LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
කත්වය අතර සම්බන්ධතාවයක් පවතින බව මුල්වරට සොයාගන්නා ලදී. 1821  වසරේ දී මයිකල් ෆැරඩේ විදුලි මෝටරය නිර්මාණය කළ අතර 1827 දී ජෝජ් ඕම් විද්‍යුත් පරිපථ ගණිතමය ලෙසට විශ‍්ලේෂණය කරන ලදී.19 වැනි සිය‍වසේ විද්‍යා ක්ෂේත්‍රයක් ලෙස විද්‍යුතය සීඝ්‍ර දියුණුවකට ලක් වූ අතර විදුලි ඉංජිනේරු විද්‍යාව වඩාත් සීඝ්‍රව වර්ධනය වූයේ 19 වැනි සියවසේ අග භාගයේ දීය. නිකොලා ටෙස්ලා , තෝමස් ඒඩියන්, ජෝජ් වෙස්ටින්ග් හවුස් , අර්න්ස්ට් වර්නර් ‍වොන් සීමන්ස්, ඇලෙක්සැන්ඩර් ග්‍රැහැම් බෙල් සහ කෙල්වින් සාමිවරයා ආදීන්ගේ දායකත්වය හේතුවෙන් විද්‍යුතය හුදෙක් විද්‍යාත්මක කුතුහලයක් දන්වන්නක සිට නූතන ජන ජීවිතයේ අත්‍යාවශ්‍ය අංගයක් දක්වා පරිවර්තනයකට භාජනය වූ අතර විද්‍යුතය දෙවැනි කාර්මික විප්ලවය ඇති කිරීම සඳහා ද හේතු විය.විද්‍යුත් ‍ක්ෂේත්‍රයමූලික ලිපිය: විද්‍යුත්_ක්ෂේත්‍රයවිද්‍යුත් ‍ක්ෂේත්‍රය යන සංකල්පය ඉදිරිපත් කරන ලද්දේ මයිකල් ෆැරඩේ විසිනි. යම් ආරෝපිත වස්තුවක් වටා වූ අවකාශය තුළ විද්‍යුත් ක්ෂේත්‍රයක් ඇතිවන අතර මේ ක්ෂේත්‍රය තුළ වෙනත් ඕනෑම ආරෝපිත වස්තුවක් මත ක්ෂේත්‍රය මඟින් බලයක් ඇති කරයි. ස්කන්ධයන් දෙකක් අතර ගුරුත්වාකර්ෂණ  ක්ෂේත
්‍රයක් ක්‍රියා කරන්නා සේ ආරෝපණ දෙකක් අතර අනන්තය දක්වා  වූ ක්ෂේත්‍රයක් හටගන්නා අතර දුරෙහි  වර්ගයට ප්‍රතිලෝම ලෙස එය අනන්තය දක්වා පැතිරේ. නමුත් මෙම ක්ෂේත්‍ර යුගල අතර වැදගත් වෙනසක් ඇත. ගුරුත්වාකර්ෂණය සෑම විටම ස්කන්ධ දෙකක් එකිනෙකට ආකර්ෂණය කරන නමුත් විද්‍යුත් ක්ෂේත්‍රයක දී ආරෝපණ දෙකක් ආකර්ෂණයකට හෝ විකර්ෂණයකට භාජනය විය හැක. ග්‍රහලෝක වැනි විශාල වස්තූන්ගේ ශුද්ධ  ආරෝපණයක් නොමැති නිසා යම් දුරකින් වූ විද්‍යුත් ක්ෂේත්‍රය ශුන්‍ය වේ. ඒ නිසා දුර්වල වූවත් විශ්වයේ විශාල දුර ප්‍රමාණ හරහා ක්‍රියාකරන  ප්‍රධානම බලය ගුරුත්වාකර්ශනය වේ. සන්නායක තලයක් මතුපිට ක්ෂේත්‍ර රේඛා ධන ආරෝපණයක් නිස්ස්‍රාවනය වේ.අවකාශය තුළ විද්‍යුත් ක්ෂේත්‍රයක් සාමාන්‍යයෙන් විචලනය වේ. එහි යම් ස්ථානයක එහි ප්‍රබලතාව එම ස්ථානයේ වූ නිෂ්චල නොගැනිය හැකි තරම් කුඩා ආරෝපණයක් සඳහා (ඒකක ආරෝපණයක් මත) ලෙස අර්ථ දැක්වේ. සංකල්පිත ආරෝපණය (පරීක්ෂා ආරෝපණය) ප්‍රධාන ක්ෂේත්‍රයට බාධා ‍නොකෙරෙන පරිදි ක්ෂේත්‍රයක් නොසාදන ඉතා ක්‍රඩා ආරෝපණයක් විය යුතු අතර චුම්භක ක්ෂේත්‍රවල ආචරණයට ලක් නොවන පරිදි නිෂ්චල විය යුතුය. විද්‍යුත් ක්ෂේත්‍රයක් යනු බලයකි. බලයක් යනු දෛශිකයක් නිස
ා විද්‍යුත් ක්ෂේත්‍රයක් ද යනු දිශාවක් හා විශාලත්වයක් ඇති දෛශිකයකි. එනම් එය දෛශික ක්ෂේත්‍රයකි.නිෂ්චල ආරෝපණ මගින් ඇතිවන විද්‍යුත් ක්ෂේත්‍රයක් පිළිබඳ අධ්‍යයනය ස්ථිති විද්‍යුතය යටතේ  සිදු වේ. ක්ෂේත්‍රයක් දැක්වීමේදී මනංකල්පිත රේඛා භාවිතා කළ හැකි අතර එහි දී ඕනෑම ස්ථානයක රේඛා දිශාව එම ලක්ෂ්‍යයේ ද ක්ෂේත්‍රයේ දිශාවට සමාන විය යුතුය. මෙම සංකල්පය වර්තමානයේ දී ද භාවිතා කෙරෙන අතර  'බල රේඛා' යනුවෙන් හැඳින්වේ. මෙය ෆැරඩේ විසින් හදුන්වාදෙන ලද්දකි. බල රේඛා යනු ක්ෂේත්‍රයක් තුළ තැබූ ධන ආරෝපණ ඒවා මත බලයක් යෙදෙන බලය නිසා ගමන් කරන පථයයි. මෙම මනංකල්පිත රේඛාවලට භෞතිකමය පැවැත්මක් නොමැත. තවද රේඛා අතර පරතරය පුරාද ක්ෂේත්‍රය පැතිරී පවතී. නිසල ආරෝපණයකින් ස්‍රාවය වන බල රේඛාවලට ප්‍රධාන ලක්ෂණ කිහිපයක් ඇත ඒවා ධන ආරෝපනයකින් පටන් ගෙන ඍණ ආරෝපණයකින් අවසන් වේ. තවද  ඒවා අනිවාර්යෙන් හොඳ සන්නායක මාධ්‍යයකට  ඍජුකෝණීව ම ඇතුළු විය යුතුය. තෙවැන්න කිසිවිටකත් ක්ෂේත්‍ර එකිනෙක ඡේදනය නොවේ.අධිවෝල්ටීය උපකරණ සෑ‍දීමේදී ස්තිථි විද්‍යුත් මුලධර්ම වැදගත් වේ. ඕනෑම මාධ්‍යයකට දැරිය හැකි  විද්‍යුත් ක්ෂේත්‍ර ශක්තියට සීමාවක් ඇත. මෙම සීමාව ඉක්මවූ විට
