LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
වලින් තවමත් රට පීඩා විඳියි.ජනවිකාසයඋතුරු වියට්නාමයේ, බැක් හා හී, මොං කාන්තාවෝ සාම්ප්‍රදායික ඇඳුමෙන් සැරසී.ප්‍රධාන ලිපිය: වියට්නාමයේ ජනවිකාසය 2009 අප්‍රේල් 1 දින පැවැති ජන සංගණනය විසින් වාර්තා කෙරුණු පරිදී වියට්නාමයේ ජනගහණය දළ වශයෙන් මිලියන 85.8 ක් විය. ඒකාබද්ධිත වියට්නාමයේ ජනගහණය මිලියන 52.7 ක් ලෙසින් පෙන්වූ 1979 ජන සංගණනයෙහි සිට සැලකිය යුතු ලෙසින් ජනගහණය වර්ධනය වී තිබුණි.[7] 2012 දී, රටේ ජනගහණය ඇස්මේන්තු කළේ දළ වශයෙන් මිලියන 90.3 ලෙසිනි.[3]වාර්ගිකත්වයප්‍රධාන ලිපියන්: වියට්නාම ජනයා   සහ වියට්නාමයේ වාර්ගික කණ්ඩායම් 2009 ජන සංගණනය පරිදී, ප්‍රමුඛ වියට් හෝ කිං වාර්ගික කණ්ඩායම මිලියන 73.6 ට කිට්ටු ජන සංඛ්‍යාවක් හෝ, ජනගහණයෙන්  85.8% කට හිමිකම් දැරූහ. ආගමප්‍රධාන ලිපිය: වියට්නාමයේ ආගම  නිං බිං පළාතේ  බායි ඩිං විහාරයේ ඝන්ටාර කුළුණ.වියට්නාම ඉතිහාසයෙහි අති මහත් කාලයක් තුලදී, මහායාන බුද්ධාගම, ටාඕ ධර්මය සහ  කොන්ෆියුශියානු ධර්මය යන්නන් ප්‍රමුඛ ආගම්ව පැවත ඇති අතර, ජාතික සංස්කෘතිය කෙරෙහි ප්‍රබල බලපෑම් එල්ල කර ඇත. වියට්නාම ජාතිකයන්ගෙන් 85% පමණ බුද්ධාගම අදහන
බව පවසතත්, ඔවුන් සියළුදෙන ක්‍රමවත් අයුරකින් පිළිවෙත් පුරන බවක් නොපෙනෙයි. [8] [9] [10] [11] [12] [13] [14] වියට්නාමයේ රාජ්‍ය සංඛ්‍යාන කාර්යාලයේ 2009 අප්‍රේල් 1 දින වාර්තාව පරිදී,  6.8 මිලියන (මුළු ජනගහණයෙන්  7.9% ක්) ප්‍රමාණයක් බුද්ධාගම අදහන්නෝද,  5.7 මිලියන  (6.6%) ප්‍රමාණයක් කතෝලිකයෝද, 1.4 මිලියන (1.7%) ප්‍රමාණයක්  හොවා හාවෝ භක්තිකයන්ද, 0.8 මිලියන (0.9%) ප්‍රමාණයක් කාවෝ ඩායි අදහන්නන් සහ, 0.7 මිලියක (0.9%) ප්‍රමාණයක් ප්‍රොතෙස්තන්තවරුද වෙති. සම්පූර්ණයෙන් ගත් කළ, වියට්නාම ජාතිකයන් 15,651,467 ප්‍රමාණයක් (18.2%) විධිමත් ලෙසින් ආගමක් හා ලියාපදිංචිව සිටිති. [15] වාර්තාගත වන අයුරින්, වියට්නාම ජාතිකයක් අතුරින් 81% ක් දෙවියන් කෙරෙහි විශ්වාස නොකරති. [16]2009 සංගණනය පරිදී, 10 මිලියන ප්‍රමාණයකට වඩා ජනතාව, තෙරුවන් සරණ යද්දී,[17][18] වියට්නාම ජනතාවගෙන් අති මහත් බහුතරයක්, යම් ආකාරයකට මුතුන්මිත්තන් ඇදහීම සිදු කරති.2007 සංගණනය පරිදී, ජනගහණයෙන්  8% පමණ ක්‍රිස්තියානින් වන අතර, එයින් මිලියන එයක් පමණ රෝමානු කතෝලිකයන්ද මිලියනයකට අඩු ප්‍රමාණයක් ප්‍රොතෙස්තන්ත භක්තිකයන්ද වෙති. ක්‍රිස්තියානි ආගම, වියට්නාමයට
මුලින්ම හඳුන්වාදෙන ලද්දේ, 16වන සහ 17වන සියවස්හිදී පෘතුගීසි සහ ඕලන්ද වෙළෙඳුන් විසින් වන අතර, 19වන සහ 20වන සියවසෙහි ප්‍රංශ  මිෂනාරිවරුන් විසින් තවදුරටත් ධර්ම ප්‍රචාරය කරන ලද අතර, වියට්නාම යුද්ධය පැවති කාළයේදී විශේෂයෙන් දකුණු වියට්නාමයේ මොන්ටන්යාවරුන් අතර සුළු වශයෙන් ධර්ම ප්‍රචාරය ඇමරිකානු ප්‍රොතෙස්තන්ත මිෂනාරිවරුන් විසින් කෙරිණි. විශාලතම ප්‍රොතෙස්තන්ත සභාවන් වන්නේ, වියට්නාම ධර්මදූත සභාව සහ මොන්ටෙන්යා ධර්මදූත සභාව වෙති. වාර්තා වන පරිදී වියට්නාම ප්‍රොතෙස්තන්තවරුන්ගෙන් තුනෙන් දෙකක් වාර්ගික සුළුතරයට අයත් වෙති. [19]ටෙයි නිං නගරයේ ප්‍රධාන කාවෝ ඩායි සිද්ධස්ථානය.වියට්නාම රජය, රෝමානු කතෝලික ආගම දෙස අවිශ්වාස භාවයකින් බැලීම පුළුල් ලෙසින් නිරික්ෂණය කර ඇත. මෙම අවිශ්වාසය 19වන සියවසෙහිදී ඇරඹුනේ, රට යටත් කර ගැනීමට සහ පාලනය කිරීමට ප්‍රංශ  යටත් විජිත කරුවන්ට සහය සැපයීම සහ 1833 දී සිදුවූ  ලේ වන් කොයි  විප්ලවය වැන්නන්හීදී කතෝලික අධිරාජයන් යලි බලයෙහි පිහිටුවීමට දැරුණු ප්‍රංශ ප්‍රයත්නයන්ට  සමහරක් කතෝලිකයන් සහය පල කිරීම යන කරුණු නිසාය. තවදුරටත්, කතෝලික සභාවේ දැඩි  කොමියුනිස්ට්-විරෝධි ආකල්පය නිසා, වියට්නාම්
