LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
කින් ගොඩනැගුණු උන්වහන්සේ, බුදුන් වහන්සේට වන්දනා කොට අවසානයේදි සාරිපුත්ත මහා රහතන් වහන්සේ එර්දි ප්‍රාථිහාර්‍යය කරමින් බුදුන් වහන්සේ අවසන් වතාවට වන්දනා කර, පිටත් වී යන්නේ සසරේ ආපු දුර නිවා පිරිණිවී යන්න. එවැනි යන ගමණේද බුදුන් වහන්සේව සංවේදනයට පත් කල එකම රහතන් වහන්සේ නම ලෙස බුද්ධ ඉතිහාසයේ රන් අකුරෙන් ලියවුනේ උන්වහන්සේගේ අවසන් සිංහනාදයත් සමගමය.මුගලන් මහා රහතන් වහන්සේ හා සාරිපුත්ත මහා රහතන් වහන්සේ අතර තිබු කල්‍යාණ මිතු දමබුදුන් වහන්සේට පසුව සාරිපුත්ත මහා රහතන් වහන්සේට ගොඩක් උපකාර කරපු දෙවැනි මිත්‍රයා වුනේ මුගලන් මහා රහතන් වහන්සේ, කොලිත, උපතිස්ස ලෙස ඉන්දියාවේ ප්‍රසිද්දියට පත් මේ දෙදෙනා ගිහි කල මේ ලොකෙට පහල වෙන අවස්ථාවෙද දෙදෙනා වෙන් වි සත්‍ය ධර්මය සොයා යන්නේ දෙදෙනාගේ සිත දියුණු වී ඇති මට්ටම ලොකෙට පිලිඹිබු කරගෙනමය, සත්‍ය ධර්මයක් හසු වූ විට අනෙකාට ඇවිත් කියන බව පොරොන්දු දී දෙදෙනා වෙන් වෙන්නේ ඉතාම සතුටින්, එලෙසම උපතිස්සට අස්සජි මහා රහතන් වහන්සේ හමු වීමත් සමග, උපතිස්සට ධර්ම මාරගය විවෘත වූ පසුව එතුමන් කොලිතට මේ දහම් කරුණ පැවසුවේ ඉතාමත් සතුටින්ය. එවැනි මහා ශ්‍රාවකයන් ගැන ඉතිහාසයේ මුල්
වරට නියත විවරණ ගන්නේ අනොමදස්සි සහා පදුමුත්තර බුදුන් වහන්සෙලාගෙන්ය, සාරිපුත්ත මහා රහතන් වහන්සේ එකල බ්‍රහමණයක් වී ශිශ්‍යයො ලක්ශයකට උගන්වපු ගුරුවරයෙකු වූ ඔහු, බුදු කෙනෙකු එනවා දැක තමන්ගේ සිසුන් සියලු දෙනාට තමන්ව වැලී කැටයට උපමාකොට බුදුන් වහන්සේව ලොකේ තිබෙන විශාලම කන්දට උපමා කොට සියලූ සිසුන්ට බුදුන් වහන්සේ කෙරෙහි ආදරය ගෞරවය භක්තිය විශ්වාසය ඇති කරපු පිනෙන් දස දහස් සක්වලම හෙල්ලු මේ බ්‍රහමණ උත්තමයො බුදුන් වහන්සේට තම සිසුන් සැදු මල් කුඩයක් දවස් හතක් තිස්සේ නොසෙල්වී අල්ලගෙන සිටි සෙක, තමන්ගේ ප්‍රාථ්නාව සඵල වූ මේ බ්‍රහමණයාගේ සිත දැක බුදුන් වහන්සේ නියත විවරණයක් ලබා දීමට සුදුසු වෙලාව ඇවිදින් ලෙස සිතා, ඊට කලියෙන් දස දහසක් පොලොව සොලවා එකල වැඩ සිටි අග්‍ර ශාවක දෙනම පහල වී මේ බ්‍රහමණයාට පුදූම උපකාරයක් කරන්නේ මේ ලොකේට ප්‍රභල රහතන් වහන්සේ නමක් නිර්මාණය කිරිමෙන්ය. එතැනින් පටන් ගත් මේ බ්‍රහමණයා, ඒ ආත්මෙන් මිදි, තවද සසරේ මහා පින්කම් කොට, ඔහුගේ අවසාන භවයෙදි සියලු කෙලෙසුන් නසා උතුම් දම් සෙනෙවි සාරිපුත්ත මහා රහතන් වහන්සේ ලෙස ගෞතම බුදු සසුනේ බුද්ධ ශ්‍රාවක සංඝයා අතර ප්‍රකට ප්‍රභල රහතන් වහන්සේ නමක් හැටියට උන්වහන්ස
ේ වැඩ සිටියේය.මුගලන් මහා රහතන් වහන්සේද සැරියුත් මහා රහතන් වහන්සේ ගැනද අප්‍රමාණ කතා ත්‍රිප්ටකයේ සදහන් වේ, එසේ කතා වලින් කෙටියෙන් සදහන් කලොත් සාරිපුත්ත මහා රහතන් වහන්සේට යක්ශයෙක් ඇවිදින් හිසට ප්‍රහාරයක් එල්ල කිරිම, නමුත් සාරිපුත්ත මහා රහතන් වහන්සේට එය නොදැනිම, මුගලන් මහා රහතන් වහන්සේ ඒ සිද්ධිය මනාව දැකිම, තවද, මුගලන් මහා රහතන් වහන්සේ සහා සැරියුත් මහා රහතන් වහන්සේ ධර්ම දේශනා කරන විට මුගලන් මහා රහතන් වහන්සේ භික්ශූ සංඝයාගේ සිත පරේශනය සහා ගවෙශනය කිරිම, සැරියුත් මහා රහතන් වහන්සේ එසැනින් ධර්ම දේශනා කිරිම ආදි මහා සෙවාවක් සසර සත්වයො නිවිම සැනසීම නිදහස් කිරිම යන මහා කර්ථව්‍යයක් මේ දෙදෙනා බුදු සසුන තුල බුදුන් වහන්සේ නායක රජු කරගෙන ආශ්චර්‍යයමත් සෙවාවක් මේ දේදෙනා ගෞතම සම්බුදු සසුන තුල සිද්ධ කරගනු ලැබුවා.පරිනිර්වාණයබුදුන් වහන්සේගේ කිර්තියට පත් එකම මහා රහතන් වහන්සේ බවට පත් වූයෙද සාරිපුත්ත මහා රහතන් වහන්සේය. ඒ විතරක් නෙමේ, බුදුන් වහන්සේගෙන් පිරිණිවිමට අවසර ලබාගත් මහා සාරිපුත්ත රහතන් වහන්සේ තමන් ගිහිකල කුඩාකල අම්මා කිරි කර පෙවු  කිරි වල ණය ගෙවා තමන්ගෙම අම්මා සසරෙන් එතෙර කරවිය. සැරියුත් මහා
