LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
තිබේ.ලක්දිව ගොවිතැනට ජලය සැපයීම කර තිබෙන වැව් කර්මාන්තය ගැන පරීක්ෂා කර බැලීමේදී පුරාණ වැව් බැදීමේ තාක්ෂණය විස්මය ජනක බැව් කිව යුතුය.සිංහල ඉංජිනේරැවන්ගේ වැඩ අප විසින් කරනු ලබන පැනමා ඇළ බැදීමේ වැඩට සංසන්දනය කර බැලීමේදී එම වැඩ පෙර සිංහල ඉංජිනේරැවන්ට ළමයකුගේ ක්‍රීඩාවක් මෙන් වැටහෙනවා ඇත."-ඇමරිකානු දේශාටක බිගැලෝ-1910(සිරිවර්ධන,ප්‍රසාද් ම්ලින්ද;ශ්‍රී ලංකාවේ අාර්ථික විකාශය සංක්ෂිප්ත විමසුම.2002.)වාරි නිර්මාණ සඳහා වූ රාඡ්‍ය දායකත්වයන් මුල් යුගයේ ඉදි වූ වාරි කර්මාන්ත ඉතා සරල වාරි කර්මාන්ත වන අතර කඳු පන්තීන් දෙකකින් වට වූ භූමි ප්‍රදේශයක් සරලව ආවරණය කරමිවැවක් ඉදි කලේය.ඒමෙන්ම ඍජුවම වැවේ සිට කුඹුරට ජලය ලබා ගැනීම වැනි සරල වාරි කර්මාන්ත මුල් යුගයේ පැවතුණි.එසේම ඇළ පහරක් හරහා තාවකාලිකව අමුණක් බැඳ ගොවි බිම් වලට ජලය ලබා ගැනීම පැවති සම්ප්‍රදාය බැව් දීඝ නිකාය ටීකාවේ සදහන් වේ. මෙම මුල් යුගයේ ඉදි වූ සරල වාරි කර්මාන්ත බොහෝ විට පුද්ගලික මෙහයවීමෙන් නිර්මාණය වූ අතර ක්‍රිස්තු පූර්ව යුගයේ ඉදි වූ මේවා ගම් වැව් ලෙස හැදින්වේ.ක්‍රිස්තු පූර්ව යුගයේ ලියවී ඇති ශිලා ලේඛන වලින් පුද්ගලික වැව් හිමියන් සිටි බව
වව් හමික,වපි හමික,ගමික යන තනතුරැ නාමයන්ගෙන් පැහැදිලි වේ.වංශ කතාගත තොරතුරැ වලට අනුව ලංකාවේ ඉදිකරනු ලැබූ පැරණිම ගම් වැව වශයෙන් සදහන් වන්නේ විජය හා පැමිණි අනුරාධ අමාත්‍යවරයා විසින් අනුරාධ ග්‍රාමයේ ඉදිකළ වැවයි. වංශකතාගත තොරතුරැවලට අනුව ප්‍රථම වරට රාජ්‍ය අනුග්‍රහය තුළින් වැවක් ඉදි කිරීම පිළිබදව සදහන් වනුයේ අනුරාධ අමාත්‍යයා ඇරඹි අනුරාධ ග්‍රාමය අංග සම්පූර්ණ පුරයක් බවට පත් කළ පණ්ඩුකාභය රජු නගරය ආශ්‍රිතව ඉදි කළ අභය හෙවත් බසවක්කුලම වැවයි.එය මෙතෙක් ලක්දිව හමු වී අති පැරණිතම වාරි කර්මාන්තයයි.එතැන් පටන් ලක්දිව රජවරැ විවිධ ප්‍රමාණයන්ගෙන් වාරි කර්මාන්ත සදහා දායකත්වය සැපයූ අතර ඉතා විශාල වශයෙන් වාරි කර්මාන්ත සංවර්ධනය වූ අවධි ආර්ථික අතින්ද සමෘද්ධිමත් යුගයන් විය. විශේෂයෙන් කෘෂිකර්මාන්තය සදහා ජලය අත්‍යාවශ්‍යම සාධකයක් වූ අතර එය විශාල වශයෙන් ලැබීම තුළ කෘෂිකාර්මික සංවර්ධනයක් ඇති වී ආර්ථික සමෘද්ධිය ලඟා විය.එමෙන්ම රජතුමා ජනතාව අතර ආදර ගෞරවයට හා ජනප්‍රියත්වයට පත් වීම සඳහා ද මෙම වාරි නිර්මාණ ඉවහල් විය.ඇතම් රජවරැ වාරි නිර්මාණ නිසා ජනතාව විසින් දේවත්වයෙහිලා සලකා තිබේ.උදාහරණයක් ලෙස ක්‍රි.ව.274-301 අතර රජ කළ මහසෙන්
රජු "මින්නේරිය දෙවියෝ හෙවත් හත් රජ්ජුරැ බණ්ඩාර" ලෙස ජනතාව අතර වන්දනයට පාත්‍රව ඇත.වාරි නිර්මාණ ඉදි කිරීම තුළින් රජු ,ජනතාව ඒවායින් ලබා ගත් ජලය වෙනුවෙන් බදු අය කළ අතර ,එය රජුගෙ අාදායම් ඉහළ යාමටද හේතු විය.මූලිකවම ලංකාවේ අනුරාධපුර යුගය හා පොළොන්නරැ යුගයන්හිදී වාරි කර්මාන්තය වේගයෙන් සංවර්ධනය වූ අතර රාජ්‍ය මැදිහත් වීමද ඒ සදහා නොමදව හිමි විය.එකී අවධීන් පහත පරිදි පෙළගැස්විය හැක.වසභ රඡතුමා (ක්‍රි.ව.67-111)මධ්‍යම ප්‍රමාණයේ වැව් තැනීමේ ආරම්භක පාලකයාය.වාරි නිර්මාණ සදහා මුල් වරට විශාල වශයෙන් රාජ්‍ය අනුග්‍රහය හිමි වේ.වැව් 11ක් හා ඇළ මාර්‍ග 12ක් නිර්මාණය කළේය.භූමිය මැනීම හා සමෝච්ඡ රේඛාකරණය දියුණු තත්වයක පැවත ඇත.මහසෙන් රඡතුමා (ක්‍රි.ව.274-301)විශාලම ප්‍රමාණයේ වැව් තැනීමේ ආරම්භක පාලකයාය.වැව් 16ක් හා ඇළ මාර්‍ගයක් නිර්මාණය කළේය.වාරි කර්මාන්තයට කළ ව්ශිෂ්ඨ සේවය නිසාම ජනතාව අතර දේවත්වයට පත්ව තිබේ.ධාතුසේන රඡතුමා (ක්‍රි.ව.465-473)අනුරාධපුර යුගයේ වාරි කර්මාන්ත ඉතිහාසයෙහි සංවර්ධිතම අවධියයි.මහ වැව් 18ක් හා ඇළ මාර්‍ග කිහිපයක් නිර්මාණය කළේය.පළවන පරාක්‍රමබාහු රඡතුමා (ක්‍රි.ව.1153-1186)පොළොන්න