විද්‍යුත් බිද වැටීමක් ඇතිවන අතර ආරෝපණ කොටස් අතර විද්‍යුත් චාප හටගනී. උදාහරණයක් ලෙස කුඩා දුර ප්‍රමාණ සඳහා  සෙන්ටිමීටරයකට  හා 30kv   හෝ ඊට වැඩි ප්‍රබලතාවක් ඇත. විද්‍යුත් ක්ෂේත්‍රයක් හටගැනීමේ දී වාතය තුළින් විද්‍යුත් චාප දැක්වේ. විශාල පරතර හරහා වාතයේ  බිඳ වැටුම් ශක්තිය හීන වේ. එනම් සෙන්ටිමීටරයකට 1kv  පමණ වේ. අකුණු ගැසීම මේ සඳහා වඩාත් ප්‍රායෝගික ස්වභාවික නිරීෂණයකි. මෙය සිදුවන්නේ ඉහල නඟින වාත කදන් මගින් වළාකුළුවල ආරෝපණ වෙන් වී වාතයට දරාගත නොහැකි තරම් ප්‍රබල විද්‍යුත් ‍ක්ෂේත්‍රයන් ඒ හරහා හටගත් විටය. මෙසේ වූ ආරෝපිත විශාල වළාකුලක වෝල්ටීයතාව 100Mv  වැනි ඉහල අගයක් ගත හැකි අතර 250kwh වැනි විශාල විසර්ජන ශක්තියක් පැවතිය හැක.සන්නායක වස්තු මගින් ඒවා අසල වූ ක්ෂේත්‍රයක ශක්තිය කෙරෙහි විශාල ව‍ශයෙන් බලපෑම් සිදු කරයි. තීව්‍ර තුඩු සහිත වස්තූන්ගේ තුඩු ගමන් කිරීමට සිදු වේ නම් ක්ෂේත්‍ර තීව්‍රතාව තවත් ඉහල‍වේ. අකුණු සන්නායක සදහා මෙම මුලධර්මය යොදාගනී. තීව්‍ර තුඩු සහිත සන්නායකය එය විසින් ආරක්ෂා කරන ගොඩනැගිල්ලට වඩා ඒ මතට විදුලි සැර ඇද ගනී.විද්‍යුතය හා ස්වභාවික ලෝකයකායික බලපෑමමිනිස් ශරීරයට ව
ෝ‍‍ල්ටියතාවක් සැපයු විට පටකයන් හරහා විද්‍යුත් ධාරාවක් ගමන් කරයි. සම්බන්ධය රේකීය නොවුවත් වෝල්ටීයතාව වැඩිවන විට ගලන ධාරාවද වැඩිවේ. දේහලීය  සංවේදනතාව ධාරාවේ පථය හා සපයන ලද සංඛ්‍යාතය සමග වෙනස් වන අතර ජව මූලික සංඛ්‍යාත විද්‍යුත‍ය සඳහා පථ 1mA පමණ වේ.ධාරාවෙහි අගය ප්‍රමාණවත් තරම් ඉහළ වේ නම් එවිට පේෂී සංකෝචනය,හෘද තත්වායනය ,පටක පිලිස්සීම ආදී බලපෑම් ඇතිවේ. විද්‍යුතය කර ඇති සන්නායකයක් බාහිරව හඳුනා ගැනීමට නොහැකි බැවින් එය උවදුරක් ඇතිවීමේ මාර්ගයක් වේ.විදුලිසැර වැදීමෙන් ඇතිවන වේදනාව අතිශය තීව්‍ර විය හැක අතර එබැවින් විදුලිය හිංසන උපායන්ට යොදාගැනේ. විදුලි පහරක් නිසා සිදුවන මරණයක්  electrocution ලෙස ඉංග්‍රීසියෙන්  සඳහන් වේ. වර්ථමානයේ සුලභව භාවිතා ‍ෙනාවුවද සමහරක් අධිකරන බල ප්‍රදේශ තුළ මරණ දණ්ඩනයට ලක්වූවන් විදුලි සැර වැදීමෙන් මරණයට පත් කිරීම සිදුකරනු ලැබීය.විද්‍යුත් සංසිද්ධියවිද්‍යුත‍ය යනු සියයට සීයක්ම මිනිස් නිපැයුමක් නොවේ. අකුණු ගැසීම වැනි විවිධාකාර තත්වලින්විද්‍යුත‍ය ස්වභාවයේ පවතී. පෘථිවි චුම්භක ක්ෂේත්‍රය ද පෘථිවි ගර්භය වටා වූ ස්වභාවික ඩයිනමෝවක් ආකාරයට ක්‍රියා කරන සංක්‍රමණ ධාරා හේතුවෙන්
ඇතිවේ යැයි විශ්වාස කෙරේ. උක් දඬු මෙන්ම ක්වාටිස් වැනි සමහර පාෂාණ වර්ග ද  බාහිර පීඩනනයකට යටත් වූ කල ඒවායේ පෘෂ්ඨ හරහා විභව අන්තරයක් හටගනී. මෙ‍ම සංසිද්ධිය පීඩ විද්‍යුත‍ය වශයෙන් හැඳින්වේ.ග්‍රීක භාෂාවේ   piezein යනු තද කරීමයි. මෙම සංසිද්ධිය 1880 දී පියරි හා ජැක්ස් කියුරි විසින් සොයාගන්නා ලදී. මෙම ආවරණය පරස්පර ලෙස පීඩ විද්‍යුත් ද්‍රව්‍යයක් විද්‍යුත් ක්ෂේත්‍රයකට භාජනය කළ විට එහි හෞතික මාන යම් ප්‍රමාණයකින් වෙන්වීම සිදු වේ.මෝරුන් වැනි සමහර ජීවින් “විද්‍යුත් ප්‍රතිචාර”  යන හැකියාව මගින් විද්‍යුත් ක්ෂේත්‍ර‍ෙය්  වෙනස් වීම් හඳුනාගෙන එයට ප්‍රතිචාර දැක්විය හැක. සමහරක් ජීවීන් විද්‍යුත් ජනනීය ජීවීන් වන අතර ඔවුහු ආරක්ෂාකාරී හෝ ප්‍රහාරක ආයුධයක් වශයෙන් විද්‍යුතය නිපදවා භාවිතයට ගනිති. ‘විදුලි ආඳා’ ඇතුළත් වන ජම්නොටිෆෝම් ගෝත්‍රයේ ජීවීන්ට විද්‍යුත් ජනක සෛල ලෙස හැඳින්වෙන විශේෂ‍ෙයන් සැකසුණු   පේෂී සෛලවල නිෂ්පාදිත අධික වෝල්ටීයතාවන් ඇසුරින් ඔවුන්ගේ ගොදුරු ආවරණය කරගැනීම හෝ අඩපන කිරීම කළ හැක. ස්නායු පද්ධතියේ ස්නායු සහ පේෂීන් අතර සන්නිවේදනයට උපකාරී වන ක්‍රියා විභවයන් ලෙස හැඳින්වෙන විද්‍යුත් ස්පන්දයක් ඇසුරෙන් සියළු
