LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
ුණනු ලබන වියලි පේර තීරු වලට මේවා සමාන වෙයි. නොමේරු අඹ ලුණු සමඟ ආහාරයට ගැනීමට බොහෝ දෙනා ප්‍රිය කරයි. මේවා ලෙමන් වලටත් වඩා අතිශය ඇඹුල් රසැතිය. උෂ්ණාධික ලෙස ආහාර පිළියෙළ කරනා ප්‍රදේශ වල අමු අඹ ලුණු හා මිරිස් සමඟ ආහාරයට ගනී. ඇමෙරිකානු සමාජයේ බොහෝ දෙනා අඹ ලෙලි ආහාරයට ගැනීම ප්‍රිය කරයි. මක්නිසාද යත් එහි කැල්සියම් හා විටමින් B6 යහමින් අඩංගු වෙයි.අඹ පලතුර විවිධ මාෂමය නිෂ්පාදන වලදී ප්‍රධාන සන්ගටකයක් ලෙස භාවිතා කරයි. විශේෂයෙන්ම muesli හා oat granola වලදී. In the Philippines, unripe අඹ is eaten with bagoong. Dried strips of sweet, ripe අඹ have also gained popularity both inside and outside the country, with those produced in Cebu making it to export markets around the world.In other parts of South-east Asia, අඹ are very popular pickled with fish sauce and rice vinegar. අඹ යුෂ, ඉදුණු අඹ වලින් මෙන්ම නොඉදුණු අඹ වලින්ද සාදනු ලැබෙයි . අඹ කැබලි පොඩි කර අයිස් ක්‍රීම් වල යෙදිය හැක. අඹ වලින් "පයි" ද සාදනු ලැබෙයි. කිරි, සීනි හා කුඩු කල අයිස් සමග අඹ හොඳින් මිශ්‍ර කර නැවුම් පානයක් සාදා ගත හැක.වඩාත් සාම්ප
්‍රදායික ඉන්දියානු පානයකි අඹ lassi . මෙය බොහෝදුරට සාමාන්‍ය අඹ පානයකට සමාන වන නමුත් යෝගට් හා කිරි මිශ්‍රණයක් මුලික වශයෙන් භාවිතා වෙයි. ඇතැම් විට ලුණු හෝ එනසාල් රසකාරක ලෙස භාවිතා කරයි. තායිලන්තය හා අනෙක් ගිණිකොනදිග ආසියාතික රටවල  පැණි රසැති ඇලෙන සුළු බත් හා පොල් මත කපන ලද අඹ තීරු තබා අතුරුපස ලෙස ආහාරයට ගනියි."Mango Shake" or "Mangoshake" is a refreshing Punjabi (Indian/Pakistani) summer drink. It is traditionally made of අඹ pulp, whole milk, සීනි and ice cubes. However there are various other ingredients which are sometimes added, such as ice cream, fresh fruit, chocolate sauce and other sauces, along with whipped cream. It is very similar to a milkshake which can be consumed with a spoon. Dried unripe අඹ used as a spice in India is known as amchur (sometimes spelled amchoor). Am is a Hindi word for අඹ and amchoor is nothing but powder or extract of අඹ.Note: The Sweet Bell Pepper (capsicum) was once known as අඹ in parts of the midwestern United States [3] With the advent of fresh frui
t importers exposing individuals to the tropical fruit, the colloquial use of this alternative name for the Sweet Bell Pepper has become archaic, although occasionally midwestern menus will still offer stuffed අඹ as an entree.ඖෂධීය ගුණThe අඹ is in the same family as poison ivy and contains urushiol, though much less than poison ivy. Some people get dermatitis from touching අඹ peel or sap. Persons showing an allergic reaction after handling a අඹ can usually enjoy the fruit if someone else first removes the skin. The leaves are toxic to cattle.සංස්කෘතිකමය බැඳීමහින්දූන් විසින් අඹ පත්‍ර  හෘහයන්හි දොරකඩ සැරසීමට හා ඉන්දියානු පූජාවන්හි දී භාවිතා කරයි. ඉන්දියානු රෙදිපිළි වල  මෝස්‌තර අංගයක් ලෙස  ද අඹ භාවිතා වෙයි., known as the paisley design.නිෂ්පාදනය හා පරිභෝජනයලොව ප්‍රධාන අඹ නිෂ්පාදකයෝ - 2005රටහෙක්ටයාර ඉන්දියාව1,600,000 චීනය433,600 තායිලන්තය285,000 ඉන්දුනීසියාව273,440 මෙක්සිකෝව173,837 පිලිපීනය160,000 පකිස්තානය151,500 න
