LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
ka, Iran mutual friends - Minister Daily News.lk - February 20, 2010↑ Uma Oya Multipurpose Project International Rivers↑ Iran boosts Sri Lankan refinery BBC - April 29, 2008↑ Sri Lanka’s post-war scenario DAWN - November 11, 2009↑ Sri Lanka’s Shifting Foreign Relations සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2012-07-23 at the Wayback Machine Montage - August 2008↑ Iran becomes Sri Lanka's top lender Times of India - July 14, 2008↑ Iran to Fund Sri Lankan Arms Purchases - International Terrorism Monitor---Paper No. 303 South Asia Analysis Group - November 13, 2007↑ Iran To Train Sri Lankan Intelligence & Army Officers South Asia Analysis Group - April 24, 2008↑ Iran steps into enemy's territory සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2008-05-11 at the Wayback Machine Asia Times - April 29, 2008vte ශ්‍රී ලංකාවේ විදේශ සබඳතාඅප්‍රිකාවකෙන්යාව · දකුණු අප්‍රිකාවආසියාවබංග්ලාදේශය · භූතානය · චීනය · ඉන්දියාව · ඉන්දුනීසියාව · ඉරානය · ජපානය · මලයාසියාව · මාලදිවයින · පාකිස්තානය · පිලිපීනයයුරෝපයඩෙන්මාර්කය · එස්ටෝනියාව · වති
කානුව · හන්ගේරියාව  · රුමේනියාව · රුසියාව · ස්විට්සර්ලන්තයඋතුරු ඇමෙරිකාවකැනඩාව · කියුබාව · එක්සත් ජනපදයඕෂනියාවඕස්ට්‍රේලියාව · නවසීලන්තයමෙහෙයන්ශ්‍රී ලංකාවේ විදෙස් රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික දූත මෙහෙයන්ජාත්‍යන්තර සංවිධානඑක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය · කොළඹ ක්‍රමය · G77 · ජාත්‍යන්තර පරමාණුක බලශක්ති අධිකාරිය · අන්තර්ජාතික මූල්‍ය අරමුදල · ප්‍රමිතිකරණය සඳහා වූ අන්තර්ජාතික සංවිධානය · පොදු රාජ්‍ය මණ්ඩලය · නොබැඳි ජාතීන්ගේ සංවිධානය · සාර්ක් · යුනෙස්කෝ · ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය · ලෝක වෙළෙඳ සංවිධානය · SAEU · බිම්ස්ටෙක්විදේශ කටයුතු අමාත්‍යාංශය (ශ්‍රී ලංකාව) Foreign Affairsගුරු වෘත්තියවිශේෂිත අධ්‍යාපනයකින් සහ පුහුණුවකින් පසුව සිදුකරන උපදෙස් හා සේවා සැපයීමේ රැකියා වර්ග වෘත්තීන් නමිවේ.නියාමනයමුල් අවධියේ පටන් වෘත්තීන් ස්වයං නියාමන සංවිධාන මගින් පාලනය වුනි. වරිතමානයේ මේ සඳහා ආණ්ඩු මැදිහත්වීම ඉහල යමින් පවතී.වෘත්තීන්ප්‍රධාන ලිපිය: වෘත්තීන් ලැයිස්තුවස්වයං පාලනයතත්‍වය සහ ගරුත්‍වයබලයවිකිරණ රසායන  විද්‍යාවවිකිරණ රසායන  විද්‍යාව යනු විකිරණශීලී ද්
‍රව්‍ය පිළිබද රසායනයයි. එහිදී විකිරණශීලි සමස්ථානික , විකිරණශීලී නොවන සමස්ථානිකවල ගුණ හා රසායනික ප්‍රතික්‍රියා අධ්‍යයනය කිරිමට යොදා ගනු ලැබේ.(විකිරණ - රසායනය තුළදී විකිරණශීලී නොවන ද්‍රව්‍යවල සමස්ථානික ස්ථායී නිසා අක්‍රීය ලෙස විස්තර කරනු ලැබේ.)වැඩි විස්තර සදහා විකිරණ රසායනය පිළිබද වූ පිටුව බලන්න. විකිරණශීලී රසායනයවිකිරණශිලී රසායනය යනු පදාර්ථයමත විකිරණවල රසායනික බලපෑම අධ්‍යයනයයි. මෙය විකිරණ - රසායනයට වඩා බෙහෙවින් වෙනස්ය. මන්ද යත් විකිරණය මගින් රසායනිකව වෙනසවන ද්‍රව්‍යය කිසිම විකිරණශීලීතාවයක් තිබීම අත්‍යවශ්‍ය නොවේ. උදාහරණයක් ලෙස ජලය හයිඩ්‍රජන් වායුව හා හයිඩ්‍රජන් පෙරොක්සයිඩ් බවට හැරවීම.විකිරණශීලී න්‍යෂ්ටික ප්‍රතික්‍රියා පිළිබද අධ්‍යයනයවිලයනය හා විඛණ්ඩනය වැනි න්‍යෂ්ටික ප්‍රතික්‍රියා අධ්‍යයනයට විකිරණ - රසායනය හා විකිරණශීලී රසායනය යන අංශ දෙකේම සම්මිශ්‍රණයක් යොදා ගනී. න්‍යෂ්ටික විඛණ්ඩනයට මුල් කාලීන සාක්ෂියක් වූයේ යුරේනියම්වලින් නියුට්‍රෝනයක් ප්‍රවිකිරණය කිරීමෙන් අඩු ආයු කාලයක් සහිත බේරියම් හි විකිරණශීලි සමස්ථානිකයක් උත්පාදනය කිරීමයි. (මිනිත්තු 83 ක අර්ධ ආයු කාලයක් සහ
