LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
දය (සාමාන්‍ය ශල්‍යකර්ම) • ස්නායු ශල්‍යව්දය • මුඛ සහ හනු ශල්‍යකර්ම • Orthopedic surgery (Hand surgery) • Otolaryngology (ENT) • ළමා ශල්‍යවේදය • ප්ලාස්ටික් සැත්කම් • Podiatry • Proctology • Surgical oncology • Thoracic surgery • Transplant surgery • Trauma surgery • මෞත්‍රික රෝග චිකිත්සාව (Urology) • Vascular surgeryඅභ්‍යන්තර සෞඛ්‍යහෘද විද්‍යාව (Cardiology) • අන්තරාසර්ගවේදය • Gastroenterology • Geriatrics • Hematology • Hepatology • බෝවන රෝග (Infectious disease) • Intensive care medicine • Nephrology • Oncology • Pulmonology • රක්තවේදයරෝග විනිශ්චයClinical laboratory sciences (Cellular pathology, Clinical chemistry, Hematology, Clinical microbiology, Clinical immunology, Transfusion medicine) • Radiology (Interventional radiology, Nuclear Medicine) • Pathology (Anatomical, සායනික) • Clinical neurophysiologyඅනෙකුත් විශේෂතතාAllergy and immunology • Andrology • චර්ම වෛද්‍ය විද්‍යාව (Dermatology) • Disaster medicine • Emergency medicine • Family medic
ine • General practice • Gynaecology/Obstetrics  • Neurology • Obstetrics and gynaecology (Fertility medicine) • Reproductive medicine • Occupational medicine • Ophthalmology • Palliative care • Pediatrics/Adolescent medicine • Physical medicine and rehabilitation (Physiatry) • Preventive medicine (Public health) • මනෝ චිකිත්සාව  • Sleep medicine • Sports medicineවෙනත්Biomedical research • වසංගතවේදය • History of medicine • Hospital medicine • වෛද්‍ය අධ්‍යාපනය • Medical genetics • වෛද්‍ය විද්‍යාල සහ වෛද්‍ය පීඨ • Osteopathic medicine • Personalized medicine • Pharmacy • Physician (MD/MBBS and DO) • DPM • Physician assistant • Predictive medicine2006 ඊශ්‍රායල - ලෙබනන ගැටුම2006 ජුලි මාසයේ දී , ඊශ්‍රායලය හමුදාභටයන්  තිදෙනෙකු ඝාතනය වීම සහ තවත් දෙදෙනෙකු සිරකරැවන් ලෙස රදවා ගැනීමට විරැද්ධව හිස්බුල්ලා සංවිධානය විනාශ කර දමනු වස් ඊශ්‍රාලය විසින් දකුණු ලෙබනනය ආක්‍රමණය කරන ලදි. පුරා මසක් පමණ පැවතී මෙම ගැටුම 845 – 1300 අතර ලෙබනන් ජාතිකයන් මරණයට පත්කළ අත
ර ඊශ්‍රායල ජාතිකයන් 163ක් (හමුදා සෙබළුන් 119 හා සාමාන්‍ය ජනයා 44 ලෙස) ද මරුමුවට පත් කළ අතර ඊශ්‍රායල හා ලෙබනන ජාතිකයන් දහස් ගණනකට තුවාල සිදු කරන ලදී. 2006 අගොස්තු 14 වන දින එක්සත් ජාතීන්ගේ මැදිහත් වීමෙන් සම්පාදිත සටන් විරාම ගිවිසුමකට දෙපාර්ශවය කැමැත්ත පළ කරන ලද අතර එය 2006 අගෝස්තු 14 අළුයම 05 සිට ක්‍රියාත්මක විය. ගැටුම ඇති වීමට මුලික හේතුව දීර්ඝ කාලයක් පුරා පැවැති අරාබි - ඊශ්‍රායල ගැටුම වුවත් සාම ගිවිසුමට පෙර ඊශ්‍රායලය ප්‍රකාශ කරන ලද්දේ එය ත්‍රස්තවාදයට එරෙහි සටනක් බවය. ඇ.එ.ජ රජය ද මේ බව සනාථ කර අතර සටන් විරාම ගිවිසුම ඇති කර ගත් දින බුෂ් විසින් කරන ලද කතාවකින් ද ඒ බව නැවත සනාථ කරන ලදී.2007 ලෙබනන ගැටුමඉස්ලාමීය ස්නනද්ධ සංවිධානයක් වන ෆාටා අල්-ඉස්ලාමීය සංවිධානය හා ලෙබනන් සන්නද්ධ හමුදා අතර 2007 මැයි 20 වන දින ට්‍රිපොලි ට ආසන්න පලස්තීන සරනාගත කදවුරක් වන කා(හ්) ර් අල් බා(ර්)ඩ් හි ඇති ගැටුමකින් පසුව උතුරු ලෙබනනයේ ගැටුම්කාරි තත්වයක් ආරම්භ විය.  නාර් අල් බාඩ් අතර ප්‍රධාන වශයෙන් ගැටුම් ඇවිලී ගිය අතර සුළු ගැටුම් තත්වයන් දකුණු ලෙබනනයේ අයින් අල්  හිල්වේ  ආශ්‍රිතව හටගත් අතර ලෙබනනයේ  අගනුවර
