LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
්තිකර සාගරයයි. එය දකුණු ඇමරිකාව තුළ චිලී ද ඇතුළත්ව බ්‍රසීලයට මායිම් නොපිහිටන එකම රටයි. මෙහි පැසිෆික් ප්‍රදේශයේ ගැලපගෝස්  දූපත් (කි.මී. 1000, සැතපුම් 620) ප්‍රධාන බිමෙහි බටහිරට වන්නට ඇත. ඉක්වදෝර් නම සෑදී ඇත්තේ එය නිරක්ෂය මැදට වන්නට පිහිටි බිම් ප්‍රමාණය වර්ග කි.මී. 256,370 (වර්ග සැතැප්ම 98,990) රටකි. අගනුවර වන්නේ ක්විටෝය. එය 1970 වර්ෂයේ යුනෙස්කෝව විසින් ලතින් ඇමරිකාව තුළ සුරක්ෂිතව හා නොවෙනස්ව පවතින පෞරාණික ප්‍රදේශයක් ලෙස හා ලෝක උරුමයක් ලෙසට නම් කරනු ලැබ ඇත. රටෙහි විශාලම නගරය වන්නේ ගවයාකුල්ය. ‍‍ ඓතිහාසික කේන්ද්‍රයක් වන ‍න්වෙන්කා, රටෙහි පවතින තුන්වැනි තැනට විශාලම නගරයයි. 1999 ලෝක උරුමයක් ලෙස ඇමරිකාව තුළ පවතින ස්පාඤ්ඤ ජනපදයක් ලෙස  මෙම නගරය නම් කර ඇත. ඉක්වදෝරය එහි ප්‍රමාණයට හා සසඳා බලන කල විවිධ සතුන් හා ආවේණික ශාක වර්ග (ගැලපගෝස් දූපත් වල සිටිනා)සහිත වාස භූමියකි. මෙහි ඉහළ ජෛව විවිධත්වයක් පවතී. සෝබාදහමේ නීති හා ජෛව විවිධත්වයට අදාල  නීති පද්ධතියන්, නීතියෙන් පිළිගත් (2008 වැනි ව්‍යවස්ථාව) ලෝකයේ එකම රට ඉක්වදෝරයයි.මූලාශ්‍ර↑ Ecuador entry at MW.com↑ Department of Economic and Social
AffairsPopulation Division (2009). [_text_tables.pdf "World Population Prospects, Table A.1"] (PDF). 2008 revision. United Nations. සම්ප්‍රවේශය 2009-03-12. {{cite journal}}: Check |url= value (help); Cite journal requires |journal= (help); line feed character in |author= at position 42 (help)↑ Preliminary result of Ecuadorian census held on 28 November 2010.↑ 4.0 4.1 4.2 4.3 "Ecuador". International Monetary Fund. සම්ප්‍රවේශය 2011-04-21.↑ උපුටාදැක්වීම් දෝෂය: අනීතික <ref> ටැගය;HDI නමැති ආශ්‍රේයන් සඳහා කිසිදු පෙළක් සපයා නොතිබුණිඉන්කන්  කුයිපුවක නියෝජනයඉන්කා විකාශනයඉන්කාවරු ක්‍රි.ව. 12 වන සියවසේ දී කස්(z)කො (Cuzco) ප්‍රදේශය පුරා, කිල්කේ( Killke) සංස්කෘතික ගෝත්‍රයක් ලෙස ආරම්භ විණි. මැන්කො කැප්ක්හි නායකයා යටතේ ඔවුන්  කස්(z)කෝහි (Quechua Qosqo) කුඩා නගරයක් ආරම්භ කර එය සිතියමේ රතු පැහැයෙන් දක්වන ලදි.ක්‍රි.ව. 1438 දී  පැචාකුටි (Pachacuti)  නමින් හැදින්වූ සපා ඉන්කා (Sapa Inca) නායකයා යටතේ (ඔහුගේ නමේ අර්ථය - භූමි ආරක්ෂකයා), ඔවුන් දකුණු පේරු ප්‍රදේශයට සංක්‍රමණය  විය.
ඉන්පසු ඔහු විසින් නැවතත් කස්(z)කො ප්‍රධාන නගරයක් සහ අධිරාජ්‍යයේ අගනුවර ලෙසට ගොඩනඟන ලදි.Cuzco බල කොටුවේ අධිරාජ්‍යයා ලෙස පැචාකුටි කටයුතු කළබව පුරාවිද්‍යාඥයින් විසින් සොයා ගන්නා ලදී. තහුන්ටින්සුයා (Thahuantinsuya) ප්‍රදේශය, ප්‍රාදේශිය නායකයන් හතර දෙනෙකුගේ නායකත්වයෙන් මධ්‍යම රජය යටතේ පාලනය වුණි. ප්‍රාදේශිය නායකයන් හතර දෙනා  චින්චාසුයු (Chinchasuyu) (NW), ඇන්ටිසුයු (Antisuyu) (NE), කොන්ටිසුයු (Contisuya) (SW) සහ කොල්ලසුයු(Collasuyu) (SE)  නම් විය. පැචාකුටි (Pachacuti) නගර වැසියන්  පික්ච් හා කෑම්ප්ඩේවිඩ් නම් ගෘහ නිවාස හා කූඩාරම් ඉදිකළහපැවාකු‍ටි විසින් තම පාලන ප්‍රදේශය හා ඒ අවට භූමි භාගයන්හි දේශපාලන, යුධමය වටිනාකමින් යුතු තොරතුරු දැනගැනීමට, ඔත්තුකරුවන් යොදවනු ලැබීය. තවද ඔහු විසින් අවට රාජධානීන්හි ප්‍රධානීන් වෙත පණිවිඩ යවමින්, නව රාජධානියට සහයෝගය දැක්වීමෙන්  ඔවුන්ට පිරිනැමෙන තනතුරු හා වරප්‍රසාද පිළිබදව සැළකර සිටියේය.තවද ඔහු එම රාජධානින් වෙත තම දියණියන්  සරණ පාවා දීම වැනි උපක්‍රම මඟින් අන්තර් රාජ්‍යය සම්බන්ධතා වර්ධනය කර ගත්තේය.ඉන් පසු ඉන්කා සම්ප්‍රදායට අනුව ක්‍රි.ව. 1463 දී ඔහුගේ පුතා න
