LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
දෛශික CPU එකක් එක් උපදෙසක් සමග ඇතිඊටත් වඩා විශාල දත්ත ගොන්නක් මෙහෙයුමමක් විශාල දත්ත ගොන්නක මෙහෙයුමක් කරද්දි එක් පියවරකට වඩා අවශ්‍ය වු විටය.බොහෝ Crayl ‍වැනි බොහෝ තරැණ දෛශික CUP, බොහෝ දුරට ක්‍රියාත්මක වුණේ විද්‍යාත්මක පර්යේෂණ හා ගුප්ත ලෙඛන  (Cryptography) යෙදුම් ආශ්‍රිතවමය. කෙසේ වෙතත්, බහු මාධ්‍ය බොහෝ ගලස සංඛ්‍යාංක  (Digital) මාධ්‍ය මාරැ වෙද්දි මෙම SIMD හි අවකාශ්‍යතාව පොදු කාර්ය පරිගණක සදහා ඉතා වැදගත් විය.සුළු කාලයකට පසු ඉපිලෙන ක්‍රියාකාරි ඒකක පොදු කාර්ය සක්‍යන වල ඇතුළත් වෙද්දී, SIMD ක්‍රියාකාරි ඒකක ක්‍රියාත්මක කිරීම සදාහා වන නියමාවලියද පොදු කාර්යය  CPU වල දක්නට පටන් ගැනුණි. Intel හි MMX වැනි සමහර  SIMD මෘදුකාංග නිපදව්නේ බාධාවක් විය. මක්නිසාද මුලිකවම  SIMD වලින් උදව් ලබන යෙදුම් ක්‍රියා ක‍ෞළ ඉපිලෙන ලක්ෂ්‍ය අංක සමග පමණි. ක්‍රම ක්‍රමයෙන් IAS  සාමාන්‍යයන් සමග කටයුතු කරන නව SIMD නාමාවලිය හදුවාදීමත් සමග මෙම තත්ත්වය මග හැරි ගියේය. උදාහරණයක් ලෙස Intel හි  SSE හා  Power PC ආශ්‍රිත Altivec (VXX) පන්වා දිය හැක.1955, ජූනි 20 දී සිදුවූ සූර්ය ග්‍රහණයසිතියමග්‍රහණ වර්ගයස්වභාවයපූර්ණගැමා-0.1528විශ
ාලත්වය1.0776උපරිම ග්‍රහණයකාලසීමාවවිනාඩි7  තත්8ඛණ්ඩාංක14.8උ 117නැකලපයෙහි. උපරිම පළල254 කිමීවේලාව(UTC)විශාලතම ග්‍රහණය4:10:42ආශ්‍රිතසාරොස්136 (34 of 71)වට්ටෝරු # (SE5000)9410පූර්ණ සූර්ය ග්‍රහණයක් 1955, ජූනි 20 දින ඇති විය. සූර්ය ග්‍රහණයක් ඇතිවන්නේ චන්ද්‍රයා,  පෘථිවිය සහ සූර්යයා අතරින් ගමන් කරන විට එමගින්, පෘථිවියට සූර්යයා දර්ශනය වීම පූර්ණ ලෙසින් හෝ අර්ධ ලෙසින් හෝ වැලැක්වීම නිසාවෙනි. පූර්ණ සූර්ය ග්‍රහණයක් ඇතිවන්නේ, චන්ද්‍රයාගේ දෘශ්‍ය විෂ්කම්භය සූර්යයාට වඩා විශාල වූ විට, සියළු සෘජු සූර්යාලෝකය වලක්වමින්, දහවල් කාලය අඳුරු කිරීමෙනි. පෘථිවියෙහි පෘෂ්ඨය වටා පටු පෙතක පූර්ණත්වය ඇතිවන අතර, කිලෝමීටර දහස්ගණනක් පළල කලාපයක් තුල අර්ධ සූර්ය ග්‍රහණය දර්ශනය වෙයි.උපරිම කාල සීමාව විනාඩි 7 තත්පර 8  ක් වීමෙන්, මෙය 136 ශ්‍රේණියෙහි විශාලතම සූර්ය ග්‍රහණය වෙයි.ලංකාවට දර්ශනය වූ අයුරුසූර්ය ග්‍රහණය ඇතිවූ කාල සීමාවේදී මුළු ලංකාවම අඳුරු වී ඇත. සත්වොද්‍යානයෙහි ව්‍යාඝ්‍ර. ඇත්, පක්ෂී ආදී සියළු සතුන් අමුතු හඬ නැගීමට පටන්ගෙන ඇත. කපුටන් ආදී පක්ෂීන් සවස් කාලය ඇතිවී යැයි සිතාදෝ උන්ගේ කූඩු වෙත පැමිණීමට පටන් ගෙන ඇ
ත.මිථ්‍යා විශ්වාසසූර්ය ග්‍රහණය ඇති වූ කාලසීමාවෙහිදී වදකහ යුෂ පානය කිරීමෙන් ඡවි කල්‍යානය ලැබෙන බවට සමහරක් නක්ෂත්‍රවේදීන් විසින් පලකල අනාවැකි නිසාවෙන් බොහෝ ස්ත්‍රී-පුරුෂයන් එසේ කල බවට වාර්තා වේ. සූර්යග්‍රහණය පහවීමත් සමගම ලංකාවේ රෝහල් පුරා වමනය-පාචනය ආදී උදරාබාධ රෝගීන්ගෙන් පිරී යෑමට මෙය හේතු වූ බව කියැවේ.ජාත්‍යන්තර නිරීක්ෂණසූර්ය ග්‍රහණය නිරික්ෂණය කිරීමට හා ඒ අවස්ථාවේදී සූර්යයාගේ රැස් වළල්ලෙහි ඡායාරූප ගැනීමට බොහෝ විදෙස් නිරීක්ෂණයන් ලංකාවට පැමිණ ඇත. කොළඹ, හිඟුරක්ගොඩ ආදී ස්ථාන වල මෙම නිරීක්ෂණ කටයුතු සිදුවී ඇති අතර වළාකුළු සහිත වූ අහස නිසාවෙන් මෙම කටයුතු එතරම් සාර්ථක වී නොමැත. ලංකා කණ්ඩායම මෙහෙයවා ඇත්තේ කොළඹ විශ්වවිද්‍යාලයෙහි මහාචාර්යය ඒ. ඩබ්. මයිල්වාගනම් මහතා විසිනි. ලංකාවේ හිඟුරක්ගොඩ නගරය මෙම නිරික්ෂණ කටයුතු සඳහා තෝරාගෙන ඇත්තේ පූර්ණ සූර්ය ග්‍රහණය දර්ශනය වන පෙතට ඉතාමත් කිට්ටු ස්ථානයක් ලෙස හඳුනාගෙන තිබීම නිසාවෙනි. නිරීක්ෂණ අතුරින් ප්‍රකාශ නිරික්ෂණ අසාර්ථක වී ඇත්තේ වළාකුළු සහිත කාළගුණය නිසාවෙනි. කෙසේවෙතත්, භූ-චුම්බක, අයනගෝලීය සහ රේඩියෝ-තාරකා විද්‍යාත්මක නිරීක්ෂණයන් සා