වන බේරැට් හී ඒ අවට බෝම්බ පිපිරිම් සිදුවීම් කිහිපයක් ඇති විය. මෙම ප්‍රහාර වලට වග කිව යුතු කන්ඩායම් වුයේ අල්කයිඩා ආභාෂය ලබන සන්නද්ධ ජිහාඩ් කණ්ඩායමකි. ගැටුම අතරතුර ඇ.එ.ජ විසින් ලෙබනනයට හමුදා සහය ලබා දෙන ලදී.2008 ලෙබනනය තුළ කැළඹීම්2008 මැයි මාසය වන විට ලෙබනනය තුළ 17 මසක් පුරා පැවැති දේශපාලනික ව්‍යාකූල බව පාලනයක් රහිත බවට පත් විය. නගරයේ සමහර ප්‍රදේශ තුළ හිස්බුල්ලා හා අමල් යන රජයට පක්ෂපාතී තුවක්කුකරුවන් මෙන්ම සුන්නි අනාගත ව්‍යාපාර පක්ෂයට හිතවත් සටන්කාමීන්ද බිහි වන්නට විය. රජයට ඇමරිකා‍වේ සහයෝගය ලැබුණු අතර ¨ෂිට්¨ සන්නද්ධ හමුදා සදහා ආයුධ හා මුදල් සිරියාවෙන් හා ඉරානයෙන් ලැබුණි.යොමුවhttp://en.wikipedia.org/wiki/War_on_terror#Lebanonනීල්ස් බෝර්1922 වසරෙහිදී බෝර්උපතනීල්ස් හෙන්රික් ඩේවිඩ් බෝර්7 ඔක්තෝබර් 1885(1885-10-07)කෝපන්හේගන්, ඩෙන්මාර්කයමිය යාම18 November 1962(1962-11-18) (වයස 77)කෝපන්හේගන්, ඩෙන්මාර්කයජාතිකත්වයඩෙන්මාර්කඋගත් ශාස්ත්‍රාලයකෝපන්හේගන් විශ්වවිද්‍යාලයScientific careerක්ෂේත්‍රයභෞතික විද්‍යාවආයතනකෝපන්හේගන් විශ්වවිද්‍යාලයකේම්බ්‍රිජ් විශ්වවිද්‍යාලයමැන්චෙ
ස්ටර් වික්ටෝරියා විශ්වවිද්‍යාලයආචාර්ය උපදේශකක්‍රිස්ටියන් ක්‍රිස්ටියන්සන්Other academic advisorsජේ. ජේ. තොම්සන්අර්නස්ට් රදර්ෆර්ඩ්ආචාර්ය සිසුන්හෙන්ඩ්‍රික් ඇන්තනී ක්‍රාමර්ස්නීල්ස් හෙන්රික් ඩේවිඩ් බෝර් (7 ඔක්තොම්බර් 1885 – 18 නොවැම්බර් 1962) යනු,  පරමාණුක ව්‍යුහය සහ ක්වොන්ටම් වාදය අවබෝධ කරගැනුම සඳහා, ප්‍රතිෂ්ඨාපනීය දායකත්වයන් සැපයූ, ඩෙන්මාර්ක ජාතික භෞතික විද්‍යාඥයෙක් වන අතර, එය සඳහා 1922 වසරෙහිදී, භෞතික විද්‍යාව සඳහා නොබෙල් ත්‍යාගය ඔහු වෙත ප්‍රදානය කෙරිණි. බෝර් දාර්ශනිකයෙකුද වූ අතර, විද්‍යාත්මක පර්යේෂණ සඳහා ප්‍රවර්ධකයෙකුද විය. [1]බෝර් විසින්, පරමාණුවේ බෝර් ආකෘතිය විකාසය කෙරුණු අතර, එහිදී ඔහු යෝජනා කලේ, ඉලෙක්ට්‍රෝනයන්ගේ ශක්ති මට්ටම් විවික්ත වන අතර, පරමාණුක න්‍යෂ්ටිය වටා ස්ථායි කක්ෂයන්හී ඉලෙක්ට්‍රෝන පරිභ්‍රමණය වන නමුදු, එක් ශක්ති මට්ටමක (හෝ කක්ෂයක) සිට අනෙකකට පැනීමට එයට හැකි බවයි. වෙනත් ආකෘති විසින්, බෝර් ආකෘතිය ප්‍රතිස්ථාපනය කර ඇති නමුදු, පාදකවු මූලධර්මය තවමත් වලංගුව පවතියි. මුල් අවධියනීල්ස් හොන්රික් ඩේවිඩ් ‍‍බෝර්,  1885 ඩෙන්‍මාර්ක් හි කෝපන් හෙගන් නගරයේ උපත ලැබීය . ඔහුගේ
පියා කොපන්නේගන් විශ්ව විද්‍යාලයේ කායික විද්‍යා මහාචාර්යවරයකි. මව ඔලන් ඇල් නම් වූවාය. ඔහු උපාධි ‍අ‍පේක්ෂකයකු හා වෛද්‍ය ශිෂ්‍යයෙකු වශයෙන් කොපන්හෙගන් විශ්ව විද්‍යාලයේ ඉගෙන ගත්තේය. 1911 දි ඔහු ආචාර්ය උපාධිය ලබාගත්තේය. මැන්චෙස්ටර් සරසවියේ අර්නස්ට් රදෆොඩ් ආකෘතිය ඔහු ප්‍රකාශ කළේය. නීල් බෝහර්හට දරුවන් හය දෙනෙකි. ඒ අතරින් දෙදෙනෙක් තරුණ කාලයේ මියගියහ. සෙසු ළමයි ජීවිත සාර්ථක කර ගත්හ. 1916 දි නීල් බෝහර් කොපනේනගන් සරසවියේ මහාචාර්යවරයෙකු බවට පත්විය. 1920 දි ඔහු සිද්ධාන්තමය භෞතික විද්‍යා ආයතනයේ අධ්‍යක්ෂක ධූරයට පත්විය. ඔහුට භෞතික විද්‍යාව පිළිබඳ නොබෙල් ත්‍යාගයද හිමිවිය. මැක්ස්ප්ලෑන්ක් හා බො‍හර් ඉන්ස්ටීන් අතර ‍බෝහර්ගේ සිද්ධාන්ත පිළිබඳ විවාද ඇතිවිය. 1943 දි ජර්මන් පොලීසිය විසින් ඔහුව අත්අඩංගුවට ගනු ලැබීමට පෙර ඔහු ස්වීඩනයට ගියේය. අනතුරුව ලන්ඩනයට ගියේය.පරමාණු පරීක්ෂණඇමරිකාවේ අතිශය රහසිගත පරීක්ෂණාගාරයක් වන ‍ලොස් ඇල්මෝස්හි මෑන්හැට්න් ව්‍යාපෘතියේ ඔහු සේවය කළේය. ඔහුගේ කාර්යය වුයේ උපදේශනය සැපයීමයි. ඔහු පරමාණු පිළිබඳ සැළකිලිමත් විය. පරමාණු රහස් අන්තර් ජාතික විද්‍යාත්මක ප්‍රජාව අතර බෙදාගත යුතුය යන්න