රැ යුගයේ රාජ්‍ය පාලනය කලේය.ලංකාවේ වාරි කර්මාන්ත ඉතිහාසයෙහි සංවර්ධිතම අවධියයි."අහසින් වැටෙන ජලය මදකුදු ලෝකෝපකාරයෙන් තොරව කිසි කලෙකත් මුහුදට නෙයේවා" යන ආදර්ශයෙන් ක්‍රියා කර ඇත.අමුණු 165,මහ වැව්163,ඇළ මාර්‍ග3910,කුඩා වැව්2376 ක් හා සොරොව්340 ක් නිර්මාණය කළේය.මේ අාකාරයට මූලිකවම අතීත රාජ්‍ය මැදිහත්වීම ඔස්සේ සංවර්ධනයට පත් ලක්දිව වාරි කර්මාන්තය තුළ ඉදි වූ නිර්මාණයන් මූලිකවම කොටස් කිහිපයකට වර්ග කළ හැක.වැව්ඇළ මාර්ගපොකුණුමෙකී වාරි නිර්මාණයන් ඉදි කිරීමෙන් පමණක් නොනැවතුණු රජවරැ ඒවායේ නඩත්තුව සඳහා වෙනමම නිලධාරීන් පත් කළ අතර වැව් ජලයට ලබා ගත් බදු මුදල් වලින් ඒවා නඩත්තුවට අවශ්‍ය මුදල් ප්‍රමාණයන්ද වෙන්කරන ලදී.වැව් නඩත්තුවට හා ඒවා භාරව පත් කළ නිලධාරීන් අතර ,අණාණික තිශ-වාරි කර්මාන්තය හා සම්බන්ධ ඉංජිනේරැවන්(දඔල්ලෙන් ලැබුණු සෙල් ලිපියක්)අඩිතය උතර-ඇළ මාර්ග භාරව කටයුතු කළ නිලධාරී(කෑගල්ල දිස්ත්‍රික්කයේ මාපිට විහාරයේ ලෙන් ලිපියක්)වැවෑ ජෑරැම්-වැව් කර්මාන්තය හා සම්බන්ධ විධායක නිලධාරී(මිහින්තලයෙන් ලැබුණු දෙවන සේන රාජ්‍ය කාලයට  අයත් ලිපියක්)යන නිලධාරීන් සිටි බව සදහන් වේ.එසේම වැවෙන් ලබාගත් ජලය සඳහා උ
දක භාග හෙවත් දකබක, දකපති, මතර මජිබකපති යන බදු වර්ග අය කරගත් බැව් සෙල් ලිපි සාක්ෂි දරයි.මෙය මුදලින් නැතිනම් අස්වැන්නෙන් කොටසක් ලෙස අය කරගත් බැව් සදහන් වේ.වැව්ස්වාභාවිකව පිහිටි ජල මාර්ගයකට බාධකයක් දමමින් මූලිකවම වැව් ඉදි කිරීම ඇරඹි අතර ,පසු කාලීනව එය දියුණු හා සංකීර්ණ වූ තාක්ෂණික ක්‍රමවේදයන් ඔස්සේ විශාල වශයෙන් වර්ධනය විය.මූලිකවම වියළිත ඉතා විශාල ජල ධාරිතාවක් රදවා තබාගත හැකි නිර්මාණයක් දක්වා වර්ධනය විය.ඒ අනුව ස්වාභාවිකව පිහිටි උස් භූමි දෙකකට ජලය මැදිවන ලෙස එක් පසෙකින් බැම්මක් ඉදිකිරීමෙන් ඇරඹි වැව සදහා නවීන අංගයන් එක් වන්නට විය. ඒ අනුව වැව් බැම්ම,සොරොව්වට අමතරව බිසෝකොටුව,සළපනාව,පිටවාන ආදී වූ නවීන අංගයන් වැවට එක් විය.වැවක කොටස් හා එහි කාර්යයඅංගයකාර්යය*වැව් බැම්මවැවේ ජලය රඳවා තබා ගනී*සොරොව්වජලය අවශ්‍ය ප්‍රමාණයට මුදා හරී*සළපනාවරළ පහරින් වැව් බැම්මට විය හැකි හානි වළක්වයි*පිටවානඅතිරික්තව ලැබුණු ජලය මුදා හරී*බිසෝ කොටුවසොරොව්ව වෙත එන අධික පීඩනය අවම කරයිපණ්ඩුකාභය රජුගෙන් ඇරඹි ලක්දිව වාරි කර්මාන්ත ඉතිහාසය එතැන් පටන් විවිධ රාජ්‍ය අනුග්‍රහයන් ය
ටතේ සංවර්ධනය විය.එය සැකෙවින් මෙසේ පෙළගැස්විය හැක.පණ්ඩුකාභය රජු  -බසවක්කුලම වැව (අභය වැව)දේවානම්පියතිස්ස රජු  -තිසා වැවමහානාග රජු  -තිස්ස වැව, වළස් වැවදුටුගැමුණු (දුට්ඨ ගාමිණී) රජු  -සොරබොර වැවසද්දාතිස්ස රජු  -පදවිය වැව ඇතුළු වැව් 18ක්ආමණ්දගාමිණී අභය රජු  -මහා ගාමෙන්දි වැවඉලනාග රඡු  -තිස්ස වැව, දූරතිස් වැවසදමුහුණුතිස්ස රඡු  -මනිකාලගාම වැවවසභ රජු -නොච්චිපොතාන වැව, හිරිවඩුන්න,කාලියවධන, මාන්නන්කැටිය,මහවිලච්චිය, කලා බළලු වැව ඇතුළු වැව් 11ක්මහසෙන් (මහා සේන) රජු  -මින්නේරිය වැව, කවුඩුළු, හුරෑළු, මහගල් කඩවල, මහකණදරා,  මාමිණියා වැව ඇතුළු වැව් 16ක් ඉදි කර ඇත.විශාලතම වාරි කර්මාන්තය වන්නෙ අක්කර 4670ක භූමියක් වැසී යන පරිදි සැතපුම් 1.25ක් දිග වැව් බැම්මකින් යුත් මින්නේරිය වැවයි.පළමුවන උපතිස්ස  රජු -‍තෝපා වැව, දුඹුතුළු වැව ඇතුළු වැව් 06ක්ධාතුසේන රජු  -කලා වැව, මානවත්තු හෙවත් යෝධ වැව ඇතුළු වැව් 18ක් ඉදි කර ඇත.විශිෂ්ඨතම නිර්මාණය වන්නේ අක්කර 6380ක භූමියක් වසා ගත් සැතපුම් 3.75ක් දිග වැව් බැම්මකින් යුත් කලා වැවයි.යෝධ වැවේ ඇති විශිෂ්ඨත්වය වනුයේ සැතපුම් 7ක් දිග අඩි 14ක් උස වැව් බැම්ම සම්බන්ධ ක