ර්ථක ලෙසින් සිදු කර ඇත.දර්ශනය වූ රටවල්මෙම සූර්ය ග්‍රහණය, පූර්ණ සූර්ය ග්‍රහණයක් ලෙසින් දර්ශනය වී ඇත්තේ ලංකාව, සියමය, වියට්නාම රාජ්‍යය සහ පිලිපීනය යන රටවලට පමණි.වෙනත් රටවල දී සිදුකරන ලද නිරික්ෂණ වියට්නාම රාජ්‍යයේ, කික්යුඉක් බොක්කේ, හහාප් වෙරළෙහි තවත් ප්‍රධාන නිරික්ෂණ මාලාවක් සිදුකොට ඇත. එහි කටයුතු කර ඇත්තේ ජපාන ජලමාන කාර්යාලයයෙහි, එන්. ඔවාකි මහතාය. කාලගුණය හොඳින් පැවැති හෙයින්, මෙහිදී පූර්ණ සුර්ය ග්‍රහණය මධ්‍යයෙහි සූර්යයාගේ රැස් වළල්ල සෘජු ඡායාරූපයන්ට හසු කර ගැනුමට ජපාන විද්‍යාඥයින් සමත් වී ඇත.කාබන් ← nitrogen → ඔක්සිජන්-↑N↓P7Nආවර්තිතා වගුවමුහුණුවරඅවර්ණ වායු, ද්‍රව හෝ ඝනද්‍රව නයිට්‍රජන්නයිට්‍රජන් වල වර්ණාවලි රේඛාප්‍රධාන ගුණනම, සංකේතය, ක්‍රමාංකයnitrogen, N, 7උච්චාරණය/ˈna
ɪtrədʒən/ NY-trə-jənමූලද්‍රව්‍ය කාණ්ඩයඅලෝහකාණ්ඩය, ආවර්තය, ගොනුව15, 2, pසාපේක්ෂ පරමාණුක ස්කන්ධය14.007(1) g·mol−1ඉලෙක්ට්‍රෝන වින්‍යාසය[He] 2s2 2p3කවච වල ඇති ඉලෙක්ට්‍රෝන සංඛ්‍යාව2, 5ද්‍රව්‍යමය ගුණඅවධියgasඝනත්වය(0 °C, 101.325 kPa)1.251 g/Lද්‍රවාංකය63.15 K, -210.00 °C, -346.00 °Fතාපාංකය77.36 K, -195.79 °C, -320.33 °Fත්‍රික ලක්ෂ්‍යය63.1526 K (-210°C), 12.53 kPaඅවධි ලක්ෂ්‍යය126.19 K, 3.3978 MPaවිලයන එන්තැල්පිය(N2) 0.72 kJ·mol−1වාෂ්පීභවන එන්තැල්පිය(N2) 5.56 kJ·mol−1විශිෂ්ට තාප ධාරිතාව(25 °C) (N2)29.124 J·mol−1·K−1වාෂ්ප පීඩනයපීඩ. (Pa)1101001 k10 k100 kඋෂ්. (K)374146536277පරමාණුක ගුණඔක්සිකරණ අංකය5, 4, 3, 2, 1, -1, -2, -3(ප්‍රබල ආම්ලික ඔක්සයිඩ)විද්‍යුත් ඍණතාව3.04 (පෝලිං පරිමාණයෙන්)අයනීකරණ ශක්ති1වන: 1402.3 kJ·mol−12වන: 2856 kJ·mol−13වන: 4578.1 kJ·mol−1සහසංයුජ අරය71±1 pmවැන්ඩ වාල්ස් අරය155 pmප්‍රකීර්ණකස්එටික ආකෘතියhexagonalචුම්බකත්වයdiamagnetic
තාප සන්නායකතාව(300 K) 25.83 × 10−3 W·m−1·K−1ධ්වනි වේගය(gas, 27 °C) 353 m/sCAS ලේඛනගත අංකය7727-37-9ඉතාමත් ස්ථායී සමස්ථානිකප්‍රධාන ලිපිය: nitrogen වල සමස්ථානිකසමස්.ස්.සු.අර්ධ ජීව කාලයක්.නිය.ක්.ශ. (MeV)ක්.නිශ්.13Nsyn9.965 minε2.22013C14N99.634%14N is stable with 7 neutrons15N0.366%15N is stable with 8 neutronsvteනයිට්‍රජන්වායුගෝලීය වාතයේ 78.1%ක් පමණ අඩංගු නයිට්‍රජන් වායුව සාමාන්‍ය තත්‍වවලදී අක්‍රීය ය. නයිට්‍රජන් විද්‍යාත්කව N සංකේතයෙන් හඳුන්වන අතර පරමාණුක ක්‍රමාංකය 7 ද ඉලෙක්ට්‍රෝන වින්‍යාසය 2, 5 වේ. නයිට්‍රජන් යනු අත්‍යාවශ්‍යම මූල ද්‍රව්‍යයකි. එසේම ජෛව රසායනික සංයෝගවල නයිට්‍රජන් ඉතා වැදගත් මෙහෙයක්‌ ඉටු කරයි. ශාකවල වර්ධනයට නයිට්‍රජන් අත්‍යවශ්‍යය.ස්වභාවයගන්‍ධයක් නැත.අවර්ණය.ඉතිහාසයනයිට්‍රජන්වල භාවිතආහාර අසුරුම් වලට.(කිරිපිටි පැකට් ආදියෙහි)නයිට්‍ට්‍රජනීය පොහොර සැදීමට.නයිට්‍රජන් අක්‍රීය වායුවක් බැවින් ව්දුලි බල්බ වලට පිර වීමට.රබර් පිරවුම්කාරකයක් ලෙසද්‍රව නයිට්‍රජන් වල භාවිත[සංස්කරණය
]සුපිරි පරිගනක වල සිසිලන කාරකයක් ලෙස යොදා ගනී.සමඑහි පටක වලට පිළියම් කිරීම,නළවල පළුදු වූ තැන් පිළිසකර කිරීමට,ශීත කාරකයක් ලෙස යොද ගැනීම.ගැඹුරු හිමායනය මගින් අහාර පරිරක්ෂණය කිරීමට.ඉරාක යුද්ධයත්‍රස්තවාදයට එරෙහි යුද්ධය හි කොටසකි දක්ෂිණාවර්තව, උඩු වම් කෙළවරෙන් පටන් ගෙන:  සාමරාහී ඒකාබද්ධ මුර සංචාරයක්;  ෆර්ඩොස් චතුරස්‍රයෙහිදී සදාම් හුසේන් ප්‍රතිමාව පෙරලීම; පහරදීමකදී  ඉරාක හමුදා සොල්දාදුවෙක් ඔහුගේ රයිෆලය සූදානම් කරයි; මග අසබඩ බෝම්බයක් දකුණු   බැග්ඩෑඩයේදී පුපුරායමින්.දිනය20 මාර්තු 2003 (2003-03-20) – 18 දෙසැම්බර් 2011 (2011-12-18) (වර්ෂ &0000000000000008.0000008, දින &0000000000000273.000000273)පිහිටුමඉරාකයප්‍රතිඵලය • ඉරාකය ආක්‍රමණය කිරීම සහ අත්පත් කරගැනීම  •  බාත් පක්ෂ රජය බලයෙන් නෙරපීම සහ සදාම් හුසේන් මරණයට පමුණුවීම • ත්‍රස්තවාදය, විදේශ ත්‍රස්තවාදී මෙහෙයුම්, සහ වාර්ගික ප්‍රචණ්ඩත්වය[1] • ඉරාක කැරැල්ලෙහි අපරාපරිය හායනය,[2] මහජන ආරක්ෂාවේ උන්නතිය[3] •  ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී මැතිවරණ  යළි=සංස්ථාපනය කිරීම හා නව රජයක් පිහිටුවීම • හමුදා රඳවා තැබීමේ තරාතිරම පිළිබඳ එ.ජ.-ඉරාක එකඟතාවය • ඉරාකයෙන් එ.ජ.