ඔහුගේ විශ්වාසය විය. ඔහු ඇමරිකානු ජනාධිපති ෆ්‍රැන්ක්ලින් රෝසවෙල්ට් හමු වී මෑන් හෑට්න් ව්‍යාපෘතිය රුසියානුවන් අතරේ බෙදාගත යුතු යැයි කියා සිටියේය. එහෙත් ජනාධිපති එය ප්‍රතික්ෂේප කළේය. 'කෝපන් හේගන්' සාමකාමී න්‍යෂ්ටික පරිභෝජනයට උපදෙස් දුන්නේය. ඔහුට ඩැනිෂ් රාජ්‍යයෙන් "order of the Elephant" සම්මානය පිරිනැමිණි.මූලාශ්‍ර↑ Cockcroft, J. D. (1963). "Niels Henrik David Bohr. 1885–1962". Biographical Memoirs of Fellows of the Royal Society. 9: 36–53. doi:10.1098/rsbm.1963.0002.ආදිවාසීන්ආදිවාසී ජනයා  යනු යම්කිසි ශිෂ්ටාචාරයකට නිරාවරණය වීමට පෙර වාසය කළ, දැනට පවතින හෝ වඳවීගිය ඓතිහාසික සන්තතියකින් යුතු සංස්කෘතිකමය කණ්ඩායමක් හෝ එවැන්නන්ගෙන් පැවත එන අයයි. මොවුන් එම ප්‍රදේශය බටහිර ජාතීන් විසින් ආක්‍රමණය   කිරීමට පෙර සිටම සිටින අතර බටහිර ජාතීන් විසින් සමූල ඝාතනයට ලක්වී හෝ රාජ්‍ය පාලනයට සම්බන්ධ නොවී හුදෙකලාව ජීවත්විය හැක. එසේම අනෙකුත් ජනවර්ගවලින් වෙනස් වු භාෂාවන්, සංස්කෘතීන් හා සමාජ සංවිධාන තත්ත්වයන් පවත්නා ජන කොටස් ‍වේ.ආදිව්ලක්‍ෂණලොව ආදිවාසී ජනසංඛ්‍යාව මිලියන 300 - 350ක්
අතර වේ. මුළු ලෝක ජනසංඛ්‍යාවෙන් 6%ක් වන අතර රාජ්‍යයන් 72 වාර්ගික කොට්ඨාස අවම වශයෙන් 5000කින් සැදුම්ලබා ඇත. ප්‍රාථමික ආර්ථික කටයුතු වලින් යුත් ආදිවාසී ජනයා ලොව පුරා රටවල් ගණනාවක ව්‍යාප්ත වී ඇති අතර ඔවුන්ගේ කැපීපෙනෙන පොදු ලක්ෂණ පවතී.කටුක පරිසරයතාක්ෂණික ක්‍රම, උපකරණ ඉපැරණි වීම.සංස්කෘතික මට්ටම පහත් තත්ත්වයක පැවතීම.ගෝත්‍රික ලෙස හැඩගැසීම .එක් ආර්ථික කටයුත්තකට වි‍‍ශේෂ ප්‍රාගුණ්‍යයක් දැක්වීම.අවට පරිසරයට දැඩිලෙස අවනතවීම.කටුක පරිසරයන්ට සීමාවීමඉපැරණි උපකරණඅද වනවිට ලෝක ආදිවාසීන්බොහෝ ප්‍රදේශවලින් අඩුවිමට හා වඳවීමට ලක්වී ඇත. ඔවුන් සාම්ප්‍රදායික භූමියෙන් ඉවත්කිරීම, සංක්‍රමණය, නැවත පදිංචිය හා බලෙන් ජනාවාස ගතකිරීම 18වන සියවසෙන් පසු ඇති වූ යුරෝපීය අධිරාජ්‍යය හරහා සහ දේශසීමා, සංස්කෘතිකමය ගැටුම්වල ප්‍රතිඵලයක් ලෙස සිදුවිය.ප්‍රධාන ආදිවාසී ජන කණ්ඩායම්පිග්මිවරු	 	 - කොංගෝ වනාන්තරයේ ද්‍රව්‍ය එක්රැස් කරන්නෝබුෂ්මන්වරු	 	 - අප්‍රිකාවේ කලහාරි කාන්තාරයේ දඩයක්කාරයෝසැමි ප්‍රජාව	 	 - සප්මි දේශයේ ආදිවාසීන්ජරවා ප්‍රජාව 	 - අන්දමන් දූපත් ආදිවාසීන්ඇබරන්ජියානුවන්	- ද්‍රව්‍ය එක්කාසු කරන්නන්මසාය
ිවරු		 - එඩේර ගෝත්‍රිකයෝයොරුබාවරු	 - අප්‍රිකාවේ ගිනි වෙරළබඩ සල ගොවිතැන් කරන්නෝකොචින්වරු	 - ඉන්දියාවේ මලබාර් වෙරළ ආශ්‍රිතව සියුම් ගොවිතැන් කරන්නෝබෝරෝ ජාතීන් 	- ඇමසන් වනාන්තර ආශ්‍රිතව ගොවිතැන් කරන්නෝහෝපි හා යුමාවරු	- කොලරාඩෝ ඩෙල්ටාවේ ස්වභාවික ජලගැල්මෙන් වගා කරන්නෝඑස්කිමෝවරු	 - උතුරු ආක්ටික් ප්‍රදේශයේ සීල් හා කැරිබු දඩයම් කරන්නෝප්‍රධාන ආදිවාසී ජන කණ්ඩායම් 5ක් පිළිබඳ පහත විස්තර කර ඇත.පිග්මිවරු (කොංගෝ වනාන්තරයේ ද්‍රව්‍ය එක්රැස් කරන්නෝ )මධ්‍යම අප්‍රිකාවේ කොංගෝ වනාන්තරය"පිග්මිවරු" යනු මධ්‍යම අප්‍රිකාවේ වාසයකරන අඩි 5කට වඩා උසින් අඩු සිරුරකින් යුත් කුරු ජනකොටසකි. මොවුන් මධ්‍යම අප්‍රිකාවේ වැසි වනාන්තරවල ප්‍රථමයෙන් වාසය කර ඇත. දඩයම් සහ ද්‍රව්‍ය එක්රැස් කරන්නන් ලෙස මධ්‍යම අප්‍රිකාවේ වැසි වනාන්තර වන කොංගෝවේ වාසය කරයි. පිග්මිවරු බන්ටු සහ අඩමාවා - උබන්ගි කතාකරන ජනයාගෙන් පැවත එන බව අදහස් කරයි.පිග්මිවරුක්‍රි.පූ.8වන සියවසේ හෝමර්ගේ ලේඛනවලට අනුව පිග්මිවරු ගැන දැනසිටි අතර පුරාණ ඊජිප්තු ජාතිකයන් පිග්මිවරු සමඟ සම්බන්ධතා පැවතිබව පැරණි වාර්තාවලින් හෙළිවේ.පිග්මි සමාජයේ කාන්තාව ග
ෝත්‍රික ප්‍රජාවගේ සාමාන්‍ය සුබසාධනයට කටයුතු කරයි. කාන්තාවගේ ප්‍රධාන කාර්යය වූයේ කණ්ඩායමේ පැවැත්මට අවශ්‍ය ආහාර ද්‍රව්‍ය වනාන්තරයෙන් සොයා ගැනීමයි. කැලෑ ගෙඩි වර්ග, ගඩාගෙඩි, බිම්හතු, එළවළු, කෘමීන්, දළඹුවන්, ගොළු බෙල්ලන් ආහාර වූ අතර රැස්කරගන්නා ආහාර ප්‍රජාව අතර සමසේ බෙදා දෙයි. වියළි කාලයේදී කාන්තාවන් ගෝත්‍රිකයන්ගේ ආහාරවේල සඳහා මසුන් අල්ලයි. පිග්මිවරු ජීවත් වූ පැල Mongulus කාන්තාවන් විසින් ගස්වල අතු සහ කොළවලින් තනාගන්නා ලදී .දරුවන් බලාගැනීම දෙමාපියන් මෙන්ම වැඩිහිටි ගෝත්‍රික සාමාජිකයන් සිදුකරයි. දරුවන් තරුණවියට පාතබත්ම දඩයම සහ ද්‍රව්‍ය එක්රැස්කිරීම උගන්වා ගෝත්‍රික කණ්ඩායමට සහ‍යවීමට උගන්වයි.පිග්මි සමාජයේ පුරුෂයා දඩයම සහ පුදපූජා සහ පිළිවෙත් පැවැත්වීම ප්‍රධානවේ. පැල තැනීමට අවශ්‍ය බිම් ප්‍රදේශය එළිකොට සතුන්ගෙන්ආරක්ෂාව සලසයි. විවිධ සංගීත උපකරණ භාවිතාකර පූජා වත්පිළිවෙත් සඳහා ගායනා පවත්වමින් නැටීම සිදුකරයි.වර්තමානයේ පිග්මිවරු අප්‍රිකානු ජනසමාජය තුළ කොන්කිරීමට, සෞඛ්‍ය පහසුකම් ඌනතාවට, වැසි වනාන්තර විනාශය නිසා සිදුවන ගැටළුවලට, හිමිකම් උල්ලංඝනය කිරීම් වලට, නූගත්කම සහ හුදෙකලාබවට පත්වී ඇත.බු