ිරීමට ස්වාභාවික කඳු පන්තීන් දෙකක් නොමැති වුවත්  වැව් බැම්ම අර්ධ කවාකාර බැමි දෙකක් ලෙස නිමවා වැවක් ඉදි කිරීමට ලාංකීය වාරිකාර්මික ශිල්පීන් සමත්ව ඇති  බැවිනි.  දෙවන මුගලන් රජු  -පත්පහණ වැව, පදවිය වැව ඇතුළු වැව් 03ක්පළමුවන අග්බෝ රජු  -මාදුරෑ වැව, කුරැන්දවාපිය වැව, මිහින්තලේ වැවදෙවන අග්බෝ රජු   - කන්තලේ වැව, ගිරිතලා වැව, බලාහස්ස වැව ඉදි කර ඇත.මේ අතරින් කන්තලේ වැව ලංකාවේ ගැඹුරැතම වාරි කර්මාන්තය ලෙස සැලකේ.එහි වැව් බැම්මේ ඇතැම් ස්ථානයක උස අඩි 52.5ක් පමණ වේ.පළමුවන විඡයබාහු රජු  -බුදුගුණවාපිය වැවපළමුවන පරාක්‍රමබාහු රජු  - පරාක්‍රම සමුද්‍රය, තෝපා, දුඹුතුළු, එරබදු, පරාක්‍රම  තටාක, මහින්ද තටාක, පරාක්‍රම සාගර, ඒකහවාපී වැව ඇතුළු මහ වැව් 163ක් හා කුඩා වැව් 2376ක් ඉදි කර ඇත.මොහුගේ විශිෂ්ඨතම නිර්මාණය වන්නෙ පරාක්‍රම සමුද්‍රයයි.අක්කර 5350ක භූමි ප්‍රදේශයක් යටවන පරිදි නිර්මිත එහි බැමමේ දිග සැතපුම් 8.5ක් පමණ බවත් උස අඩි 40ක් පමණ වන බවත් සදහන්ය.පුරාවිද්‍යා සාක්ෂි මත තහවුරැ කරගන්නා ලද වාරි නිර්මාණයන් මෙපමණ වූවත්, ඊට වඩා විශාල ප්‍රමාණයක් වැව් ලක්දිව ඉදිවන්නට ඇත.නමුත් ඒවා පිළිබදව සඳහන් නොවන්නට ඇත්තේ ඇතැම්
විට ඒවා රාජ්‍ය අනුග්‍රහය මත ඉදි නොවීම හෝ ඉදි කළ නිර්මාණයන්ගේ පුරාවිද්‍යාත්මක සාධක විනාශ වී යාම නිසාවෙනි.ලංකාවේ අතීත රාජධානි මාරැවීමේදී විශේෂයෙන් පොළොන්නරැ යුගයෙන් පසු රාජධානි ඉතා සීමිත වූ කාලයක් පැවතීම නිසා පසු යුගයන් තුළ එතරම් විශාල වාරි නිර්මාණයන් සිදු නොවුණි.ඇළ මාර්ග හා අමුණුස්වභාවිකව පිහිටි ඇළ මාර්ග හා ගංගා හරස් කරමින් වැව් තැනීම ආරම්භ කළද, ජනතාවගේ අවශ්‍යතාවය මත කෘතිමව ඉදිකළ ඇළ මාර්ගයන්ද අපගේ අතීත වාරි කර්මාන්තය තුළ දැකගත හැක.  මූලිකවම වැවකට ජලය ගෙන ඒමට හෝ එකී වැවක පවතින අතිරික්ත ජලය තවත් වැවකට ගෙන යාමේ අරමුණු ඇතිව ඇළ මාර්ග ඉදි විය.  එසේ ඉදි වූ ඇළ මාර්ගයන්ටද අතීත වාරි කාර්මික දැනුම එක සේ අදාල කර ගත් අතර, වත්මන් නිර්මාණයන් හා සසදද්දී ඒවා ඉතා උසස් මට්ටමක විය.  ඇතැම් නිර්මාණ ගංගාවන් තරමටම විශාල වූයෙන් ඒවා ගංගා වශයෙන් ම පොදු භාවිතය තුළ හැඳින්විණි.  ජය ගඟ වැනි ඇළ මාර්ග ඒවාට උදාහරණයන්ය.වැවි ඉදිකිරීම තරම්ම අතීතයක නොවුණද ඇළ මාර්ග ඉදි කිරීමද අපගේ අතීත රජවරුන් සතුව ජනප්‍රියව පැවති බවට සාක්ෂි පවතී.  මේ පිළිබඳව ප්‍රථම වරට පැහැදිලි සාක්ෂි මතු වන්නේ ක්‍රි. ව. 67 - 111 අතර කාලයේ රා
ජ්‍ය කළ වසභ රජුගේ කාලයෙනි.  ඔහු විසින් මහවැලි ‍ගඟේ ප්‍රධාන අතු ගංගාවක් වන අඹන් ගඟ හරස් කරමින් සැතපුම් 30 ක් දුරට විහිදෙන පරිදි ඇලිසාර හෙවත් ඇළහාර ඇළ ඉදිකළ බැ‍ව් දැක්වේ.  මේ නිර්මාණයට අමතරව ඔහුගේ රාජ්‍ය කාලයේ ඇළ මාර්ග 11 ක් ඉදි වූ බැව් දැක්වේ.  මේ අනුව අනුරාධපුර යුගයේ වාරි කර්මාන්ත ඉතිහාසයේ ප්‍රධාන සංධිස්ථානයක් වන වසභ රාජ්‍ය කාලය වන විට ඇල මාර්ග තැනීමෙහි වටිනාකම හා ඒ පිළිබඳව වූ කිසියම් අවබෝධයක් අපගේ අතීත වාරි ඉංජිනේරුවන් සතු වූ බැව් පැහැදිලිය.  මීට අමතරව මේ කාලයේදීම පොකුණු නිමවා ඊට පොළව යටින් ජලය ගෙන යාමේ උමං ජල මං ක්‍රමයක් පැවති බවටද සාක්ෂි වේ.  එය වංශ කතාවෙහි  "ජල මාතිකා ” යනුවෙන් දක්වා තිබේ.  මේ අනුව අපගේ ඇළ මාර්ග ඉදිකිරීමේ තාක්ෂණය එවකටද ඉතා දියුණු මට්ටමක පැවති බවට පසක් වේ.අමුණු ඉදි කිරීම බොහෝ විට වැව් තැනීම සඳහා යොදා ගත් අතර විශේෂයෙන් වැවකට ජලය ලබා ගැනීමේදී ගංගාවක් හරස් කිරීම සඳහා අමුණු ඉදි කළේය.  ඇතැම් අවස්ථා වල අමුණක් ඉදි කරමින් ස්වභාවික ගංගාවක දිශාව වෙනස් කරමින් වෙනත් ප්‍රදේශයකට ජලය ලබා ගත් අවස්ථාද ඇත.  අපගේ අවධානය මීලඟට යොමු වන්නේ අපගේ අතීත ඇළ මාර්ග හා අමුණු නිර්මාණයන් පිළිබඳව
