LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
d November 10, 2009.↑ "Jailbreaking puts iPhone owners at risk, says researcher".↑ "U.S. Copyright Office – Anticircumvention Rulemaking". Copyright.gov. සම්ප්‍රවේශය 2010-11-11.↑ "iPhone rush despite mixed reviews". The Australian. 2007-07-03. සම්ප්‍රවේශය 2007-02-01.↑ Grossman, Lev (2007-10-31). "Invention Of the Year: The iPhone". 2008-06-15 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 2008-06-06.↑ Apple Inc. (2004-2010). Press Release Library. Retrieved June 24, 2010.↑ Page, Ian (2001-2010). "mactracker.ca". Mactracker; Apple Inc.. Product database. Retrieved 2010.බාහිර සබැඳි iPhone ගැන තවත් දේ විකිපිඩියා සහෝදර ව්‍යාපෘති හරහා සොයාගන්නවික්ෂනරිය වෙතින් අර්ථ දැක්වීම්කොමන්ස් වෙතින් ඡායාරූප හා මාධ්‍යවිකිසරසවිය වෙතින් ඉගෙනුම් මූලාශ්‍රවිකිපුවත් වෙතින් පුවත් කථාංගවිකිකියමන් වෙතින් උපුටා දැක්වීම්විකිප්‍රභව වෙතින් ප්‍රභව පෙළවිකිපොත් වෙතින් පෙළපොත්Apple – iPhoneඅදාළ තොරතුරුBook: Apple Inc.Wikipedia Books are coll
ections of articles that can be downloaded or ordered in print.vteiPhoneGenerationsOriginal · 3G · 3GS · 4SoftwareCocoa Touch · Core Animation · FaceTime · iOS (version history) · iTunes · SDK · VoiceOver · WebKitAppsiBooks · iMovie · iPod · Mail · Maps · Safari (version history) · Spotlight · SpringBoard · YouTubeServicesApp Store · Game Center · iAd · iBookstore · iTunes Store · MobileMe · Push NotificationsAccessoriesBumper · Dock Connector · EarbudsSee also: 300-page bill · FairPlay · History · iFund · Jailbreaking · RecyclingvteApple hardware since 1998Consumer computerseMac ·  iMac (G3: Tray, Slot;  G4;  G5;  Core;  Core 2: Polycarbonate, Aluminum) ·  Mac mini (G4;  Core;  Core 2: Aluminum)Professional computers Mac Pro ·  Power Mac (G3: Outrigger, Minitower, AIO, B&W, Server;  G4: Graphite, Quicksilver, MDD, Server, Cube;  G5) ·  Xserve (G4, CN;  G5, CN;  Intel)Notebook computersiBook (G3: Clamshell, Dual USB; G4) ·  MacBook (Core;  Core 2: Polycarbonate (Discrete, Unibod
y), Aluminum) ·  MacBook Air ·  MacBook Pro (Core;  Core 2: Discrete, Unibody) ·  PowerBook (2400c, G3: Wallstreet, Lombard, Pismo;  G4: Titanium, Aluminum)Consumer electronicsApple TV ·  Displays (Cinema, Studio) ·  iPad ·  iPhone (Original, 3G, 3GS, 4) ·  iPod (Classic: 1G, 2G, 3G, 4G,  Photo,  5G, 6G;  Mini: 1G, 2G;  iPod+HP;  Shuffle: 1G, 2G, 3G, 4G;  Nano: 1G, 2G, 3G, 4G, 5G, 6G;  Touch: 1G, 2G, 3G, 4G) ·  Newton (MessagePad: 2000, 2100; eMate 300)AccessoriesAirPort (Card: B, G, N;  Base Station: Graphite, Snow, Extreme G, N, Express G, N) ·  iPod (Click Wheel, Dock Connector, Camera Connector, iPod Hi-Fi, Nike+iPod) ·  iSight ·  Keyboard (Pro, Wireless) ·  Magic Trackpad ·  Mouse (USB, Pro, Wireless, Mighty, Magic) ·  Remote ·  SuperDrive ·  Time Capsule ·  USB Modem ·  Xserve RAIDItalics indicate discontinued products, See also: Apple hardware before 1998.vteApple Inc.Annual revenue:  $65.23 billion (2010) ·  Employees: 49,400 ·  Stock symbol: සැකිල්ල:Nasdaq2, සැකිල්ල:Lse2,
සැකිල්ල:FWB2 ·  Website: www.apple.comBoard of directorsBill Campbell · Millard Drexler · Al Gore · Steve Jobs · Andrea Jung · Arthur D. Levinson · Ronald SugarHardware productsApple TV · iPad · iPhone (3GS, 4) · iPod (Classic, Nano, Shuffle, Touch) · Mac (iMac, MacBook, MacBook Air, MacBook Pro, Mini, Pro) · Discontinued productsAccessoriesAirPort · Cinema Display · iPod accessories · Mighty Mouse · Magic Mouse · Magic Trackpad · Keyboard · Time CapsuleSoftware productsAperture · Bento · FileMaker Pro · Final Cut Studio · Garageband · iLife · iOS · iTunes · iWork · Logic Studio · Mac OS X (Server) · QuickTime · Safari · XsanStores and servicesADC · AppleCare · Apple Specialist · Apple Store (online) · App Store · Certifications · Game Center · iAd · Genius Bar · iBookstore · iTunes Store · iWork.com · MobileMe · One to One · ProCareExecutivesSteve Jobs · Tim Cook · Peter Oppenheimer · Phil Schiller · Jonathan Ive · Ron Johnson · Sina Tamaddon · Bertrand Serlet · Scott Forstall · Bob M
