LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
සේකර ගරු විදුහල්පතිනියගේ සමයේදී 1 වසර සිට 5 වසර දක්වා වූ පූර්ණ බාලිකා ප්‍රාථමික විදුහලක් බවට පත් වූ අතර එහි සිටි ඉහළ ශ්‍රේණි වල ගැහැණු ළමුන් සමීපයේ බාලිකා මහ විදුහලට(කන්‍යාරාමය) වෙත යවන ලදී.වත්මන් පාසලේ ඉතිහාසය1915 වන විට කඳාන පිරිමි දරුවන්ට අධ්‍යාපනය සඳහා රජයේ පාසලක් වී නම් එය නාගොඩ කණිෂඨ ද්වීතීයික විදුහලයි. එසමයෙහි එහි ගරු විදුහල්පතිව සිටි පේදුරු පෙරේරා අමරතුංග ගුරුන්නාන්සේ ගුරු වෘත්තියෙන් සමුගෙන වෙදකම අරඹද්දී ඇතිවූ අරාජික සමය කඳානට පිරිමි පාසලක් අවශ්‍යතාවය මතු කළේය. එකල බර්තොලමියුස් එදිරිසිංහ මහතා නාගොඩ විදුහල්පතිව සිටිද්දී 1920 දී කොළඹ උතුර කඳාන රෝමානු කතෝලික පිරිමි සාසලේ ප්‍රථම විදුහල්පති ලෙස පාවූළු ගුරුතුමා වැඩ භාර ගත්තේය. එවකට කඳාන මීසම්පති වූ ගරු සී. කොරලෙක් පියතුමා දහම් කටයුතු සඳහා තනා තිබූ තාවකාලික ගොඩනැගිල්ලෙහි සිසුන් 40 දෙනෙකුගෙන් සහ ගුරුවරු තිදෙනෙකුගෙන් ආරම්භ වූ මෙම පාසලේ ප්‍රධාන ශාලාවේ මුල් කොටස නිම වීමෙන් පසු පාසල ස්ථාවර විය. මෙම පාසලේ සීඝ්‍ර දියුණුව කෙරෙහි අතිශයින්ම බලපෑ ගරු විදුහල්පතිවරුන් වන්නේ ජුවාන් එච්.ඩී ක්‍රිස්ටියන් සමරනායක, ජේ.ඩී. අගුස්ටීන්, එන්.ඩී.
එස්. ගුණසේකර, එළාරිස් ප්‍රනාන්දු, ඩබ්ලිව්.කේ.ජී. පෙරේරා, ආර්.ඩී. මර්සලින් ජෝශප් පෙරේරා, එම්.ජේ. පාරිස් යන මහතුන් අදත් කඳාන ජනතාව ගෞරවයෙන් සිහිපත් කරති.1952 දී කඳාන මීසම්පති ලෙස කටයුතු කළ ගරු ඊ. ඩේවිඩ් සොයිසා පියතුමා සහ සහයක පියතුමන් වන ගරු ඔලිවර් වීරක්කොඩි පියතුමා අප්‍රතිහත කැපවිමකින් මෙම පාසලේ ගොඩනැගිලි ඉදිකිරීම් නිමා කළෝය. 1968 ජනවාරි 4 වන දා මාතෘ පාසල වන රෝමානු කතෝලික බාලිකා පාසලේ සිසුන් 200ක් පමණ රෝමානු කතෝලික පිරිමි කණිෂඨ ද්විතීයික පාසලට මාරු කර එවූ අතර ගුරු පුරප්පාඩුව මඟහැරෙන තුරු ගුරුවරුන් කිහිප දෙනෙකුද අනුයුක්ත කරන ලදී. එකලද මෙම විදුහල ප්‍රදේශයේ ජනප්‍රිය පාසලක් බව විදුහල්පති සමරු සටහන් වල ලියැවී ඇත.කතෝලික නාට්‍ය, වාසප්පු, පාස්කු දර්ශන, කැරොල්, නාඩගම් හා දැඩි බැඳිමක් ඇති කඳාන ජනතාවගේ කලා කේන්ද්‍රය වූයේ මෙම පාසලේ වේදිකාවයි. එහි එස්.ඩී.එස්. ගුණසේකර විදුහල්පති සමයේදී “දාවිත් සහ ගොලියක්”, “සිටුවරයාගේ අපරාධය”, “ජොහාන් ඔෆ් ආක්”, “අන්ධ සිසුලියා” වැනි නාට්‍ය වේදිකා ගත කරන ලදී. කේ.ඒ.එන්. ප්‍රනාන්දු ගරු විදුහල්පතිවරයාගේ කාලයේදි ගරු ලූෂන් ඩෙප් පියතුමා මීසම් පාලක වූ අතර, සහයක පියතුමා වූ ග
රු ටෙරන්ස් බෝධියා බදුගේ මීසම් තරුණ කතෝලික සංගමය සමඟින් “කණකොක් සුඳ” නාට්‍යය වේදිකා ගත කර එයින් ලැබුණු ආදායමින් විදුහලට අභ්‍යන්තර ශබ්ද විකාශන පද්ධතිය එක් කරන ලදී.මෙම කණිෂ්ඨ ද්විතීයික විදුහලේ සිසුන් වසර ගණනාවක්ම නොකඩවා විදුහලට ජා-ඇල මාණ්ඩලික ක්‍රීඩා ශූරතාවය ලබා දුන්හ. ටයිටස් ලියනගේ විදුහල්පති සමයේදී එකල මීසම්පති ගරු සිරිකුරේ පියතුමාගේ අනුශාසකත්වයෙන් ආගමික විනය, ඉංග්‍රිසි බසට හැඩ ගැසිම, අධ්‍යාපන නැඹුරුව ඇති කෙරිණි. 