ිත 139Ba  හා දින 12.8ක අර්ධ ආයු කාලයක් සහිත 140Ba  යුරේනියම් හි ප්‍රධාන විඛණ්ඩන ඵල වේ) ඒ කාලයේදී සිතුවේ මෙය රේඩියම් හි සමස්ථානිකයක් කියාය.‍එම නිසා රේඩියම් නිෂ්පාදනයේ සම්මත විකිරණ රසායනික ක්‍රියාමාර්ගයක් ලෙස බේරියම් සල්ෆේට් නිදර්ශකයක් භාවිත කරන ලදී. වර්තමානයේදී විකිරණ - රසායනික ක්‍රම හා න්‍යෂ්ටික භෞතික විද්‍යාව එකතුව නව ‘සුපිරි බර’ (super heavy)  මූලද්‍රව්‍ය නිපදවීමට  යත්න දරයි. සාපේක්ෂ ස්ථායීතාව රදා පවතින්නේ වසර ගණනක් දිග අර්ධ ආයු කාල ඇති න්‍යෂ්ටි ඇති විට යයි විශ්වාස කරන ලදී. ඒ අනුව මිනිය හැකි ප්‍රමාණ අනුව නව මූලද්‍රව්‍ය වෙන් කර ගැනීමට හැකි විය. න්‍යෂ්ටික විශ්ලේෂණයේ සොයා ගැනීමේ වැඩිදුර විස්තර සදහා ඔටෝහාන් (Otto Hahn)  ගේ ක්‍රියාකාරකම් බලන්න.න්‍යෂ්ටික ඉන්ධන චක්‍රය හා බැඳුණු රසායනයන්‍යෂ්ටික ඉන්ධන චක්‍රයේ කිසියම් හෝ කොටසක් සම්බන්ධ රසායනයයි. ඉන්ධන චක්‍රයට ඉන්ධන නිෂ්පාදනයේදී යොදෙන සියළු ක්‍රියාදාම අන්තර්ගත වේ.ඒ අනුව කැනීමේ සිට ලෝපස් ක්‍රියාවලිය හා වැඩි දියුණු කිරීම හා ඉන්ධන නිෂ්පාදනය දක්වායි. (චක්‍රයේ ඉදිරිපස අවසානය) තවද මෙයට චක්‍රයේ පසු පස අවසානයට පෙර  (in-pile)  හැසිරීමට ද ඇත
ුලත් වේ. චක්‍රයේ පසුපස අවසාන කොටසේ අන්තර්ගත වන්නේ පාවිච්චි කරන ලද න්‍යෂ්ටික ඉන්ධන භූගත අපද්‍රව්‍ය ගබඩා වෙත හෝ නැවත නිෂ්පාදනය සදහා යැවීමට පෙර ශීතවන පොකුණු තුළදී හෝ වියළි ගබඩා තුළදී කළමණාකරණය කරන ආකාරයයි.සාමාන්‍ය හා අසාමාන්‍ය තත්ත්වන්‍යෂ්ටික ඉන්ධන චක්‍රය හා සම්බන්ධ න්‍යෂ්ටික රසායනය ප්‍රධාන කොටස් දෙකකට බෙදිය හැකිය. එක් කොටසකදී සලකනු ලබන්නේ අපේක්ෂිත තත්ව යටතේ දී සිදුවන ක්‍රියාවලියක් වන අතර අනෙකේදී සලකනු ලබන්නේ සාමාන්‍ය ක්‍රියාකාරී තත්වයෙන් වෙනස් වීම් කිහිපයක් සිදුවී ඇති විට හෝ (දුර්ලභ ලෙස) අත් වැරැද්දක් සිදුවී ඇති වීම හෝ සිදුවන ක්‍රියාවලීන්ය.නැවත භාවිතයනීතියඑක්සත් ජනපදයේදී න්‍යෂ්ටික ඉන්ධන අපද්‍රව්‍ය ගබඩාවේ තැන්පත් කිරීමට ‍පෙර එක් වරක් පමණක් ජීව ප්‍රතික්‍රියාකාරක තුළ භාවිතයට ගනී. නූතනයේ ඉදිරිපත් කර ඇති දීර්ඝ කාලීන සැලැස්ම වන්නේ භාවිතා කළ ඉන්ධන ගැඹුරු ගබඩා තුළ ඇසිරීමයි. මෙම පුණර්ජනාත්මක නොවන ක්‍රියා පටිපාටිය 1977 මාර්තු මස ආරම්භ කරන ලද්දේ න්‍යෂ්ටික අවි ප්‍රගුණ වීම පිළිබදව සලකමිනි. ජනාධිපති ජිමී කා‍ටර්  (Jimmy Carter)  එක්සත් ජනපදය තුළ ප්ලූටෝනියම් වාණිජමය ලෙස නැවත භ
ාවිතය හා ප්‍රතිචක්‍රීකරණය දින නියමයක් නොමැතිව තහනම් කරන ලදී. මෙම නියමය එක්සත් ජනපදය විසින් අනෙකුත් රටවල් සදහා උදාහරණයක් ලබා දීමට දැරූ ප්‍රයත්නයක් වුවත් බොහෝ රටවල් භාවිතා කළ න්‍යෂ්ටික ඉන්ධන නැවත භාවිතය සිදු කරන ලදී. ජනාධිපති පුටින් (Putin)  යටතේ වූ රුසියානු රජය භාවිතා කළ න්‍යෂ්ටික ඉන්ධන ආනයනය තහනම් කර තිබූ නීතියක් ඉවත් කරන ලදී. එමගින් රුසියානුවන්ට රුසියාවෙන් පිට ගණුදෙණුකරුවන් සදහා නැවත භාවිතා සේවාවක් ලබා දීමට හැකිවිය. (BNFL ඉදිරිපත් කළ දෙයට සමාන)පියුරෙක්ස් (PUREX)  රසායනයනූතන ක්‍රමය වන්නේ නයිට්‍රික් අම්ලයෙන් යුරේනියම් හා ප්ලූටෝනියම් නිස්සාරණයට ට්‍රයිබියුටයිල් පොස්ෆේට් / හයිඩ්‍රොකාබන් යොදා ගැනීමයි.පියුරෙක්ස් ද්‍රව - ද්‍රව නිස්සාරකයක් යොදා ගැනීමයි. උදාහරණයක් ලෙස නයිට්‍රේට මාධ්‍යයකදී නිස්සාරක කාරකයක් (S)   යොදා ගෙන ප්ලූටෝනියම් නිස්සාරණය පහත ප්‍රතික්‍රියාවේ පරිදි සිදුවේ.ලෝහ කැටායනය , නයිට්‍රේට හා ට්‍රයිබියුටයිල් පොස්පේට් අතර සංකීර්ණයක් ඇතිවේ. නයිට්‍රේට 2ක් හා ට්‍රයිඑතිල් පොස්පේට 2ක් ඇති ඩයිඔක්සොයුරේනියම් (dioxouranium(VI))  සංකීර්ණයේ ආදර්ශ සංයෝගයක් X  - කිරණ ස්ඵටික විද්‍යාව ම