ansfieldAcquisitionsEmagic · FingerWorks · Intrinsity · Lala · NeXT · Nothing Real · P.A. Semi · Silicon Color · Siri · Spruce TechnologiesRelatedAdvertising (1984, Get a Mac, iPods, Slogans) · Braeburn Capital · FileMaker Inc. · History (Criticism, Design, Discontinued products, Litigation, Typography) · IDg Book ·  Category ·  Portal ·  Project ·  Commons ·  TemplateRPG-7 අවියක්RPG-7 (රුසියානු: РПГ-7, Ruchnoy Protivotankoviy Granatomyot) යනු අතේ රැගෙන යා හැකි, නැවත භාවිත කළ හැකි, නියාමනය නොකරන (Unguided), උරහිස ආධාරකය ලෙස ගන්නා, යුධ ටැංකි නාශක රොකට් ප්‍රචාලිත ග්‍රෙනේඩ විදිනයකි. මෙයද, මෙහි පෙර සංස්කරණයක් වූ RPG-2 මෙන්ම සෝවියෙට් සමූහයේ නිර්මාණයකි; දැන් එය රුසියානු ආයතනයක් වන Bazalt විසින් නිෂ්පාදනය කෙරේ.විස්තරයරොකට් විදිනය නැවත භාවිත කළ හැකි අතර, එය මි.මී. 40 ක විෂ්කම්භයක්, සෙ.මී. 95.3 ක දිගක් සහ කි.ග්‍රෑ. 7 ක් බර වානේ ටියුබයක් මත පදනම් වේ. එහි මැද කොටස ලී ආවරණයකින් වසා නිමවා ඇත්තේ භාවිතා කරන්නා ව තාපයෙන් ආරක්ෂා කිරීමට ය. අනෙක් මෙවැනි ආයුධ මෙන්ම මෙහිත් ග්‍රෙනේඩය රොකට්
විදිනයෙන් පිටට නෙරා පිහිටා තිබේ. ග්‍රෙනේඩය මි.මි. 40 ත් 105 ත් අතර විෂ්කම්භයකින් යුතු අතර කි.ග්‍රෑ. 2 ත් 4.5 ත් අතර බරකින් යුක්ත වෙයි. එය වෙඩිබෙහෙත් ආධාරයෙන් විදිනයෙන් පිටතට විදින අතර එමගින් එයට තත්පරයට මීටර් 115 ක ආරම්භක වේගයක් ලබා දේ. මිටර 10 ක දුරකදි රොකට් මෝටරය ජ්වලනය වෙන අතර එය මීටර 500 ක දුරකට පමන ක්‍රියාත්මකව පවතී. ග්‍රෙනේඩය ස්ථාවර කිරීම සඳහා එය දෙපස වරල් ඇති අතර, එයට උපරිම මි. 1100 ක් පමන දුරක් ගමන් කළ හැක.භාවිතයබොහෝ නවීන යුධ ටැංකි වල දියුණු සන්නාහ වලින් සන්නද්ධ බැවින් RPG ප්‍රහාර එතරම් ඵලදායි නොවේ. නමුත් දිගින් දිගටම ප්‍රහාර එල්ල කිරීමෙන් දුර්වල වන සන්නාහය විනිවිද යාමට හැකිවන ග්‍රෙනේඩයකට යුධ ටැංකියක් විනාශ කළ හැක. මද වශයෙන් සන්නාහ වු පුද්ගලයන් ප්‍රවාහනය කරන රථ ආදියට RPG භාවිත කල හැක. එමෙන්ම සාමාන්‍ය වාහන, ගොඩනැගිලි, බංකර ආදියට පහර දිමටද RPG භාවිතා කරයි. RPG ගුවන්යානා නාශක අවියක් ලෙස තරමක් දුරට ප්‍රයෝජනවත් වෙයි. සාමාන්‍යයෙන් මේවා භාවිතයෙන් ගුවනේ එක තැන රැදී සිටින හෝ ගොඩබ‍ාන හෙලිකොප්ටර් යානයකට සැගවී සිට ප්‍රහාර එල්ල කළ හැක.ඇෆ්ගන්-සෝවියට් යුද්ධයේදී,  ඇෆ්ගනිස්ථාන මු
ජාහිදීන් ගරිල්ලන් හෙලිකොප්ටර්වලට එරෙහිව ප්‍රහාර එල්ල කිරීම සඳහා සුදුසු වන පරිදි RPG අවි නවීකරණය කර පිළියෙළ කර ඇත. එහිදි ඔවුන් RPG ප්‍රචාලක සිලින්ඩරයේ පිටුපස කොටසට වක්‍ර හැඩයට සකස් කළ පයිප්ප කොටසක් එක් කිරීම මගින් පසු පසට එල්ල වන පිපුරුම් බලය හැරවීමක් කරනු ලබයි. මේමගින් RPG අවියක් බිම වැතිරී සිට ගුවන්යානයක් වෙත ඉහළට එල්ලකිරීමේ හැකියාව ලැබේ. මෙම නවීකරණය හේතුවෙන් අවිය ක්‍රියාත්මක කිරීමට ප්‍රථම ක්‍රියාකර වන්නා අණාවරණය වීමේ හැකියාව අවම වන අතර උණුසුම් වායූන් මගින් ක්‍රියාකරවන්නාට හානිවීමේ අවදානම ද අවමවේ. මුදිහිදීන්වරු RPG අවි වල පවතින තත්පර 4.5 මුහුර්තනය මෙම අවිය සතුරු ගුවන්යානාවලට වෙඩිතබන තුවක්කු සමුහයක් ලෙස ක්‍රියාකර වීම සඳහා යොදා ගනී. මෙසේ එකවර RPG කිහිපයක් එල්ල කිරීම මගින් ඉලක්කය සපුරා ගැනීමේ හැකියාව ඉහළ නංවා ගනී.මේ කාලය තුළදී සෝවියට් හෙලිකොප්ටර් යානා ගොඩබෑම් ප්‍රදේශයන් තුළදී RPG මගින් එල්ල වන අවධානම මගහරවා ගැනීම සඳහා ගොඩ බෑමට ප්‍රථම අවට ප්‍රදේශ සම්පුර්ණයෙන් ආවරණය වන පරිදි වෙඩි ප්‍රහාර මාලාවක් එල්ල කිරීම සිදු කළහ. තවද ඇෆ්ගන් ගරිල්ලන් නිවැරදි සූදානම සහ තක්සේරුව වළකනු පිණිස එකවරකට එක්ව ගම