විමසා බැලීමටයි.මහසෙන් රජු ( ක්‍රි. ව. 274 - 301 ) - අනුරාධපුර යුගයේ විශාලම ප්‍රමාණයේ වැවි ඉදි කිරීමේ ආරම්භකයා හැටියට සැලකෙන මහසෙන් රජගේ කාලයේදී ඉදිවූ කවුඩුළු වැව සඳහා පබ්බත ඇළ නම් වූ ඇළ මාර්ගයක් ඔස්සේ ජලය ලබාගත් බව දැක්වේ.   මීට අමතරව තලවතු ඇළ නම් වූ විශාල ඇළ මාර්ගයක් මොහුගේ රාජ්‍ය අනුග්‍රහය මත ඉදි වූ බවත්, වසභ ඉදිකළ ඇළහැර ඇළ මින්නේරිය දක්වා දීර්ඝ කිරීමක් සිදු විය.ධාතුසේන රජු ( ක්‍රි. ව. 455 - 473 ) - අනුරාධපුර යුගයේ වාරිකර්මාන්තයේ ස්වර්ණමය යුගය වශයෙන් සටහන්වන ධාතුසේන රාජ්‍ය කාලය තුළ ඉදි වූ ජය ගඟ හෙවත් යෝධ ඇළ අතීත වාරි ඉංජිනේරුවාගේ හැකියාව ලොවට ප්‍රදර්ශණය කළ මහඟු නිර්මාණයකි.  එනම් සැතපුම් 54 ක් දිග යෝධ ඇළේ පළමු සැතපුම් 16 තුළ ඇත්තේ සැතපුමකට අඟල් 6 ක් තරම් වූ ඉතා කුඩා බෑවුමකි.  මේ නිසා ඉතා විශාල ප්‍රදේශයක් ජලයෙන් පෝෂණය කිරීමේ හැකියාව යෝධ ඇළට හිමි වී ඇත.  විශේෂයෙන්ම මෙය ඉදිකිරීමට හේතු වූ අනුරාධපුර නගරයේ ජනගහනය වැඩි වීමේ ගැටළුවට එමගින් විසඳුම් සපයා ගන්නට අපගේ අතීත වාරි ඉංජිනේරුවන්ට හැකිවන්නට ඇත.ක්‍රි. ව. 5-6 ශතවර්ෂය වන විට ඇළවල් මඟින් වැ‍ව් එකිනෙකට සම්බන්ධ කිරීම නිසා මල්වතු ඔයේ ජලය ම
හවැලි ගංගාව දක්වා ගෙන යන පරිදි සංකීර්ණ ජල ප්‍රවාහයක් බවට සංවර්ධනය වී තිබූ බවට ඓතිහාසික සාක්ෂි පවතී.  විශේෂයෙන් මෙකල ඉදි වූ මිනිපේ අමුණ, හත්තොට අමුණ ආදී වූ නිර්මාණ මහවැලි ගඟ ආශ්‍රිතව ඉදි වී තිබේ.1 වන පරාක්‍රමබාහු රජතුමා ( ක්‍රි. ව. 1153-1186 ) - ශ්‍රී ලංකාවේ වාරි කාර්මික ඉතිහාසයෙහි ස්වර්ණමය යුගය හා අවසන් වැදගත් යුගය වශයෙන් දැක්වෙන පරාක්‍රමබාහු රාජ්‍ය කාලය තුළ ඇළවල් 3910 ක් හා අමුණු 165 ක් ඉදි වූ බවට සාක්ෂි පවතී.  එය ලංකාවේ පමණක් නොව ලෝකයේ අන් කිසිඳු පාලකයෙකුට නොදෙවෙනි තරම් වූ වාරි කාර්මික සංවර්ධනයක් බැවි ඕනෑම කෙනෙකුට වැටහෙනවා ඇත.  විශේෂයෙන් ඔහු ඉදිකළ පරාක්‍රම සමුද්‍රය වැනි සුවිශාල වාරි නිර්මාණයන් සඳහා ජලය ලබා ගැනීම සඳහා මහවැලි ගඟ හරස් කොට අංගමැඩිල්ල නම් ස්ථානයේ අමුණක් ඉදි කරමින් අංගමැඩිල්ල ඇළ ඔස්සේද, ගිරිතලේ වැවේ සිට ඇරඹෙන ඇළ මාර්ගයක් ඔස්සේද ජලය සපයා ගත් බැවි දැක්වේ.මෙසේ විවිධ රාජ්‍ය අනුග්‍රහයන් යටතේ ලංකාවේ ඇළ මාර්ග හා අමුණු සංවර්ධනය සිදු වූ අතර වාරිකර්මාන්තයේ ස්වර්ණමය අවධිය වූ පරාක්‍රමබාහු රජුගේ කාලය වන විට ඇළ මාර්ගයන් ඔස්සේ සියළු වැව් හා ගංගා මකුළු දැලක ආකාරයෙන් එකිනෙකට සම්බන්ධ වූ
ඉතා සංකීර්ණ ජල ප්‍රවාහන ක්‍රමයක් දක්වා වර්ධනය වී තිබූ බැවි පැහැදිලිය.පොකුණුශ්‍රී ලංකාවේ වාරිකර්මාන්ත නිර්මාණයන් අතර කලාත්මක ගුණයෙන් ඉතා ඉහළ නිර්මාණයක් වශයෙන් පොකුණු පෙන්වා දිය හැක.   විශේෂයෙන් රාජ මාළිගා, පූජ්‍ය ස්ථාන ආදියෙහි පොකුණු නිර්මාණය වී ඇති අතර, රාජ අමාත්‍යාදීන්ගේ මෙන්ම බිසෝවරුන්ගේ පරිභෝජනයටද, සංඝයා වහන්සේලාගේ පරිභෝජනය සඳහා ද මෙම පොකුණු නිර්මාණය කර ඇත.  මේ නිසා පොකුණු නිර්මාණයේදී කලාත්මක ලක්ෂණ ඊට ආරෝපණය කර ගන්නට ඇත.  අනුරාධපුර යුගයේ මෙන්ම, පොළොන්නරු යුගයේ දැක ගත හැකි  රාජ මාළිගා, පිරිවෙන් ආදී වූ සෑම ස්ථානයකම පාහේ පොකුණු නිර්මාණ දැකගත හැක.  උදාහරණයක් ලෙස අභයගිරිය, ජේතවනාරාමය ආදියේද, පොළොන්නරුව ආලාහන පිරිවෙන් භූමියේද විශාල පොකුණු ප්‍රමාණයක් දැකගත හැක. කුට්ටම් පොකුණ, ඇත් පොකුණ, පොළොන්නරුවේ නෙළුම් පොකුණ ආදී වූ නිර්මාණ පොකුණු අතර උසස් ගණයේ නිර්මාණ කිහිපයකි.කුට්ටම් පොකුණසීගිරිය ජලෝද්‍යානයක්‍රි. ව. පස්වන සියවසේදී අනුරාධපුර යුගයේ රාජ්‍ය පාලනය කළ කාශ්‍යප රජු විසින් තම අග නගරය වශයෙන් සීගිරිය නම් වූ හුදකලා පර්වතය තෝරාගෙන එය සියළු නගරාංගයන්ගෙන් යුත් පුරවරයක්
