LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
යුද උපහාර සමග මැයි 10 වැනිදා හෝස්බර්ග් දූපතේදී භූමදානය කරන ලද අතර පසුව සිංගප්පූරුවේ ක්‍රන්ජි යුධ ස්මාරකය අසල නැවත භූමදානය කරන ලදි. කොකොස් දිවයිනේ පැවති යුද අධිකරන විභාගයකින් හත් දෙනෙකුට වැරදිකරුවන් ලෙස මරණ දන්ඩණය පැනවුනු අතර ඉන් සිව් දෙනෙකුගේ දඬුවම සිර දඬුවමකට ලිහිල් කෙරුනි.කුමන්ත්‍රණ නායකයා වූ ප්‍රනාන්දු බ්‍රිතාන්‍යයන්ගෙන් සමාවක් අයැදීම අවසන් මොහොත තෙක්ම ප්‍රතික්ෂේප කළේය. තමා දේශප්‍රේමියකු බව කියා සිටි ඔහුගේ අවසාන වචන වූයේ "විදේශිකයන්ගේ පයට පෑගී සිටින තාක් කල් රටක දේශප්‍රේමී හැඟීම් නැති කළ නොහැකි යි" යන්න යි. ඔහුව ද, අනෙක් කැරලිකරුවන් දෙදෙනාවද, 1942 අගෝස්තු 5 වැනිදා වැලිකඩ බන්ධනාගාරයේදි මරණ දන්ඩනයට ලක් කරන ලදි.[4]කැරලිකරුවන්බොම්බාර්ඩියර් ග්‍රේෂන් ප්‍රනාන්දු — 1942 අගෝස්තු 5 මරණ දඬුවමට ලක් කරන ලදිඅවිකරු කාලෝස් ඔගස්ටස් ගෝඩර් — 1942 අගෝස්තු 7 මරණ දඬුවමට ලක් කරන ලදිඅවිකරු ජී. බෙනී ද සිල්වා — 1942 අගෝස්තු 8 මරණ දඬුවමට ලක් කරන ලදිඅවිකරු ආර්. එස්. හැමිල්ටන් — මරණ දඬුවම වසර තුනක බරපතල වැඩ ඇති සිර දඬුවමකට ලිහිල් කරන ලදිලාන්ස් බොම්බාර්ඩියර් කින්ස්ලි ඩබ්.ජේ. ඩයස් — මරණ දඬුවම වස
ර හතරක බරපතල වැඩ ඇති සිර දඬුවමකට ලිහිල් කරන ලදිඅවිකරු ඒ. ජෝසප් එල්. පීරිස් — මරණ දඬුවම වසර හතරක බරපතල වැඩ ඇති සිර දඬුවමකට ලිහිල් කරන ලදිඅවිකරු ගෙරී ඩී. ආනන්දප්පා — මරණ දඬුවම වසර තුනක බරපතල වැඩ ඇති සිර දඬුවමකට ලිහිල් කරන ලදිඅවිකරු ඒ. බී. ඇඩෙමා — වසරක සිර දඬුවමඅවිකරු එම්. ඒ. හොප්මන් — වසර තුනක බරපතල වැඩ ඇතිව සිර දඬුවමඅවිකරු එෆ්. ජේ. ඩැනියෙල්ස් — වසර හතක බරපතල වැඩ ඇතිව සිර දඬුවමඅවිකරු කෙනත් ආර්. පොනිට් — වසරක බරපතල වැඩ ඇතිව සිර දඬුවමමූලාශ්‍රhttps://en.wikipedia.org/wiki/Cocos_Islands_mutinyArsecularatne, SN, Sinhalese immigrants in Malaysia & Singapore, 1860-1990: History through recollections, KVG de Silva & Sons, Colombo, 1991Crusz, Noel, The Cocos Islands Mutiny, Fremantle Arts Centre Press, Fremantle, WA, 2001Muthiah, Wesley and Wanasinghe, Sydney, Britain, World War 2 and the Sama Samajists, Young Socialist Publication, Colombo, 1996↑ එල්, ක්ලෙමන් (1999–2000). "කොකොස් අයිලන්ඩ්ස් ඩියුරින් වර්ල්ස් වෝ ටූ සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2012-03-07 at the Wayback Machine" (දෙවෙනි
ලෝක යුද සමයේ කොකෝස් දූපත්). Forgotten Campaign: The Dutch East Indies Campaign 1941-1942.↑ http://www.dutcheastindies.webs.com/christmas.html සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2016-01-21 at the Wayback Machineඑල්, ක්ලෙමන් (1999–2000). "ද මිස්ට්‍රි ඔෆ් ක්‍රිස්මස් අයිලන්ඩ්ස්, මාර්තු 1942". (ක්‍රිස්මස් දූපතේ අභිරහස) Forgotten Campaign: The Dutch East Indies Campaign 1941-1942.↑ http://www.awm.gov.au/journal/j34/cocosmutiny.htm↑ http://www.lankadeepa.lk/Rasawitha/%E0%B6%91%E0%B6%9C%E0%B6%BD%E0%B6%B1%E0%B6%AD%E0%B6%BA%E0%B6%A7-%E0%B6%91%E0%B6%BB%E0%B7%84%E0%B7%80-%E0%B6%BD%E0%B6%9A-%E0%B6%BA%E0%B6%AF-%E0%B7%83%E0%B6%B6%E0%B7%85%E0%B6%B1-%E0%B6%9A%E0%B6%9A%E0%B7%83-%E0%B6%AF%E0%B7%80%E0%B6%BA%E0%B6%B1%E0%B6%AF-%E0%B6%87%E0%B6%AD%E0%B6%9A%E0%B7%85-%E0%B6%9A%E0%B6%BB%E0%B6%BD%E0%B6%BD/57-537384Gamma phage, වෛරසයකට උදාහරණයක්පිළිබඳ ලිපි පෙළෙහි කොටසකිජීව විද්‍යාවThe science of lifeIndexOutlineGlossary ඉතිහාසය (Timeline)Key componentsCell theoryEcosystemEvolution PhylogenyProperties o