යිජීරියාව125,000 ගිනියාව82,000 බ්‍රසීලය68,000 වියට්නාමය53,000 බංගලාදේශය51,000World Total3,870,200මුලාශ්‍ර: UN Food & Agriculture Organisation (FAO)[1]ඉන්දියාව විශාලතම අඹ නිෂ්පාදකයා වන අතර වර්ග කිලෝමීටර 16,000 භූමික අඹ වගාකර වාර්ෂිකව ටොන් මිලියන 10.8 ක අඹ අස්වැන්නක් නිෂ්පාදනය කරයි. එය සමස්ත ලෝක අඹ නිෂ්පාදනයෙන් 57.18% කි. ඉන්දියාව තුල, දකුණුදිග ආන්ද්‍රා ප්‍රදේශයේ වැඩිම අඹ නිෂ්පානයක් සිදුකරන අතර එහි හෙක්ටයාර 350,000 ක අඹ වගාකර ඇත (2004 දත්ත). Langra and Himsagar are considered as the two most superior type of අඹ  in India. Both of these varieties are produced in East and North India, especially in Uttar Pradesh state. The main production of Langra happens in a small town of West Bengal, Malda. Both of these varieties are not suitable for long preservation and thus not suitable for transport to long distances or export. The variety 'Alphanso', although taste-wise not as superior as langra and himsagar, but can be preserved longer. So this has become the අඹ that
is generally used for export. Alphanso is named after Afonso De Albuquerque. This was an exquisite and expensive variety of අඹ, that he used to bring on his journeys to Goa. The locals took to calling it Aphoos in Konkani and in Maharashtra the pronunciation got further corrupted to Hapoos. This variety then was taken to the Konkan region of Maharashtra and other parts of India. Banginapalli from Andhra Pradesh, Ratnagiri and Devgad Hapoos from Maharashtra are among the most prized varieties in south India. Lucknow and Varanasi අඹ are prized in the north of the country, where Uttar Pradesh state dominates the production tables.Certain අඹ varieties are picked raw and turned into spicy pickles.  Andhra Pradesh and Karnataka states in the south, and Gujarat and Uttar Pradesh in the north are major producers of pickle-variety අඹ  and specialize in making a variety of අඹ pickles. These pickles can be very spicy, and tend to have large regional differences in taste. Generally, once ripe, අ
ඹ are quite juicy and can be very messy to eat. However, those exported to temperate regions are, like most tropical fruit, picked under-ripe. Although they are ethylene producers and ripen in transit, they do not have the same juiciness or flavour as the fresh fruit. A ripe අඹ will have an orange-yellow or reddish skin. To allow a අඹ to continue to ripen after purchase, it should be stored in a cool, dark place, but not in a refrigerator as this will slow the ripening process.A woman selling අඹ in VenezuelaNative green අඹ from the PhilippinesRipe අඹ are extremely popular throughout Latin America. In Mexico, sliced අඹ is eaten with chili powder and/or salt.  Street vendors sometimes sell whole අඹ on a stick, dipped in the chili-salt mixture. In ඉන්දුනීසියාව, green අඹ is sold by street vendors with sugar and salt and/or chili. Green අඹ may be used in the sour salad called rujak in Indonesia, and rojak in Malaysia and Singapore. In Guatemala, Ecuador, Nicaragua and Honduras, small, g
