කැමති තැනැත්තා වශයෙනි. විද්‍යා ප්‍රබන්ධ ලේඛක H.G.වේල්ස් අශෝක ගැන කියන්නේ මෙලෙසිනි.  "ඉතිහාසය තුල දහස් ගණනක් රජවරු සහ අධිරාජයෝ සිටියහ. ඔව්හු 'අති ශ්‍රේෂ්ඨ' "නෛකශ්රීන් විරාජමාන" "උත්කෘෂ්ඨ" යනාදි උපාධානයන්ගෙන් තමන්ම හඳුන්වා ගත්හ. ඔවුන් බැබලුනේ සුලු කාලයක් පමනි. සුලු කලෙකින් මතකයෙන් ගිලිහි ගියේය. එහෙත් අශෝක රජතුමා බැබැලුනේය. නොනවත්වා බැබලුනේය. දීප්තිමත් තරුවක් මෙන් අද දක්වා බබලන්නේය" ඔහුගේම අඥාවන් සහිත ලියවිලි සමග ඔහුගේ පුරාවෘත්තය දෙවැනි සියවසේ 'අශෝකාවදාන' සහ 'දිව්‍යාවදාන' මෙන්ම සිංහල වංශකථාවක් වූ මහාවංශයේද විස්තරව ඇත. ඔහුගේ අධිරාජ්‍
යය තුල තිබී කැණීමකදි මතු වූ සලකුණක් අද ඉන්දියාවේ රාජ්‍ය සංකේතය ලෙස භාවිතා වේ.අශෝක අධිරාජ්‍යයචරිතාපදානයඅශෝක රජුගේ දිවියේ මුල් අවදියමෞර්ය අධිරාජ බින්දුසාර සහ ඔහුගේ සාපේක්ෂ ලෙසින් අඩු මට්ටමක බිරිඳක වූ  ධර්මාට (හෝ ධම්මා) දාව අශෝක උපන්නේය. ඔහු, මෞර්ය රාජවංශයෙහි  ආරම්භක  චන්ද්‍රගුප්ත මෞර්යගේ මුණුපුරා විය. අවාදාන පෙළ කෘතීන් විසින් සඳහන් කරන්නේ, ඔහුගේ මව වූයේ  ෂුභාද්රංගි රැජිණ බවයි. අශෝකවාදන ප්‍රකාර, ඇය චම්පා නුවර බ්‍රාහ්මණයෙකුගේ දුවණිය වූවාය. [2][3]:205 මාළිගා කූටෝපායයක් විසින් ඇය අධිරාජයා වෙතින් ඈත් කොට තැබුණද, අත්‍යන්තයෙහිදී එය අවසන් වී ඇය පුතෙකු වැදුවාය.  "මම දැන් ශෝක නැත්තෙමි" ලෙසින් ඇය කල ප්‍රකාශය පරිදී, අශෝක ඔහුගේ නම ලැබීය. දිව්‍යවාදන පවසන්නේද සමතුල්‍ය කතාන්තරයක් වන මුත්, රැජිණගේ නම ලෙසින් ජනපදකල්‍යාණි දක්වයි.[4][5]අශෝකට  වැඩිමහල් උරෝජාතයන් කිහිප දෙනෙක් සිටි අතර, ඔවුන් සියළු දෙනාම, බින්දුසාරගේ අනෙකුත් බිරියන්ගෙන් උපන් අඩ-සොහොයුරෝ වූහ. ඉතා අඩු වයසකදී සටනට ඔහුගේ ඇති හැකියාව ප්‍රදර්ශනය කල අතර, ඔහු සඳහා රාජකීය හමුදා පුහුණුව ලබා දෙන ලදි. ඔහු දක්ෂ දඩයක්කාරයෙක් බව දන්න
ා කරුණක් වූ අතර, එක් කතාන්තරයකට අනුව, ලී දණ්ඩක් පමණක් භාවිතා කරමින් සිංහයෙකු මරා දමා ඇත. බිහිසුණු රණශූරයෙකු සහ අනුකම්පා විරහිත සෙන්පතියෙකු ලෙසින් ඔහුගේ ප්‍රසිද්ධිය නිසාම, මෞර්ය අධිරාජ්‍යයේ අවන්ති පළාතේ කැරළි මැඩ පැවැත්වීමට ඔහු යවන ලදි.[6]මූලාශ්‍ර↑ තාපූර් (1973), පි. 51.↑ උප්නිදර් සිං 2008, p. 332. sfn error: no target: CITEREFඋප්නිදර්_සිං2008 (help)↑ උපුටාදැක්වීම් දෝෂය: අනීතික <ref> ටැගය;John1989 නමැති ආශ්‍රේයන් සඳහා කිසිදු පෙළක් සපයා නොතිබුණි↑ කේ. ටී. එස්. සරාවෝ (2007). අ ටෙක්ස්ට් බුක් ඔෆ් ද හිස්ට්‍රි ඔෆ් ථේරවාද බුඩිසම් (2 සංස්.). බෞද්ධ අධ්‍යයන අධ්‍යයනාංශය, දිල්ලි විශ්වවිද්‍යාලයය. පිටුව. 89. ISBN 