f lifeAdaptation Energy processingGrowthOrderRegulationReproductionResponse to environment Domains and Kingdoms of lifeArchaeaBacteriaEukarya (Animals, Fungi, Plants, Protists)SubdisciplinesAnatomyBiotechnologyBotanyCell biologyEcologyEvolutionary biologyGeneticsMarine biologyMicrobiologyMolecular biologyMycologyNeurosciencePaleontologyPhycologyPhysiologyProtistologyVirologyZoologyResearchBranches of biologyBiologist (List)List of journalsApplicationsAgricultural scienceBiomedical sciencesHealth technology Pharming ජීව විද්‍යාව ද්වාරය ප්‍රවර්ගයvteවෛරසවේදය, ක්ෂුද්‍ර ජීව විද්‍යාවේ හා ව්‍යාධි වේදයේ කොටසක් වන අතර වෛරස හා වෛරස වැනි දෙකාරකයන් සමඟ සම්බන්ධව අධ්‍යයනය කරන්නෙකි. එහි ව්‍යුහය වර්ගීකරණය, පරිණාමය, අසාදනය වන අයුරු, වෛරස නිෂ්පාදනයට සෛල යොදා ගන්නා ආකාරය, ඔවුන් සාදන රෝග, ඔවුන් වගා කිරීමට යොදනු ලබන ක්‍රම, සමීක්ෂණ හා ප්‍රතිකාර ක්‍රමවල ඔවුන් යොදා ගන්නා අයුරුද අධ්‍යයනය කරයි.ව්‍යුහය හා වර්ගීකරණයමෙහි ප්‍රධාන ශාඛාවක් වනුයේ වෛරස වර්ග
ීකරණයයි. ඔවුන් ආසාදනය කරනු ලබන සෛල, වර්ගය අනුව ද වර්ගීකරණය කරයි. ඒ සත්ත්ව වෛරස ශාඛ, දිලීර, බැක්ටීරියා භක්ෂක (ඉතා සංකීර්ණ වෛරස මෙසේ බැක්ටීරියා ද ආසාදනය කරයි) වෛරස ලෙසයි. අනෙක් වර්ගීකරණයක කැප්සිඩය නම් කොටසේ බාහිර හැඩය අනුව හෙලික්ස, ඉකසොකෙඩ්රන් ලෙසත්, ව්‍යුහය අනුව ලිපිඩ ‍කවරය ඇති ද නැත් ද යන්නත් ලෙස වර්ගීකරණය කරයි. 30mm සිට 450mm දක්වා ප්‍රමාණ පරාසයක් හි විහිදේ. එහි අරුත බොහෝ අය ආලෝක අන්වීක්ෂය යටතේ දැකිය නොහැකි බවය. ඉලෙක‍්ට්‍රෝන අන්වීක්ෂය මඟින් හැඩය, ව්‍යුහය අධ්‍යයනය කළ හැක. තවද NMR ඉලෙක්ට්‍රොන අන්වීක්ෂය හා X - කිරණ ස්පඨිකරණ වලින් ද කළ හැක. බොහෝ පුළුල් ලෙස යොදා ‍ගනු ලබන වෛරස වර්ගීකරණ ලෙස යොදා ගත හැක. වෛරස එහි ප්‍රවේනි ද්‍රව්‍ය ලෙස යොදා ගන්නා න්‍යෂ්ටික අම්ලය අනුවත් වෛරස හෙවත් ගුණනය වීමේ ක්‍රමයට ධාරක සෛල වෛරස නිෂ්පාදනය සඳහා වෙනස් කරනු ලබන න්‍යෂ්ටික අම්ල අනුව වෛරස වෙන් කරයි. ·	DNA වෛරස තනි DNA රැහැනක් ද, ද්විත්ව ද යන වග අනුව කොටස් දෙකකට බෙ‍දේ.·	RNA වෛරස තනි RNA රැහැන ධනාත්මක හා සෘණාත්මක බව අනුව බෙදේ. ද්විත්ව RNA රැහැන් ද අඩු සංඛ්‍යාවක් ඇත.·	Reverse transcribing වෛරස ද්විත්ව රැහැන්
රිවර්ස් ට්‍රාන්ස්ක්‍රයිබින් DNA වෛරස හා තනි රැහැන් වෛරස ට්‍රාන්ස්ක්‍රයිබින් RNA වෛරස, රෙට් රෝ වයිරස ද ඇතිව වෛරස විද්‍යාඥයින් විසින් වෛරස කොටස් (වෛරසවලටත් වඩා කුඩා ආසාධිත කොටස් ද අධ්‍යයනය කරයි. ඒවා නම් (වෛරොයිඩ: ශාඛ ආසාධනය කරන ආවරණය නොවූ RNA අණු, සැටලයිට න්‍යුක්ලික් අම්ල කොටස්, වන මේවා කැප්සිඩ ඇතිව හෝ නැතිව ඇති අතර ආසාධනය සඳහා තවත් වෛරසවල සහාය පතයි. ප්‍රයෝන : ව්‍යාධි ජනක ආකාරයකින් පවතින ප්‍රෝටීනයක් වන අතර අනෙක් ප්‍රයෝන අණු ද එම ව්‍යුහාකාරයට ගැනීම උත්තේජනය කරයි.‍වෛරස වර්ගීකරණයේ ජාත්‍යන්තර සංගමය මඟින් නිකුත් කරන ලද අලුත්ම වාර්තාවලට අනුව වෛරස 5450 ක් ද විශේෂ 2,000 ක් ද 287 ක්ද පවුල් 73 ක් හා orders 3ක් ද හඳුනාගෙන ඇත.තක්ෙසා්න වර්ගීකරණ සෑම විටම තනිවංශාත්මක නොවන අතර විවිධ වෛරස කණ්ඩායම් අතර ඇති පරිණාමික සබඳතා එතරම් පැහැදිලි ‍නොවන අතර ඒ සඳහා උපකල්පන 3ක් ඇත. 1.	වෛරොයිඩවලට සමාන තනිව බෙදෙන RNA රයිබොසෝම නම් ආකාර නම් වූ අජීව කොටස්වලින් අනෙකුත් ජීව ආකාර තැනුනු ආකාරවලට ජීව ආකාර තැනුනු ආකාරවලට සමාන්තරව සෑදී ඇත.2.	ආදී වඩා තහවුරු වූ, ධාරක සෛලවලට පරපෝෂිතයන් වූ සෛලික ජීව ආකාර ඔවුන්ගේ ක්‍රියාවලින