reen අඹ are popular; they have a sharp, brisk flavour like a Granny Smith apple. Vendors sell slices of peeled green අඹ on the streets of these countries, often served with salt. In Hawai'i it is common to pickle green අඹ slices. Ayurveda considers ripe අඹ  sweet and heating, balancing all the three doshas(humors) and acts as an energizer.Raw අඹ are used in making pickles and condiments due to its peculiar sweet and sour taste. Dried and powdered raw අඹ is sometimes also used as a condiment in Indian cuisine.ලොව ප්‍රධාන අඹ, මැන්ගුස් හා පේර නිෂ්පාදකයෝ - 2007රටනිෂ්පාදිතය(මෙට්‍රික් ටොන්) ඉන්දියාව13,501,000 චීනය3,752,000 මෙක්සිකෝව2,050,000 තායිලන්තය1,800,000 පකිස්තානය1,719,180 ඉන්දුනීසියාව1,620,000 බ්‍රසීලය1,546,000World Total33,445,279මුලාශ්‍රFood And Agricultural Organization of United Nations: Economic And Social Department: The Statistical Divisionප්‍රභේදමූලික ලිපිය: List of අඹ cultivarsනම් කරන ලද අඹ ප්‍රභේද බොහෝ ගණනනක් පවති
යි. බොහෝ අඹ වතු වල මුහුම් පරාගනය(cross-pollination) වැඩි දියුණු කිරීමට ප්‍රභේද මිශ්‍ර කරයි.In Maharashtra, the most common cultivar is 'Alphonso' (known in Asia under the original name, Hapoos). 'Alphonso' is very popular outside Indian subcontinent and one of the important export product of India. The best 'Alphonso' අඹ are reputed to come from the town of Ratnagiri and Devgad in Maharashtra. In Uttar Pradesh, 'Dasheri' from Lucknow is famous for its aroma, and is so tasty that even the skin can be eaten. 'Langada' from Varanasi in eastern UP is another variety which is extremely sought after for its fine flavour and aroma. Actually it is believed that the Langda is even better than the 'Alphonso', but is not suitable for export because of the perishable nature. Hence 'Alphonso' is more common outside India. 'Banganapalli' (also called 'Banesha' or 'Began Phali') of Andhra Pradesh is one of the most sought after cultivars. Maldah is one of the most sought after cultivars in Bihar. Not
ably, cultivars which excel in one climate fail to achieve their potential in other climates.  Thus the cultivar 'Julie', a Jamaican favourite, and 'Alphonso' have never found great success in South Florida, Israel or Australia.Currently, the world market is dominated by the cultivar  'Tommy Atkins', a seedling of 'Haden' which first fruited in 1940 in Southern Florida, USA.  Despite being initially rejected commercially by Florida researchers[තහවුරු කර නොමැත], 'Tommy Atkins' quickly became an export favourite worldwide. For example, 80% of අඹ in UK supermarkets are 'Tommy Atkins'. Despite its fibrous flesh and fair taste, growers world-wide have embraced the cultivar for its exceptional production and disease resistance, the shelf-life of its fruit, their transportability as well as their size and beautiful color. 'Tommy Atkins' is predominant in the USA as well, although other cultivars, such 'Kent', 'Keitt', the Haitian grown 'Madame Francis' and the Mexican grown 'Champagne' are w