න් කරන හෙලිකොප්ටර් යානා සංඛ්‍යාව වෙනස් කිරීමට පුරුදුව සිටියහ. මෙම තත්ත්වයට මුහුණ දීම පිණිස මුජයදීන්වරු පොළව තුළට හාරා සකස් කළ ඉහළින් ආවරණය වූ ප්‍රහාරක පිහිටුම් සකස් කළ අතර එවිට එයට මුහුණදීම සඳහා සෝවියට් හමුදා සේනාංක තම ගොඩබෑම් ප්‍රදේශ අවට ආරක්ෂිත තත්ත්වයට පත් කිරීම සඳහා ඒවා අවට ඉන්ධන වායු බෝම්බ හෙළීම ආරම්භ කළහ. කෙසේ නමුත් එක්සත් ජනපදය මගින් ලබාදුන් ස්ටින්ගර් වර්ගයේ (Stinger) බිම සිට අහසට එල්ල කෙරෙන (SAM) මිසයිල ලැබීමත් සමග ඇෆ්ගන්වරු RPG අවි භාවිතයෙන් ප්‍රහාර එල්ල කිරීම අත්හැර දැමූහ.1993 වසරේ සෝමාලියාවේ මොගඩිෂු සටනෙහිදී එක්සත් ජනපදයට අහිමි වූ බ්ලැක් හෝක් (Black Hawk) හෙලිකොප්ටර් යානා යුගලම විනාශ කරන ලද්දේ RPG – 7 වර්ගයේ අවි මගිනි. ඉරාකයේ දී සහ දෙවැනි ඇෆ්ගනිස්ථාන සටන් ව්‍යාපාරයෙහි ඒකාබද්ධ හමුදා හෙලිකොප්ටර් යානාවලට එරෙහිව RPG අවි භාවිතා වූ අතර එමගින් මිශ්‍ර ප්‍රතිඵල ලැබුණි.ශ්‍රී ලංකා යුද හමුදාව ද චීනයේ නිෂ්පාදිත RPG-7 හි ප්‍රභේදයක් වන Type 69 RPG අවි භාවිතා කරනු ලබයි.රණතුංග කරුණානන්දපුද්ගලික තොරතුරුඅපනාම(ය)මැරතන් කරූජාතිකත්වයශ්‍රී ලාංකිකඋපතමැයි 21, 1936(1936-05-21)මරණය1975ක්‍රීඩාවර
ටශ්‍රී ලංකාවක්‍රීඩාවජවන සහ පිටියඉසව්(ව)මීටර 5000, මීටර 10,000 දිගු-දුර ධාවනය15 ඔක්තෝම්බර් 2015 දිනදී යාවත්කාල කෙරිණි.රණතුංග කරුණානන්ද (21 මැයි 1936[1] – 1975) නැතහොත් "මැරතන් කරූ" (රණතුංග ජයසේකර කෝරාළලාගේ කරුණානන්ද) යනු ශ්‍රී ලාංකික හිටපු මළල ක්‍රීඩකයෙකු වේ. දිගු දුර ධාවකයෙකු වූ ඔහු 1960-1970 දශකයේදී ශ්‍රී ලංකාව නියෝජනය කරමින් ක්‍රීඩාවෙහි නිරත විය. 1964 වර්ෂයේ ටෝකියෝ හී පැවති ගිම්හාන ඔලිම්පික් තරගාවලියේදී ඔහු විසින් ප්‍රදක්ෂිණා කෙරූ අධිෂ්ඨානශීලී ක්‍රියාව හේතුවෙන් මළල ක්‍රීඩා ලෝකයේ ඔහු ප්‍රසිද්ධත්වයට පත්විය.[2]1964 ඔලිම්පික්කරුණානන්ද 1964 ඔලිම්පික් තරගාවලියේදී පිරිමි මීටර 5000 සහ මීටර 10,000 යන ඉසව් සඳහා ශ්‍රී ලංකාව නියෝජනය කරන ලදී. මීටර 10,000 ඉසව්වේදී කරුණානන්ද එහි සිටි මුල් පෙළ ක්‍රීඩකයෝ අතින් ඉතා ඉක්මනින්ම පසුපසට තල්ලු වී ගිය අතර, එම ඉසව්ව ජයගත් එක්සත් ජනපදයේ බිලී මිල්ස් ඔහු සිව්වතාවක් පසුකර ගොස් තරගය නිමා කරන ලදී. කෙසේනමුදු අනෙකුත් ධාවකයෝ සියළුදෙනාද සිය ඉසව්ව නිමවා තිබියදී, කරුණානන්ද සිය ඉසව්ව සම්පූර්ණ කරනු වස් දිගටම ධාවනයේ යෙදුණි. පළමු අවස්ථාවේදී මෙය දුටු ප්‍රෙක්ෂකයෝ
ඔහු වෙත සරදම් ප්‍රතිචාර දැක්වූවත්, කරුණාරත්නගේ ඊළඟ වටයේදී පමණ ප්‍රේක්ෂකාගාරයෙහි නිශ්ෂබ්දතාවයක් ඇතිවිය. තරගය නිමාවන අවස්ථාවේදී ප්‍රේක්ෂකාගාරයේ මහත් අත්පොළසන් හා ජයඝෝෂා රැසක් සමගින් කරුණාරත්න සිය ඉසව්ව සම්පූර්ණ කරන ලදී.[3][4]තරගයෙන් අනතුරුව ජපාන මාධ්‍ය විසින් කරුණානන්ද වීරයෙකු ලෙස හුවාදැක්වූ අතර ඔහුගේ මෙම කථාව ජපාන පෙළපොත් වලට ඇතුළත් කිරීමටද පියවර ගැණුනි.[2]මූලාශ්‍ර↑ "රණතුංග කරුණානන්ද". ස්පෝර්ට්ස්රිෆරන්ස්.කොම්. සම්ප්‍රවේශය 27 මැයි 2013.↑ 2.0 2.1 "ඇත්ලෙටික්ස්: දි ඉන්සයිඩ් සිටෝරි ඔෆ් 'මැරතන් කරූ'ස්' ලෙජන්ඩ්". සන්ඩේ ටයිම්ස්. 2012-09-15. 17 සැප්තැම්බර් 2012 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 2013-05-27.↑ "ආර්.ජේ.කේ. කරුණානන්ද: අ ෆොගොටන් හීරෝ". දි අයිලන්ඩ්. සම්ප්‍රවේශය 2013-05-27.↑ "ශ්‍රී ලංකා'ස් අන්සන්ග් කරුණානන්ද, අ හීරෝ ඉන් ටෝකියෝ!". දි අයිලන්ඩ්. සම්ප්‍රවේශය 2013-05-27.තුරුලතාහැදින්වීම....ශ්‍රී ලංකාවේ පහත රට සහ මැදරට තෙත් කලාපයේ ඇති ස්වභාවික වනාන්තර, නිවර්තන තෙත් සදාහරිත වනාන්තර ලෙස හැදින්වේ. බොහෝ කලකට පෙර පහතරට සහ මැදරට තෙත් කල
ාපයෙන් වැඩි කොටසක් මෙම වනාන්තර වලින් වැසී තිබේ.	තේ,රබර් වැනි බෝග වගාකිරීම සඳහා ද ජනාවාස ඇතිවීම ද හේතු කොට ගෙන මෙම වනාන්තර ප්‍රදේශ විශාල ලෙස එළි කර තිබේ.අද මෙම දේශගුණික කලාපයේ වනාන්තර ප්‍රදේශ ඇත්තේ 8% ටත් වඩා අඩුවෙනි.දැනට ඉතිරිව ඇති වනාන්තර අතුරින් ප්‍රසිද්ධියක් දරන්නා වූ ප්‍රධාන වනාන්තරයක් නම් ලෝක ප්‍රසිද්ධ සිංහරාජ වනාන්තරයයි.	ශ්‍රී ලංකාවේ නිවර්තන වර්ෂා වනාන්තර, ජගත් බීයෝම යටතේ සලකා බැලූන නිවර්තන වර්ෂා වනාන්තර වලට කදිම නිදසුනකි. ශ්‍රී ලංකාවේ මෙම වනාන්තර උතුරින් දැදුරු ඔයෙනුත්,දකුණින් වලවේ ගඟිනුත්, නැගෙනහිරින් මුහුදු මට්ටමේ සිට මීටර 305 (අඩි 1000) සීමාවෙනුත් වටවී තිබේ. ශ්‍රී ලංකාවේ මුළු නිවර්තන වර්ෂා වනාන්තර ප්‍රමාණය අක්කර ලක්ෂ 4 කි.වනාන්තර ප්‍රදේශ අක්කර ප්‍රමාණයසිංහරාජ අඩවිය		100,000කන්නෙලිය		  15,000දැදියගල			    9,000කැලණි නිම්නය		  12,000මූලටියාන			    8,000නාකියාදෙනිය		    6,000රම්මල් කන්ද 		    4,000පාරිසරික සාධක	සාමාන්‍ය වාර්ෂික වර්ෂාපතනය මිලිමීටර 2500-5000 ට වැඩි මෙම ප්‍රදේශ වලට වැසි ලැබෙන්නේ නිරිතදිග මෝසම් සුළං මගිනි. මෙහි සාමාන්‍ය උෂ්ණත්වය සෙ.