ගින් විදහා දක්වා ඇත.නයිට්‍රික් අම්ල සාන්ද්‍රණය වැඩි විට කාබනික කලාපය තුළට නිස්සාරණය වැඩිවන අතර නයිට්‍රික් අම්ල සාන්ද්‍රණය අඩු වන විට නිස්සාරණය ප්‍රත්‍යාවර්ත වේ. නයිට්‍රික් අම්ලයේ භාවිත ඉන්ධන දියකර අද්‍රාව්‍ය ද්‍රව්‍ය ඉවත් කර ඉතා ක්‍රියාකාරී ද්‍රවයෙන් යුරේනියම් හා ප්ලූටෝනීයම් නිස්සාරණය කරගනු ලැබේ. ඉන්පසු නිස්සාරිත කාබනික කලාපයෙන් වැඩිමනත් යුරේනියම් හා ප්ලූටෝනියම් හා විඛණ්ඩන ඵල ස්වල්පයක් පමණක් අඩංගු මාධ්‍යට ක්‍රියාකාරී ද්‍රවයක් තනා ගනු ලැබේ. ඉන්පසු මෙම ජලීය ද්‍රාවණය නැවත ට්‍රයිබිවුටයිල් පොස්පේට් / හයිඩ්‍රොකාබන මගින් නව කාබනික කලාපයක් සාදමින් නැවත නිස්සාරණය කරනු ලැබේ. ඉන්පසු ලෝහ දරා සිටින කාබනික කලාපයෙන් කෙමෙන් කෙමෙන් ලෝහය ඉවත් කරමින් යුරේනියම් හා ප්ලූවොරීන් පමණක් අඩංගු ජලීය ද්‍රාවණයක් සාදනු ලැබේ. නිස්සාරණයේ අදියර 2 ක් යොදා ගන්නේ ඇක්ටිනයිඩ ඵලවල සංශුද්ධතාව වැඩි දියුණු කිරීම සදහාය. පළමු නිස්සාරණයට යොදාගන්නා කාබනික කලාපය විශාල විකිරණ ප්‍රමාණයකට නිරාවරණය වේ. විකිරණ මගින් ට්‍රයිබිවුටයිල් පොස්ෆේට්, ඩයිබියුටයිල් හයිඩ්‍රජන් පොස්ෆේට් බවට පත් විය හැක. ඩයිබියුටයිල් හයිඩ්‍රජන් පොස්පේට් නිසා පද්ධතිය
වඩාත් සංකීර්ණ ආකාරයට ක්‍රියාත්මක විය හැක. මන්ද යත් එමගින් ලෝහ නිස්සාරණය කරන්නේ අයන හුවමාරු යාන්ත්‍රණයක් හරහාය. (අඩු අම්ල සාන්ද්‍රණ නිස්සාරණ ප්‍රමාණය වැඩිවේ) ඩයිබියුටයිල් හයිඩ්‍රජන් පොස්පේට්හි බලපෑම අඩු කිරීමට සාමාන්‍යයෙන් කරන්නේ භාවිතා කරන ලද කාබනික ස්ථරය සෝඩියම් කා‍බනේට්වලින් සේදීමයි.අනාගත භාවිතයට උචිත නව ක්‍රමවේදපියුරෙක්ස් ක්‍රියා පටිපාටිය යූරෙක්ස් (UREX = URanium Extraction)  ක්‍රියා පටිපාටියක් දක්වා නවීකරණය කළ හැකිය. එමගින් යූකා මවුන්ටන් (Yucca Mountain)  වැනි මහා පරිමාණ න්‍යෂ්ටික අපද්‍රව්‍ය බැහැරලන ස්ථානවල ඉඩ පහසුකම් ඉතිරි කර ගත හැකිය. මෙමගින් අපද්‍රව්‍යවල ස්කන්ධයෙන් හා පරිමාවෙන් වැඩි ප්‍රමාණයක් අයත් කර ගන්නා යුරේනියම් ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කර නැවත භාවිතයට යොදා ගනී.යුරෙක්ස් ක්‍රියාපටිපාටිය ද පියුරෙක්ස් ක්‍රියාපටිපාටියක් වන අතර එය ප්ලූටෝනියම් නිස්සාරණය වැළැක්වීම සදහා නවීකරණය කළ හැකිය. පළමු නිස්සාරණයට පෙර ප්ලූටෝනියම් ඔක්සිහාරකයක් එකතු කිරීමෙන් මෙය සිදු කළ හැකිය. යූරෙක්ස් ක්‍රියාපටිපාටියේ දී 99.9% යුරේනියම් හා > 95%  ටෙක්නීටියම් (Technetium)  අනෙකුත්  විඛණ්ඩණ ඵලවලින් හා ඇක්ට
ිනයිඩවලින් වෙන් කෙරෙන අතර එකිනෙකින් ද වෙන් වේ. මෙහි ප්‍රධාන දෙය නිස්සාරිතයට ඇසිටොහයිඩ්‍රොක්සැමික් අම්ලය  (acetohydronamic : AHA)  එකතු කිරීමේ අංශය හා ක්‍රියාවලියේ පිරිපහදු අංශයයි. AHA එකතු කිරීම ප්ලූටෝනයිම් හා නෙප්චූනියම්වල නිස්සාරන හැකියාව ඉතා විශාල ලෙස අඩු කරයි.. එමගින් PUREX  ක්‍රියා පටිපාටියේ ප්ලූටෝනියම් නිස්සාරණ වඩා වැඩි බාධාවක් දක්වයි. ට්‍රයි බියුටයිල් පොස්පේට් TBP  සමග නිස්සාරක කාරකයක් , ocryl(phenyl) – N,N – dibutyl carbamoylmethyl phosphine oxide (CMPO)  යොදා ගැනීමෙන් පියුරෙක්ස් ක්‍රියාවලිය ට්රූඑක්ස් (TRUEX ; TRansUranic Extraction)  ක්‍රියාවලිය බවට පත් කළ හැකිය. මෙම ක්‍රමය හදුන්වා දෙන ලද්දේ ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ ආර්ගෝන් (Argonne)  ජාතික පර්යේෂණාගාරය විසිනි. එය නිර්මාණය කර ඇත්තේ පාර යුරේනිතලෝහ (Am / Cm)  අපද්‍රව්‍ය වලින් ඉවත් කිරීමටය. මෙහිදී අපද්‍රව්‍යවල ඇල්ෆා ක්‍රියාකාරීත්වය අඩු කරන අතර එමගින් ඉතා පහසුවෙන් අපද්‍රව්‍ය බැහැර කළ හැකිය. මෙම ක්‍රියාවලිය ක්‍රියාත්මක වන්නේ ද්‍රව්‍යතා යාන්ත්‍රණයක් හරහාය.ට්රූඑක්ස් ක්‍රියාවලියට විකල්පයක් ලෙස මැලොන්ඩයමයිඩ් (malondiamide)  යොදා ගන්නා නි