් බොහොමයක් අතහැරදමා වෛරස වන්නට ඇත. උදා:- කුඩා පරපෝෂිත ප්‍රොතයොටාවන් මයිකොප්ලස්මා නැනො ඒකිය.3.	වෛරස, සෛලවල ට්‍රාන්පොසෙන්ස්, ප්ලාස්මිඩ වැනි ප්‍රවේණි ද්‍රව්‍ය ලෙසට බිහිව නිදහසේ ධාරක සෛලවලින් කැඩීයාමේ හැකියාව ලබාගෙන අනෙක් සෛල ආසාධනය කිරීමට හැකියාව ලබා ගෙන ඇත.වෙන වෙනත් වෛරස කණ්ඩාම්වලට ඉහත වෙන වෙනත් ක්‍රම ඇත්තෙන්ම උපයෝගී වන්නට ඇත. ඉතා උනන්දුවක් ඇති වෙන්නක් ලෙස මිමි වෛරස නම් ඇමීබාවන් ආසාධනය කරන බැක්ටීරියාවලට සමාන අණුක ක්‍රියාකාරීත්වයක් ඇති මහා වෛරස් හැඳින්විය හැක. ඇත්තෙන්ම එය ප්‍රෝකාරීයෝටා පරපෝෂිතයන්ගේ ඉතා සරල ආකාරයක් ද නැතහොත් සරල වෛරසයක් ලෙස ඇතිව ධාරක සෛලයෙන් ප්‍රවේණි ද්‍රව්‍ය ලබා ගත්තේද?වෛරසවල පරිණාමය, ධාරක සෛලවල පරිණාමය සමඟ ඇතිවන්නට ඇත යන්න සිතන අතර “වෛරස පරිණාමය” යන ක්ෂේත්‍රයේ එය අධ්‍යයනය කරයි.වෛරස පරිණාමය වුවත්, වර්ගය, බෝකරත්, ඒ සඳහා පරිවෘත්තිය ක්‍රියාවල නොයෙදෙන අතර ඒ සඳහා ධාරක සෛල මත යැපේ. නිතර විවාදයේ යෙදෙන කරුණක් වූ එය අජීවී ද ජීවී ද යන්න වෛරසවල ජීවී ගුණවලට බාධාවක් නොවේ.අණුක ජීව විද්‍යාව පරීක්ෂණ හා වෛරස ප්‍රතිකාර ක්‍රමබැක්ටීරියා භක්ෂකයින් වු වෛරස (බැක්ටීරියාවන් අ
සාදනය කරන බැක්ටිරීයා) බැක්ටීරීයා වගා මාධ්‍ය වල ලෙහේසියෙන්ම වයිරස ප්ලාක ලෙස වගා කළ හැක. බැක්ටිරියා භක්ෂකයින් එක බැක්ටීරියා සෛලයකින් තවෙකකට ඉතා කලාතුරකින් ප්‍රවේණික ද්‍රව්‍ය යවන අතර එම ක්‍රියාවලිය transduction,  - පරනායකය නම් වේ. මෙම තිරස් ජාන මාරුව නිසාම ඔවුන් පරීක්ෂණ වලට බොහෝ විට යොදා ගන්නා උපකරණ (අණුක විද්‍යාවේ) බවට පත් වි ඇත. ජාන කේත, රයිබොසෝම වල ක්‍රියාකාරීත්වය පළමු recombinant DNA හෙවත් DNA ප්‍රතිසංයෝජනය සහ මුල් ජාන පුස්තකාල බැක්ටීරියාභක්ෂණයින් කරණකොට ඇති වුව සොයාගැනීමයි. ඉතා කාර්යක්ෂම අනුග්‍රහකයින් ආදී සමහර ප්‍රවේණික මූල ද්‍රව්‍ය වෛරස වලින් සොයාගත් අතර අණුක ජීව විද්‍යාවේ සමීක්ෂණ වලට අද බහුලව යොදා ගැනේ. ජීවි දායක සත්ත්වයා ගෙන් පිටතදී සත්ව වෛරස වගාකිරීම ඉතා අමාරුයි. දර්ශීයව සාමානයයෙන් සංසේචිත කුකුල් බිත්තර මේ සඳහා බහුලව යොදා ගත්තද අද සෛල තුළ වගා කිරීම වැඩිවෙමින් පවතී. වෛරස ඉයුකාරි ගෝවන්ට ආසාදනය වන නිසා ඔවුන්ගේ ප්‍රවේණි ද්‍රව්‍ය කාරක සෛලයේ න්‍යෂ්ඨියට පරිවහණය කළ යුතුයි. මෙය ධාරකයාට අළුත් ජාන හඳුන්වාදීමට යොදා ගන්නා වැදගත් මෙවලමක් ලෙස භාවිතා කරයි. මෙය transformation හෙවත් පරිවර්තනය ලෙ
ස හඳුන්වයි. නවීකරණය කළ රෙට්රෝවයිරස ද මෙම අරමුණ සඳහා යොදා ගත හැක. එසේ කළ හැකි වන්නේ ඔවුන් තමන්ගේ ජානධාරක ප්‍රවේණී දේහ වලට ඇතුළත් කරන බැවිණි. මෙම වෛරස ජාන වාහකයා ලෙස යොදා ගැනීම ප්‍රවේණික රෝගි තත්ව වල ජාන ප්‍රතිකර්ම වලදී දිගටම කරගෙන යයි. මෙහිදී ඇති වන විසඳාගත යුතු ඉතා පැහැදිලි ප්‍රශ්න නම් ප්‍රතිශක්ති පද්ධතියෙන් පරිවර්තන වෛරසය ප්‍රතික්ෂේප කිරීමයි. භක්ෂනික ප්‍රතිකර්මය, ප්‍රතිජීවක සොයා ගැනීමට පෙර බැක්ටීරියා ආසාධිත රෝග වලට ප්‍රතිකර්ම කිරීම යොදා ගැනුනු අතර ලඟකදී එය පිළිබඳ නැවත යොමු වී ඇත.පිළිකා කඩනOncolytic viruses  වෛරස පිළිකා සෛල ආසාදනය කරන අතර, පිලිකා ප්‍රතිකාරක ක්‍රමයක් ලෙසට පසුගිය කාල තුළදී ගත් උත්සාහයන් අසාර්ථක වුවද 2005 හා 2006 දී ධෛර්ය එළවන සුළු ප්‍රතිඵල ලැබී ඇත. මර්ටිනස් බෙජෙරින්ක්වෛරස රෝග හා ධාරක ආරක්ෂා විධිවෛරස පිළිබඳ අධ්‍යයනයට මුල් පෑදීමට හේතු වූ එක් ප්‍රධාන කරුණක් නම් වෛරස මඟින් ඉතා වැදගත් ආසාදන කිහිපයක් ඇති කිරීමයි. ඒ අතරින් සාමාන්‍ය හෙම්බිරිසාව, ඉන්ෆුලුවෙන්සා, ජල භීතිකාව, සරම්ප, අතීසාරය, හෙපටයිටිස්, කහ උණ, පෝලියෝ, වසූරිය, ඒඩ්ස් වැදගත් වේ. සමහර පිළිකා ජනක වෛරස සමහ