හමුදා ඉවත් කර ගැනීම •  ත්‍රස්තවාදය දිගටම පැවතීමයුද්ධාවතීරයන් ඉරාකය (පශ්චාත් ආක්‍රමණ) පෙෂ්මර්ගා පිබිදෙන කවුන්සිල බහු-ජාතික හමුදාව – ඉරාකය එක්සත් ජනපද (03–11) එක්සත් රාජධානිය (03–11) ඕස්ට්‍රේලියාව (03–09) පෝලන්තය (03–08) කොරියානු සමූහාණ්ඩුව (03–08) ඉතාලිය (03–06) ජෝර්ජියාව (03–08) යුක්‍රේනය (03–08) නෙදර්ලන්තය (03–05) ස්පාඤ්ඤය (03–04)වෙනත් රටවල් 30ත්‍රස්තවාදී කණ්ඩායම්: ඉරාක බාත් පක්ෂය රාජපාක්ෂිකයන් ඉරාක ඉස්ලාමීය රාජ්‍යය ඉරාකය තුල අල්-කයිඩා මහ්ඩි හමුදාවවිශේෂ කණ්ඩායම්ඉරාක ඉස්ලාමීය හමුදාවඅන්සාර් අල්-සුන්නාහ් ඉරාකය (2003)ත්‍රස්තවාදී කණ්ඩායම් අතර සටන් සඳහා, ඉරාකය තුල සිවිල් යුද්ධය බලන්න.ඉරාක යුද්ධය යනු 2003 මාර්තු 20 දින ඇරඹුණු ලෝකයේ විවිධ රටවල් සහය පළකල සංහාරයකි. එය ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ මුලිකත්වය යටතේ ක්‍රියාත්මක වු අරත මහා බ්‍රිතාන්‍යය,  ඕස්ට්‍රේලියාව, ඩෙන්මාර්කය, පෝලන්තය යන රාජ්‍යවලද සහය පළවිය. මෙය ඉරාකය නිදහස් කරගැනීමේ මෙහෙයුම ලෙසද හැඳින්වින.ඉරාකය අල්කයිමා සංවිධානයට උදව් කිරීමත්, නීතිවිරෝධි ගිනි අවි නිෂ්පාදනය,ඉරාකය ආක‍්‍රමණය කිරීමට මුලික හේතු දෙක ලෙස ඇමරික
ා එක්සත් ජනපදයේ දැක්වුයේ ය. නමුත් ආක‍්‍රමණ අතරතුර එවැනි ගිනිඅවි සොයාගැනීමට අපොහොසත් වු අතර බොහෝ දෙනෙකුගේ මත වුයේ ඉරාකය එවැනි ගිනිඅවි නිපදවීම බොහෝ කලකට පෙර නතර කර දැමු බවය.සමහරකුගේ මතය වුයේ ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය ඉරාකය ආක‍්‍රමණය කිරීමට හේතු වුයේ පලස්තින  බෝම්බ කරුවන්ට ඉරාකය උපකාර කිරීම, ඉරාක රජය මානව හිමිකම් උල්ලංඝනය කිරීම, ඉරාකීය තෙල් ආර්ථිකය යන සාධක නිසා බවයි.ආක‍්‍රමණයේ ප‍්‍රතිඵලයක් ලෙස 2003 දෙසැම්බර් මාසයේදී ඉරාක ජනාධිපති සදාම් හුසේන් අත්අඩංගුවට පත්වු අතර 2006 දෙසැම්බර් මාසයේදී ඔහු එල්ලා මරනු ලැබීය. ඉන්පසු ඉරාක පිරිස් සහ අල් කයිඩා සංවිධානයේ විවිධ විරෝධතා ඇමරිකානු හමුදා වෙත එල්ල විය.මෙම ආක‍්‍රමණය නිසා මිලියනකට අධික මරණ සංඛ්‍යාවක් සිදුවු බවට ඇස්තමේන්තු ගත කර ඇත.ඉරාකය ආක්‍රමණය සඳහා ඇමරිකානු ජනාධිපති ජෝර්ජ් W බුෂ් ප්‍රමුඛ එකමුතුව මගින් ප්‍රධාන හේතු යුගලක් ගෙනහැර දක්වන ලදී. ඉන් පළමුවැන්න වූ ඉරාකය අල්කයිඩා සංවිධානයට ඍජුව සහයෝගය දක්වන බවට වූ චෝදනාවයි. දෙවැන්න වූයේ ඉරාකය සතුව සමූල ඝාතක අවි පවතින බවත් 1991 එකඟතාවය බිඳ හෙළමින් ඔවුන් තව දුරටත් සමූල ඝාතක අවි නිෂ්පාදනය කරන බවට වූ චෝදනාවයි. මෙම ච
ෝදනා යුගල සඳහාම ඇමරිකානු ඔත්තු සේවා මගින් යම් ප්‍රමාණයක එකඟතාවක් දක්වන ලදී. යුද්ධය ආරම්භයේදී එක්සත් ජනපද නිලධාරීන් ප්‍රකාශ කළේ ඉරාකය එක්සත් ජනපදයට , එහි ජනතාවට , මිත්‍ර රටවලට සහ වැදගත් ක්‍රියාකාරකම්වලට ප්‍රභල අවදානමක් එල්ල කරන බවයි. කෙසේ නමුත් මෙම ප්‍රකාශයන්ට මුල් වූ බුද්ධි තොරතුරු දැඩි ලෙස විවේචනයට ලක් වූ අතර ආයුධ පරීක්ෂකයන්ට සමූල ඝාතක අවි පැවති බවට කිසිදු සාධකයක් හමු නොවීය. ඉරාක ආක්‍රමණය අවසානයේදී ඉරාකය සම්බන්ධ සමීක්ෂණ කණ්ඩායම් තම සොයා ගැනීම් ප්‍රකාශයට පත් කළ අතර ඔවුන්ට අනුව ඉරාකය තම සමූල ඝාතක අවි වැඩපිළිවෙල 1991 වසරේදී නවතා දමා ඇති අතර ඇමරිකා ආක්‍රමණය වන විට ඔවුන් සතුව සමූල ඝාතක අවි නොවීය. කෙසේ නමුත් ඉරාක සම්බාධක ඉවත් කළ විට නැවත සමූල ඝාතක අවි නිෂ්පාදනය කිරීමේ අදහසක් ඔවුන් සතු වූ බවද සමීක්ෂණ කණ්ඩායමේ මතය විය. ඉරාකය තුළ විනාශයට පත් වූ නැතහොත් අත්හැර දමන ලද පැරණි සමූල ඝාතක අවි කොටස් හමු වූ නමුත් ඒවා ආක්‍රමණය සාධාරණීකරණය සඳහා ප්‍රමාණවත් නොවීය. ඇතැම් එක්සත් ජනපද නිලධාරීන් සදාම් හුසේන් සහ අල්කයිඩා සංවිධානය අතර සම්බන්ධතා පැවති බවට ප්‍රකාශ කළ නමුත් එවැනි සම්බන්ධතාවයක් පිළිබඳ කිසිදු සාධකයක