රාජ්‍යය හා සමග සතුරු වීමට හේතු කාරක විය. වතිකානු සභාව නිල වශයෙන් තහනමකට ලක්වී ඇති අතර, රජයේ පාලනයට නතු කතෝලික සංවිධාන පමණක් අවසරය ලබා ඇත. කෙසේවෙතත්, වියට්නාමය හා සමග රාජ්‍යතාන්ත්‍රික සම්බන්ධතා පිහිටුවා ගැනීමට සාකච්ඡා කිරීමට වතිකානය  මෑත වසර කිහිපය තුලදී උත්සාහ දරා ඇත. [20]තවත් සුළු ඇදහිලි කිහිපයක් වියට්නාමය තුල පවතියි. ජනගහණයෙන්  3% පමණ  කාවෝ ඩායි භක්තිකයන් වන අතර, මෙය  බහුමතවාදී නූතන ආගමක් වන අතර එහි විශ්වාසකයන් බහුල ලෙසින් ඒකරාශී වී ඇත්තේ  ටෙයි නිං පළාතෙහිය. සුන්නි සහ  චම් බනි ඉස්ලාම් යන් ආගම් ප්‍රාථමික වශයෙන්,   චම් සුළුතරය විසින් ඇදහෙන අතර, නිරිතදිග වියට්නාමයෙහිද වාර්ගික වියට්නාම භක්තිකයන් සුළු ප්‍රමාණයක් සිටිති. සම්පූර්ණ වශයෙන් ගත් කළ, වියට්නාමයේ මුස්ලිම්වරුන් දළ වශයෙන් 70,000 සිටින අතර, [21] හින්දු භක්තිකයන්  50,000  පමණද බහයිභක්තිකයන් සුළු ප්‍රමාණයක්ද සිටිති.ආගමික නිදහස ලබා නොදෙන බවට නැගෙන චෝදනා වියට්නාම රජය ප්‍රතික්ෂේප කරයි. ආගම පිළිබඳ රාජ්‍යයේ නිල ස්ථාවරය වන්නේ, තමන්ගේ විශ්වාසය ඇදහීමට සියළු පුරවැසියන්ට නිදහස ඇති අතර, නීතිය හමුවේ සියළු ආගම් සම තැන ලබන බවයි. [22] කොස්වෙතත්, රජ
යේ අනුමැතිය ලද ආගමික සංවිධානයන්ට පමණක් පැවතීමට ඉඩ දෙනු ලැබෙයි; නිදසුනක් ලෙසින්, දකුණු වියට්නාම සම්භවයක් සහිත වියට්නාම එක්සත් බෞද්ධ සභාව තහනම් කොට ඇත්තේ කොමියුනිස්ට්-අනුමැතිය ලද සංවිධානයකට ඉඩ සලසමිනි. [23]අධ්‍යාපනයප්‍රධාන ලිපිය: වියට්නාමයේ අධ්‍යාපනය හැනෝයිහී වෛද්‍ය විශ්වවිද්‍යාලයය.ආශ්‍රිත↑ Robbers, Gerhard (2007-01-30). Encyclopedia of world constitutions. Infobase Publishing. p. 1021. ISBN 9780816060788. සම්ප්‍රවේශය 1 July 2011.↑  CIA – The World Factbook, https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/vm.html, ප්‍රතිෂ්ඨාපනය 2011-07-21 ↑ 3.0 3.1 3.2 3.3 "Vietnam". International Monetary Fund. සම්ප්‍රවේශය 2010-04-21.↑ GDP năm 2010 của Việt Nam vượt 100 tỷ USD – VnExpress↑ "2013 Human Development Index and its components – Statistics" (PDF). UNDP. 2013. සම්ප්‍රවේශය 15 මාර්තු 2013.↑  Local Currency, http://www.travelsradiate.com/asia/socialist-republic-of-vietnam.html, ප්‍රතිෂ්ඨාපනය 2011-07-21 ↑ "වියට්නාම් – පොප්‍යුලේෂන්". Countr
ystudies.us. සම්ප්‍රවේශය 11 අප්‍රේල්  2011.↑ "බැක්ග්‍රවුන්ඩ් නෝට්: වියට්නාම්". US Department of State. සම්ප්‍රවේශය 28 අප්‍රේල් 2010.↑ ද ලාජස්ට් බුඩිස්ට් කමියුනිටීස් සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2010-07-07 at the Wayback Machine – adherents.com. මෙම උපහරණ විසින් දක්වනුයේ එජ රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තුව විසින් දැක්වුනු 85% අගයට වඩා අඩු ප්‍රමාණයකි.↑ "වියට්නාම්". APEC. 6 අප්‍රේල් 2008 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී.↑ "එන්සයික්ලොෆීඩියා ඔෆ් ද නේෂන්ස් – වියට්නාම්". Nationsencyclopedia.com. 14 අගෝස්තු 2007. සම්ප්‍රවේශය 28 අප්‍රේල් 2010.↑ "වියට්නාම් ට්‍රැවල් ඇන්ඩ් හොලිඩේස් – වියට්නාම්ස් රිලිජන්ස්". Vietnam-holidays.co.uk. සම්ප්‍රවේශය 28 අප්‍රේල් 2010.↑ "රිලිජන් ඔෆ් ද වියට්නාමිස්". Mertsahinoglu.com. සම්ප්‍රවේශය 28 අප්‍රේල් 2010.↑ "වියට්නාම්: ඉන්ටර්නැෂනල් රිලිජස් ෆ්‍රීඩම් රිපෝට් 2007". එ.ජ. රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තුව: ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය, මානව අයිතිවාසිකම්, සහ  ශ්‍රමිකයන් පිළිබඳ කාර්යාංශය. 14 සැප්තැම්බර් 2007. සම්ප්‍රවේශය 21 ජනවාරි 2008.↑ "ද 2009 වියට්නාම් පොපියුලේෂන් ඇන්ඩ් හවුසිං සෙන්සස්: කම්ප්ල