1998 දී ටයිටස් ලියනගේ මහතා උසස්වීම් ලබා මීගමු කලාප අධ්‍යක්ෂක ධූරයට පත් විය. එකල බප/මීග කඳාන සාන්ත සෙබස්තියන් ප්‍රාථමික විදුහල වූ මෙහි 32කින් සමන්විත ගුරු මඪුල්ලක් සහ සිසුන් 1000ක් පමණ සිටියෝය. 1999 සිට මේ දක්වා ගරු විදුහල්පති ලෙස ඩබ්ලිව්. ලාල් කුමාර මහතා සේවය කරයි.ආගමික ප්‍රතිශතය1962-07-02 දිනයේ කතෝලිකසභාවේ පාලනයෙන් මුදා පාසල් වල පාලනය රජයට පවරා ගනිද්දී සභාව හා රජය අතර ගිවිසුමේ එක් වගන්තියක් අනුව එදිනට එහි සිටින සිසුන්ගේ ආගමික අනුපාතය එලෙසින්ම ඉදිරියට පවත්වා ගත යුතුය. ඒ අනුව මෙහි  කතෝලික ආගමික ප්‍රතිශතය 95% ක් විය.මහා විදුහලේ ප්‍රතිසංවිධානය1978 වසරේදී
කඳාන රෝමානු කතෝලික පිරිමි කණිෂ්ඨ දිවිතීයික විදුහලේ අ.පො.ස (සා/පෙ) විභාගයෙන් සිසු දරුවෝ සිව්දෙනෙකු උසස් පෙළ සුදුසුකම් ලබා ගෙන සමත් වූහ. මේ අයගෙන් බර්ට්‍රම් රස්ටම්, ජයප්‍රකාශ් සිවගුරුනාදන්, සිරිමල් පෙරේරා යන අයට මෙම පාසලේම උසස් පෙළ හැදැරීමට අවශ්‍ය විය.එවකට කඳාන මීසම්පති වූ ගරු එළායස් වීරක්කොඩි පියතුමා සහ විදුහල්පතිව සිටි සිරිල් සමර වික්‍රම මහතාත් ක්‍රිස්ටි පෙරේරා, බොනිෆස් පෙරේරා, ටෙරන්ස් මල්ලවආරච්චි යන ප්‍රභූවරුන් මූලිකව තවත් අය විසින් පාසලට ජ්‍යේෂ්ඨ අංශයක් ලබා ගැනීම පිළිබඳව එවකට නියෝජ්‍ය කම්කරු ඇමති ජෝශප් මයිකල් පෙරේරා මහතා වෙත ඉදිරිපත් කළහ. ඒ අනුව කඳාන රෝමානු කතෝලික කණිෂ්ඨ ද්වීතියක විදුහල ප්‍රසාරණය කර නව මහා විදුහලක් නිර්මාණය කිරීමට තීරණය විය.නව විදුහල සඳහා සාන්ත සෙබස්තියන් එල්ලේ පිටිය සහ ක්‍රීඩාපිටියට යාව අක්කරයක පමණ භූමි භාගයක් සිඩින් ජයසූර්ය මහතා විසින් ලබා දෙන ලදී. ජනතාව එක් වී සති කිහිපයක් පුරා වෙහෙසී පොල්ගස් ගලවා බිම සකස් කිරීමටද අත්තිවාරම දැමීමටද මහා හ්‍රමදානයක් දියත් කළහ. වසරක් ඉක්මයාමට ප්‍රථම තෙමහල් ගොඩනැගිල්ලක් ඉදිවිණි. 1979 ජූලි 22 දා කඳාන සාන්ත සෙබස්තියන් මහා විද්‍යාලය න
මින් ආරම්භ කළ මෙම විදුහලේ පෝෂණය ආරම්භ වුයේ කඳාන රෝමානු කතෝලික කණිෂඨ ද්විතීයික විදුහලේ 6 සිට 11 ශ්‍රේණි දක්වා පංති වල සිටි සිසුන් 171 දෙනොගෙනි. අ.පො.ස (උ/පෙ) කලා පන්තියක් ප්‍රථමයෙන් අරඹා පසුව වාණිජ සහ විද්‍යා අංශද ආරම්භ කළේය. මෙම විදුහලේ ප්‍රථම විදුහල්පති ධූරය හෙබවූයේ ජේ. ඇලොයි අරංගල්ල මහතාණන් වන අතර එතුමා 1988 දක්වා පාසල සංවර්ධනය කර පසුව උසස්වීම් ලබා ජාතික පාසල් භා අධ්‍යාපන අධ්‍යක්ෂක සහ කතෝලික අධ්‍යාපනය භාර අධ්‍යක්ෂක විය. ගුරුවරුන් 11 දෙනෙකුගේන් ආරම්භ වු මෙම මහා විද්‍යාලයේ 2010 වන විට ප්‍රාථමික අංශයේ සිසුන් 892ක් ද ජ්‍යෙෂ්ඨ අංශයේ සිසුන් 1228ක් ද වූ අතර සංයුක්ත ආචාර්ය මණ්ඩලය 80ක් වූහ.ආරම්භයේදී උසස් පෙළ පන්ති සඳහා බාලිකාවන් ද ඇතුළත් කර ගත් අතර 2008 වර්ෂයේදී බාලිකාවන් ඇතළත් කර ගැනීම නවතා දමන ලදී. 2005 අප්‍රෙල් මාසයේ සිට මේ දක්වා විදුහල්පති ධූර හොබවන ඩබ්ලිව්. ලාල් කුමාර මහතා ජ්‍යේෂ්ඨ අංශයට ප්‍රාථමික අංශය ද එකතු කොට එක් විදුහල්පති වරයෙකු යටතේ පාලනය වන සංයුක්ත විදුහලක් බවට පත් ක‍ළේය. ආරම්භයේ සිට ජේ.ඒ. අරංගල්ල, ආර්.ඒ. මයිකල් රණසිංහ, සී.එන්.එන්. පෙරේරා, එම්. ෂර්ලි වී. පෙරේරා, ඩබ්ලිව්.එල්.ජේ.