ෂ්මන්වරු (අප්‍රිකාවේ කලහාරි කාන්තාරයේ දඩයක්කාරයෝ)දකුණු අප්‍රිකාවේ කලහාරි කාන්තාරයමානව ලක්ෂණ නීග්‍රොයිඩ් ලෙස හදුන්වන නීග්‍රෝවරුන්ට සමානය. ශරීරයෙන් නීග්‍රෝවරුන්ට සමානකම් ඇති අතර මුහු‍ණේ නීග්‍රෝ ලක්ෂණ ඇත. නෙරාගිය කට, පෙරළුණු මහත තොල්, පළල් විවෘත ඇස් නොමැත. ස්ත්‍රීන්ගේ නිතඹ ස්ථුලතාවය කැපීපෙනයි.වැසි අඩු , දේශගුණික වශයෙන් කටුක නිරිතදිග අප්‍රිකාවේ උතුරු දිගින් පිහිටි ප්‍රදේශවල සහ අප්‍රිකානු සංගමයේ වයඹ කොටසේජීවත් වෙති.වර්තමානයේ නැමීබියාව, සිම්බාබ්වේ, දකුණු අප්‍රිකානු කලාපයට අයත්වේ. ඔරේන්ජ් ගංඟාවට උතුරින් කාන්තාර පරිසරයේ වර්ෂාව අගල් 1-8 අතර කටුක පරිසරයේ ජීවත්වේ. ජල ප්‍රශ්නය උග්‍රවන අතර ගං පතුල් සහ වගුරුබිම් ආශ්‍රිතව ‍ජලය රඳාපවතී.බුෂ්මන්වරයෙක්බුෂ්මන්වරු දඩයමට විශේ‍ෂ නිපුණතාවක් දක්වන අතර ජිරාෆ්, පැස්බරා, අලි, රයිනෝසිරස්, හිපපොටේමස්, මුව, ගෝන්නු, කොටි, දිවි, සිංහ -සිංහයා, සිවල්, මැඩියෝ, මීමැස්සෝ, පළගැටියෝ දඩයම් කරයි. 20 - 100 අතර කණ්ඩායමක් ලෙස දඩයමේ යෙදෙයි. ආහාර වස්ත්‍ර ඇතුළු මූලික අවශ්‍යතා දඩයමෙන් සපයාගනී. ආහාරද්‍රව්‍ය අඩුවීම මත වෙනත් ප්‍රදේශවලට සංක්‍රමණයවේ. පදිංචිය, කූ
ඩාරම් ආදිය කණ්ඩායමේ වැඩිමහල් තැනැත්තා විසින් තේරීම, තීරණය කිරීම සිදුවේ. කාන්තාවන් කුඩා කණ්ඩායම් ලෙස සුළු දඩයමේ යෙදේ. ඉබ්බන්, තලගොයි, මැඩියව්, කටුස්සන් ඔවුන්ලග් දඩයමට අයත්වේ. පිරිමින් දඩයම් බල්ලන් ගෙනයන අතර ඊතල තුඩට විෂපොවා ඇත. සත්තු එකතුවන ලවන බිම්, ජලාශ වැනි ස්ථානවල දඩයම් කරයි.ඇඳුම් භාවිතය ඉතාම අඩු අතර පිරිමි ත්‍රිකෝණාකාර අමුඩ රෙද්දක් සහ ස්ත්‍රිය ඉදිරිපස පෙර වැස්මක් වැනි හතරැස් රෙදි කැබැල්ලක් ඉන ළඟින් එල්ලාගනී. ස්ත්‍රියගේ ප්‍රධාන වස්ත්‍රය වන්නේ "කැරස්" නම් සාටකයයි. මෙය ද්‍රව්‍ය ගෙනයාමට භාවිතා කරන අතර දකුණු උරහිස සහ ඉනවටා ගැටගසන මෙහි දරුවා, ජලය, ආහාර වර්ග ගෙනයයි.බුෂ්මන්වරු භාණ්ඩ හුවමාරුවට සම්බන්ධ අතර ඇතැම්විට බලෙන් වෙනත් ප්‍රදේශවලට ඇතුළුවීම හෝ අන්අය මැරීම නිසා ගෝත්‍රික සටන් ඇතිවේ. දඩයමේ සාර්ථකතාවයට ඇදහිලි, පැරණි විශ්වාස පවත්වති.සැමි ප්‍රජාව( සප්මි දේශයේ ආදිවාසීන්)යුරෝපයේ සැමිවරුන්ගේ ව්‍යාප්තියසැමි ප්‍රජාව, සප්මි දේශයේ ආදිවාසී ජනතාව වන අතර උතුරු ස්වීඩනය, නෝර්වේ, පින්ලන්තය, රුසියාවේ කෝලා අර්ධද්වීපය වැනි පුළුල් ප්‍රදේශයක පැතිරසිටියි. සැමි ප්‍රජාව යුරෝපනයේ විශ
ාලම ආදිවාසී ජන කො‍ටසයි. භාෂාව sami වන අතර එය Finno - urgic ලෙස වර්ග කරයි. මුළු ජනසංඛ්‍යාව 8500 පමණවේ. වෙරළබඩ සහ අභ්‍යන්තරයේ මසුන් දඩයම, සත්ව ලෝම සඳහා සතුන් දඩයම, බැටළු පාලනය වැනි ජීවනෝපායන් ඇති අතර පිනිමුවන් රංචු පාලනය ඒ අතරින් ප්‍රධානවේ.පුරාවිද්‍යාත්මක සාක්ෂි අනුව ඔනිගා විල සහ ලැඩෝගා විල වටා දකුණු වෙරළේ ක්‍රි.පූ.8000 සිට ජීවත් වූ බව එක් අදහසක් වන අතර සමහරු සැමිවරුන්ගේ ඉතිහාසය වසර 2500 නොඉක්මවන බව දක්වයි. ඓතිහාසික ලේඛනවල සැමිවරු වනාන්තර සැමි, කඳු සැමි, ගංඟා සැමි, නැගෙනහිර සැමි ලෙස වර්ග කර තිබුණි. රැකියාවන් අනුව ඔවුන්ව වර්ග කර ඇත.සැමි ප්‍රජාවපිනිමුවන් සැමිවරු- 10%ප්‍රමාණයක් මෙම රැකියාවේ යෙදෙයි.මුහුදු සැමිවරු -මසුන් ඇල්ලීම සහ සුළු ප්‍රමාණයෙන් ගොවිතැන් කරයි.පිනිමුවන් රංචු පාලනයේ නොයෙදෙන සැමිවරු - මුහුද ආශ්‍රිතව ජීවත් නොවේ.බහුතරයක් සිටී.අතීතයේදී සැමිවරුන්ට සැප්මි ප්‍රදේශයට වඩා විශාල ප්‍රදේශයක පිනිමුවන් රංචු පාලනයට, මසුන් මැරීමට, දඩයමට රාජ්‍යයන් ඉඩ දී තිබුණු අතර ස්ථාවර ජනාවාස සහ නිවාස පිහිටුවීමටත්, ආරක්ෂක සහ ආර්ථික කටයුතු නිසාද දේශසීමා සහ මායිම් ගැටළු ඇතිවී තිබේ. ස්වීඩන
