LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
ෆ් ජමාල්, ගල්ෆ් කලාපයේ ප්‍රථම ඔලිම්පික් පදක්කම් ලාභිනිය බවට පත් වූවාය.[158]ඔලිම්පික් උළෙලක, ක්‍රීඩකයන් සහ ක්‍රීඩිකාවන් දෙපිරිසම එකට තරග වදින එකම ඉසව්ව අශ්වාරෝහණ තරග වේ. 2008 වසර වන විටත් ඔලිම්පික් උළෙලේ ක්‍රීඩකයන් සඳහා ඇති ක්‍රීඩා ඉසව් ගණන ක්‍රීඩිකාවන් සඳහා ඇති ක්‍රීඩා ඉසව් ගණනට වඩා බෙහෙවින් වැඩි විය. 2012 ඔලිම්පික් උළෙලේ කාන්තා බොක්සින් තරග ඇතුලත් වීම නිසා 2012 වසරේ සිට පිරිමි ක්‍රීඩකයන් තරග වදින සෑම ක්‍රීඩාවක් සඳහා ම කාන්තා ඉසව් ද තිබේ.[159] නමුත් රිද්මයනුකූල ජිම්නාස්ටික් සහ සමමුහුර්ත පිහිනුම් ඉසව් පිරිමි ක්‍රීඩකයන් හට වෙන් වී නොමැත.ත්‍රස්තවාදය සහ හිංසක ක්‍රියාමේ වන විට යුධමය තත්ත්වයන් නිසා ඔලිම්පික්උළෙලවල් තුනක් අත් හැර දැමීමට සිදු වී ඇත. 1916 ග්‍රීෂ්ම ඔලිම්පික් උළෙල පළමු ලෝක යුද්ධය හේතුවෙනුත්, 1940 සහ 1944 ග්‍රීෂ්ම සහ ශීත ඍතු ඔලිම්පික් උළෙලවල් දෙවන ලෝකයුද්ධය හේතුවෙනුත් එසේ අත් හැර දැමුණි. 2008 බීජිං ඔලිම්පික් උළෙලේ සමාරම්භක දිනයේ දී ජෝර්ජියාව සහ රුසියාව අතර යුධමය තත්ත්වයක් ඇති විය. (දකුණු ඔසේෂියා යුද්ධය). ඔලිම්පික් සමාරම්භක උළෙලට සපැමිණි රාජ්‍ය නායකයන්ට චීන ජනපතිවරයා
වූ හූ ජින්තාඕ විසින් පිළිගන්වනු ලැබූ දිවා භෝජන සංග්‍රහය අවස්ථාවේ දී ඇමරිකානු ජනාධිපති ජෝර්ජ් ඩබ්. බුෂ් සහ රුසියානු අගමැති ව්ලැඩමීර් පුටින් ගැටුම්කාරී තත්ත්තවය පිළිබඳ සාකච්ඡා කළහ. [160] ජෝර්ජියානු වෙඩි තැබීමේ ක්‍රීඩිකා නිනෝ සැලුක්වේඩ්ස් මීටර් 10 වායු පිස්තෝල ඉසව්වේ ලෝකඩ පදක්කම දිනා ගැනීමෙන් අනතුරුව පදක්කම් ප්‍රදානය කරන පීඨිකාවේ දී එම ඉසව්වේ රිදී පදක්කම දිනා ගත් රුසියානු ක්‍රීඩිකාව වූ නතාලියා පැඩරිනා වැළඳ ගැනීම බීජිං ඔලිම්පික් උළෙලේ මහත් කතාබහට ලක් වූ සිදුවීමක් විය. [161]ත්‍රස්තවාදය ඔලිම්පික් සඳහා බලපෑ ප්‍රධානතම සිදුවීම 1972 වසරේ දී මියුනිච් ඔලිම්පික් උළෙලේ දී වාර්තා විය. මියුනිච් සංහාරය ලෙස අද හැඳින්වෙන එම සිදුවීමේදී කළු සැප්තැම්බරය (Black September) නම් පලස්තීන ත්‍රස්ත කණ්ඩායමක් විසින් ඊශ්රායලයේ ක්‍රීඩකයන් 11 දෙනෙක් ප්‍රණ ඇපකරුවන් ලෙස තබා ගන්නා ලදහ. ක්‍රීඩකයන් දෙදෙනකු එම අවස්ථාවේ දී ම මරා දැමුණු අතර අනෙක් නවදෙනා නිදහස් වීමට උත්සහා දරන අවස්ථාවේදී ත්‍රස්තයන් අතින් මරුමුවට පත් වූහ. එම සිදුවීමෙන් ජර්මානු පොලිස් නිළධාරි‍යෙක් ද ත්‍රස්තවාදීහු පස් දෙනෙක් ද ජීවිතක්ෂයට පත් වූහ.[162]ඇමරිකා එක්ස
ත් ජනපදයේ පැවති අවසත් ඔලිම්පික් උළෙලවල් දෙකටම ත්‍රස්තවාදී බලපෑම් එල්ලවිය. 1996 වසරේ ඔලිම්පික් සියවස සැමරුණු ඇට්ලන්ටා ඔලිම්පික් උළෙලේ දී ඔලිම්පික් ගම්මානයේ පුපරා ගිය බෝමබය දෙදෙනකුට මරු කැඳවූ අතර 111 දෙනෙක් තුවාල ලදහ. ඇමරිකානු අභ්‍යන්තර ත්‍රස්තවාදියකු වන එරික් රුඩොල්ෆ් නැමැත්තා විසින් එම බෝම්බය පුපුරුවා හරිනු ලැබූ අතර ඔහු මේ වන විට ජීවිතාන්තය දක්වා සිර දඬුවම් විඳිමින් සිටියි.[163] 2001 සැප්තැම්බර් 11 ප්‍රහාරයෙන් මාස පහකට පසු ඇමරිකාවේ සෝල්ට් ලේක් නගරයේ පැවති ශීත ඍතු ඔලිම්පික් උළෙලට එතෙක් ඔලිම්පික් උළෙලකට ලබා නොදුන් අන්දමේ දැඩි ආරක්ෂාවක් ලබා දී තිබුණි. එම උළෙලේ සමාරම්භක උළෙලේ දී සැප්තැම්බර් 11 ප්‍රහාරය සිහිපත් කෙරෙන මතකයන් ඉදිරිපත් කෙරුණි. ලෝක වෙළද මධ්‍යස්ථානයේ ලෙල දුන් ධජය, නිව් ජෝක් පොලිස් දෙපාර්තමේන්තුවේ නිළධාරියකු වූ ඩැනියෙල් රොඩ්‍රිගස් ගැයූ "God bless America" ගීතය, නිව් යෝර්ක් පොලිස් දෙපාර්තමේන්තුව හා ගිණි නිවීමේ අංශය සිහිපත් කිරීම එවැනි අංග කිහිපයකි.[164]පුරවැසිභාවයපුරවැසිභාවය සම්බන්ධ අන්තර්ජාතික ඔලිම්පික් කමිටුව මගින් පනවා ඇති නීතිඔලිම්පික් ප්‍රඥප්තියඅනුව කි