ජීවීන් සිය සෛල පටල /ප්ලාස්ම ඹස්සේ තොරතුරු සම්‍ප්‍රේෂණය කරති. (මෙම මුලධර්ම හේතුවෙන් විදුලිසැර වැදීමක් මගින් ස්නායු පද්ධතිය අධිභාරයකට ලක්වී‍මෙන් ජීවියෙකු තාවකාලිකව හෝ ස්ථිරවම අංශභාග තත්වයකට භාජනය විය හැක.) මෙම පද්ධතීන් සමහර ශාකවල සම්බන්ධීකරණ  ක්‍රියාවලිය සඳහා ද වැදගත් වේ.මෙම ලිපිය යාපනය නගරය පිලිබඳ වේ.  අනෙකුත් භාවිත සඳහා, යාපනය (වක්‍රෝත්තිහරණය) බලන්න.මෙම ලිපිය සත්‍යාපනය සඳහා තවත් අමතර මූලාශ්‍ර දැක්වීම කළ යුතුව ඇත. විශ්වසනීය මූලාශ්‍ර වෙත වන උපහරණ එක් කිරීමෙන් මෙම ලිපිය වැඩිදියුණු කිරීමට උපකාර කිරීමට කාරුණික වන්න. මූලාශ්‍ර රහිත කරුණු අභියෝගයට ලක්වීමට හා ඉවත් කිරීමට ඉඩ ඇත.මූලාශ්‍ර සෙවීම: "යාපනය" – news • පුවත්පත් • පොත් • scholar • JSTOR (2018 සැප්තැම්බර්) (මෙම පණිවිඩය ඉවත් කිරීම පිළිබඳ තොරතුරු)යාපනයනගරයයාපනය, யாழ்ப்பாணம்ඉහළ වම් කෙලවරේ සිට පහළට: යාපනය මහජන පුස්තකාලය, යාපනය විශ්වවිද්‍යාලය, තල් ගස්, නල්ලූර් කන්දස්වාමි කෝවිල, යාපනය බලකොටුව, සංගිලියන් ප්‍රතිමාව, යාපනය පෞරාණික නටඹුන්ඛණ්ඩාංක: ﻿ / ﻿9.66667°N 80.00000°E﻿ / 9.66667; 80.00000රටශ්‍රී ලංකාවපළාතඋතුරු පළාතදිස්ත්‍
රික්කයයාපනයරජය • අධිකරණ වර්ගයමහනගර සභාව • නගරාධිපතිඊ. ආර්නෝල්ඩ් (TNA)සරිය • මුළු20.2 කිමී2 (7.8 සතරැස් සැත)උන්නතාංශය5 මී (16 අඩි)ජනගහණය(2012) • මුළු88,138 • ඝණත්වයBad rounding here4,400/කිමී2 (Bad rounding here11,000/වර්ග සැත) [1]වේලා කලාපශ්‍රී ලංකා සම්මත වේලාව (UTC+5:30)වෙබ් අඩවියයාපනය මහනගර සභාවයාපනය (Jaffna, දෙමළ: யாழ்ப்பாணம்)  යනු ශ්‍රී ලංකාවේ, උතුරු පළාතේ ප්‍රධාන නග‍රයයි.  දිවයිනේ උතුරු කෙළවරෙහි පිහිටි යාපන අර්ධද්වීපයෙහි නිරිතදිග වෙරළබඩට වන්නට පිහිටා ඇති මෙම නග‍රය, 100,000කට වැඩි ජනසංඛ්‍යාවක් විසූ නුව‍රක් වූවද, දෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටි සංවිධානය නම් ත්‍රස්තවාදී සංවිධානයේ කටයුතු හේතුවෙන් වඩා අඩු ජන සංඛ්‍යාවක් සිටින නුව‍රක් වී තිබේ.[1]නිරුක්තියමෙම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්)ඉතිහාසයමුල් කාලීන යුගයමෙම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්)යාපනය අර්ධද්වීපයමේවාත් බලන්න: යාපනය රාජධානිය, යාපනය රාජධානියේ ඉතිහාසය, සහ යාපනය බලකොටුවයාපනය බලකොටුවේ පිවිසුමක්‍රිස්තු වර්ෂ
11වන සියවස තෙක් ප්‍රධාන වශයෙන් සිංහලයින් සහ දකුණු ඉන්දීය වෙළන්දුන් ගැවැසි නුව‍රක් වූ මෙම නුව‍ර 11 සිට 15වන සියවස දක්වා දෙමළ ජාතික ප්‍රාදේශීය රජ ප‍රපුරක අගනුව‍ර විය.[2] ඉන්පසුව පිළිවෙළින් පෘතුගීසි, ලන්දේසි හා ඉංග්‍රීසි ජාතික පාලනයට යටත්ව, ඔවුන්ගේ පාලන මධ්‍යස්ථානයක්ව පැවතුණි.ත්‍රස්තවාදී යුගයමේවාත් බලන්න: ශ්‍රී ලංකාවේ ත්‍රස්තවාදය සහ දෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටි සංවිධානයක්‍රි. ව. 1948න් පසුව කෙටි සෞභාග්‍යයක් දුටුවද ක්‍රි. ව. 1983න් පසුව ඇරඹි, දෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටි සංවිධානය නම් ත්‍රස්තවාදී සංවිධානයේ කටයුතු හේතුවෙන් විශාල පිරිහීමක් සිදුව තිබේ. 1981දී එවකට පැවති රජයට සම්බන්ධ කල්ලියක් විසින් ගිනි තබා විනාශ ක‍රන තුරු, යාපනයේ පැවති පුස්තකාලය දකුණු ආසියාවේ පිහිටි විශාලතම වූත් වටිනාම පොත් රැසක් තිබූ පුස්තකාලය විය. මෙය මෑතදී පිළිසක‍ර ක‍ර නැවත විවෘත ක‍ර ඇත්තේ යාපනයට නැවත සාමයේ අරුණළු ගෙනෙමිනි.[3][4][5][6]පරිපාලනයප්‍රධාන ලිපිය: යාපනය මහනගර සභාවමෙම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්)භූගෝලය සහ කාලගුණයයාපනය සඳහා කාලගුණ දත්තමා