බොතේජු, වයි. විමල් සිල්වා, ඔගස්ටා සේනාධීර, හේමචන්ද්‍ර සූරියආරච්චි, ඩබ්ලිව්. ලාල් කුමාර යන විදුහල්පතිවරු මෙම පාසලට මහඟු ස්වාවක් ඉටු කළෝය. ප්‍රථම පැවිදි නියෝජ්‍ය විදුහල්පති ගරු නිලන්ත අඩුවන පියතුමා වන අතර දෙවන පැවිදි නියෝජ්‍ය විදුහල්පති ලෙස ගරු සුදත් හේමන්ත පියතුමා මේ දක්වා සේවයෙහි යෙදේ. එතුමාගේ ආගමනය නිසාම විද්‍යාලීය භූමිය තුළ නව දෙව් මැඳුරක් ඉදි විණි.කාර්ය මණ්ඩලයආචාර්ය මණ්ඩලයසුදත් හේමන්ත ප්‍රනාන්දු පියතුමා(විදුහල්පති)ආදී විදුහල්පතිවරුජේ.ඒ. අරංගල්ලආර්.ඒ. මයිකල් රණසිංහසී.එන්.එන්. පෙරේරාඑම්. ෂර්ලි වී. පෙරේරාඩබ්ලිව්.එල්.ජේ. බොතේජුවයි. විමල් සිල්වාඔගස්ටා සේනාධීරහේමචන්ද්‍ර සූරියආරච්චිඩබ්ලිව්. ලාල් කුමාරහේමන්ත ප්‍රනාන්දු පියතුමාපාසල් ගීයවොරැඳේ වොරැඳේ පුරමෝදාරවූසාර සුපෙම්බර මෑණිදිනේ සිනේවා සාන්ත සෙබස්තියන් මහ විදුහල නිබ‍ඳේ//සිප සතරැස කිරිදි අප පුබුදු ප්‍රඥාවේ ආලෝකෙන්උදා කෙරේවා අනාගතේ මතු ගතවී යන අද දවසෙන්දෙස බස රැස හෙළ දීපේ සුරකින දූදරුවන් තනනාදැනුමෙන් පෝෂිත නැවුම් ලොවක් වෙත යමු පෙරමුන රැගෙනාජය ජයවේ//ආදි ශිෂ්‍ය සංගමය[සංස්කර
ණය]පාගොඩ ජන්තවංශ තෙරණුවෝඋපතශ්‍රී ලංකා වාසස්ථානයභාරතනාග ලෙන්ආරන්‍යය තන්තිරිමලේ අනුරාධපුරයජාතිකත්වය ශ්‍රී ලාංකිකඅධ්‍යාපනයනාලන්දා විද්‍යාලය, කොළඹ ආගමබෞද්ධපාගොඩ ජන්තවංශ තෙරණුවෝ යනු බෞද්ධ භික්ෂුවක් වන්නාහ. භාරතනාග ලෙන්ආරන්‍යය තන්තිරිමලේ අනුරාධපුරයහි වැඩවසයි.චරිතාපදානයසංක්‍ෂිප්ත විස්තරයපාගොඩ ජන්තවංශ තෙරණුවෝ කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි. ආශ්‍රිතකොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසු බෞද්ධ භික්ෂූන්තන්තිරිමලේ යනු ශ්‍රී ලංකාවේ පැරණිතම ජනාවාස වලින් එකකි. මහින්දාගමනයට පෙර සිටම මෙම ප්‍රදේශයෙහි ජනාවාස පැවති බවට සාධක තිබේ. එම මුල් අවදියේ සිට අනුරාධපුරය යුගයේ අගභාගය දක්වා විහිදෙන දිර්ඝ කාල පරිච්ඡේදයකට අයත්වන ආගමික නිර්මාණ, ශිලා ලේඛන, සිතුවම් හා මිනිසුන් පරිහරණය කල වෙනත් භාණ්ඩ ආදියේ පුරා විද්‍යාත්මක සාධක රාශියක් මෙහි දක්නට ලැබේ. මීට අමතරව ‍ඓතිහාසික මුලාශ්‍ර හා ජනාප්‍රවාද අනුවද  මෙහි සිට වයඹ දිග මුහුදු වෙරළ දක්වාම සශ්‍රික ජනාවාස පැවති බව පෙනේ. පිහිටිමඅනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ මහාවිලච්චිය ප්‍රාදේශිය ලේකම් කොට්ඨාශයේ අංක 366 තන්තිරිමලේ යන ග්‍රා
ම නිලධාරි කොට්ඨාශය මුල්කරගත් දෙමටමල්ගම, නෙළුම්විල, සදමල් එලිය, තුප්පිටියාව, නවෝදාගම, මහා ඇහැටුවැව, ඔයාමඩුව යන ග්‍රාම නිලධාරි කොට්ඨාශවල ව්‍යාප්තව පවති. රිටිගල කන්දේ සිට අරම්භ වන මල්වතු ඔය කනදරාඔය හමුවන තෙක් උතුරු දිසාගතව පැමිණ එහි සිට ක්‍රමයෙන් වයඹ දෙසට හැරිම නිසා නිර්මාණය වි ඇති වංගු සහිත තැනිතලා නිම්නයේ පිහිටි මෙම ඓතිහාසික බිම්කඩ උතුරින් හා නැගෙනහිරින් මල්වතු ඔයත් බටහිරින් විල්පත්තු ජාතික වනෝද්‍යානය හා දකුණින් මහාවිලච්චිය මහා මාර්ගයත් සිමා කොට ඇත.තන්තිරිමලේ ග්‍රාමය විල්පත්තු ජාතික වනෝද්‍යානයට මායිම්ව පිහිටා තිබීම ප්‍රදේශවාසීන්ට මිහිරි මෙන්ම අමිහිරි දිවිපෙවතක් උදාකර දීමට සමව බලපෑම් කරනු ලබයි. ඊසානදිග මේසම් සුළගින් පෝෂණය වන හේන් ගෙවිතැනින් ප්‍රදේශ වාසීන්ගේ බත සරිකර ගනිති. වී,බඩඉරිගු, මුං, කවුපි, කුරක්කන්, තල, මෙන්රි,උඳු වැනි ධාන්‍ය වර්ග මෙන්ම වට්ටක්කා, මිරිස්, පතවල, කරවිල, හා වැටකොළු වැනි එළවළු වර්ග ද අක්කර 200 පමන වන භූමි භාගයක් පුරා දෙසැමබර් හා ජනවාරි මාස වලදී දැකගත හැකිය. 20 වසරක් පුරා මෙරට පැවති යුද්ධයේ අඳුරු සෙවනැලි ප්‍රදේශය පුරා වරින් වර මතුවිය. මේ හේතුවෙන් මෑතකාලීන ගැමි ජීවිතය අ