ීටඩ් රිසල්ට්ස්". වියට්නාමයේ රාජ්‍ය සංඛ්‍යාන කාර්යාලය: මධ්‍යම ජනගහණ සහ නිවාස සංගණන සිසැරවීම් කමිටුව. 2010-06. p. 281. සම්ප්‍රවේශය 12 මාර්තු 2012. {{cite web}}: Check date values in: |date= (help)↑ සුකර්මාන්, ෆිල්. "ඊතිස්ම්: කන්ටෙම්පරරි රේට්ස් ඇන්ඩ් පැටර්න්ස්" (PDF), කේම්බ්‍රිජ් කම්පෑනියන් ටු ඊතිස්ම් (2007) වෙතින්, සංස්කරණය මයිකල් මාටින් සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2009-06-12 at the Wayback Machine. කේම්බ්‍රිජ් විශ්වවිද්‍යාලය මුද්‍රණාගය. සම්ප්‍රෙව්ශය 23 මැයි 2012.↑ "බිලීෆ්ස් ඇන්ඩ් රිලිජන්ස්". වියට්නාම තානාපති කාර්යාලය. 10 පෙබරවාරි 2010 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 28 අප්‍රේල් 2010.↑ "සීඅයිඒ වර්ල්ඩ් ෆැක්ට් බුක් - වියට්නාම්". මධ්‍යම තොරතුරු කාර්යාංශය. සම්ප්‍රවේශය 6 අගෝස්තු 2011.↑ ජෝර්ඩන්, සන්ඩ්‍රා (15 ඔක්තොම්බර් 2004). "වියට්නාම්ස් ක්‍රිස්ටියන්ස් පර්සිකියුටඩ් ඈස් ස්ටේට් සීස් හිඩ්න් එනිමි". දි ඉන්ඩිපෙන්ඩන්ට් (ලන්ඩනය). http://www.independent.co.uk/news/world/asia/vietnams-christians-persecuted-as-state-sees-hidden-enemy-543805.html. ↑ "හෝලි සී ඇන්ඩ් වියට්නාම් ඩිස්කස් ඕ
පනිං ඔෆ් ඩිප්ලොමැටික් රිලේෂන්ස්". AsiaNews.it. 27 පෙබරවාරි  2012. සම්ප්‍රවේශය 16 මැයි 2012.↑ "හිස්ට්‍රි ඔෆ් ඉස්ලාම් ඉන් වියට්නාම්". Angelfire.com. 30 අප්‍රේල් 1975. සම්ප්‍රවේශය 28 අප්‍රේල් 2010.↑ "No: 21/2004/PL-UBTVQH11 ඕර්ඩිනන්ස් ඔය් බිලීෆ්ස් ඇන්ඩ් රිලිජන්ස්". අධිකරණ අමාත්‍යාංශය. 29 ජූනි 2004. සම්ප්‍රවේශය 21 සැප්තැම්බර් 2011.↑ "වියට්නාම්: ද සප්‍රෙෂන් ඔෆ් ද යුනිෆයිඩ් බුඩිස්ට් චර්ච් ". හියුමන් රයිට්ස් වොච්. මාර්තු 1995. සම්ප්‍රවේශය 17 දෙසැම්බර් 2011.මෙම ලිපිය මුලතිව් නගරය පිලිබඳ වේ.  දිස්ත්‍රික්කය සඳහා, මුලතිව් දිස්ත්‍රික්කය බලන්න.මුලතිව්முல்லைத்தீவுනගරය මුලතිව්හි හින්දු කෝවිලක්රටශ්‍රී ලංකාවපළාතඋතුරු පළාතදිස්ත්‍රික්කයමුලතිව්ජනගහණය(2009) • මුළු37,339 (est.)වේලා කලාපSri Lanka Standard Time Zone (UTC+5:30)මුලතිව්  යනු ශ්‍රී ලංකාවේ මුලතිව්  දිස්ත්‍රික්කයේ අග නගරයයි.මෙම ලිපිය අනාථ ලිපියක් වන්නේ, වෙනත් කිසිම ලිපියක් මෙය වෙත නොබැඳෙන බැවිනි. කරුණාකර මෙම ලිපියට ආශ්‍රිත ලිපි වලින් සබැඳි එක්කරන්න; යෝජනා සඳහා සබැඳි සෙවීමේ මෙවලම භාවිතා කරන්න.ගිවිසුමක පෙරවිතා වාදය මඟින්, වාසිගනුව
ක් බලාත්මක කල හැක්කේ එයට සම්බන්ධ පුද්ගලයන්ට පමණක් බව පෙන්වා දෙයි. සාමාන්‍යයෙන් ගිවිසුමක් බිඳීමේදී ගිවිසුම් පාර්ශ්වයන්ට සිවිල් නඩු පවරයි. නමුත් පසුගිය වසර කිහිපයෙදී පෙරවිතා නීතිය යම් ප්‍රමාණයකට විඛාදිත විය. එමෙන්ම තුන්වන පාර්ශවයේ අර්ථලභීන්ට, ඔවුන් පක්ෂ නොවූ ගිවිසුමක් බ්ඳී යාමේදී, වන්දි ලබා ගැනීමට අනුමත කර ඇත. තුන්වන පාර්ශවයක් ගිවිසුමකට යටත් වන අවස්ථා දෙකක් ඇත. එනම් තුන්වන පාර්ශවය, ප්‍රභාවී පාර්ශවයකට ණය ගෙවීමට එකඟ වන බව සඳහා කරන මානකයයි. අර්ථලාභී පරීක්ෂණයේ අරමුණ පොරොන්දු ලාභීයා විසින් පොරොන්දු සම්පණ්‍යයට අදාලව, අර්ථලාභීන්ට අදාල අර්ථ ලාභ ලබා දෙන්නේ දැයි සොයා බැලීමයි. පාර්ශ්වයන් වෙත අනුමත විත්තිවච්යන් ඇත්නම් මූලික ගිවිසුම තුන්වන පාර්ශවයේ අර්ථලාභීන් වෙත දීර්ඝ කරයි.එන්ගලන්තය මගින් 1999 ගිවිසුම් පනත හඳුන්වා දීම මෑත කාලීන උදාහරනයක් ලෙස පෙන්වා දිය හැක.මෙම ලිපිය අනාථ ලිපියක් වන්නේ, වෙනත් කිසිම ලිපියක් මෙය වෙත නොබැඳෙන බැවිනි. කරුණාකර මෙම ලිපියට ආශ්‍රිත ලිපි වලින් සබැඳි එක්කරන්න; යෝජනා සඳහා සබැඳි සෙවීමේ මෙවලම භාවිතා කරන්න.  (2013 ජූනි)ස්පෑම් පණිවුඩ වලින් කසළ වූ විද්‍යුත් තැපැල් පත්‍රිකාවක්.