බවට සංවර්ධනය කළේය.  හෙක්ටයාර 1.5 ක පමණ භූමි භාගයක් පුරා දිය අගල්, පවුරු, පොකුණු, මාළිග, මං පෙත් ආදී වූ සියළු අංගයන්ගෙන් සමන්විත ඉතා  දියුණු නාගරික ලක්ෂණයන්ගෙන් යුත් පුරවරයක් වශයෙන් සීගිරිය ගොඩනගා ඇති බැවි දැනට ඉතිරිව ඇති නටඹුන් තුළින් විද්‍යාමාන වෙයි.මෙහිදී අප විසි න් විමසා බැලෙන වාරි තාක්ෂණයට අදාලව සීගිරි රාජධානියේ ඇති වැදගත්කම නම් ඉතා සංකීර්ණ වූ ජලවහන පද්ධතියක් ඒ ආශ්‍රිතව ක්‍රියාත්මක වීමයි.  විශේෂයෙන් අදටද රහසක්ව පවතින සීගිරි පර්වතය මුදුනට ජලය ගෙන යාමේ සිට,  දිය අගල්, පොකුණු, දිය මල් ආදී වූ නිර්මාණ රාශියක් සීගිරිය ආශ්‍රිතව දැක ගත හැක.  විශේෂයෙන් සීගිරිය ආරක්ෂිත බලකොටුවක් වශයෙන් සංවර්ධනය කළ නිසාවෙන් විශාල වශයෙන් සීගිරිය අවට දිය අගල් වලින් ආවරණය කර තිබේ.  ඒ හැරුණු විට උද්‍යාන නිර්මාණයේදී වෙනමම ජලෝද්‍යානයක් සීගිරිය තුළ දැකගත හැක.  මේ ප්‍රදේශය තුළ ස්වභාවිකව පිහිටි ගල් හාරා නිර්මාණය කළ පොකුණු මෙන්ම කෘතිමව නිර්මාණය කළ පොකුණුද දැකගත හැක.  එය අදටද පවා යෝග්‍ය වූ උසස් නගර සැලසුම් ශිල්පයන් මත ඉදි වී ඇති බැව් නූතන ඉංජිනේරුවන්ගේ මතයයි.මීට අමතරව සීගිරිය තුළ අදටද වර්ෂා කාලයේදී ක්‍රියාත්මක වන දි
ය මල් දැක ගත හැක.  විශේෂයෙන් පර්වතය මුදුනේ සිට පහලට ගලා එන ජලය පීඩනයට ලක් කරමින් එම ශක්තිය තුළින් ක්‍රියාත්මක වන ආකාරයෙන් මෙම දිය මල් නිර්මාණය කර ඇත.  මේ ආදී වූ සෑම නිර්මාණයක් තුළින්ම කියා පාන්නේ අතීත වාරි නිර්මාණ ශිල්පියා සතුව තිබූ හැකියාව කොතරමිද යන්න පිළිබඳවයි.සමාලෝචනයලොව බොහෝමයක් ශිෂ්ටාචාර ජලය මූලික කර ගනිමින් ආරම්භ වුවත් ඒ බොහෝමයකම පාහේ ඇත්තේ ඉතා සරල හා ප්‍රාථමික මට්ටමේ ජල පරිවහන ක්‍රමවේදයකි.  නමුත් ලාංකීය ශිෂ්ටාචාරය තුළ එය ක්‍රම ක්‍රමයෙන් වර්ධනය වී ඉතා දියුණු මට්ටමකට ළඟා වූ තත්වයක් දැක ගත හැක.  විශේෂයෙන් එය ලොව කොතැනක හෝ දැකගත නොහැකි වන අන්දමේ සිංහලයනට අනන්‍ය වූ එමෙන්ම ඒ නිසාවෙන්ම ලෝකයාගේ අවධානයට පාත්‍ර වූවකි.  අතීත වාරි තාක්ෂණය ඇතැම් විට නූතන අපටද විශ්මය දනවන්නක් වන බැවි ඇතැම් නිර්මාණ අපට පසක් කරයි.මූලාශ්‍රBandarage,Asoka;Colonialism in Sri Lanka. 1963.ඊරියගම,  තිස්ස;  ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථික ඉතිහාසය.  ජාතික අධ්‍යාපන පදනම. 1977.සිරිවර්ධන, ප්‍රසාද් මිලින්ද ;  ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථික විකාශය සංක්ෂිප්ත විමසුම.  දීපානි ප්‍රකාශණ, නුගේගොඩ. 2002.ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතිහාසය
- 1 කොටස, අනුරාධපුර යුගය. අධ්‍යාපන ප්‍රකාශණ දෙපාර්තමේන්තුව.  1994.ශ්‍රී ලංකාවේ  ඉතිහාසය - 11 කොටස, පොළොන්නරු යුගය - කෝට්ටේ යුගය.  අධ්‍යාපන ප්‍රකාශණ දෙපාර්තමේන්තුව. 2003.සිල්වා, රෝලන්ඩි. ගුරුගේ, ආනන්ද ඩබ්. ජී.  ශ්‍රී ලංකාවේ සංස්කෘතික ත්‍රිකෝණයේ ස්මාරක සුරැකීමේ වැඩපිළිවෙල. යුනෙස්කෝ ශ්‍රී ලංකා. 1990.බස්නායක, එච්. ටී; පුරාණ ශ්‍රී ලංකාවේ  ජල ශිෂ්ටාචාරය. ඇම්. ඩී.  ගුණසේන සහ සමාගම, කොළඹ 11. 1997.සෙනෙවිරත්න, අනුරාධ ; පුරාණ සිංහල වාරි සංස්කෘතිය, පියසිරි ප්‍රින්ට්න් සිස්ටම්, නුගේගොඩ. 2001.මේවාද බලන්නවාරි කර්මාන්තලංකාවේ වාරි කර්මාන්තයබාහිර සබැඳිAncient Lanka s reservoirs and irrigation canals - Sri LankaAncient Sinhalese IrrigationTraditional irrigation in the dry zone of Sri Lankaසුළං විදුලි බල උද්‍යානයNirmalapura Wind FarmLocation of සුළං විදුලි බල උද්‍යානයNirmalapura Wind Farmරටශ්‍රී ලංකාවපිහිටුමනිර්මලපුර, පුත්තලමඛණ්ඩාංක﻿ / ﻿7.96472°N 79.73528°E﻿ / 7.96472; 79.73528ඛණ්ඩාංක: ﻿ / ﻿7.96472°N 79.73528°E﻿ / 7.96472; 79.73
528තත්ත්වයසක්‍රීයවරපත අහෝසිය2028 දෙසැම්බර්අයිතිකරු(වන්)නිර්මලපුර සුළං බල පුද්ගලික සමාගමPower generation informationInstalled capacity10 MWAs of 2013 ඔක්තෝම්බර්නිර්මලපුර සුළං බලාගාරය ශ්‍රී ලංකාවේ පුත්තලම නිර්මලපුර හී පිහිටුවා තිබෙන, මෙගාවොට් 10 ක ජනන ධාරිතාවක් සහිත, සුළං විදුලි බල උද්‍යානය. වර්තමානයේදී බලාගාරය සතුව ටර්බයින (වා රෝද) හතක් පවතී. බලාගාරයේ හිමිකාරීත්වය නිර්මලපුර සුළං බල පුද්ගලික සමාගම (Nirmalapura Wind Power (Private) Limited) සතුවෙයි.