් සොයාගත නොහැකි විය. ඉරාක ආක්‍රමණය සඳහා නිලධාරීන් විසින් ඉදිරිපත් කළ අනෙකුත් හේතු අතරට පලස්තීන මරාගෙන මැරෙන බෝම්බකරුවන්ගේ පවුල්වලට ඉරාකය මගින් මූල්‍යමය ආධාර සැපයීම , ඉරාක රජය මගින් මානව හිමිකම් උල්ලංගනය කිරීම යන චෝදනා සහ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය පැතිරවීම සහ ඉරාක ඛනිජ තෙල් නිධි යනාදියත් අයත් වේ. කෙසේ නමුත් මේ අතරින් තෙල් නිධි සම්බන්ධ අරමුණු ඇතැම් නිලධාරීන් විසින් ප්‍රතික්ෂේප කොට ඇත. මෙම ආක්‍රමණයේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ඉක්මණින්ම ඉරාක හමුදාව පරාජයට ලක් වූ අතර ජනාධිපති සදාම් හුසේන් පළායන ලදී. අනතුරුව 2003 වසරේ දෙසැම්බර් මාසයේදී ඔහු අල්ලා ගන්නා ලද අතර 2006 වසරේ දෙසැම්බර් මාසයේදී ඔහුට එරෙහිව මරණ දණ්ඩණය ක්‍රියාත්මක කරන ලදී. මේ අතර එක්සත් ජනපද ප්‍රමුඛ ඒකාබද්ධ හමුදාවන් තව දුරටත් ඉරාකයේ රැඳී සිටිමින් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී රජයක් ගොඩනැගීමට උත්සාහ කළේය. කෙසේ නමුත් මුල් ආක්‍රමණයෙන් කෙටිකලක් ගතවත්ම ඒකාබද්ධ හමුදාවන්ට එරෙහිව සහ විවිධ ආගමික කණ්ඩායම් අතර ප්‍රචණ්ඩ ක්‍රියා හටගන්නා ලදී. මේත් සමගම අසම මිතික යුධ තත්වයක් ඇති වූ අතර සුන්නි සහ ෂියා මුස්ලිම් කණ්ඩායම් අතර ගැටුම් හට ගැනීමත් ඉරාකය තුළ අල්කයිඩා සංවිධානය ක්‍රියාත්මක
වීමත් සිදු විය. මෙම තත්වයන් හේතුවෙන් සමස්තයක් ලෙස මිය ගිය ප්‍රමාණය සම්බන්ධ ඇස්තමේන්තු 150000 ට වැඩි සංඛ්‍යාවක සිට  මිලියන එකකට අධික සංඛ්‍යාවක් දක්වා දිවේ. මේ අතර ඒකාබද්ධ හමුදා කණ්ඩායම් අතරින් ඇතැම් රටවල් තම සේනාංකයන් ඉවත් කර ගන්නා ලදී. මේ සඳහා එම රටවල ගොඩනැගුණු ජනමතයද හේතු විය. ක්‍රමයෙන් ඉරාක හමුදාවන් ආරක්ෂක වගකීම් බාර ගැනීම ආරම්භ කිරීමත් සමග හමුදාවන් ආපසු කැඳවා ගැනීම ක්‍රමයෙන් ඉහළ ගියේය.1991 – 2003 එක්සත් ජාතීන්ගේ අවි පරීක්ෂකවරු සහ තහනම් ගුවන් කලාපය1991 ගල්ෆ් යුද්ධයෙන් පසු එක්සත් ජාතීන්ගේ ආරක්ෂක කවුන්සිලයේ 687 යෝජනාවෙන් ඉරාකය සතු රසායන, ජීව විද්‍යාත්මක, න්‍යෂ්ටික අයුධ, දිගු දුර මිසයිල වැඩ සටහන නැවැත්වීම සහ එවැනි සියලු ආයුධ එක්සත් ජාතීන්ගේ විශේෂ කොමිෂමේ පාලනය යටතේ විනාශ කිරීමටද නියම කරන ලදී. ඉරාකය තුළ සිටින එක්සත් ජාතීන්ගේ අවි පරීක්ෂකවරුන්ට විශාල ප්‍රමාණයක සමූල ඝාතන අවි විනාශ කිරීම පරීක්ෂා කිරීමේ හැකියාව තිබින. එහෙත් එක්සත් ජනපද සහ එක්සත් රාජධානියෙන් ලඟදීම එල්ල විය හැකි ආක්‍රමණයක් පිළිබඳව UNSCOM ප්‍රධානි රිචඩ් බට්ලර් විශ්වාස කළේය. මෙම හේතුව නිසා 1998 දී  අවි පරීක්ෂකවරු ඉර
ාකයෙන් පිට වූහ. ඉන් පසු එම ප්‍රශ්නය නොවිසඳී ඉතිරි විය. අවි පරීක්ෂකවරු පිට වූ සැනෙන් එක්සත් ජනපදය සහ එක්සත් රාජධානිය සිව් දින බෝම්බ ප්‍රහාරය දියත් කළහ.අවි පරීක්ෂණ ක්‍රියා දාමයට අමතරව එක්සත් ජනපදය බ්‍රිතාන්‍ය හා ප්‍රංශය ඉරාකය සමග කුඩා පරිමාණයේ සටන් වල යෙදුනේ උතුරු සහ දකුණු ඉරාකයේ තහනම් ගුවන් කලාප ඇති කිරීමට බල කරමිනි. මෙම කලාප පිහිටුවන ලද්දේ පර්සියන් ගලෆ් යුද්ධයෙන් පසු උතුරෙන් ඉරාක කුර්දිස්තානයත් දකුණු ෂියා මුස්ලිම් ප්‍රදේශයත් ආරක්ෂා කිරීම පිණිසයි. මෙය ඉරාක රජය විසින් දක්නා ලද්දේ ඉරාක රජයේ ස්වාධීනත්වය කඩ කිරීමක් ලෙසිනි. මෙම අවුරුදු හයක කාලය තුළ ඉරාක ගුවන් ආරක්ෂක පද්ධතිය සහ ඇමෙරිකානු, බ්‍රිතාන්‍ය ගුවන් මුර සේවා නොකඩවා වෙඩි හුවමාරු කර ගත්හ. 2001අප්‍රේල් මාසයේදි ජනාධිපති බුෂ්ගේ කැබිනට් මණ්ඩලය ඉරාකය තුළ හමුදා මැදිහත් වීමකට එකඟතාවය පල කළේ එයින් මැද පෙර දිග සිට අන්තර්ජාතික වෙළඳ පොලට තෙල් ගලා යාම අස්ථාවර කිරීමක් බලාපොරොත්තු වූ හෙයිනි. එක්සත් ජනපද නව කොන්සර්වේටිව්වරු ඉරාකයේ තිබෙන සියලු තෙල් බිම් අඩු මිලට විකිණිය යුතු යැයි ඉල්ලා සිටියහ. එමෙන්ම සැප්තැම්බර් 11 ප්‍රහාරයට බොහෝ ඉහතදි රජය පෙරලා දැමීම