ස්සාරණ ක්‍රමයක් හදුන්වා දී ඇත. ඩයමෙක්ස් (DIAMEX ; DIAMide Extraction)  ක්‍රියාවලියේ වාසියක් වන්නේ කාබන්, හයිඩ්‍රජන් , නයිට්‍රජන් හා ඔක්සිජන් හැර වෙනත් මූල ද්‍රව්‍ය අඩංගු  කාබනික අපද්‍රව්‍ය උත්පාදනය නොවීමයි. මෙම අපද්‍රව්‍ය අම්ල වැසිවලට උරදෙන ආම්ලික වායු නොසෑදෙන සේ දහනය කළ හැකිය. ඩයමෙක්ස් ක්‍රමය ප්‍රංශ CEA  මගින් යුරෝපයේ භාවිතයට ගනී. ක්‍රියාවලිය ගැන දැනට පවතින දැනුමෙන් කාර්මික කම්හල් ඉදි කිරීමට තරම් මෙම ක්‍රියාවලිය පරිණත වී ඇත. මෙම ක්‍රියාවලියේදී ද භාවිතා කරන්නේ ද්‍රව්‍යතා යාන්ත්‍රණයක්ය.තෝරාගත් ඇක්ටිනයිඩ නිස්සාරණය (Selective ActiNide Extraction)  කුඩා ඇක්ටිනයිඩ කළමණාකරණයේ අංශයක් ලෙස මෙමගින් යෝජනා කර  ඇත. ඒවා ලැන්තනයිඩ හා ත්‍රී සංයුජ කුඩා ඇක්ටිනයිඩ ඩයමෙක්ස් හෝ ට්රූඑක්ස් වැනි ක්‍රියාවලි මගින් ඉවත් කරගත යුතුය. ඇමරිසියම්  (americium)  වැනි මූල ද්‍රව්‍ය කාර්මිකව නැවත භාවිත කිරීමට හෝ ඉන්ධන ලෙස භාවිතා කිරීමට නම් ලැන්තනයිඩ ඉවත් කළ යුතුය. ලැන්තනයිඩවල විශාල නියුට්‍රෝන හරස් කඩක් ඇති අතර එමගින් නියුට්‍රෝන මගින් දිවෙන න්‍යෂ්ටික ප්‍රතික්‍රියා විෂ කෙරේ.ඩයිතයෝපොස්ෆිනික් අම්ල වැනි පද්ධති ද සමහරුන් විසි
න් භාවිතා කරනු ලබයි.රුසියාවේදී හා චෙක් ජනරජය මගින්  දියුණු කරන ලද සර්වත්‍ර නිස්සාරණ (Universal Extraction)  ක්‍රියාවලිය මගින් භාවිතා කරන ලද න්‍යෂ්ටික ඉන්ධනවලින් ප්ලූටෝනියම් හා යුරේනියම්  නිස්සාරණයෙන් පසු ඉතිරි වන රුෆිනේට (raffinate)  වලින් බොහෝමයක් කරදරකාරී (Sr , Cs හා කුඩා ඇක්ටිනයිඩ) විකිරණශීලී සමස්ථානික ඉවත් කෙරේ. මෙහි රසායනය පදනම් වී ඇත්තේ සීසියම් හා ස්ට්‍රොන්ටියම් සමග පොලි එතිලීන් ඔක්සයිඩ (පොලි එතිලින් ග්ලයිකෝල්) හා කොබෝල්ට් කාබොඇනායන (ක්ලෝනී කෘත කොබෝල්ට් ඩයිකා(ර්)බොලයිඩ්) අතර අන්තර් ක්‍රියාකාරිත්වයි. ඇක්මිනයිඩ නිස්සාරණය කරනු  ලබන්නේ CMPO  මගින් වන අතර තනුක කාරකය නයිට්‍රොබෙන්සීන් වැනි ධ්‍රැවීය ඇරෝමැටිකයකි. Meta – nitrobenzotrifluoride  හා phenyl trifluoromethyl sulfone වැනි තනුක කාරක ද යෝජනා වී ඇත.විවිධ මතුපිටවලට විඛණ්ඩන ඵල අවශෝෂණයන්‍යෂ්ටික රසායනයේ තවත් වැදගත් අංශයක් වන්නේ විවිධ මතුපිටවල් සමග විඛණ්ඩන ඵල ප්‍රතික්‍රියා කරන ආකාරයයි. මෙහි අරමුණ සාමාන්‍ය තත්ත්ව යටතේ දී අපද්‍රව්‍ය බහාලුම් වල හා අනතුරු තත්ත්ව යටතේ දී ජව ප්‍රතික්‍රියාකාරක තුළ විඛණ්ඩන ඵල නිකුත් වීමේ හා සංරචණවී
මේ සීග්‍රතා පාලනය කිරීමයි. ක්‍රෝමේට , මොලිබ්ඩේට , 99TcO4  ඇනායනවලට ලෝහ මතුපිට සමග ප්‍රතික්‍රියාකර විඛාදනයට ලක්වී ප්‍රතිරෝධී පටලයක් සෑදිය හැකිය. මෙලෙස මෙම මෙටලොක්සෝ (metaloxo)  ඇනායන ඇනෝඩීය විඛාදන නිශේධන ලෙස ක්‍රියා කරයි. ලෝහ මතුපිටවල 99TcO2 ඇතිවීම න්‍යෂ්ටික උපකරණ හා න්‍යෂ්ටික අපද්‍රව්‍ය බහාලුම් තුළින් 99 Tc නිකුත් වීම මන්දනය කරයි. මෙම  99TcO2  ස්ථරය ඇනෝඩීය විඛාදන ප්‍රතික්‍රියා නිශේධනය කරයි. ටෙක්නීටියම්වල විකිරණශීලී පසුබිම මෙම විඛාදන ආරක්ෂණය ප්‍රායෝගික නොවන තත්වයට පත් කරයි. තවද  99TcO4 ඇනායන සක්‍රීය කාබන් (ගල් අගුරු) හෝ ඇලුමිනියම් මතුපිට ද ස්ථර සාදයි.න්‍යෂ්ටික අපද්‍රව්‍ය තුළ  99Tc , 99TcO4  ඇනායන ලෙස හැර වෙනත් ආකාරවලින් ද තිබිය හැක. ඒවාට වෙනස් රසායනික ගුණ තිබිය හැක.දරුණු  ජව ප්‍රතික්‍රියාකාරක අනතුරකදී අයඩින් 131 නිදහස් වීම න්‍යෂ්ටික බලාගාර තුළදී ලෝහ මතුපිට අවශෝෂණයෙන් පාලනය කරගත හැක.ඔස්ලෝ සාම ක්‍රියාවලිය 1993 දී ඉට්ෂැක් රබින් (Yishak Rabin) ගේ මුගිකත්වයෙන් ඊශ්‍රායල් නිළධාරින් ද යසර් අර්ෆත් ගේ මුලිකත්වයෙන් ක්‍රියාත්මක වන පලස්තීන විමුක්ති ව්‍යාපාරයේ නායකයන් එක්ව ගැටළුවට සාමකාමී වි