ායකත්වයට පත් විණි.සමාජ ව්‍යුහයඉන්කාවරු විශේෂ ග්‍රෝත්‍ර තුනකට බෙදී තිබුණි. ඒවා නම් උසස් පන්තිය (ප්‍රභූවරු), පහත් පන්තිය හා වහල්ලු (යනාස්) ය. යුධ සිරකරුවන් හා වහලුන්ගේ ළමුන්ද ඇතුළත් වූයේ වහලුන් ගණයටමය. පහත් පන්තියට බොහෝ විට අයත්වූයේ ගොවියන්ය. කිසියම් විශේෂ ක්‍රියාවක් සිදුකළ හමුදා සෙබළෙකුට හෝ කළාකාරයෙකුට වසරකට හෝ ඊට වඩා විශිෂ්ඨ ක්‍රියාවක් තවකෙක් කරන තෙක් හෝ ප්‍රභූ භාවය හිමි විය. ප්‍රභූ භාවය ලැබිය හැකි තවත් ක්‍රමයක් විය. එය නම් අධිරාජ්‍යයට කැමැත්තෙන්ම සම්බන්ධ වීමට කැමති කුරාකා (ගම් ප්‍රධානියා ) කෙනෙක් බවට පත් වීමයි. ඔහුගේ සහකරුවන්ට ඉන්කාවරු වීමට හැකි වූ අතර ඔහු තම තනතුරු ආරක්ෂාකර ගැනීමට පරිස්සම් විය. නමුත් එලෙස ප්‍රභූ භාවය හිමිවූවන්ට කිසිදිනක රාජකීය ප්‍රභූත්වය (රුධිරයෙන් ප්‍රභූ  බව ලැබීම) හිමි වූවන්ට මෙන් සැලකිලි බලාපොරොත්තු විය නොහැකි වූ අතර ඔවුනොවුන් අතර විවාහ පවා සිදු වුණේ නැත. ඉන්කාවරු මෙම කාරණයේදී ඉතා ඍජු වූ අතර ඒවා අත් හැරියේ නැත. ඔලන්ටේ නම් වූ මෙම විශේෂිත කාරණය ගැන කියවෙන පුරාවෘත්තයක් ඇත. ඔලන්ටේ පුරාවෘත්තයසුසී සෝලර් (ඉන්කා පච්චකුටෙක්ගේ දියණිය ) නම් වූ කුමර
ිය හොර රහසේ , ඔලන්ටේ නම් වූ තාවකාලික ලෙස ප්‍රභූත්වය ලැබූ පුද්ගලයෙකු සමග විවාහ වූවාය. කාලය ගත වූයේය. මේ අතර දිනක් ඔලන්ටේ සුසී සෝලර්ගේ අත ඉල්ලා නිර්භීතව පැමිණියේය. ඉන්පසු ඉන්කා පච්චකුටෙක් තම දියණිය අක්ලවාසියක (ස්ත්‍රී මඩමක) සිර කොට තැබීය. ඔහු ඔලන්ටේ තම දියණියගේ සැමියා ලෙස භාර නොගත්තේය. ඒ ඔහු  ලෙයින්ම ප්‍රභූවරයෙක් නොවූ නිසාය. මීට ප්‍රතිචාර වශයෙන් ඔලන්ටේ තම පිරිසද රැස්කර ගෙන ඔලන්ටේ ටැම්බෝ ලෙස පසු කලෙක හැඳින්වුණූ බලකොටුවක් උරුබම්බා මිටියාවතේ පවත්වාගෙන ඉන්කාවට විරුද්ධව සටන් කිරීමට සූදානම්ව සිටියේය. මෙය දැනගත් පච්චකුටෙක් ඔහුව පරාද කිරීමට රුම් නහුයි(ක්වෙචුවායි හි ශෛලමය නේත) යැව්වේය. නමුත් ඔලන්ටේගේ වසර 10 ක් පුරා පැවති රෞද්‍ර කෝධය හමුවේ ඔහු පරාද විය. මේ අතර වාරයේ සුසී සෝලර් ඔලන්ටේගේ දියණියට උපත දුන්නාය. ඇය නමින් ඉමැක් සුමැක් විය. කාලයේ ඇවෑමෙන් පච්චකුටෙක් මරණයට පත් වූයේය. රුමි නහුයි තමා පරාජිතයෙක් බව තේරුම් ගත්තේය. ඔහු සැලැස්මක් කල්පනා කළේය. මේ අතර ඉන්ටි රයිමි උත්සව ආරම්භ විය. මෙම උත්සව අතරතුර ඔලන්ටේගේ සොල්දාදුවන් මත් පැන් බිව් වරදට ඔලන්ටේ සිර කරුවෙක් ලෙස ගෙන යන ලදී. ඔහු නව ඉන්කා ටු පැක් යුපා
න්කුයි වෙත ගෙන යන ලදී. ඔහු තම පියාගේ හා සහෝදරියගේ කතාව අසා තිබුණි. එක්විටම ඉමා සුමැක් එතැනට පැමිණි අතර ඇගේ මව වෙනුවෙන් යාඥා කරන්නට විය. එම කතාවලට සවන් දීමෙන් අනතුරුව ටු පැක් යුපාන්කුයි සුසී සෝලර් හට ඔලන්ටේ හා විවාහ වීමට අවසර දුණි. ඔලන්ටේ බොහෝ යුද්ධ මෙහෙය වූ තම දරුවන් ගැන ආඩම්බරයෙන් සිටි මිනිසෙක් විය. තම සොල්දාදුවන් වෙනුවෙන් සිරගෙට යාමට තරම් යහපත් මනුෂ්‍යයෙක් වූ බව සිහිකල යුතුය. අධ්‍යාපනයඉන්කාවරු කුයිපු හෙවත් ගැට ගසන ගසන ලද නූල් , ගණනය කිරීම්වලට හා ජන සංඛ්‍යානයට යොදා ගත්හ. දැනට ඉතිරිව ඇති කුයිපුවල , අංකන දත්ත පෙනෙන්නට ඇත. සමහර ඉලක්කම් යමක් මතක තබා ගැනීමේ  ලේබල වශයෙන් යොදා ගෙන ඇත. කුයිපුවල වර්ණ , අවකාශ හා ව්‍යුහ වෙනස් කරමින් පණිවිඩ ලබා දීමද සිදු කර ඇත. සංඥා ක්‍රමයට ලියවුණු නැතහොත් අංක රහිත පණිවුඩ තේරුම් ගත්තේ කෙසේදැයි යන්න තවම පැහැදිලි නැත. සමහර සිසුන් කුයිපු වාර්තා කළ භාෂාව සොයා ගැනීමට තවම වෙහෙසෙති. තම සංස්කෘතියේ පැවැත්ම ආරක්ෂාකර ගැනීමේ උපක්‍රමයක් වශයෙන් ඉන්කාවරු ‍‍බොහෝ විට පණිවිඩ යැවීම කළේ මුඛ්‍ය සන්නිවේදන ක්‍රමයකටය. ඉන්කා අධ්‍යාපනය විශේෂ වර්ග දෙකකට බෙදී පැවතුණි. ඒවා නම්