සියම් ක්‍රීඩකයකුට ඔලිම්පික් උළෙලක දී කිසියම් රටක් නියෝජනය කළ හැක්කේ ඔහු හෝ ඇය එම රටේ ස්ථිර පුරවැසියකු නම් පමණි. රටවල් දෙකක පුරවැසිභාවය ඇති ක්‍රීඩකයකුට ඉන් තමන් කැමති එක් රටක් වෙනුවෙන් පමණක් ඉදිරිපත් විය හැකි අතර ඒ සඳහා ඔහුහෝ ඇය අනෙක් රට වෙනුවෙන් වසර තුනක් ඇතුලත කාලය තුළ ඉදිරිපත් නොවී තිබිය යුතු වේ.  ජාතික ඔලිම්පික් කමිටු සහ අන්තර්ජාතික ක්‍රීඩා සම්මේලන එකඟ වන්නේ නම් එම වසර තුනක කාල සීමාව පිළිබඳ නීතිය ඉවත් කිරීමට අන්තර් ජාතික ඔලිම්පික් කමිටුවට හැකියාව ඇත. [165] එම කාල සීමාව පිළිබඳ නීතිය අදාල වන්නේ වසර තුනක් ඇතුලත එක් රටක් නියෝජනය කර ඉන් පසුව වෙනත් රටක් නියෝජනය කරන ක්‍රීඩක ක්‍රීඩිකාවන්ට පමණි. වෙනත් ජාතිකත්වයක් ලැබූ පමණින් එම නීතිය අදාල කර නොගනී. එක් රටක් විසින් වෙනත් රටක ක්‍රීඩකයකුට පුරවැසිභාවය ලබා දුන් අවස්ථාවලදී පමණක් අන්තර් ජාතික ඔලිම්පික් කමිටුව ඒ සම්බන්ධව විමසා බැලීම් සිදු කරනු ලබයි. [166]පුරවැසිභාවය වෙනස් කිරීමට හේතුබොහේ අවස්ථාවලදී ක්‍රීඩකයන් විසින් තම පුරවැසිභාවය වෙනස් කර ගනු ලබන්නේ ඔලිම්පික් සඳහා සුදුසුකම් ලැබීමේ අරමුණින් ය. ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය වැනි රටක පරවැසිභාවය ලැබ
ීම වඩා වැඩි පහසුකම් ප්‍රමාණයක් සහ අනුග්‍රාහකත්වයක් ලැබීමට හේතු වේ. තවත් හේතුවක් වන්නේ ඇතැම් ක්‍රීඩකයන්ට තමරටේ සිටියදී ඔලිම්පික් සඳහා සුදුසුකම් ලබා ගැනීමට පවා නොහැකි වීමයි. එසේ වන්නේ එමරටෙන් ඔහුට හෝ ඇයට වඩා සුදුසුකම් සම්පූර්ණ කළ තරගකරුවන් ඉදිරිපත් කිරීම නිසා ය. 1992 සහ 2008 අතර කාලය තුළ ක්‍රීඩක ක්‍රීඩිකාවෝ 50 දෙනෙක් පමණ ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ පුරවැසිභාවය ලබා ගෙන ඇමරිකානු කණ්ඩායම නියෝජනය කරමින් ඔලිම්පික් උළෙලවලට සහභාගී වූහ. [167]පුරවැසිභාවය වෙනස්කිරීම් සහ ඒ සම්බන්ධ ගැටලුවර්ණභේදවාදය සම්බන්ධ සිදුවීම නිසා දකුණු අප්‍රිකාවට ඔලිම්පික් තහනමක් පනවා තිබූ කාලයේ දී, එක්සත් රාජධානියේ පුරවැසිභාවය ලබා ගෙන බ්‍රිතාන්‍ය කණ්ඩායම නියෝජනය කරමින් ඔලිම්පික් උළෙලට සහභාගී වූ දකුණූ අප්‍රිකානු ක්‍රීඩිකා සෝලා බඩ් සම්බන්ධ සිදුවීම වඩාත් කතාබහට ලක් වූ සිදුවීමකි. ඇයගේ සීයා බ්‍රිතාන්‍ය පුරවැසියකු වීම නිසා බඩ් හට බ්‍රිතාත්‍යයේ පුරවැසිභාවය ලැබී ඇත. ඇය වෙනුවෙන් පමණක් පුරවැසිභාවය ලබා දීමේ ක්‍රියාවලිය ඉක්මන් කළ බවට බ්‍රිතාන්‍යයෝ රජයට චෝදනා එල්ල කළහ. [168]2004 මැයි මාසයේ දී ඇමරිකානු පුරවැසිභාවය ලබා ගත් කෙන්යානු ක