idely available.In urban areas of southern Florida, small gardens, or lack thereof, have fueled the desire for dwarf අඹ trees. The Fairchild Tropical Botanic Garden has led the charge for the "condo අඹ" by identifying cultivars which can be productive while maintained at a height below 2-2.5 m.[තහවුරු කර නොමැත]A mango tree in full bloom in Kerala, IndiaA list of additional leading cultivars can be found at the cultivar list link in the external links below.අඹ- March 25, 2018හැඳින්වීමඅඹ ඝර්ම කාලාපීය පලතුරකි. අඹ,ඝර්ම කලාපීය පළතුරු හටගන්නා ශාක විශේෂ 30ක් පමණ ඇති Mangifera ගෝත්‍රයට අයත් වන්නා වූ Anacardiaceae සපුෂ්ප ශාකකුලයට අයත් ශාකයකි.අඹ වල නියම සම්භවය නොදන්නේ වුවද ,ආසියාතික ප්‍රදේශවල ඇති ප්‍රවේණි විවිධත්වයේ විශාල පරාසය හා අවුරුදු මිලියන 25 සිට 30 දක්වාපැරණි ෆොසිල සාක්ෂ නිසා අඹ ශාකය පිලිපීනය, ඉන්දුනීසියාව,ඉන්දියාව,බුරුමය,ශ්‍රීලංකාව,පකිස්ථානය,බංගලිදේශය ඇතුළු දකුණු හා ගිණිකොනදිග ආසියාතිකප්‍රදේශයට ආවේණික බව බොහෝ දෙනාගේ මතයයි.අඹ සම්භවය වි ඇත්තේ ඉන්දියාවේ ලෙස සැලකේ. එය ලංකාවේ
කඳුකර ප්‍රදේශවලහැර අනෙක් සෑම ප්‍රදේශයකම ගෙවතු වගාවක් ලෙස බහුලව දක්නට ලැබෙන අතරවියළි කලාපය තුල වාණිජ වගාවක් ලෙසද ජනප්‍රිය වෙමින් පවතී. අළුත් පලතුරක්ලෙස උසස් ගුණාත්මයෙන් යුත් අඹ සඳහා කිසි විටෙකත් අඩු නොවන දේශීය හාවිදේශීය ඉල්ලුමක් පවතී. සංරක්ෂණය කළ නිෂ්පාදන ලෙස (ජෑම්, කොඩියල්, චට්නි,අච්චාරු) අපනයනය කිරීමේ හොඳ විභවයක් අඹ වලට ඇත.දකුණු ආසියාවේ අඹ වගා කිරීම අවුරුදු දහස් ගණනක් පුරා පැවත ඇත. මේ නිසාඅඹ කෙරෙහි දකුණු ආසියාතික සංස්කෘතියේ විශේෂ වැදගත් කමක් පවතී. පිලිපීනයේජාතික සංකේතය ද අඹ වෙයි. හින්දු වේදයේ අඹ "food of the gods" ලෙස හැඳින්වෙනඅතර හින්දු මංගලෝත්සව හා ආගමික උත්සව අවස්ථා වලදී චාරිත්‍රයක් වශයෙන් අඹකොළ ශාකමය සැරසිලි ( floral decorations ) සඳහා භාවිතා වේ.අඹ ගස් ( Mangifera indica )මීටර් 35 - 40 උසක් දක්වා වැඩෙන මීටර් 10 ක් පමණ වූඅරයක් ඇති කිරුළකින් යුත් විශාල ගස් වෙයි.පත්‍ර සෙ.මි. 15 - 35 ක් දිග සෙ.මි. 6 -16 ක් පළලැති,සරල , එකාන්තරික,සදාහරිත ඒවා වෙයි. ඵල ලපටි අවස්ථාවේදී තැඹිලි-කහ පැහැතිය. පැසිමේදී සිලුටු රතු පැහැයේ සිට තද කොළ පැහැය දක්වා ශීඝ්‍රයෙන්වෙනස් වේ. පුෂ්ප, සෙ.මි. 10
- 40 ක් දිගු අග්‍රස්ත සංයුක්ත එකාක්ෂයක හටගනියි.සෑම සුදු පැහැති කුඩා පුෂ්පයකම මි.මි. 5-10 ක් දිගැති දල/පෙති පහක් ඇත. lily of thevalley පුෂ්පයේ වැනි සෞම්‍ය මිහිරි ගන්ධයක් පවතියි. After the flowers finish, ඵලඉදීමට මාස තුනේ සිට හය අතර කාලයක් ගනියි.අඹ ඵලය අෂ්ටිලයකි. මේරූ විට ගසේ සිට පහළට දිගු නටුවකින් එල්ලී පවතියි.සෙ.මි. 10 - 25 ක් දිගු සෙ.මි. 7 - 12 ක විශ්කම්භයකින් යුක්ත වේ. බර කිලෝ ග්රෑම්2.5 ක් දක්වා විය හැකි වන අතර ඵල ප්‍රමාණයෙන් විවිධ වෙයි.ඉදුණු ඵලයකහ,තැඹිලි හා රතු යන විවිධ වර්ණ වලින් යුක්තය. සුර්යාලෝකය පතනය වනමුහුණත වඩාත් රතු පහන් යුක්ත අතර අඳුරේ පවතින මුහුණත කහ පැහැති වෙයි.කොළ පැහැය සාමාන්‍යයෙන් ඉදී නොමැති බව දැක්වුවද මෙය අඹ ප්‍රභේදය මතවෙනස් වේ. ඉදුණු විට, පොතු ඉවත් නොකරන ලද ඵලයෙන් විශේෂ රෙසීනමයයන්තම් මිහිරි ගන්ධයක් විහිදෙයි.ඵලය මධ්‍යයෙහි තනි, පැතලි, දිගටි බීජයකි.ප්‍රභේදය අනුව මෙහි මතුපිට තන්තු සහිත හෝ තන්තු රහිත විය හැක. මි.මි. 1 - 2ක් ඝනකමැති කබොල්ලට ඇතුලතින් කඩදාසියක් තරම් තුනී අතුරුණුවකින්/lining වටවූසෙ.මි. 4 - 7 දිගැති, සෙ.මි. 3 - 4 පළලැති, සෙ.මි. 1 ඝනකමැති තනි බීජය