978-81-86700-66-2. ↑ උපින්ද්‍ර සිං 2008, p. 333. sfn error: no target: CITEREFඋපින්ද්‍ර_සිං2008 (help)↑ ප්‍රාචීන් භාරෝතර් ඉතිහාස්, සුනිල් චැටර්ජි විසින් ගුරුලෑපොල වසම යනු කුරුණෑගල දිස්ත්‍රික්කයේ මාස්පොත ප්‍රාදේශීය මහ ලේකම් බල ප්‍රදේශයට අයත් ග්‍රාම නිලධාරි වසමකි. ග්‍රාම නිලධාරි වසම් අංක 792 යටතේ මෙම වසමේ මායිම් ලෙස උතුරින් හා නැගෙනහිරින් අංක 791 සියඹලන්ගමුව ග්‍රා
ම නිලධාරි වසමෙන්ද දකුණින් අංක 802 උඩබදලව ග්‍රාම නිලධාරි වසමෙන්ද බටහිරින් අංක 787 පැල්ලන්දෙණිය ග්‍රාම නිලධාරි වසමෙන්ද මායිම් වී තිබේ.ගුරුලෑපොලලඟාවීමකුරුණෑගල පුත්තලම් මාර්ගයේ සැතපුම් 3ක් පමණ ගියවිට තිත්තවැල්ල ගෝනගම මන්සන්දියේ සිට ගෝනගම දක්වා දිවෙන මාර්ගයේ ආරම්භයේ පටන් සැතපුම් 3 ¾ ක් පමණ මෙම ප්‍රදේශ මෙම වසමට අයත් වේ. මාස්පොත ප්‍රාදේශීය ලේකම් බල ප්‍රදේශයේ ග්‍රාම නිලධාරි වසම් සැලකිල්ලට ගත්විට මෙය කුඩා වසමක් වුවද වසමේ පවුල් සංඛ්‍යාව විශාල වේ.ගුරුලෑපොල දළ සිතියමමෙම වසමට අයත් ගම් තුනකි.ගුරුලෑපොලඇලස්වත්තකොග්ගලවත්තරාජ්‍ය නිලධාරීන්ආර්ථික සංවර්ධන නිලධාරිආර්.එම්.දිනේෂ් සජීවන් රත්නායකග්‍රාම නිලධාරීඉන්ද්‍රණි මිය සමෘද්ධි සංවර්ධන නිලධාරීටි.බී.එම්.නිරෝෂා ආරියරත්න කෘෂි පර්යේෂණ නිලධාරීඑච්.එම්.අරුණ හේරත් ඓතිහාසික පසුබිමගුරුලෑපොලග්‍රාම නිලධාරි වසම කොටස් තුනකින් යුක්ත බව හදුනා ගතිමු. එනම් ගුරුලෑපොල , ඇලස්වත්ත, කොග්ගලවත්ත යනුවෙනි. අතීතයේදී මෙම වසම ජනාකීර්ණ ප්‍රදේශයක් නොවේ. මුල් කාල වලදී මෙහි පවුල් 10 ක් පමණ ජීවත් වූ අතර වර්තමානයේදී ‍පවුල් 306 ක්
ජීවත් වන ජනාකීර්ණ ප්‍රදේශයක් බවට පත් වී තීබේ.ගුරුලෑපොල කොටසට රජය බෙදා දුන් ඉඩම් වලින් යුක්ත කොටසක් ද පරම්පරාගත ඉඩම් වලින් යුක්ත කොටසක්ද වේ. ගුරුලෑපොල ප්‍රදේශයට එම නම ලැබී තිබෙන්නේ ගුරුලෑ නම් සතුන් විශේශයකගේ ලැගුම් ස්ථානය වූ නිසා බව පැරණි ගම්මුන්ගේ අදහස වී තිබේ. මෙම ප්‍රදේශයද ගම්මුන් වන්දනාමාන කරන පැරණි බෝ ගසක් පවතී. එම ස්ථානයේ බුදු පිළිමයක් තබා පැරණි ගම්මු වන්දනාමාන කරයි.ගමේ මුල් කාලයේ පදිංවි වී සිටි පවුල් 10 කගේ ජීවනෝපාය ‍කෘෂිකර්මාන්තයයි. කෘෂිකර්මාන්තය සදහා ජලය ලබාගැනීමට ගුරුලෑපොල කුඹුරු යාය ආශ්‍රිතය වැවක් තීබී ඇත. පසුකාලෙක එම වැව කුඹුරක් බවට පත්කර ඇති අතර වර්ථමානයේ එහි සොරොව්වක නටඹුන් දක්නට ලැබේ. මෙම ප්‍රදේශය වර්තමානයේ වැවකුඹුර නමින් හදුන්වයි.ඇලස්වත්තඇලස්වත්ත පොල් ඉඩමක්ව තිබී කැබලි කඩා වෙන්දේසි කරතිබේ. මෙම කොටසට ‍එම නම ලැබී ඇත්තේ ඇලස් නම් පුද්ගලයකුට මෙම ඉඩම අයිති ව තිබූ නිසාය. එම කොටස ජනාවාස වීමට පෙර මෙහි තිබූ බෝ ගසකට මිනිසුන් වන්දනාමාන කර තිබේ.එම බෝ ගස ලගට නාගයකු පැමිණි බව ගමුමුන් ප්‍රකාශ කරයි. එම කාලයේ ගමේ වාසය කල එක් පුද්ගලයෙක් එම බෝ ගස හා නාගයා විනාශ කර තිබේ. ඉන් ප