ට කුමණ්ත්‍රණයක්ද දියත් දියත් කරන ලද්දේ නව රජය ඔපෙක් මිළ වැඩි කිරීමේ ගිවිසුම් විනාශ කිරිම සඳහා ඉරාක තෙල් ප්‍රයෝජනයට ගනු ඇතැයි ද ඔපෙක් හි සීමාවන් ඉක්මවා තෙල් නිෂ්පාදනය කරනු ඇතැයිද අපේක්ෂාවෙනි මෙම සැළසුම් ආක්‍රමණයේදි සිදු වී සුලු කලෙකින් අත් හැර දැමුනි. ඔවුන්ගේ තීරණ ක්‍රියාත්මක කිරීම භාරව සිටි ෂෙල් තෙල් සමාගමගේ කලින් සිටි නිලධාරියෙකු වූ පිලිප් කැරොල් ඉරාක තෙල් පෞද්ගලීකරණය කිරීම සම්බන්ධයෙන් මැදිහත් වීම ප්‍රතික්ෂේප කළේය. එයට හේතුව වූයේ රජය යටතේ වූ තෙල් අමාත්‍යාංශය යටතේ මෙන් නොව එක්සත් ජනපද ආයතන වලට ඉවත් වීමට සිදු වන හෙයිනි. 2001 වර්ෂයේදි බුෂ් ජනාධිපති තනතුරේ වැඩ භාර ගත් විගසම ඉරාක රජය පෙරලා දැමීම සම්බන්ධව වොෂින්ටනයේදි ද මැදපෙරදිග හා කැලිෆෝනියාවේදි තමන් රහස් සාකච්ඡා පැවැත් වූ බව එක්සත් ජනපද තෙල් කර්මාන්ත පිළිබඳ උපදේශකයෙකු වූ ෆලාහ් - අල් ජිබුටි කියා සිටියේය. ඔහු සදාම් හුසේන් ගෙන් පසු බලයට ඒමට ඉඩ තිබෙන තැනැත්තන් සමගද බුෂ් පාලනයේ වුවමනාව මත සාකච්ඡා පැවැත් වූ බව අල් ජිබුටි BBC යටද කියා ඇත. ‘ඔපරේෂන් ඉරාකි ෆ්‍රීඩම්’ නම් මෙහෙයුමට දළ වශයෙන් වසරකට කලින් එක්සත් ජනපදය ප්‍රධාන  උපක්‍රමය සඳහා වෙනසක් ලෙස
සදර්න් ෆෝකස් මෙහෙයුම ආරම්භ කළේය. මෙහිදි ඉරාකයේ හමුදා මෙහෙයුම් ව්‍යුහය කඩා කප්පල් කිරීම සඳහා සියලුම යුද ක්‍රියා මාර්ග සහ තහනම් ගුවන් කලාපය පුරා තෝරා ගත් ඉලක්ක ප්‍රමාණය වැඩි කර ගැනුනි. ඉරාකය මත හෙළනු ලැබු බෝම්බ ප්‍රමාණය ක්‍රමයෙන් වැඩි වූයේ කෙසේද යත් 2002 මාර්තු මාසයේදි කිසිදු බෝම්බ පතිත කිරීමක් නැත. අප්‍රේල් මසදි එය 0.3 කි මැයි - අගෝස්තු වන විට එය මසකට ටොන් අටේ සිට දාහතර දක්වා ඉහළ ගියේය. 2002 සැප්තැම්බර් වන විට (යුද්ධයට පෙර ඉහලම අගය) එය ටොන් 54.6 කි2001 – 2003 නිරායුධකරණ ආරවුල් සහ පූර්ව යුද ඔත්තු සේවා      එක්සත් ජාතීන්ගේ අවි පරික්ෂාව2005 මැයි 1 වැනි දින “ඩවුනික් වීදියේ මැමෝව (Meme)” සන්‍ඩේ ටයිම්ස් පුවත් පතේ පළ විය. මෙම මැමොවෙහි  බුෂ්ට අවි බලය පාවිච්චි කර සදාම් ඉවත් කිරීමට අවශ්‍ය වී ඇති බව විස්තර කර ඇත. එම ප්‍රකාශයට අනුව 2002 ජුලි 23 වෙනි දින ඒ සම්බන්ධයෙන් රහස් සාකච්ඡාවක් පවත්වා ඇත. මෙයට එක්සත් රාජධානියේ කම්කරු රජය ආරක්ෂක සහ බුද්ධි සේවා නිලධාරිහු සහභාගි වී ඇත. මොවුන් සාකච්ඡා වී ඇත්තේ ඉරාකය සමග කෙරෙන යුද්ධය ගැනයි. මෙම සාකච්ඡාවලට වර්ග කරන ලද කාලීන එක්සත් ජනපද ප්‍රතිපත්ති කෙල
ින්ම අදාළ විය. එහෙත් බුද්ධි තොරතුරු සහ සාධක කරුණු ප්‍රතිපත්ති සමග බැඳී තිබුනි. 2002 සැප්තැම්බර් 18 දින ජොර්ජ් ටෙනෙට් විසින් සදාම් හුසේන් සතුව සමූල ඝාතණ අවි නොමැති බවට ජෝර්ජ් බුෂ්ට උපදෙස් දෙනු ලැබීය. එහෙත් බුෂ් එම තොරතුරු ප්‍රතික්ෂේප කළේය. එහෙත් පසුව එය සම්පූර්ණයෙන් නිවැරදි බව හෙළි විය. තොරතුරු කොංග්‍රසය සමග හෝ සීඅයිඒ නියෝජිතයින් සමගද කෙදිනක හෝ සාකච්ඡා නොවුනි. සිඅයිඒ සංවිධානය සදාම් හුසේන්ගේ විදේශ ඇමති වූ නජි සබ්රි සමග සම්බන්ධකම් පවත්වා තිබුනි. ඔහුට ඔත්තුකරුවෙකු ලෙස සළකා ප්‍රංශය විසින් ඒ සඳහා ගෙවීම් කරමින් තිබුනි. සදාම්ට න්‍යෂ්ඨික වැඩ පිළිවෙලක් ගැන අදහසක් තිබුනු බව සබ්රි ඔවුනට දැන්වීය. එහෙත් එය ක්‍රියාත්මත නොවූ එකකි. පරීක්ෂණ කටයුතු දිගටම පවත්වා ගෙන ගිය නමුත් ජීව විද්‍යාත්මක අවි ඉදිරිපත් නොකෙරුනි. ගබඩා  කිරීම්ද සොයා ගත නොහැකි විය. යුද්ධයක් වුවහොත් රසායන අවි පාවිච්චි කිරීමේ අවසරය සදාම් විසින් ලබා දී තිබුනු බවට ඔත්තු කරුවන්ගේ වාර්තා වලින් එක්සත් ජනපදයට තොරතුරු ලැබී තිබුනි. න්‍යෂ්ඨික බෝම්බ තැනීම සඳහා යුරේනියම් බල ගැන්වීමට අධි බල ඇලුමිනියම් බට දහස් ගණනක් ලබා ගැනීමට ඉරාකය උත්සාහ කරන බව 2002