ක් පවතියි.වර්ගීකරණය සහ නාමකරණයවිද්‍යාත්මක නාමකරණයකුලය - Anacadiaceaeඋද්භිත විද්‍යාත්මක නාමය - මැන්ජිෆෙරා ඉන්ඩිකා (Mangifera indica)උද්භිද විද්‍යාත්මකව මැන්ජිෆෙරා ඉන්ඩිකා යන නාමයෙන් හඳුන්වන අඹ ශාකයඇනකාඩියේසියේ ශාක කුලයට අයත්ය. ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතා ජනප්‍රිය පළතුරක් වන අඹඑහි ඇති ප්‍රධාන රසය හා ප්‍රසන්න සුවඳ හේතුවෙන් සුවිශේෂි බවක් දක්වයි.විද්‍යාත්මක වර්ගීකරණයවිද්‍යාත්මක වර්ගීකරණයරාජධානිය:Plantaeවංශය:Magnoliophytaවර්ගය:Magnoliopsidaගෝත්‍රය:Sapindalesකුලය:Anacardiaceaeගණය:Mangiferaවෙනත් රටවල නාමකරණයන්මෙම පලතුරෙහි නාමය මලයාලම් භාෂාවේ හා දෙමල භාෂාවේ එන manga යනවචනයෙන් පැවත එයි. පෘතුගීසින් විසින් ඔවුන්ගේ ඉන්දියානු ගවේෂණයෙන් පසුප්‍රසිද්ධියට පත් වූ නිසා පෘතුගීසි භාෂාවෙහිද manga යන වචනය පවතියි. වර්ග රැසක් අැති නිසා නාමයන්ද රැසක් අැත. වැඩිදුර ෙතාරතුරුප්‍රයෝජනඉදුණු අඹ ඵලයෙහි මාංශල කොටසෙහි සීනි 15% ක් ද 1% ක්දක්වා ප්‍රෝටීන් ද විටමින් A,B සහ C සැලකිය යුතු ප්‍රමාණයක් ද පවතියි.මෙම පලතුර මිහිරි රසයක් ඇත. ඇතැම් ප්‍රභේද පීච් සහ අන්නාසි අතරමැදි රසයක්සහිත අම්ලමය රසයකින් යුක්තය.මාංශ
ල කොටසෙහි වයනය ප්‍රභේදයෙන් ප්‍රභේදයටපැහැදිලිව වෙනස් වෙයි. ඇතැම්වාහි වැඩියෙන් ඉදුණු ප්ලම් ගෙඩියක් මෙන් මෘදුපල්පමය වයනයක් පවතියි. ඇතැම් ප්‍රභේදවල මාංශය කැන්ටලොප් (කොමඩු වැනිපලතුරකි) හෝ අලිගැටපේර මෙන් දැඩි වන අතර ඇතැම්වා හි මාංශල කොටසෙහිකෙඳිතිමය වයනයක් පවතියි.අඹ ඉහල ජල ප්‍රමානයක් අඩංගු වන යුෂ අධික මිහිරිපලතුරකි.මෙනිසා තරමක් අපිලිවෙල සහගත වුව ද අඹ ප්‍රබොධමත් කරනආහාරයකි.අඹ චට්නි සැදිමෙ දි බහුලව යොදා ගැනෙයි.චට්නි, බටහිර රටවල පැණිරසැති ලෙසදඉන්දියානු උප මහාද්වීපයෙහි රටවල දෙහි හා මිරිස් යොදා තියුණු රසයකින් යුක්තවදසාදනු ලබන ආහාරයකි.ඉන්දියාවෙහි පැසුණු අඹ සිහින් ස්ථර වලට කපා , වියළා ,නමා නැවතත් කපා , පිය හැකි තීරු ලෙස විකුණනු ලැබේ.These bars, known asamavat or halva in Hindi කොලොම්බියාවේ විකුණනු ලබන වියලි පේර තීරු වලට මේවාසමාන වෙයි. නොමේරු අඹ ලුණු සමඟ ආහාරයට ගැනීමට බොහෝ දෙනා ප්‍රිය කරයි.මේවා ලෙමන් වලටත් වඩා අතිශය ඇඹුල් රසැතිය. උෂ්ණාධික ලෙස ආහාර පිළියෙළකරනා ප්‍රදේශ වල අමු අඹ ලුණු හා මිරිස් සමඟ ආහාරයට ගනී. ඇමෙරිකානුසමාජයේ බොහෝ දෙනා අඹ ලෙලි ආහාරයට ගැනීම ප්‍රිය කරයි. මක්නිසාද යත් එහිකැ
ල්සියම් හා විටමින් B6 යහමින් අඩංගු වෙයි.අඹ පලතුර විවිධ මාෂමය නිෂ්පාදන වලදී ප්‍රධාන සන්ගටකයක් ලෙස භාවිතා කරයි.ව්‍යාප්තියවර්තමානයේදී අඹ හිම පතනය නොවන උණුසුම් උප නිවර්තන දේශගුණයක්සහිත ඉන්දියානු අර්ධද්වීපය,දකුණු පකිස්තානය ,උතුරු,දකුණු සහ මධ්‍යමඇමෙරිකාව,කැරිබියානුදුපත්,දකුණු හා මධ්‍යම අප්‍රිකාව, ඔස්ට්‍රේලියාව සහ ගිනිකොනදිග ආසියාව යන ප්‍රදේශවල පළතුරක් වශයෙන් බහුල ලෙස වගාකරයි. අඹ පහසුවෙන් වගාකළ හැක.දැනටටර්පන්ටයින් අඹ(පවතින සැර ටර්පන්ටයින් රසයට අනුව Oxford Companion toFood විශ්වකෝෂයට අනුව ඇතැම් වර්ග වල සත්‍යවශයෙන්ම අඩංගුය) , ඇටඹ , ආදීවූ අඹ ප්‍රභේද 1,000 කට අධික ප්‍රමාණයක් ඇත.අඹ, ලොව පුරා පිසීමකින් තොරවආහාරයට ගන්නා පලතුරු අතරින් බහුලවම ආහාරයට ගන්නා පලතුර ලෙස ප්‍රකටය.නිවර්තන දේශගුනයන්හි දී අඹ පහසුවෙන් දේශානුකුලනය වේ.හවායි දුපත් හි ඇතිඇතැම් පහත් බිම් වනාන්තර වල හඳුන්වාදුන් අඹ විශේෂ ප්‍රමුඛ වී ඇත. දකුණුෆ්ලොරිඩාවෙහි අඹ වගා නොකරතත් එය ගෙවතු වල පලතුරු ශාකයක් ලෙසබහුලව දැකිය හැක.අඹ ලොව පුරා ජනයා අතර ජනප්‍රිය වූ පලතුරක් වුවත් බොහෝ අඹ වගාකරුවන්ටතම අස්වැන්න සඳහා ලැබෙනුයේ අඩු මිලකි.↑ Cha