ස්පෑම් යනු විශේෂ ඉල්ලීමක් නැතිව පණිවුඩ විශාල ප්‍රමාණයක් (ඉතා වැඩි පංගුවක් ප්‍රචාරණ මාධ්‍ය, සංඛ්‍යාංක ලියුම් ආදිය බාරදීම් පද්ධති) ව්‍යාකූල ලෙස යැවීම පිණිස ඉලෙක්ට්‍රොනික පණිවුඩකරණ පද්ධතියෙහි භාවිතයකි.ස්පෑම් කිරීම හරිම ලාබ ක්‍රමයක් තොරතුරු ප්‍රසිද්ධ කරන්න. මෙයට හේතුව ඊමේල අරින්න ඒතරම් ගානක් යන්නෙ නැති නැසා. බු.ව. 2554 රේ ස්පෑම් ඊමේල ට්‍රිලියන 7ක් දළ වෂයෙන් ඇරල තියනවා. ඊමේලඅනිත් මාද්‍ය වලට වඩා ස්පෑම් කරනවා ඊමේල හරහා.උදාහාරනයකට භාන්ඩ විකුනන ස්පෑම් කාරයෙකුට පුලුවන් එයාගේ භාන්ඩ විකුනාගන්න, අන්තරජාලයෙන් එයා දන්නෙවත් නැති කට්ටියගෙ ඊමේල ලිපින සොයාගෙන, ඊමේල අරින්න පුලුවන්. මේ වැඩේ කරන්න ස්පෑම් කාරයට කිසිම සල්ලි යන්නෙ නැහැ. ඔහුට කරන්න තියෙන්නෙ ඊමේල ලිපිනයක් සකස්කර. වෙත් (To:) පෙට්ටියේ අර එකතුකරගත් ඊමේල් ලිපින සියල්ල දාල එකපාරටම අරින එකයි. මෙයින් ස්පෑම් කරයාටග් විකිනිමට තියන භාන්ඩ ගැන අර සියල්ලට දන්වන්නවා.මේවිදයට ස්පෑම් කරනකොට සාමන්‍ය මිනිහාට හරිම කරදරයි.එකඑක අය ස්පෑම් කරන්න පටංගත්තාම ස්පැම් වලින් සමහර අයගේ ඊමේල පෙට්ටි පිරෙනව.දැන් කාලේ ඊමේල් සේවාදයක පරිගණක ස්පෑම් ඊමේල හඳුන්වාගෙන
ඒ ඊමේල වලක්වන්න හදනවා, ඒත් ඒක එතරම් සාරතක නැත.භූගෝලීය මූලාරම්භ2009 වසරේදී සිස්කෝ පද්ධති විසින් එක් එක් රටවල් මගින් ඇතිවූ ස්පෑම් මූලාරම්භ වාර්තාවක් පහත දැක්වෙන අන්දමින්  ලැයිස්තුගත කරන ලදී:ස්ථානයරටවසරකට ලැබෙන ස්පෑම් පණිවුඩ (ට්‍රිලියන වලින්)1 බ්‍රසීලය7.72 එක්සත් ජනපද6.63 ඉන්දියාව3.64 දකුණු කොරියාව3.15 තුර්කිය2.66 වියට්නාමය2.57 චීනය2.48 පෝලන්තය2.49 රුසියාව2.310 ආර්ජන්ටිනාව1.5භූමි සැකැස්ම භූ රූප විද්‍යාත්මක ඒකකයක් ගණයට වැටේ. සිතියම් විද්‍යාවේ ඒකකයක් ලෙස, භෞම කොටසක් ලෙස , භූමි දර්ශනයේ මතුපිට සැකැස්ම හා ස්ථානගත වීම ලෙස පුළුල්ව එය අර්ථ දැක්වේ. උන්නතාංශය, ආනතිය, දිශානතිය, ස්තරීභවනය, පාෂාණ නිරාවරණය හා පස් වර්ගය යන ලක්ෂණ මත භූමි සැකැස්ම වර්ගීකරණය කෙරේ.  ඒවාට වැටි, ගොඩැලි, කඳු, අගාධ, නිම්න, ගංඟා හා තවත් මූලයන් රාශියක් අයත් වේ.ඉහළ මට්ටමේ භූමි සැකැස්මවල් සඳහා සාගර හා මහාද්වීප උදාහරණ සපයයි. තවදුරටත් හඳුනාගත හැකි ඉහළ මට්ටමේ භූමි සැකැස්මවල් ලෙස කඳු මුදුන්, උරස් වැටි හා පසු ආනතීන් වැනි භූ සැකසුම් මූලයන
් සැලකිය හැකිය.ඇතැම් මව් භූ සැකසුම් මූලයන් වන්නේ වලවල්, කඳු මුදුන්, අගල්, හෙල්, දුර්ග, තටාක, තැනි ආදියයි. ස්වයංක්‍රීය තාක්ෂණයන් යොදා ගෙන මේවා බොහෝ දුරට අංකිත උන්නතාංශ ආකෘතියක් ඔස්සේ උකහා ගත හැකිය. ඒවායේ දී දත්ත එක් රැස් කර ගන්නේ නුතන චන්ද්‍රිකා, ස්ටීරියන් ඒරියල්, මිනින්දෝරු කැමරා ආදිය යොදා ගෙනයි. මෑතක් වන තුරුම ඒවැනි දත්ත කුලකයන්හි දත්ත සකස් කිරීමට මිනිස් පැය ගණනාවක් ගතවන “පොළව මත පා තැබීම” සිදු කළ යුතු විය. භූමි මතුපිටෙහි තුන්වන මානය භූ විෂමතාවයයි. ජලය යට භූ විෂමතාවයක් විස්තර කිරීමේ දී අගාධමිතිය යන පදය භාවිතා කෙරේ. භූ ලක්ෂණය ඒ තුළ සාර්ථයක් වන අතර සමෝච්ච සිතියම්වල දි භාවිතා කෙරේ.     මූලික භූමි සැකැස්මවල් ඛණ්ඩ, භූ විෂමතා ඒකක, දෙන ලද විශාලනයක දී,පරිමාණයක දී, කුඩාම සමප්‍රභව භූ මතුපිට බෙදීම් වේ. ඒවා රූප විද්‍යාත්මක වශයෙන් සාපේක්ෂව සම ප්‍රභව ගුණාංග සහිත ප්‍රදේශ වේ. එය විඛන්ඩතා රේඛා මඟින් වටවී ඇත. කඳු වැටියක සානුවක් මීටර් සිය ගණනක සිට කිලෝමීටර් ගණනක් දක්වා විචල්‍ය පරිමාණවලදී දැක ගත හැකිය. එබැවින් බිම් සැකසුම්වල අවකාශීය ව්‍යාප්ති පරිමාණය පරායත්ත වන අතර පස් හා භූ ස්ථර සඳහා ද එලෙසම වේ.භූ ස