ය හා නෝර්වේ අතර 1751දී දේශසීමා තීරණය වුවත් සැමිවරුන්ගේ සාම්ප්‍රදායික අයිතිය අයිතිය ආරක්ෂා කිරීමට ඔවුන් බැඳීසිටියි.නූතනයේ මස් සහ සම් ලබාගැනී‍මට පිනිමු‍වන් ඇතිකරයි. සම් ඇසුරින් විවිධ අත්කම් භාණ්ඩ නිෂ්පාදන‍ය කරයි. තාක්ෂණික දියුණුව සමඟ හිමමත යාහැකි ස්කූටර්, සමහරවිට හෙලිකොප්ටර් පිනිමුවන් ඇතිකිරීමට යොදාගනී. යාන්ත්‍රීකරණය වූ වන විද්‍යාව, ජල විදුලි බලාගාර, කැණීම් මධ්‍යස්ථාන සාම්ප්‍රදායික සැමි ජීවනෝපායන් වන පිනිමුවන් රංචු පාලනයට, මසුන් මැරීමට, දඩයමට තර්ජනයකි.සැමි ප්‍රජාවට වෙන්වූ පාර්ලිමේන්තුවක් නෝර්වේ, ස්වීඩන් වල ඇති අතර භාෂා අයිතිය, විවිධ සංස්කෘතික කටයුතු සඳහා රජයේ අනුග්‍රහය සැමි ප්‍රජාවට හිමි අතර නවින රැකියා සඳහා නගරයට යොමුවන පිරිස වැඩිය.ජරවා ප්‍රජාව (අන්දමන් දූපත් ආදිවාසීන්)right|200px|thumb|අන්දමන් දූපත්වල ජරවා ආදිවාසීන්ගේ ව්‍යාප්තියජරවා (Jarawa) හෙවත් ජර්වා (Jarwa) ආදිවාසීන්යනු බෙංගා‍ල බොක්කට 200 KM පමණ දකුණට වන්නට පිහිටා ඇති අන්දමන් දූපත්වල වාසය කරන්නන්ය. පුද්ගලයින් 350ක් පමණ මෙම ගෝත්‍රයට අයත්ය. ලෝකය සමඟ ගනු‍දෙනු වලින් ඉවත්ව හුදෙකලාව ජීවත්වන අතර සමාජීය සහ සංස්
කෘතික දැනුම අඩුය. බාහිර ලෝකය සමඟ අඩු සබඳතා පැවැත්වීම තුළ හුදෙකලාව, එතරම් වෙනස් නොවූ ප්‍රජාවක් ලෙස සලකයි. දඩයම සහ මාළු ඇල්ලීම ජරවා ආදිවාසීන්ගේ ප්‍රධාන ජීවනෝපාය වන අතර මුවන් සහ පක්ෂීන් ඇල්ලීම සිදුනොකරයි. කෙසෙල් ප්‍රධාන ආහාරයකි.ජරවා පැල ඉතාම කුඩා අතර උණ බම්බු සහ වියළි පොල් අතුවලින් ගොඩනැගූවකි. පැල මධ්‍යයේ සාම්ප්‍රදායික ලෙස මැටි සහ පස් වලින් තැනූ Chulha හෙවත් ලිප තනා ඇති අතර ආහාර සකස්කර ගැනීම ඒමඟින් සිදුවේ. කෙසෙල් කැන් වහලේ තැනින් තැන එල්ලා ඇති අතර වල් ඌරන්ගේ හිස්කබල් වහලේ එල්ලා තිබීම විශේෂ ලක්ෂණයකි. වල් ඌරන් දඩයම මත සමාජ ස්ථරය තුළ ඉහළ ස්ථානයක් ලබාගැනීම එහි අරමුණයි.ජරවා ආදිවාසීන්අන්දමන් දූපත් ඉන්දියාව යටතේ පාලනය වන අතර ඉන්දියානු රජය ජරවා ප්‍රජාවට ව. කි.700ක රක්ෂිතයක් වෙන්කර ඇතත් සංවර්න සහ සංක්‍රමණික පදිංචිකරවීම් නිසා වනාන්තර තුළට ජරවා ප්‍රජාව ‍‍යොමුවන ලදී. ඔවුන්ට වෙන්කර දී තිබූ මුල් භූමියද ක්‍රමයෙන් අඩුවිය. ඉන්දියානු රජය නොදියුණු ජරවා ආදිවාසීන්ට සංවර්ධනයක් අවශ්‍ය නැතිබවත්, සංක්‍රමණිකයන් සමඟ ජනාවාසවල පදිංචි වන ලෙසටත් බලකරන ලදී.‍ජනාවාස ගතකළ ජරවා ගෝත්‍රිකයන් ලෙඩ රෝගවලට නිරා
වරණය වූ අතර 1999 පැතිරීගිය සරම්ප රෝගයෙන් 10%ක් ජන සංඛ්‍යාවෙන් විනාශයට පත්විය. අළුත් සංස්කෘතික පරිසරය තුළ තරබාරුකම, මත්පැන් පානය, දියවැඩියාව, මානසික ආතතිය, සෞඛ්‍ය ප්‍රශ්න වැනි ගැටළු වලට මුහුණ දී ඇත.ජරවාවාසීන්ගේ ඉඩම් සංක්‍රමණිකයන් කොටුකර ගැනීම නිසා ජනතාව කම්කරුවන් බවට පත්වීම, සතුන් සොරකම් කිරී‍ම, දුම්කොළ සහ සුරාපානයට පෙළඹවීම, කාන්තාවන් ලිංගික අතවර වලට ලක්කරවීම සිදුවිය. 1970දී ඔවුන්ගේ වාසභූමි හරහා මාර්ගයක් ඉදිකිරී‍ම මෙයට හේතු වූ අතර 1972දී එම මාර්ගය තැනීම අත්හිටවූවත් මාර්ගය තවමත් විවෘතව පවතී.sexඕස්ට්‍රේලියා‍වේ ඇබරින්ජියානු ව්‍යාප්තියඕස්ට්‍රේලියානු ආදිවාසීන් වන ඇබරින්ජියානුවන් පෘථි‍වියේ පැරණිම ජනයා ලෙස සලකයි. ලෝකයේ ඉපැරණිම සංස්‍කෘතිය ඔවුන් සතු වියහැකි අතර සිරිත් විරිත්, ඇදහිලි සහ වත්පිළිවෙත්, විශ්වාස ඔවුන්ගේ ජීවිත හා බැදීපවතී. දඩ‍යම සහ ද්‍රව්‍ය එක් රැස්කිරීම ප්‍රධාන ජී‍වනෝපාය විය.ගිණිකොණදිග ඕස්ට්‍රේලියාවේ මරේඩාලින් ගංඟා පද්ධතිය ආශ්‍රිතව ඇබරින්ජියානුවන්ගේ විශාලතම වාසභූමිය පැතිර තිබූ අතර ක්‍රමානුකූල‍ව මිහිදන් කළ මිනිස් සිරුරුවලින් යුත් සුසාන භූමි ගණනාවක් ඒ ආශ්‍රිත‍ව සොයාගෙන ඇත.
