LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
Ahat " නමැති කොටි ත්‍රස්තවාදීන්ගේ නැවක් විනාශ කිරීම.පේදුරුතුඩුව මුහුදේදී21996 ජුලි 19ශ්‍රීලංකා ගුවන් හමුදාවමුලතිවු මුහුදේදී කොටි බෝට්ටු 100 කට අසන්න ප්‍රමාණයක් විනාශ කෙරිණි.මුලතිවු මුහුද32009 අප්‍රේල් 3විශේෂ කාර්ය බලකායවිශේෂ කාර්ය බලකාය අම්පාරේ ලාහුගලදී එල්ල කල ප්‍රහාරයකින් ප්‍රමාදන් මාස්ටර් නමැති ප්‍රස්ත නායකයා ඇතුළු කොටි ත්රස්තවාදීන් 13 දෙනෙකු මරාදැමීම.අම්පාර ලාහුගල41991  මාර්තු 25යුදහමුදාවමේජර් ජෙනරාල් ඩෙන්සිල් කොබ්බෑකඩුවගේ   නායකත්වයෙන් දියත් කල "ටයිගර් වේවුස්" මෙහෙයුමෙන්  කොටි ත්රස්තවාදීන් 408 දෙනෙකු මරාදැමීම.-51990 ජුලි  14යුද හමුදාව1990 ජුලි  14  දාසිට සැප්තැම්බර්  31  දක්වා වවුනියාවේ සිට  මන්නාරම් පාරේ  පුරවසම් කුලම්  දක්වා ප්‍රදේශයේ  බලය තහවුරු කරගැනීමට දියත්කල  "බුෂ්  අවි " මෙහෙයුමේදී  කොටි ත්‍රරස්තවාදීන් 173  දෙනෙකු මරාදැමීම.වවුනියාවවත්මන් ක්‍රියාකාරකම්වර්තමානයමෙම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්)උප කණ්ඩායම්පාදක රටනායකනමනෝවේනෙදියවන්වෙනත් ත්‍රස්තවාදී සංවිධාන
හා සබඳතාවෙනත් ත්‍රස්තවාදී සංවිධාන එල්.ටි.ටි.ඊ උපක්‍රම භාවිතයමෙම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්)ඝාතනමෙම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්)R.premadasaRajiv gandoooAlfred DuraiappahAranthalawa Bikshunමරාගෙන මැරෙන බෝම්බ ප්‍රහාරමෙම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්)මානව හිමිකම් උල්ලංඝනයමෙම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්)සිවිල් වැසියන් ඉලක්ක කරගත් ප්‍රහාරළමා සොල්දාදුවන්ප්‍රධාන ලිපිය: ශ්‍රී ලංකාවේ ත්‍රස්තවාදය සඳහා ළමුන් යොදාගැනීමමෙම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්)ජන සංහාර (වර්ග ඝාතනය)මෙම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්)මොවුන් විශාල  සිංහල දමිළ මුස්ලිම්  මිනිසුන් ඝාතනය කරන ලදි ඒ මරාගෙන මැරෙන බොම්බ,ක්ලෙමො බොම්බ ,කපා කෝටා හා කුඩා ළමුන් යෝදා ගෙනය.මේ කුරිරැ ත්‍රස්තවාදී සංවිධානය වැඩි වශයෙන් යොදා ගනුලැබුවේ වයස 11-15 අතර කුඩා ලමුන්‍ වේ.කුඩා ළමුන් සොල්දාදුවන