සැප්තැම්බරයේදි බුෂ් රජය කියා සිටියේය. එක්සත් ජාතීන්ගේ නීති රීති අනුව එම බට ලබා ගැනීමට ඉරාකයට හිමි කමක් නොමැත. ඉරාකයේ තිබුනා යැයි කියන සැලසුම් සම්බන්ධව CIA  සහ DIA සංවිධාන එකඟත්වය පල කළ නමුත් DOE (department of energy) බල ශක්ති දෙපාර්ථමේන්තුව සහ INR සංවිධාන ඊට විරුද්ධ විය. මන්ද කියතොත් ඇමරිකාවේ න්‍යෂ්ඨික අවි ව්‍යාප්තියේ සහ කේන්ද්‍රපසාරි බලයෙන් ගැස් සම්බන්ධ කටයුතු කිරීමේ ශක්තියද තිබුනේ මෙම බල ශක්ති දෙපාර්ථමේන්තුවට බැවිනි. ඉහත කී බට න්‍යෂ්ඨික අවි සඳහා යොද‍ා ගත හැකි බව සියලු සංවිධාන කියා සිටියද DOE  සහ INR ආයතන කියා සිටියේ ඒවා එවැනි දෙයකට තරම් සුදුසු ‍නොවන බවය. එක්සත් ජාතීන් අමතා කොලින් කථා කිරීමට පළමුව DOE ආයතන එම කථාව වෙනස් කිරිමට උත්සාහ ගත් නමුත් රජය විසින් එය වලක්වන ලදි. ඇත්තෙන්ම සිදු වූයේ කොලින් පවල් විසින් (එළැඹෙන යුද්ධයට ටික කලකට පෙර) එක්සත් ජාතීන් අමතා කළ ඔහුගේ කථාවේදි මෙම ඇලුමිනියම් බට ගැන සඳහන් කළේය. එහෙත් විද්‍යාව සහ ජාත්‍යන්තර ආරක්ෂාව පිළිබඳ ආයතන මගින් නිකුත් කළ වාර්තාවක එම බට යුරේනියම් බල ගැන්වීමට ප්‍රමාණවත් නොවන බව ප්‍රකාශ විය. ඉරාක ආයුධ ගැන තමන් එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයට පවස
න ලද කරුණු වැරදි බවත් තමන්ට බුද්ධි සේවා මගින් ලැබී ඇත්තේ නොමග යවන තොරතුරු බවත් පසුව පවල් විසින් පිළිගන්නා ලදී.2002 සැප්තැම්බර් සහ 2003 ජුනි අතර කාලය තුළ නියෝජ්‍ය ආරක්ෂක ලේකම් පොල් වොල්ෆොවිට්ස් ඒකකයත් නිර්මාණය කළේය. එහි නම ඔෆීස් ඔෆ් ස්පෙෂල් ජලෑන්ස් (OSP) වූ අතර ප්‍රධානියා වූයේ ඩග්ලස් ෆෙයිත් ය. මෙම ඒකකයේ අරමුණ වූයේ බුෂ්ගේ පාලනයේ ජ්‍යෙෂ්ඨ නිලධාරින් සමග ඉරාකයට සම්බන්ධ බුද්ධි සේවා නිලධාරින් සැපයීමයි. මොවුන් ඒ සඳහා යෙදවිය යුතු වූයේ CIA සංවිධානය වෙනත් බුද්ධි සේවා මග හරිමිනි. එක් පැරනි CIA නිලධාරියෙකු මෙය එක්සත් ජනපදයේ ආරක්ෂාවට අනතුරු දායක බවත් ලෝක සාමයට තර්ජනයක් බවත් සදාම් හුසේන් ඉවත් කිරීමේ න්‍යාය පත්‍රය ක්‍රියාත්මක කිරීමට බුද්ධි සේවා ශූර ලෙස තව දුරටත් යොද‍ා ගන්නා බවත් ප්‍රකාශ කළේය. ඔහු තවදුරටත් ඒ ගැන කීවේ එම සංවිධානය බුද්ධි සේවා වලින් ලැබෙන තොරතුරු ටිකෙන් ටික ලබා ගන්නේ තම මතය තහවුරු කිරීමට බවත් ප්‍රතිවිරුද්ධ කරුණු බැහැර කරන බවත්ය. මෙහි ප්‍රතිඵලය ලෙස 2008 වර්ෂයේදී මහජන ඒකාබද්ධතාවය සඳහා වූ කිසිදු පක්ෂයකට සම්බන්ධ නොවු මධ්‍යස්ථානය, ජෝර්ජ් බුෂ් කර ලද සහ ඔහුගේ උසස් නිලධාරින් හය දෙනෙකු විසින් කරන
ලද ප්‍රකාශ 935 ක් ගැන සඳහන් කළේය. මේවා 9/11 සිද්ධියෙන් පසු ඉතා ප්‍රවේශමෙන් තොරතුරු රැස් කර ඉරාකය ආක්‍රමණය කිරීම සඳහා මහා පරිමාණ වශයෙන් සහයෝගය ලබා ගැනීම අපේක්ෂාවෙන් කරන ලදී.                 එක්සත් ජාතීන් - ආයුධ පරීක්ෂණය අරඹයිඉරාකයේ තිබේ යැයි කියන සමූල ඝාතණ අවි නිෂ්පාදනය සම්පූර්ණයෙන් නවතා දැමීමද එක්සත් ජාතීන්ගේ අවි පරීක්ෂක වරුන්ට බාධාවකින් තොරව ඉරාකයට ඇතුලු වී එවැනි අවි ආයුධ නිෂ්පාදන පහසුකම් තිබේ දැයි සොයා බැලීමට ඉරාකය ඉඩ දීමද යන කරුණු ඉටු වීම ජනාධිපති බුෂ් ඉතා තදින් අපේක්ෂා කළේය. ඉරාකය නිරායුධ කිරීමේ මෙම ප්‍රශ්නය 2002 – 2003 කාලයේ විශාල අර්බුදයක මාතෘකාවක් වී තිබුනි. මීට ඉහතදි ගල්ෆ් යුද්ධයෙන් පසු එවැනි ආයුධ නිපදවීම සංවර්ධනය  කිරීම හා ළඟ තබා ගැනීම එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය මගින් තහනම් කර තිබුනි. 2002 වර්ෂයේ ජනාධිපති බුෂ් දිගින් දිගටම යුදමය  තර්ජන විදහා දක්වමින් බාධා විරහිත පරික්ෂාවන් සහ නිරායුධකරණය ගැන ඉල්ලීම් කළේය. එක්සත් ජාතීන්ගේ ආරක්ෂක කවුන්සලයේ යෝජනාවට අනුව 2002 වර්ෂයේ අවසාන භාගයේදි ඉරාකය අකමැත්තෙන් නමුත් අලුත් පරීක්ෂණ සඳහා එකඟ විය. මේවායින් ලැබුනේ මිශ්‍ර ප්‍රථිඵලයි. සමූ