රක් පිළිකා සෑදීමට උපයෝගී වේ. හොඳම උදා - වන්නේ ගැබ්ගෙල පිළිකා හා මානව පැපිලෝමා වෛරසය අතර ඇති සම්බන්ධතාවයයි. සමහර උප වෛරස ද රෝගී තත්ව සාදයි. කුරු සහ කෘට්ස් ෆීල්ඩ් - ජෙකොබ් රෝගය ප්‍රයෝන විසින් ද සැටලයිට් වයිරස මඟින් හෙපටයිටිස් D ද ඇති කරයි. වෛරසයක් රෝගයක් ඇති කරන ආකාරය සොයා බැලීම වෛරස් ව්‍යාධි ජනනය නම් වේ. යම් වෛරසයට රෝගයක් ඇති කිරීමට ඇති හැකියාව එහි ප්‍රචණ්ඩත්වය නම් වේ. පෘෂ්ට වංශිකයෙක්ට වෛරසයක් ඇතුල් වූ විට ප්‍රතිශක්තිකරණ පද්ධතිය විසින් ප්‍රතිදේහ නම් විශේෂිත දෙයක් තනන අතර ඒවා වෛරස හා බැඳී එය විනාශ කරයි. සිරුරේ එම ප්‍රතිදේහ තිබේදැයි ELISA වැනි පරීක්ෂණ මඟින් සොයා බලා අතීතයේ දී එම පුද්ගලයාට එම වෛරස වැළ දී ඇත්දැයි සොයා ගත හැක. ෆ්ලුරොසන්ස අන්වීක්ෂ මඟින් මොනොක්ලෝනල් ප්‍රතිදේහ මඟින් ද වෛරස ඇත් ද යන වග සොයා බැලිය හැක. එන්නත්කරණය මඟින් සමහර අවස්ථාවලදී එම වෛරසයට එරෙහිව ප්‍රතිදේහ ශරීරයේ ඇති කර ආරක්ෂාව සපයා දේ.වෛරසවලට එරෙහිව පෘෂ්ට වංශිකයන්ගේ ඇති දෙවැනි ආරක්ෂණය නම් සෛල මැදිහත් ප්‍රතිශක්තිකරණයයි. T සෛල නම් ප්‍රතිශක්තිකරණ සෛල ඉවහල් වේ. ශරීරය තුළ ඇති සෛල නිරන්තරයෙන් ඔවුන්ගේ සෛල මතුපිට ප්‍රෝටීන කොටස් එළ
ියට ඇති අයුරින් තබා ගෙන ඇත. T සෛලයක් එහි ඇති වෛරස කොටසක් හඳුනාගත් විට එම ධාරක සෛලය විනාශ කනර අතර එම වෛරසයට විශේෂිත T සෛල ගුණනය වේ. සමහර ප්‍රතිශක්තිකරණවල මෙම යාන්ත්‍රණය ඉතාමත් ඉක්මනින් පටන්ගෙන ඇත. RNA මැදිහත් වීම ශාක, සත්ව, බොහෝ ඉයුකැරියෝටාවන්ගේ, වැදගත් සෛලීය යාන්ත්‍රණයක් වන අතර බොහෝ දුරට වෛරසවලට එරෙහි ආරක්ෂණයක් හට ගැනෙන්නට ඇත. එකිනෙකට අන්තර් ක්‍රියා කරන එන්සයිමවලින් යුත් විස්තෘත යාන්ත්‍රණයකින් RNA ද්විත්ව අණු (බොහෝ වෛරසවල ජීවන චක්‍රයේ කොටසක් ලෙසට හට ගැනෙන) හඳුනාගෙන මෙම හඳුනාගත් RNA අණුවල ඒක තනි RNA  රැහැන් සියල්ල විනාශ කිරීමට පටන් ගනී. සෑම මරණීය වෛරස රෝගයක්ම විරෝධභාසය ධාරකයා විනාශ කිරීම වෛරසයට කිසිම වාසියක් නැත. නමුත් ඔවුන් කෙලෙස කොහොම එය කරයි ද? අද විශ්වාස කරන හැටියට බොහෝ වෛරස සාමාන්‍යයෙන් ඔවුන්ගේ ස්භාවික ධාරකයා තුළ අහිතකර නොවන අතර යම් වයිරසයක් එම ධාරකයාගේ සිට නපුරුදු ධාරකයෙක්ම (වෙනත් විශේෂයකට) හදිසි මාරුවක් සිදු වූ විට මාරාන්තික වෛරස රෝග එම ධාරකයාට වැළදේ. උදා- ලෙස දරුණු ඉන්ෆ්ලුවෙන්සා වෛරසවලට ස්වභාවික ධාරකයා ලෙසට ඌරන්, කුරුල්ලන් ඇති අතර HIV අහිතකර නොවන SIV නම් වඳුරු  වෛරසයෙන් හට ගෙන ඇ
ත. වෛරස් රෝග සෑදීමෙන් වැලකී සිටීමට ප්‍රතිශක්තිකරණ එන්නත්කරණය භාවිතා කර ද අද ඒ සඳහා බෙහෙත් ද නිපදවා ඇත. ඉන්ටර්ෆෙරෝන් යනු එම පළමු බෙහෙතයි. මෙම ඉන්ටර්ෆෙරෝන් ස්වාභාවිකව සමහර ප්‍රතිශක්තිකරණ සෛලවල නිපදවෙන අතර ආසාදනයක් ඇති වූ විට ඒවා ප්‍රතිශක්තිකරණ පද්ධතියේ අනෙකුත් කොටස් ද උත්තේජනය කරයි.ඉතිහාසයප්‍රධාන ලිපිය: වෛරසවේදයේ ඉතිහාසයAdolf Mayer in 1875ගොනුව:Ivanovsky.jpgDmitri Ivanovsky ආ. 1915Martinus Beijerinck in his laboratory in 1921"වෛරස" (virus) යන වදන පළමුවෙන් ම හමුවනුයේ, "විෂ" (venom) යන අරුතෙන් 1599 දී ය.[1]ආශ්‍රිත ලිපිවෛරසමූලාශ්‍ර↑ "Virus", Merriam-Webster, Inc, 2011.vteජෛව තාක්ෂණය (Biotechnology)ඉතිහාසයHistory of biotechnologyTimeline of biotechnologyCompetitions and prizes in biotechnologyශාකාColors of biotechnologyIndustrial biotechnologyBiological conceptsAlleleසෛලDNA/RNAFermentationGenePlasmidප්‍රෝටීන්Selective breedingGeneral conceptsBiotechnology industrial parkBiotechnology productsBiotechnology lawGreen Revolution