ඩාල කරදැමීමට හේතු වී ඇත. මෙම තත්වය සිය ගණන් ජනයා සිය වගා භූමි පමනක් නොව ගම් බිමි පවා අතහැර දමා යන තතවයට පත්කළහ. මෙසේ අත්හැර සමා ගිය ගම්මාන 20 පමන ප්‍රදේශයේ දැකගත හැකිය. ත්‍රස්ත ක්‍රියා ප්‍රදේශයේ මාරග පද්ධතිය මෙන්ම කුඩා පරිමාන වාරි පද්ධති වලටද විහාල ලෙස හානි සිදුකර ඇත.නමෙහි විකාශනයමෙම ප්‍රදේශය දේවානම්පියතිස්ස රාජ්‍ය සමයේ “තිවක්ඛ බමුණුගම” යනුවෙන් හදුන්වා තිබේ. ජය ශ්‍රි මහා බෝධින් වහන්සේ අනුරාධපුරයට වැඩමවන අවස්ථාවේ එම පෙරහැර මෙම ගම්මානයේ එක් දිනක් නවාතැන්ද ගෙන ඇත.විජය කුමරු ලක්දිවට පැමිණ මල්වතු ඔය දිගේ ගමන්කොට අනුරාධපුරය රාජධානිය කරගත් අතර ඔහු සමග පැමිණි අමාත්‍යවරුන්ටද එක් එක් දිසාවල ජනාවාස ගොඩනැගිමට උපදෙස් දුන්හ. ඒ අනුව “උපතිස්ස” නම් අමාත්‍යවරයා මල්වතු ඔයට කනදරා ශය හමුවන ස්ථානය මුල්කරගෙන ඇති කළ “උපතිස්සගම” යනු අද තන්තිරිමලය නම් මෙම ප්‍රදේශයයි.සාලිය කුමරු හා අශෝකමාලාවන්ගේ අසම්මත විවාහය නිසා පිටුවහල් කරන ලදුව එම දෙදනා මෙම පුදේශයේ කලක් ජිවත් වි ඇත. එහිදි පරිත්‍යාග කළ “තන්තිරි” යන සමණළ විශේෂයේ හැඩය සහිත රන් මාලය මෙහි නිධන්කොට ඇති නිසා “තන්තිරිමාලය” යන්න සැදුනු බව ජනවහරේ එයි. එ
සේම පුජනිය පිරිස නවාතැන් ගත් කන්ද “තන්ගෛතිරුමලෙයි” යන දමිල ව්‍යවහාරය පසුව තන්තිරිමලේ නම් වු බවද කියවේ. අනුරාධපුර යුගයේදි මහායානික නිකායට අයත් තන්ත්‍රයානික භික්ෂුන් වහන්සේලා සහ අදත් භුතානයේ ගෞරව කරන තාන්ත්‍රික බ්‍රාහ්මණයින් මෙහි වාසය කල බැවින් තන්තිරිමලේ නම සැදුන බවද ඇතමෙක් කියයි.සංචාරක ආකර්ෂණතන්තිරිමලේ රජ මහා විහාරය - විල්පත්තුව ජාතික වනෝද්‍යානය නැගෙනහිර සීමාවට ලංව මල්වතු ඔය වම් ඉව්රේ මහවිලච්චිය ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාශ‍යේ 366 ග්‍රාමනිලධාරී වසමට අයත් අක්කර 200 වඩා වැඩි ශිකර සහිත භූමි ප්‍රදේශයක් තුල පිහිටා තිබෙන තන්තිරිමලේ පුරාණ රජ මහා විහාරය මෙරට ඉපැරණි බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන අතුරින් එකක් වේ.මේවාද බලන්නබාහිර සබැදිතන්තිරිමලේ රජමහා විහාරය සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2021-04-29 at the Wayback MachineTantirimale - as old as Buddhist Lankaතන්තිරිමලේ රජමහා විහාරයමෙම ලිපිය හෝ ලිපි කොටස නිවන සමඟ ඒකාබද්ධ කිරීමට යෝජිතය. (සංවාදය)හිටි බුදු පිළිමය.1 වැනි සහ 2 වැනි සියවසේ මුල්කාලයේ බුදුන්වහන්සේ නිරූපණය කළ අයුරු,ගාන්ධාරථෙරවාද බුදු දහමේ යොදා ගැනෙන සංකල්පයක් වන අරහත් භාවයට
පත්වීම (බුද්ධත්වයද ඇතුළත්ව) යන්නෙන් බෝධියකට පත්වීම අර්ථ දැක්වේ. සාමාන්‍ය ආකාරයෙන් (පොදුවේ) සඳහන් කරන්නේ නම්, ‘ බුදුන්’ යනුවෙන් හඳුන්වනු ලබන්නේ ආධ්‍යාත්මික දියුණුව, සමකාලීන විවිධ ආගමික පුරුදු භාවිතයන්, ගවේෂණය සහ භාවනා කිරීම ඔස්සේ සත්‍ය ගවේෂණය කළ පුද්ගලයෙක් වේ. මෙම පරිවර්තනාත්මක ගවේෂණය ‘බෝධි’ යනුවෙන් හඳුන්වන අතර සාහිත්‍යමය වශයෙන් එහි අර්ථය ‘අවබෝධය’ යන්නයි. නමුත් පොදුවේ එය හඳුන්වනු ලබන්නේ ‘බුද්ධත්වය’ ලෙසයි.පෙර / අතීත බුදු දහමේ ‘බෝධි’ යන්නෙහි අර්ථය ‘නිර්වාණය’ යන්නට සමානවම භාවිතා කළ අතර එහිදී රාග, ද්වේශ සහ මෝහ යන කෙලෙස් නැති කිරීම පිළිබඳව අදහස් කරන ලදී. පසුකාලීනව මහායානිකයින් ‘නිර්වාණය’ යන්න පෙර සඳහන් කළ තත්ත්වයට වඩා පහළ තත්ත්වයකට හෙළීය. ඔවුන්ගේ අදහස වූයේ  නිර්වාණය යනු රාගය හා ද්වේශය දුරු කිරීම පමණක් වන බවයි. නිර්වාණය ළඟා කරගත් පුද්ගලයකු තුළ පවා මෝහය හෙවත් මුලාව තව දුරටත් දැකිය හැකි බව මහායානිකයන්ගේ විශ්වාසය විය. එබැවින් මෝහය දුරු කිරීම සඳහා තවත් උසස් බෝධිත්වයකට පත්වීම අවශ්‍ය බව සඳහන් කරන ලදී. ප්‍රතිඵලය වන්නේ, මහායාන බුදු දහමට අනුව, අරහත්වරුන් ලබා ගන්නේ බෝධිත්වය නොව නිර්වාණයයි. එබැවින් බෝධ
ිසත්වයන් විසින් බෝධිත්වය ලබා ගන්නා තෙක් එය මෝහයට යටත්ය. ථෙරවාද බුදු දහම තුළ බෝධි සහ නිර්වාණ යන දෙකෙහිම අර්ථය සමානය. එනම් ලෝභ, ද්වේශ, මෝහ යන ත්‍රිවිධ ක්ලේෂයන්ගෙන් මිදීම බෝධියකට පත්වීමයි. ථෙරවාද දහමට අනුව අරහත් වූ කෙනෙකු රාග, ද්වේශ, මෝහ දුරු කරන අතර බෝධිත්වයට පත්වේ. ථෙරවාද බුදු දහමේදී, රාගය (තණ්හාව) සහ ද්වේශය පමණක් දුරු කිරීම හා මෝහය තව දුරටත් ඉතිරිවී පැවතීම හඳුන්වන්නේ ‘අනාගාමී’ ඵලය ලෙසයි.චතුරාර්ය සත්‍ය මැනවින් අවබෝධ කරගත් පසු සියලුම කර්ම අවසාන වී ඇති විට ‘බෝධිත්වය’ ලබා ගනී. අතීත මූලාශ්‍රයන් පාරමිතා පිළිබඳව කිසිදු සඳහනක් කර නොතිබුණත්, පසු කාලීන ථෙරවාදී හා මහායාන සම්ප්‍රදායයන් විසින් පුද්ගලයෙකුට පාරමිතා පිරීමද අවශ්‍ය බව සඳහන් කරන ලදී. බෝධිත්වයට පත් වීමෙන් පසුව පුද්ගලයෙකු, ඉපදීම, ලෙඩවීම , මියයාම, නැවත ඉපදීම යන නොවැළැක්විය හැකි සංසාර චක්‍රයෙන් අත්මිදී ඉහළම සතුට හෙවත් උතුම්ම සැපත වන නිර්වාණය සාක්ෂාත් කර ගනී.මෝහය දුරු කිරීමේ අංශයක් ලෙස තමන් පිළිබඳ විශ්වාසය (‘ආත්ම’ යන්න) දුරු කිරීමද අදහස් වේ. එනම්, ‘අනාත්ම’ යන්න අවබෝධ කර ගැනීමයි. මහායාන සූත්‍රයක සඳහන් කියමනකට අනුව යම් පුද්ගලයෙක් බෝධිත්වයට පත