සදුමක් ලෙස ඔස්ලෝ සාම ක්‍රියාවලිය තුළින් සෙවීමට උත්සහ කළහ.  මෙම සාම ක්‍රියාවලියේ තීරණාත්මක සංසිද්ස්ථාන‍යක් වුයේ ඊශ්‍රායලය නම් රාජ්‍යයක් පවතින බවට පිළීගැනීම සදහා යසර් අර්ෆත් විසින් නිකුත් කෙරැණු ලිපියයි. 1993 දී ඔස්ලෝ සම්මුතිය පිළියෙල කිරිම අවසන් කළ අතර අනාගත ඊශ්‍රායල - පලස්තීන සබදතා සදහා කටයුතු සැලැස්වීම මෙහි අරමුණ විය. ඔස්ලෝ ගිවිසුමේ දුෂ්කරම ගැටළුව වුයේ සාමය වෙනුවෙන් ඊශ්‍රායලය විසින් අනුක්‍රමයෙන් පලස්තීන භුමිය  පලස්තීනුවන් වෙත භාර දීමයි. ඔස්ලෝ සම්මුතිය ආරම්භයේ දී ක්‍රියාකාරිත්වය ඉතා හොදින් හා වර්ධනීය ආකාරයෙන් සිදු වුවත් එම ක්‍රියාවලිය ඉට්ෂැක් රබින් ගෙ ඝාතනයත් සමගම කණපිට හැරැණි. සම්මුතිය ක්‍රියාකාරි වීම අර්ෆත් හා එහුඩ් බරැක් (Ehud Barak) අතර සම්මුතියකට එළඹිමට නොහැකි වීමෙන් ඇණ හිටින ලදී. අරාබි - ඊශ්‍රායල කටයුතු පිළිබද  ජනාධිපති ක්ලින්ටන් විසින් පත් කළ විශේෂ නියෝජිත රොබර්ට් මැලේ විසින් සඵල කරන ලද්දේ අර්ෆත් වෙත බරැක් විසින් කිසිදු නිල ලිඛිත ඇරයුමක් කර නොමැති බවයි. ඒත් සමගම සළකා බැලු විවිධ යෝජනා පිලිබද විවිධ මත පලවී තිබුණි. කෙසේ වෙතත් සම්මුතිය සදහා වන ප්‍රධාන බාධකය ලෙස පෙනී යන්නේ ජේරැසලමේ
තත්වය පිළිබද නොඑකගතාවයන්ය.අඹේවෙල එයිට්කන් ස්පෙන්ස් සුළං විදුලි බල උද්‍යානයAmbewela Aitken Spence Wind Farmඅඹේවෙල එයිට්කන් ස්පෙන්ස් සුළං විදුලි බල උද්‍යානයේ ටර්බයින.Location of අඹේවෙල එයිට්කන් ස්පෙන්ස් සුළං විදුලි බල උද්‍යානයAmbewela Aitken Spence Wind Farmරටශ්‍රී ලංකාවඛණ්ඩාංක﻿ / ﻿6.84333°N 80.81306°E﻿ / 6.84333; 80.81306ඛණ්ඩාංක: ﻿ / ﻿6.84333°N 80.81306°E﻿ / 6.84333; 80.81306තත්ත්වයසක්‍රීයඅධිකාරී දිනය2012 පෙබරවාරිඅයිතිකරු(වන්)එයිස් වින්ඩ් පවර්Turbine informationTurbinesකිලෝවොට් 12 × 0.25Power generation informationInstalled capacity3 MWAs of 2012 ඔක්තෝම්බර්අඹේවෙල එයිට්කන් ස්පෙන්ස් සුළං විදුලි බල උද්‍යානය ශ්‍රී ලංකාවේ අඹේවෙල ඉදිකල කුඩා සුළං විදුලි බල උද්‍යානයකි. බල උද්‍යානයේ හිමිකාරීත්වය සහ මෙහෙයවීම් කටයුතු, එයිට්කින් ස්පෙන්ස්හී අනු කොටසක් වන එයිස් වින්ඩ් පවර් (Ace Wind Power) විසින් සිදු කරනු ලැබේ. වර්ථමානයේ බල උද්‍යානය සතු ටර්බයින (වා රෝද) දොළහක් ක්‍රියාත්මකව පවතින අතර, එක් එක් ටර්බයිනයෙන් කිලෝවොට් 250 ක විදුලි ප්‍රමාණයක් ජනනය කරයි. බලා
ගාරයේ සමස්ථ විද්‍යුත් ජනන ධාරිතාවය මෙගාවොට් 3 කි.[1][2]අඹේවෙල එයිට්කන් ස්පෙන්ස් සුළං විදුලි බල උද්‍යානයේ දර්ශනයක්.අඹේවෙලමේවාද බලන්නඅඹේවෙල එයිට්කන් ස්පෙන්ස් සුළං විදුලි බල උද්‍යානය හා සබැඳි මාධ්‍ය විකිමාධ්‍ය කොමන්ස් හි ඇත.ශ්‍රී ලංකාවේ බලාගාර ලැයිස්තුවආශ්‍රිත↑ "බ්ලූ චිප්ස් අයි මෝර් හයිඩ්‍රො, වින්ඩ් පවර් ප්ලාන්ට්ස්". DailyNews.lk. 8 ජුනි 2011. සම්ප්‍රවේශය 7 ඔක්තෝම්බර් 2012.↑ "ඉට්කෙන් ස්පෙන්ස් පීබීටී ග්රොව්ස් බයි 25% ඉන් ෆස්ට් ක්වාටර්". 4 අගෝස්තු 2012. සම්ප්‍රවේශය 7 ඔක්තෝම්බර් 2012.vteශ්‍රී ලංකාවේ විදුලි බලයතිරසාරබලාගාරජල විදුලි බලයලක්ෂපාන සංකීර්ණයබ්‍රොඩ්ලෑන්ඩ්ස්කැන්යොන්කාසල්රිලක්ෂපානමස්කෙලියනොර්ටන්බ්‍රිජ්මහවැලි සංකීර්ණයබෝවතැන්නකොත්මලේමොරගහකන්දපොල්ගොල්ලරන්දෙණිගලරන්ටැඹේඉහළ කොත්මලේවික්ටෝරියාසමනල සංකීර්ණයගල්ඔයකුකුලේ ගඟසමනලවැවඋඩ වළවේසූර්ය බලයහම්බන්තොටසුළං බලයඅඹේවෙලහම්බන්තොටමාම්පුරිනිර්මලපුරඋප්පුඩලුවතිරසාර නොවනබලාගාරගල් අඟුරු දහනයලක්විජයසාම්පුර්ඉන්ධන හෝ ගෑස් භාවිතකොළඹ වරායකැළණිතිස්සලක් දනවි සපුගස්කන්දසපුගස්කන්ද ඩීසල්යු
ගදනවිබල ශක්ති ආයතනලංකා විදුලිබල මණ්ඩලයවිදුලිබල සහ බලශක්ති අමාත්‍යාංශයශ්‍රී ලංකාවේ ජල වේලිශ්‍රී ලංකාවේ බලාගාර ලැයිස්තුවබහු ක්‍රීඩා ඉසව් වලින් යුක්ත පළමුවැනි ක්‍රීඩා උළෙල ඔලිම්පික් ක්‍රීඩා උළෙලයි. අන්තර්ජාතික ඔලිම්පික් කමිටුව විසින් සංවිධානය කරනු ලබන මෙම ක්‍රීඩා උළෙල මුලින්ම ඇරඹුනේ 1896 වසරේ ග්‍රීසියේ ඇතැන්ස් හිදී ය. 1900, 1904, වර්ෂවල පැවති ඔලිම්පික් තරඟාවලීන් සංවිධානය අතින් තරමක් අසාර්ථක වූ නමුදු ඔලිම්පික් ක්‍රීඩා තරඟ ක්‍රම ක්‍රමයෙන් ජනප්‍රිය වන්නට පටන් ගත්තේය. මුලදී අඩංගු වූ තරඟ ප්‍රමාණය සුළු වුවද පසුව වර්ධනය විය. තවමත් වර්ධනය වෙමින් පවතී.20 වෙනි ශත වර්ෂය ආරම්භයේදී තවත් විවිධ ක්‍රීඩා ඉසව් සහිත ක්‍රීඩා තරඟ නෝර්ඩික් ගේම්ස් නමින් පළමු වරට පවත්වන ලදි. මෙම තරඟ පවත්වන ලද්දේ ස්කැන්ඩිනේවියාවෙහිය. පවත්වන ලද තරඟ ඉසව් වූයේ රට හරහා ස්කි (Ski) කිරීම සහ අධිවේගී ස්කේටින් (Cross country skiing and speeding skating) යනාදියයි. මෙම ක්‍රීඩා තරඟ අන්තිමට පවත්වන ලද්දේ 1926 වසරේදී ය.1920 වර්ෂවල විවිධ ක්‍රීඩා තරඟ ඉසව් ආරම්භ විය. මේවා තෝරා ගත් ක්‍රීඩා කණ්ඩායම් වලට පමණක් වෙන් වූ ඒවා විය. 1920 සෝවිය