සයජනපෙබමාර්අප්‍රේමැයිජුනිජූලිඅගෝසැප්ඔක්නොවැදෙසැවර්ෂයවාර්තාගත ඉහළම උෂ්ණත්වය°C (°F)35.0 (95)35.6 (96.1)37.8 (100)38.7 (101.7)37.8 (100)36.7 (98.1)36.1 (97)35.8 (96.4)36.7 (98.1)35.0 (95)35.8 (96.4)32.2 (90)38.7 (101.7)සාමාන්‍ය ඉහළම උෂ්ණත්වය °C (°F)28.5 (83.3)29.9 (85.8)31.8 (89.2)33.4 (92.1)33.3 (91.9)32.7 (90.9)32.6 (90.7)32.4 (90.3)32.1 (89.8)30.8 (87.4)29.3 (84.7)28.3 (82.9)31.3 (88.3)සාමාන්‍ය අවම උෂ්ණත්වය °C (°F)23.0 (73.4)22.6 (72.7)23.4 (74.1)25.6 (78.1)26.9 (80.4)26.9 (80.4)26.2 (79.2)25.9 (78.6)25.7 (78.3)24.7 (76.5)23.9 (75)23.6 (74.5)24.9 (76.8)වාර්තාගත අවම උෂ්ණත්වය °C (°F)16.6 (61.9)16.2 (61.2)16.6 (61.9)21.0 (69.8)21.2 (70.2)21.1 (70)22.4 (72.3)20.4 (68.7)21.5 (70.7)20.0 (68)18.2 (64.8)17.8 (64)16.2 (61.2)වර්ෂාපතනය mm (inches)69.6 (2.74)37.2 (1.465)19.1 (0.752)43.4 (1.709)46.3 (1.823)23.2 (0.913)40.5 (1.594)47.8 (1.88
2)75.4 (2.969)249.8 (9.835)356.1 (14.02)294.5 (11.594)1,302.9 (51.295)සාමාන්‍ය වැසි දින 42243233511151367Source #1: ලෝක කාලගුණ විද්‍යා සංවිධානය[7]Source #2: කාලගුණ විද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව[8]ජනගහනයයාපනයේ ජනගහනය 1880 සිට 2010 දක්වා[9]වසර18801891190119111921193119461953196319711981199420072010ජනගහනය4,00043,17933,87940,44142,43645,70862,54377,81194,670107,184118,224149,00083,56384,416අනුස්ථිතිය2වන3වන2වන2වන2වන2වන3වන3වන3වන4වන14වනමූලාශ්‍රයඇස්තමේන්තුවසංගණනයසංගණනයසංගණනයසංගණනයසංගණනයසංගණනයසංගණනයසංගණනයසංගණනයසංගණනයසංගණනයඇස්තමේන්තුවසංගණනයයාපනයේ උප නගරයාපනය මහජන පුස්තකාලයඋප නගරයේ නමඅරියාලෙයිචුන්දිකුලිචුන්නාකම්කොලොම්තරගුරුනගරකයිතඩිකොක්කුවිල්කොන්ඩාවිල්කෝපායිනල්ලූර්නාවක්කුලිපාසායුර්උරුම්පිරෙයිවන්නාර්පන්නෙයිආගම්මේවාත් බලන්න: නල්ලූර් කන්දස්වාමි කෝවිලවම් පස: ප්‍රතිසංස්කරණය
කරන ලද මුස්ලිම් දේවස්ථානය දකුණු පස: ශාන්ත ජේම්ස් ක්‍රිස්තියානි දේවස්ථානයමෙම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්)ආර්ථිකය සහ ප්‍රවාහනයමේවාත් බලන්න: යාල් දේවි, යාපනය දුම්රියපොල, සහ පලාලි ගුවන්තොටුපළමෙම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්) වී වගාවේ යම් සාධනිය මට්ටමක්ද දැක ගැනිමට පුලුවනිඅධ්‍යාපනයමේවාත් බලන්න: ශ්‍රී ලංකාවේ උතුරු පළාතේ රජයේ පාසැල් ලැයිස්තුව සහ යාපනය විශ්වවිද්‍යාලයමෙම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්)සංස්කෘතියමෙම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්)සැලකිය යුතු ගොඩනැගිලිමෙම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්)සහෝදර නගරරටනගරයප්‍රාන්තය/ප්‍රදේශය එක්සත් ජනපදය ස්ටර්ලින් හයිට්ස්[10] මිචිගන් එක්සත් රාජධානිය කිංග්ස්ටන්[11] මහා ලන්ඩන්වැඩිදුර කියැවීම්Little known facets of sri lankan history: A Chola princess and the ol
d name for Jaffnaමූලාශ්‍ර↑ 1.0 1.1 "Sri Lanka: largest cities and towns and statistics of their population". World Gazetteer. 19 ජූනි 2012 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 21 අප්‍රේල් 2012. {{cite web}}: Unknown parameter |deadurl= ignored (|url-status= suggested) (help)↑ "උතුරේ පහළ වූ ද්‍රවිඩ රාජ්‍යය". Divaina Newspaper. {{cite web}}: Check |url= value (help)↑ "The reconstruction of the Jaffna library by Dr. Jayantha Seneviratne". PRIU. දෙසැම්බර් 24, 2005 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය අප්‍රේල් 17, 2006. {{cite web}}: Unknown parameter |deadurl= ignored (|url-status= suggested) (help)↑ "Over two decades after the burning down of the Jaffna library in Sri Lanka". The Independent. සැප්තැම්බර් 27, 2007 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය මාර්තු 15, 2006. {{cite web}}: Unknown parameter |deadurl= ignored (|url-status= suggested) (help)↑ "Up From The Ashes, A Public Library In Sri Lanka Welcomes New Readers". NPR