රහතන් වහන්සේට සහොදර සහොදරියො හිටි අතර, උන්වහන්සේ පැවිදි ජිවිතයෙදි උපස්ථායක භික්ශුවක්ද සිටියේය. එලෙස නතර වෙන්නේ නැ මෙ උන්වහන්සේ,  ධර්ම සෙනාධිපති සැරියුත් මහා රහතන් වහන්සේගේ දාතුන් වහන්සේද රැගෙන ආ නන්ද තෙරුන් වහන්සේ ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේට සාරිපුත්ත මහා රහතන් වහන්සේ පිරිණිවන් පැවා යන අදහස දැනුවු පසු ඉතාමත් ශෝකයට පත් ආනන්ද තෙරුන් බුදුරජාණන්වහන්සේට එම ප්‍රවෘත්තිය දැන්වීය. ඒවිට බුදුන් වහන්සේ ආනන්ද තෙරුණුවොට පවසා සිටියේ මාගේ දැතට ඒ මහා රහත් සාරිපුත්ත මහා රහතන් වහන්සේගේ දාතුන් වහන්සේ ලබා දෙන සෙක්වා යන අදහස බුදු මුවෙන් දේශනා කලේය...මහා සංඝයා අතර අති මහත් ප්‍රභල රහතන් වහන්සේ නමක් බවට පත් වූ සාරිපුත්ත මහා රහතන් වහන්සෙගේ දාතුන් වහන්සේද බුදුන් වහන්සේගේ ශ්‍රි හස්තයෙන් ස්පර්ශ වී ගියේය.සාරිපුත්ත මහා රහතුන් වහන්සේගේ පිරිණිවීම ආශ්චර්‍යමත් සිදුවීමක් වන අතර දෙවිවරු බ්‍රහම වරුන්ගෙන් වැදුම් පිදුම් ලැබු අතර, මහා  පොලොවද බුදුන් වහන්සේට පසුව නමස්කාර කරපු එකම රහතන් වහන්සේ බව ඉතිහාසයට එක් වුයෙය..සිංහනාදයසාරිපුත්ත මහා රහතන් වහන්සේගේ අවසන් සිංහනාදය මෙසේ විය "මා හැම විශයකින්ම බුදුන් වහන්සේට දෙවැනි වුනේ
ය, බුදුන් වහන්සේට පසුව මා බුදුන් වහන්සෙගේ දෙවැනි වු ප්‍රඤඤාවකට හිමි කම් කියන්නේය, එලෙස කියන මට පසුව තවත් මාව පසු කරගෙන ප්‍රඤඤාවකට යන්න බුදුන් වහන්සේ හැරුණු කොට වෙන කිසි කෙනෙකු නැත්තෙමය" මෙ වදන් කිහිපය සැරියුත් මහා රහතන් වහන්සේගේ මුව මඩලින් ප්‍රකාශ කරද්දි, අහස පොලොව දෙදුරුන් දී ඒ බව සනාථ කල බව ත්‍රිපිටක පොතේ සදහන්ය.මෙම ලිපිය අනාථ ලිපියක් වන්නේ, වෙනත් කිසිම ලිපියක් මෙය වෙත නොබැඳෙන බැවිනි. කරුණාකර මෙම ලිපියට ආශ්‍රිත ලිපි වලින් සබැඳි එක්කරන්න; යෝජනා සඳහා සබැඳි සෙවීමේ මෙවලම භාවිතා කරන්න.හින්දු ආගම අනුවසමහර හින්දු සම්ප‍්‍රදායන්හි බුදුන් විෂ්ණුගේ නව වන අවතාරය ලෙසින් සැලකේ ශින්දු ග‍්‍රන්ථයන්හි ගෞතම බුදුන් සඳහන් වන්නේ විෂ්ණුගේ අවතාරයක් ලෙසිනි. භගවත් පූර්ණයට අනුව ඔහු අවතාර විසිපහෙන් අවසන් මූර්තියට පෙර පැමිණෙන විසිහතර වැනියාය. බොහෝ හින්දු සම්ප‍්‍රදායන්හි බුද්ධ දැක්වෙන්නේ ‘දශඅවතාර’ ලෙස හැඳින්වෙන අවතාර දහෙය් අවසානයට පහළවූ තැනැත්තා ලෙසය.සිද්ධාර්ථ ගෞතමගේ ඉගැන්වීම් වේද සාහිත්‍යයේ අධිකාරය ප‍්‍රතික්ෂේප කරන අතර සාම්ප‍්‍රදායික හින්දු ආගමේ දෘෂ්ඨියට අනුව බුදුදහම සැලකෙන්නේ නාස්තිකවාදී ග
ුරුකුලයක් ලෙසිනි.කෙසේනමුත් බුදුන් වේදයේ අධිකාරය විරුද්ධවුවත් වේදයට විරුද්ධ නොවන්නට ඉඩ තිබිණ. බෞද්ධ ශාස්ත‍්‍රඥයකුවූ වල්පොල රාහුලට අනුව බුදුන් උත්සාහකොට ඇත්තේ වේදයේ සැබෑ අර්ථය පැතිරවීමටය. බුදුන් වේදය හොඳින් දැනසිටි බව පැවසෙයි (සුත්ත නිපාතය, 463)තාඕවාදය කොන්ෆයුසියස් ධර්මය සහ ෂින්ටෝ ආගම අනුවබොහෝ පැරණි තාඕවාදී බෞද්ධයෝ කල්පනාකළේ බුදුන් යනු ලාවෝ ට් සු ගේ පුනරුත්පත්තියක් බවය.ජපානයේ ඩනිචි නයෝරායි (මහායාන බුද්ධාගමේ ඵෙතිහාසික නොවන බුදුවරයෙකි) ගේ එක් සංකේතයක් වන්නේ සූර්යයාය. බොහෝදෙනා සූර්ය දේවතාවිය වන අමටිසු ඩනිචි නයෝරායි (බෝධිසත්ව) ගේ පූර්වඋත්පත්තියක් ලෙස සලකති.ඉස්ලාම් ආගමිකයන්ගේ මතබුදුන්ගේ පරමර්ථය ඊටම ආවේණික වූ ස්වභාවයක් ගත්තකි. එබැවින් එය ලෝකයේ බොහොමයක් ආගම්වලින් වෙනස්ව පවතී . ඔහුගේ පරමාර්ථයවූයේ පරමාදර්ශවාදයේ සියොතුන් පොළවට හැකිතාක් ආසන්නයෙන් පියාසර කරවීමයි. මක්නිසාද ඔවුන්ගේ සිරුරට අවශ්‍ය ආහාර පොළවට අයත්වූ බැවිනි. – හස්රාත් ඉනායට් ඛාන්ඉන්දියානු උගතකු වූ මවුලානා අබ්දුල් කලාම් අසාද් කුරානය පිලිබඳව අදහස් දක්වමින් යෝජනාකර සිටියේ කුරානයේ සුරා 21 සහ 38 හි සඳහන් වන ඩවුල් ක