හ ඝාතණ අවි සොයා ගැනීමට නොහැකි විය. සමූහ ඝාතණ අවිත්‍රස්තවාදයට එරෙහි යුද්ධයේ මුල් පියවර තුල ජෝර්ජ් ටෙනෙට් යටතේ වූ CIA සංවිධානය, ඇෆ්ගනිස්ථාන් යුද්ධයේදි කැපි පෙනුනේය. එසේ වුවද ඇෆ්ගනිස්ථානය සහ අල්ඛයිඩාව අතර සම්බන්ධයක් නොමැති බව ජෝර්ජ් ටෙනෙට් විසින් ජනාධිපති බුෂ්ට අවධාරණය කොට කියා සිටි අවස්ථාවේ උප ජනාධිපති ඩික් චෙනි සහ ආරක්ෂක ලේකම් ඩොනල්ඩ්ස් රම්ස්ෆෙල්ඩ් දෙදෙනා CIA සංවිධානය සහ ජෝර්ජ් ටෙනෙට් සීමා කර තැබීමටද, ලැබුනු තොරතුරු නැවත පරීක්ෂා කිරීමටද රහස් වැඩ පිළිවෙලක් ආරම්භ කළහ. මෙම රහස් වැඩ පිළිවෙල මගින් ලබා ගත් ප්‍රශ්න කළ හැකි බුද්ධි තොරතුරු චෙනීට දැන ගැනීමට (Stove piped) සැළැස්වූ අතර මහජනයා වෙතද ඉදිරි පත් කරන ලදි. ඇතැම් අවස්ථාවේදි චෙනී ගේ කාර්යාලයේද මෙම තොරතුරු පත්‍ර වාර්තාකරුවන් වෙතද කාන්දු විය. ඔව්හු ඒවා නිව් යෝර්ක් ටයිම්ස් වැනි පුවත් පත් මඟින් ප්‍රකාශ කළහ. ඉන් පසු චෙනි ඉරිදා ‍දේශපාලන රූපවාහිනි වැඩ සටහනට සම්බන්ධ වූ අතර එහිදි මෙම බුද්ධි තොරතුරු සාකච්ඡාවට භාජනය කළේය. මෙහිදි නිව් යෝර්ක් ටයිම්ස් පුවත් පත ගැන සඳහන් කරනු ලබන්නේ විශ්වාසය ඇති කිරීමේ පියවරක් ලෙසිනි.තානාපති ජෝශප් සී විල්සන්2002 පෙබරව
ාරි මස අවසාන භාගයේ CIA සංවිධානය විසින් කලින් තානාපති නිලධාරියෙකු වූ ජෝශප් විල්සන් නයිජීරියාවට පිටත් කර හැරියේ, ඉරාකය නයිජීරියාවෙන් “යෙලෝ කේක් යුරේනියම්” මිළදි ගැනීමටද කරන ලද (සැක සහිත) උත්සාහයක් ගැන කරුණු සෙවීම පිණිසයි. විල්සන් පෙරලා පැමිණ CIA සංවිධානයට දන්වා සිටියේ එම “යෙලෝ කේක” ඉරාකයට විකිණීම පිළිබඳ කථාව ඉතා පැහැදිලි ලෙසම වැරදි බවයි. 2003 ජනවාරි මාසයේදි ඉරාකය යුරේනියම් ලබා ගැනීමට බලාපොරොත්තු වෙමින් සිටි බව හා යෙලෝ කේක් ලබා ගැනීමට දැරූ උත්ස‍ාහය ගැන බුෂ් දිගින් දිගටම චෝදනා කළේ ඉරාකය සමග යුධ ක්‍රියා මාර්ගයකට අවතීර්ණ වීමට එම කරුණු හේතුවක් කර ගැනීමේ අභිලාෂයෙනි. මෙයට ප්‍රතිචාර වශයෙන් විල්සන් නිව් යෝර්ක් ටයිම්ස් පුවත් පතට විචාරයක් ලියමින් (2003 ජුනි) ඔහු යෙලෝ කේක් සිද්ධිය සම්බන්ධව පෞද්ගලිකව සොයා බැලූ බවත් එය වංචාවක් බවත් කියා සිටියේය. විල්සන්ගේ වාර්තාවෙන් හෙලිවූ කරුණු විශ්ලේෂකයින්ට  පැහැදිලි නොවීය. එහෙත් ඉරාක නියෝජිත නයිජීරියාවට පැමිනි බවත් එසේ පැමිණියේ යුරේනියම් ගැන සාකච්ඡා කිරීමට විය හැකි බවත් නයිජීරියානු අගමැති වරයා කියා තිබීම විශ්ලේෂකයින්ගේ උනන්දුවට කාරණයක් විය. විලියන්ගේ ලිපිය පළවීමත්
සමග ඔහුගේ බිරිඳගේ CIA රහස් නියෝජිත වැලරි ප්ලේම් අනන්‍යතාවය රොබට් නොවැක් විසින් හෙළි කළේය. CIA නියෝජිතයෙකුගේ අනන්‍යතාවය හෙළි කිරීම බරපතල වරදක් බැවින් නොමැක් ගේ ලිපිය ගැන අධිකරණ දෙපාර්ථමේන්තුව මගින් පරීක්ෂණ පවත්වන ලදී. 2007 මාර්තු මාසයේදි ඩික් චෙනි ගේ කාර්ය මණ්ඩල ප්‍රධානි ලුවිස් ස්කූටර් ලබ්බි, ප්ලෙම් සම්බන්ධ තොරතුරු හෙලි වීමේ පරීක්ෂණයේදි බොරු කීම සම්බන්ධයෙන් වැරදි කරු විය. මෙම තොරතුරු කාන්දු වීම සම්බන්ධයෙන් නියෝජ්‍ය රාජ්‍ය ලේකම් රිචඩ් ආමීටේජ් වගකිව යුතු නමුත් එම අපරාධ සම්බන්ධයෙන් කිසිදු දිනෙක ඔහුට විරුද්ධව චෝදනා ඉදිරිපත් වූයේ නැත. ආක්‍රමණ විරෝධය2003 ජනවාරි 20 වෙනි දින ප්‍රංශ විදේශ අමාත්‍ය ඩොමිනික් ඩි විලෙපින් “යුද්ධමය මැදිහත් වීම් නරකම විසඳුම යයි අප විශ්වාස කරනවා” යයි ප්‍රකාශ කළේය. මේ අතර ලෝකය පුරා සිටින යුධ විරෝධී කණ්ඩායම් මහජන විරෝධතා ව්‍යාපාර සංවිධානය කළහ. ඩොමිනික් රෙයින් නම් ප්‍රංශ විද්‍යාපීඨයට අනුව 2003 ජනවාරි 03 දින සිට අප්‍රේල් 12 දක්වා කාලය තුල ලෝක ජනතාවගෙන් මිලියන 36 ක් ඉරාක යුද්ධයට එරෙහිව 3000 ක් තරම් වූ විරෝධතා ව්‍යාපාර වලට එක් වී ඇත. 2003 පෙබරවාරි 15 පවත්වන ලද වි