pter XX Mango↑ History of Indian yellow↑  Merriam-Webster Dictionary Definition. මෙම ලිපිය කිසිදු මූලාශ්‍රයක් උපුටා දක්වන්නේ නැත. විශ්වාස කළ හැකි මූලාශ්‍ර වෙත වන උපහරණ එක් කිරීමෙන් මෙම ලිපිය වැඩි දියුණු කිරීමට උපකාර කිරීමට කාරුණික වන්න. මූලාශ්‍ර රහිත ප්‍රකාශ අභියෝගයට ලක්වීමට සහ ඉවත් කිරීමට ඉඩ ඇත.මූලාශ්‍ර සෙවීම: "හිණි පිරමිඩ" – news '• පුවත්පත් • පොත් • scholar • JSTOR (2018 ජූලි) (මෙම පණිවිඩය ඉවත් කිරීම පිළිබඳ තොරතුරු)හිණි පිරමිඩ යනු ඉතිහාසය පුරා සංස්කෘතීන් කිහිපයක ආවේණික ලක්ෂණ නිරූපණයට ඉවහල් වූ ව්‍යුහයන් වෙති.  මෙම  පිරමිඩ සාමාන්‍යයෙන් විශාල වන අතර, පාෂාණ ස්තර කිහිපයක් භාවිතයෙන් නිර්මාණය කොට ඇත. මෙම පදය ව්‍යවහාර වන්නේ, එකිනෙකින් විවික්තව (වෙන්ව) පැන නැග ඇති සාමාකාර ආකෘති සහිත පිරමිඩ වලට වන අතර, “එකිනෙකට විවික්තව” යන්න මෙහි යෙදෙන්නේ ඒවා තැනූ ශිෂ්ඨාචාර  අතර පැහැදිලි ලෙසින් සනාථ කෙරුනු සබැඳියාවන් තුබූ බවට සාක්ෂි නොමැති බැවිනි.මෙසපොටේමියාවමූලික ලිපිය: සිගුරාට්දකුණු ඉරාකයෙහි පිහිටි වසර  4100 පැරැණි ඌර් හී මහා සිගුරාට්.සිගුරාට් වනාහි පුරාතන මෙසපොටේමියානු මිටියාවතෙහ
ි සහ බටහිර  ඉරාන සානුවෙහි තැනුනු දැවැන්ත ආගමික ස්මාරක වන අතර, තට්ටු හෝ ස්තර කෙමෙන් කුඩා වන පේසා සහිත හිණි පිරිමිඩ ආකාරය නිරූපණය කරයි. මෙසපොටේමියාව තුල හෝ අසබඩ හෝ සිගුරාට් 32 ඇති බවට අවබෝධ කරගෙන ඇත. මෙයින් විසි අටක් ඉරාකය තුලද , සතරක්  ඉරානය තුලද ඇත.සංගණ්‍ය සිගුරාට් අතර ඉරාකයේ  නසිරියා අසල  පිහිටි,  ඌර් හී මහා සිගුරාට්, ඉරාකයේ බැග්ඩෑඩ් අසල පිහිටි, අකාර් කුෆ් සිගුරාට්, ඉරානයේ කුසෙස්ටාන් හි, චෝගා සැන්බිල්, ඉතා මෑතදී සොයාගත් - ඉරානයේ කෂාන් අසබඩ,  සියල්ක්  සහ අනෙක්වා වෙති. ප්‍රාදේශීය ආගම් වලට ස්මාරක ලෙසින් සිගුරාට් තනන ලද්දේ, සුමේරියානුවන්, බැබිලෝනියානුවන්, ඉලාමියානුවන් සහ ඇසිරියානුවන් විසිනි.             කොඩිය   ආදර්ශ පාඨය  "දෙවියන්, දේශ භූමිය, රජු"      අගනුවර සහ විශාලම නගරය  අම්මාන්     උතුරු අංශක 310 57 නැගෙනහිර දේෂාංශ 350 561    රාජ්‍ය භාෂාව  අරාබි   ජන වර්ග  98% අරාබි,  2% වෙනත්   රාජ්‍ය  ව්‍යවස්ථාමය රාජාණ්ඩුව   අධිරාජ්‍ය  II අබ්දුල්ලාහ් රජු   අගමැති  සාමීර් රිෆායි          වර්ග ප්‍රමාණය   එකතුව  වර්ග කිලෝමීටර 92,300     වර්ග සැතපුම් 35,637   ජලය (%)  0.8               ජනගහනය   2
009 තක්සේරුව  6,316,000   ඝනත්වය  වර්ග කිලෝමීටර 08.4     වර්ග සැතපුම් 138.8   දළ ජාතික නිෂ්පාදිතය   2008 තක්සේරුව   එකතුව  ඩොලර් බිලියන 32,416   දළ ජාතික නිෂ්පාදිතය  (සාමාන්‍ය)  2008 තක්සේරුව   එකතුව  ඩොලර් බිලියන  21,225   ගිනි (2005)  මුජිබි (මධ්‍යය)   මානව සංවර්ධන දර්ශකය HDI (2007)  0.773 (මධ්‍යය)   මුදල්  ජෝර්දාන් ඩිනාර්  (JOD)   මං තීරුව  දකුණ   අන්තර්ජාල TLD  TLD - jo   දුරකථන සංකේත  962 ජෝර්දාන් රාජධානිය මැද පෙරදිග රටකි. එහි පාලනය ඊශ්‍රායලය සමඟ මළ මුහුද ආශ්‍රිතව  පැවතේ. එනම් වරාය ඇත්තේ දකුණු රතු මුහුදේ කැනඩා බොක්කේය. එය ඊශ්‍රායලය ඊජිප්තුව හා සෞදි අරාබියාව සමඟ සහයෝගයෙන් භාවිතා වේ..  අරාබි කාන්තාරයෙන්  ජෝර්දානයේ වැඩි කොටසක් වට වී ඇත. වයඹ දිග පුරාණ සරුසාර බිමකින් සමන්විත ය. අමාන් එහි අගනුවර වේ. එහි ඉතිහාස‍යේ විවිධ ජනාවාස වන තැනනයිමි හා සොමිටික් ජනවර්ගයන් වන එඩොමයිට්ස් හා මෝටබියිටිස් වාසය කර ඇත.අනෙක් ස්වාධීන රාජ්‍යයන් වන්නේ අකාඩියන්, අසරියන්, ජුඩීන්, බැබිලෝනියාන් සහ පර්සියානු රාජ්‍යයන් ය. ස්වදේශී නබෙමීන් ශිෂ්ඨාචාරය,පෙමිරාහි මාන් ගවනොරේට්හි පිහිටි ලොව නව පුදුම 7න් එකකි.7 වන ශත වර්ෂය