ිෆ්අල් වක්තෘවරයා සිද්ධාර්ථ ගෞතම බවය. අසාද් යෝජනාකර සිටින්නේ ඩවුල් කිෆ්අල් හි කිෆ්අල් යනු බුදුන් සිය මුල්කාලීන ජීවිතය ගෙවූ කපිලවස්ථු නගරයේ අරාබි උච්ඡාරනය බවයි. කෙසේනමුත් මෙම අනුමානය ඔප්පු කිරීම සඳහා අසාද් ඵෙතිහාසික ඉදිරිපත් නොකරයි. අනෙකුත් මුස්ලිම් උගතුන්ට අනුව ඩවුල් කිෆ්අල් යහපත් මනුෂ්‍යයකු මිස වක්තෘවරයකු නොවේ. එසේත් නැතිනම් බයිබලයේ ඉසෙකියල් ලෙස හැඳින්වෙන වක්තෘවරයා වන්නේ ඔහුය.චිස්රා තාහිර් අහමඞ් සිය කෘතියේ තර්කකර සිටින්නේ බුද්ධ යනු ඒකදේවවාදය දේශනාකළ දෙවියන් වහන්සේගේ වක්තෘවරයකු බවයි. ඔහු අශෝක ස්ථූපයක පිහිටවා ඇති ශිලාලේඛනයක සටහන්ව ඇති දෙවියන් යන අර්ථය ඇති ‘ඉසන්න’ යන වචනය උපුටා දක්වයි. එහි මෙසේ දැක්වේ. ‘මේ මොහොතේ පටන් ආගමික අනුශාසනාවන් දේශනා කිරීම සඳහා සලස්වනු ලබන අතර මිනිස් වර්ගයා ඒවා ශ‍්‍රවණයකොට නිවැරදි මාර්ගය අනුගමනය කිරීම සඳහා මංපෑදිය යුතු අතර දෙවියන්ට (ඉසන්න) කීර්තිය අත්විය යුතුය’.කි‍්‍රස්තියානි හා යුදෙව් ආගම අනුවගී‍්‍රක පුරාවෘතයක් වන ‘බාලම් සහ අයෝසාෆ්’ වැරදි ලෙස සමහර අවස්ථාවලදී 7 වන සියවසේ දමස්කසයේ ජෝන් වෙත ආරෝපනය කරනු ලැබූවද සත්‍යවශයෙන්ම එය ලියැවී ඇත්තේ ජෝර්ජියානු පූජ
කවරයකු වන යුත්මියුස් විසින් 11 වන සියවසේදීය. එය නිරුක්තිය ලබන්නේ බුදුන්ගේ ජීවිත කථාව අන්තර්ගත විවිධ අතරමැදි අනුවාදයන්ගෙනි (අරාබි සහ ජෝර්ජියානු) රාජ්‍යත්වය අතහැර පූජකයකු බවට පත්වූ අයෝසාෆ් යන නම බිඳී ඇත්තේ බෝධිසත්ව යන සංස්කෘත වචනයෙනි. බාලම් සහ අයෝසාෆ් ග‍්‍රීක සාම්ප‍්‍රදායික ශාන්තුවරුන්ගේ කැලන්ඩරයේ අගෝස්තු 26 වන දිනට හිමිකම් කියයි. බටහිරදී ඔවුන් බාලාම් සහ ජොසෆට් ලෙසින් සඳුන්වනු ලැබේ.මධ්‍යතන යුගයේදී මෙම කථාව නසිර්ට්හි කුමරු විසින් හීබෲ භාෂෘවට පරිවර්තනය කරන ලද අතර වර්තමානය දක්වාම යුදෙව්වන් විසින් එය නිතර කියවන ග්‍රන්ථයක් බවට පත්ව ඇතභහායි ද්‍රෘෂ්ඨිය අනුවභහායි ආගමට අනුව බුදුන් බහායි ආගමේ ප‍්‍රධාන වක්තෘවරයකු වන දෙවියන්ගේ එක් පෙනීසිටීමක් ලෙසින් සැලකෙයි. මීට සමාන්තරව බහායි ආගමේ වක්තෘවරයා බහායිල්ලා සෙසු වක්තෘ ආස්ථානයන් අතර පසුවන බුදුන් ලෙසින් හැඳින්වේ.නැණසල නිළ ලාංඡනයනැණසල යනු ශ්‍රී ලංකා ආණ්ඩුව මගින් මූල්‍යමය දායකත්වය ලබාදී පවත්වාගෙන යනු ලබන ටෙලිසෙන්ටර් ව්‍යාපෘතියකි. මෙය, ශ්‍රී ලංකා තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණ නියෝජිතායතනය මගින් ක්‍රියාවට නංවන ඉ-ශ්‍රී ලංකා ව්‍යාපෘතියේ එක් අංගය
කි. දිළිඳුකම දුරලීමත්, සංස්කෘතිකමය වර්ධනයක් ඇති කිරීමත්, සාමකාමී බව පවත්වා ගැනීමත් අරමුණු කර ගනිමින් [1], විශේෂයෙන්ම ගම්බද ප්‍රදේශ ඉලක්ක කර ගනිමින්, රජය විසින් මේ ව්‍යාපෘතිය යටතේ සන්නිවේදන මධ්‍යස්ථාන ස්ථාපිත කොට ඇත. දැනට දිවයිනේ නැණසල මධ්‍යස්ථාන 1000 ක් ස්ථාපිතයි [2].සබැඳි පිටුටෙලිසෙන්ටර්ශ්‍රී ලංකා තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණ නියෝජිතායතනයශ්‍රී ලංකා Telecentre.org ශාස්ත්‍රාලයතෙළුල්ල නැණසල වෙබ් අඩවියනැණසල ශාඛාවන්ශ්‍රී බෝධිරාජ නැණසල මධ්‍යස්ථාන ජාලයජී.ඒම්.ඩී චාමික මධුෂාන් කරුණාතිලක, නැණසල කළමණාකරු , (ස්ථාන භාර නිළධාරී) ශ්‍රී බෝධිරාජ වෘත්තීය පුහුණු මධ්‍යස්ථානය, තෙළුල්ල,ඇතිලිවැව.0703153001 / 0772634234https://nvqonline.comhttps://bvtsl.comප්‍රධාන කාර්යාලය - ශ්‍රී බෝධිරාජ වෘත්තීය පුහුණු මධ්‍යස්ථානය, තෙළූල්ල, ඇතිලිවැව.ශාඛා -නැණසල පරිගණක පුහුණු මධ්‍යස්ථානය , ශ්‍රී බෝධිරාජ වෘත්තීය පුහුණු මධ්‍යස්ථානය, අංක 01, පස්සර පාර, බල්ලකෙටුව නැණසල පරිගණක පුහුණු මධ්‍යස්ථානය , ශ්‍රී බෝධිරාජ වෘත්තීය පුහුණු මධ්‍යස්ථානය, මඩවලලන්ද, අම්පාර.නැණසල පරිගණක පුහුණු මධ්‍යස්ථානය , ශ්‍