් වීමට අරමුණු නොකරන්නේ නම් ඔහු ජීවත්වන්නේ ගිනිගෙන දැවෙන නිවසක ඇති සෙල්ලම් බඩු සමඟ සෙල්ලම් කරන කල්පනාවේ නිමග්නව සිටින ළමයෙකු මෙනි.Referencehttp://en.wikipedia.org/wiki/Buddhism#Bodhiත්‍රිකෝණමිතියඉතිහාසය භාවිතා ශ්‍රිතසාමාන්යීත ප්‍රතිලෝම ශ්‍රිත වැඩිදුර කියවීම්ආශ්‍රිතඅනන්‍යනකා සුනියත නියත ත්‍රිකෝණමිතික වගුනියම හා ප්‍රමේයයන්සයින නියමය කොසයින නියමය ටැංජන නියමය කොටැංජන නියමය පයිතගරස් ප්‍රමේයයකලනයත්‍රිකෝණමිතික ආදේශය ශ්‍රිතයන්හී අනුකල ශ්‍රිතයන්හී අවකලයන් ප්‍රතිලෝම ශ්‍රිතයන්ගේ අනුකලvteසයින් අගය යනු යම්කිසි කෝණයක් සඳහා ගණනය කරනු ලබන ත්‍රිකෝණමිතික අනුපාතයකි.  මෙය දත්ත ගොනු සඳහා වන මෘදුකාංගවල ද පැතුරුම්පත් සඳහා වන මෘදුකාංගවාල ද තවත්නොයෙක් පරිගණක භාෂාවල ද ත්‍රිකෝණමිතික ශ්‍රිතයක් ලෙසින් දක්නට ලැබේ.  මෙම අනුපාතය තේරුම් ගැනීම සඳහා ඍජුකෝණී ත්‍රිකෝණයක් භාවිතා කළ යුතුය.  ඉහත දැක්වෙන ABC ත්‍රිකෝණයේ ABC කෝණය α  වන අතර ACB කෝණය β  බව රූපයෙන් පැහැදිලි වනු ඇත. එසේම CAB කෝණය අංශක 90ක් බැවින් මෙය ඍජු කෝණී ත්‍රිකෝණයක් සේ සැලකේ.යම්කිසි කෝණයක සයින් අගය යනු එම කෝණය සහිත ඍජුකෝණී ත්‍ර
ිකෝණයක එම කෝණයට විරුද්ධ පාදය එහි කර්ණයෙන් බෙදූ  විට ලැබෙන ප්‍රතිඵලයයි. එනම් සයින් අගය = විරුද්ධ පාදය / කර්ණයමෙම නීතිය ABC හා ACB යන කෝණවලට යෙදූ විටසයින් α  = AC / BC   හා  සයින් β  =  AB / BC බව පැහැදිලි වනු ඇත. කෝණය අංශකවලින් දී ඇති විට, විශේෂ කෝණ කිහිපයක සයින් අගයයන් පහත දැක්වේ.සයින් 0   = 0{\displaystyle 0}සයින් 30 = 12{\displaystyle {\frac {1}{2}}}සයින් 45 = 12{\displaystyle {\frac {1}{\sqrt {2}}}}සයින් 60 = 32{\displaystyle {\frac {\sqrt {3}}{2}}}සයින් 90 = 1{\displaystyle 1}නිදහස් වෙළෙඳ කලාපයක් (FTZ) හෝ අපනයන සැකසුම් කලාපයක් (EPZ), විදේශ-වෙළෙඳ කලාපයක් ලෙසද හැඳින්වේ, පෙරදී නිදහස් වරායක්, යනු රේගු බලධාරීන්ගේ මැදිහත්වීමකින් තොරව භාණ්ඩ ගොඩබෑම, හැසිරවීම, නිෂ්පාදනය හෝ යළිසැකසීම, සහ යළි-අපනයනය සිදු කල හැකි පෙදෙසකි.පර්මකල්චර් මණ්ඩලය විසින් පර්මකල්චර් සැලසුමේ සිරිත් හා න්‍යායන් සාරාංශගත කිරීම.පර්මකල්චර් යන වදන 1970 දශකය අතරතුර දී ඕස්ට්‍රේලියානු ජාතික බිල් මොලිසන් හා ඩේවිඩ් හෝම්ග්‍රේන් විසි
න් හඳුන්වාදුන් අතර එය ස්ථිර කෘෂිකර්මයේ (Permanent Agriculture) එකතුවක් මෙන්ම ස්ථිර සංස්කෘතියක් ද වේ. ප්‍රකාශන ශ්‍රේණියක් හරහා මොලිසන්, හෝම්ග්‍රේන් හා ඔවුන්ගේ සහායකයන් විසින් මනුෂ්‍ය ජනාවාස සැලසුම් කිරීම සඳහා ප්‍රවේශයක් ලේඛණගත කළ අතර වඩාත් විශේෂිතව ස්වාභාවික පරිසර විද්‍යාවල හමුවන ව්‍යුහ හා අන්තර් සබඳතාවලට අපයෝජන එල්ල කරන බහුවාර්ෂික කෘෂිකාර්මික පද්ධතිවල දියුණුවීම් පිළිබඳව අවධානය යොමු කරන ලදී. පර්මකල්චර් සැලසුම් න්‍යායන්  “එකම ආචාර ධර්ම තීරණය වන්නේ අපගේ පැවැත්ම සඳහා වගකීම් ගැනීම වන අතර ඒ අපගේ දරුවන් වේ.” (මොලිසන් 1990) යන ස්ථානයේ සිට ව්‍යාප්ත වේ. එහි අපේක්ෂාව වූයේ සැලසුම් න්‍යායන් හර පද්ධතියක් තුළ පුද්ගලයින් දිගින් දිගට පුහුණු කිරීමෙන් එම පුද්ගලයන්ට තමන්ගේම පරිසර තුළ සැලසුම්කරුවන් බවට පත් වීමට හැකි අතර ඔවුන්ට ක්‍රමයෙන් වැඩි දියුණු වන ස්වප්‍රමාණවත් මනුෂ්‍ය ජනාවාස ගොඩනැංවීමට හැකිවනු ඇත යන්නයි. කෘෂිකාර්මික පරිසර විද්‍යාත්මක සැලසුම් සිද්ධාන්තයක් ලෙස හට ගැනණු පර්මකල්චර්,  සති 2ක කාලයකින් යුත් පර්මකල්චර් සැලසුම් කිරීමේ පාඨමාලාවක් හරහා පුහුණුව ලැබූ පුද්ගලයන් හරහා විශාල ලෙස අන්තර්ජාතිකව වර්ධනය