අංශක 27 පමණ වන අතර වාතයෙහි ආර්ද්‍රතිවය 70%ක් පමණ වේ. අවුරැද්ද මුළුල්ලේ ඒකාකාරීව පවතින උෂ්ණත්වය, වර්ෂාපතනය සහ සූර්ය තාපය මෙහි ශාක වර්ධනයට ඉතා හිතකර පරිසරයක් ලබා දෙයි.මෙම ප්‍රදේශයේ බොහෝ ගස් වල වරින් වර කොළ හැලෙන නමුත් අවුරුද්ද මුළුල්ලේම රිකිලි ලියලමින් පවතින නිසා නිවර්තන සදාහරිත වනාන්තර යනුවෙන් මෙම වනාන්තර හැදින්වේ.	වර්ෂාව අධික නිසාත්, උෂ්ණත්වය ඉහළ නිසාත්, ආලෝකය හොඳින් ලැබෙන නිසාත් මෙම වර්ෂා වනාන්තර ඝනව වැඩී තිබේ. එබැවින් ඛණිජ වලින් වැඩි ප්‍රමාණයක් ඇත්තේ ශාක වලට උරාගෙනය. එමනිසා මෙම වනාන්තර වල පස ඛණිජ වලින් හීන වේ. එනම් පස එතරම් සරු නොවේ. තවද  වර්ෂාව අධික බැවින් පසේ ක්ෂීරණය, එනම් ලවණ පසේ ගැඹුරට සේදීයාම වැඩියෙන් සිදුවේ.උඩවැඩියාශාකමය අගය	ශ්‍රී ලංකාවේ තෙත් සදාහරිත වනාන්තර වල ශාක විශේෂ 100 සිට 140 දක්වා වූ ප්‍රමාණයක් අන්තර්ගත වේ.මෙම වනාන්තර වල ඇති වෘක‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍්‍ෂයන් හි උස එකිනෙකට වෙනස්ය.එමනිසා ඒවා ස්ථරීය ආකාරයකට දිස්වේ.එනම් යටිරෝපණයක් දක්නට ලැබේ.	වැඩිම උස ශාකය මීටර 45ක් පමණ උසට වැඩෙන අතර එවැනි ශාක වල මුදුන් එක‍ට එක්වී අඛණ්ඩ වියනක් සාදයි.මෙම වියන සාදන වෘක්ෂ වලට කටබොඩ,
මලබොඩ, කිරිහැඹිලිය, අරිද්ද වැනි වෘක්ෂ විශේෂ අයත් වේ. උද්භිත ශාක වන හොර, බූ වැනි වෘක්ෂ "ඩිප්ටෙරොකාපස්" කුලයට අයත් වේ.	වියන් ස්ථරයට පහළින් මිටි ගස් වලින් යුක්ත තවත් එක් ස්ථරයක් හෝ ස්ථර 2ක් ද ඊට පහළින් පඳුරු සහිත ස්ථරයක්ද වේ.ඊට යටින් අවසාන වශයෙන් අකාෂ්ඨමය පඳුරු විශේෂ වලින් බිම් වැස්ම ‍හෙවත් වටි වගාව දක්නට ලැබේ. 	වෘක්ෂ, ප‍‍‍ඳුරු සහ පැළෑටි වලට අමතරව ඉතා විශාල කාෂ්ටමය ආරෝහක ශාක විශේෂ ගණනාවක් ද මෙම වනාන්තර වල දක්නට ලැබේ. මේවා වියන් ස්ථරය තරමටම වැ‍ඩේ.			උදා: වෙනිවැල් ගැට, පුස්වැල්	ශ්‍රී ලංකාවට විශේෂ වූ ශාක 3100 ටත් වඩා ප්‍රමාණය අතුරින් 28%ක ප්‍රමාණයක් මෙම වනාන්තර තුළ දක්නට ලැබේ. ශාක විශේෂ අනුව වෙනස් වුවද ශ්‍රී ලංකාවේ නිවර්තන වර්ෂා වනාන්තර කොංගෝ, ඇමර්සන් වැනි වනාන්තර වලට ස්වභාවයෙනුත්, පෙනුමෙනුත් සමාන වේ. උඩු වියන හේතුවෙන් වනාන්තරය තුළට ආලෝකය වැටීම සීමා කෙරෙන හෙයින් ඒ තුළ අඳුරු බවක් දක්නට ලැබේ.  			වියන් ස්ථරයේ ඇති ප්‍රධාන ශාක :  දොඹ. කීන, නා, මලබොඩ, 						වල්දෙල්, ඇටඹ	එමෙන්ම මෙම වනාන්තර තුළ උඩවැඩියා වර්ග රාශියක් ඇත.වදුරාසත්ත්වමය අගය	මෙම වනාන්තර ‍ජෛව විවිධත්වයෙන් යුක්තය. කෘමි
විශේෂ, ගොළුබෙලි විශේෂ, මත්ස්‍ය, උරග, ඇමීෆීබියා, පක්ෂි විශේෂ සහ ක්ෂීරපායී සත්ත්ව විශේෂ රාශියක් ද මෙහි සිටී.සිංහරාජ අඩවිය	ජගත් උරුමයක් ලෙස සැලකෙන සිංහරාජය සත්ත්ව සහ ශාක විවිධත්වයෙන්  යුක්තය.රත්නපුර, ගාල්ල, මාතර දිස්ත්‍රික්ක 3 පුරා පැතිරී ඇත. හෙක්ටයාර් 11.18 පමණ පැතිරී ඇති අතර ලොව පරිසරවේදීන්ගේ අවධානයට යොමුවී ඇත. කඳු පංති 3න් යුත් මෙහි උසම ස්ථානය හිනිපිටිගල බටහිර කන්ද වේ.	නිවර්තන වනාන්තර වල ඇති ප්‍රධාන වියන් ස්ථර වන වියන් ස්ථරය, උප වියන් ස්ථරය, යටි වියන් ස්ථරය සහ බිම් වියන් ස්ථරය මෙහි ද දක්නට ලැබේ.1978 දී සිංහරාජය මිනිසා සහ ජෛවගෝලීය රක්ෂිතයක් ලෙස නම් කෙරුණ අතර 1988 දී ජාතික උරුමයක් ලෙසද 1989 දී ලෝක උරුමයක් ලෙස ‍ද නම් කෙරුණි.තෙත් සදාහරිත වනාන්තර වල වෙසෙන විවිධ සතුන්ක්ෂී රපායීන්උරගයන්පක්ෂීන්විශාල ක්ෂීරපායීන්සර්පයන්පක්ෂීන්අලියා, ගෝනා, දිවියා,වැලිමුවා, මී මින්නා, කොළ දිවියා, කළු වඳුරා, දුඹුරු තිත් දිවියා, නරියා, රිළවාපලා පොළගා, කුණ කටුවා, මූකලන් කුණකටුවා, තෙලිස්සා,තිත් පොළඟා, මුදු කරවලා, නාගයා, මාපිලා, කබර දත් කැටියා, මල් කරවලා, ලේ මැඩිල්ලා, හා