වෘත්තීය අධ්‍යාපනය (පොදුවේ ඉන්කාවරුන් සඳහා ) සහ විධිමත් පුහුණු කරවීම (ප්‍රභූන් සඳහා ) ය.ආගමඉන්කාවරුන්ගේ ඇදහිලි ක්‍රමය බහුදේව වාදික විය. ඉන්ටි හෙවත් හිරු දෙවියා ප්‍රධාන දෙවියා විය. අධිරාජ්‍යයේ ප්‍රවේණි පාලක නාමය වූ සාපා ඉන්කා වලින් ඍජුවම පැවත එන මුතුන් මිත්තා‍ලෙස ඉන්කාවරු සැලකුවේ ඉන්ටිය.ඉන්කා - සොයාගැනීමඉන්කාහල් වැඩ ගැන විස්තරගණිත ශාස්ත්‍රය ‍හා තාරකා විද්‍යාවකියුපු යනු වැදගත් ඉන්කා තාක්ෂණයකි. එය ගැට සහිත තන්තුවක් එකලස් කරන්නාක් මෙන් තොරතුරු සටහන් කරගන්නට යොදා ගත්තේය.මේ පිළිබදව පර්යේෂණවල නියැළි පුරාවිද්‍යාඥයින්  ගේ අදහස වූයේ ස්මරතා උපකරණ ලෙස හෝ ගණිත දත්ත සටහන් කිරීමට කියුපු භාවිත කරන්නට ඇත කියාය .ඉන්කා වෛද්‍ය විද්‍යාව ගැන බොහෝ සොයාගැනීම් සිදුකළ ඔවුන්ට සාර්ථකව හිස්කබල් ආශ්‍රිත ශල්‍යකර්මද සිදුකිරීමට හා හිස්කබලේ කුහර කැපීමට, හිස්කබලේ තුවාල වල පීඩනය නිදහස් කිරීමට එම තාක්ෂණය භාවිතකළ හැකිබව පෙනුණි.ඉන්කාවරු කොකා පත්‍ර භාවිතා කර බඩ ගින්න හා වේදනාව තුනී  කරගත්තෝය. එම ශාක විශේෂ දැනුත් අන්දීස් පෙදෙස්වල තිබේ. ඉන්කා පණිවිඩකරුවන් කොකා පත්‍ර විකා රාජධානිය වටා ද
ුවමින් පණිවිඩ බෙදාහරින්නට අමතර ශක්තියක් ලබා ගත්හ.යුධ හා යුධ කටයුතුඑම ප්‍රදේශවල විසූ ඉන්කාවරු නිරතුරුවම අනෙකුත් ජාතීන් සමඟ යුද වැදුනහ. තවද ඔවුන් ඒ අවස්ථාවන්හි ආයුධ භාවිතා කළහ.ඉන්කා හමුදාව යනු  එකල එම ප්‍රදේශවල විසූ ශක්තිමත්ම හමුදාවයි. එයට හේතුවූයේ  සාමාන්‍ය මිනිසුන්ව හා ගොවීන්ව යුද්ධයට සුදානම් කර හමුදා ‍සොල්දාදුවන් බවට පත්කිරීමට ඔවුන් සතු වූ දක්ෂතාවයයි. එකදු අවස්ථාවක් හෝ සෑම පිරිමි ඉන්කා වරයෙකුටම යුද්ධයේ ‍කොටස් කරුවකු බවට පත්වන්නට සිදුවිණි. තවද  අවශ්‍ය ඕනෑම අවස්ථාවක දී යුද වැදීමට සුදානමින් සිටීමටද  ඉන්කාවරුනට සිදු වුණි.ඉන්කා කබායස්මාරක ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පයසිය ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පයේ උච්චතම අවස්ථාවේ පැවති මෝස්තර මැටි භාණ්ඩවල සහ රෙදිපිළිවල පිළිබිඹු කළ ඉන්කා කලා ශිල්පයන්හි බොහෝදුරට ඉතාමත් වැදගත් වුයේ ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පයයි. ඉන් ප්‍රධානතම උදාහරණය වනුයේ ප්‍රධාන නගරය වන ‘කුස්කෝ’ ය. ‘මාචු-පීචු’ හි සිත් ඇදගන්නා දර්ශණය නිර්මාණය කරනු ලැබුයේ ඉන්කා ඉන්ගිනේරුවන් විසිනි. ඉන්කාවරුන් ඉදිකළ ගල් විහාරවල ගඩොල්වලින් තොර  නිර්මාණ ක්‍රමයක් යොදාගත් අතර ඒවා එකිනෙකට කෙතරම් හොනදීන් සම්බන්ධ ව
ී ද යත් ඒවායේ ගල් අතරින් පිහිතලයක් ඇතුළුකිරිමට වුව ද නොහැකිය. මෙම ක්‍රියාවලිය ප්‍රථමයෙන් මහා පරිමාණයෙන් යොදාගනු ලැබුයේ ටිටිකාකා විලෙන් දකුණෙහි පුකාරා (ක්‍රි.පු_ 300 සිට ක්‍රි. වර්ෂ 300 දක්වා) හි විසු ජනතාව විසිනි. පසු කාලයේ දී දැනු බොලිවියාව ලෙස හැදින්වෙන ටිවානකු (ක්‍රි.ව 400-1100) නම් මහා නගරයෙහි ද එය යොදාගෙන ඇත. නිර්මාණයෙහි දී යොදාගත් ගල් එකිනෙකට නිශ්චිතවම සවිවීම සදහා කැටයම් කරන ලද අතර එය සිදු කරන ලද්දේ එක් ගලක් තවත් ගලක් මතට පුන පුනා පහත හෙළමින් දුවිලි එකතු වී තිබුණු පහත පිහිටි ගල මතුයෙහි කොටස් කපා ඉවත් කිරිමෙනි. දැඩි ලෙස එකිනෙකට බැඳීම හා පහත පිහිටි ගල්වල අවතල භාවය ඒවා අසාමාන්‍ය ලෙස ස්ථාවර කිරිමට සමත් විය.පිඟන් කර්මාන්තය, වටිනා ලෝහමය කෘතින් හා රෙදිපිළිඅධිරාජ්‍යය තුළ සියළුම රන් හා රිදී කෘතින් ආක්‍රමණිකයන් විසින් ද්‍රව බවට පත් කරන ලදී. පිඟන් භාණ්ඩ කුරුල්ලන්, තරංග, බළල් වර්ගයන් හා ජ්‍යාමිතික හැඩ රූ වැනි විවිධ මෝස්තර යොදා පින්තාරු කළහ. ඒ අතරින් ඉතාම කැපී පෙනන ඉන්කා පිඟන් භාණ්ඩයන් වනුයේ කුස්කෝ බෝතල හෝ ‘ඇරිබලෝස්’ ය. මෙම භාණ්ඩ බොහෝමයක් ලීමා හි ලාකෝ පුරාවිද්‍යාත්මක කෞතුකාගාරයේ