ට් රුසියාව ‘ස්පාර්ටකියාඩ්’ ආරම්භ කළ අතර එය ඔලිම්පික් සඳහා ඔවුන්ගේ ආදේශකය විය. 1922 දී ඉතාලියේ ‘යුනිවර්සිටි ඔලිම්පියා’ ආරම්භ විය. එය ලෝක විශ්ව විද්‍යාල ක්‍රීඩා  තරඟ මාලාවේ පෙර ගමන්කරු විය. එය සීමා වූයේ ශිෂ්‍යයින්ට පමණී. කලාප ක්‍රීඩා තරඟ තවත් ආකාරයක විවිධ ක්‍රීඩා ඉසව් සහිත තරඟාවලීන්ය. උදාහරණ වශයෙන් ෆා ඊස්ටර්න් චැම්පියන්ෂිප් ගේම්ස් නැතහොත් සෙන්ට්‍රල් ඇමෙරිකන් ඇන්ඩි කැරිබියන් ගේම්ස් දැක්විය හැක.Referenceshttp://en.wikipedia.org/wiki/Multi-sport_eventවිශ්වනාදන් රුද්‍රකුමාරන්Visvanathan Rudrakumaranඋපතශ්‍රී ලංකාවජාතිකත්වයඅමෙරිකානුරැකියාවනීතිඥයාසංගණ්‍ය වන්නේදෙමළ ඊළාම් දේශාතික්‍රාන්ත ආණ්ඩුව යන සංවිධානයේ අගමැති ලෙස හඳුන්වාගන්නා පුද්ගලයා ලෙසවිශ්වනාදන් රුද්‍රකුමාරන් යනු, ශ්‍රී ලංකාව තුල දෙමළ ඊළම නමින් වෙනමම රාජ්‍යයක් ගොඩනගා ගැනීම අරමුණු කොට ගනිමින් පිහිටුවා ගත්, දෙමළ ඊළාම් දේශාතික්‍රාන්ත ආණ්ඩුව යන සංවිධානයේ අගමැති ලෙස හඳුන්වාගන්නා පුද්ගලයා වේ. ඔහු ත්‍රස්ත සංවිධානයක් වූ දෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටි (එල්ටීටීඊ) සංවිධානයේ හිටපු නීති උපදේශකයාද වෙයි. වෘත්තීයෙන් එක්සත් ජනපදයේ නීතිඥයෙකු ව
න රුද්‍රකුමාරන්, වර්තමානයේදී එරට නිව්යෝර්ක් හී වාසය කරයි.මුල් අවධියයාපනය හිටපු නගරාධිපති විශ්වනාදන්ගේ පුත්‍රයා වූ රුද්‍රකුමාරන්, සිය අධ්‍යාපන කටයුතු යාපනය මධ්‍ය මහා විද්‍යාලයෙනුත්, කොළඹ නීති විද්‍යාලයෙනුත් හදාරණ ලදී.[1] සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2012-06-13 at the Wayback Machineඑල්ටීටීඊ ත්‍රස්ත සංවිධානයේ නීති උපදේශකයා ලෙසඑල්ටීටීඊ ත්‍රස්ත සංවිධානය හමුදාමය ලෙස ශ්‍රී ලංකාව තුලදී පරාජයට පත් වීමට පෙර, රුද්‍රකුමාරන් එම ත්‍රස්ත සංවිධානයේ නායකයා වූ වේළුපිල්ලේ ප‍්‍රභාකරන්ගේ ජාත්‍යන්තර නීති උපදේශකයා සහ ජාත්‍යන්තර හා රාජ්‍යතාන්ත්‍රික කටයුතු පිළිබඳව භාරව සිටි පුද්ගලයා විය. ඔහු රජීව් ගාන්ධී ඝාතන නඩුවේ විත්ති පාර්ශවයේ සමායෝජක නීතිඥයා ලෙසත්, කැනඩාවේ පැවැති සුරේෂ් මානික්කවාසගම් නඩු විභාගයේ සහයකයා ලෙසත්, අමෙරිකා එක්සත් ජනපදය විසින් 1997 වර්ෂයේදී එල්ටීටීඊ සංවිධානය විදේශ ත්‍රස්තවාදී සංවිධානයක් ලෙස නම් කිරීමට එරෙහිවත් කටයුතු කරමින්, එල්ටීටීඊ සංවිධානය වෙත දැඩිව සහය දැක්වූ පුද්ගලයෙකු බැව්ද සඳහන් වෙයි.[1] ශ්‍රී ලංකා රජය සමග පැවැති සමහර සාම සාකච්ඡාවන්හීදී එල්ටීටීඊ පාර්ශවය නියෝජනය කලේද රුද්‍
රකුමාරන් විසිනි.[2]දෙමළ ඊළාම් දේශාතික්‍රාන්ත ආණ්ඩුව යන සංවිධානය තුලවර්තමානයේදී රුද්‍රකුමාරන් දෙමළ ඊළාම් දේශාතික්‍රාන්ත ආණ්ඩුව නම් සංවිධානයේ අග්‍රාමාත්‍ය කෙනෙකු ලෙස හදුන්වනු ලබයි. මෙම පත්කිරීම සඳහා පැවැති මත විමසුම් නෝර්වේ, ප්‍රංශය, කැනඩාව, ස්විට්සර්ලන්තය, ජර්මනිය, නෙදර්ලන්තය සහ එක්සත් රාජධානිය වැනි දෙමළ ඩයාස්පෝරාව වැඩි වශයෙන් සිටින රටවල් තුල පැවැත්වූ බව පැවසෙයි.[3]මේවාද බලන්නදෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටිදෙමළ ඊළමvteදෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටිනායකයෝමියගිය නායකයෝවේළුපිල්ලේ ප‍්‍රභාකරන්පොට්ටු අම්මාන්ශංකර්මහත්තයානඩේසන්එස්. පී. තමිල්සෙල්වන්සුසේයිබාල්රාජ්කිටූත්‍රස්ථවාදය අතහැරි නායකයෝකුමරන් පද්මනාදන්කරුණා අම්මාන්වත්මන් නායකයෝනෙදියවන්සන්තෝෂම් මාස්‌ටර්අංශචාල්ස් ඇන්තනී සේනාංකයකළු කොටිමුහුදු කොටිගුවන් කොටිජෙයන්තන් සේනාංකයඉම්බ්‍රාන් පන්ඩියන් සේනාංකයශිරත්ත පුල්ලි සේනාංකයමයුරන් ස්නයිපර් සේනාංකයමාලති ගෘප් සෝදියා සේනාංකයතිලකා සේනාංකයජයන්තන් බ්‍රිගේඩිතුන්නේ පඩෙයි සේනාංකයජොන්සන් මෝටාර් ගෘප් ඉම්බ්‍රාන් පන්ඩියන් සේනාංකයකුට්ටි ශ්‍රී මෝටාර් සේනාංකයකිට්ටු ආර