්‍රීඩක බර්නාඩ් ලගාට් සම්බන්ධ සිදුවීම තවත් එවැනි සිදුවීමකි. ඔහු ඇමරිකානු පුරවැසිභාවය ලබා ගැනීම හේතුවෙන් ඔහුගේ කෙන්යානු පුරවැසිභාවය අවලංගු කිරීමට කෙන්යානු රජයට අවශ්‍ය විය. 2004 ඇතන්ස් ඔලිම්පික් උළෙලේ දී ලගාට් කෙන්යාව නියෝජනය කරමින් රිදී පදක්කමක් ලබා ගත් නමුත් ඔහු තවදුරටත් කෙන්යානු ජාතිකයකු නොවනබවඑරට රජය පැවසීමනිසා එම පදක්කම අවධානමට ලක් විය. නිදහසට කරුණු ඉදිරිපත් කරමින් ලගාට් කියා සිටියේ තමා 2003 වසර අවසාන භාගයේ දී ඇමරිකානු පුරවැසිභාවය ඉල්ලුම් කළත් ඔලිම්පික් උළෙල පසු වන තුරු පුරවැසිභාවය නොලැබෙනු ඇති බවට තමා විශ්වාස කළ බවයි. [169] ඇමරිකානු පැසි පන්දු කණ්ඩායමට ක්‍රීඩා කිරීමේ බලාපොරොත්තුවෙන් සිටි බෙකී හැමන් හට එම අවස්ථාව අහිමි වීම නිසා ඈ රුසියාවට සංක්‍රමණය වූවාය. ඉන් අනතුරුව ඇමරිකානු ජාතික පැසි පන්දු පුහුණුකරු ඇතුළු බොහෝ පිරිස් ඇයව දෝශ දර්ශනයට ලක් කරමින්කියා සිටියේ ඇය දේශද්‍රෝහයක වූ බවයි. [170]ශූරයන් සහ පදක්කම්ලාභීන්ප්‍රධාන ලිපිය: ඔලිම්පික් පදක්කම් ලාභීන්ඔලිම්පික් ඉසව්වක ප්‍රථම, දෙවන සහ තෙවන ස්ථාන හිමි කර ගන්නා ක්‍රීඩක ක්‍රීඩිකාවන් හෝ කණ්ඩායම් වෙත පදක්කම් ප්‍රදානය කරනු ලැබේ. ශූ
රයන් වෙත රන් පදක්කම් ප්‍රදානය කරන අතර 1912 වසර වන තුරු එම පදක්කම තනි රත්තරනින් නිමවා තිබීම විශේෂත්වයකි. පසුව එය රන් ආලෝපිත රිදී පදක්කමක් වූ අතර වර්තමානයේ එය රන් තහඩුවක් මතුපිටින් සවි කර ඇති රිදියෙන් සෑදූ පදක්කමකි. කෙසේ වුවද සෑම රන් පදක්කමකම අවම වශයෙන් සංශුද්ධ රත්රන් ග්‍රෑම් 6ක් වත් අඩංගු විය යුතු වීම සම්මතය යි. [171] අනුශූරයන් හට රිදී පදක්කම් සහ තෙවන ස්ථාන හිමි කර ගන්නා ක්‍රීඩකයන් හට ලෝකඩ පදක්කම් පිරිනැමේ. පිළිමළුන් පිටු දැකීමේ ආකාරයේ ඉසව් වලදී (බොක්සින් වැනි) තෙවන ස්ථානයක් තෝරා නොගන්නා අතර අවසන් පූර්ව තරගවලදී පරාජය වන ක්‍රීඩකයෝ දෙදෙනොටම ලෝකඩ පදක්කම් පිරිනැමෙති. 1896 ප්‍රථම ඔලිම්පික් උළෙලේ දී ප්‍රථම සහ දෙවන ස්ථාවලට පමණක් පදක්කම් ප්‍රදානය කර ඇත්තේ ප්‍රථම ස්ථානයට රිදී පදක්කමක් සහ දෙවන ස්ථානය ලෝකඩ පදක්කමක් වන අයුරිනි. පදක්කම් තුනක් ප්‍රදානය කිරීම අරඹා ඇත්තේ 1904 ඔලිම්පික් උළෙලේ දී ය. [172] 1948 ඔලිම්පික් උළෙලේ සිට සිව් වැනි, පස් වැනි සහ හය වැනි ස්ථාන දිනා ගන්නා ක්‍රීඩකයන් වෙත සහතික පත්‍රයක් පිරිනැමීම ඇරඹුනි. එම සහතිකය ජයග්‍රහණය සහතික කිරීමක් ලෙස නිල වශයෙන් පිළිගැනේ. 1984 සිට එම සහතිකය හත්
වැනි සහ අට වැනි ස්ථාන වලදට ලබා දීම ඇරඹුනි. 2004 ඇතන්ස් උළෙලේ දී ප්‍රථම, දෙවනහා තෙවන ස්ථානලබා ගත් ක්‍රීඩකයන්ට ඔලිව් කොළ ඔටුනු ද ප්‍රදානය කෙරුණි. [173] එක් එක් රටවල් දිනා ගත් පදක්කම් සංඛ්‍යාවන් පිළිබඳ දත්තයන් අන්තර්ජාතික ඔලිම්පික් කමිටුව රැස් නොකරන නමුත් ජාතික ඔලිම්පික් කමිටු සහ ජනමාධ්‍ය විසින් එක් එක් රටවල සාර්ථකත්වය තීරණය කිරීම සඳහා දිනා ගත් පදක්කම් සංඛ්‍යා පිළිබඳ සංඛ්‍යාත්මක දත්ත රැස් කරනු ලබති. [174]සත්කාරක රටවල් සහ නගරප්‍රධාන ලිපිය: ඔලිම්පික් සත්කාරක නගරග්‍රීෂ්ම ඔලිම්පික් සත්කාරකත්වය දැක්වූ රටවල් - එක් වරක් සත්කාරකත්වය දැරූ රටවල් කොළ පැහැයෙන් ද වැඩි වාර ගණනක් සත්කාරකත්වය දැක්වූ රටවල් නිල් පැහැයෙන් ද දැක්වේ.ශීත ඍතු ඔලිම්පික් සත්කාරකත්වය දැක්වූ රටවල් - එක් වරක් සත්කාරකත්වය දැරූ රටවල් කොළ පැහැයෙන් ද වැඩි වාර ගණනක් සත්කාරකත්වය දැක්වූ රටවල් නිල් පැහැයෙන් ද දැක්වේ.ඔලිම්පික් උළෙලක සත්කරක නගරය තේරීම, අදාල වසරට වසර හතක් හෝ අටක් පෙරාතුව සිදු කරනු ලබයි.[175] එම තෝරා ගැනීමේ ක්‍රියාවලිය අදියර දෙකකින් සිදු වන අතර වසර දෙකක් පමණ ඒ සඳහා ගතවෙයි. සත්කාරකත්වය දැරීමට බලාපොරොත්තු වන නගර