සහ පුරාවිද්‍යාව, මානව විද්‍යාව හා ඉතිහාසය පිළිබද ජාතික කෞතුකාගාරයේ ප්‍රදර්ශනය සදහා තබා ඇත.සටහන්|Incas - Arts and technology|-Referenceshttp://en.wikipedia.org/wiki/Incas#Societyමෙම ලිපිය තවමත්  අංකුර ලිපියකි. විකිපීඩියාවට උදවුවක් ලෙසින් ඔබ හට එය විහිදුවාලිය හැක.vteColonelව්ලැඩිමීර් කොමාරෝව්කොමාරෝව්දේශීය නමВлади́мир Комаро́вඋපත16 මාර්තු 1927(1927-03-16)මොස්කව්, සෝවියට් සංගමයමිය යාම24 April 1967(1967-04-24) (වයස 40)Orenburg Oblast, Russian SFSR, සෝවියට් සංගමයජාතිකත්වයසෝවියට්රැකියාවඉංජිනේරුසම්මානHero of the Soviet Union (twice)Space careerCosmonautනිලයPolkovnik (equiv. Colonel), සෝවියට් ගුවන් හමුදාවඅභ්‍යවකාශගත කාලය2d 03h 04mතෝරාගැනීමAir Force Group 1මෙහෙයුම්Voskhod 1, Soyuz 1අත්සන1964 දී ව්ලාඩිමීර් මික්හායිලෝවිච්ට ගරු කිරීමට නිකුත් කළ තැපැල් මුද්දරයක්ව්ලැඩ්ටීර් මික්හායිලොවිච් කොමාරෝව් සෝවියට් අජටාකාශගාමියෙකි. ඔහු අභ්‍යාවකාශ මෙහෙයුමක දී මියගිය බව තහවුරු කෙරුණු පළමු මිනිසාය. ඒ සොයුස් මෙහෙයුමේ දීය. වරකට වඩා අභ්‍යවකාශයට ගිය පළමු සෝවියට් අභ්‍යවකාශ ගාමියා ද
ඔහුය.ඔහු සෝවියට් අජටාකාශගාමියකු වීමට තෝරාගනු ලැබුවේ 1960 දී පළමු සෝවියට් අජටාකාශගාමී කණ්ඩායම සමඟය. වොස්ටොක් 4 දී පවෙල් පොපෝවිච්ගේ සහායකයා වීමෙන් අනතුරුව ඔහුගේ පළමු අජටාකාශ පියාසැරිය සිදුවූයේ වොස්ක්හොඩ් 1 මෙහෙයුමේ දීය.ඔහුගේ දෙවන පියාසැරිය වූ සෝයුස් 1 දී ඔහු ආපසු පැමි‍ණීමේ දී පැරෂුටය ක්‍රියා විරහිත වී යානය කැබලි වීම නිසා මිය ගියේය.ගැටුමට මොහොතකට පෙර සෝවියට් පුරෝගාමී ඇලෙක්සි කොසිජින් කොමොරෝව්ට පැවසුයේ ඔහුගේ රට ඔහු පිළිබඳ ආඩම්බර වන බවය.ඉස්තාන්බුල්හි ඇමරිකානු ජාතික ආරක්ෂක ඒජන්සියේ සවන්දීම් ඒකකය පවසන පරිදි කොමාරෝව්ගේ පිළිතුර ඇසී නොමැත. නමුත් පැවති කටකතාවලින් පැවසෙන්නේ ඔහු අභ්‍යාවකාශ යානයේ සැලසුම්කරුවන්ට හා පාලකයන්ට ශාප කරමින් මිය ගිය බවයි. සත්‍ය කවරක් වුව ද, බටහිර ජර්මනියේ පටිගත කිරීම් මධ්‍යස්ථානයකින් කොමාරෝව්ගේ සංක්ෂිප්ත වදන් කිහිපයක් අඩංගු ටේප් පටියක් සෝවියට් අණ දීම් - මිණීම් මධ්‍යස්ථානය වෙත ඉදිරිපත් කරන ලදුව පැවසෙන්නේ එහි “මරා දැමුවා” යන වචනය අඩංගු බවයි. එය කොමොරෝව්ගේ කැළඹුණ හා අපහැදිලි පණිවිඩ හුවමාරු සමඟ මුසු විය. එය පටිගත කිරීම අවසාන නැතහොත් අවසානයට කාක්ෂික කිහිපයකට පෙර සිදු කර ඇත.
කොමාරෝව්, වැලන්ටීනා යකොව්ලෙව්නා කිසෙලියෝවා හා විවාහ වී සිටි අතර ඔවුන්ට යුව්ජෙනි හා ඉරිනා නම් දරුවන් දෙ‍දෙනෙකු සිටියෝය.භාහිර සබැඳි ව්ලැඩිමීර් කොමාරෝව් හා සබැඳි මාධ්‍ය විකිමාධ්‍ය කොමන්ස් හි ඇතඅධිකාරී පාලනය සාමාන්‍යISNIVIAFWorldCatජාතික පුස්තකාලUnited StatesLatviaPolandවෙනත්FASTIdRefක්ලේ සජීවිකරණයනැවතුම් චලිතය (හෝ රාමුවෙන් රාමුව) සජීවීකරණය යනු භෞතිකව පාලනය වන වස්තුවක් එය මගින්ම චලනය වන ලෙස පෙන්වන සජීවීකරණ තාක්ෂණික ක්‍රමයක් සඳහා වූ යෙදුමකි. වස්තුව චලනය කරනු ලබන්නේ වෙන් වශයෙන් ඡායාරූපගත කරන ලද ඉතා කුඩා කාල පරතර ඇති රාමු මගින් වන අතර අඛණ්ඩ අනුක්‍රමයක් ලෙස රාමු ශ්‍රේණිය ධාවනය වන විට එමගින් චලන මායාවක් ඇති කරයි. බොහෝ විට නැවතුම් චලිත සජීවීකරණයේ දී මැටි රූප භාවිතා කරන අතර ඒවා ක්ලේමේෂන් ලෙස හඳුන්වනු ලබයි. එලෙස මැටි රූප භාවිතා කරනු ලබන්නේ ඒවා පහසුවෙන් නැවත ස්ථානගත කළ හැකි බැවිනි. ස්ටොප් මෝෂන් ප්‍රෝ, istopmotion හා මංකි ජෑන් වැනි මෘදුකාංග යෙදූ මෙම තාක්ෂණික ක්‍රමය තරුණ චිත්‍රපටි නිර්මාණකරුවන් අතර ප්‍රචලිත කර ඇත.චලනය වන කාසියක නැවතුම් චලිතය.ඉතිහාසයනැවතුම්