[1][2]සුළං ටර්බයින ප්‍රවාහන කටයුතු "අජිලිටි ලොජිස්ටික්ස්" විසින් සිදු කල අතර, ටර්බයින් පාදමේ ඉදිකිරීම් කටයුතු "ඉන්ටර්නැෂනල් කන්ස්ට්‍රක්ෂන් කන්සෝර්ටියම්" විසින් ක්‍රියාත්මක කරන ලදී. මෙම පාදමේ ඉදිකිරීම් වෙනුවෙන් ශ්‍රී ලංකා රුපියල් මිලියන 150 ක් පමණ වැය වූ බව සඳහන් වෙයි.[3][4] ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලය විසින්, කිලෝවොට් පැයක් සඳහා රුපියල් 19.43ක සමවර්ත අනුපාතික මුදලක්, වසර 20 ක කාලයක් වෙනුවෙන් මෙම බලාගාර සමාගමට ගෙවනු ලැබේ. මේ නිර්මලපුර සුළං බල සමාගම අක්බාර් සහෝදරයේ, Debug සමූහය, හේලීස්, සහ හිර්දරමණී සමූහය යන අයගේ බද්ධ ව්‍යාපාරයකි.[5]ටර්බයින් පිහිට
ුම්ටර්බයිනයපිහිටුමටර්බයිනය ﻿ / ﻿7.96472°N 79.73528°E﻿ / 7.96472; 79.73528﻿ (NWF Turbine 1)ටර්බයිනය ﻿ / ﻿7.96167°N 79.73667°E﻿ / 7.96167; 79.73667﻿ (NWF Turbine 2)ටර්බයිනය ﻿ / ﻿7.95778°N 79.73833°E﻿ / 7.95778; 79.73833﻿ (NWF Turbine 3)ටර්බයිනය ﻿ / ﻿7.95417°N 79.73972°E﻿ / 7.95417; 79.73972﻿ (NWF Turbine 4)ටර්බයිනය ﻿ / ﻿7.94722°N 79.74222°E﻿ / 7.94722; 79.74222﻿ (NWF Turbine 5)ටර්බයිනය ﻿ / ﻿7.94389°N 79.74278°E﻿ / 7.94389; 79.74278﻿ (NWF Turbine 6)ටර්බයිනය ﻿ / ﻿7.93972°N 79.74417°E﻿ / 7.93972; 79.74417﻿ (NWF Turbine 7)මේවාද බලන්නශ්‍රී ලංකාවේ බලාගාර ලැයිස්තුවආශ්‍රිත↑ "ශ්‍රී ලංකා හේලීස් වින්ඩ් පවර් ප්ලාන්ට් ටු ස්ටාර්ට් ඉන් සෙප්ට්". LankaBusinessOnline.com. 23 May 2011. 6 October 2013 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 5 ඔක්තෝම්බර් 2013. {{cite news}}: External l
ink in |newspaper= (help)↑ "අක්බාර්.එල්කේ: වින්ඩ් පවර් ප්‍රොජෙක්ට්ස්". Akbar.lk. සම්ප්‍රවේශය 5 ඔක්තෝම්බර් 2013.↑ "අජිලිටි ටු ප්‍රවයිඩ් ලොජිස්ටික්ස් ෆෝර් වින්ඩ් පවර් ප්‍රොජෙක්ට්ස්". ද අයිලන්ඩ්. 14 ජුනි 2011. සම්ප්‍රවේශය 5 ඔක්තෝම්බර් 2013.↑ "කන්ස්ට්‍රක්ෂන් ඔෆ් 7 ෆවුන්ඩේෂන් ෆෝ වින්ඩ් ටර්බයින්ස්". ඉන්ටර්නැෂනල් කන්ස්ට්‍රක්ෂන් කන්සෝර්ටියම්. සම්ප්‍රවේශය 5 ඔක්තෝම්බර් 2013.↑ "ප්‍රොජෙක්ට් ඉන්ෆොර්මේෂන් - හේලීස් නිර්මලපුර වින්ඩ් ෆාර්ම්". ලෝක බැංකුව. සම්ප්‍රවේශය 5 ඔක්තෝම්බර් 2013.vteශ්‍රී ලංකාවේ විදුලි බලයතිරසාරබලාගාරජල විදුලි බලයලක්ෂපාන සංකීර්ණයබ්‍රොඩ්ලෑන්ඩ්ස්කැන්යොන්කාසල්රිලක්ෂපානමස්කෙලියනොර්ටන්බ්‍රිජ්මහවැලි සංකීර්ණයබෝවතැන්නකොත්මලේමොරගහකන්දපොල්ගොල්ලරන්දෙණිගලරන්ටැඹේඉහළ කොත්මලේවික්ටෝරියාසමනල සංකීර්ණයගල්ඔයකුකුලේ ගඟසමනලවැවඋඩ වළවේසූර්ය බලයහම්බන්තොටසුළං බලයඅඹේවෙලහම්බන්තොටමාම්පුරිනිර්මලපුරඋප්පුඩලුවතිරසාර නොවනබලාගාරගල් අඟුරු දහනයලක්විජයසාම්පුර්ඉන්ධන හෝ ගෑස් භාවිතකොළඹ වරායකැළණිතිස්සලක් දනවි සපුගස්කන්දසපුගස්කන්ද ඩීසල්යුගදනවිබල ශක්ති ආයතනලංකා විදුලිබල මණ්ඩ
ලයවිදුලිබල සහ බලශක්ති අමාත්‍යාංශයශ්‍රී ලංකාවේ ජල වේලිශ්‍රී ලංකාවේ බලාගාර ලැයිස්තුවලිනක්ස්විකාශකයාබොහෝලියන ලද්දේනොයෙක්OS පවුලයුනික්ස්-වැනිWorking stateවත්මන්මූලාශ්‍ර ආකෘතියනිදහස් හා විවෘත මූලාශ්‍ර මෘදුකාංගඅලෙවිකරණ ඉලක්කයවැඩතල, සර්වර්, එබ්බු උපාංගලබා ගත හැක්කේබහුභාෂමයPlatformsDEC Alpha, ARM, AVR32, Blackfin, ETRAX CRIS, FR-V, H8/300, Itanium, M32R, m68k, Microblaze, MIPS, MN103, PA-RISC, PowerPC, s390, S+core, SuperH, SPARC, TILE64, Unicore32, x86, XtensaKernel typeඒකශෛලමයUserlandනොයෙක්Default user interfaceබොහෝLicenseVarious including GNU General Public License, BSD License, Apache License, MIT License, and others--on condition that such licenses are compatible with the GNU General Public License (GPLv2)Official websitekernel.org/ලිනක්ස් (Linux) (ගනූ ලිනක්ස් ලෙසද හැඳින්වේ) යනු යුනික්ස් හා සමාන පරිගණක මෙහෙයුම් පද්ධතියකි. ලින්ක්ස් විවෘත කේත (open source) මෘදුකාංගයක සංවර්ධනයට ප්‍රකට නිදසුනක් වන අතර, වානිජමය මෙහෙයුම් පද්ධති වන මයික්‍රොසොෆ්ට් වින්ඩෝස් හා මැක් ඕඑස් එක්ස් මෙන් නොව මෙ