Human Genome ProjectPharmaceutical companyBasic techniques and toolsBiology fieldBioreactorCell cultureFlow cytometryHybridoma technologyHPLCNMRSpectroscopyChemical fieldCentrifugationCSTRDSTRCrystallizationChromatographyDialysisElectrophoresisExtractionFed BatchFiltrationPFRSedimentationApplicationsAnimal cell cultureBioinformaticsBiosynthesisBionic architectureCell immunityCloningReproductive cloningTherapeutic cloningEmbryologyEnvironmental biotechnologyGenetic engineeringGenetically modified organismMolecular geneticsGene therapyMicrobial biodegradationOmicsPharmacogenomicsStem cellsTelomereTissue cultureInterdisciplinary fieldsBioeconomyBioelectronicsBioengineeringජීව විද්‍යාවBiopharmacologyBiomedical engineeringBiomedicineBiomimeticsBiochemicalsBioroboticsChemical engineeringMicrobiologyMiningMolecular biologyNanobiotechnologyවෛරසවේදයලැයිස්තුIndex of biotechnology articlesList of biotechnology articlesList of biotec
hnology companies ප්‍රවර්ගය කොමන්ස්vteබෝවන රෝග සහ ක්‍ෂුද්‍රජීව විද්‍යාවක්ෂේත්‍ර(ව්‍යාධිජනකයන්)Major diseasesබැක්ටීරියාවේදය (බැක්ටීරියා)කොලරාවඩිප්තීරියාවලාදුරුඋපදංශය (සිෆිලිස්)ක්‍ෂය රෝගයවෛරසවේදය (වෛරස, ප්‍රියෝන)ඒඩ්ස්ඉන්ෆ්ලුවෙන්සාසරම්පපෝලියෝවසූරියදිලීරවේදය (දිලීර)AspergillosisCandidiasisTineaපරපෝෂීවේදය (ප්‍රොටෝසෝවා, helminths)ඇමීබික අතීසාරයකොකු පණුමැලේරියාවSchistosomiasisEntomology (බහිෂ්පරපෝෂිතයන්)LiceScabiesවැදගත් පුද්ගලයින්ඇලෙක්සැන්ඩර් ෆ්ලෙමිංඑඩ්වඩ් ජෙනර්Robert Kochලුවී පාස්චර්ඉග්නස් සෙමල්වයිස්අදාළ මාතෘකාප්‍රතිජීවකEradicationමහා වසංගත (Pandemic)සම්ප්‍රේෂණයhorizontalverticalඑන්නත්කරණයZoonosisvteBranches of biologyAerobiologyAnatomyAstrobiologyBiochemistryBioengineeringBiogeologyBiogeographyBiohistoryBiomechanicsBiophysicsBioinformaticsBiostatisticsBiotechnologyBotanyCell biologyCellular microbiologyChemical biologyChronobiologyComputational biologyConservation biologyCryobiologyCytogeneticsDevelopmental biologyEcology
Ecological geneticsEmbryologyEpidemiologyEpigeneticsEvolutionary biologyFreshwater biologyGeobiologyGeneticsGenomicsHerpetologyHistologyHuman biologyImmunologyMarine biologyMathematical biologyMicrobiologyMolecular biologyMycologyNeontologyNeuroscienceNutritionOrigin of lifePaleontologyParasitologyPathologyPharmacologyPhycologyPhylogeneticsPhysiologyQuantum biologySociobiologyStructural biologySystematicsSynthetic biologyXenobiologySystems biologyTaxonomyTeratologyToxicologyවෛරසවේදයVirophysicsZoologySee alsoHistory of biologyNobel Prize in Physiology or MedicineTimeline of biology and organic chemistryඅධිකාරී පාලනය: ජාතික පුස්තකාල France (data)UkraineGermanyIsraelUnited StatesCzech Republicමෙම ලිපියෙහි මුඛ්‍ය ඡේදය නොමැත. මෙම ලිපියට හැඳින්වීමේ ඡේදයක් එක් කිරීමෙන් උදවු වන්න. වැඩි විස්තර සඳහා, පිරිසැලසුම් උපදේශනය, සහ විකිපීඩියාවේ  මුඛ්‍ය ඡේද උපදේශන බලන්න. එසේම, මෙම ලිපියේ සාකච්ඡා පිටුව තුළ මෙම ප්‍රශ්නය සාකච්ඡා කිරීම සඳහා කරුණික වන
්න. (2011 දෙසැම්බර්) (මෙම පණිවිඩය ඉවත් කිරීම පිළිබඳ තොරතුරු) ග්‍රාස් විශ්වවිද්‍යාල පුස්තකාලයෙහි ඇති බහු-වෙළුම් ලතින් ශබ්දකෝෂයක්දර්ශන විද්‍යාත්මක අරමුණුලතින් භාෂාව කලෙක යුරෝපයේ භාවිතා වූ සාර්වත්‍ර ශාස්ත්‍රීය භාෂාව වුවද, ලියකියවිලි ලේඛනයට හෝ එදිනෙදා දේශනයන් සඳහා හෝ ශාස්ත්‍රඥයෝ තව දුරටත් එය භාවිතා නොකරති. 1960 ගණන් වලදී දෙවන වතිකානු ප්‍රතිසංස්තරණ වල කොටසක් ලෙසින් රෝමානු කතෝලික සභාව පවා එහි ආගමික ජනවන්දනා වතාවන් (ට්‍රයිඩෙන්ටින් දිව්‍ය පූජාව වැනි) ලතින් භාෂාවෙහි සිට ස්වදේශීය ස්වභාෂා දක්වා නවීකරණය කලේය. කෙසේවෙතත්, 21වන සියවස දක්වා ශාස්ත්‍රීය ප්‍රමුඛ ආවශ්‍යයකයක් ලෙසින් පැවතීමට ලතින් භාෂාව සමත් වී ඇත.කැරිබියානු ගල්පර මෝරාවිද්‍යාත්මක වර්ගීකරණයරාජධානිය:අනිමාලියාවංශය:කෝඩේටාවර්ගය:කොන්ඩ්රික්තියේස්උපවර්ගය:විවෘත ක්ලෝමියාගෝත්‍රය:කාකරයිනිෆෝර්මීස්කුලය:කාකරයිනිඩයිගණය:'කාකරයිනස්'විශේෂය:කා. පෙරේසිද්වීපද නාමයකාකරයිනස් පෙරේසි(Poey, 1876)Range of the Caribbean reef sharkපර්යාය නාම(ය)Eulamia springeri Bigelow & Schroeder, 194