චලිතයට චිත්‍රපටයක ඉතිහාසයක් තරම්ම ඉතිහාසයක් ඇත. වස්තු සජීවිකරණය මෙහි පටන් ගැන්ම වන අතර ඊටපසු සෘජු මෙහෙයවීමේ සජීවිකරණය සිදු වු අතර එයට පසුව පිටු ගණනාවක අඳින ලද චිත්‍ර යොදා ගැනීමද සිදු විය. මෙය ඉක්මන් සම්ප්‍රදායික සජීවිකරණය බවට පත් වූ අතර, ක්ලෙ සජීවිකරණය,  Pixilation, රූකඩ සජීවිකරණය හා කාල ප්‍රමාද සජීවිකරණය ඉන්පසු පිළිවෙලින් ගොඩ නැගුණු ඒවායි.මුල්ම නැවතුම් චලිත ක්‍රමෝපාය හඳුන්වා දීමේ ගෞරවය හිමි වන්නේ ඇල්බට් ස්මිත් හා ජේ. ස්ටුවට් බ්ලැක්ටන් ය. ඔවුන්ගේ හම්ල්ටි ඩම්ප්ටි සර්කස් නම් වූ කරණම්කරුවන් හා සතුන්ට පණ එන කථා වස්තුවක්   රැගත් 1898 දී සිදු කළ චිත්‍රපටයේ ඔවුහු එම ක්‍රම යොදා ගත්හ.මුලින්ම සිදුකළ ක්ලේ සජීවිකරණයක් වුයේ, 1912 දී සිදුකල Modeling Extraordinary චිත්‍රපටයයි. 1916 දෙසැම්බර්හි දී  විලී හොප්කින් (Willie Hopkin) ගේ කථාංග 54 ඇතුලත් ‍Miracles in Mud සිනමාවට ආවේය. 1916 දී මුල්ම ගැහැණු සජීවිකාරකයා‍‍, හෙලේනා ස්මිත් ඩේටන් (Helena Smith Dayton) ක්ලේ සමඟ  පර්යේෂණ සජීවිකරණය ඇරඹීය. 1917 දී ඇයගේ මුල්ම සජීවිකරණ  චිත්‍රපටයේ රෝමියෝ ඇන්ඩ් ජුලියට් තිරගත විය. යුරෝපීයානු ජාතික නැවතුම් චලිත සජීවිකරණ
පුරෝගාමියෙකි. Lady slaw Starewicz  (1892 – 1962) ඔහු විසින් Beautiful Lukanida (1910), the battle of the stag beetles (1910) වැනි සජීවිකරණ චිත්‍රපට සිදු කළේය.   Starewicz මුල්ම එකිනෙකට ඈඳුණ කථා නැවතුම් චලිත සජීවිකරණයෙන් හා රූකඩ ආධාරයෙන් චිත්‍රපට තැනු තැනැත්තා විය. ඔහු කෘමින් ගැන වාර්තාමය වැඩසටහන් නිපදවිය. ඔහුගේ ක්‍රම නැගෙනහිර යුරෝපයේ 1920 හා 1930 ගණන්වල යොදා ගත් අතර රූකඩ සඳහා ඉතා හොඳ සංස්කෘතික පසු බිමක් බිහි විය.Willis O’Brien (1996 – 1963) ඇමරිකානු නැවතුම් චලිත සජීවිකරණ පුරෝගාමියෙකි. ඔහුගේ ශිෂ්‍ය රේ හැරිහුසෙන් විශාල චිත්‍රපට සඛ්‍යාවක් සිදු කළ අතර, එයට ඔහු රූකඩ සජීවිකරණයේ තවත් හොඳ ආකාරයක් වූ මොඩල සජීවිකරණය යොදා ගත්තේය.  එහි විශේෂත්වය නම් එහි රූප යථාර්ථවාදී වීමයි. මෙවැනි ආකාරයේ දියුණුවක් ඇමරිකාව හා බ්‍රිතාන්‍ය තුල තිබුණත් එහි වර්ධනය ඉතා හෙමින් සිදු වු අතර එම රට වලින් පිට එහි වර්ධනය මුලිකවම සිදුවිය. ජෝර්ජ් පැල් ඇමරිකාවේ දී සජීවිකරණ කටයුතු කළ විශිෂ්ට හන්ගේරියානු ජාතික රූකඩ සජීවිකරණ නිෂ්පාදකයෙකි . ඔහු නෙදර්ලන්තයේ දී  තම කටයුතු සමගාමීව සිදුකරගෙන ගියේය.දශක 3 ක් පුරාවට ළමයින්ගේ මන ද
ොල පිනවූ නැවතුම් චලිත වැඩසටහනකි, ඇමරිකාවේ  ක්ලොකේගේ Gumby වැඩසටහන. එම සජීවිකරණ  ‍බොහෝ ඒවා ක්ලේ ආධාරයෙන් සිදු විය.Walt Disney චිත්‍රාගාරය රූකඩ සජීවිකරණය 1959 ඇරඹු අතර, එය මිනිත්තු 21 කින් යුක්ත වූ  Noah’s ark නම් වූ කෙටි චිත්‍රපටියක් විය. සජීවිකරණ චිත්‍රපට සඳහා ඔස්කාර් සම්මාන උළෙලට ද මෙහි නම යෝජනා විය.1959 නොවැම්බර් වල  Sandmännchen නම් වූ නැගෙනහිර ජර්මනියේ රූපවාහිනි ළමා වැඩසටහන් විකාශය වීම ඇරඹීය. අලුත් කථාංග වර්තාමානයේ දී ජර්මනියේ විකාශ වන අතර එය ලෝකයේ මෙතෙක් ඇති වු දිගම සජීවිකරණ වැඩසටහන් වලින් එකකි. 1960 දී ප්‍රංශ ජාතික  සර්ජ් ඩැනොට්, The magic Roundabout  නිර්මාණය කළ අතර,  BBC හි 1965 සිට විශාල කාලයක් එය විකාශය විය. බ්‍රිතාන්‍ය රූපවාහිනි වැඩසටහන් මාලාව  The Clangers  1969 දී ඉතා ජනප්‍රිය විය. බ්‍රිතාන්‍ය ජාතික බ්‍රේන් කොස්ග්‍රෝව් හා  Mark Hall The wind in the willow නමින් දිගු චිත්‍රපටියක් නිපදවිය.Disney චිත්‍රාගාරය Mike Jittlov නැමැති සජීවිකරණ අධ්‍යක්ෂකවරයා යොදා ගෙන නැවතුම් චලිත ක්‍රමෝපායන් යොදා ගනිමින් සජීවිකරණ කටයුතු ‍යෙදුණු අතර  Micky Mouse  සෙල්ලම්භාණ්ඩ යොදා කුඩා කාලයක