.org. සම්ප්‍රවේශය January 9, 2017.↑ "Story of Jaffna Library". The Hindu. දෙසැම්බර් 24, 2007 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය මාර්තු 15, 2006. {{cite web}}: Unknown parameter |deadurl= ignored (|url-status= suggested) (help)↑ "World Weather Information Service — Jaffna". World Meteorological Organisation. සම්ප්‍රවේශය 9 May 2016.↑ "Ever Recorded Daily Extreme Values" (PDF). Department of Meteorology. 29 December 2009 දින මුල් පිටපත (PDF) වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 8 December 2016.↑ "Basic Population Information on Jaffna District – 2007" (PDF). Department of Census and Statistics, Sri Lanka.↑ "Jaffna becomes a Sister City of Sterling Heights, United States". Daily FT. 23 November 2016. සම්ප්‍රවේශය 23 November 2016.↑ "Twin City Agreement signed between the City of Jaffna and City of Kingston in London". tamildiplomat.com. 19 October 2016.vteශ්‍රී ලංකාවේ පළාත් අගනගරකොළඹමහනුවර(සෙංකඩගල)ගාල්ලයාපනයත්‍රිකුණාමලයකුරුණෑගලඅනුරාධපුරබදුල්ලරත්නපුර
යvteශ්‍රී ලංකාවේ මහ නගරජාතික අගනගරශ්‍රී ජයවර්ධනපුර කෝට්ටේ (පරිපාලන අගනගරය)කොළඹ (වාණිජ අගනගරය)මහනගර ප්‍රදේශමහනුවරඅනුරාධපුරගාල්ලයාපනයරත්නපුරබදුල්ලකුරුණෑගලකඩුවෙලදෙහිවල-ගල්කිස්සමොරටුවමීගමුවකල්මුණේමඩකලපුවමාතරගම්පහමාතලේඅක්කරපත්තුවබණ්ඩාරවෙලනුවරඑළියදඹුල්ලහම්බන්තොටනගර සභා වලට අයත් නගර සීමාත්‍රිකුණාමලයඅම්බලන්ගොඩඅම්පාරබලංගොඩබේරුවලබොරලැස්ගමුවචාවකච්චේරිහලාවතඇඹිලිපිටියඑරාවුර්ගම්පොළහපුතලේහැටන්-දික්ඔයහික්කඩුවහොරණජා-ඇළකඩුගන්නාවකළුතරකාත්තන්කුඩිකටුනායක-සීදූවකෑගල්ලකැස්බෑවකින්නියාකොළොන්නාවකුලියාපිටියමහරගමමන්නාරමමිනුවන්ගොඩනාවලපිටියපානදුරපෑලියගොඩපේදුරු තුඩුවපුත්තලමසීතාවකපුරතලවාකැලේ-ලිඳුලතංගල්ලවැල්වැටිතුරෙයිවවුනියාවවත්තලවත්තේගමවැලිගමමෙම ලිපිය හෝ ලිපි කොටස ඉංජිනේරු විද්‍යාව වෙතට ඒකාබද්ධ කෙරුමට යෝජිතය. (සංවාදය)විද්‍යාව, තාක්ෂණය සහ ගණිතමය දැනුම වැඩිදියුණු කර ගැනීම සහ එවන් දනුම නිර්මාණාත්මක අයුරින් උපයෝගී කර ගැනීම තුලින්, යම් අරමුණක් සාක්ෂාත් කර ගැනීම උදෙසා භාන්ඩ, ආකෘති, උපකරණ හෝ පද්ධති නිපැදවීමේ හැකියාව, ඉංජිනේරු ශිල්පය ලෙස හැඳින්වේ.මෙම
ලිපිය තවමත්  අංකුර ලිපියකි. විකිපීඩියාවට උදවුවක් ලෙසින් ඔබ හට එය විහිදුවාලිය හැක.vteගොනුව:Atamasthanaya.gif*අපේ උරුමයඅපි රකින්නට වෙර දරමුශ්‍රී ලංකාවට අයත් පුරාවස්තු මෙම ලිපියට විශය වේ.ශ්‍රී ලංකාවේ පුරාවිද්‍යා ආඥා පනත ට අනුව පුරාවස්තුවක්යන්න පහත පරිදි අර්ථ දක්වා ඇත.ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1815 මාර්තු 02 දිනට වඩා පැරණි ක්‍රියාකාරකමක් හා සම්බන්ධ වු අවශේෂවිශයභාර අමාත්‍යවරයා විසින් ගැසට් පත්‍රයේ පළකරන නිවේදනයක් මගින් ප්‍රකාශකෙරෙන වසර 100කට වඩා පැරණි මානව අවශේෂයක්ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1815 මාර්තු 02මෙම දිනය සිංහලේ සහ මහා බ්‍රිතාන්‍යය හා අයර්ලන්තය එක්සත් රාජධානිය අතර උඩරට ගිවිසුම අත්සන් කළ දිනයයි.  පුරවස්තු සම්බන්ධ ප්‍රධාන ආයතනපුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවප්‍රධාන ලිපිය: පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව, ශ්‍රී ලංකාශ්‍රී ලංකාවේ පුරාවස්තු සංරක්‍ෂණය කිරීමත් ඒ පිළිබඳ ජනතාැවට අවබෝධයක් ලබා දීමට පැවරී තිබෙන ආණ්ඩුවේ දෙපාර්තමේන්තුව පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවයි. වර්ෂ 190 අංක 09 දරණ පුරාවිද්‍යා ආඥාපනතින් දමම දෙපාර්තමේන්තුව නීතිගතකර ඇත. මෙහි ප්‍රධානියා වූයේ පුරාවිද්‍යා ‍කොමසාරිස්තුම