ැකසුම් ජනනයේ දී භූ විෂමතාවල සිට ඛාදනය හා අවසාදනය දක්වා සාධක රාශියක් බලපායි. ජෛව විද්‍යාත්මක සාධක ද ඊට බලපායි. උදාහරණ ලෙස වැලි වැටි පද්ධති හා ලවණ වගුරු බිම් වර්ධනයේ දී ගහ කොළෙහි වැදගත්කම හා කොරල්පර සෑදීමේ දී කොරල් හා ඇල්ගීවල කාර්යභාරය සැලකිය යුතුය.භූ සැකසුම්වල මිනිසා විසින් ඉදි කළ අගල්, ද්වාර, වරාය ආදියත් කාන්තාර, වනාන්තර තණ බිම් හා ගැටුම් ආගාධ ආදියත් අන්තර්ගත වේ.බොහෝ ලක්ෂණ පෘථිවියට පමණක් සීමා නොවන අතර ග්‍රහ ලෝක හා එවැනි වෙනත් විශ්වීය වස්තූන්ගේ මතුපිට විස්තර කිරීමට පවා යොදා ගත හැකිය.සටහන්Landformවිශ්වයේ තාපමය අභාවය යනු විශ්වයෙහි අත්‍යන්ත ඉරණම ලෙසින් යෝජනා කර ඇත්තක් වන අතර, එය ප්‍රකාර  තාපගතික යෝජ්‍ය ශක්තිය නොමැති තත්වයකට විශ්වය හායනය වන අතර, එබැවින් ශක්තිය පරිභෝජනය කරන කිසිම ක්‍රියාවලියක්  (පරිගණනය සහ ජීවය ඇතුළුව) තවදුරටත් පවත්වාගෙන යෑමේ හැකියාවන් එයට නෙපවතියි. තාපමය අභාවය යන්නෙන් කිසිම නිරපේක්ෂ උෂ්ණත්වයක් අදහස් නොවේ; එහිදී සිදුවන්නේ උෂ්ණත්ව අන්තරයක් හෝ වෙනයම් ක්‍රියාවලියක් හෝ  කාර්යය සිදු කිරීමට උපයෝජනය කල නොහැකි වීමයි.වේල්සය රටේ අගනුවර. 1991දී මෙහි ජනයා 272
,600ක් විසූහ.සපුගස්කන්ද ඩීසල් බලාගාරයSapugaskanda Diesel Power StationLocation of සපුගස්කන්ද ඩීසල් බලාගාරයSapugaskanda Diesel Power Stationරටශ්‍රී ලංකාපිහිටුමසපුගස්කන්දඛණ්ඩාංක﻿ / ﻿6.96528°N 79.95833°E﻿ / 6.96528; 79.95833ඛණ්ඩාංක: ﻿ / ﻿6.96528°N 79.95833°E﻿ / 6.96528; 79.95833තත්ත්වයසක්‍රීයක්‍රියාකරු(වන්)ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලයසපුගස්කන්ද ඩීසල් බලාගාරය ශ්‍රී ලංකාවේ බස්නාහිර පළාතේ,  සපුගස්කන්ද හී පිහිටුවා තිබෙන, මෙගාවොට් 160 ක විද්‍යුත් ජනන ධාරිතාවයක් සහිත ඩීසල් බලාගාරයකි. බලාගාරය සතුව MAN සහ Siemens විසින් සපයන ලද, විදුලි ජනක ඒකක 12 ක් පවතී. ඉන් 4 ක් මෙගාවොට් 20 බැගින් විදුලිය ජනනය කරන අතර, ඉතිරි සියල්ල මෙගාවොට් 10 බැගින් විදුලිය උපදවයි. බලාගාරයේ මෙහෙයුම් කටයුතු ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලය විසින් සිදු කරන් ලබයි.[1]විදුලි ජනක ඒකකයක්‍රියාත්මක කිරීමඒකක 1 හා 21984 මැයිඒකකය 31984 සැප්තැම්බර්ඒකකය 41984 ඔක්තෝම්බර්ඒකක 5 සිට 81997 සැප්තැම්බර්ඒකක 8 සිට 121999 ඔක්තෝම්බර්මෙම සියළුම ඒකක ඩීසල් බලයෙන් ක්‍රියාත්මක වෙයි.[2]මේවාද බලන්න
ශ්‍රී ලංකාවේ බලාගාර ලැයිස්තුවආශ්‍රිත↑ "ඩීසල් ඇන්ඩ් ගෑස්-එන්ජින් පවර් ප්ලාන්ට් ඉන් ශ්‍රී ලංකා". ඉන්ඩස්ට්කාර්ඩ්ස්.කොම්. 12 ජනවාරි 2003. සම්ප්‍රවේශය 17 මාර්තු 2014.↑ "සීඊබී ජෙනරේෂන් ඩීටේල්ස්". ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලය. සම්ප්‍රවේශය 17 මාර්තු 2014.vteශ්‍රී ලංකාවේ විදුලි බලයතිරසාරබලාගාරජල විදුලි බලයලක්ෂපාන සංකීර්ණයබ්‍රොඩ්ලෑන්ඩ්ස්කැන්යොන්කාසල්රිලක්ෂපානමස්කෙලියනොර්ටන්බ්‍රිජ්මහවැලි සංකීර්ණයබෝවතැන්නකොත්මලේමොරගහකන්දපොල්ගොල්ලරන්දෙණිගලරන්ටැඹේඉහළ කොත්මලේවික්ටෝරියාසමනල සංකීර්ණයගල්ඔයකුකුලේ ගඟසමනලවැවඋඩ වළවේසූර්ය බලයහම්බන්තොටසුළං බලයඅඹේවෙලහම්බන්තොටමාම්පුරිනිර්මලපුරඋප්පුඩලුවතිරසාර නොවනබලාගාරගල් අඟුරු දහනයලක්විජයසාම්පුර්ඉන්ධන හෝ ගෑස් භාවිතකොළඹ වරායකැළණිතිස්සලක් දනවි සපුගස්කන්දසපුගස්කන්ද ඩීසල්යුගදනවිබල ශක්ති ආයතනලංකා විදුලිබල මණ්ඩලයවිදුලිබල සහ බලශක්ති අමාත්‍යාංශයශ්‍රී ලංකාවේ ජල වේලිශ්‍රී ලංකාවේ බලාගාර ලැයිස්තුවජාතික සංස්කෘතියට අයත්, ඉතාම පැරණි, දු‍ටුවන් ප්‍රිය උපදවන ආකාරයේ නැටුම් කලාවක් වන මෙය මේ ප්‍රදේශයටම සීමා වූවකි. නැටුම් මාත
්‍රාසබරගමු නැටුම් කලාව ගොඩනැගී තිබෙන්නේ මාත්‍රා 05ක නැටුම් මූලික පදනම් කරගෙනය.මුල් මාත්‍රයසින්දු මාත්‍රයගමන් මාත්‍රයයක්පද මාත්‍රයනාඩගම් මාත්‍රයඑසේම එක් නැටුමක් සම්පූර්ණවීමට නම් කරුණු 07ක් සම්පූර්ණ විය යුතු අතර, ඒවා පහත පරිදිවේ.1. තානම2. මාත්‍රය3. කවිය4. වට්ටම5. කලාසම6. සීරුමාරුව (තීරු මාරුව)7. අඩව්වසබරගමු නැටුම් පැවැත්වෙන අවස්ථා1. විහාර, දේවාලවල කරන ආගමික උත්සව සම්බන්ධ නැටුම්.මෙහිදී මාත්‍රා පහටම අයත් නැටුම් රඟ දැක්වේ.ධාතු පෙරහැර, මහා සංඝයා වැඩමවීම, ඇසළ පෙරහැරේ දේවාභරණ වැඩමවීම යන අවස්ථාවලදීත්, පාන්මඩු, පූනා මඩු, දෙවොල් ගම් මඩු, ගී මඩු, කිරිමඩු, හැල්ලුම් මඩු සඳහාත් මෙම නැටුම් රඟ දැක්වේ.2. නව ග්‍රහයින්ගෙන් ශාන්තියක් ලබා ගැනීමට කරන තෝත්‍ර.ග්‍රහ දෝෂ, දෙවි දෝෂ, යක්ෂ දෝෂ, හීන් දෝෂ, ආදී දෝෂයන් දුරු කිරීම සඳහා කරනු ලබන බලි යාගයන් මෙයට අයත් වේ. මෙහිදී මුල් මාත්‍රය, සින්දු මාත්‍රය හා යක්පද මාත්‍රයට අයත් කස්තිරම්, තීරු මානම් සහ අඩව්ද අත්‍යාවශ්‍ය වේ.3. යක්ෂයින් සහ විවිධ භූතයින්ගෙන් වන උවදුරු දුරු කර ගැනීමට කරන තෝත්‍ර.යක්ෂයන්ගෙන් වන උවදුරු දුරු කර ගැනීම සඳහා සිදු කරන මෙම තෝ