4Platypodon perezi Poey, 1876කැරිබියානු ගල්පර මෝරා Caribbean reef shark  ("කාකරයිනස් පෙරේසි"-Carcharhinus perezi, often misspelled perezii)[1] කාකරයිනිඩයි කුලයට අයත් රික්වියෙම් මෝරුන් (requiem shark) විශේෂයකි. බොහෝවිට අත්ලාන්තික් සාගරයට අයත් ෆ්ලොරිඩා සිට බ්‍රසීලය දක්වා වූ නිවර්තන ජල කලාපයේ දැකිය හැක. තවද කැරිබියානු මුහුද ආශ්‍රිතව වැඩි වශයෙන් දැකිය හැකි ගල්පර මෝරුන් විශේෂයද වේ. ශක්තිමත් මනා ලෙස හැඩගැන්වුනු ශරීරයකින් යුත් මෙම රික්වියෙම් මෝරුන් එම කුලයටම අයත් අනෙකුත් මෝරුන් වන ඩස්කි මෝරා ( "සී. ඔබ්ස්කියුරස්"-C. obscurus)සහ සිල්කි මෝරා ("සී. ෆැල්සිෆෝමිස්"-C. falciformis)අතරින් වෙනකර හඳුනා ගැනීම දුෂ්කර කාර්යයකි. නමුත් වෙන්කර හඳුනාගතහැකි ලක්ෂණ වනුයේ, කැපී පෙනෙන සලකුනු නොමැති අළු පැහැයෙන් යුත් වරල්, දෙවන පිටුපස වරල කෙලවර කෙටි තුඩ හා දත් වල හැඩය සහ මෝරුන් සමූහය වේ.දිගින් මීටර් 3 ක් (අඩි 10 ක්) පමණ වන කැරිබියානු ගල්පර මෝරා, ගල්පර පරිසර පද්ධතිය තුල මාලුන් සහ බූවල්ලන් විශාල වශයෙන් ගොදුරු කරගන්නා  අග්‍ර විලෝපිකයෙක් ලෙස හැන්ඳින්විය හැක. සාමාන්‍යයෙන් ක්‍රියාකාරී ලෙස පිහිනන මෝරෙකු වශයෙන්, මොවුන
්ගේ අසාමාන්‍ය හැසිරීම් රටාවක් ලෙස දැක්විය හැක්කේ,  මුහුදු පතුලේ හෝ ගුහාවන් තුල නොසෙල්වී සිටිනු දක්නට ලැබීමයී. යම් අනතුරු හැඟවීමකදී මොවුන් ලය වරල් පහතට හෙලීමකින්ද ගමන් ගන්නා දිශාව වෙනස් කිරීමකින්ද ගර්ජන විදහා දැක්වීමක් පෙන්නුම් කරයි. අනෙකුත් රික්වියෙම් මෝරුන් විශේෂ මෙන් මොවුන් ජලාබුජ ගණයට අයත් වන අතර ගැහැණු සත්වයා විසින් අවුරුද්දකට පැටවුන් 4–6 අතර ප්‍රමාණයක් ප්‍රසූත කරයි. කැරිබියානු ගල්පර මෝරුන් ධීවර කර්මාන්තයේදී වැදගත් කමක් උසුලන්නේ මාංස, පදම් කල සම්, පීකුදු තෙල් වැනි ද්‍රව්‍ය ලබාගැනීමට වන අතර, නමුත් නොබෝදා සිට සංචාරක ආකර්ෂණයක් ලෙස වැඩි වටිනාකමක් දිනා ඇත. "මෝරුන් පෝෂ්‍ය කිරීම" සඳහා ඔවුන් සමූහයා වශයෙන් ආකර්ෂණය කරගැනීමට  බහමාස් සහ එයින් ඔබ්බට ඇති රටවල් විසින් විවිධ ගොදුරු යොදාගැනීම  මතභේදයට තුඩුදුන් කරුණක් වේ. මෙම විශේෂය  මෝරුන්ගෙන් මිනිසා මත සිදුවූ ආක්‍රමණ සුලු ප්‍රමාණයකට වගකිව යුතුවේ.වර්ගීකරණය සහ වංශ ප්‍රවේණියෆෙලිප් පොයේ ("Felipe Poey") විසින් 1876 වසරේදී ලියා පලකරන ලද, අනාලෙස් ඩි ලා සොසයිඩාඩ් එස්පැනෝලා ඩි හිස්ටොරියා නැචුරල් – Anales de la Sociedad Española de Historia Na
tural යන විද්‍යාත්මක සඟරාව සඳහන් කරන පරිදි, කැරිබියානු ගල්පර මෝරා මුලින්ම හඳුන්වන ලද්දේ ප්ලැටිපොදොන් පෙරෙzසි – Platypodon perezi යන නමින් වේ. කියුබාව ආශ්‍රිත මුහුදුබඩ ප්‍රදේශයේ විශේෂ හයකට අයත් නිදර්ශක වර්ග දක්නට ලැබිණි. ප්ලැටිපොදොන් – Platypodon යන ගණය පසු ලේඛකයින් විසින් කාචාහිනස් – Carcharhinus ලෙස සමානාර්ථකරන ලදී.[2]රූප විද්‍යාත්මක සමානතා පාදක කොටගෙන, 1982 වසරේදී ජැක් ගැරික් "Jack Garrick" විසින් මෙම විශේෂ බිග්නෝස් මෝරා "bignose shark"(සී. අල්ටිමස් – C. altimus) සහ සෑන්ඩ්බාර් මෝරා "sandbar shark" (සී. ප්ලම්බියස් – C. plumbeus) ලෙස කාණ්ඩ දෙකකට වර්ග කරන ලද අතර 1988 දී ලියොනාඩ් කොම්පැග්නෝ "Leonard Compagno" විසින් අලු පැහැ ගලපර මෝරා "grey reef shark" (සී. ඇම්බ්ලිරයින්චොස් – C. amblyrhynchos) ගේ සහෝදර කාණ්ඩය ලෙස දක්වන ලදී. තවද කැරිබියානු ගල්පර මෝරා යනු, ගලපගොස් මෝරා "Galapagos shark" (සී. ගලපගැන්සිස් – C. galapagensis), ඩස්කි මෝරා "dusky shark" (සී. ඔබ්ස්කියුරස් – C. obscurus), ඕශනික් වයිට්ටිප් මෝරා "oceanic whitetip shark" (සී. ලොන්ගිමානුස් – C. longimanus), සහ නිල් මෝරා "blue shark"