ාය. නමුත් වර්ෂ 1990 වන විට පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව පිහිටුවා වසර 100 පිරීම නිමිත්තෙන් පුරාවිද්‍යා කොමසාරිස් යන ධුරය පුරාවිද්‍යා අධයක්‍ෂක ජනරාල් යනුවෙන් නවනස් කරන ලදී. ඒ අනුව පුරාවිද්‍යා  දෙපාර්තමේන්තු‍වේ ප්‍රධානියා හඳුන්වන්නේ පුරාවිද්‍යා අධ්‍යන්‍ෂක ජනරාල් වශයෙනි.වර්ෂ 1890 ජූලි 07 දා ආරම්භ කරන ලද පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තුමේන්තුව ඒ දිනය නිමිති කරගනිමින් ජූලි මස 07 දා සෑම වසරකදීම පුරාවිද්‍යා දිනය සමරනු ලබයි. 2007 වසර වනවිට මෙම ආයතනය ආරමිභ කර වසර 117කි. එහිදී මෙම පුරාවිද්‍යා දිනය සතියක් පුරාවට සැමරීම ලාංකිකයන් විසින් විසින් සිදුකරනු ලබයි. එහිදී මෙම ඒ ඒ වසරයන්හිදි විවිධ තේමාවන් යටතේ මෙය සමරනු ලබයි.සංස්කෘතික ත්‍රිකෝණ අරමුදඅංනෞදඨවෞරපධෝ$#ලශ්‍රී ලාංකාෙව් පුරාවස්තු වර්ගශ්‍රී ලංකාවේ ලොව ‍ශ්‍රේෂ්ඨ යැයි පිළිගැනෙන පුරාවස්තූන් ලෙස කලකන්නාවූ පුරාවස්තූන් රැසක් ඇත. ලෝකය මවිත කරවන තරමේ විශිෂ්ට තාක්‍ෂණයෙන් යුතු පුරාවස්තුන් ද මේ අතර වේ. වාරි පද්ධතියකින් හා සෞන්දර්ය රසිකත්වය තියුණු  කරවන විශිෂ්ට කලාවක් ආගමික ශික්‍ෂනයෙන් යුතු සෞභාග්‍යමත් සමාජයක් අතීතනේ උරුමකරගත් ශ්‍රී ලාංකිකයන් තරම් ජන
තාවක් ලොව නොමැති තරම්ය. මෙලෙස ලාංකික‍ උරුමයන් අපට කෙ‍ාටස් 04 ‍යටතේ වර්ගීකරණය කළ හැකිය.භෞතික ස‍්වරූපය අනුවශිලා ලේඛනයමෙකුට අදහස් ප්‍රකාශ කිරීමට ඇති එක් මාර්ගයක් ලේඛන කලාව. මෙම ශිලා ලේඛනයන් ද පිහිටි ස්ථානය අනුව ලෙන් ලිපි, ටැම් ලිපි, ගිරි ලිපි, පුවරු ලිපි, ලෙසයි. මෙම සෙල්ලිපි මහින්දාගමනයෙන් පසු අක්‍ෂර මාලාවක් ලැබීමෙන් පසු ලියවුණු ඒවාය. ‍මේවා කොටා ඇත්තේ ලංකාවේ පැරණිතම අක්‍ෂර මාලාව වන බ්‍රාහ්මී අක්‍ෂර වලිනි. මේවායින් පැරණි ජන සමාජයන්හි තොරතුරු හෙළිදරව් වන අතර වෙස්සලිරිය, රිටිගල, දඹුල්ල, සිතුල් පව්ව, රජගල, සහ තවත් ප්‍රදේශ වලින් හමුවී තිබේ.වාරි නිර්මිතවාරි කර්මාන්තය මුල් තැනක් ගනී.මෙපලස නිර්මිත වැව් හා ජලාශ 34,000 කට වඩා අධික ප්‍රමාණයක් වන අතර තිසා වැව,පදවිය,පරාක්‍රම සමුද්‍රය හ‍ා කලා වැව නිදසුන් වේ. බිසෝ කොටුවද ඒහා සමානවම වැදගත් වේ.වාස්තු විද්‍යාවසීගිරියවිශිෂ්ට තාක්‍ෂණයෙන් ද කලාත්මක භාවයෙන්ද යුත් අතීත උරුමයන් අතර බොහොමයක් වාස්තු විද්‍යාවට අයත් වේ. මැටි, දැව වැඩි කාලයක් නොපවතින ද්‍රව්‍ය වලින් අරම්භ කළ ගොඩනැගිලි තැනීමේ කලාව හා තාක්‍ෂණය වර
්ධනය විය.මෙයට යාපහුව පර්වත මස්තකයෙන් සොයාගත් කාල රක්ත වර්ණ මැටි බඳුන මීට නිදසුනකි. ලොව විශාලම ගඩොලු නිර්මාණය වන ජේතවනාරාම දාගැබ, කලාත්මක අංග සමුහයකගේ එකතුවක් වන සීගිරිය බලකොටුව ,මහා පරාක්‍රමබාහු රජු විසින් ඉදිකළ මහල් 12න් යුතු බද්ධ සීමා ප්‍රාසාදය වැනි නිර්මාණ රැසකි.සීගිරියේ වාස්තු විද්‍යාවමුර්ති හා කැටයම්ගොනුව:ඉසුරුමුණි කැටයම්.jpgලංකාවේ ඉතා විශිෂ්ට ගණයේ මුර්ති හා කැටයම් දක්නට ලැබේ.මෙහිදී සමාධි බුද්ධ ප්‍රතිමාව මුල් තැනක් ගනී.සමාධි බුදුධ ප්‍රතිමාවඅනුරාධපුර මහ මෙව්නාවේ පිහිටි අතර උස අඩි 07ක් පමණ වන අතර බුදුන්වහන්සේ සමාධි සුවයෙන් විඩසිටින විලාසයක් මුර්තිමත් වේ.අඩක් පියැවී ඇති දෙනුවන් ද මද සිනාවද නිසා පුතිමාවේ මුහුණට ලැබී ඇත්තේ සෞම්‍ය ගාම්භීර පෙනුමකි. බුදුරදුන්ගේ ආධ්‍යාත්මික පාරිශුද්ධත්වය ඉන් මතුවී පෙනේ. ධ්‍යාන මුද්‍රාව ද ඉන් නිරූපණය වේ.අවලෝකිතේශ්වර බෝධිසත්ව ප්‍රතිමාව"ගිරිදර ප්‍රතිමාව " නමින් හැඳින්වෙන යෝගී අව‍ලෝකිතේශ්වර ප්‍රතිමාව ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කයේ ගිරිදර ප්‍රදේශයෙන් හමුවුවකි. හිටි පිළිම ගණයට අයත් වන අතර අත් දෙකකින් යුතුව ද දකුණත අභය මුද්‍රාව හා මදක් ඔසවන ලද ව