ේ සිට මෙම ප්‍රදේශයේ  මුස්ලිම් හා අරාබි  සංස්කෘතින්ගෙන් යටත් වී ඇත. ජෝර්දානයේ හෂෙමයිට් රාජධානිය ව්‍යවස්ථාදායක රාජාණ්ඩුවක් වන  අතර නියෝජිත ආණ්ඩුවක් පවතී.  බලයේ සිටිනා රාජාණ්ඩුව රාජ්‍ය පාලනය හා හමුදාවන්ගේ ප්‍රධානියා වේ. රජු, අගමැති හා ඇමැතිවරැන් හා සභා නායකයන් ‍සමඟ ඔහුගේ බලය ක්‍රියාවට නංවයි. ජනගහනයෙන්  92%  සුනායි මුස්ලිම් වන අතර කුඩා ක්‍රිස්තියානි සුළුතරයන් ද සිටී.  එය නැගී එන  වෙළඳපොළක් හා නිදහස්  වෙළඳ ආර්ථිකයක් නම් කොට ඇත. මෙරට ඇමරිකන් හා බ්‍රිතාන්‍ය  සමඟ සම්බන්ධ පවත්වයි. 1996 නෝමෝ නොවන ගිවිසුමකට ආ අතර ඊශ්‍රාලය සමඟ  දේශපාලන සබඳතා  ඇති එකම අරාබි රටයි. මෙය ආරම්භක සාමාජිකත්වය  අරාබි ලීගය, WTO, AFESD,  අරාබි පාර්ලිමේන්තුව  AIDMO, AMF, IMF, ENP සහ පොදු රාජ්‍ය මණ්ඩලය යේ  හා තවද අන්තර්ජාතික අපරාධ සභාව  UNHRS, GAFTA, ESCWA, ENP වේ.මෙම ලිපිය හෝ ලිපි කොටස එක්සත් ජනපදයේ ඉතිහාසය සමඟ ඒකාබද්ධ කිරීමට යෝජිතය. (සංවාදය)වර්ෂ 1970 මුල් කාලයේදී එක්සත් ජනපද නාවික F-4 F-4 Phantom II යානය විසින් සෝවියට් Tu-95 Bear D අහස් යානය මුරකිරීම1960 සහ 1970 දශකවල ශීතල යුද්ධය අඛන්ඩව පැවතුණි. ඒ අතර එක්සත් ජනපදය විය
ට්නාම් යුද්ධයට අවතීර්ණ විය. ඒ කෙරෙහි  ජනතාව තුළ ජන අප්‍රසාදය වර්ධනය වෙමින් පැවති බව වඩාත් හොඳින් ප්‍රකට විය .1960 සහ  1970 දශකවල ඇති වූ සමාජ ප්‍රතිසංස්කරණයන්හි විශාල පරාසයකට ජනාධිපති ලින්ඩන් ජොන්සන්ගේ මහා සමාජයේ (Great Society)සමාජ වැඩසටහන් සහ වොරන් අධිකරණයේ ක්‍රියාමාර්ගද හේතුවිය. ස්ත්‍රී සමානාත්මවාදය සහ පාරිසරික ව්‍යාපාර,දේශපාලන බලවේග බවට පත්වුණු අතර සියලු ඇමෙරිකානු පුරවැසියන් සඳහා සිවිල් අයිතිවාසිකම් ලබා ගැනීම සඳහා වූ වැඩ පිළිවෙල නොකඩවා ක්‍රියාත්මක විය. හැටේ දශකයේ අග භාගයේ වනවිට ප්‍රතිසංස්කෘතික විප්ලවය මුළු ජාතිය පුරා සහ බටහිර ලෝකයේ බොහෝ ප්‍රදේශවල පැතුරුණි. එහිදී ඒ වනවිට පැවති සතුරු වාතාවරණයද කොටස්වලට බෙදිණි. එහෙත් වඩා ස්වාධින සමාජ දර්ශනයක් ඉදිරියට ගෙන එමින් තිබිණි. 1970 දශකයේ මුල් කාලයේ දී ජොන්සන් ගේ අනුප්‍රාප්තික ජනාධිපති රිචඩ් නික්සන්ට වියට්නාම් යුද්ධය අවසන් කරනට කටයුතු කරන ලෙසට කොංග්‍රසය විසින් බල කරන ලදී. අනතුරුව ඇමෙරිකාවේ අනුග්‍රහය ලද දකුණු වියට්නාම්ය ඇද වැටුණි. යුද්ධය නිසා ඇමෙරිකානු හමුදාවේ 58000 ක්ද වියට්නාමයේ මිලියන ගණනකගේද ජීවිත අහිමි විය. ඔපෙක් තෙල් තහංචි සහ මන්දගාමි ආර්ථ
ික වර්ධනය හේතුවෙන් රැකියා විරහිත යුගයකට යොමු විය. වෝටර්ගේට් සිද්ධියත් සමග නික්සන්ගේ පාලනය අපකීර්තිමත් ලෙස අවසාන විය.ශීතල යුද්ධයේ ඉතිහාසය (1980 – 1991)1980 සහ 1984 ලත් පරාජයන් සමග රොනල්ඩ් රේගන් නැවතත් යථා තත්ත්වයට පත් වීම සඳහා ඉතා වැදගත් කාර්යයක් කළේය. 1980 දී රේගන්ගේ පරාජය යනු සිදුවිය හැකිව තිබුණු කාරණයකි. මක් නිසාද යත් ඩිමොක්‍රටික් පක්ෂය බොහෝ සමාජ ආර්ථික ගැටලුවලදි අසමත් වූ හෙයිනි. රේගන් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදින් යනු ඩිමොක්‍රටික් පක්ෂයට ඡන්දය දුන් අයයි. ඔවුහු  රේගන්ගේ ප්‍රතිපත්තිද,පෞරුෂත්වයද  නායකත්වය ද, විශේෂයෙන් ඔහුගේ තීක්ෂණ ඥාණයෙන් යුත් විදේශ ප්‍රතිපත්ති මෙන්ම පවතින සමාජ ක්‍රමය නොවෙනස්ව පවත්වාගෙන යාමද අගය කළ අය වූහ. විදේශ සම්බන්ධතාවලදි පක්ෂ දෙකේ සහභාගීත්වය දැකිය නොහැකි විය. නිකරගුවාහි කොන්ට්‍රාස්වරුනට උදව් කිරීම සම්බන්ධයෙන් ජනාධිපති දැරූ උත්සාහයන්ට ඩිමොක්‍රටික් පාක්ෂිකයෝ බලවත් සේ විරෝධය පළ කළහ. න්‍යෂ්ටික ක්‍රියාවලින් නැවැත්වීමට ඩිමොක්‍රටික් පාක්ෂිකයින්ට අවශ්‍ය වූ නමුත් ඔවූනටද අනතුරු අඟවමින් ඔහු සෝවියට් සංගමයට එරෙහිව ඵලදායි නොවුවද දැඩි ප්‍රතිපත්තියක් අනුගමනය කළේය. එහෙත් ඔහු