එම රටේ ජාතික ඔලිම්පික් කමිටුවට ඒ සඳහා අයදුම් කළ යුතු ය. එකම රටක නගර කිහිපයක් අයදුම් කළහොත් ජාතික ඔලිම්පික් කමිටුව සිදු කරන තෝරා ගැනීමේ පරීක්ෂනයකින් පසු එක් රටකින් එක් නගරයක් පමණක් අන්තර්ජාතික ඔලිම්පික් කමිටුවට ඉල්ලුම් කළ යුතු ය. ඉල්ලුම් කිරීමේ කාලය අවසන් වූ විට සත්කාරක නගරය තෝරා ගැනීමේ පළමු අදියර ඇරඹේ. එහිදී සංවිධාන කටයුතු සම්බන්ධයෙන් වන ප්‍රධාන නිර්ණායකයන් ඇතුලත් වන ලෙස සැකසූ ප්‍රශ්නාවලියකට පිළිතුරු සැපයීමට අප්ක්ෂකයන්ට සිදු වේ. [176] එම ඉල්ලුම් පත්‍රයේ, තමන් ඔලිම්පික් ප්‍රඥප්තියට අනුකූලව ක්‍රියා කරන බවට ත්, අන්තර්ජාතික ඔලිම්පික් කමිටුවේ විධායක මණ්ඩලය විසින් පනවා ඇති සියළු නීති රීතිවලට එකඟ බවටත් අපේක්ෂකයන් විසින් සනාථ කළ යුතුය. [175] විශේෂ කණ්ඩායමක් විසින් අපේක්ෂකයන්ගේ පිළිතුරු පත්‍ර අගයනු ලැබීමෙන් පසු එක් එක් අපේක්ෂකයාට ඔලිම්පික් උළෙල සංවිධානය කිරීමට ඇති හැකියාව පිළිබඳ වාර්තාවක් අන්තර්ජාතික ඔලිම්පික් කමිටුවට ලබා දීම සිදු කෙරේ. එම අදියරෙන් පසුව තෝරා ගත් අපේක්ෂකයන් පිරිසක් පමණක් ඊලඟ අදියර වෙත යොමු කෙරේ. [176]එම අපේක්ෂකයන් තෝරා ගැනීමෙන් පසු අන්තර්ජාතික ඔලිම්පික් කමිටුව වෙත වඩාත් විස්තරා
ත්මක ව්‍යාපෘති යෝජනාවක් ඉදිරිපත් කිරීමට ඔවුන්ට සිදු වේ. ඉන් අනතුරුව සෑම අපේක්ෂක නගරයක්ම ඉතා අවධානයෙන් යුතුව විශ්ලේෂණය කරනු ලබයි. එහිදී අදාල නගර වෙත සංචාරය කරමින්, අදාල ස්ථාන පරීක්ෂාවට ලක් කරමින් සහ සංවිධායක කමිටුවල නිලධාරීන් සමග සාකච්ඡා කරමින් අදාල නගරයේ යෝග්‍යතාව පරීක්ෂා කරනලු ලබයි. එසේ කිරීමෙන් අනතුරුව සකස් කරනු ලබන වාර්තාවක් අන්තර්ජාතික ඔලිම්පික් කමිටුවේ අවසන් තීරණය ගැනීමේ දිනයට මාසයකට පමණ පෙරාතුව භාර දිය යුතු වේ. සම්මුඛ පරීක්ෂවලදී තම නගරයට ඔලිම්පික් සංවිධානය කිරීමේ බරපැන දැරිය හැකි බවට අපේක්ෂක නගරය තහවුරු කළයුතු වෙයි. [175] ඇගයීම් කමිටුවේ කාර්යභාරය අවසන් වීමෙන් පසු කිසියම් දිනයක අපේක්ෂක නගරයක් නොමැති රටකදී සංවිධානය කෙරෙන සුහද හමුවකට අපේක්ෂක නගරවල නිලධාරීහු රැස් වෙත්. එහිදී අන්තර්ජාතික ඔලිම්පික් කමිටු නිලධාරීන් විසින් කරනු ලබන ඡන්ද විමසීමකදී සත්කාරක රට සහ නගරය තෝරා ගනු ලබයි. එසේ තෝරා ගැනීමෙන් පසුව සත්කාරක නගරයේ සංවිධායක කමිටුව සහ අදාල රටේ ජාතික ඔලිම්පික් කමිටුව එක්ව සත්කාරක නගර කොන්ත්‍රාත්තුව අත්සන් කරති. [175]2016 වන විට රටවල් 23 ක නගර 44 ක් ඔලිම්පික් සත්කාරකත්වය දරා තිබෙන නමුත් ය
ුරෝපයෙන් සහ උතුරු ඇමරිකාවෙන් පිට රටක ඔලිම්පික් පවත්වා ඇත්තේ අවස්ථා අටකදී පමණි. 1988 දකුණු කොරියාවේ සෝල් නුවර ඔලිම්පික් පැවැත්වීමෙන් පසු තුන් වතාවක් ආසියාවේ සහ සසියානා කලාපයේ ඔලිම්පික් පවත්වා ඇත. එය ඊට පෙර වසර 92 සමග සසඳා බැලීමේ දී වැඩි අගයකි. 2016 බ්‍රසීලයේ රියෝ ද ජැනයිරෝ නගරයේ පැවැත්වෙන ඔලිම්පික් උළෙල දකුණු ඇමරිකානු මහාද්වීපයට ගමන් කරන ප්‍රථම අවස්ථාවයි. මෙතෙක් කිසිඳු අවස්ථාවක අප්‍රිකා මහාද්වීපයේ ඔලිම්පික් උළෙලක් පවත්වා නැත. ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය ග්‍රීෂ්ම ඔලිම්පික් උළෙලවල් හතරකට ද ශීත ඍතු ඔලිම්පික් උළෙලවල් හතරකට ද සත්කාරකත්වය දක්වා ඇත. එක්සත් රාජධානියේ ලන්ඩන් නගරය තුන් වරක් ග්‍රීෂ්ම ඔලිම්පික් උළෙලට සත්කාරකත්වය දක්වා ඇත. එය වැඩිම වාර ගණනක් සත්කාරකත්වය දැක්වූ නගරයයි. ජර්මනිය, ඕස්ට්‍රේලියාව, ප්‍රංශය සහ ග්‍රීසිය යන රටවල් දෙවර බැගින් ග්‍රීෂ්ම ඔලිම්පික් උළෙලට සත්තාරකත්වය දක්වා ඇත. ලොස් ඇන්ජලීස්, පැරිස් සහ ඇතන්ස් යන නගර දෙවර බැගින් ග්‍රීෂ්ම ඔලිම්පික් උළෙලට සත්තාරකත්වය දක්වා ඇත. 2020 ඔලිම්පික් උළෙලෙන් පසු ජපානය සහ ටෝකියෝ නගරය ඉහත ලැයිස්තු දෙකට පිළිවෙලින් එකතු වේ. ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය හැරුණු කොට