ත්‍ර සඳහා යක්පද මාත්‍රයට හා නාඩගම් මාත්‍රයට අයත් නැටුම් වැඩි වශයෙන් යොදා ගනු ලබයි. එහෙත් සමහර අවස්ථාවලදී සින්දු මාත්‍රයද යොදා ගනු ලබයි.4. මංගල උත්සව අරමුණු කරගෙන විනෝදය සඳහා පවත්වන නැටුම්.මේ අවස්ථාව සඳහා මාත්‍රා නියමයක් නැත. මාත්‍රා පහටම අයත් නැ‍ටුම් කැමති පරිදි ඉදිරිපත් කරනු ලැබේ. සින්දු මාත්‍රයට අයත් නැටුම් මෙහිදී විශේෂයි.සබරගමු නැට්ටුවාගේ ඇඳුම්බලි ශාන්ති කර්ම සඳහා සුදු සේලය හා රතු රෙදි පටියද ඉන බඳින අතර, නවගුණ වැලක්ද පළඳියි. හිසට ජටාව, කණට කඩුක්කම්, අත්වලට බණ්ඩි වළලු, එක් අතකට අක්මිණියක්ද, අනෙක් අතට පුවක් මල් ඉත්තක්ද ගනියි.සබරගමු නැටුමේ ඇඳුමද උඩ රට හා පහතරට ඇඳුම් සම්ප්‍රදායට වඩා බෙහෙවින් වෙනස්ය. මෙහි විශේෂය දෙවි ඇඳුමකට සමාන ලෙස නිර්මාණය කිරීමයි. පාදෙකට බඳින රහු කු‍ට්ටම් දෙකෙහිද විශේෂත්වයක් ඇති බව පෙනේ. ප්‍රමාණයෙන් විශාල රහු ගණනාවක් දෙපාවල බැඳ නැටීමට සෑහෙන ශරීර ශක්තියක්ද අවශ්‍යය. මේ නිසා කාලයාගේ ඇවෑමෙන් රහු ප්‍රමාණයෙන් කුඩාවීමත් ගණනින් අඩුවීමත් ‍ඉබේටම සිදු වී තිබේ.එසේම සබරගමු නැට්ටුවාගේ ඇඳුම ලංකාව හැර වෙනත් රටක නැටුම් සඳහා වූ ඇඳුම්වලට සම්මිශ්‍ර වී නැත.සංගීතයසබරගමු න
ැටුමේ ප්‍රධාන වාද්‍ය භාණ්ඩය දවුලය. නැටුමේ සාර්ථකත්වය රඳා පවතින්නේ තිතට, මාත්‍රයට ගැලපෙන පරිදි කරන දවුල් වාදනය තුලය. නැට්ටුවා කොතරම් ප්‍රවීණයෙකු වුවද දවුල නිසිලෙස වාදනය නොකළහොත් නැටුම නියම ලෙස ඉදිරිපත් කළ නොහැකි වනු ඇත.  ශාන්තිකර්මhttp://www.danuma.lk/sinhala/index.php?option=com_content&view=article&id=13048%3A%E0%B7%83%E0%B6%B6%E0%B6%BB%E0%B6%9C%E0%B6%B8%E0%B7%94+%E0%B6%B1%E0%B7%90%E0%B6%A7%E0%B7%94%E0%B6%B8%E0%B7%8A.&catid=52%3Aknowledge&Itemid=143&lang=si[permanent dead link]බලි ශාන්තිකර්මයබර අනුව සංයුතියමූලද්‍රව්‍යප්‍රතිශතයකාබන්83 to 87%හයිඩ්‍රජන්10 to 14%නයිට්‍රජන්0.1 to 2%ඔක්සිජන්0.05 to 1.5%සල්ෆර්0.05 to 6.0%ලෝහ< 0.1%ශක්තිය පිට කරන දොරටුවtiny globeතෙල් ලිඳක් අසල තෙල් උඩට පොම්ප කිරීම - ලුබොක්, ටෙක්සාස්.පෙට්‍රෝලියම් (ජෝර්ජියස් ඇගිකෝලා හෙවත් ජෝර්ජ් බවන් නම් වූ ජර්මන් ජාතික ඛනිජ විද්‍යාඥයා Georg Bauer විසින් ලියන ලද ශාස්ත්‍රීය නිබන්ධනයේ 1556 දී පමණ “රොක්ඔයිල්” ගැන ප්‍රථමයෙන්ම සඳහන් විණි) රොක් ඔයිල් යනු ඉබේම, ස්වාභාවිකම න
ිපදවෙන වහා ගිනි ගැනෙන සුළු ද්‍රවයක් වන අතර එය පොළවේ පාෂාණමය ද්‍රව්‍යයක් ලෙස සැකසී ඇත. එය විවිධ අණුක බර ඇති, තවත් සංයෝග එකතු වී ඇති හයිඩ්‍රෝකාබන මිශ්‍රණයන්ගේ සංකීර්ණයක් ලෙස පවතී.ඛනිජ තෙල්වල සංයුතියමිශ්‍රණයේ ඇති හයිඩ්‍රොකාබන අනුපාතය ඉතා විශාල වශයෙන් වෙනස් වන අතර බරෙන් 97% පමණ සැහැල්ලු තෙල් ද 50% පමණ බර තෙල් සහ ගල්කීල වේ.බොරතෙල් හි ඇති හයිඩ්‍රොකාබන, ඇල්කේන , සයික්ලොඇල්කේන සහ විවිධ ඇරෝමැටික හයිඩ්‍රොකාබන වන අතර අනෙකුත් කාබනික සංයෝග නයිට්‍රජන්, ඔක්සිජන් සහ සල්ෆර් සහ ඉතා සුළු වශයෙන් යකඩ, නිකල් තඹ සහ වැනේඩියම් යන ලෝහවලින් ද සමන්විත වේ. නිෂ්චිත අණුක සංයුතිය සංයෝගයෙන් සංයෝගයට ඉතා විශාල වශයෙන් වෙනස් වන අතර රසායනික ද්‍රව්‍යයන්ගේ අනුපාතය තරමක් සීමිත සීමාවන් අතර පිහිටයි.ඒ මෙසේය.     කාබන් 83-87% ,හයිඩ්‍රජන් 10-14%, නයිට්‍රජන් 0.1-2%, ඔක්සිජන් 0.1-1.5%, සල්ෆර් 0.5-6%, ලෝහ <1000 ppmබොරතෙල්හි පෙනුම එහි සංයුතියට අනුව විශාල වශයෙන් වෙනස් වේ. සමාන්‍යයෙන් ඒවා කළු හෝ තද දුඹුරු පාට වේ. (නැතහොත් එය කහ පැහැයෙන් තද කොළ පැහැතිය) සංචිත තුළ දී ඒවා සාමාන්‍යයෙන් ස්වාභාවික වායු සමඟ සම්බන්ධතා පවත්වයි.