රෝධතා පෙළපාලිය විශාලතම සහ ඵලදායී එකක් විය.2003 පෙබරවාරියේදී එක්සත් ජනපද යුද හමුදාවේ ඉහළ හමුදා නිලධාරියෙකු වූ එරික් ෂිනෙස්කි සෙනෙට් යුද සේවා කොමිටියට කීවේ ඉරාකය සුරක්ෂිත කිරීමට සෙබලු ලක්ෂ ගණනක් අවශ්‍ය විය හැකි බවයි. දින දෙකකට පසු ආරක්ෂක ලේකම් ඩොනල්ඩ්ස් රම්ස්ෆෙල්ඩ්, පශ්චාත් යුද හමුදා වගකීම් යුද්ධය දීනීමට අවශ්‍ය හමුදා සංඛ්‍යාවට වඩා අඩු විය  හැකි බවත් එක්සත් ජනපද හමුදා ලක්ෂ කීපයක් අවශ්‍ය වේ යයි යන අදහස ඉලක්කයෙන් ඈත බවත් කීවේය. නියෝජ්‍ය ආරක්ෂක ලේකම් පෝල් වුල්ෆොවිට්ස්, ෂිනෙස්කිගේ ඇස්තමේන්තුව ඉලක්කයෙන් ඈත බව කීවේය. මක්නිසාද කියතොත් අනෙකුත් රටවල  හමුදාවන්ටද එක් විය හැකි හෙයිනි. 2003 මාර්තු මාසදි හෑන්ස් බ්ලික්ස්, පරීක්ෂණ සම්බන්ධයෙන් ගෙන යන ක්‍රියා මාර්ග තව දුරටත් ගෙන යනු ඇතැයිද, මේ තාක් දුරට ඉරාකය තුල තහනම් ක්‍රියාකාරකම් තිබෙන බව සොයා ගෙන නැතැයි යනුවෙන්ද වාර්තා කළේය. එහෙත් රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික ක්‍රියා මාර්ග ඵල රහිත වූ බවත්, ඉරාකය තුළ මහා පරිමාන විනාශ කාරී ආයුධ තිබෙන්නේය යන චෝදනාවෙන් ඉරාකය නිදහස් කිරීමට මිත්‍ර රටවල්වලද සහයෝගය ඇතිව තව දුරටත් කටයුතු කෙරෙන බවත් එක්සත් ජනපදය ප්‍රකාශ කළේය. එක්සත් ජනපද
රජය  එක්සත් ජාතීන්ගේ අවි පරීක්ෂකවරුන්ට බෑග්ඩෑග් නගරයෙන් ඉවත් වන ලෙස හදිසියේම උපදෙස් දුන්නේය. දුර්වල සතුරන්ට එරෙහිව (ඉරාකයට) කළ හමුදා මෙහෙයුම පිළිබඳ බුෂ්ගේ ප්‍රතිපත්තිය සහ ඉරාකයට එරෙහිව කරන ලද යුද්ධය වටා බරපතල නීතිමය ප්‍රශ්න තිබුනේය. 2004 සැප්තැම්බර් මස 16 වැනි දින එක්සත් ජාතීන්ගේ මහ ලේකම් කොෆි අන්නන් “මම පෙන්වා දී  තිබෙනවා එය එක්සත් ජාතීන්ගේ ප්‍රකාශනය සමග නොගැලපෙනවා සේම අපට පෙනෙන ආකාරයට සහ ප්‍රකාශනයේ හැටියටත් එය නීති වීරෝධියි” යනුවෙන් ප්‍රකාශ කළේය.2003 ආක්‍රමණය2003 මාර්තු 20 වැනි දින බෑග්ඩෑග් වේලාවෙන් උදෑසන 5.34 ට (අ.භා - 9.34 - මාර්තු 19 Est) ඉරාකය ආක්‍රමණය ආරම්භ විය. ජෙනරාල් ටොමි ෆ්රැන්ක්ස් ගේ නායකත්වයෙන් ඇරඹුනු 2003 ඉරාක ආක්‍රමණය එක්සත් ජනපදයේ “ඔපරේෂන් ඉරාකි ෆ්‍රීඩම්” යන සංකේත නාමයෙන් ද බ්‍රිතාන්‍යයේ “ඔපරේෂන් ටෙලික්” සහ ඕස්ට්‍රේලියාවේ “ඔපරේෂන් ෆැල්කන්” යන සංකේත නාම වලින්ද හඳුන්වනු ලැබීය. මිත්‍ර හමුදාවෝ කුර්දි පෙෂ්මෙර්ගා හමුදාවන් සමගද උතුරේදී එක් වූහ. දළ වශයෙන් හතලිහක් වූ අනෙකුත් ජාතීන්ද උපකරණ සැපයීමෙන්, සේවා, ආරක්ෂාව, සහ විශේෂ හමුදා සපයමින් සහයෝගය දැක් වූහ. මෙම මුල් ඒ
කාබද්ධ හමුදාව 300,000 ක් පමණ වූ අතර එයින් 98% ක් එක්සත් ජනපද සහ එක්සත් රාජධානි හමුදා විය.tiny globe‎2007 වන විට ඉරාක යුද්ධයේ ප්‍රධාන මෙහෙයුම් සහ සටන් දක්වන සිතියමආක්‍රමණයට අරමුණු අටක් ඇතුලත් විය. සෑම එකක්ම ජනාධිපති බුෂ්ගේ ජාතික ආරක්ෂක වැඩ පිළිවෙල තුල සැලසුම් කරන ලද ප්‍රධාන කාරණා අනුගමනය කිරීම පිණිස විය. මෙම අරමුණු නම් සදාම් හුසේන් පාලනය අවසන් කිරීම, ඉරාකයේ තිබෙන මහා පරිමාණ විනාශකාරී ආයුධ සෙවීම, විනාශ කිරීම, ත්‍රස්තවාදින් සෙවීම, අල්ලා ගැනීම සහ ත්‍රස්තවාදය තුරන් කිරීම, ත්‍රස්තවාදි ජාලයට අදාල බුද්ධි තොරතුරු ලබා ගැනීම, මහා පරිමාණ විනාශකාරී නීති වීරෝධි අවි ජාලයට අදාළ තොරතුරු එක්රැස් කිරීම, අවශ්‍යතාවන්ගෙන් පෙලෙන අයට මානූෂීය ආධාර බෙදා හැරීම සහ දඬුවම් පැමිණ වීම අවසාන කිරීම, ඉරාකයේ තෙල් නිධි සහ වෙනත් සම්පත් ආරක්ෂා කිරීම, නියෝජිතයන් මගින් පාලනය කරන රජයක් කරා යාමට ඉරාක ජනතාවට උපකාර කිරීම යනාදියයි. ඉරාක නිදහස් මෙහෙයුම නම් වූ එය උතුරු වියට්නාමයෙන් පසු ඇති වූ විශාලම විශේෂ මෙහෙයුම් බලවේගයක් විය. “අග්ලි බේබි” (කැත බබා) යන සංකේත නමින් හැඳින් වුනු මෙය වියට්නාම් යුද්ධයෙන් මෙපිට ඇති වූ විශාලම ගොඩබිම්