රී බෝධිරාජ වෘත්තීය පුහුණු මධ්‍යස්ථානය, විදුන උසස් අධ්‍යාපන ආයතනය, දෙමෝදරනැණසල පරිගණක පුහුණු මධ්‍යස්ථානය , ශ්‍රී බෝධිරාජ වෘත්තීය පුහුණු මධ්‍යස්ථානය,විජේතුංග බිල්ඩිම , මහඔයනැණසල පරිගණක පුහුණු මධ්‍යස්ථානය , ශ්‍රී බෝධිරාජ වෘත්තීය පුහුණු මධ්‍යස්ථානය, මාතරබළන්ගොඩ නැණසල(ඉහළම තත්ත්වයෙන් ක්‍රියාකාරීව පවතී)2005 වර්ෂයේ සිට ක්‍රියාත්මක, ‌තොරතුරු තාක්ෂණ පුහුණු සහ ‌තොරතුරු තාක්ෂණ ‌සේවා සපයනු ලබයි.අංක 18, කල්තොට පාර, බලගහමුල, බලං‌‌ගොඩ. ශ්‍රී ලංකා.+94 45 2289889 / +94 45 7 201206 / +94 777775358 / +94 707775358තෙළුල්ල නැණසල ( ශ්‍රී බෝධිරාජ වෘත්තීය පුහුණු මධ්‍යස්ථානය)රිකිල්ලගස්කඩ උදළුමඩ ශ්‍රී සුදර්ශනාරාමය නැණසලනැණසල ගාල්ල(අක්‍රියව පවතී)නැණසල කුරුවිටපරමානන්ද නැණසල (අක්‍රියව පවතී)කලවාන නැණසලකුරුපැත්ත නැණසලසුනන්ද නැණසල - වැලිමන්න - අරණායක (අක්‍රියව පවතී)කිතුල්ගල නැණසලනෙළුව නැණසලමහියංගන නැණසලශ්‍රි ලංකා ගුවන් හමුදා චින වරාය නැණසලනැණසල දඹුල්ලනැණසල පානදුරහිඟුරුකඩුව නැණසලකෑගල්ල නැණසල(වැලිදෙනිය විහාරස්ථානය කෑගල්ල)මැදගම නැණසල- ගම්පහසණස නැණසල- ශ්‍රාවස්තිපුර,අ/පුරනැණසල ගිරිතලේ
- ධර්මවිජයාරාමඅඩවියෙන් බැහැර පිටුතෙළුල්ල නැණසල වෙබ් අඩවිය සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2020-08-06 at the Wayback Machineනැණසල නිළ වෙබ් අඩවිය සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2010-04-19 at the Wayback Machineනැණසල ප්‍රජාව සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2010-04-30 at the Wayback MachineNenasala (Wisdom Outlet) සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2010-04-17 at the Wayback Machineනැණසල තොරතුරු තාක්ෂණ පාසල සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2013-12-05 at the Wayback Machineබාහිර යොමු↑  Establishment of Nenasalas, http://www.nanasala.lk/Establishment%20of%20Nenasala.html, ප්‍රතිෂ්ඨාපනය 2010-05-03 ↑  නැණසල නිළ වෙබ් අඩවිය, http://www.nenasala.lk/nanasala_sin/index.php, ප්‍රතිෂ්ඨාපනය 2010-05-03 තාක්‍ෂණය හා බැඳි මෙම ලිපිය තවමත්  අංකුර ලිපියකි. විකිපීඩියාවට උදවුවක් ලෙසින් ඔබ හට එය විහිදුවාලිය හැක.vteමේ අතර බලංගොඩ නැණසල 2013 සමස්ථ නැණසල ජාලයෙන් විශිෂ්ඨතම නැණසල ලෙස ස්වර්ණ සම්මානය ලබා ගන්නා ලදී.සහශ්‍රවර්ෂය:1 වන සහස්‍රවර්ෂයසියවස්:6 වන සියවස – 7 වන සියවස – 8 වන සියවසදශක: 570ගණන්  580ගණන්  590ගණන්  – 600ගණන් –  610ගණන්
620ගණන්  630ගණන් වසර:599 600 601 – 602 – 603 604 605වසර  602 (DCII) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,   සඳුදා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය. මෙම වසර සඳහා 602 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය. වෙනත් භාවිතා සඳහා, මොබි-ඩික් (බහුරුත්හරණය) බලන්න.මොබි-ඩික්; ඕ, ද වේල් පිට කවරය, මොබි-ඩික් හී පළමු ඇමරිකානු සංස්කරණයකර්තෘහර්මන් මෙල්විල්භාෂාවඉංග්‍රීසිප්‍රභේදයවික්‍රම නවකතාව, වීරාඛ්‍යානය, මුහුදු කතාවප්‍රකාශකයාරිචඩ් බෙන්ට්ලි (බ්‍රිතාන්‍යය)හාපර් සහ සහෝදරයෝ (එ.ජ.)ප්‍රකාශිත දිනයඔක්තොම්බර් 18, 1851 (බ්‍රිතාන්‍යය)නොවැම්බර් 14, 1851 (එ.ජ.)පිටු635 (එ.ජ. පළමු සංස්කරණය)[1]මොබි-ඩික්; ඕ, ද වේල් යනු පළමුවෙන් 1851 දී ප්‍රකාශනයට පත් කෙරුණු  හර්මන් මෙල්විල්ගේ නවකතාවකි.සටහන්↑ මොබි-ඩික් ඕ ද වේල්, නෝර්ත්වෙස්ටර්න්-නිව්බෙරි සංස්කරණය (නොර්ත්වෙස්ටර්න් විශ්වවිද්‍යාල මුද්‍රණාලය, 1988), පි. 687.ආශ්‍රිතBryant, John.  "Mob