ල් දණ්ඩා, හෙණ කඳයා, දිය බරියා ,ලංකා දියබරියා , පිඹුරා, දෙපත් නයාසර්ප උකුස්සා, කඳුකර උකුස්සා, කළු උකුස්සා, හොට පළල් දුම්කාවා, ගිරා මලිත්තා, ලංකා සැළලිහිණියා, රතුවත මල්කොහා, අළු ගිරවා, ගිනි කුරැල්ලා, කළු සිළු කඩුවා, අළු ටිකිරිත්තා,කොට්ටෝරුවා, කැහිබෙල්ලා, ලංකා සිතාසියා, කුරුළු ගොයා, ලංකා රතු දෙමළිච්චා, සූටික්කා, ලංකා බට ඇටිකුකුළා, හිස කළු කොණ්ඩයා, කෑරලා, අළු දෙමළිච්චා, ලය තැඹිලිවන් නිල් මැසිමාරිකුඩා ක්ෂීරපායීන්කටුස්සන් හා හූනන්ලංකා දම් වර්ණ මීයා, කටු මීයා, ගෙමියා, ඌරු මීයා, වෙල් මීයා, හික් මීයා, කළු දඬු ලේනා,අළු ඉරි කැළෑ ලේනා,කළු ඉරි ලේනා, කල වැද්දා, හම්බාවා, උරුලෑවා,දුඹුරු මුගටියා, දිය බල්ලා, ඉත්තෑවා, කබල්ලෑවා, රන් මුගටියාපලා කටුස්සා, මූකලන් කටුස්සා, කරමල් බෝදිලිමා, අං කටුස්සා, මූකලං හූනා, ගල් හූනා, කබරගොයාකැලෑ වවුලන්හිකනළුන්කිරි වවුලා, කෙහෙ වවුලා, කොට කන් වවුලා, තුටිකන් වවුලා, යක් වවුලාගැරඬි හිකනලා, පුල්ලි හිකනලා, තෙල් හීරළුවාෙම් අඩවියත් බලන්නවනාන්තරමූලාශ්‍ර : නවයුගය,  2008 ඔක්තෝම්බර් කලාපයලියනාඩෝ ඩා වින්චි1512 සිට1515 පමණ, සිලාජතු වලින් ඇඳි ස්ව-ආලේඛ්‍යයක
් .ටියුරින්හි රාජකීය පුස්තකාලයඋපතේදී නමලියනාඩෝ ඩා වින්සි පියෙරෝ ඩා වින්සිඋපතඅප්‍රේල් 15, 1452(1452-04-15)වර්තමාන ඉතාලියේ,  ෆ්ලොරන්ස්හි,  වින්සිජාතිකත්වයඉතාලියානුක්ෂේත්‍රයකලාව හා විද්‍යාවන් බැඳි බොහෝ සහ නන් ක්ෂේත්‍රයන්ව්‍යාපාරයමහා පුනරුදයකෘතීන්මොනා ලිසා, අවසන් භෝජන සංග්‍රහය, විට්‍රෑවියන් මිනිසාලියනාඩෝ ඩා වින්සි පියරෝ ඩාවින්සි[1452 අප්‍රේල් 15 - 1519]  ඉතාලි ජාතික මහා ප්‍රාඥයකු විය. ඔහු විද්‍යාඥයෙක්, ගණිතඥයෙක්, ඉංජිනේරුවෙක්, නව නිර්මාණකරුවෙක්, විච්ඡේදකයෙක්, සිත්තරෙක්, මූර්ති ශිල්පියෙක්, ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පියෙක්, උද්භිද විද්‍යාඥයෙක්, සංගීතඥයෙක් සහ ලේඛකයෙක් විය. පියෙරෝ ඩා වින්සි නම් නොතාරිස්වරයෙකුට සහ කත්රිනා නම් ගැමි තරුණියකට දාව අවජාතක දරුවකු ලෙසින් ෆ්ලෝරන්ස් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී නගරයේ වින්සි හිදී උපත ලැබීය. වෙරෝකියෝ නම් සුප‍්‍රකට චිත‍්‍ර ශිල්පියාගේ කලාගාරයෙන් ලියානාඩෝ අධ්‍යාපනය ලැබීය. ඔහුගේ මුල් කාලීන නිර්මාණයන්ගෙන් වැඩි කොටසක් මිලාන්හි ලූඩොවිකෝ ඉල් මෝරෝ ගේ සේවයේ සිටියදී කළ ඒවා වෙයි. පසුකාලීනව ඔහු රෝමය, බොලොඥ්ඥ සහ වැනිස් නගරයන්හි සේවය කළ අතර අවසාන භාගයේදී පළමුවන ෆ‍්‍රැන්කොයිස් රජු විසින් ඔ