ශීත ඍතු ඔලිම්පික් උළෙල වැඩි ගණනකට සත්කාරකත්වය දක්වා ඇති රටවල් වන්නේ ප්‍රංශය (තුන් වරක්),ස්විට්සර්ලන්තය, ඔස්ට්‍රියාව, නෝර්වේ,ජපානය, කැනඩාව, ඉතාලිය සහ ජපානය (දෙවර බැගින්) යි. ලේක් ප්ලේසිඩ්, ඉන්ස්බ්‍රක් සහ ශාන්ත. මොරිට්ස් ශීත ඍතු ඔලිම්පික් සඳහා දෙවර බැගින් සත්කාරකත්වය දක්වා ඇත. 2010 වැන්කුවර් ශීත ඍතු ඔලිම්පික් උළෙලත් සමග කැනඩාව තුන්වරක් ඔලිම්පික් සත්කාරකත්වය දැරූ රටවල් අතරට එක් විය. 2014 සෝචි ශීත ඍතු ඔලිම්පික් උළෙල රුසියාව ශීත ඍතු ඔලිම්පික් උළෙලක් සංවිධානය කරන ප්‍රථම අවස්ථාව වන අතර එය ඔවුන්ගේ දෙවැනි ඔලිම්පික් උළෙලයි. පරිශීලන↑ "Overview of Olympic Games". බ්‍රිටැනිකා විශ්වකෝෂය. සම්ප්‍රවේශය 2008-06-04. {{cite web}}: Cite has empty unknown parameter: |coauthor= (help) උපුටාදැක්වීම් දෝෂය: Invalid <ref> tag; name "EB" defined multiple times with different content↑ ඒකාබද්ධ ප්‍රතිඥාතෘත්වය යනු corporate Sponsorship යන්නට සිංහල යෙදුමයි.↑ Swaddling, Judith (2000). The Ancient Olympic Games (2 ed.). Austin: University of Texas Press. p. 54. ISBN 0-292-70373-2. OCLC 10759486. සම
්ප්‍රවේශය June 6, 2009.↑ Young (2004), p. 12↑ ග්‍රීක උප දෙවියකු ලෙස සැලකෙන හෙරැකල්ස් රෝමානුවන් විසින් හඳුන්වනුයේ හර්කියුලිස් නමිනි. ඔහු සියුස් දෙවියන්ගේ පුත්‍රයා ලෙස ද සැලකේ.[1]↑ Pausanias, "Elis 1", VII, p. 7, 9, 10; Pindar, "Olympian 10", pp. 24–77 උපුටාදැක්වීම් දෝෂය: Invalid <ref> tag; name "elis1-7-9" defined multiple times with different content↑ Richardson (1997), p. 227↑ Young (2004), pp. 12–13↑ Pausanias, "Elis 1", VII, p. 9; Pindar, "Olympian 10", pp. 24–77 උපුටාදැක්වීම් දෝෂය: Invalid <ref> tag; name "elis1-7-7" defined multiple times with different content↑ "Olympic Games" (registration required). Encyclopædia Britannica. සම්ප්‍රවේශය 2009-04-29.↑ Crowther (2007) pp. 59–61↑ "Ancient Olympic Events". Perseus Project of Tufts University. සම්ප්‍රවේශය 2009-04-29.↑ Golden (2009), p. 24↑ Burkert (1983), p. 95↑ Swadling (1999), pp. 90–93↑ ඔලිම්පික් කෞතුකාගාරය, "The Olympic Games in Antiquity", p. 2↑ කෙසේ නමුත් තියඩෝසියස් අධිරාජ්‍යයාගේ අණපනත මගින් ඔලිම්පික්
තහනම් කළ බවට ඍජුව ප්‍රකාශ නොවේ. (ක්‍රෝතර් (2007), පි. 54).↑ ක්‍රෝතර් (2007), පි. 54↑ 19.0 19.1 "Histoire et évolution des Jeux olympiques". Potentiel (French බසින්). 2005. සම්ප්‍රවේශය 2009-01-31.{{cite web}}:  CS1 maint: unrecognized language (link) උපුටාදැක්වීම් දෝෂය: Invalid <ref> tag; name "frencholympics" defined multiple times with different content↑ යංග් (2004), පි. 144↑ 21.0 21.1 21.2 21.3 21.4 21.5 21.6 21.7 21.8 21.9 යංග් (1996)↑ Matthews, George R. (2005). America's first Olympics: the St. Louis games of 1904. University of Missouri Press. ISBN 978-0-8262-1588-8.