් ලෙස යොදවා හමුදා ව පරාජයට  පත් කීරීමට උත්සාහ කර ඇත ඒ LTTE නායකයන්ගේ ළමුන් පීටරට සැප විදින අතරය.කුඩා ළමුන් බලහත්කාරයෙන් ගෙන ගොස් යුද පුහුණු වක් ලබාදී යුද්ද කීරීමට යවන ලදී. LTTE සංවිදානය වීසින් ශ්‍රි ලංකාවේ ප්‍රදාන මර්මස්ථාන වන මහ බැංකුව,ගුවන් තොටුපල දුමරිය ස්ථාන හා බස් රථ වලටද ප්‍රරහාර එල්ල කරන ලදි.මේ සදහා ක්ලේමො බෝම්බ හා මරාගෙන මැරෙන බොම්බ ප්‍රහාර ප්‍රදාන විය.ඉතා සාහසික ලෙස මොවුන් අහින්සක මිනිසුන් ඝාතනය කරන ලදිත්‍රස්තවාදී සංවිධානයක් ලෙස තහනම් කිරීමලංකාව තුල මොවුන් 2009 මැයි 18 දින යුදමය වශයෙන් පරාජය කරන ලද්දේ හිටපු ජනාදිපති වරයෙකු වන මහින්ද රාජපක්ෂ මැතිතුමන්ගේ නායකත්වයෙන් හා තිුවිධ හමුදා සෙබලුන්ගේ කැපවීම නිසාය.බටහිර රට වල්(USA,එක්සත් රාජධානිය,නොර්වේ)හා ශ්‍රි ලංකාවේ සමහර දේශපාලනය කරන උදවිය(රනිල් වික්‍රමසිංහ-තොප්පිගල කියන්නෙ කැලයක්,රවී කරුනානායක-කිලිනොව්චි යනවා කියාල යන්නේ මැදවච්චි ලක්ශ්මන් කිරිඇල්ල-යුද්ධ කරන්න ඕනා ගොනෙකුට පුලුවන් )හා NGO වල අපහාස විධදාරා ගනිමින්‍ ය.යුද්ධය අවසාන කීරීමෙන් පසු ලංකාව තුල LTTE සංවිධානය තහනම් කෙරිනි.එතැන් සිට වර්ථමානය දක්වා මෙය ක්‍රියාත්මක වේ.අපරාධමෙ
ම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්)මුහුදු කොල්ලකෑමමෙම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්)ආයුධ ප්‍රවාහනයමෙම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්)නීති  විරෝධී සංක්‍රමණමෙම කොටස හිස්ය.  එය පුළුල් කිරීමෙන් ඔබ හට උපකාර කළ හැක. (2018 සැප්තැම්බර්) දකුණු ඉන්දියාව,ඇමරිකාව,කැනඩාව,ස්විඩනයමේවාද බලන්නදෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටි ත්‍රස්තවාදීන් විසින් සිවිල් වැසියන්ට එල්ල කල ප්‍රහාර ලයිස්තුවආශ්‍රිත↑ "Rebels admit defeat in Sri Lankan civil war | detnews.com | The Detroit News". detnews.com. සම්ප්‍රවේශය 30 May 2009.↑ "LTTE international presents an enduring threat". Lakbima News. July 2011. 19 September 2011 දින මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂණය කරන ලදී. සම්ප්‍රවේශය 29 July 2011.↑ "The Sri Lankan Tamil Diaspora After the LTTE" (PDF). International Crisis Group. February 2010. සම්ප්‍රවේශය 24 August 2011.↑ Shanaka Jayasekara (October 2007). "LTTE Fundraising & Money Transfer Operations". satp.o