y-Dick as Revolution."  The Cambridge Companion to Herman Melville.   Ed. Robert S. Levine.  Cambridge University Press, 1998. pp. 65–90.Cheever, Susan (2006). American Bloomsbury: Louisa May Alcott, Ralph Waldo Emerson, Margaret Fuller, Nathaniel Hawthorne, and Henry David Thoreau; Their Lives, Their Loves, Their Work. Detroit: Thorndike Press. Large print edition. ISBN 0-7862-9521-X.Mellow, James R (1980). Nathaniel Hawthorne in His Times. Boston: Houghton Mifflin Company. ISBN 0-365-27602-0 සැකිල්ල:Please check ISBN.Melville, Herman. Moby-Dick; Barnes and Noble, NY (2003). ISBN 978-1-59308-018-1.Miller, Edwin Haviland (1991). Salem Is My Dwelling Place: A Life of Nathaniel Hawthorne. Iowa City: University of Iowa Press. ISBN 0-87745-332-2.Reynolds, J.N., "Mocha Dick: or the White Whale of the Pacific: A Leaf from a Manuscript Journal," The Knickerbocker, or New-York Monthly Magazine. Vol. 13, No. 5, May 1839, pp. 377–392.Whipple, Addison Beecher Colvin (1954). Yankee whalers i
n the South Seas. Doubleday. ISBN 0-8048-1057-5.Decideබාහිර සබැඳිමොබි-ඩික් හා සබැඳි මාධ්‍ය විකිමාධ්‍ය කොමන්ස් හි ඇත.Online texts මොබි-ඩික් ගුටෙන්බර්ග් ව්‍යාපෘතිය  හිදීMotion picture adaptationsThe Sea Beast හා සබැඳි අයිඑම්ඩීබී යොමුව (1926)—John Barrymore as Captain AhabMoby Dick හා සබැඳි අයිඑම්ඩීබී යොමුව (1930)—John Barrymore as Captain AhabMoby Dick හා සබැඳි අයිඑම්ඩීබී යොමුව (1956)—Gregory Peck as Captain AhabMoby Dick හා සබැඳි අයිඑම්ඩීබී යොමුව (1978)—Jack Aranson as 13 charactersMoby Dick හා සබැඳි අයිඑම්ඩීබී යොමුව (1998)—Patrick Stewart as Captain AhabMoby Dick හා සබැඳි අයිඑම්ඩීබී යොමුව (2011)—William Hurt as Captain Ahabප්‍රලේඛන"Into the Deep: America, Whaling & the World", PBS, American Experience, 2010. Cf. section on Melville and the writing of Moby-Dick.Commentary and criticism"Did Melville Borrow the Idea for 'Moby Dick'?", Weekend Edition, NPR. A radio discussion with literary historian Paul Collins.සිකියම
්Moby-Dick Map සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2013-01-10 at the Wayback Machineපෘථිවිය වටා ඇති වායු තට්ටුවපෘථිවි වායුගෝලය යනු පොළොව වටා ඇති වායු තට්ටුවයි. එය පෘථිවි ගුරුත්වාකර්ෂණ බලය නිසා පෘථිවිය ආසන්නයේ රැඳී  තිබේ. එහි 78.08% නයිට්‍රජන්ද, 20.95% ඔක්සිජන් ද, 0.93% ආගන් ද, 0.038% කාබන්ඩයොක්සයිඩ්ද,අනෙක් වායූන් අංශු මාත්‍ර වශයෙන්ද, වෙනස් වන ප්‍රමාණයකින් (1% පමණ) ජල වාෂ්ප ද අඩංගු වේ. මේ වායු මිශ්‍රණයට වාතය යැයි කියනු ලැබේ. මේ වායුගෝල‍ය පෘථිවියේ ජිවින් ආරක්ෂා කරනුයේ සූර්ය කිරණවල අඩංගු පාරජම්බුල වැනි අහිතකර කිරණ උරා ගැනීමෙන් හා දිවා රෑ අධික උෂ්ණත්වය අඩු කිරීමෙන් ය. වායු‍ගෝලයත්, පිටසක්වළත් අතර ස්ථිර මායිමක් නොමැත. එය සෙමින් සෙමින් තුනී වි අවකාශයට නැතිවී යයි. වායුගෝලයෙන් ¾  ඇත්තේ ග්‍රහ ‍ලෝකයේ මතුපිට සිට කි.මී. 11 ඇතුලත වේ. එක්සත් ජනපදයේ සිට කි.මී. 80.5 (සැ.50) පමණ උසකින් ගමන් කරන මිනිසුන් ගගනගාමීන් ලෙස නම් කෙරේ. කි.මී. 120 (සැ.75 ක් හෝ අඩි 400,000) සීමාවට නැවත ඇතුල් වීමේදී දී වායුගෝලයේ ප්‍රතිඵල පෙනේ. පොළවේ සිට කි.මී. 100 ක් පමණ උසකදී  (සැ.62, හෝ 328,000) පිහිටි කර්මාන් රේඛාව වායුගෝලයේ හා