↑ Ingomar Weiler (2004). The predecessors of the Olympic movement, and Pierre de Coubertin European Review, Vol. 12, No. 3, Cambridge University Press↑ Craig Reedie, Jim Parry, Vassil Girginov (2005). The Olympic Games Explained: A Student Guide to the Evolution of the Modern Olympic Games. Routledge. ISBN 978-0-415-34604-7.{{cite book}}:  CS1 maint: multiple names: authors list (link)↑ Young (1996),
p. 24↑ "Much Wenlock & the Olympian Connection". Wenlock Olympian Society. 2009-01-23 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 2009-01-31.↑ 27.0 27.1 "Rugby School motivated founder of Games". Reuters. SI.com. 2004-07-08. සම්ප්‍රවේශය 2009-02-04. උපුටාදැක්වීම් දෝෂය: Invalid <ref> tag; name "wenlock" defined multiple times with different content↑ Coubertin, Philemon, Politis & Anninos (1897), Part 2, p. 8↑ "Athens 1896". The International Olympic Committee. සම්ප්‍රවේශය February 8, 2010.↑ Memoire sure le conflit entre la Grece et la Roumanie concernant l'affaire Zappa - Athens 1893, by F. Martens↑ L'affaire Zappa - Paris 1894, by G. Streit↑ "1896 Athina Summer Games". Sports Reference. සම්ප්‍රවේශය January 31, 2009.↑ "St. Louis 1904 – Overview". ESPN. සම්ප්‍රවේශය 31 January 2009.↑ "1906 Olympics mark 10th anniversary of the Olympic revival". Canadian Broadcasting Centre. 28 May 2008. 3 June 2008 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 31 January
2009.↑ "Chamonix 1924". International Olympic Committee. 2 August 2008 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 31 January 2009.↑ "Winter Olympics History". Utah Athletic Foundation. සම්ප්‍රවේශය 31 January 2009.↑ "History of the Paralympics". BBC Sport. 4 September 2008. සම්ප්‍රවේශය 2 February 2009.↑ "History of the Paralympic Games". Government of Canada. සම්ප්‍රවේශය 7 April 2010.↑ IPC-IOC Co-operation "IPC-IOC Cooperation". International Paralympic Committee. සම්ප්‍රවේශය 3 May 2010. {{cite web}}: Check |url= value (help)↑ Gibson, Owen (4 May 2010). "Sainsbury's announces sponsorship of 2012 Paralympics". The Guardian. London.↑ "Rogge wants Youth Olympic Games". BBC Sport. 19 March 2007. සම්ප්‍රවේශය 2 February 2009.↑ Rice, John (5 July 2007). "IOC approves Youth Olympics; first set for 2010". USA Today. Associated Press. සම්ප්‍රවේශය 2 February 2009.↑ "Innsbruck is the host city for the first Winter Youth Olympic Games". The Vancouver Organizing Committ