(ප්‍රියොනේස් ග්ලෝකා – Prionace glauca) ගෙන් සමන්විත කාණ්ඩයක සහෝදරී ඒකකය බව, ඇලලීය එන්සයිම "allozyme" දත්ත පදනම් කරගෙන, ගාවින් නේලර් "Gavin Naylor" විසින් 1992 දී ප්‍රකාශිත වංශප්‍රවේණික විශ්ලේෂණයෙන් පෙන්වාදෙන ලදී. කෙසේ වුවත් "කාචාහිනස් – Carcharhinus" කුලය තුල අන්තර් සබැඳියාව නිශ්චය කරගැනීම සඳහා තව බොහෝ කාර්යය කිරීම අවැසි වේ. [3]ව්‍යාප්තිය සහ වාසස්ථානයකැරිබියානු ගල්පර මෝරා, බර්මියුඩා ඇතුලුව උතුරු කැරොලිනා ප්‍රදේශයේ සිට දකුණේ බ්‍රසීලය දක්වා, උතුරු මෙක්සිකන් බොක්ක, සහ කැරිබියානු මුහුද එක්වූ බටහිර නිවර්තන අත්ලාන්තික් සාගරය පුරාවට ම දැකිය හැකි වේ. කෙසේ නමුත් ෆ්ලොරිඩා කී හි මොවුන් දැකිය හැක්කේ ඉතාමත් කලාතුරකිනි. මොවුන් නොගැඹුරු ජලය ඇති හිරිගල් පර අවට සැරිසැරීමට වැඩි කැමැත්තක් දක්වන අතර ගල්පරයට පිටතින් වූ ගැටිති අවට පහසුවෙන් දැකගත හැකි වේ.[4]  මෙම මෝරා 30 m (98 ft)ට වඩා නොගැඹුරු ජලයේ දැකගැනීම පහසු වන අතර මීටර් 378 ක්(අඩි 1240)  දක්වා ගැඹුරකට පිහිනීමට හැකි බව වාර්තා වේ.[1]විස්තරයනියමානුකූල සරල කාර්යක්ෂම බාහිර පෙනුමක් සහිතව විශාල ශරීරයකින් හෙබි කැරිබියානු ගල්පර මෝරා අන
ෙකුත් විශාල රික්වියෙම් මෝරුන්ගෙන් වෙන්කර පැවසීම දුෂ්කර කටයුත්තකි. මොවුන් සාමන්‍යයෙන් දිගින් මීටර් 2 – 2.5 (අඩි 6.5 – 8) අතරද; වාර්ථාවී ඇති උපරිම දිග මීටර් 3 ( අඩි 10) ක් ද; වාර්ථාවී ඇති උපරිම බර කිලෝග්‍රෑම් 70 ( රාත්තල් 154) ක් ද වේ.[5][6] මොවුන්ගේ ස්වාභාවික වර්ණාවලිය අවධානය යොමුකිරීමේදී, ඇළපත්හි පහසුවෙන් නොපෙනෙන සුදු පැහැ පටිය ද, ඉහල ශරීරය අළු පැහැය හෝ අළු-ඳුඹුරු පැහැය ද, පහල ශරීරය සුදු පැහැය හෝ සුදු-කහ පැහැයද වන අයුරින් වර්ණ ගැන්වී ඇත. වරල් කැපී පෙනෙන ලෙස දර්ශනය නොවන අතර, යුගල වශයෙන් පවතින වරල් වල යටි පැත්ත, අධෝමුඛ වරල සහ පසුපස වරලේ යටි ඛණ්ඩිකාව, අඳුරු පැහැයක් ගනීයි.[4][2]නාස් පුඩු දෙපස සමෙහි කැපී පෙනෙන එල්ලා වැටීම් නොමැති අතර, නාසය තරමක් කෙටි, පළල් සහ වටකුරු ස්වභාවයක් ගනී. ඇසිපිල්ලම් තුනීසිවියකින් (ආරක්ෂාකාරී තුන්වන ඇසිපිය) යුක්ත ඇස් විශාල වටකුරු ස්වභාවයක් ගනීයි. හනු දෙකෙහිම එක් අර්ධයක දත් පෙළ 11 – 13 අතර ප්‍රමාණයක් බැගින් පවති‍යි. දත් පළල් භස්මකින්ද, දැති තියුණු බවකින්ද, සියුම් තුඩකින්ද යුක්ත වේ. ඉදිරිපස එක් එක් පැත්තේ පිහිටා ඇති දත් 2-4 ක් සෘජු බවින් යුක්ත අතර අනෙකුත් දත් ක්‍රමයෙ
න් ආනත වේ. යුගල් පහක් වශයෙන් පවතින කරමල් සිදුරු ප්‍රමාණයෙන් කෙතරම් දිගු වන්නේද යත්, තුන්වන කරමල් සිදුර ලය වරලේ ආරම්භක ස්ථානයටත් වඩා එතෙරට පිහිටයි.[4] පළමු පෘෂ්ඨීය වරල උස්ව දෑකැති හැඩයකින් පිහිටා ඇත. අන්‍යෝන්‍ය ලෙස ගත්කල විශාලව පිහිටි, නිදහස් කෙටි පසුපස තුඩක් සහිත දෙවන පෘෂ්ඨීය වරල තෙක්, පළමු පෘෂ්ඨීය වරලෙන් පසු පෘෂ්ඨය තර්මක් පහත්ව පිහිටයි. පලමු පෘෂ්ඨීය වරලේ ආරම්භය, ළය වරල්හි නිදහස් පසුපස තුඩු වලට ඉහලින් හා සුලුවශයෙන් ඉදිරියෙන් පිහිටා ඇති අතර දෙවන පෘෂ්ඨීය වරල, අධෝමුඛ වරලට ඉහලින් හා සුලුවශයෙන් ඉදිරියෙන් පිහිටා ඇත. ළය වරල් දිග, පටු සහ තුඩක් දක්වා ක්‍රමයෙන් සිහින් වන ආකාරයකින් යුක්ත වේ.[2]කොන් පහක් සහිතව තිරස්ව පිහිටන චර්මීය කොරපොතු අතර අවකාශය ඉතාමත් අඩුව සහ එකිනෙක අතිච්ඡාදනය වෙමින් දෙකෙලවර දත් දක්වා ව්‍යාප්තව පවතී.[4]ජීව විද්‍යාව සහ පරිසර විද්‍යාවකැරිබියානු ගල්පර මෝරා බහමාස් හි හිරිගල් පර අතර සැරිසරමින්.හඳුනාගත් නිශ්චිත ප්‍රදේශ වල මෙම මෝරුන් ගහණය අධික වුවත්, කැරිබියානු ගල්පර මෝරා රික්වියෙම් මෝරුන් අතරින් ඉතාමත් අවම වශයෙන් අධ්‍යයනයට ලක්වූ සත්වයෙකි. කැරිබියානු ගල්පර ප්‍රජාවන්හි