වේ. මෙම පර්මකල්චර් සමාජය මොලිසන්ගේ හා ඔහුගේ සඟයන්ගේ මූලික ඉගැන්වීම ව්‍යාප්ත කිරීම අඛණ්ඩව සිදු කළ අතර එමඟින් පුහුණු කිරීමේ, ප්‍රකාශන පර්මකල්චර් උද්‍යාන හා අන්තර්ජාල සාකච්ඡා ජාල හරහා අතිරේක සංස්කෘතික අදහස් පරාසයක් සංගෘහිත කරන ලදී. මේ ආකාරයෙන් පර්මකල්චර් සැලසුම් පද්ධතියක් මෙන්ම යන්තමින් අර්ථ දක්වන ලද දර්ශනයක් හෝ ජීවන රටා අචාර ධර්මයක් බවට පත්ව ඇත. Referenceshttp://en.wikipedia.org/wiki/Permacultureමෙම ලිපිය නෙදර්ලන්ත රාජධානිය තුල පවතින රට පිලිබඳ වේ.  වෙනත් භාවිතා සඳහා, නෙදර්ලන්තය (බහුරුත්හරණය) බලන්න.නෙදර්ලන්තයNederlandකොඩියCoat of armsඋද්යෝග පාඨය: "Je maintiendrai"  (French)"Ik zal handhaven"  (Dutch)"I will endure"[1]ජාතික ගීය: "Het Wilhelmus"Location of  නෙදර්ලන්තය  (dark green)– in Europe  (light green & dark grey)– in the යුරෝපියානු සංගමය  (light green)  –  [Legend]අගනුවරඇම්ස්ටර්ඩෑම්[2]විශාලතම නගරයඅගනුවරනිල භාෂා(ව)ඕලන්දජනවාර්ගික කණ්ඩායම් ඕලන්ද 80.7%, EU 5%, ඉන්දුනීසියානු 2.4%, තුර්කි 2.2%, සුරිනාමි 2%, මොරොක්කානු2%, නෙදර්ලන්ත ඇන්ටිලස් සහ ඇරුබා 0.8%, වෙනත් 4
.8% (2008 ඇස්ත.)[1]ජාති නාම(ය)ඕලන්දරජයParliamentary democracy under a constitutional monarch[2]• රජතුමා විලෙම් ඇලෙක්සැන්ඩර් රජතුමා• අගමැතිතුමා (Demissionary) Jan Peter Balkenende (CDA)• Deputy Prime Minister (Demissionary) André Rouvoet (CU)• President of the Senate René van der Linden (CDA)• President of the House of Representatives Gerdi Verbeet (PvdA)ව්‍යවස්ථාදායකයStates-General• උත්තර මන්ත්‍රී මණ්ඩලයSenate• පහළ මන්ත්‍රී මණ්ඩලයHouse of RepresentativesIndependence through the Eighty Years' War from the Spanish Empire• Declared 26 July 1581• Recognized 30 January 1648[3]වර්ග ප්‍රමාණය• සම්පූර්ණ41,526 km2 (16,033 sq mi) (135th)• ජලය (%)18.41ජනගහණය• 2024 ඇස්තමේන්තුව17,734,100[3] (61st)• ඝණත්වය427.1/km2 (1,106.2/sq mi) (28th)දදේනි (ක්‍රශසා)2009 ඇස්තමේන්තුව• සම්පූර්ණ$658.228 billion[4]• ඒක පුද්ගල$39,938[4]දදේනි (නාමික)2009 ඇස්තමේන්තුව• සම්පූර්ණ$794.777 billion[4]• ඒක පුද්ගල$48,223[4]ගිනි (2006)30,9 [යාවත්කාලීන කිරීම අවශ්‍යයි]දෝෂය: අනීතික Gini අගයමාසද (2009) 0.964[5]දෝෂය: අනීතික HDI අගය ·
6thව්‍යවහාර මුදලEuro (€)[4] (EUR)වේලා කලාපයUTC+1 (CET)• ගිම්හාන (DST)UTC+2 (CEST)රිය ධාවන මං තීරුවrightඇමතුම් කේතය31අන්තර්ජාල TLD.nl[5]↑  The literal translation of the motto is "I will maintain," the latter word meaning "to stand firm."↑  While Amsterdam is the constitutional capital, The Hague is the seat of the government.↑  West Frisian is an official language in the Province of Friesland. Dutch Low Saxon and Limburgish are officially recognised as regional languages.↑  Peace of Westphalia↑  Before 2002: Dutch guilder.↑  The .eu domain is also used, as it is shared with other යුරෝපියානු සංගමය member states.නෙදර්ලන්තය  නෙදර්ලන්ත රාජධානිය‍ට අයත් රටවල් 4න් විශාලතම රට වන අතර ස්වෛරී රාජ්‍යයක් වේ. එය බටහිර යුරෝපයේ පිහිටා ඇති ජන ඝනත්වය අධික රටකි. එය මායිම් වන්නේ නැගෙනහිරින් ජර්මනියටත්, දකුණින් බෙල්ජියමටත් හා වයඹ දිගින් උතුරු මුහුදටත් ය. විශාලතම සහ වැදගත්ම නගර වන්නේ ඇම්ස්ටර්ඩෑම්, හේග් සහ රොටර්ඩෑම් වේ. රටේ අගනගරය ඇම්ස්ටර්ඩෑම් වේ. පාර්ලිමේන්තුව පිහිටා ඇත්තේ හේග් නුවරයි. රොටර්ඩෑම් වරාය යු