rg. සම්ප්‍රවේශය 28 July 2011.බාහිර සබැඳිvteදෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටිනායකයෝමියගිය නායකයෝවේළුපිල්ලේ ප‍්‍රභාකරන්පොට්ටු අම්මාන්ශංකර්මහත්තයානඩේසන්එස්. පී. තමිල්සෙල්වන්සුසේයිබාල්රාජ්කිටූත්‍රස්ථවාදය අතහැරි නායකයෝකුමරන් පද්මනාදන්කරුණා අම්මාන්වත්මන් නායකයෝනෙදියවන්සන්තෝෂම් මාස්‌ටර්අංශචාල්ස් ඇන්තනී සේනාංකයකළු කොටිමුහුදු කොටිගුවන් කොටිජෙයන්තන් සේනාංකයඉම්බ්‍රාන් පන්ඩියන් සේනාංකයශිරත්ත පුල්ලි සේනාංකයමයුරන් ස්නයිපර් සේනාංකයමාලති ගෘප් සෝදියා සේනාංකයතිලකා සේනාංකයජයන්තන් බ්‍රිගේඩිතුන්නේ පඩෙයි සේනාංකයජොන්සන් මෝටාර් ගෘප් ඉම්බ්‍රාන් පන්ඩියන් සේනාංකයකුට්ටි ශ්‍රී මෝටාර් සේනාංකයකිට්ටු ආර්ටි සේනාංකයමක්කලෙයි පඩෙයි  සේනාංකයවිජයකාන්ත් සේනාංකයවිනෝදන් සේනාංකයරෝජා  සේනාංකයප්‍රහාරසාමාන්‍යසිවිල්වැසියන්මරාදැමීම්1987 මධ්‍යම බස් නැවතුම්පල බෝම්බ ප්‍රහාරයහැව්ලොක් බෝම්බ ප්‍රහාරය1996 මහ බැංකු බෝම්බ ප්‍රහාරය1996 දෙහිවල දුම්රිය බෝම්බ ප්‍රහාරය1997 කොළඹ ලෝක වෙළෙඳ මධ්‍යස්ථාන බෝම්බ ප්‍රහාරය1998 දළදා මාලිගාවට එල්ල වූ ප්‍රහාරයවැලිවේරිය බෝම්බ ප්‍රහාරයඅකුරැස්ස මරාගෙන මැරෙන බෝම්බ ප්‍රහාර
ය2008 දෙහිවල දුම්රිය බෝම්බ ප්‍රහාරය2008 කොටුව දුම්රිය නැවතුම්පල බෝම්බ ප්‍රහාරය2008 පිළියන්දල බස් බෝම්බ ප්‍රහාරය2008 මොරටුව බස් බෝම්බ ප්‍රහාරය2008 පොල්ගොල්ල බස් බෝම්බ ප්‍රහාරයකැබිතිගොල්ලෑව සමූලඝාතනයකාත්තන්කුඩි මුස්ලිම් පල්ලියේ සමූලඝාතනයශ්‍රී මහා බෝධි සමූලඝාතනයපල්ලියගොඩැල්ල සමූලඝාතනයඅරන්තලාව භික්‍ෂු ඝාතනයගෝනගල සමූලඝාතනයගෝමරන්කඩවල සමූලඝාතනයමහවිලච්චිය සමූලඝාතනයමහගොඩයාය සමූලඝාතනයකෙන්ට් සහ ඩොලර් ෆාම් සමූලඝාතනකල්ලරාව සමූලඝාතනයකෝකිලායී සමූලඝාතනයබණ්ඩාරනායක ගුවන් තොටුපළ ප්‍රහාරයලයන්එයාර් 602 පියාසැරියඑයාර් ලංකා යූඑල්512 පියාසැරිය2009 කොළඹ මරාගෙන මැරෙන ගුවන් ප්‍රහාරයහමුදා1990 ශ්‍රී ලාංකික පොලිස් නිලධාරින් සමූලඝාතනය2006 දිගම්පතන ට්‍රක් බෝම්බ ප්‍රහාරය2008 වව්නියාව බෝම්බ ප්‍රහාරයෆෝ ෆෝ බ්‍රාවෝඝාතනයන්රජීව් ගාන්ධිරණසිංහ ප්‍රේමදාසලක්ෂ්මන් කදිර්ගාමර්ජෙයරාජ් ප්‍රනාන්දුපුල්ලේගාමිණී දිසානායකරන්ජන් විජේරත්නසරෝජිනී යෝගේස්වරන්ඇල්ෆ‍්‍රඩ් දොරේඅප්පාඒ අමිර්තලිංගම් ක්ලැන්සි ෆෙර්නාන්දු නීලම් තෙරුචේල්වම් සී වී ගුණරත්න පාරමි කුලතුංග  කේ යෝගනතන් ඒ ත්‍යාගරාජා එස් ජේ මුත්තයියා