පිටසක්වල අතර සීමාව සේ සැලකේ.පීඩනය හා ඝනත්වයමුහුදු මට්ටමේ සාමාන්‍ය වායුගෝලීය පීඩනය කිලෝ පැස්කල් 101.3 (14.7px ) වේ. මුළු වායුගෝලීය ස්කන්ධය කි.ග්‍රෑ. 5.136 x 108 පමණි.  පීඩනය මනිනු ලබන ස්ථානයට ඉහළින් වාතයේ මුළු බර වායු භාර ප්‍රමාණයේ සෘජු ප්‍රතිඵලයකි. මෙයින් අදහස් කෙරෙන්නේ වායු පීඩනය, පිහිටීම හා වේලාව අනුව වෙනස් වන බවයි. මක්නිසාද යත් පොළොවට ඉහලින් ඇති වාතයේ බර ප්‍රමාණය, පිහිටීම හා රත්වීම සමඟ වෙනස්වේ. උස සමඟ වායුගෝලීය පීඩනයද අඩු වේ. එනම් 5.6 km  (අඩි 18000) දී, 50% පමණ වායු ප්‍රමාණය අඩුම කි.මී. 5.6 ඇතුළතය.පොළොව මට්ටමෙන් ඉහළට යන,සෑම කි.මී. 5.6 ක දී ම වායුගෝලීය පීඩනය ආසන්න වශයෙන් හරි අඩකින් අඩුවේ.කෙසේ වෙතත් වායුගෝලීය තීරුවේ උෂ්ණත්වය දිගටම වෙනස් වීම නිසාත්, විශාල උස් ප්‍රමාණයක දී ගුරුත්වාකර්ෂණය අඩු වීමට පටන් ගැනීමත්, තනි සමිකරණයක් වායු පීඩනයේ සියලු තැන්  නොසෑදෙන නිසාත් ය .(ඉහත දී ඇති සමීකරණයේ අඩු වී යන තට්ටු 7 ක් සෑදේ)එක්ස්සොස්ෆියර් හිදී වූවද වායුගෝලය දැනටත් පවතී. (දැකිය හැකි පරිදි උදා : වශයෙන් සැටලයිට්වල වායුව ඇඳ ගැනීමේ ප්‍රතිඵලයක් වශයෙන් දැකිය හැකිය)ඉහත සඳහන් තොරතුරු ‍මත
එක පීඩනය සමීකරණය වායුවේ ඝනකම ඇස්තමේන්තු කිරීම සඳහා කෙලින්ම යොදා ගත ‍හැක. කෙසේ වෙතත් පහත සඳහන් ප්‍රකාශිත දත්ත බලා ගැනීම සඳහා දී ඇත.·	විශාල වායු‍ගෝල‍යේ 50% කි.මි. 5.6 උසට වඩා පහත්ය.·	විශාල වායුගෝලයේ 90% කි.මි. 16 උසට වඩා පහත් ය. වානිජමය අහස් යානාවලට පොදු උස. කි.මි . 10 ක් පමණ වේ.·	විශාලත්වයෙන් 99.9999% වන උස කි.මි. 100 අඩුය. එම නිසා වායුගෝලයේ වැඩි හරියක්ම 99.9997% කි.මි. 100 අඩුය. ඝනත්වය මෙයට වඩා වැඩි ප්‍රදේශයක් වුවද අරුණාලෝකය හා වායු‍ගෝලීය ශක්තිය තිබේ.ආශ්‍රිත ලිපිEnvironment ද්වාරයScience ද්වාරයWorld ද්වාරයAerial perspectiveAir (classical element)BiosphereHydrosphereLithosphereAirglowAirshedAtmospheric dispersion modelingAtmospheric electricityClimate systemCOSPAR international reference atmosphere (CIRA)Environmental effects of aviationGlobal dimmingInstrumental temperature recordReference atmospheric modelමූලාශ්‍රභාහිර සබැඳිපෘථිවි වායුගෝලය හා සබැඳි මාධ්‍ය විකිමාධ්‍ය කොමන්ස් හි ඇත.විකිඋද්ධෘත සතුව පහත තේමාව සම්බන්ධයෙන
් උද්ධෘත එකතුවක් ඇත: Air Interactive global map of current atmospheric and ocean surface conditions.vteපෘථිවි වායුගෝලයTroposphereStratosphereMesosphereThermosphereExosphereTropopauseStratopauseMesopauseThermopause / ExobaseOzone layerTurbopauseIonospherevteමහ පොළොව (Earth)මහාද්වීපඅප්‍රිකාවඇන්ටාක්ටිකාවආසියාවඕස්ට්‍රේලියාවයුරෝපයඋතුරු ඇමරිකාවදකුණු ඇමරිකාවසාගරආක්ටික් සාගරයඅත්ලාන්තික් සාගරයඉන්දියානු සාගරයශාන්තිකර සාගරයදකුණු සාගරයභූගර්භවිද්‍යාවපෘථිවියේ වයසභූගර්භවිද්‍යාවපෘථිවි විද්‍යාවඛාදනයExtremes on Earthඅනාගතයභූවිද්‍යාත්මක ඉතිහාසයභූ කාල සටහනGeologic recordභූ භෞතික විද්‍යාවගුරුත්වයපෘථිවියේ ඉතිහාසයචුම්භක ක්ෂේත්‍රයභූ තැටිව්‍යූහයවායුගෝලයපෘථිවියේ වායුගෝලයදේශගුණයගෝලීය තාපනයකාලගුණයපරිසරයBiomeජෛව ගෝලයපරිසර විද්‍යාවපරිසර පද්ධතිපරිසරය කෙරෙහි මානව බලපෑමජීවයේ පරිණාමීය ඉතිහාසයස්වභාව ධර්මයසිතියම් විද්‍යාවඩිජිටල් සිතියම්කරණයචන්ද්‍රිකා ඡ‍ායාරෑපඅතථ්‍ය ගෝලලෝක සිතියම්සංස්කෘතිය සහ සමාජයස්වාධීන රාජ්‍යයන් ලැයිස්තුවසංස්කෘතිය තුලපෘථිවි දිනයලෝක ආ
ර්ථිකයEtymologyලෝක ඉතිහාසයවේලා කලාපලෝකයග්‍රහලෝක විද්‍යාවපෘථිවියේ කක්ෂයසෞරග්‍රහ මණ්ඩලයේ පරිණාමයභූමිෂ්ඨ ග්‍රහලෝකවල භූගර්භවිද්‍යාවවිශ්වය තුල පෘථිවියේ පිහිටීමචන්ද්‍රයාසෞරග්‍රහ මණ්ඩලය Book ප්‍රවර්ගය Outline of Earth පෘථිවි විද්‍යා ද්වාරය සෞරග්‍රහ මණ්ඩල ද්වාරයvteවායුගෝලStarSunExoplanetHD 209458 bKepler-7bPlanetMercuryVenusEarthMarsJupiterSaturnUranusNeptuneDwarf planetCeresPlutoMakemakeErisSatelliteMoonIoEuropaGanymedeCallistoEnceladusDioneRheaTitanTritonආශ්‍රිතPrebiotic atmosphereComaExtraterrestrial atmosphereStellar atmospherevteසොබාදහමේ මූලිකාංගUniverseSpaceTimeEnergyMatterparticleschemical elementsChangeEarthEarth scienceHistory (geological)StructureGeologyPlate tectonicsOceansGaia hypothesisFutureWeatherMeteorologyAtmosphere (Earth)ClimateCloudsMoonlightRainSnowSunlightTidesWindtornadotropical cycloneNatural environmentEcologyEcosystemFieldRadiationWildernessWildfiresLifeOrigin (abiogenesis)Ev