හෙයුම් පද්ධතියේ  සියලු කේතයන් ලෝකයේ ඕනෑම කෙනෙකු හට නොමිලයේ භාවිතයට ලබා ගැනීමට, බෙදා හැරීමට, හා වෙනස් කිරීමට ඉඩ සලසයි.   ආරම්හක යුගයේදී ලිනක්ස් සංවර්ධනය හා පාවිච්චි කිරීම සිදුවූයේ ලිනක්ස් ලෝලීන් සීමිත පිරිසක් අතර පමණි. එනමුත් පසු කාලීන ව IBM, Sun Microsystems, Hewlett-Packard,  Novell වැනි සමාගම් ලිනක්ස් සර්වර් මෙහෙයුම් පද්ධතියක් ලෙස දියුණු කෙරිණී. වර්තමාන වන විට ලිනක්ස් වැඩතල මෙහෙයුම් පද්ධතියක් (desktop OS) ලෙස ප්‍රචලිතව ඇත. මෙය ජංගම දුරකතන වල සිට සුපිරි පරිගනක දක්වා විහිදී ඇත. මෙහි ඇති විශ්වාසීදායකත්වය, ආරක්ෂාව, අඩු වියදම (ඇත්තටම වියදමක් ඇත්තේම නැත) හා නිදහස මෙහි සාර්ථකත්වයට හේතුවී ඇත.ඉතිහාසයවසර 1964 පමණ කාලයේදී ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදයේ මැචුසෙට් තාක්ෂණ ආයතනය MIT, General Electric ආයතනය සහ [Bell Labs] ආයතනයද එක්ව Multics නමින් පරිගණක මෙහෙයුම් පද්ධතියක් නිර්මාණය කිරීමේ ව්‍යාපෘතියක් ආරම්භකෙරිණි. එහෙත් වසර 1969 වනතෙක්ම ව්‍යාපෘතිය සම්පූර්ණ කරගත නොහැකිවූ හෙයින්  [Bell Labs] ආයතනය එම ව්‍යාපෘතියට දැක්වූ දායකත්වය අවසන් කළේය. එහෙත් [Bell Labs] ආයතනයේ ඩෙනිස් රිචී සහ කෙන් තොම්සන් යන පර
ිගණක විද්‍යාඥයින් දෙදෙනාට මෙවැනි මෙහෙයුම් පද්ධතියක් නිර්මාණය කිරීමේ අවශ්‍යතාවක් ඇතිවී තිබුණි. එහෙයින් ඔවුන් සතු PDP-7 නමැති කුඩා පරිගණකය මත ක්‍රියාත්මක විය හැකි මෙහෙයුම් පද්ධතියක් නිර්මාණය කර එය යුනික්ස් Unics ලෙස හඳුන්වන ලදී. පසුකාලීනව එහි නාමය [Unix] ලෙස වෙනස් වූ අතර ඩෙනිස් රිචී  පරිගණක විද්‍යාඥයා විසින් B පරිගණක ක්‍රමලේඛ භාෂාව මඟින් වැඩිදියුණු කරන ලද [C] පරිගණක ක්‍රමලේඛ භාෂාව ආධාරයෙන් එය වසර 1973 පමණ නැවත ක්‍රමලේඛගතකරන ලදී. වසර 1983 වන විට [Unix] මෙහෙයුම් පද්ධතිය මත පදනම් වූ වානිජමය පරිගණක මෙහෙයුම් පද්ධති ඉතා ප්‍රචලිතව පැවතිණ. එහෙත් ඒවායේ ක්‍රමලේඛණය නිදහස් නොකිරීමට ඒවායේ නිර්මාණකරුවන් වගබලාගත්හ. එවකට ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදයේ මැචුසෙට් තාක්ෂණ ආයතන‍යේ MIT කාර්යේ නියුතුව සිටි රිචඩ් ස්ටෝල්මන් Richard Stallman නමැති පරිගණක විද්‍යාඥයා මෙම ක්‍රමලේඛණ නිදහස් නොකිරීම පිළිබඳ මහත් කණස්සල්ලට පත්ව සිටියේය. එබැවින් වසර 1983 දී මැචුසෙට් තාක්ෂණ ආයතන‍ය හැරදමා යන ඔහු නිදහස් මෘදුකාංග පදනම ආරම්භ කරමින් [Unix] වැනි නිදහස් මෙහෙයුම් පද්ධතියක් නිර්මාණය කිරීමේ අරමුණින් GNU Project ව්‍යාපෘතිය ආරම්භ කලේය. ඉන් පස
ු ලොවපුරා සිටින පරිගණක ක්‍රමලේඛණ ශිල්පීන්ගේද දායකත්වයෙන් වසර 1990 පමණ වනවිට මෙම ව්‍යාපෘතිය සම්පූර්ණයන්ම පාහේ අවසන් වී තිබුණි. එහෙත් මෙම මෙහෙයුම් පද්ධතියට අත්‍යවශ්‍ය අංගයක් වන කර්නලය රිචඩ් ස්ටෝල්මන්ට අවශ්‍ය පරිදි නිමවී නොතිබුණි. ඒ සඳහා ඔහුට ලීනස් ට්‍රොවල්ඩ්ස් ගේ ආගමනය තෙක් නැවතීමට සිදුවිය.වසර 1991 දී පින්ලන්තයේ හෙල්සින්කි විශ්වවිද්‍යාලයට ඇතුලත් වන ලීනස් ට්‍රොවල්ඩ්ස් නම් 21 හැවිරිදි විශ්වවිද්‍යාල සිසුවා පරිගණක මෙහෙයුම් පද්ධති පිළිබඳ උනන්දුවක් දැක්වූවෙකි.  ඔහු විශ්වවිද්‍යාලය්දී අධ්‍යාපනික කටයුතු සඳහා භාවිත කලේ ඔහුගේ ගුරුවරයා වු ඇමෙරිකානු ජාතික මහාචාර්ය ඇන්ඩෘ ටැනන්බෝම් විසින්  ක්‍රමලේඛ ගතකරන ලද [Unix] වැනි  MINIX නමැති මෙහෙයුම් පද්ධතියයි. ඔහු මෙම මෙහෙයුම් පද්ධතියේ ඇති ක්‍රමලේඛ භාවිතා කරමින් සහ වැඩිදියුණු කරමින් ලිනක්ස් කර්නලය නිර්මාණය කරන ලදි. පසුව ඔහු විසින් අන්තර්ජාලයට මුදාහරින ලද එම ක්‍රමලේඛණය ලොවපුරා සිටින පරිගණක ක්‍රමලේඛණ ශිල්පීන්ගේද දායකත්වයෙන් වැඩිදියුණු කිරීමෙන් අනතුරුව රිචඩ් ස්ටෝල්මන්ගේ  GNU Project ව්‍යාපෘතිය මඟින් නිපැයුණු වැඩසටහන් සමඟ ඒකාබද්ධ කරමින් Linux මෙහෙයුම් පද්ධතිය ක්‍ර