් ධාවනය වන ‍Mouse Mania නිපදවිය. 1978 දී  Micky Mouse ගේ 50 වන සංවත්සරයට  Mickey's 50 යන්න නිපදවන ලදි.Jittlov, the black hole නම් චිත්‍රපටියෙන් Disney සමඟ ඉතා හොඳ මට්ටමේ නැවතුම් චලිත සජීවිකරණ ක්‍රම යොදා ගෙන 1979 දී නිපදවිය. ඔහු  The Wizard of Speed and Time යනුවෙන් තවත් චිත්‍රපටයක් ද නිපදවිය.ඉතාලියානු නැවතුම් චලිත චිත්‍රපට අතර Quaq Quao (1978) වන අතර එය  ෆැන්සිස්කො මිස්සෙරි(Francesco Misseri) ඔරිගාමි ආශ්‍රයෙන් නිපදවිය. Mio and Mao තවත් ක්ලේ සජීවිකරණ ඉතාලියානු චිත්‍රපටයකි. චිත්‍රපට ඉතිහාසය පුරා නැවතුම් චලිත ක්‍රමෝපායන් ත්‍රිමානේක්ෂ 3ඩී  චිත්‍රපට වලට යොදා ගැනුනේ අල්ප වශයෙනි. මුල්ම 3ඩී නැවතුම් කෙටි චිත්‍රපය In tune with Tomorrow ය(1939). එය  ජෝන් නොර්ලින් විසින් නිපදවිය. දෙවන ත්‍රිමානේක්ෂ නැවතුම් චලිත චිත්‍රපටය  පෝල් ස්ප්‍රන්ක්ගේ, The Adventures of Sam Space (1955) ය. තුන්වන හා අවසාන එවැනි ආකාරයට සිදුවු චිත්‍රපටය 2000 දී සිදුවු එල්ම කාන් (Elmer kaan) හා ඇලෙක්සැන්ඩර් ලෙන්ට්ජේස් (Alexander Lentjes) ගේ  The Incredible Invasion of the 20,000 Giant Robots from Outer Space වේ.Reference
shttp://en.wikipedia.org/wiki/Stop_motionHuman and ape, in this case Claudine Andre with a bonobo.සතුන්ගේ භාෂාව යනු මිනිසාගේ භාෂාවන් මිනිස් නොවන සත්ව පද්ධතීන් වෙත ආදර්ශනය කිරීමයි. මෙම යෙදුම පුළුල් ලෙස යොදාගනු ලැබූවද සත්ව භාෂාව මිනිස් භාෂාව තරම් සංකීර්ණ හෝ ප‍්‍රකාශනාත්මක නොවන බව බොහොමයක් පර්යේෂකයෝ පිලිගනිති.සමහර පර්යේෂකයින් තර්ක කරන්නේ සත්ව භාෂාව එහි සංකීර්ණතම ස්වරූපයේදී පවා සත්ව සන්නිවේදනය සහ මිනිසාගේ භාෂාව අතර සැලකියයුතු වෙනස්කම් පවතින බවයි. එමෙන්ම ඔවුන්ගේ අදහස වන්නේ මේ දෙකෙහි යටිපෙළ මූලර්මයන් අතර සම්බන්ධතාවයක් නොමැති බවය.අනෙක් අය තර්ක කරන්නේ සතුන්ගේ සන්නිවේදනය සහ මිනිසාගේ භාෂාව අතර පරිණාමීය අඛණ්ඩතාවයක් පවතින බවයි.මිනිස් භාෂාවේ පවත්නා පහත ලක්‍ෂණයන් හේතුවෙන් එය සතුන්ගේ සන්නිවේදනයෙන් වෙනස්වන බව සැලකේ.අහඹුබව - ශබ්දය හෝ සංඥාව සහ එහි අර්ථය අතර කිසිදු තාර්කික සම්බන්ධයක් නොමැත (‘ගෙදර’ යන වචනයේ කිසිදු ‘ගෙවල්මය’ බවත් නැත).සංස්කෘතික සමපේක්‍ෂණය - භාෂාව ව්‍යවහාර කරන එක් අයෙකුගෙන් තවත් අයෙකුට සවිඥ්ඥාණිකව හෝ අවිඥ්ඥාණිකව ගමන් කරයි.විචාරශීලීත්වය - භාෂාව නිර්මාණය වී ඇත්තේ අර්ථය
නිර්මාණය කිරීම සඳහා සංයෝජනයක් ලෙස යොදාගනු ලබන ප‍්‍රභින්න ඒකකයන්ගෙනි.විස්ථාපනය -  අවකාශයේ හෝ තාවකාලිකව වටපිටාවේ නොමැති අදහස් පිලිබඳ සන්නිවේදනය කිරීමට භාෂාව යොදාගත හැක.ද්වෛතය -  භාෂාව තල දෙකක එකවර කි‍්‍රයාත්මක වෙයි. එනම් මතුපිට තලය සහ ශබ්දාර්ථ මට්ටමයි.පාරභාෂාමය බව - භාෂාව පිලිබඳ සාකච්ඡා කළහැකිවීම.ඵලදායීත්වය -  උච්ඡාරනයන් අතිවිශාල සංඛ්‍යාවක් නිර්මාණය කිරීම සඳහා අවශ්‍ය වන්නේ ඒකකයන් සීමිත සංඛ්‍යාවක් පමණකි.ෆ‍්‍රැන්සීන් පැටර්සන් කෝකෝ සමග කළ පර්යේෂණ වැනි වානරයින් සමග කළ පර්යේෂණ විසින් පෙන්වා දෙන්නේ ඉහත අවශ්‍යතාවන් සමහරක් තෘප්ත කරන භාෂාවක් වානරයින් විසින් යොදාගනු ලබන බවයි. උදාහරණයක් ලෙස එක් චිම්පන්සියකු සර්පයකු දුටුවහොත් අනෙක් සියලූ චිම්පන්සීන්ට අසල ගස්වලට නැගින ලෙස අනතුරු අඟවමින් යමක් එකිනෙකට ගැටෙන ආකාරයේ පහත් හඬක් නිකුත් කරයි.මී මැස්සන්ගේ නැටුම්වල අවකාශය පිලිබඳ විස්ථාපන අංගයන් හඳුනාගත හැක. සංඥා භාෂාව උගන්වනු ලැබූ බොහෝ වානරයින්ගේ ජනිතයින් වෙත සංස්කෘතික සමපේක්‍ෂණය සිදුව ඇත.  කෙසේවෙතත් මෙම තනි තනි ලක්‍ෂණයන් පැවතීම සතුන්ට මිනිසුන් මෙන් සන්නිවේදනයේ යෙදිය හැකියැයි කීමට සුදුසුකමක් නොවේ.ල