ම් අතේ කටක මුද්‍රාවද නිරූපළණව වේ. යටි කවෙහි ධෝතියද ඊට යටින් අන්තරාවාසිකය  ද වෙයි. පයෙහි ගොප් ඇටයට මදක් ඉහළින් අවසන් වේ. උඩු කයෙහි ද උතුරු සළුව අඟවන පටු රෙදි පටියක් වේ. උඩු කයෙහි ආභරණ කිසිවක් නොමැත.හිසෙහි ඔටුන්නක් ද වේ.ඇම්බැක්කේ දේවාලයලාංකිය කැටයම් කලාවේ විශිෂ්ටත්වය පෙන්වන ස්ථානයකි. 3වන විත්‍රමබාහු රජු විසින් ඉදිකරන ලද අතර දෙල්මඩු ආචාරීන් නම් වු තැටයම් ශිල්පියාගේ දායකත්වය ලැබී ඇත. අලංකාර දැව නිර්මාණයක් වන අතර තැටයම් කලාත්මක බවින් යුක්තය. මෙහි කණුවල පේකඩ සතරකින් යුතුවන අතර සමහර කණුවල පේකඩ 02කි. මල්ලවම‍පොරය, හංස පුට්ටුව, භේරුණ්ඩ පක්‍ෂියා , සිංහයා , ලණු ගැටය, ඇත් නග ලිහිණියා, නළඟන සහිත ලිය වැල, ඇදී අගනා කැටයම් ඇති අතර කණුවල කැටයම් 514 ක් ඇත.ඉසුරුමුණි කැටයම්අවුකන පිළිමයඅනුරාධපුරයේ නෑගම්පහ කොරළයේ පිහිටුවා තිබේ. ක්‍රිස්තු වර්ෂ 8 වන සිය වසට අයත් වන අතර පද්මාසනය මත නෙළා ඇති මෙය මහා පුරුෂ ලක්‍ෂණයන් විදහා පාමින් උත්තම ප්‍රඥාව මුර්තිමත් කෙ‍රේ. සමභංග (පාදයේ මහපට ඇඟිලි දෙක එක සමානව තබා ඇත.) මෙම පිළිමය හිටි පළිමයක් වන අතර උස අඩි 37.26 ක් (මීටර 11.36) වේ. සිවුර ඒකාංශ වන අතර එය තනි රැල්ලකින්
යුතුවේ. ධාතුසෙන රජු දවස (ක්‍රි.ව. 459-477) කරවු කාලසේලසන්ථු පිළිම ගෙය වත්මන් අවුකන පිළිම ගෙය වේ.මුරගලඋස මීටර එකක් හා පළල මීටර භාගයකින් ද යුත් පුන්කලස කැටයම් සහිත හා රහිත ලෙස නිර්මාණය කර ඇත. දිව්‍යරාජ ඔටුන්නක් හා ආභරණ ඇඳුම් ද දැනට මුරගල තුළ දර්ශනය වන කෙ‍ාටස් අතර හිස වටා ඇති වයි පෙණ රැසකි. පහළ වාමන රූප02ක්ද වේ.චිත්‍ර කලාවලාංකීය චිත්‍ර කලාව තුළ ඉපැරණි සිපතුවම් බොහොමයක් වන අතර ඉන් බොහොමයක් බෞද්ධ මුහුණුවරක් ගත් බව පෙනේ.කැලණියේ පරණ විහාරයේ සිතුවම් හිඳගල සිතුවම්අනුරපුර යුගයේසීගිරි සිතුවම්මීට අමතරව ප්‍රාග් ඓතිහාසික මධ්‍ය ශිලා යුගයේ මිනිසා සම්බන්ධ තොරතුරු රැසක්ම කුරුවිට බටදොඹ ලෙන තුළින් අනාවරණය විනි. ලෙන අභ්‍යන්තර භූමිය අක්කර 35ක් වන අතර ඉන් එකල මිනිසාගේ චර්්‍යාවන් හඳුනා ගත හැක. පාංශු ස්ථර 10ක් ඇති අතර ඉන් 04 වන ස්ථරයෙහි වසර 13,000-14,000 තරම් කාලයට අයත් බැව් පෙනේ. මින් කැකුණ ඇට ද ඔළු මුවන් දඩු ලේනුන් , වළි කුකුළන් හා වඳුරු වර්ග ආදී සතුන් පිළිබඳ සාධක ද ලැබී ඇත. 1982 දී කළ කැණීමකදී ව්‍යාග්‍රයෙකුගේ ඇඟිලි පුරුකක් හමු වු අතර ඒ පිළිබඳ ව තොරතුරු 2005 දී දිංගප්පුරුවේ රැෆල
්ස් (Raffels) නම් විද්‍යාත්මක ප්‍රකාශනයේ පළ විනි. මින් හමු වු මානව ඇට සැකිළි අදැන් වසර 18000 කට පැරණී බව ආචාර්ය දැරණියගල මහතාගේ අදහසයි. අස්ථි උපයෝගී කරගෙන තැනු මෙවලම් ද වේ. ශිලා ‍මෙවලම් දප්‍රමාළණලයන් සෙන්ටිදීටර 5ත් අඩු ප්‍රමාණයේ ඉතා පකුඩා වේ. ඒවා පොදුවේ ජ්‍යාමිතික ක්‍ෂුද්‍ර ශිලා මෙවලම් (geometic microlithics) නමිනි. තිරුවානා කහඳ මෙවලම් බෝල ,ගල් වෙරළු , සතුන්  අතර ගස් බෙල්ලන් , මුහුදු බෙල්ලන්, වල් ඌරන්, මීමින්නන් ද වේ.කාර්යය අනුවමෙයට අමතරව අපට මෙම පුරාවස්තු,දේශපාලනිකවආර්ථිකආගමිකව හාසංස්කෘතිකව ද වර්ග කළ හැකිය.පුරාවස්තු රැකගැනීමේ වැදගත්කමඉපැරණියන් අප වෙත දායාද කළා වු මෙම පුරාවස්තු අනාපත පරපුර උදෙසා ආරක්‍ෂ‍ා කළ යුතුය. මේවා රැකගැනීමට අප පෙළඹෙන හේතු රැසකි. පහත සඳහන් සංස්කෘත කියමන මෙහිදී ඉතා වැදගත් වේ. " කලාව , සාහැත්‍ය, ඉතාහාසය, ආදී විෂයන් ගැන සංවේදීනොවන තැනැත්තේ අං යුවළක් හා වල්ගයක් නැති ගවයෙකු වැන්න. ඔහු තළණකොළ නොකෑම ගවයන්ගේභාග්‍යකි"මිනිසා සංස්කෘතියක් සහිත එකම ජීවියාය. ඔහුට අනිකුත් සතුන් මෙන් පුරාවස්තු බැහැර කළ නොහැක. ඔහුට ඉන් ආධහාත්මික අංශයන්හි ඇසුර