රෝපයේ විශාලතම වරාය වන අතර එය, මීළඟ විශාලතම වරායයන් තුනෙහි එකතුවටත් වඩා විශාලත්වයෙන් වැඩිය. එමෙන්ම 1962 සහ 2004 අතර කාලය තුළ දී ලොව විශාලතම වරාය වූයේ ද එය යි. සමස්ත නෙදර්ලන්ත දේශයම හැඳින්වීම සඳහා ඕලන්දය යන නම බහුලව භාවිත කරන නමුත්, ඕලන්දය යන නම ක්‍රමිකව භාවිතයෙන් ඈත් ‌වෙමින් පවතී.නෙදර්ලන්තය යන්නෙහි තේරුම 'පහත රට' යන්නයි. එම නම යෙදී ඇත්තේ එම රටෙහි පවතින පහත් භූමි සහ තැනිතලා ස්වභාවය නිසාවෙනි. එමෙන්ම මුහුදු මට්ටමෙන් 1m කට වඩා ඉහලින් පිහිටන්නේ රටේ සමස්ථ භූමි ප්‍රමාණයෙන් 50% ක් පමණි. මුහුදු මට්ටමට වඩා පහලින් පිහිටන ප්‍රදේශ බොහෝමයක් මිනිසා විසින් නිර්මාණය කරන ලද ඒවා වේ. 16 වන ශතවර්ෂයේ අග බාගයේ සිට ම මුහුද සහ විල් ගොඩ කරමින් විශාල භූමි ප්‍රදේශ අළුතින් නිර්මාණය කිරීම සිදු කර ඇත. මෙසේ කෘත්‍රිමව නිර්මාණය කළ භූමි ප්‍රමාණය රටේ වර්තමාන මුළු භූමි ප්‍රමාණයෙන් 17% ක් පමණ වේ. ඉතා අධික ජන ඝනත්වයක් සහිත නෙදර්ලන්තයේ වත්මන් ජන ඝනත්වය වර්ග කිලෝමීටරයට පුද්ගලයන් 408 කි. රටේ ජලයෙන් වැසුණු භූමි ප්‍රමාණය හැර ගත් කල ජන ඝනත්වය වර්ග කිලෝමීටරයට පුද්ගලයන් 500 කි. මේ අයුරින් අධික ජනගහණයක් මෙන්ම අධික ජන ඝනත්වයක් ද පවති
න අනෙකුත් රටවල් වන්නේ බංග්ලාදේශය, දකුණු කොරියාව සහ තායිවානය යි. කෙසේ වෙතත් නෙදර්ලන්තය ලොව දෙවන-විශාලතම ආහාර සහ කෘෂි නිෂ්පාදන අපනයනකරු වෙයි. එය දෙවැනි වන්නේ එක්සත් ජනපදයට පමණි. සාරවත් පසක් පැවතීම හා සෞම්‍ය කාලගුණයක් තිබීම යන සාධක මෙයට යම් පමණකට දායක වෙයි. ඡන්ද බලයෙන් තෝරා ගත් පාර්ලිමේන්තුවක් සහිත ලොව තෙවැනි රට වූයේ නෙදර්ලන්තය යි. 1848 සිට එය පාර්ලිමේන්තුමය ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය සහ ව්‍යවස්තාවාදී රාජාණ්ඩුව යටතේ ඒකීය රාජ්‍යයක් වශයෙන් පාලනය වෙයි. ඉවසීමේ හැකියාවෙන් ඉහළ සමාජයක් පැවතීම පිළිබඳව නෙදර්ලන්තය සතුව ඇත්තේ දීර්ඝ ඉතිහාසයකි. නීත්‍යානුකූල වඳ සැත්කම්, ගණිකා වෘත්තිය සහ සහන ඝාතනය මෙන්ම ධනාත්මක මත්ද්‍රව්‍ය ප්‍රතිපත්තීන් ද ක්‍රියාත්මක නෙදර්ලන්තය, නිදහස් මතධාරී රටක් වශයෙන් සළකනු ලබයි. 2001 වසරේ දී එය, සමලිංගික විවාහ නීත්‍යානුකූල කළ ලොව ප්‍රථම රට බවට පත් විය. නෙදර්ලන්තය EU, යුරෝසෝන්, G-10, NATO, OECD සහ WTO වල ආරම්භක සාමාජිකයෙක් වෙයි. එමෙන්ම ත්‍රිපාර්ශ්වික Benelux එකතුවේ සාමාජිකයෙකි. රසායනික අවි පිටුදැකීමේ සංවිධානය සහ අන්තර්ජාතික අධිකරණ 5 ක් සඳහා සත්කාරක රාජ්‍යය වන්නේ නෙදර්ලන්තයයි. එම අධිකරණ වන්නේ
බේරුම්කරණය සඳහා වූ නිත්‍ය අධිකරණය, යුක්තිය සඳහා වූ ජාත්‍යන්තර අධිකරණය, පූර්ව යුගෝස්ලාවියාව සඳහා වූ ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණ මණ්ඩලය, ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණය සහ ලෙබනනය සඳහා වූ විශේෂ අධිකරණ මණ්ඩලය යන ඒවා යි. ඉන් පළමු හතර මෙන්ම යුරෝපා සංගමයේ අපරාධ බුද්ධි ඒජන්සිය වන Europol හා අධිකරණ සහයෝගීතාව සඳහා ආයතනය වන Eurojust ද හේග් නගරයේ පිහිටා ඇත. මේ නිසා "ලෝකයේ නෛතික අගනුවර" යන අන්වර්ථ නාමය එම නගරයට ලැබී ඇත. නෙදර්ලන්තය ෂෙන්ගන් ප්‍රදේශයේ ද කොටසකි. නෙදර්ලන්තයේ පවතින්නේ වෙළෙඳපොල පදනම් වූ මිශ්‍ර ආර්ථිකයකි. ආර්ථික නිදහස පිලිබඳ දර්ශකයට අනුව නෙදර්ලන්තය රටවල් 177 ක් අතුරින් 17 වන ස්ථානයේ පසුවෙයි. අන්තර්ජාතික මූල්‍ය අරමුදලට අනුව 2013 වසරේ දී ලොව 13 වන ඉහළතම ඒක පුද්ගල ආදායම සහිත රට වූයේ එයයි. නෙදර්ලන්තයේ පවතින ඉහළ ගුණාත්මක බාවයකින් යුත් ජිවන රටාව නිසා එක්සත් ජාතීන්ගේ ලෝක සන්තුෂ්ටි වාර්තාව, 2013 වසරේ දී ලොව සතුටින්ම සිටින රටවල් අතුරින් 7 වන තැනට නෙදර්ලන්තය නම් කරන ලදී. නෙදර්ලන්තයේ පරිපාළන පළාත් ‌දොළහකි.ද්රෙන්තෙෆ්ලේවෝලන්ඩ්ෆ්රීස්ලන්ඩ්‌ගෙල්ඩර්ලන්ඩ්‌ග්‍රෝනිංගන්ලිම්බරග්උතුරු බ්රාබන්ට්උතුරු ඕලන්දයදකුණු
ඕලන්දයඕවරයිසල්යූට්රෙක්ට්‌සේලන්ඩ්ආශ්‍රිත ලිපිනෙදර්ලන්ත රාජධානියNotes↑ World Factbook (3 August 2010). "Netherlands". CIA. සම්ප්‍රවේශය 14 August 2010.↑ "GovType". US Department of State website. US Department of State. 16 July 2010. සම්ප්‍රවේශය 5 August 2010.↑ "Netherlands official population clock". cbs.nl. සම්ප්‍රවේශය 2010-07-20.↑ 4.0 4.1 4.2 4.3 "Netherlands". International Monetary Fund. සම්ප්‍රවේශය 2010-04-21.↑ Human Development Report 2009. The United Nations. Retrieved 5 October 2009.පුර්ව ඉතිහාසයපුරාණ පාෂාණ යුගයට අයත් දේ.වසර මිලියන ගණ්නයකට පෙර දැන් චීනය ලෙස හැදින්වෙන ප්ර දේශයේ හෝමෝ ඉලෙක්ටර්ස්වරු වාසය කර ඇත. මෑතකදී කරන ලද සොයාගැනීම් වලින් පෙන්වන්නේ ක්සියාඔචැන්ලිඈන්ග් වලින් සොයා ගන්නා ලද ගල් ආයුධ වලට අවුරුදු මිලියන 1.36 ක තරම් පැරණි අතීතයක් හිමි බවයි. හැංහයි පළාතේ ෂිහොවුඩු හි පුරා විදයාත්මක භූමිය, මීට අවුරුදු මිලියන 1.27 කට ඉහත දී හෝමෝ ඉලෙක්ටර්ස් වරු ගින්දර භාවිතය පිළිබද මුල්ම වාර්තාව පිහිට වු බවට සාක්ෂි දරයි. යු අන් මොවු සහ පසුව ලැන්ටි