හුට ලබාදුන් නිවසේ ගත කළේය. බොහෝවිට ලියනාඩෝව හඳුන්වනු ලබන්නේ සිය අසීමිත කුහුල නව නිර්මාණයන් කිරීම සඳහා වූ ඔහුගේ හැකියාවට පමණක් සමකළහැකි ‘පුනරුද මිනිසාගේ’ මූලාකෘතිය ලෙසිනි. ඔහු බෙහෙවින් ප‍්‍රසිද්ධියට පත්ව ඇත්තේ සෑමකල්හිම ජීවත්වූ විශිෂ්ඨතම සිත්තරකු ලෙසිනි. එමන්ම එදා මෙදාතුර ජීවත්වූ වඩාත්ම දක්‍ෂතාවයන් සපිරි තැනැත්තා ඔහු ලෙස සැලකෙයි.ලියනාඩෝ වඩාත්ම ලෝකප‍්‍රකට වී ඇත්තේ ඔහුගේ සිතුවම් නිසාවෙනි. ඔහුගේ කෘතීන් දෙකක් වන මොනාලිසා සහ අවසන් රාත්‍රිභෝජන සංග‍්‍රහය වඩාත්ම ජනප්‍රිය, වඩාත්ම ප්‍රතිනිෂ්පාදනයට ලක්වූ, කතාබහට ලක්වූ ආලේඛ චිත‍්‍රය හා ආගමික සිතුවම වෙයි. ඒවයේ කීර්තිය හා සම තත්වයට පත්විය හැකි එකම නිර්මාණය වූයේ මයිකල් ආන්ජලෝගේ ආදම්ගේ නිර්මාණය පමණකි. ඔහුගේ සිතුවම්, ඔහු විසින් අඳින ලද විද්‍යාත්මක රූ සටහන් සිතුවම් කිරීම පිලිබඳ ඔහුගේ අදහස් ඇතුලත් සටහන්පොත් පසු පරම්පරාවන් වෙත ඔහු ලබාදුන් මාහැඟි දායාදයකි. ඉංජිනේරුවකු ලෙස ලියනාඩෝ හෙලිකොප්ටරය, සූර්ය බලශක්තිය, ගණක යන්ත්‍රය  පිලිබඳ සංකල්පගත කිරීම් සහ භූ තලයන්ගේ චලන පිලිබඳ ඔහුගේ න්‍යායන් ඉදිරිපත් කළ අතර ඒවා බොහොමයක් ඔහුගේ කාලයට වඩා බෙහෙවින් ඉදිරියෙන් වූ ඒවා
විය. ඔහුගේ කාළයේ නිර්මාණය කිරීමේ ශක්‍යතාවය පැවතියේ ඔහුගේ සැලසුම් වලින් ඉතා සුළු ප‍්‍රමාණයක් පමණකි. නමුත් කම්බිවල ආතන්‍ය බලය මැනීම සඳහා ඔහු සැලසුම් කළ යන්ත‍්‍රය සහ  ස්වංක්‍රීය බීරළු ගොතනය වැනි ඔහුගේ කුඩා නිර්මාණයන් කිහිපයක්ම ලෝකයට ඉදිරිපත් වූ අතර ඒවා නිෂ්පාදන ලෝකයට ඇතුල්විය. විද්‍යාඥයකු ලෙස ඔහු කාය විච්ඡේද විද්‍යාව, සිවිල් ඉංජිනේරු විදයාව, ප්‍රකාශ විද්‍යාව සහ ද්‍රවගති විද්‍යාව යන ක්ෂේත‍්‍රයන්හි දැනුම් මට්ටම වැඩිදියුණු කිරීම සඳහා ඉමහත් සේවයක් කළේය.ලියනාඩෝ බොහෝ විට සලකනු ලබන්නේ පුනරුද මිනිසෙකුගේ මූලාකෘතියක් ලෙසය. ඔහුගේ අපරිමිත කුතුහලය සමාන කළ හැක්කේ ඔහුගේ නව නිපැයුම් කිරීමේ බලයට පමණි.ඔහු සියළු කල්හි සිටි ශ්‍රේෂ්ඨතම සිත්තරෙකු ලෙස සලකනු ලැබූ අතර සමහරක් විට දැනට ජීවත් වූ වැඩිම විවිධ දක්ෂතාවලින් යුත් පුද්ගලයා ද විය හැකිය. මූලිකවම ලියනාඩෝ ප්‍රසිද්ධ වූයේ චිත්‍ර ශිල්පියෙකු ලෙසය. ඔහුගේ චිත්‍ර 2ක් වන මොනාලිසා හා අවසාන රාත්‍රී භෝජන සංග්‍රහය වඩාත් ජනප්‍රිය, වැඩිම වරක් නැවත නැවත නිෂ්පාදනය කරන ලද හා වඩාත් සරල චිත්‍රය හා ආගමික සිතුවම ලෙස අනන්‍ය ස්ථානයක් හිමි කර ගනී. ඒවායේ කීර්තියට ළඟා වීමට හැකි වුය
ේ මයිකල් ඇන්ජෙලෝගේ ආදම්ගේ නිර්මාණය යන සිතුවමට පමණි. ලියනාඩෝගේ Vitruvian man යන චිත්‍රය ප්‍රතිමූර්තියක් ද වේ. එම චිත්‍රවලින් ඉතිරිව ඇත්තේ 15ක් පමණ වන අතර එය එතරම් කුඩා ගණනක් වීමට හේතුව ඔහුගේ නියත හා නිතර ව්‍යසනවලට හේතුවන නව තාක්ෂණික ක්‍රම සමඟ සිදුවන පර්යේෂණ හා බොහෝ කාලයක් තිස්සේ පැවතෙන ඔහුගේ අතපසු වීම්ය. කෙසේ නමුත් මෙම චිත්‍ර කිහිපය, ඇඳීම් හා විද්‍යාත්මක රූප සටහන් ඇතුළත් ඔහුගේ සටහන් පොත් හා චිත්‍ර ශිල්පයේ පසුබිම පිළිබඳ ඔහුගේ සිතුවිලි එක්ව ගත් කළ පසු පරම්පරාවල කලාකරුවන්ට සුවිශාල දායකත්වයක් ලබා දුන් අතර ඔහුට සිටි එකම ප්‍රතිවාදියා වූයේ ඔහුගේ සමකාලීනයෙකු වූ මයිකල් ඇන්ජෙලෝ පමණි. ඉංජිනේරුවෙකු ලෙස ලියනාඩෝ විසින් ඔහුගේ කාලයට වඩා ඉතා ඉදිරියෙන් වූ දේවල් ගැන සිතූ අතර ඔහු විසින් හෙලිකොප්ටරයක්, යුධ ටැංකියක් සාන්ද්‍රගත සූර්ය බලය, ගණක යන්ත්‍රයක් හා ද්විත්ව නැව් කඳක් සංකල්පනය කළ අතර භූ තල භූ චලන පිළිබඳ ප්‍රාථමික සිද්ධාන්තය එළි දක්වන ලදී. සාපේක්ෂව ඔහුගේ ජීවිත කාලය තුළ දී ඔහුගේ සැලසුම්වලින් නිර්මාණය කිරීමට හෝ යන්තමින් ප්‍රවේශ වීමට හැකි වූයේ ඉතා සුළු ගණනකට පමණි. නමුත් ස්වයංක්‍රීයා බොබින් ඔතනය හා තන්තුවක