ියාත්මක විය.තාක්ෂණික සහායලිනක්ස් මෙහෙයුම් පද්ධතීන් සඳහා තාක්ෂණික සහාය ලබාදීම සඳහා ගෙවීමක් කර ආයතනයක් මගින් හෝ මිලියන සංඛ්‍යාතයක් වන ලිනක්ස් පරිශීලකයන් ගෙන් online forums, newsgroups සහ mailing lists මගින් නොමිලේ සහය ලබා ගත හැක.ව්‍යාපාරික රාමුවේ දී තාක්ෂණික සේවාවන් සඳහා යම් මුදලක් අය කරනු ලැබේ. මේ නිසා විශේෂයෙන් ව්‍යාපාරික භාවිතය සඳහා වෙනමම පැකේජ ලබාදීමට සමහර ලිනක්ස් ආශ්‍රිත සේවා ලබාදෙන ආයතන ක්‍රියා කරයි. මේ සමඟ ම එම විශේෂ ලිනක්ස් පැකේජයට අනන්‍ය වූ පරිපාලන මෘදුකාංග ලබාදීමෙන් ලිනක්ස් භාවිතය පහසුකර දී ඇත.GNU/Linux හි වර්ථමාන යෙදවීම්GNU/Linux නොහොත් ලිනක්ස් මෙහෙයුම් පද්‍ධතිය වර්තමාන ලෝකයේ නැතුවම බැරි මෙහෙයුම් පද්‍ධතියක් බවට පත්වී ඇත. මෙයට බොහෝ සෙයින් හේතුකාරණය වී ඇත්තේ ඇන්ඩ්‍රොයිඩ් (Android) නම් ලිනක්ස් මෙහෙයුම් පද්ධතිය ජංගම දුරකථන හා ඒ ආශ්‍රිත චංචල මෙවලම් භාවිතයේ සිදුවූ අති ප්‍රබල වර්ධනයයි. නමුත් මේ පිළිබඳව ලිනක්ස් කර්නලයේ නිර්මාතෘ වන “ලීනස් ත්‍රෝවල්ඩ්“ කනගාටු වන බව දැනගන්නට ලැබේ. ඒ මක්නිසාදයත් ඔහු ගේ සිහිනය වූයේ “ලිනක්ස්“ මෙහෙයුම් පද්ධතිය එදිනෙදා කාර්යයන් සඳහා
වන ලැප්ටොප් හා ඩෙස්ක්ටොප් පරිගණක වල භාවිතා වෙනු දැකීමයි.Linux is ubiquitously found on various types of hardware.චිත්‍රක ඩෙස්ක්ටොප් අතුරුමුහුණත්GNOMEKDE Plasma 5CinnamonMatePantheonBudgieXfceUnity (discontinued)LXDELXQti3-gapsEnlightenmentFluxboxSugarTrinityපන්නල ප්‍රාදේශිය සභාවට අයත් වේ.Anxiety disorderThe Scream (Norwegian: Skrik) a painting by Norwegian artist Edvard Munch[1]විශේෂතාවPsychiatry, clinical psychologyරෝග ලක්‍ෂණWorrying, fast heart rate, shakiness[2]සංකුලතාDepression, trouble sleeping, poor quality of life, suicide[3]Usual onset15–35 years old[4]කාලපරාසය> 6 months[2][4]හේතුGenetic and environmental factors[5]අවදානම් සාධකChild abuse, family history, poverty[4]රෝග විනිශ්චය ක්‍රමpsychological assessmentDifferential diagnosisHyperthyroidism; heart disease; caffeine, alcohol, cannabis use; withdrawal from certain drugs[4][6]ප්‍රතිකාරLifestyle changes, counselling, medications[4]ඖෂධAntidepressants, anxio
lytics, beta blockers[5]සංඛ්‍යාතය12% per year[4][7]කාංසා අක්‍රමතාවය (ඉංග්‍රීසි:  Anxiety disorder) ආශ්‍රිත රෝග යනු විවිධාකාර අසාමාන්‍ය සහ ව්‍යාකූල සිතෙහි නොසන්සුන් බව , බිය, භීතිකාව හඳුන්වන පොදු යෙදුමකි. එය ස්නායු පද්ධතියේ තර්කාන්විත නොවන , සාක්ෂි මත පදනම් නොවන රෝගයක් ලෙස හැඳින්විය හැක.කාංසාව සහ බිය පුදුමාකාර හැඟීම් වෙයි. මේවාට විශේෂිත විද්‍යාත්මක අර්ථ දැක්වීම් පැවතිය ද පොදු භාවිතය නිසා මෙහි අර්ථයන් එකිනෙක හුවමාරු වන සුළුය. උදාහරණ ලෙස DSM-IV මුද්‍රණයට අනුව හේතු විරහිත බිය යනු සිතෙහි ඇති වන එක් නොසන්සුන් බවකි. බිය යනු හඳුනාගත් බාහිර තර්ජනයන්ට චෛතසික ලෙස හා කායිකව දක්වන ප්‍රතිචාර ලෙස පෙන්වා දිය හැක. සිතෙහි ඇති වන භීතිකාව යනු බාහිර ප්‍රභවය හඳුනා ගැනීමට අපහසු වූ එමගින් සිතෙහි ඇතිවන ව්‍යාකූලතාවයයි. බොහෝ විට එය කායික විද්‍යාත්මක රෝග ලක්ෂණ සමඟ බැඳී පවතින අතර එමඟින් පුද්ගලයා  විඩාවට පත්වීමට ද ඉඩ ඇත. හඳුනාගත් බාහිර තර්ජනකාරී ප්‍රභවයන් ද මෙයට සමාන මානසික ව්‍යාකූලතා සහ කායික වෙනස්කම් ඇති කරන නිසා රෝගීන් බිය සහ භීතිකාව  සමාන ලෙස හැඳිනීමට පෙළඹේ. සිතෙහි නොසන්සුන්භාවයෙහි රෝග එකිනෙකට වෙන්කර හඳුනා ගැ