වී ධර්මලිංගම්කේ අලලසුන්දරම් එස් විජයානන්දන් වී යෝගේෂ්වරම් එස් තම්බිබුත්තු ඩබ්ලිව් කේ යෝගසංගරී  පී කිරුබාකරන් ටී ගනේෂලිංගම් ටී ජෙයරාජා තෝමස් ඇන්ටන් ඒ තන්ගතුරයි  එස් සම්මුගනාදන් පී සිවපාලන් පී කන්දසාමි වී ගුණරත්නම් නීලන් තෙරුචේල්වම් කුමාර් පොන්නම්බලම්  ඒ එන් සුන්දරනායගම් කේ රාජනානගම් ජේ පරරාජසිංහම්  නඩරාජා රවිරාජ්  ත්‍රස්තවාදස සහඊට එරෙහි ක්‍රියාමාර්ගඅවධිඊළාම් යුද්ධය Iඉන්දියානු මැදිහත්වීමඊළාම් යුද්ධය IIඊළාම් යුද්ධය IIIඋතුර සහ නැගෙනහිර මුදාගැනීමේ මානුෂීය මෙහෙයුම්සටන්වඩමාරච්චි මෙහෙයුමපූනරින් සටනඅලිමංකඩ පළමු සටනරිවිරැස මෙහෙයුම1996 මුලතිව් සටනජයසිකුරුයි මෙහෙයුමඅලිමංකඩ දෙවන සටනසාම්පූර් සටනතොප්පිගල සටනපුදුකුඩිඉරුප්පු සටනඅනුබද්ධ සංවිධානබ්‍රිතාන්‍ය දෙමළ සංගමයදෙමළ පුනරුත්ථාපන සංවිධානයගෝලීය දෙමළ සංසදයකැනේඩියානු දෙමළ කොංග්‍රසයදෙමළ තරුණ සංවිධානයදෙමළ ඊළාම් දේශාතික්‍රාන්ත ආණ්ඩුව - අ.එ.ජ.චන්ද්‍රා වික්‍රමසිංහබකිංහැම් විශ්වවිද්‍යාලයෙහි චන්ද්‍රා වික්‍රමසිංහඋපතනලින් චන්ද්‍රා වික්‍රමසිංහ20 ජනවාරි 1939 (1939-01-20) (වයස 84)කොළඹ, බ්‍රිතාන්‍ය ලංකාවපුරවැසිබවබ්‍රිත
ාන්‍යසංගණ්‍ය වන්නේඅන්තරික්ෂ දූලි වල  කාබනික සංයුතියScientific careerක්ෂේත්‍රයතාරකා විද්‍යාව සහ  ගණිතයනලින් චන්ද්‍රා වික්‍රමසිංහ (උපත 20 ජනවාරි 1939) යනු බ්‍රිතාන්‍ය ලංකාවේ උපන් හා බ්‍රිතාන්‍ය පුරවැසි ගණිතඥයෙකි. වර්තමානයෙහි ඔහු පෞද්ගලික සමාගමක් සහ පුණ්‍යාතනයක් වන, නක්ෂත්‍ර ජීව විද්‍යාව සඳහා කාඩිෆ් කේන්ද්‍රයෙහි අධ්‍යක්ෂ වෙයි. [1]ඔහු   ෆ්‍රෙඩ් හොයිල්ගේ ශිෂ්‍යයා සහ සහායකයා  විය. අන්තර්තාරකා කණිකා සම්බන්ධයෙන් ඔවුන්ගේ සන්දීය කෘතීන් ඔස්සේ පැන්ස්පර්මියා නම්වූ කල්පිතය ප්‍රවර්ධනට කෙරුමට ඔවුනට හැකි විය.ආශ්‍රිත↑ රෙයික්, ඉයුජින් සැමුවෙල් (2011-03-17). "ක්ලෝස්ඩ් ඇස්ට්‍රොබයොලොජි සෙන්ටර් ටු බී රීබෝන් ඈස් ප්‍රයිවෙට් කම්පනි". නේචර් නිවුස්. නේචර් පබ්ලිෂිං ගෲප්. Principality of Andorra[Principat d'Andorra] Error: {{Lang}}: text has italic markup (help)කොඩියCoat of armsඋද්යෝග පාඨය: ["Virtus Unita Fortior"] Error: {{Lang}}: text has italic markup (help)  (Latin)"Virtue United is Stronger"ජාතික ගීය: [El Gran Carlemany, Mon Pare] Error: {{Lang}}: text has italic markup (help)