විවිධ හැඩගැන්වීම් කෙරෙහි මොවුන්ගේ ඉතා විශාල දායකත්වයක් ඇති බව පිලිගත් කරුණකි. මෙම මෝරුන් සෘතු වෙනස්වීම් වලදී ක්‍රියාකාරීත්වයේ වෙනසක් හෝ සංක්‍රමණයක් නොපෙන්වන අතර රාත්‍රී කාලයේදී බොහෝ ක්‍රියාකාරී බවක් පෙන්නුම් කරයි. ළපටි කැරිබියානු ගල්පර මෝරුන් වසර මුලුල්ලේම සීමිත ප්‍රදේශයක රැඳෙන අතර වැඩිහිටි මෝරුන් විශාල ප්‍රදේශයක හැසිරෙනු දැකිය හැක.[7]ඇතැම් අවස්ථා වලදී කැරිබියානු ගල්පර මෝරුන් මුහුදු පතුලේ හෝ ගුහාවන් තුල නොසෙල්වී අක්‍රීයව සිටිනු දැකිය හැකිය; මෙවැනි හැසිරීම් රටාවක් වාර්තා වූ ප්‍රථම ක්‍රියාකාරී මෝරුන් විශේෂය මොවුන් වේ. 1975 වසරේදී ඉයුජිනි ක්ලාර්ක් "Eugenie Clark" යුකටන් පෙනින්සුලා "Yucatan Peninsula" ප්‍රදේශයට ඔබ්බෙන් වූ ඉස්ලා මුජෙරෙස් "Isla Mujeres" අවට පිහිටා ඇති ගුහාවන් තුල "නිදන මෝරුන්" විමර්ශනය කරන ලදී. එහිදී තහවුරු කරගන්නා ලද්දේ මෝරුන්ගේ ඇස් විවිධ චලනයන් දැක්වීම හේතුවෙන් ඔවුන් සත්‍ය වශයෙන්ම නිද්‍රෝපගත නොවන බවයි. ගුහා තුල පවතින නැවුම් upwelling ජලය, මෝරුන්ගේ පරපෝෂිත බව ලිහිල් කරමින් සුඛදායක "මත් බවින් යුක්ත" බලපෑමක් ඇතිකරන බව ක්ලාර්ක් අනුමාන කරන ලදී. [8] යම් අනතුරු හැඟවීමකදී, කැරිබ
ියානු ගල්පර මෝරුන් ඇතැම් අවස්ථා වලදී කෙටි ගැස්සෙන සුළු අන්දමකින් දිශාව වෙනස් කරමින් සහ ළය වරල් කෙටි (තත්පර 1-1.2 ක ප්‍රවර්ථන කාලය), පුනරාවර්ත ආකාරයකින් පහත් කරමින් ගර්ජන විදහා දැක්වීමක් පෙන්නුම් කරයි. මෙම විදහා දැක්වීම අළු ගල්පර මෝරා ගේ "grey reef shark" (සී. ඇම්බ්ලිරයින්චොස් - C. amblyrhynchos) ඉහළින් පසක් කරගත් විදහා පෑම තරම් සුපැහැදිලි නොවේ.[8][9]විශාල මෝරුන් වන කොටි මෝරා (ගැලියොසර්ඩෝ කුවියර් - Galeocerdo cuvier) සහ ගව මෝරා (සී.ලියුකස් - C. leucas) විසින්ළපටි කැරිබියානු ගල්පර මෝරුන් අල්ලා ගොදුරු කරගනු ලබයි. මෙම විශේෂය සඳහා පරපෝෂිතයින් කිහිප දෙනෙකු හඳුනාගෙන ඇති අතර අඳුරු පැහැ විචිත්‍ර කූඩැල්ලෙකු බොහෝවිට පෘශ්ඨීය වරලේ එල්ලී සිටිනු දක්නට ලබේ.[4] උතුරු බ්‍රසීලයට ඔබ්බෙන් ජීවත්වන කහනාසා ගෝබි (එලකැටිනස් රන්ඩල්ලි - Elacatinus randalli) නම් කුඩා මාලුන්, මෝරුන් මුහුදු පතුලේ නිසලව සිටින අවස්ථාවන්හිදී ශරීරයේ ඇලී සිටින පරපෝෂිතයින් පිරිසිදු කිරීමේ කාර්යයේ නිරතවන බැවින් ළපටි කැරිබියානු ගල්පර මෝරුන් බොහෝවිට ඔවුල්ගේ සහය පතයි.[10] හෝස් - අයි ජැක් (කැරන්කස් ලේටස් - Caranx latus) මාළුන්  and බාර් ජැක්
(කැරන්ගොයිඩෙස් රියුබර් - Carangoides ruber) මාළුන් පුරුද්දක් වශයෙන් කැරිබියන් ගල්පර මෝරා අවට ගැවසෙනු දැකිය හැකිය. [11]ආහාර රටාජැක් මාලුන්ගෙන් වටවී සිටින කැරිබියානු ගල්පර මෝරා.කැරිබියානු ගල්පර මෝරුන්ගල්පර වාසස්ථාන කරගත් කුඩා මාලුන්, බූවල්ලන්සහ ඊගල් රේ (ඒටොබටුවා නරිනාරි - Aetobatus narinari) හා යෙලෝ ස්ටින්ග්‍රේ (යුරොබාටිස් ජමයිසෙන්සිස් - Urobatis jamaicensis) යන එලස්මොබ්‍රාන්ච් elasmobranch සතුන්ද ආහාරයට ගනියි.[1] මාළුන්ගේ කැලඹීම් දක්වන අඩු සංඛ්‍යාත ශබ්ද තරංග සඳහා ආකර්ශනය වේ.[4] මීටර් 2 (අඩි 6.6) ක් දිග පිරිමි කැරිබියානු ගල්පර මෝරෙකු යෙලෝටේල් ස්නැපර් yellowtail snapper මත්ස්‍යයෙකු ගොදුරුකර ගැනීමක් නිරීක්ෂණය කල එක් අවස්ථාවක, මෝරා පළමුව උදාසීන අයුරින් වටකර කිහිපවිටක් නොසැලකිලිමත් ලෙස ලන්වී, හදිසියේ වේගය වැඩිකර ම්ත්ස්‍යයාගේ හනුවෙන් අල්ලාගැනීම උදෙසා හිස පසෙකට වනමින් ගමන් කරනු දැකිය හැකි විය.[8] නොමේරූ මෝරන් කුඩා මාලුන්, කූනිස්සන් සහ කකුලුවන් ගොදුරුකර ගනිමින් ජීවත් වේ.[8]දිරවිය නොහැකි ද්‍රව්‍යය, පරපෝෂිත‍යින් සහ ලාටු ඉවත් කිරීම සඳහා කැරිබියානු ගල්පර මෝරුන් හට ඔවුන්ගේ උදරය පිටතට