ආතන්‍ය ශක්තිය පරීක්ෂා කිරීමේ උපකරණය වැනි ඔහුගේ සමහරක් කුඩා නව නිර්මාණ දැනුම් දීමකින් තොරවම නිෂ්පාදන ලෝකයට එකතු විය. විද්‍යාඥයෙකු ලෙස ඔහු ව්‍යුහ විද්‍යාව, සිවිල් ඉංජිනේරු විද්‍යාව, දෘශ්‍ය විද්‍යාව හා තරල ගතිකය යන ක්ෂේත්‍රවල ඉතා උසස් දැනුම් සම්භාරයක් හිමි කරගෙන සිටියේය  ලියනාඩෝ ඩාවින්චිගේ ජීවිතය  පිළිබද    [Davinci's Deamons]   රූපවාහිනී කතාමාලාවේ අඩංගු වේ.තවද [Assassin's Creed 2],[Assassin's Creed Brotherhood] යන පරිගනක ක්‍රීඩා වලද ලියනාඩෝගේ චරිතය අඩංගුවේ..වෙබ් ප්‍රවේශ්‍යතාව යනු හැකියාවන් ඇති හා නොමැති සියලු පුද්ගලයන් සදහා වෙබ් අඩවි භාවිතයට ඉඩ සැලැස් වීමයි. අඩවි නිවැරදි ලෙස නිර්මාණය කර ගොඩ නංවා සංස්කරණය කළ විට සියලු පරීශිලකයන්ට තොරතුරු හා ක්‍රියාකාරීත්වය සදහා සමාන ප්‍රවේශ නිර්මාණය වේ. උදාහරණයක් ලෙස අඩවියක් අර්ථ විචාරයෙන් තේරුමක් ඇති HTML මගින් කේතනය කර අනුරූ සඳහා පාඨමය අතින් එමදේ සපයා තේරුමකින් යුත් නම් වලින් සැබඳි නම් කර ඇති විට එය අන්ධ පරිශීලකයන් හට පාඨ වාක්‍යයට (text-to-speech) මෘදුකාංග හා/හෝ හයි-බ්‍රේල් (Lent-to-braille) දෘඩාංග භාවිතයට පහසුවක් වේ. අනුරූ හා වාක්‍ය විශාල හා /හ
ෝ විහාලනය කළ හැකි නම් දුර්වල පෙනීමක් ඇති පරිශීලකයන්ට අන්තර්ගතය වටහා ගැනීමට පහසු වේ. සබැඳි යටින් ඉරි ඇඳ ඇති අතරම වර්ණ ගන්වා ඇති විට වර්ණ අන්ධතාවකින් යුත් පරිශීලකයන්ට ඒවා පහසුවෙන් නිරික්ෂණය වේ. ක්ලික් කල හැකි සබැදී හා ප්‍ර‍ෙද්ශ විශාල වීම මුසිකය නිසි පරිදි හැසිර විය නොහැකි පරිශීලකයන්ට පහසුවකි. පිටු කේතනය කර ඇති විට පරිශීලකයන්ට යතුරු පුවරුවක් මගින් හෝ තනි ස්විච් ප්‍රවේශ උපකරණයක් මගින් මග පෙන්වීම සිදුකල හැක. මෙය මුසිකයක් හෝ සම්මත යතුරු පුවරුවක් භාවිතා කළ නොහැකි පරිශීලකයන්ට උදව්වකි. විඩියෝ  ගත කර ඇති විට හෝ සංඥා භාෂා සංස්කරණ ඇති විට බාහිර හා ශ්‍රවණය අඩු පුද්ගලයන්ටද වීඩියෝ වටහා ගැනිමේ හැකියාව ලැබේ. අන්තර්ගතය සරල භාෂාවෙන් ලියා ඇති විට හා උපදේශන රූප සටහන් හා සජීවන මගින් හෝ ඉගෙනීමේ දුර්වලතා වලින් පෙලෙන පරිශීලකයන්ට අන්තර්ගතය පහසුවෙන් තේරුම් ගත හැකි වේ. අඩවි නිවැරදි ලෙස ගොඩ නංවා පවත්වා ගෙන යන විට අනෙකුත් ආබාධිත නොවන පරිශීලකයන්ට බාධා නොවන පරිදි ආබාධ සහිත සියලු පරිශීලකයන්ට සේවා සැලසිය හැක.වෙබ් ප්‍රවේශතාව පිලිතුරු සෙවීමට බලාපොරොත්තු වන අවශ්‍යතා අතරට පහත දෑ ඇතුලත් වේ. දෘශ්‍ය - අන්ධබව ඇතුලුව දෘශ්‍ය