(Catalan)The Great Charlemagne, my FatherLocation of  ඇන්ඩෝරා  (green)in Europe  (dark grey)  –  [Legend]අගනුවරසහ විශාලතම නගරයඇන්ඩෝරා ලා වෙලානිල භාෂා(ව)කටලාන්[1]3ජනවාර්ගික කණ්ඩායම් 36.6% ඇන්ඩෝරන්, 33.0% ස්පාඤ්ඥ, 16.3% පෘතුගීසි, 6.3% ප්‍රංශ, 7.8% වෙනත්.[2]ජාති නාම(ය)Andorranරජයපාර්ලිමේන්තු ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී and සම අධිරාජ්‍යය• Co-Princes ජෝන් එන්රික් විව්ස් සිකිලියානිකලස් සාර්කෝසි• Representatives හිමේසයි මාර්කස් ඔස්ට්ක්‍රිස්ටියන් ග්‍රිමන්ට්• Prime Minister of Andorra ජෝම් බාතුම්්‍යු (PS)නිදහස• පැරේජ් from the Crown of Aragon 1278වර්ග ප්‍රමාණය• සම්පූර්ණ467.63 km2 (180.55 sq mi) (191st)• ජලය (%)0.26 (121.4 ha)[3][4]ජනගහණය• 31 December 2009 ඇස්තමේන්තුව84,082[5] (194th)• 2006 ජන සංගණනය69,150• ඝණත්වය179.8/km2 (465.7/sq mi) (69th)දදේනි (ක්‍රශසා)2008 ඇස්තමේන්තුව• සම්පූර්ණ$4.22 billion (155th)• ඒක පුද්ගල$44,900 (9th)දදේනි (නාමික)2008 ඇස්තමේන්තුව• සම්පූර්ණ$2.893 billion[6] (155th)• ඒක පුද්ගල$34,240[6] (28th)ගිනි (2003)27.21[7]දෝෂය: අනීතික Gini අගයමාසද (2010) 0.824[8]දෝෂය: අනීතික HDI අගය · 30
thව්‍යවහාර මුදලEuro (€)1 (EUR)වේලා කලාපයUTC+1 (CET)• ගිම්හාන (DST)UTC+2 (CEST)රිය ධාවන මං තීරුවrightඇමතුම් කේතය+376ISO 3166 codeADඅන්තර්ජාල TLD.ad2Before 1999, the French franc and Spanish peseta; the coins and notes of both currencies, however, remained legal tender until 2002. Small amounts of Andorran diners (divided into 100 centim) were minted after 1982.Also .cat, shared with Catalan-speaking territories.ස්පාඤ්ඤ, ප්‍රංශ, and පෘතුගාල are also widely spoken and understood. (See Languages of Andorra)ඇන්බෝරා නිල වශයෙන් ඇන‍්බෝරා රාජ්‍ය ලෙස හා ඇන්බෝරා රාජ්‍ය මිටියාවත නමින් හදුන්වයි. එය නිරිත දෙසින් යුරෝපයෙන් නැගෙනහිරින් පිරනීස් කඳු වැටියෙන් සහ ස්පාඤ්ඤය හා ප්‍රංශය අතර මායිම්ව පිහිටයි. එය යුරෝපයේ 6 වැනි කුඩාම රාජ්‍ය වන අතර වර්ග ප්‍රමාණය වර්ග කි.මි. 468 (වර්ග සැතපුම් 181) වන අතර 2009 වර්ෂයට ඇස්තමේන්තු ජනගහනය 83,888 හි එහි අගනුවර වන ඇන්ඩෝරා ලා වෙලා යුරෝපයේ උසම අගනුවරයි. එහි උස මීටර් 1023 කි. රාජ්‍ය භාෂාව කටලාන් වන අතර ස්පාඤ්ඤ, ප්‍රංශ, පෘතුගීසි භාෂාව හා ඉංග්‍රීසි භාෂාව සුලභව භාවිතා වේ.