olutionary historyBiosphereHierarchyBiology (astrobiology)BiodiversityOrganismEukaryotafloraplantsfaunaanimalsfungiprotistaProkaryotesarchaeabacteriaViruses ප්‍රවර්ගයvteස්වාභාවික සම්පත් (Natural resources)වාතයPollution / qualityAmbient standards (USA)IndexIndoordeveloping nationsLawClean Air Act (USA)Ozone depletionවිමෝචිතයන් (Emissions)AirshedවෙළඳාමDeforestation (REDD)ශක්තියLawResourcesFossil fuels (peak oil)GeothermalHydrotidalwaveNuclearSolarsunlightshadeWindභූමියArablepeak farmlandDegradationLawpropertyManagementhabitat conservationMineralsmininglawsandpeakrightsSoilconservationfertilityhealthresilienceUseplanningreserveජීවයBiodiversityBioprospectingBiosphereBushfoodBushmeatFisherieslawmanagementFoodForestsgenetic resourceslawmanagementGamelawGene bankHerbalist plantsMarine conservationNon-timber forest productsRangelandSeed bankWildlifeconservationmanagementWoodජලයTypes / locationAquifer
storage and recoveryDrinkingFreshGroundwaterpollutionrechargeremediationHydrosphereIcebergsglacialpolarIrrigationhuertaRainharvestingStormwaterSurface waterWastewaterreclaimedAspectsලවණහරණයFloodsLawLeachingSanitationConflictConservationPeak waterPollutionPrivatizationQualityRightResourcesmanagementpolicyආශ්‍රිතCommonsenclosuregloballandtragedy ofEconomicsecologicallandEcosystem servicesExploitationoverexploitationEarth Overshoot DayManagementadaptiveNatural capitalaccountingNature reserveSystems ecologyUrban ecologyWildernessResourceCommon-poolConflict (perpetuation)CurseDepletionExtractionNationalismRenewable / Non-renewable Portal ප්‍රවර්ගයද්වාර: Weather Astronomy Spaceflight Solar Systemඅධිකාරී පාලනය ජාතික පුස්තකාලUkraineGermanyCzech Republicවෙනත්MusicBrainz areaචන්දන වැලිකලසේවය/ඛණ්ඩයශ්‍රී ලංකා ගුවන් හමුදාවපදවියඑයාර් වය්ස් මාර්ෂල්අණදීම්පරිපාලන අධ්‍යක්ෂකසටන්/යුද්ධශ්‍රී ලාංකික සිවිල් යුද්ධයප්‍රදානඋත්තම සේ
වා පදක්කමpscඑයාර් වය්ස් මාර්ෂල් චන්දන වැලිකල (ඉංග්‍රීසි: Chandana Welikala) USP යනු  ශ්‍රී ලංකා ගුවන් හමුදා නිලධාරියෙක් වන අතර ඔහු අධ්‍යක්ෂ පරිපාලන ශ්‍රී ලංකා ගුවන් හමුදාව තනතුර හොබයි.චන්දන වැලිකල  කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි. ආශ්‍රිතකොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසු හමුදා නිලධරයන්එයාර් වය්ස් මාර්ෂල් චන්දන වැලිකල  පරිපාලන අධ්‍යක්ෂක ශ්‍රී ලංකා ගුවන් හමුදාවඅතුල ගුණවර්ධනඋපතශ්‍රී ලංකාවනිවහනඇමරිකාවජාතිකත්වය ශ්‍රී ලාංකිකඅධ්‍යාපනයනාලන්දා විද්‍යාලය, කොළඹරැකියාවමහාචාර්යසංගණ්‍ය වන්නේගණිත හා පරිගණක පීඨ මහාචාර්යආගමබෞද්ධමහාචාර්ය අතුල ගුණවර්ධන (ඉංග්‍රීසි: Athula Gunawardena) යනු  ඇමරිකාව විස්කොන්සින් වය්ට්වෝටර් විශ්ව විද්‍යාලය ගණිත හා පරිගණක පීඨ මහාචාර්ය  වරයායි. අතුල ගුණවර්ධන  කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි. ආශ්‍රිතකොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසු මහාචාර්ය වරුන්ප්‍රසන්න වික්‍රමසූරියකර්නල් (විශ්‍රාම) ප්‍රසන්න වික්‍රමසූරියසේවය/ඛණ්ඩයශ්‍රී ලංකා යුද්ධ හමුදාවසේවය කළ වසර1981 - 1998පදවියකනල්රෙජිමේන්තුවශ්‍රී ලංකා පාබල හමුදාවඅණදීම්ගජබා රෙජිමේන්තුවසටන්/