සුසාන භූමි ආශ්‍රිතව ලැබී ඇති සාක්ෂි අනුව සිරුරු ‍දහස් ගණනක් වළලා ඇතැයි විශ්වාස කරයි.ඇබරින්ජියානුවන්යුරෝපීයන් ඕස්ට්‍රේලියාවේ මුල්පදිංචිකරුවන් වඳකර දැමූ බ‍ව සඳහන් වේ. ඇබරින්ජියානුවන් ගණන ඕස්ට්‍රේලියාවේ මුළු ජන සංඛ්‍යාවෙන් 1% හෙවත් 200000 පමණ වේ.ඇබරින්ජියානුවන් දඩයම සහ ද්‍රව්‍ය රැස්කරන්නන් අතර සිටි බුද්ධිමතුන් බව අදහස් පළවී ඇත්තේ භූමි පරිහරණය සහ කළමනාකරණය පිළිබඳ දියුණු අදහස් පැවති නිසයි. ඇබරින්ජියානුවන්ගේ සමාජ සංවිධානය ඉතා සරල අතර ඔවුන්ගේ වත්කම් ඉතාම සුළුය.ගමන් බිමන් පා ගමනින් වන අතර පිරිමි හෙල්ලයද කාන්තාවන් පොළව හාරන ලීයක්ද, ආහාර රැස්කරන මල්ලක්ද සහිතව සිටී. පිරිමි දඩයම්කරුවන් වන අතර කාන්තාවන් ද්‍රව්‍ය රැස්කරන්නන් වේ. ජනාවාස ජල උල්පත් ආශ්‍රිතව විසිරී ඇත."මියා මියා" නිවාසජනාවාස මායිම් ලෙස ගංඟා, ඇළ දොළ, කඳුවැටි පවතී. වෙනත් ග්‍රෝත්‍රික ප්‍රදේශයකට අවසර නැතිව ඇතුළුවීම වරදකි. යහපත් කාළගුණික තත්ත්වය තුළ එළිමහනේ ජීවත්වූ අතර ශීත හෝ වැසි කාළගුණික තත්ත්වයන් වල "මියා මියා" නම් ගුහා වැනි නිවාස තනාගනී.යුරෝපීය ආක්‍රමණයුරෝපීය ආක්‍රමණ මඟින් ඇබරින්ජියානුවන් සමූල ඝාතනයවීමත් සම
ඟ අනෙක‍් පිරිස් රට අභ්‍යන්තරයට සහ උස්බිම්වලට පැනයන ලදී. මේ නිසා ඔවුන්ගේ සංස්කෘතියේ බොහෝ ලක්ෂණ විනාශවිය.මූලාශ්‍රයධනපාල එච්.ඒ.,2007,"මානුෂ ආර්ථික කටයුතු",සරසවි ප්‍රකාශකයෝ,නුගේගොඩ.අඩවියෙන් බැහැර පිටුලෝක ආදිවාසීන්ලංකාවමූලික ලිපිය: ශ්‍රී ලංකාවේ ආදිවාසීන්ලංකාවේ සමෘද්ධිමත්ම යුගය ලෙස ඉන්දියානු වංශ කතාවල පවා සඳහන් රාවණා බලි තාරක යුගයන් ඇරඹෙන්නේ මීට වසර පන් දහසකට පමණ පෙරාතුවය. බලංගොඩ මානවයා අපට කියන ඉතිහාසය නම් වසර තිස් දහසකට වඩා පැරණිය. මීට වසර 2500කට පෙර විජය කුමරු පැමිණෙන විටත් මෙරට දියුණු සංස්කෘතියක් තිබුණු බව කුවේණි කුමරිය කපු කටිමින් සිටීමෙන් පැහැදිලි වේ. සිරිවස්තු මෙන්ම කැළණිය ද එවකට මෙරට තිබු ප්රකධාන නගරය. විවිධ ගෝත්රිලකයින්ගෙන් සැදුම්ලත් මෙරට වැසියන් පොදුවේ හැඳින්වුයේ හෙළයින් යන නමිනි.කුවේණි හෙළ කුමරියගේ පිහිටෙන් මෙරට රාජ්යයත්වය ලබාගත් ආර්යයෙකු වු විජය කුමරු හෙළයින් දුටුවේ ආක්ර මණිකයෙකු ලෙසය. එබැවින් කුවේණිය ජාතිද්රෝතහියක වුවාය. සිය ඥාතීන්ගේ වෛරයෙන් බේරීම සඳහා කුවේණියගේ දරුවන්ට කැලෑ වැදීමට සිදුවිය. ඒ නුතන වැදි පරපුරේ ආරම්භයයි. මෙය හුදෙක් මහවංශයේ
කතාව පමණක් නොව වැදි ජනප්රකවාදයන් හිද ඇති කතාවයි. එමෙන්ම මානව විද්යාෙඥයෝ ද සිංහලයින් සහ වැද්දන් අතර ඇති ඥතිත්වය පිළිගනිති.විජයාගමනයෙන් ඇරඹි හෙළ-ආර්ය ගැටුම අවසන් වී ආර්යයන් හෙළයින් සමග මුසු වන්නේ පණ්ඩුකාභය රජ සමයේ දී ය. මහවංශයට අනුව පණ්ඩුකාභය රජුගේ මවු වුයේ පඬුවස්දෙව් රජුගේ එකම දියණිය වු උන්මාද චිත්‍රා දේවියයි. ඔහුගේ පියා වුයේ දීඝගාමිණී ය. ඔහු පඬුවස්දෙව් රජුගේ බිසව වු භද්දකච්චනාගේ සොයුරෙකු වු දිඝායුගේ පුත්ය. නමුත් වෙනත් මුලාශ්රඝයන්ට අනුව නම් දීඝ ගාමිණි හෙළයකි . එබැවින් පණ්ඩුකාභය කුමරුගේ මව ආර්යයෙක් වන විට පියා හෙළයකි. එබැවින් ඔහු හෙළයන් ට හෙළයෙක් ද ආර්යයන් ට ආර්යයෙක් ද විය. මේ නිසාම ආර්යය ආධිපත්ය යට එරෙහිව හෙළයින් පණ්ඩුකාභය වටා රොක් වන විට ආර්යයන් ද ඔහුගේ නායකත්වය පිළිගත්තේය. ඉන් පසු ආර්යයෝ හෙළයින් සමග මුසු වුහ. ඉන් පසුව විවිධ යුගයන් හි ඉන්දියාවේ විවිධ පළාත් සිට පැමිණි ආර්යයෝ මෙන්ම ද්රගවිඩයෝ ද සිංහල ජාතියට මුසු වුහ. එසේ මුසු වු වන් අතර අරාබි , චීන සහ මැලේ ජාතිකයෝ ද වුහ. මෙම මුසු වීම බටහිර ජාතීන් මෙරටට පැමිණීම තෙක් ම අඛණ්ඩව සිදුවිය. සිංහල ජාතිය සංක්රටමණිකයින්ගෙන් පෝෂණය වුණු අයුරින්ම කැල