එය සැහැල්ලු පෙට්‍රෝලියම්වලට ඉහළින් ගෑස් ආවරණයක් ලෙස සෑදෙන අතර බර ඒවා සේලයින් වතුර ලෙස  සාමාන්‍යයෙන් ඊට යටින් පාවේ. බොරතෙල් අර්ධ ඝන තත්වයෙන් ද හමුවන අතර ඒවා වැල් සමඟ මිශ්‍ර වී ඇත. අතබස්තා තෙල් නිධියේ (කැනඩාවේ ඇති)වූ බොරතෙල් බිටූමන් ලෙස හැඳින්විය හැකිය.පෙට්‍රෝලියම් විශාල පරිමාවන්ගෙන් භාවිතයට ගැනෙන්නේ ඉන්ධන තෙල් හා ගැසොලින් (පෙට්‍රල්) වශයෙනි. ඒවා ප්‍රාථමික ශක්ති ජනකයන් ලෙසට වැදගත් වේ. පෙට්‍රෝලියම් හි පරිමාවන් 84% පමණ හයිඩ්‍රොකාබන ශක්තියෙන් යුක්ත ඉන්ධන බවට පරිවර්තනය කරන අතර ඒවා නම් ගැසොලින්,ඩීසල්, ජෙට්, තාපනය සහ අනෙකුත් ඉන්ධන තෙල් සහ ද්‍රවීකරණය වූ පෙට්‍රෝලියම් ගෑස් වේ. (LP gas)මේවායේ ඉහළ ශක්ති ප්‍රමාණයන් අඩංගු වී ඇත. පහසු ප්‍රවාහන හැකියාවන් සහ ඒ සම්බන්ධව ඇති විපුල ප්‍රයෝජන නිසා එය ලෝකයේ ඉතාම වැදගත් ශක්ති ප්‍රභවය වූයේ 1950 හි මැද භාගයේ දීය. පෙට්‍රෝලියම් බොහෝ රසායනික ද්‍රව්‍යයන්ගේ අමු ද්‍රව්‍යය වූ අතර ඹෟෂධ නිෂ්පාදනය අලවන ද්‍රව්‍ය, පොහොර, කෘමි නාශක සහ ප්ලාස්ටික් නිපදවිම ද ඊට ඇතුළත් වේ. ශක්ති ජනකයන් ලෙස භාවිතා නොවන 16% පමණ ප්‍රමාණය මේ නිෂ්පාදන සඳහා යොදා ගැනිණි.ඉහළ ස්ට්‍රාටා හි පෘථිවි පෘෂ්ටය
ේ සමහර පලාත්වල සිදුරු සහිත ඛනිජ නිමැවුම් අතර ද පෙට්‍රෝලියම් හමු වී ඇත. එසේම තෙල් වාලුකා (තාර වාලුකා) වලද පෙට්‍රෝලියම් හමු වී ඇත. පෙට්‍රෝලියම් සංචිතවල ඇස්තමේන්තු කර ඇති පරිදි 140 km³ තුළ බැරල් ට්‍රිලියන 1.2 පමණද (වාලුකා නිධි නැතුව)440 km³ තුළ බැරල් ට්‍රිලියන 3.74 ද (වාලුකා නිධි සහිතව) ඇති බව දන්නා කරුණකි. දැනට දිනකට තෙල් භාවිතය මිලියන බැරල් 84  වන අතර (13.4×106 m3) වසරකට එය 3.6 km³ වේ. ශක්තිය ප්‍රදාන සහ ප්‍රතිදාන අනුපාතයට අනුව එය නියත වශයෙන්ම අඩු වන අතර ඒ අනුව පෙට්‍රෝලියම් නිපදවා ගැනීම ඉතා අපහසුය. නැවත සොයා ගත හැකි තෙල් සංචිත සැලකිය යුතු ලෙස අඩු වී ඇත. සංචිතවල තෙල් පමණක් භාවිතා කරන්නේ යැයි උපකල්පනය කළහොත් වර්තමාන පරිභෝජන මට්ටම අනුව දැනට ගෙන ඇති සංචිත වසර 2039 දක්වා පමණක් සෑහේ. එය ගෝලීය ශක්ති අර්බුදයට මුල්වන හේතුවකි. කෙසේ වෙතත් මෙම ඇස්තමේන්තු වැඩි කිරීමට හෝ අඩු කිරීමට සාධක වන්නේ චීනයේ හා ඉන්දියාවේ සහ අනෙකුත් සංවර්ධනය වන රටවල පෙට්‍රෝලියම් සඳහා වැඩි වන ඉල්ලුම වේ. නව සොයා ගැනිම් - ශක්ති සංරක්ෂණය සහ වෙනත් ශක්ති ප්‍රභවයන් භාවිතා කිරීම සහ නව ආර්ථිකමය වටිනාකමකින් යුතුව භාවිතා කළ හැකි සාම්ප්‍රදා
යික නොවන තෙල් ප්‍රභවයන් සොයා ගැනීම ඊට ඇති විකල්ප ක්‍රමවේ .·	කි.පූ.12000 - ලෙවන්ට්හි (මධ්‍යධරනි සයුරේ නැගෙනහිර පිහිටි දූපත් හා රටවල්) නැටුෆියන්ස් වරුන් කැලෑ තණ කොල අස්වැන්න නෙලා ගැනීම.·	කි.පූ.9800 - ලෙව්න්ට්හි PPNA ප්‍රදේශ වල ගෘහස්ථ තිරිඟු ගැන පළමු සාක්ෂි·	කි.පූ. 8500 - ෆර්ටයිල් ක්රෙසන්ට් (Fertile crescent) ප්‍රදේශයේ PPNB බිම් වල තිරිඟු, බාර්ලි, කඩල, බෝංචි, හණ සහ ගවයින් සඳහා මෑ වර්ග වගා කිරීම.·	කි.පූ.7000 - දකුණු යුරෝපයේ කෘෂි වගා පැවතුනි. බාර්ලි, තිරිඟු, වගාවන්, එළුවන්,බැටලුවන් හා ඌරන් ඇති කිරීම පිළිබඳ සාක්ෂි ඇත. ආහාර නිෂ්පාදන තාක්ෂණය, ග්රීසියෙන් ලබා ගන්නට ඇතැයි අනුමාන කෙරේ.http//www.metmuseum.org/toah/ht/02/eus/ht02eus.htm·	කි.පූ. 7000 - තිරිඟු, තල,බාර්ලි සහ වම්බටු වගාව (පකිස්ථානයේ සහ ඉන්දියාවේ මෙහෙර්ගාර් හි)·	කි.පූ. 7000 - ගෘහස්ථ හරකුන් සහ කුකුලන් ඇති කිරීම.(ඉන්දියානු උප මහාද්වීපයේ මෙහෙගාර්හි)·	කි.පූ. 6800 - ගෘහාශ්‍රිත වී වගාව - ගිණි කොන ආසියාව·	කි.පූ.6500 - ගවයින් ඇති කිරීම පිළිබඳ සාක්ෂි තුර්කියෙන් ලැබේ. සමහර මූලාශ්ර වලින් හෙළි වන්නේ ලෝකයේ වෙනත් ප්‍රදේශ වල ඊට කලින් මෙය