යුද්ධශ්‍රී ලංකාවේ ත්‍රස්තවාදයට එරෙහිවප්‍රදානRWP, RSP, WWPකර්නල් (විශ්‍රාම) ප්‍රසන්න වික්‍රමසූරිය  (ඉංග්‍රීසි: Prasanna Wickramasuriya) RWP, RSP, WWP යනු හිටපු ශ්‍රී ලංකා යුද්ධ හමුදා නිලධාරියෙකි. වර්තමාන සභාපති ශ්‍රී ලංකා ගුවන් තොටුපල හා ගුවන් ගමන් සේවා තනතුර හොබවයි.රිවිර පුවත්පත් සමූහයේ හිමිකරුය.පවුල් පසුබිමවික්‍රමසූරිය යුවලට දාව උපතලැබීය. ජාලිය වික්‍රමසූරිය (අ.එ.ජ. ශ්‍රී ලංකා තානාපති) මොහුගේසොහොයුරාවේ. ශ්‍රී ලංකාවේ ජනාධිපතිතුමාගේ රාජපක්ෂ පවුලට  ඤාති සඔඳතා ඇත.පාසල් දිවියකොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයෙන්ද අධ්‍යාපනය ලබා ඇත. ආශ්‍රිතAerospace engineerNASA engineers, seen here in mission control during Apollo 13, worked to ensure the safety of the operation and astronauts onboardOccupationNamesAerospace engineer EngineerOccupation typeProfessionActivity sectorsAeronautics, astronautics, scienceDescriptionCompetenciesTechnical knowledge, management skills (see also glossary of aerospace engineering)Education requiredBachelor's degree[1][2]Fields ofemployme
ntTechnology, science, space exploration, militaryමෙම ලිපියAstrodynamicsපිළිබඳ ලිපි මාලාවක කොටසකිOrbital mechanicsOrbital elementsApsisArgument of periapsisEccentricityInclinationMean anomalyOrbital nodesSemi-major axisTrue anomalyTypes of two-body orbits by eccentricityCircular orbitElliptic orbitTransfer orbit (Hohmann transfer orbitBi-elliptic transfer orbit)Parabolic orbitHyperbolic orbitRadial orbitDecaying orbitEquationsDynamical frictionවියෝග ප්‍රවේගයKepler's equationKepler's laws of planetary motionOrbital periodකක්ෂීය වේගයSurface gravitySpecific orbital energyVis-viva equationCelestial mechanicsGravitational influencesBarycenterHill spherePerturbationsSphere of influenceN-body orbitsLagrangian points (Halo orbits)Lissajous orbitsLyapunov orbitsEngineering and efficiencyPreflight engineeringMass ratioPayload fractionPropellant mass fractionTsiolkovsky rocket equationEfficiency measuresGravity assistOberth effectvteගගන ඉංජින
ේරුවේදය එසේත් නැත්නම් අවකාශතලය පිළිබඳ ඉංජිනේරු විද්‍යාව (ඉංග්‍රීසි:  Aerospace engineering) යනු, ගුවන් යානා හා අභ්‍යාවකාශ යානා පසුපස ඇති මෝස්තරය, නිපදවීම හා විද්‍යාව පිළිබඳ වූ ඉංජිනේරු විද්‍යාවේ අංශකි. අවකාශතලය පිළිබඳ ඉංජිනේරු විද්‍යාව ප්‍රධාන කොටස් 2කට බෙදී ඇත. ගගනගාමී ඉංජිනේරු විද්‍යාව හා අජටාකාශගාමී ඉංජිනේරු විද්‍යාව එම කෙටස් 2යි. ගුවන්යානා සමඟ පෙර පැවති කටයුතු පෘථිවි වායුගෝලය තුළට සීමා වු අතර පසු කාලීනව ගුවන්යානා සමඟ පැවති කටයුතු පෘථිවි වායුගෝලයෙන් පිටත දී ක්‍රියා කරන සුළු ඒවා විය. “ගගනගාමී”යන්න නියම පදය වන අතරතුර දී වඩාත් පුළුල් “අවකාශතලය” භාවිතයේ දී එය අභිබවා ඇත. එසේ වී ඇත්තේ, ගුවන් ගමන් තාක්ෂණය බාහිර වායුගෝලයේ දී (පෘථිවි වායුගෝලයෙන් පිටත) ක්‍රියාත්මක වන ගුවන් යානා අන්තර්ගත වීමට තරම් ඉදිරියට පැමිණ ඇති නිසාවෙනිඅවකාශ තලය පිළිබඳ ඉංජිනේරු විද්‍යාව නිතරම, සාමාන්‍යයෙන් රොකට් විද්‍යාව ලෙස ද හැඳින්වේ.F-15 ඊගල් හා F-16 ෆැල්කන් යානා සඳහා ප්‍රැට් සහ විට්නි F100 ජෙට් එන්ජින්, ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ, ජෝර්ජියාවේ, රොබින්ස් ගුවන් හමුදා මූල ස්ථානයේ දී පරීක්ෂා කර බලන ලදී. එන්ජිම පිටුපස ඇති පැදවු