ee for the 2010 Olympic and Paralympic Winter Games. 12 December 2008. 10 June 2009 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 30 March 2009.↑ "IOC to Introduce Youth Olympic Games in 2010". CRIenglish.com. 25 April 2007. සම්ප්‍රවේශය 29 January 2009.↑ "IOC session: A "go" for Youth Olympic Games". International Olympic Committee. 5 July 2007. 21 August 2008 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 2 February 2009.↑ Wade, Stephen (25 April 2007). "No kidding: Teens to get Youth Olympic Games". USA Today. සම්ප්‍රවේශය 27 August 2008.↑ Michaelis, Vicky (5 July 2007). "IOC votes to start Youth Olympics in 2010". USA Today. සම්ප්‍රවේශය 2 February 2009.↑ 48.0 48.1 "IOC Factsheet" (PDF). International Olympic Committee. 29 April 2011 දින මුල් පිටපත (PDF) වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 2 February 2009.↑ "Turin 2006". International Olympic Committee. 22 August 2008 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 26 August 2008.↑ "Beijing to build c
onvenient Olympic village". The Beijing Organizing Committee for the Games of the XXIX Olympiad. සම්ප්‍රවේශය 4 May 2009.↑ "Olympic Charter" (PDF). International Olympic Committee. p. 61. 26 April 2009 දින මුල් පිටපත (PDF) වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 28 July 2011. {{cite web}}: |archive-date= / |archive-url= timestamp mismatch; $1 suggested (help)↑ "The Olympic Charter". International Olympic Committee. සම්ප්‍රවේශය 17 July 2012.↑ Rose, A. K., & Spiegel, M. M. (2011). The Olympic Effect*. The Economic Journal, 121(553), 652-677.↑ Tilcsik, A. and Marquis, C. 2013. “Punctuated Generosity: How Mega-events and Natural Disasters Affect Corporate Philanthropy in U.S. Communities.” Administrative Science Quarterly, 58(1): 111-148..↑ "The Olympic Movement". International Olympic Committee. සම්ප්‍රවේශය 2 May 2009.↑ "Roles and responsibilities during the Olympic Games" (PDF). International Olympic Committee. February 2008. pp. 1–2. 29 April 2011 දින මුල් පිටපත (PDF) වෙතින් ස
ංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 2 May 2009.↑ "For the Good of the Athletes". The Beijing Organizing Committee for the Games of the XXIX Olympiad. 31 October 2007. සම්ප්‍රවේශය 4 February 2009.↑ "Organising Committees for the Olympic Games". Olympic Games. සම්ප්‍රවේශය 18 July 2012.↑ Olympic Charter 2007, Rule 24.↑ Maraniss 2008, පිටු අංක: 52–60.↑ Maraniss 2008, පිටු අංක: 60–69.↑ "Samaranch Defends Nominating Son for IOC Post". CBC Sports. 18 May 2001. 5 December 2008 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 4 February 2009.↑ Riding, Alan (30 June 1992). "Olympics:Barcelona Profile; Samaranch, Under the Gun Shoots Back". The New York Times. සම්ප්‍රවේශය 30 January 2009.↑ Abrahamson, Alan (6 December 2003). "Judge Drops Olympic Bid Case". Los Angeles Times. සම්ප්‍රවේශය 21 March 2009.↑ Rowlatt, Justin (29 July 2004). "Buying the Games". BBC. සම්ප්‍රවේශය 16 April 2009.↑ Zinser, Lynn (7 July 2005). "London Wins 2012 Olympics New York Lags". The New York Times.