යන් අසලදී කළ කැණීම් වලින් මුල් ජනාවාස පෙන්නුම් කරයි. යම් විට චීනයෙන් සොයා ගත් හෝමෝ ඉරෙක්ටස් ආකෘතිය, 1923 දී සොයාගත් පිකිං මිනිසා විය හැක. ලියුසොවුහි ලියුසුයි ගුහාවෙන් හා ගුවන්ෂි පළාතෙන් ගොඩගත් මැටි කැබලි ද්විත්වයේ උත්පත්ති ක්රිී.පු. 16500 සහ ක්රි .පු. 19000 දක්වා දිව යයි.නව ශාලා යුගයචීනයේ ශිලා ලේඛන යුගය ක්රිය.පු. 10000 ලෙස සැලකිය හැක. ප්රාමග් චීන යුගයේ මෙනේරි කෘෂිකර්මාන්තය සදහා කාබන් වල නීර්ණය කර ඇත්තේ ක්රිර.පු. 7000 ටය. ෂින්හෙන් රටේ පිලිගැන්ග් සංස්කෘතිය, හෙනත් 1977 දී කණින ලදී. කෘෂිකර්මාන්තයත් සමග ජනගහණ වැඩිවීම, අස්වැන්න ගබඩා කිරීම හා යලි ප්රවයෝජනයට ගැනීම සහ විශේෂඥ කම්කරුවන් සහ පරිපාලකයන් ඇති විය. ශිලා ලේඛන යුග‍යේ අග බාගය වන විට‍ කහ ග‍ඟේ මිටියාවත සංස්කෘතික කේන්ද්රයයක් කොට ගෙන එහි ජනාවාස වු අතර මුලින්ම ගම්වැසියන් සොයා ගන්නා ලද්දේ එහිදීය. පුරාවිද්යා ත්මකව සැලකිය යුතු බොහෝමයක් දේ බන්පෝ හා ෂියෑන් වලදී සොයා ගන්නා ලදී. කහ ගඟට එම නම ලැබී ඇත්තේ ඉවුරේ සෑදුණු තුනී වැලි ලෝයෙස ජලය සමග එක්ව කහ පැහැයට ජල ගලන නිසාය.චීනයේ මුල් ඉතිහාසය පැටලිලි සහගතය. ඊට හේතුව, ශත වර්ෂ ගණනාවකට ඉහත සිදු වු සිදුවීම් ව
ිස්තර කිරීමට පසු කාල වලදී ගත් උත්සාහයන් නිසා ලේඛන භාෂාවේ අඩු ලුහුඩුකම් පැවතීමයි. ක්රිස.පු. 7000 වන විට චීන ජනතාව මෙනේරි වගා කරමින් ජියාහු සංස්කෘතිය නැංවූහ. නින්ෂියාහි දමයිදි හිදී ක්රිි.පු. 3172 ක් සොයා ගන්නා ලද අතර එහි එකිනෙකට වෙනස් තනි ලංජන 8453 ක් තිබී ඇත ; ඊට සුර්යයා, චන්ද්ර යා, තාරකා, දෙවිවරු සහ දඩයමේ යාමේ හෝ තණ කැවීමේ දර්ශන ඇතුළත්ය. මෙම අක්ෂර චීන අකුරු වලට සමානකම් දක්වන බව දැනට පිළිගත් මතයයි. පසුව ලොන්ශාන් සංස්කෘතිය ක්රිු.පු . 2500 දී පමණ යැංෂාන් සංස්කෘතිය යටපත් කොට දැමීය.ලෝකඩ යු‍ගයසැන්ෂින්ඩුයි, වුචෙන් සහ ඉර්ලිටෝවු ආදි පුරා විද්යා ත්මක කැණීම් ස්ථාන, චීනයේ ලෝකඩ යුගයක ශිෂ්ඨාචාරයක් තිබු බවට සාක්ෂි දරයි. ක්රිප.පු. 3000 ට අයත් පැරණිතම ලෝකඩ පිහිය ගැන්සු හි මජියායෝ සහ ක්වීන්හායි පළාතෙන් සොයා ගන්නා ලදී. කහ අධිරාජ්යායා පිළිබද ඓතිහාසික විග්රෙහයපුරාණතම විස්තර සහිත චීනයේ ඉතිහාසය, ක්රි‍.පු. 2 වන සියවසේදි චීන ඉතිහාස ලේඛක සිමා ක්වෑන් අතින් ලියවුණු “මහා ඉතිහාසඥයාගේ වාර්තා” සහ “බම්බු ඇනල්ස්” යන කෘති ක්රිා.පු. 2800 පමණ සිට චීන ඉතිහාසය ගැන අංශු මාත්රා වශයෙන් කියා පායි. තවද ඊට “වසර 3 ක හා අධිරාජ්
යපයන් 5” යන්න ද ඇතුළත්ය. මෙම පාලකයන් අර්ධ වශයෙන් මිත්යා මත ධාරීන් ඥාන වන්ත මත ධාරීන් සහ චරිතවත් ආදර්ශමත් අය වූහ. හැන් චීන ප්රමජාවේ මුතුන්මිත්තා ලෙස කහ අධිරාජ්යධයා සැලකේ.සීමා ක්වෑන් කියා සිටින පරිදි ප්රදවේනි පාලන ක්ර්මය පිහිට‍ුවා තිබෙන්නේ ෂියා රාජ්යර වංශ අතර තුර කාලයේ වන අතර මෙම ක්රේමය ෂැන් සහ සෝචු රාජ වංශ වල කාලයන් හිදි චිරස්ථායි වී ඇත. එය සිදු වුයේ ඓතිහාසික චීනයේ මතුවී තිබෙන රාජ්යා වංශ 3 නේ රාජ්යඑ කාලය අතර තුරදීය. (ඒවා නම් පින්යින්, සැන්ඩයි වේ).Referenceshttp://en.wikipedia.org/wiki/History_of_China#Prehistory වෙනත් භාවිතා සඳහා, දූරියන් (බහුරුත්හරණය) බලන්න.දූරියන්Fruit of Durio kutejensis, commonly known as durian merahවිද්‍යාත්මක වර්ගීකරණයරාජධානිය:Plantae(unranked):Angiosperms(unranked):Eudicots(unranked):Rosidsගෝත්‍රය:Malvalesකුලය:Malvaceaeඋපකුලය:HelicteroideaeTribe:Durioneaeගණය:''Durio''L.Speciesදැනට හදුනා ගනු ලැබූ විශේෂ 30ක් පමණ පවති.පර්යාය නාම(ය)Lahia Hassk.දූරියන් දූරියෝ ගණ​යට හා