යුද කටයුතු වෙනුවෙන් අයවැයෙන් විශාල මුදලක් වෙන් කර ගැනීමට සමත් විය. එමෙන්ම වියදම් අධික සහ ඉතා සංකීර්ණ මිසයිල ආරක්ෂක පද්ධතියක් ආරම්භ කිරීමට වැඩ පිළිවෙලක් දියත් කළේ සෝවියට් දේශය බිය ගැන්වීමටයි.මෙය තාරකා යුද්ධය “Star wars” ලෙසින් හැඳින්වුනි. මෙය කිසිදාක වර්ධනය නොවු නමුත් එහිදි යොදා ගත් තාක්ෂණය හා කරන ලද පර්යේෂණ අද පවතින ප්‍රති බැලැස්ටික් මිසයිල පද්ධතිය පිහිටුවීමට මග පෙන්වීය. මොස්කව්හි පාලකයා ලෙස මිහායිල් ගොර්බචෝෆ් බලයට පත් විය. ඔහු සහ රේගන් අතර මිත්‍රත්වය සම්බන්ධයෙන් බොහෝ කොන්සර්වේටිව් රිපබ්ලිකන් පාක්ෂිකයින් සැක පහළ කළහ. අතිශය වියදම්කාරී අයුධ තරඟය අවසාන කරමින් ගොර්බචොෆ් උත්සාහ කළේ රුසියාවේ කොමියුනිස්ට් වාදය ආරක්ෂා කිරීමටයි. දෙවනුව ඒ සඳහා නැගෙනහිර යුරෝපා අධිරාජ්‍යය අත් හැරීමයි. අවසානයේදි 1991 දී රුසියාවේ කොමියුනිස්ට් වාදය බිඳ වැටුණේ එක්සත් ජනපදයේ සෝවියට් ශීතල යුද්ධය හමාර කරමිනි.සටහන්|History_of_the_United_States Cold_War 1964-1980|}පියවර මැනීම (වන සංවර්ධන විද්යා2ව) Pacing (Forestry)පියවර මැනීම යනු ක්ෂේත්රසයේ දුර මැනීම, සඳහා භාවිතා කරන පහසු සහ වේගවත් ක්ර්මයකි. පියවර මැනී
ම යනු දුර මනින ක්රේමයකි. තවද, බොහෝ විට ප්රතදේශ මායිම් කිරීමට හෝ අත් කොම්පස සඳහා ද භාවිතා කරයි. බහුල වශයෙන් පියවර මැනීම කොටස්වලට වෙන් කර ඇත. උදාහරණයක් වශයෙන් දිග දන්නා දම්වැල්, තමන්ගේ “පියවර” දැන ගැනීම මගින් පහසුවෙන් දුර මැනීම කළ හැක. ඔබ‍ගේ “පියවර” ක්රකමාංකනය කිරීමඔබගේ පියවර තක්සේරු කිරීම සඳහා දන්නා දුර ප්රකමාණයක් එනම් 66’ (එක් දම් වැලක්) හෝ 132’ (දම්වැල් 2 ක් ), තැනිතලා භූමියක් මත ඍජු රේඛාවක සළකුණු කළ යුතුය. එක් “පියවරක්” යනු පා පියවරවල් දෙකකි. කිහිප අවස්ථාවකදී දුර ප්රයමාණය පියවර තබමින් ඒ සෑම අවස්ථාවකම එම දුර ප්ර්මාණය ඇවිදීම සඳහා වැයවුණු පියවර ප්රණමාණය සටහන් කර ගන්න. පියවර තැබූ දුර ප්රනමාණය එක් දම් වැලකට වඩා දිග වැඩි නම්, පියවර ප්ර මාණය, දම්වැල් පියවර ප්රවමාණයෙන් බෙදිය යුතුය. එක් “පියවරක” සාමාන්යට දුර ප්ර මාණය තීරණය කිරීමට, ඇවිදින ලද මුළු දුර ප්රරමාණය, එම දුර සඳහා වැය වූ පියවර සංඛ්යා වෙන් බෙදිය යුතුය. එක් පියවරකට ඇති දම්වැල් ප්රරමාණය සහ එක් පියවරකට ඇති පා සටහන් ගණන සඳහා “පියවර පෝස්ටරය” බලන්න.පියවර මැනීම යෙදෙන අවස්ථා “පියවර මැනීම” වැඩි වශයෙන් යොදා ගන්නේ ශාකවල උස මැනීමට හෝ නියැදි අතර
දුර මැනීමටයි. මෙමගින් කාලය ඉතිරි කරගත හැකි නමුත් මිණුම් පටියකින් මැනීම තරම් නිවැරදි නොවේ. ඊට හේතුව වන්නේ ස්වාභාවික භූම් ලක්ෂණ එනම් බෑවුම් සහිත පල්ලම්, ගල් සහිත ප්රේදේශ, දියපාරවල් සහ ඝණ පඳුරු ඊට බලපෑමයි. සාමාන්යමයෙන් “පියවර මැනීමේදී” අවහිරයක් හෝ බාධාවක් හමු වූ විට එය සමබර කිරීම හෝ එය පිටතින් මැනීම සිදු කරයි. කෙසේ නමුත් සමහර අවස්ථාවලදී අවහිරය පිටතින් පියවර මැනීම අනුමත නොකරයි. නිවැරදි පියවර මැනීම මැනීම සාර්ථකව කළ හැක්කේ අභ්යා ස කිරීමෙනි. තමන්ගේ පියව‍රෙහි දුර දැන ගැනීම, පියවර මගින් මනින ලද දුර ප්රිමාණයේ නිවැරදිතාවය සනාථකර ගැනීමට උදවු වේ.අනෙකුත් ප්ර යෝජනපියවර මැනීම සිතියම් සඳහා ද භාවිතා කරයි. ක්ෂේත්රනයේදී, සිතියම්වල සඳහන් කර ඇති නිවැරදි දුරවල් සනාථකර ගැනීම සඳහා පියවර මැනීම භාවිතා කළ හැක. දුර සහ දිග ඉතා වැදගත්වන, දේපල සීමා හෝ මායිම් හරස් කිරීම මගින් පියවර මැනීමේදී නිවැරදි දත්ත යෙදීම සඳහා අවස්ථාවක් සපයයි. http://en.wikipedia.org/wiki/Pacing_%28forestry%29හෙන්ඩ්‍රික් ට බෘගන් විසින් නිර්මාණය කළ යුගල සංගීත කොටසක්.ඉදිරිපත් කරන්නන් යුගලක් වෙනුවෙන් සකස් කළ සංගීතය යුගල සංගීතය නම් වේ. සම්