යේ සිටි වැදි ජනතාවද විවිධ කැලෑ වැදීම් තුළින් පෝෂණය විය. සිංහලයේ කිරුළ පතා කෙරුණු අභ්යකන්තර අරගලයන් හි පරාජයට පත් පිරිස් වසර දහස් ගණනාවක් පුරා සිදු කළේ එක්කෝ ඉන්දියාවට පලා යෑමයි. නැතහොත් කැලෑ වැදී වැදි ජනතාවට එක් වීමයි. අවසන් වරට එසේ වැදි ජනතාව සමඟ මුසු වුයේ 1848 නිදහස් අරගලයට එක් වි සුදු ආක්රමමණිකයාගේ උදහසට ලක් වු වෙල්ලස්ස ජනතාවයි. මේ අනුව පෙනි යන්නේ සිංහල ජනතාව මෙරට වසර දස දහස් ගණනාවක් ජීවත් වු බවත් පසු ගිය වසර දෙදහස් පන්සිය තුළ වරින් වර සිංහලයන්ගෙන් වෙන්වී කැලෑ වැදුණු පිරිසගෙන් වැදි ජනතාව බිහිවු බවත්ය. එබැවින් වැදි ජනතාව ආදිවාසීන් ලෙස හැදින්වීම ඔවුන්ට වඩා දිගු ඉතිහාසයක් ලක් පොලවේ ඇති සිංහලයින්ට කරන අවමානයකි. එපමණක් නොව සිංහලයන්ට ලක් පොලවට ඇති අද්විතීය අයිතිය අභියෝගයට ලක් කිරීමකි. සිංහලයා මෙරය අනන්ය වු ජන කොටසක් පමණක් නොව මෙරට ආදිවාසීහුය. එබැවින් සිංහලයාගේ ආදිවාසිකම සොරාගෙන වැදි ජනයාට පැලැන්දීමෙන් සිංහලයා තවත් එක් සංක්රවමණික ජන කොටසක් බවට පත්වේ.ගගනගාමී මයික් මෙල් විල් 2004 සැප්තැම්බර් 29 අභ්‍යාවකාශ ගමනින් පසු.ස්පේස් ෂිප් වන යනු 2004 ජුනි මස 21 වන දින පුද්ගලික ආයෝජන හරහා මිනිස්
අභ්‍යාවකාශ චාරිකාව සිදු කළ ප්‍රථම අභ්‍යාවකාශ යානයයි. මෙය නිර්මාණය කරන ලද‍්දේ ස්කේල්ඩ් කොම්පො සයිට්ස් විසිනි.ස්පේස් ෂිප් වන් යනු දෙමුහුම් රොකට් මෝටරයක් භාවිතා කළ , පර්යේෂණාත්මක ,පහළ කක්ෂිය ගඟන යානයකි. මෙම නිර්මාණයෙහි එයට ආවේනික “ෆෙදරින්ග්” නැවත ඇතුළත් කර මෙම යානය යළි පෘථිවියට පැමිණීමේ දී එයටම ආවේණික “ෆෙදරින් පද්ධතියක් භාවිතා කරයි”. එහි දී තටුවේ පසුපස භාගය හා ද්විත්ව පසු පස තටුව පුරා දිවෙන අසව්වක් දිගේ උඩට නැවේ. මෙය ස්ථායීව පවතින අතර තුර යානයේ ඇදී යාම වැඩි කරයි. ස්පේස්ෂිප් වන්, අභ්‍යාවකාශ ෂටල වැනි කක්ෂ ගතවන අභ්‍යාවකාශ යානාවලට වඩා x – 15 ට වඩාත්  සමීප වේ. අභ්‍යාවකාශ යානයක් කක්ෂීය වේගයකට ත්වරණය කිරීම සඳහා 100km දක්වා එසවීමට අවශ්‍ය ශක්තිය මෙන් 60 ගුණයක් ශක්තියක් අවශ්‍ය වේ.ස්පේස් ෂිප්වන්, බර්ට් රූටන්ගේ ගුවන් යානා නිෂ්පාදන සමාගම වූ ස්කේල්ස් කොම්පො සයිට්ස් විසින් , ඔවු‍න්ගේ ටියර් වන් වැඩසටහන යටතේ රාජ්‍ය අරමුදල් නොමැතිව නිර්මාණය කරන ලදී. 2004 ජුනි 21 වන දින එය ප්‍රථම පුද්ගලිකව අරමුදල් සැපයූ අභ්‍යාවකාශ ගමනේ නිරත වූ අතර ඔක්තෝම්බර් 4 වන දා මිනිසුන් තුන් දෙනෙක් සමඟ සති දෙකක  කාලයක් තුළටද දෙවරක්