්ටි සේනාංකයමක්කලෙයි පඩෙයි  සේනාංකයවිජයකාන්ත් සේනාංකයවිනෝදන් සේනාංකයරෝජා  සේනාංකයප්‍රහාරසාමාන්‍යසිවිල්වැසියන්මරාදැමීම්1987 මධ්‍යම බස් නැවතුම්පල බෝම්බ ප්‍රහාරයහැව්ලොක් බෝම්බ ප්‍රහාරය1996 මහ බැංකු බෝම්බ ප්‍රහාරය1996 දෙහිවල දුම්රිය බෝම්බ ප්‍රහාරය1997 කොළඹ ලෝක වෙළෙඳ මධ්‍යස්ථාන බෝම්බ ප්‍රහාරය1998 දළදා මාලිගාවට එල්ල වූ ප්‍රහාරයවැලිවේරිය බෝම්බ ප්‍රහාරයඅකුරැස්ස මරාගෙන මැරෙන බෝම්බ ප්‍රහාරය2008 දෙහිවල දුම්රිය බෝම්බ ප්‍රහාරය2008 කොටුව දුම්රිය නැවතුම්පල බෝම්බ ප්‍රහාරය2008 පිළියන්දල බස් බෝම්බ ප්‍රහාරය2008 මොරටුව බස් බෝම්බ ප්‍රහාරය2008 පොල්ගොල්ල බස් බෝම්බ ප්‍රහාරයකැබිතිගොල්ලෑව සමූලඝාතනයකාත්තන්කුඩි මුස්ලිම් පල්ලියේ සමූලඝාතනයශ්‍රී මහා බෝධි සමූලඝාතනයපල්ලියගොඩැල්ල සමූලඝාතනයඅරන්තලාව භික්‍ෂු ඝාතනයගෝනගල සමූලඝාතනයගෝමරන්කඩවල සමූලඝාතනයමහවිලච්චිය සමූලඝාතනයමහගොඩයාය සමූලඝාතනයකෙන්ට් සහ ඩොලර් ෆාම් සමූලඝාතනකල්ලරාව සමූලඝාතනයකෝකිලායී සමූලඝාතනයබණ්ඩාරනායක ගුවන් තොටුපළ ප්‍රහාරයලයන්එයාර් 602 පියාසැරියඑයාර් ලංකා යූඑල්512 පියාසැරිය2009 කොළඹ මරාගෙන මැරෙන ගුවන් ප්‍රහාරයහමුදා1990 ශ්‍රී ලාංකි
ක පොලිස් නිලධාරින් සමූලඝාතනය2006 දිගම්පතන ට්‍රක් බෝම්බ ප්‍රහාරය2008 වව්නියාව බෝම්බ ප්‍රහාරයෆෝ ෆෝ බ්‍රාවෝඝාතනයන්රජීව් ගාන්ධිරණසිංහ ප්‍රේමදාසලක්ෂ්මන් කදිර්ගාමර්ජෙයරාජ් ප්‍රනාන්දුපුල්ලේගාමිණී දිසානායකරන්ජන් විජේරත්නසරෝජිනී යෝගේස්වරන්ඇල්ෆ‍්‍රඩ් දොරේඅප්පාඒ අමිර්තලිංගම් ක්ලැන්සි ෆෙර්නාන්දු නීලම් තෙරුචේල්වම් සී වී ගුණරත්න පාරමි කුලතුංග  කේ යෝගනතන් ඒ ත්‍යාගරාජා එස් ජේ මුත්තයියා වී ධර්මලිංගම්කේ අලලසුන්දරම් එස් විජයානන්දන් වී යෝගේෂ්වරම් එස් තම්බිබුත්තු ඩබ්ලිව් කේ යෝගසංගරී  පී කිරුබාකරන් ටී ගනේෂලිංගම් ටී ජෙයරාජා තෝමස් ඇන්ටන් ඒ තන්ගතුරයි  එස් සම්මුගනාදන් පී සිවපාලන් පී කන්දසාමි වී ගුණරත්නම් නීලන් තෙරුචේල්වම් කුමාර් පොන්නම්බලම්  ඒ එන් සුන්දරනායගම් කේ රාජනානගම් ජේ පරරාජසිංහම්  නඩරාජා රවිරාජ්  ත්‍රස්තවාදස සහඊට එරෙහි ක්‍රියාමාර්ගඅවධිඊළාම් යුද්ධය Iඉන්දියානු මැදිහත්වීමඊළාම් යුද්ධය IIඊළාම් යුද්ධය IIIඋතුර සහ නැගෙනහිර මුදාගැනීමේ මානුෂීය මෙහෙයුම්සටන්වඩමාරච්චි මෙහෙයුමපූනරින් සටනඅලිමංකඩ පළමු සටනරිවිරැස මෙහෙයුම1996 මුලතිව් සටනජයසිකුරුයි මෙහෙයුමඅලිමංකඩ දෙවන
සටනසාම්පූර් සටනතොප්පිගල සටනපුදුකුඩිඉරුප්පු සටනඅනුබද්ධ සංවිධානබ්‍රිතාන්‍ය දෙමළ සංගමයදෙමළ පුනරුත්ථාපන සංවිධානයගෝලීය දෙමළ සංසදයකැනේඩියානු දෙමළ කොංග්‍රසයදෙමළ තරුණ සංවිධානයදෙමළ ඊළාම් දේශාතික්‍රාන්ත ආණ්ඩුව - අ.එ.ජ.ආශ්‍රිත↑ "රුද්‍රකුමාරන් එමර්ජස් ඈස් ඩයාස්පෝරා ලීඩර්". දි අයිලන්ඩ්. tamilnewsnetwork.com. 13 පෙබරවාරි 2011. සම්ප්‍රවේශය 30 අප්‍රියෙල් 2014.↑ "'වී විල් බිකම් අ පවර් සෙන්ටර්' - රුද්‍රකුමාරන්". Tehelka. 8 අගෝස්තු 2009. 2009-08-04 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 30 අප්‍රියෙල් 2014.↑ http://www.tamilnet.com/art.html?catid=13&artid=30548බාහිර සබැඳිටැමිල් එක්සයිල් ටු ෆොර්ම් 'ගවර්න්මන්ට්'PersondataNAMEරුද්‍රකුමාරන්, විශ්වනාදන්ALTERNATIVE NAMESSHORT DESCRIPTIONDATE OF BIRTHPLACE OF BIRTHශ්‍රී ලංකාවDATE OF DEATHPLACE OF DEATHමන්නාරම් බොක්කමන්නාරම් බොක්ක -මන්නාරම් බොක්ක - ඛණ්ඩාංක﻿ / ﻿8.47°N 79.02°E﻿ / 8.47; 79.02ඛණ්ඩාංක: ﻿ / ﻿8.47°N 79.02°E﻿ / 8.47