සු එම පුද්ගලයාගේ පවුලම විනාශ වූ අතර ඔවුන්ට ‍උන් හිටි තැන් අහිමි වූ බව පැරණි ගම්මුන්ගේ අදහසයි. මෙම ඇලස්වත්ත කොටසේ ජීවත් වන්නේ මෑතකදී ගමට පැමිණි පිරිස්ය. ඔවුන් වන්දනාමාන කිරීම සදහා ආරාමයක් ගොඩනගාගෙන තිබේ. මුළු වසමටම ති‍බෙන එකම ආගමික ස්ථානය මෙම ආරාමයයි.කොග්ගල වත්තකොග්ගල වත්තද පැරණි පොල් ඉඩමක්ව තිබී කැබලි කඩා වෙන්දේසි කර තිබේ. මෙම ප්‍රදේශයේ බහුල වශයෙන් ගල් පිහිටා තිබේ. වර්තමානයේ රත්නායක නැමති පුද්ගලයාගේ නිවස පිටුපස කොකෙක් වැනි යැයි විශ්වාස කරති. මෙම හේතුව නිසා මෙම ප්‍රදේශය කොග්ගල වත්ත නම් වී තිබේ. මෑතකදී ගමට පැමිණි පිරිස් මෙහි ජීවත් වේ.ජනගහනයමෙහි ජනගහනය 1294ක් පමණ සිටින අතර පවුල් 318 පමණ සිටිස්ත්‍රිපුරුෂඑකතුව6796151294ආයුර්වේද  වෛද්යරවරුන් පිළිබද විස්තරවෛද්ය් කේෂ්ත්රදයවෛද්යංවරයාගේ නමලිපිනයසර්වාංගබි.එම්.ටිකිරි කුමාරිහාමිඅංක 2, ගෝනගම පාර,ගුරුලෑපොල,කුරුණෑගලරෝමයේ  අවසන් අධිරාජ්‍යයා වු Torqin the proud මිය ගිය පසුව වාර්ෂිකව පත්කර ගන්නා ලද මහේස්ත්‍රාත්වරුන් හා විවිධ නියෝජිතයන් කොට්ඨාසයක් විසින් රාජ්‍යය පාලනය කරන ලදි. රාජතන්ත්‍රිකයන්
දෙදෙනෙක් සිටි අතර ඔවුන්  ප්‍රධානතම මහේස්ත්‍රාත්වරැන් ලෙස විධායක බලතල තුළින් රාජ්‍යය පාලනය කරන ලදි. රාජතාන්ත්‍රිකයන් දෙදෙනා හට සෙනට් මඩුල්ල හා කටයුතු කිරිමට සිදුවේ. මෙම සෙනේට් මඩුල්ල රාජ්‍යයේ සිටින ප්‍රබලතමයන්ගෙන් නිර්මාණය වී ඇති අතර කාලයක් සම සෙනෙට් මඩුල්ලේ ප්‍රමාණය සහ ප්‍රබලත්වය ද වැඩි විය. අනෙකුත් මහේස්ත්‍රත්වරුන් ලෙස Praetors, Quediles සහ  Quastors p අයත් වු අතර රෝමයේ ජීවත් වු අඩු කුල පුරවැසියන්ට මෙම තනතුරු දැරීම මුල් කාලීනව තහනම් වුවද පසුව සාමාන්‍ය ජනයාට සහ Plebeians හට මෙම තනතුරු දැරිමේ හැකියාව ලැබුණි. ජනරජයේ නිළධාන් පත්කර ගැනිම ඡන්ද විමසිමක් සිදු විය.ක්‍රි.පු. 5 වන සියවසේ දී රෝමය ගෝල් දේශයක් අත්පත් කර ගැනිමේ සටනින් පසුව ක්‍රි.පු තුන්වන සියවසේදී පැවති Punic Hispania Macdonian සහ  Selcid  දේශයන් රෝමය විසින් අත්පත් කර ගැනිණි. මෙම නිසා ක්‍රි.පු. 2 වන සියවසේ දි මධ්‍යධරණි මුහුදේ බලවත්ම දේශය බවට රෝමය පත්විය.විදේශ රාජ්‍යයන් යටතේ කර ගැනිමක් සමග අභ්‍යන්තර ගැටුම් ඇතිවිය. සෙනෙට් මණ්ඩලයට සාමාන්‍ය ජනයාගේ මුදලින් පොහොසත් වු අතර සාමාන්‍ය ජනයා සිටින තත්ත්වයට වඩා තවත් දුප්පත් විය. මෙම සමයේදි නව