සිදු වී ඇති බවයි.·	කි.පූ.6000 - අයිබීරියන් අර්ධද්වීපයේ විවිධ ප්‍රදේශ වල කෙරුණු පුරා විද්යාත්මක කැණීම් වලින් ගෘහාශ්රිත වගාවන් හා සතුන් ඇති කළ බව අනුමාන කෙරේ.http://www.metmuseum.org/toah/ht/02/eus/ht02eus.htm·	කි.පු.6000 - අතිරේක ආහාර ගබඩා කිරීම සඳහා මෙහෙර්ගාර් හි ධාන්‍යාගාර ඉදි කර ඇත. ·	කි.පූ. 5500 - අයර්ලන්ත යේ සෙයිද් කුඹුරු (Ceide ) නම් ලෝකයේ පැරණිම කුඹුරු ක්රමය - මෙම බිම් පෙදෙස ගල් බැමි වලින් වට වී තිබුණු විශාල ප්‍රදේශයකි. http://www.Museum සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2011-07-19 at the Wayback Machine sofmayo.com/ceide.htm·	කි.පූ.5000 - යුක් රේන්හි අශ්වයින් ඇති කිරීම.·	කි.පූ.4000 - මෙහ්ර්ගාර්හි ගෘහාශ්රිතව නොයෙක් වගාවන් කිරීම. තල, කව්පි, රට ඉඳි, ගෘහාශ්රිත සතුන්, මී හරක්.·	කි.පූ.4000 - යීස්ට් උපයෝගි කර ගෙන පාන් සාදා ගන්නා අයුරු ඊජීප්තු වාසීන් සොයා ගනි.·	කි.පූ.4000 - වයඹ දිග තායිලන්තයේ ‘කොරත්’ ප්‍රදේශයේ වී වගාවන් පිළිබඳ සාක්ෂි.·	කි.පූ.4000 - මෙසපොතේමියාවේ සැහැල්ලු නගුලු භාවිතා වෙයි.·	කි.පූ. 3500 - මෙසපොතේමියාවේ වාරි ක්‍රම භාවිතා වේ.·	කි.පූ.3500 - ඇමෙරිකා මහාද්වීපයේ පළමු කෘෂි වගාව
- ඉක්වදෝරයේ හෝ ඇමසෝනියා ප්‍රදේශ අවට.·	කි.පූ.3000 - කහ, කරදමුංගු, ගම් මිරිස් සහ අබ වගාවන් ඉන්දුස් නිම්න ශිෂ්ඨාචාරය තුල (ඉන්දියාව/පකිස්ථානය)·	කි.පූ.3000 - පාන් පිටි පිපීම සහ පළතුරු ධාන්‍ය යුෂ භාවිතය තිබි ඇත. ·	කි.පූ.3000 - ඉන්දියාවේ සීනි නිෂ්පාදනය කෙරේ.·	කි.පූ. 2600 - ලෙබනනයේ සීඩර් දැව විශාල මට්ටමේ වාණිජ කර්මාන්තයක් ලෙස කෙරි ඇත. මේවා ඊජීප්තු හා සුමේරියාවට අපනයනය කර ඇත. මේ සමාන දැව කර්මාන්තයේ දකුණු ඉන්දියාවේ තිබුනි. ·	කි.පූ.1700 - බැබිලෝනිනයන්වරු සුළං මෝල් වලින් කෘෂි බිම් වලට ජලය සපයා ගනි.·	කි.පූ. 1300 - නයිල් ඩෙල් ටාවේ සිට රතු මුහුද සම්බන්ධ කරමින් ඇල මාර්ග තැනීම.·	කි.පූ. 691 - නිනෙවේ (Nineveh) වෙත ජලය ගෙන ඒමට (දළ වශයෙන් සැ 50 ක් දිග) ඇලක් කැපීම.·	කි.පූ.500 - යකඩ නගුල චීනයේ සොයා ගැනේ.·	කි.පූ.500 - චීනය තුල පේලි වගා ක්‍රමය බිහිවිම මෙයින් උපකරණ භාවිතා කර වල් පැල නෙලීමට හැකි වීම  හා තෙතමනය  ආරක්ෂා වීම සිදු විය.·	කි.පූ.300 - චීනයේ සී සෑම සඳහා කාර්යක්ෂම කට්ටලයක් සොයා ගැනීම.·	කි.පූ.200 - චීනයේ සී සෑම කාර්යක්ෂම කිරීම සඳහා කරපටි යෙදු සන්නාහයක් සොයා ගැනීම.·	කි.පූ.100 - චීනයේ, පරිභ්‍රමණ
ය වන ධාන්ය හුළං කිරීමේ උපකරණ සොයා ගැනීම.·	කි.පූ.100 - බහු නල ඇට සිටවීමේ ක්‍රමය චීනයේ සොයා ගැනීම.·	කි.ව.200 - මාලු ඇල්ලීමට යොදා ගන්නා රෝදය චීනයේ සොයා ගැනීම.·	600 - චීනයේ මත් පැන් පෙරීම.·	607- චීනයේ කහ ගඟ සහ යැංග්සි නදි යා කිරීමට විශාල ඇල මාර්ග පද්ධතියක් ගොඩනැගීම.·	644- පර්සියානු නව නිෂ්පාදකයින් සුළං බල මැෂිමක් සංවර්ධනය කරයි. මෙය බැබිලෝනියන් වරුන්ගේ එවැනි යන්ත්‍රයට වඩා දියුණුය.·	850 - අරාබියේ කෝපි ප්‍රයෝජනයට ගැනේ.·	1809 - ප්‍රංශ රස කැවිලි නිෂ්පාදකයෙකු වූ නිකොලස් ෆ්‍රාන්ස්වා ඇපර්ට් ටින් කිරීමේ ක්‍රමය සොයා ගනි.·	1837 - ජෝන් ඩියර් වානේ නගුල සොයා ගනි.·	1863 - විවිධ රටවල් වල ඉරිඟු (කෝර්න්) වලින් සමන්විත කෝර්න් ප්‍රදර්ශනයක් පැවැත් වීම.·	1871 - ලුවි පාස්ටර් විසින් පාස්චරිකරණය සොයා ගනි. ·	1895 - එක්සත් ජනපදය සහ එක්සත් රාජධානිය පිළිවෙලින් ගෘහස්ථ හා වාණිජ ආකාර වලට ශීත කිරීම හඳුන්වා දෙන ලදි. ·	1930 - භූවිද්යා සහ කෘෂිකර්මය පිළිබඳ පළමු ගුවන් ඡායා රූප ප්‍රයෝජනයට ගැනීම.·	1944 - මෙක්සිකෝවේ හරිත විප්ලවය ආරම්භ වෙයි. ·	2000 - ලෝකය පුරා ජාන තාක්ෂණයෙන් නවීකරණය කරන ලද වගාවන් කෙරේ.·	2005 - එක් එ