ුවිස් ව්‍යුහයේ රූපමය ඉදිරිපත් කිරීම මගින් පෙන්ණූම් කරන මීතේන් වායුවේ ව්‍යුහය සහසංයුජ බැඳීමකදී නියුක්ලෙයික පරමාණු අතර ‍ඉලෙක්ට්‍රෝන හවුලේ තබා ගැනීම පෙන්ණූම් කරයි. කරුණාකර මෙහි නියම ස්වරූපය ද්විමාන වේ යැයි නිගමනයකට නොඑළඹෙන්න මන්දයත් එය ඒසේ නොවන බැවිනි.කාබනික සංයෝග සාමාන්‍යයෙන් සහසංයුජව බැඳී ඇත. දිගු කාබනික දාම සහ වළලු වැනි අද්විතීය ව්‍යුහයකට මෙය ඉඩ සලසයි. කාබන් අද්වීතිය ව්‍යුහයක් සැකසීමට දක්ෂ වීමට සහ කාබනික සංයෝග බොහෝ තිබීමට හේතුව වන්නේ කාබනික පරමාණු එකිනෙක සමග ඉතා ස්ථිර සහ සංයුජ බැඳීම් ඇති කරන නිසාය(ධන අයන සෑදීම). අකාබනික මූලද්‍රව්‍ය මෙන් නොව කාබනික මූලද්‍රව්‍ය සාමාන්‍යයෙන් දියවීම, වාෂ්ප කිරීම, ගිනිතැබීම හෝ වියෝජනය 3000C ට අඩු උෂ්ණත්වයකදී සිදු කළ හැක. අයන කාබනික සංයෝග පහළ අණුකභාරය සහිත මධ්‍යසාර සහ හයිඩ්‍රජන්  බන්ධන සිදුවන කාබොක්සිලික් අම්ලය යන විශේෂතා හැරුණු විට අකාබනික ලවණ වලට සමාන කළ විට උදාසීන කාබනික සංයෝග ජලයෙහි අඩුවෙන් දිය වේ. කාබනික සංයෝග කාබනික රාවකවල පහසුවෙන් දිය වේ. කාබනික ද්‍රාවක යනු ඊතර් හෝ ඊතයිල් ඇල්කොහොල් වැනි ශුද්ධ සංයෝග හෝ ඛණිජ ඊතර හා සුදු ස්ප්‍රීතු වැනි ද්‍රාවණ ආදි වූ
මිශ්‍රණ හෝ භෞතික වියෝජනයේ දී හෝ රසායනික පරිවර්තනවලදී ඛණිජ තෙල්වලින් හෝ තාර කොටස් වලින් ලබා ගනු ලබන නොයෙකුත් ආකාරයේ ශුද්ධ හෝ මිශ්‍ර සගන්ධ ද්‍රාවක වේ. නොයෙකුත් ද්‍රාවකවල ද්‍රාව්‍ය ගුණය ද්‍රාවක වර්ගය සහ ක්‍රියාකාරී කාණ්ඩ පවත්නේ නම් ඒවා මත බලපැවැත්වේ. ද්‍රාවණ පිළිබඳ භෞතික රසායන විද්‍යාව මගින් අධ්‍යයනය කරනු ලබයි. අකාබනික ලුණු මෙන් කාබනික සංයෝග ද ස්ඵටික සකස් කරයි. කාබනික සංයෝගවල කාබන්වල ඇති විශේෂ ලක්ෂණ වන්නේ වෙනත් මූලද්‍රව්‍යවල පරමාණූ මගින් එහි සංයුජතාවය ලබා නොගැනීමයි. එසේ නොකළ වි‍ට අසංතෘප්ත තත්වයේ පවතී. මෙවැනි අවස්ථාවලදී අප කාබන් කාබන් ද්විත්ව බන්ධන හෝ ත්‍රිත්ව බන්ධන පිළිබඳ විමසයි. දාමයක ඒකබන්ධන සමග ද්විත්ව බන්ධන මාරුවෙන් මාරුවට පවතින විට සංයුග්මක ද්විත්ව බන්ධන ලෙස හඳුන්වයි. මෙවැනි සංයුග්මක දාමයක් වැසුණු වළල්ලක් ලෙස පවතින විශේෂ අවස්ථාවකි ඇරෝමැටික ව්‍යුහය.ශ්‍රියානි අමරසේනSriyani Amarasenaරැකියාවරංගන ශිල්පිනී, නිෂ්පාදිකාකලත්‍රයා(යන්)යූ. අමරසේනශ්‍රියානි අමරසේන ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රවීණ රංගන ශිල්පිනියක හා ටෙලි නාට්‍ය නිෂ්පාදිකාවක වෙයි.කලා දිවියලෙස්ටර් ජේම්ස් පීරිස් මහතා විසින් අධ්
‍යක්ෂණය කරන ලද ගොළු හදවත, දෑස නිසා සහ අහසින් පොළවට යන චිත්‍රපටි ඇය විසින් රංගනයෙන් දායක වූ චිත්‍රපට ලෙස හැඳින්විය හැක.[1]ශ්‍රියානි අමරසේනගේ පළමු නිෂ්පාදනය වූවේ දත් කැකුළු පාලා වෘතාන්තයයි. මීට අමතරව ඇය විසින් ලන්ඩනය පසුබිම් කර ගනිමින් ටෙලි නාට්‍ය ත්‍රිත්වයක් නිෂ්පාදනය කල අතර, ඉන් පළමු ටෙලිනාට්‍ය ද්විත්වය වූ, ඉරබටු තරුව සහ හේමන්තයේ වසන්තයක්, යන නාට්‍ය ජාතික රූපවාහිනිය ඔස්සේ විකාශය විය.[2]ආශ්‍රිත↑ "ද රොමෑන්ස් ලින්ගර්ස් ඔන්". ඩේලි නිව්ස්(ශ්‍රී ලංකා). 24 March 2007.↑ "ඉරබටු තරුව : ස්පෙෂල් ස්ක්‍රීනින් ඉන් ලන්ඩන්". ද සන්ඩේ ටයිම්ස්(ශ්‍රී ලංකා). 16 May 1999. http://sundaytimes.lk/990516/mirror5.html. බාහිර සබැඳිශ්‍රියානි අමරසේන'ස් බයෝග්‍රැෆි ඉන් සිංහල සිනමා ඩේටාබේස්ෆේස් 2 ෆේස් විත් ශ්‍රියානි අමරසේනජර්නලිස්ට් කම් ඇක්ට්‍රෙස් සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2016-06-01 at the Wayback Machineශ්‍රියානි අමරසේන සඳහා IMDb හි ඇති තොරතුරුනිල වෙබ් අඩවිය - ශ්‍රී ලංකා ජාතික චිත්‍රපටි සංස්ථාවPersondataNAMEඅමරසේන, ශ්‍රියානිALTERNATIVE NAMESSHORT DESCRIPTIONරංගන ශිල්පිනී