100km උසට පැමි‍ණීමෙන් ඩොලර් මිලියන 10ක අන්සාරී x ප්‍රයිස් ත්‍යාගය ද දිනා ගන්නා ලදී. එහි දී ගුවන් ගමන් අතරේදී යානයේ ඉන්ධන නොවන බර නැවත ස්ථාපනය කරන ලද්දේ 10% කට අඩුවෙනි. නිර්මාණය කිරීම සඳහා වැය වූ මුළු මුදලම ආයෝජනය කරන ලද්දේ පෝල් ඇලන් විසිනි.ස්පේස් ෂිප් වන් එහි පර්යේෂණ අභ්‍යාස අතර තුර දී, මාක් 1 හා මාක් 2 ඉක්මවා ගිය ප්‍රථම පුද්ගලිකව මුදල් යෙදවූ ගුවන් යානය , 100km උස තරණය කළ ප්‍රථම පුද්ගලිකව මුදල් යෙදවූ නැවතීභාවිතා කළ හැකි අභ්‍යාවකාශ යානය ඇතුළුව වැදගත් ප්‍රථම ස්ථාන ගණනක් හිමිකර ගත්තේය.ස්පේස් ෂිප්වන් සඳහා වන බහුල වැරදි තේරුම් ගැනීමටත් වන්නේ එය මිනිසුන් විසින් පාලනය කරනවා යැයි සඳහන් නොකර ප්‍රථම පුද්ගලිකව මුදල් යෙදවූ අභ්‍යාවකාශ යානය ලෙස හැඳින්වීමයි. මෙයට පෙර 1990 සිට ඕර්බිටල් සයන්සස් පිගසස් මගින් ද , 2004 මැයි මස සති පහකට පෙර ජනතා අභ්‍යාවකාශ ගවේෂණ කණ්ඩායම විසින් ද මිනිසුන් රහිත පුද්ගලිකව මුදල් යෙදවූ අභ්‍යාවකාශ යානා සාදා ඇත. ස්කේල්ඩ් , ඕර්බිටල් සයන්සස් හි උප කොන්ත්‍රාත්කරුවෙකු ද වන අතර ඔවුන්ගේ පිගසස් රොකට් සඳහා සංයුක්ත තටු හා වල්පත් නිෂ්පාදනය කළේ ඔවුන්ය.යුනෙස්කෝ ලෝක උරුම අඩවියසැකිල්ල:S
HORTDESC:යුනෙස්කෝ ලෝක උරුම අඩවියSinharaja Forest Reserveයුනෙස්කෝ ලෝක උරුම අඩවියනිර්ණායකයස්වාභාවික: ix, xමූලාශ්‍ර405අභිලේඛනය1988 (10වන සැසිය)සිංහරාජ වන රක්ෂිතයIUCN category II (national park)පිහිටුමසබරගමුව සහ දකුණ, ශ්‍රී ලංකාවවර්ග ප්‍රමාණය88.64 km²සංස්ථාපනයඅප්‍රේල් (බක්), 1978සිංහරාජ වන රක්ෂිතය ශ්‍රී ලංකාවෙහි මධ්‍යම කදුකරයේ නිරිත දිගින් පිහිටි රක්වාන කදුවැටියේ උස මීටර 300-1170 සීමාවේ, හේක්ටයාර 11250 ක පැතිර පවතින  ජාතික   වනෝද්‍යානයකි එය ගාල්ල දිස්ත්‍රික්ක්කකට මායිම්වේ. එය අන්තර්ජාතික අවධානයට ලක් වී ඇති අතර යුනෙස්කෝව විසින් ජෛවගෝල රක්ෂිතයක් සහ ලෝක උරුම අඩවියක් ‍ලෙසට නම් කොට ඇත. ශ්‍රී ලංකාවෙහි පහතරට වැසි වනාන්තර පරිසර කලාප‌‍යේ ‌‍කොටසක් වන ‌‍මෙම ‍නොඉඳුල් කඳුකර වැසි වනාන්තරය, පිවිසු‌ම් අපහසුතාව හේතුවෙන් වාණිජකරණයට ලක් වී‍මෙන් ආරක්ෂා  විය. මෙය 1607වස‌‍රේ දී ‍ජෛවගෝල රක්ෂිතයක් ‌‍ලෙස ද, 1988 වස‌‍රේ දී ‍ලෝක උරුමයක් ‍ලෙස ද නම්‍‍‍ කොට තිබීම ඒ සඳහා තවත් හේතුවක් විය. ‌රක්ෂිත‌‍යේ “සිංහරාජය” යන නාමය “සිංහරජදහන” අරුත් ‍දේ.රක්ෂිතයේ නැගෙනහිර දෙස සි‍ට බටහිර දෙසට දුර කි.මි. 81ක් සහ උතුරු දෙස සිට දකු
ණු දෙසට උපරිම දුර කි.මි. 7ක් වුව ද ඵය ශාක විශේෂ මෙන් ම කෘමීන්, උභයජීවීන්, උරඟයින්, පක්ෂීන් සහ ක්ෂීරපායීන් ඇතුළු ආවේණික ජීවී විශේෂ සඳහා සුරක්ෂිත අභය භූමියකි.ඝන ශාක වැස්ම හේතුවෙන් යාල වැනි වියලි කලාපීය වනෝද්‍යාන මෙන් වන සතුන් මෙහි දී  පහසුවෙන් දැක ගත හැකි නොව්. මෙහි දී අවසන් තෙත් කලාපීය අලි තිදෙනා දැකගත හැකි අතර දිවියන් ද දක්නට ලැබෙනුයේ දුලබ වශයනි.මෑතකදී දුර්ලබ කලු දිවියෙකුගේ (කොටියකුගේ) මරනයක් වර්තා වූ අතර බහුලව ම දැකිය හැකි විශාල ම ක්ෂීරපායි ජීවියා වනුයේ, ශ්‍රී ලංකා අළු වඳුරා යි.එක් ආශ්වාදජනක සංසිද්ධියක් වනු‌‌‍යේ පක්ෂීන් ‌‍බොහෝ විට ආහාර ‍‍සොයා යාම සඳහා සාමූහික රංචු වශ‌‍යෙන් හැසිරීමට ප්‍රවණතාවයක් දැක්වීම යි. මෙවැනි ‍රංචුවක් ‍‍බොහෝ විට මහ කවුඩා සහ රතු දෙමළිච්චා යන පක්ෂී විශේෂ වලින් සමන්විත වේ. මෙවැනි ‍රංචුවක පෙරමුණ ගන්නා මහ කවුඩා ප්‍රචණ්ඩකාරී පක්ෂියෙකු ලෙස ද රතු දෙමළිච්චා ඝෝෂාකාරී පක්ෂියෙකු ලෙසද ප්‍රචලිත ය.මෙහි විවිධ පක්ශීන් දැක ගත හැකිය.සිංහරාජයට ආවේණික වූ සත්වයින්ශ්‍රී ලංකා‌‌වේ දැනට හඳුනා‌‌‍ගෙන ඇති ආවේණික සතුන් අතුරෙන්, වැසි වනාන්තර ඇසු‌‌‍රේ වාසය කරන ‌ සත්ව විශේෂ 20ක්  ඇති අතර, ව