දුබලතා, විවිධ දුබල වර්ග වල දුර්වල දර්ශනය හා දුර්වල ඇස්පෙනීම විවිධ වර්ග වල වර්ණ අන්ධතාචාලක / සචලතාව - උදා - පාර්කින්සන්ගේ රෝගය, පේශී දුෂ්පෝෂණය, මස්තිශ්ක අංශ භාගය, අසානය වැනි තත්ත්ව නිසා ඇතිවන දෑත් පාවිච්චි කිරීමේ අපහසුතාව හෝ නොහැකියාව, කම්පනය ඇතුලත්ව, මස්පිඩු මන්ද චලනය, නියමාකාර මස්පිඩු පාලනය නැතිවීම , වැනි තවත් ලක්ෂණ.ශ්‍රවණ - බිහිරි බව හෝ ශ්‍රවණ දුබලතා, ඇසීම දුර්වල පුද්ගලයන්ද ඇතුලුවඅපස්මාරය - දාශ්‍ය හෝ සැනෙලි ආචරණ නිසා ඇතිවන ‍ෙෆාටෝඑපිලෙප්ටික් අපස්මාරයප්‍රජානන / බුද්ධිමය - වර්ධනය වීමේ ආබාධිතතා, ඉගෙනීමේ ආබාධිතතා (ඩිස්ලෙක්සියා, ඩිස්කැල්කියුලියා, වැනි තවත් ලක්ෂණ ) හා විවිධ ප්‍රභව වල ප්‍රජානන ආබාධිතතා, මතකයට ඇති බලපෑම්, අවධානය, ගැටළු නිරාකරණය හා තාර්කික හැකියා. ආදී තවත් ලක්ෂණ.ස්වර ශාස්ත්‍රය (ග්‍රීක ෆෝන්) හඩ ශබ්දය + (ලෝගෝස්) වචන කථනය, සාකච්ඡාවට භායනය වු විෂය යනු යම් නිශ්චිත භාෂාවක ශබ්ද ක්‍රමය අධ්‍යනය කරන වාග් විද්‍යාවෙහි උප ක්ෂේත්‍රයකි. ශබ්ද විද්‍යාව කථානයේදි ඇතිවන ශබ්දයන්හි භෞතික නිෂ්පාදනය සහ අවබෝධය පිළිබදව වන අතර ස්වර ශාස්ත්‍රය දෙන ලද කිසියම් භාෂාවක හෝ භාෂාවන් අතර ශබ්ද ක්‍රියා කරන
අකාරය විස්තර කරයි.ස්වර ශාස්ත්‍රයෙහි වැදගත් කොටසක් වනුයේ භාෂාවක් තුල කිනම් ශබ්ද වශේෂණය ඒකකයන් වන්නේද යන්න අධ්‍යනය කිරීමයි. උදාහරණයන් පෙස ඉංග්‍රිසි භාෂාවෙන්   /P/ සහ  /B/ ශබ්දයේ විශේෂණිය එක්යන් ව්. (ඒවා ශබ්දානුය./ වෙනස වන්නේ ශබ්දානුක හෝ ශබ්දානුමිතික බවයි) මෙය (pin) සහ "බින්"  (bin) වැනි වෙනෙස් දේවල් හදුන්වන නමුත් ශබ්දයට ස්ථානගත වි ඇති අන්දම අනුව දේශිය කථිකයින් විසින් තවමත් එකම ඹප්දය ලෙස සැලකේ. උදාහරණය ලෙස පින් (pin) යන වචනනය පී  (p) අකුර මහාප්‍රාණක්ෂරයක් ලෙස ශබ්ද කරන අතර ස්පින් යන වචනයෙහි ශබ්දානුව ශබ්දයෙන් පමණක් වෙනස්වන කුඩාම යුගයන් ගන් දැකගත හැකිය.අනෙක් අතට පී  (p) අක්ෂරය ‍බොහෝ විට අනෙකුත් ශබ්දවලට සාපේක්ෂය එය සමාන වි ඇති අන්දමට අනුව වෙනස් ආකාරකින් උච්චාරණය කිරිම හෝ නොකිරිම පිලිබද මෙම වෙනස් ශබ්දානු අතර වෙනස්කම්ක් ලස දැක්වේ.අවම අර්ථ පුර්ණය ශබ්ද (ශබ්දානු) වලට අමතරව ස්වර ශාස්ත්‍රය ඉහත විස්තර කල ඉංග්‍රිසි භාවේ "පි" අක්ෂණය යෙදුනු අන්දම සහ මාත්‍රාව,ව්‍යුහය, අවධාරණය, උච්චාරණය සහ ස්වර භේදය වැනි මාතෘකාවන්හිදි ද ශබ්ද එකිනෙකට අතර වෙනස් වන අන්දම අධ්‍යනය කෙරේ.ස්වර ශාස්ත්‍රමය ඒකකයන් හි ශබ්ද ඇතුලත්
නොවුවද සංඥා භාෂා විග්‍රහ කිරිම සදහා ද ස්වර ශාස්ත්‍ර න්‍යායේ මුලධර්මයෙන් යොදා ගනු ලැබිය. ස්වර ශාස්ත්‍ර විග්‍රහ‍යේ දී  උපකරණය ලෙස යාදා ගැනිම සදහා නිර්මාණය කර ඇති නිසා ප්‍රකාරයෙන් නිදහස්ව යොදා ගැනිමට හැකියාව ඇත.සටහන්| Phonology|}නෙප්චූන්ගේ චන්ද්‍රයෙකිසැකිල්ල:SHORTDESC:නෙප්චූන්ගේ චන්ද්‍රයෙකිටයිටන් (චන්ද්‍රයා) සමග වරදවා වටහා ගැනීමෙන් වළකින්න.ට්‍රයිටන්වොයේජර් 2 යානය සටහන් කරගත් ට්‍රයිටන් ග්‍රහලොවේ ඡායා රුවක්සොයාගැනීමසොයාගත් තැනැත්තේවිලියම් ලැසල්සොයාගත් දිනයඔක්තෝබර් 10, 1846නිලනාමයන්ශබ්දනැගීම/ˈtraɪtən/ TRY-tənවිකල්ප නම්නෙප්චූන් Iකක්ෂීය ලක්ෂණඅඩ-මහා අක්ෂය354759 km උත්කේන්ද්‍රියතාවය0.000016කක්ෂීය කාලාවර්තය−5.876854 d  (මව් ග්‍රහයාට ප්‍රතිවිරුද්ධ දිශාවට) ආනතිය129.812° (කක්ෂ තලයට)  156.885° (සූර්යාගේ ක්‍රාන්ති වලයට)  129.608° (නෙප්චූන්ගේ කක්ෂයට)මෙහි චන්ද්‍රිකාවකිනෙප්චූන්භෞතික ගුණාංගමධ්‍යන්‍යය අරය1353.4±0.9 km(0.2122 පෘතුවිය වරක්)මතුපිට පෘෂ්ඨීය වර්ගඵලය23018000 km2පරිමාව10384000000 km3ස්කන්ධය2.14×1022 kg (0.00359 පෘතුවිය වරක්)මධ්‍යන්‍යය ඝණත්වය2.061 g/cm3නිරක්ෂීය පෘෂ්ඨීය ගුරු