සම්ප්‍රවේශය 4 February 2009.↑ "Paris Mayor Slams London Tactics". Sportinglife.com. 15 May 2011 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 4 February 2009.↑ Berkes, Howard (7 February 2006). "How Turin got the Games". National Public Radio. සම්ප්‍රවේශය 4 February 2009.↑ "Olympic Committee's Refusal to Honor Munich 11 Mired in 'Stubborn Insensitivity and Callousness'". ADL. සම්ප්‍රවේශය 26 January 2013.↑ 70.0 70.1 70.2 70.3 70.4 70.5 Cooper-Chen 2005, පිටු අංකය: 231.↑ 71.0 71.1 71.2 71.3 71.4 "Issues of the Olympic Games". Olympic Primer. LA84 Foundation of Los Angeles. සම්ප්‍රවේශය 30 March 2009.↑ 72.0 72.1 72.2 Buchanon & Mallon 2006, පිටු අංකය: ci.↑ 73.0 73.1 Findling & Pelle 2000, පිටු අංකය: 209.↑ 74.0 74.1 74.2 Slack 2004, පිටු අංකය: 194.↑ "Berlin 1936". International Olympic Committee. 22 August 2008 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 31 March 2009.↑ "Cortina d'Ampezzo". International Olympic Committee. 22 August 2008 දින මුල් පිටපත වෙත
ින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 31 March 2009.↑ 77.0 77.1 77.2 Slack 2004, පිටු අංකය: 192.↑ Gershon 2000, පිටු අංකය: 17.↑ Whannel, G. (1984) The television spectacular In A. Tomlinson & G. Whannel (Eds.), Five-ring circus (pp. 30–43). London: Pluto Press↑ Tomlinson 2005, පිටු අංකය: 14.↑ "World Series TV ratings slump". CBS News. Associated Press. 27 October 2000. සම්ප්‍රවේශය 4 May 2009.↑ Walters, Walters (2 October 2000). "All fall down". Sports Illustrated. Time Inc. 29 April 2011 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 2 April 2009.↑ 83.0 83.1 Carter, Bill; Sandomir, Richard (17 August 2008). "A Surprise Winner at the Olympic Games in Beijing: NBC". The New York Times. NYTimes.com. සම්ප්‍රවේශය 2 April 2009.↑ Slack 2004, පිටු අංක: 16–18.↑ 85.0 85.1 Slack 2004, පිටු අංකය: 17.↑ Cooper-Chen 2005, පිටු අංකය: 230.↑ Woods 2007, පිටු අංකය: 146.↑ 88.0 88.1 Buchanon & Mallon 2006, පිටු අංකය: cii.↑ Slack 2004, පිටු අංක: 194–195.↑ 90.0 90.1 90.2 90.3 90
.4 90.5 90.6 Flyvbjerg, Bent and Allison Stewart, 2012, "Olympic Proportions: Cost and Cost Overrun at the Olympics 1960–2012," Working Paper, Saïd Business School, University of Oxford.↑ 91.0 91.1 91.2 "The Olympic Symbols". International Olympic Committee. 26 April 2009 දින මුල් පිටපත (PDF) වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 4 February 2009.↑ "The Olympic flame and the torch relay". Olympic Museum. International Olympic Committee. 2007. p. 6. 26 April 2009 දින මුල් පිටපත (PDF) වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 4 February 2009.↑ "The Official Mascots of the Beijing 2008 Olympic Games". The Beijing Organizing Committee for the Games of the XXIX Olympiad. සම්ප්‍රවේශය 28 August 2008.↑ 94.0 94.1 94.2 "Fact sheet: Opening Ceremony of the Summer Olympic Games" (PDF). International Olympic Committee. 2008. 29 April 2011 දින මුල් පිටපත (PDF) වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 14 August 2008. {{cite web}}: Unknown parameter |month= ignored (help)↑ 95.0 95.1 95.2 "Fact she
et: Opening Ceremony of the Winter Olympic Games". International Olympic Committee. 2008. 26 April 2009 දින මුල් පිටපත (PDF) වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 14 August 2008. {{cite web}}: Unknown parameter |month= ignored (help)↑ 96.0 96.1 "The development of the Games – Between festival and tradition". The Modern Olympic Games (PDF). International Olympic Committee. p. 5. 24 August 2008 දින මුල් පිටපත (PDF) වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 29 August 2008. {{cite book}}: Unknown parameter |chapterurl= ignored (help)↑ "Beijing Dazzles: Chinese History, on Parade as Olympics Begin". Canadian Broadcasting Centre. 8 August 2008. 10 August 2008 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්‍රවේශය 9 September 2008.↑ 98.0 98.1 98.2 "Closing Ceremony Factsheet" (PDF). The International Olympic Committee. 5 June 2012. සම්ප්‍රවේශය 12 August 2012.↑ "Closing Ceremony". International Olympic Committee. 31 January 2002. 26 April 2009 දින මුල් පිටපත (PDF) වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. ස
ම්ප්‍රවේශය 27 August 2008.↑ "The Olympic Flags and Emblem". The Vancouver Organizing Committee for the 2010 Olympic and Paralympic Winter Games. 26 April 2009 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 10 February 2009.↑ "Olympic Games – the Medal Ceremonies" (registration required). Encyclopædia Britannica. සම්ප්‍රවේශය 29 August 2008.(subscription required)↑ "Symbols and Traditions". USA Today. 12 July 1999. සම්ප්‍රවේශය 29 August 2008.↑ "Medal Ceremony Hostess Outfits Revealed". China Daily. 18 July 2008. සම්ප්‍රවේශය 29 August 2008.↑ "Wrestling". The Beijing Organizing Committee for the Games of the XXIX Olympiad. සම්ප්‍රවේශය 25 March 2009.↑ "Sports". International Olympic Committee. සම්ප්‍රවේශය 8 February 2009.↑ "Olympic Sports of the Past". International Olympic Committee. සම්ප්‍රවේශය 10 February 2009.↑ Olympic Charter 2007, පිටු අංක: 88–90.↑ "International Sports Federations". International Olympic Committee. සම්ප්‍රවේශය 8 February 2009.↑ Olympic Char