; 79.02ද්‍රෝණිය රටවල්ඉන්දියාව, ශ්‍රී ලංකාවඋපරිම දිග160 km (99 mi)උපරිම පළල130–275 km (81–171 mi)මධ්‍යන ගැඹුර1,335 m (4,380 ft)ආශ්‍රිත[1][2]දකුණු ඉන්දියාවේ තමිල්නාඩුව හා ශ්‍රී ලංකාවේ වයඹ දිග වෙරළ අතර පිහිටි ඉන්දීය සයුරට අයත් මුහුදු බොක්කකි.ආශ්‍රිත↑ J. Sacratees, R. Karthigarani (2008). Environment impact assessment. APH Publishing. p. 10. ISBN 81-313-0407-8.↑ Gulf of Mannar සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2011-05-16 at the Wayback Machine, Great Soviet Encyclopedia  (in Russian)ඡන්ද පෙට්ටියමැතිවරණය යනු ජනතාව විසින් පුද්ගලයන්ට බලය පැවරීම සඳහා භාවිතා කෙරෙන තීන්දු ගැනීමේ ක්‍රමයකි. නූතන ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයට අනුව ව්‍යවස්ථාදායකයට, විධායකයට සහ අධිකරණයට මෙන්ම කලාපීය සහ පලාත් පාලන ආයතන වලට සාමාජිකයන් පත් කරන යාන්ත්‍රනය මෙයයි. පුද්ගලික හා වෙළඳ ව්‍යාපාර වලද, සංගම් සහ ස්වේච්ඡා සංවිධාන මෙන්ම සංස්ථාවලද මෙම ක්‍රමය යොදාගැනේ. “ ද ස්පරිට් ඕෆ් ලෝස් ” කෘතියේ දෙවන පොතේ දෙවන පරිච්ඡේදයේ මොන්ටෙස්කපු පැවසූ ආකාරයට, මැතිවරණයකදී ජනතාව රටේ පාලකයන් මෙන්ම වැසියන් ද වෙති. ඡන්ද
ය ප්‍රකාශ කිරීමේ දී වරණීය හැකියාවෙන් ඔවුහු පාලකයන් වෙති. විශේෂයෙන් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයන් සහ ජන රජයන් වල ඇති විශේෂ ලක්ෂණ නම්, ජනතාවගෙන් සහ ජනතාව වෙනුවෙන් සාදන රජයකට නෛතික බලය හිමි වන්නේ ජනතාවගේම කැමැත්තෙන් වීමය.වර්තමානයේ නියෝජිතයන් තෝරාගැනීම සඳහා මැතිවරණ පැවැත්වුවද  ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයේ මුලාකෘතිය වන ඇතැන්ස්හි එවැන්නක් නොතිබිනි. එහි මැතිවරණ රදළ ආධිපත්‍යය ලෙස සලකනු  ලැබු අතර නිලයන්ට පුද්ගලයන් පත් කෙරුනේ තේරීමකින් නැත්නම් විභජනයකිනි.මැතිවරණ ප්‍රතිසංස්කරණය  යනු සාධාරණ මැතිවරණ ක්‍රම හඳුන්වාදීම හෝ පවතින ක්‍රමවල සාධාරණත්වය වැඩි කිරීමේ ක්‍රියාවලියයි. ඡන්ද වේදය යනු මැතිවරණ ප්‍රතිඵල හා අනෙක් සංඛ්‍යාන අධ්‍යනයයි.මැතිවරණ හා සම්බන්ධ ගැටලුනීතියේ ආධිපත්‍ය දුර්වල වී ඇති බොහෝ රටවල මැතිවරණ නිදහස් හා සාධාරණ නොවීමට ප්‍රධාන හේතුව වනුයේ පවත්නා රජයේ මැදිහත්වීමය. ඒකාධිපතිවරුන් විධායකයේ බලතල පාවිච්චිකරමින් බලයේ රැදී සිටීමට උත්සාහ දරන්නේ ජනතාවගේ මතයට හිස නොනමමින. ව්‍යවස්ථාදායකයේ සාමාජිකයන් ද සිය බහුතර බලය භාවිතා කරමින් මැතිවරණයේ දී ප්‍රතිවාදියාට වැඩි බලයක් ලැබීම වැළැක්වීමට කටයුතු කරයි. රා ජ්‍ය නොවන ස
ංස්ථාවන්ටද ශාරීරික හිංසනය, වාචික තර්ජනය හෝ දූෂණ හරහා මැතිවරණ වලට බාධා කල හැක. මැතිවරණ දූෂණ නිරීක්ෂණය සහ අවම කිරීම නිදහස් හා සාධාරණ මැතිවරණ පිළිබඳ දැඩි දේශපාලන සංස්කෘතියක් පවතින රාජ්‍යන්හි සිදු කෙරෙමින් පවතී. මැතිවරනයක් නිදහස් සහ සාධාරණ නොවීමට බලපාන කරුනු විවිධ මට්ටම්වලින් ඇති විය හැක. විවෘත දේශපාලන සංවාද හෝ දැනුමැති ඡන්ද කොට්ඨාසවල හිගය.මාධ්‍ය නිදහස නොමැති වීම, මාධ්‍ය පක්ෂග්‍රාහිත්වය හෝ මාධ්‍ය පරිශීලනය නොකිරීම නිසා ජනතාවට සම්පූර්ණ දැනුමක් නොමැතිවිය හැක.භාෂණයේ නිදහස ද රජය මගින් පාලනය කල හැකි නිසා රාජ්‍ය ප්‍රචාරණය පමණක් ක්‍රියාත්මක වියහැක.අසාධාරණ නීතිරජයේ වාසියට අයුතු ලෙස නීති පැනවීම, විරුද්ධ අපේක්ෂකයන් බලයටපත් වීමේ හැකියාවට බාධාපැනවීම, මැතිවරණය සාර්ථක කල හැකි දොරටු අයුතුලෙස හැසිරවීම ආදී කරුනු නිසා මැතිවරණ ව්‍යුහය පක්ෂග්‍රාහී විය හැක.ව්‍යාපාරවලට බාධාකරීමවිපක්ෂ අපේක්ෂකයන් අත්අඩංගුවට ගැනීම, මරාදැමීම, ව්‍යාපාර මර්දනය කිරීම, ව්‍යාපාර මූලස්ථාන වසා දැමීම, ව්‍යාපාර අපරාධයක් ලෙස නම් කිරීම වදහිංසනය, තර්ජනය කරීම හෝ සැබෑ ප්‍රචණ්ඩත්වයමැතිවරණ යාන්ත්‍රණයට බාධා ක