DATE OF BIRTHPLACE OF BIRTHDATE OF DEATHPLACE OF DEATHමෙම ලිපිය වැඩිදියුණු කළයුතුව ඇත. ඔබ මෙම මාතෘකාව පිලිබඳව දැනුවත්නම්, නව කරුණු එක්කිරීමට දායකවන්න.ඒ. වී. සුරවීරකෘති-කාටත් මා ඒපා වෙලා,ගොදුරු ලොබ,පැදි දියට බොර දිය,බව තිමිර"අර්ථවත් ලෙස චරිතාංගයක් හෝ චරිතයක් මතු කරන ප්‍රබල අවස්ථාව කෙටිකතාව" බව බව ඒ.වී.සුරවීර මහතාගේ කෙටිකතාව පිළිබඳ නිර්වචනයයිමෙම ලිපිය අනාථ ලිපියක් වන්නේ, වෙනත් කිසිම ලිපියක් මෙය වෙත නොබැඳෙන බැවිනි. කරුණාකර මෙම ලිපියට ආශ්‍රිත ලිපි වලින් සබැඳි එක්කරන්න; යෝජනා සඳහා සබැඳි සෙවීමේ මෙවලම භාවිතා කරන්න.  (2013 ජූනි)ආවර්තිතා වගුවෙහි ඉතිහාසයේ, ඩොබරයිනර් ත්‍රික යනු, කිසියම් භෞතික ගතිලක්ෂණ ඇසුරෙන් රසායනික මූලද්‍රව්‍ය සංවිධානය කිරීමේ ආදිතම උත්සාහයකි.  ජර්මන් ජාතික ජොහෑන් වුල්ෆ්ගැන්ග් ඩොබරයිනර් නමැති විද්‍යාඥයා 1829දී මෙය සොයාගති. පසුව, ඔහුට ගෞරවය පිණිස එම විද්‍යාඥයාගේ නමින් මෙය ‘ඩොබරයිනර් ත්‍රික‘යැයි නම් කෙරිණි.මෙම ත්‍රිකයක දෙපස පිහිටි මූලද්‍රව්‍යවල සාපේක්‍ෂ පරමාණුක ස්කන්‍ධයන්හි සාමාන්‍ය අගය, එනම් මධ්‍යන්‍යය මැද පිහිටි මූලද්‍රව්‍යයේ සාපේක්‍ෂ පරමාණුක ස්
කන්‍ධයට ආසන්නව සමාන වේ.ඩොබරයිනර් ත්‍රික සඳහා උදාහරණමූලද්‍රව්‍යය 1  සාපේක්‍ෂ පරමාණුක ස්කන්‍ධයමූලද්‍රව්‍යය 2  සාපේක්‍ෂ පරමාණුක ස්කන්‍ධයමූලද්‍රව්‍යය 3  සාපේක්‍ෂ පරමාණුක ස්කන්‍ධයගණිතමය මධ්‍යන්‍යයලිතියම් 7.0සෝඩියම් 23.0පොටෑසියම් 39.023.0කැල්සියම් 40.0ස්ටොන්ට්‍රියම් 87.5බේරියම් 137.088.2ක්ලෝරීන් 35.0බ්‍රෝමීන් 80.0අයඩීන් 127.080.1සල්ෆර් 32.0සෙලනියම් 79.0ටෙලරියම් 128.080.0Beach evolution - erosion & accretion වෙරළහි පරිණාමය - ඛාදනය හා තැ‍ටි විශාල වීමසුනාමි හා සුළි සුළං	සුනාමි යනු භූමිකම්පා නිසා විශාල උදම් රල ගොඩබිමට පැමිණිමයි. මෙයට ඛාදනය හැකියාව ඇත. මෙය කාලයක් තිස්සේ තැන්පත් වු ද්‍රව්‍ය කඩා බිම දමා තවද සාගරික වෘක්ෂලතා විනාශ ද සිදු කරයි. තවද ගංවතුර ඇති වීමද, ‍ගෙවල් ගොඩනැගිලි විනාශද වේ.	කුණාටු යනු අඩු පීඩනයදී මුහුදු සුළං වැඩිවීමයි. මෙයට සමකාන්ත කුණාටු උදාහරණය වේ. කුණාටු නිසා ඛාදනයද එමෙන්ම මුහුදු බඩ ප්‍රදේශ වල තැන්පත් විම් වැඩිවීමද සිදු විය හැක..ඩෙල්ටා - ඩෙල්ටා පෝෂණය වන්නේ දුපියළුම (alluvium) සහ වැලි හා තැන්පතු ගංගා මුඛයේ තැන්පත් වීමයි. මෙය
සාගර ඛාදනය අඩු කරයි. බොහෝ ඩෙල්ටා මීට වසර ගණනකට පෙර තැනී ඇත. ගංවතුර වැනි අවස්ථා නිසා ඩෙල්ටා කැඩී යාම සිදු වේ.යුරෝපාත්‍ර ‍වෙරළ වර්ධනය වීම ඉහත දැක්වෙන්නේ 'රෝන්" ඩෙල්ටාවයි.	මධ්‍යධරණි මුහුදේ ඇති ඩෙල්ටා කලක් තිස්සේ වර්ධනය වෙමින් පවතින්නේ, මුහුදු මට්ටම ඒකකාරි වීම හා ගංගාවන් හරියාකාර ලෙස ගලායාමයි. නමුත් මානව ක්‍රියාවන් නිසා මේ ප්‍රදේශ වෙනස් වේ. 	උදා- බාසිලෝනා වෙරළ තීරය මධ්‍යකාලීන යුගයේ සිට තැන්පතු වැඩි වු නිසා වරාය ඉදි කිරීම පහසු විය.නවීන කාලයේ වෙරළ තීරය පසු බැසීමඉහත දැක්වෙන්නේ පෘතුගීසීයේ ඛාදනය වන ‍වෙරළ තීරයක්	මෑත කාලීන යුගයේ සිට වෙරළ ඛාදනය වැඩි වෙමින් පවතී. මේ නිසා වෙරළ ඝනකමද අඩු වේ. උදා. කලිෆෝනියා වෙරළ, පොල්ලන්ත වෙරළ, පෘතුගාල වෙරළමානව විද්යාේව වෙත ප්ය‍රවේශයන්‘සතර ක්ෂේත්ා‍ර’ ප්ය‍රවේශය ("four field" approach)ප්න‍රධාන වශයෙන් එක්සත් ජනපදය තුල මානව විද්යා ව ‘සාකල්‍ය’ ලෙස අර්ථකථනය කරනු ලබන අතර ‘සතර ක්ෂේත්්‍ර ප්ය‍රවේශයක්’ මත පදනම් වෙයි. මෙය න්‍යායාත්මකව හෝ ප්න‍රයෝජ්‍යතාවාදී ලෙස හෝ ඇමරිකානු ශ්d‍රාස්ත්ස‍රාලීය ආයතනයන්හි ව්‍යුහයන්ට වැදගත් වනනේද යන්න පිලිබඳව වන සංවාදය වර්තමානයේදීද පවතී. ඊට