ලැබීම මෙයට හේතුවයි. පුරාවස්තු රැකගැනිම මනෝවිද්‍යාත්මක (මනස හා සම්බන්ධ) මුලධර්මයක් මත පදනම් වුවකි.සෑම මිනිසෙකු තුළම පුරාවස්තු හෝ අතීතය පිළිබඳ කුතුහලයක් තිබේ. " යම් අවස්තාවක නුතන හිස් කබලක් පෙන්නුව හෙ‍ාත් පුද්ගලයෙකු ඒදෙස පළිකුලෙන් බලයි. නමුත් වසර 34,000 ක්  පැරණි බලංගොඩ මානවයාගේ හිස් කබලක් දකින්නට සැලසුවහොත් එය අතටගෙන බැලීමේ වුවනමනාවක් ඇති වේ. අතීතයත් වර්තමානයත් අනාගතයත් සම්බන්ධ යැයි කිවන මුලධර්මය තවත් කරුණකි.යම් සමාජයක මිනිසෙකුට දැඩිව තම සිත හදා ගැනීමට හැකියාවක් තිබෙනවා නම් තමාට ඉතිහාසයක් නැති බවයි , නම් ඔහුට නැවතත් ගල් යුගයට යාමට සිදු වේ. වර්තමානයේ අප පරිහරණය   කරනුයේ අතිතයේ නිෂ්පාදනයන්හි වර්ධන තත්වයන් වේ. රෝදයේ විකාශනය සිදු වුයේ කුඹල් සකෙනි.අපගේ ඉතිහාසයේ විකෘති තැන් ප්‍රකෘති කර ඇත්තේ ඉතිහාසයේ අඩු තැන් පුරවා ඇත්තේ පුරාවස්තු මඟිනි. පැරැන්නන්ගේ ජීවන රටාව නිර්මාණශීලී පැතිනඩ හා ස්වභාවය හඳුනාගිවීමට බෙහෙවින් උපකාරී වේ. එසේම පුරාවස්තු නිසා විශාල වශයෙන්ම ආර්ථික වාසි ලබා ගත හැතිය. මෙරට ආදායමෙන් වසැළකියයුතු ප්‍රමාණයක් ලබා දෙන්නේ පුරාවස්තුවයි. විදේශ විනිමය උපයාසංචාරක ව්‍යාපාරයෙන් ලැබෙන ආදායම මු
ළුමනින්ම පදනම් වන්නේ පුරාවස්තු මතය. පුරාවස්තු ආරක්‍ෂ‍ා කර ගැනීමට රටක වෙසෙන සාමාන්‍ය ජනතාවට දායක විය හැකිය. ශ්‍රී ලංකාව තුළ පුරාවිද්‍යා ස්ථාන 2,50,000ක් පමණ වන බැවින් පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවේ සිටින 1600 පමණ වන පිරිසට මේ සියල්ල ආරක්‍ෂා කර ගැනීමේ දැඩි වගකීමක් ජනතාවට තිබේ. පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව මඟින් සිදු කරන්නේ ජනතාවගේ උරුමය රැකීමට ජනතාවට සහය දීමකි.ශ්‍රී ලංකාවේ පුරාවස්තු විනාශ වීමට හේතු'ගොනුව:පිළිම.jpgපුරාවස්තු විනාශ වීමට බලපාන හේතු 02කි.සවිඤ්ඤානිකවඅවිඤ්ඤානිකවඅවිඤ්ඤානින බව නිසා පුරාවස්තු සහිත භූමි ස්මාරක ආදිය විනාශ කරති.නිවාස තැනීම, සංවර්ධන යෝජනා ක්‍රම, නාගරීකරණය හා විවිධසිවිල් අර්බුධ නිසා ද වේ. පැරණි බිතු සිතුවම් තිබෙන විහාරස්ථාන වල පුද්ගලයන් විසින් සුවඳ දුම් හා පහන් පූජා කිරීම නිසා හානි පැමිණේ.ඊට වඩා ප්‍රබල ලෙස සවිඤ්ඤානිකව කරන ක්‍රියාවන් නිසා සිදු වේ.පැරණි ස්ථාන ආශ්‍රිතව වටිනා දේ ඇතැයි යව වැරදි සංකල්පය." නිදන් වදුල" පුස්කොළ ග්‍රන්ථය උපයෝගි කර ගැනීම.රන් ප්‍රතිමා සංකල්පය.මාධ්‍ය මඟින් වගකීමෙන් තොරව ගෙන යන ප්‍රචාරපැරැන්නන් විසින් නිර්මිත පරිහරණය කළ මේ පුරා
වස්තු වල විශේෂත්වය වන්නේඒවා විනාශ වුවහොත් නැවත ඇති කළ නොහැක.පුරාවස්තුවක් රැකගත යුත්තේ ඒ එකිනෙකට ආවේණික වු වටිනාකමක් තිබීමයි.පිංතූරයට ඉඩක්මුර්ති හා කැටයම්අංගපොරයපේකඩනළඟනරුවසිතුවමක අසිරියකැළණියහේමමාලා සහ දන්තකුමරුසීගිරි ලළනාවෝමුලාශ්‍ර'01.ගවේශණ කණ්ඩායම: (යාපහුව) පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව 2001 මාර්තු 1002.වික්‍රම ගමගේ චන්ද්‍රා   :   අනුරාධපර පුජනීය හා රාජකීය ස්ථාන 1995 මැයි ශ්‍රී ලංකා සංස්කෘතික ශාස්ත්‍රායනය03.විජේසේකර නන්දදේව : පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තු ඉතිහාසය 	1990 .04.02 (කොළඹ)04.මුදියන්සේ නන්දසේන  : ඇම්බැක්කේ වර්ණනාව හා වෙනත් ලිපි 2002 එස්. ගොඩගේ ප්‍රකාශකයෝ05.සිරිමල්වත්ත වාසනා    : පුරාවිද්‍යාව හඳුනාගනිමු 		විජේසුරිය පාඨක පදනම(පුංචි බොරැල්ල)06.www.wijeya.lk/wijeya  : (2008 ජුනි, 17,ජුලි 08/10/15)ආශ්‍රිත ලිපිපුරාවස්තුශ්‍රී ලංකාවේ කැටයම් කලාවබිතු සිතුවම්අඩවියෙන් බැහැර පිටුImages of CeylonDinamina News PaperSri Lanka National Museum සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2009-07-26 at the Wayback Machineමෙම ලිපිය වැඩි