එහි රාජ්‍ය පිහිටවනු ලැබුවේ 1278 වර්ෂයේ දීය. රාජතන්ත්‍රයේ භූමිකාව ප්‍රංශ සමුහාණ්ඩුවේ ජනාධිපති සහ ස්පාඤ්ඥයේ කැටලෝනියා අර්ගල්හි රජතුමා අතර බෙදේ. එහි පවතින සංචාරක ව්‍යාපාරය නිසා එය සෞභාග්‍යවත් රටකි. එරටට වර්ෂයකට පැමිණෙන සංචාරකයින් සංඛ්‍යාව මිලියන 10.2 ක් ලෙස ඇස්තමේන්තු ගත කොට ඇත. ඊට එහි පවතින බදු හා වරාය ප්‍රතිරූපය ද ඊට ඉවහල් වේ. යුරෝපියානු සංගමයේ සාමාජිකයෙක් නොවේ. ඇන්ඩෝරානුවන් ලෝකයේ වැඩිම පුද්ගල ආයුකාලයක් පවතින රටවල් අතර දෙවැනි තැන ගනී. එය උපතේ සිට වසර 82 කි.මූලාශ්‍ර↑ Constitution of Andorra (Article 2.1)↑ Estadísticas de población de Andorra. Ministerio de Justicia e Interior de Andorra↑ Girard P & Gomez P (2009), Lacs des Pyrénées: Andorre. (ප්‍රංශ)↑ Andorra en xifres 2007: Situació geogràfica, Departament d'Estadística, Govern d'Andorra. Retrieved on 6 June 2010.↑ Dades de població any 2009: 1- Població per parròquies al 31 de desembre del 2009, Departament d'Estadística, Govern d'Andorra. Retrieved on 6 June 2010.↑ 6.0 6.1 Andorra 2008, Crèdit Andorrà.↑ Esta
distica.ad↑ "Human Development Report 2010" (PDF). United Nations. 2010. සම්ප්‍රවේශය 5 November 2010.විලියම් කුමරුවේල්ස්හි කුමාරයා (තවත්) විලියම් කුමරු, 2021 ජූනි මසදීඋපත21 ජුනි 1982 (1982-06-21) (වයස 41)  ශාන්ත මරියා රෝහල, ලන්ඩනය, එංගලන්තයවල්ලභයාකැතරින්, වේල්සයෙහි කුමරිය(වි. 2011)දරුවන්වේල්සයෙහි ජෝර්ජ් කුමරු  වේල්සයෙහි චාලට් කුමරිය  වේල්සයෙහි ලුවි කුමරුසම්පූර්ණ නාමයවිලියම් ආතර් පිලිප් ලුයී[fn 1]වංශයවින්ඩ්සර් රාජ වංශයපියාතෙවන චාල්ස් රජමවඩයනා, වේල්සයෙහි කුමරියආගමඑංගලන්ත සභාවඅත්සනමෙම ලිපිය තවමත්  අංකුර ලිපියකි. විකිපීඩියාවට උදවුවක් ලෙසින් ඔබ හට එය විහිදුවාලිය හැක.vteවිලියම් කුමරු, කේම්බ්‍රිජ්හී ආදිපාදවරයා KG (1982, ජූනි 21 වන දින උපන්, විලියම් ආතර් පිලිප් ලුයී;[fn 1]) යනු  තෙවන චාල්ස් රජගේ, සහ ඔහුගේ බිරිය,  ඩයනා, වේල්සයෙහි කුමරියගේ වැඩිමහල් පුතා වෙයි වන අතර එක්සත් රාජධානියේ වර්තමාන ඔටුන්න හිමි කුමාරයාය. සටහන්↑ 1.0 1.1 රාජකීය පවුලේ සාමාජිකයෙක් ලෙසින් රාජකීය උත්තමයා ලෙසින් ඇමතීමට වරම් ඇති අකර, විලියම් කුමරු හට විධිමත් ලෙසින් වාසගමක් නොමැත. එලෙස භාවිතා කරන වනිට, එය
මවුන්ට්බැටන්-වින්ඩ්සර් විය යුතුය. ඔහුගේ හමුදා වෘත්තියෙහිදී, විලියම් කුමරු වේල්ස් යන වාසගම භාවිතා කරයි.[1]1960 පෙබරවාරි සන්නස් පත්‍රය ප්‍රකාර, ඔහුගේ වංශය සහ පවුල් නාමය වින්ඩ්සර් වෙයි. මැද නම උච්චාරණය වන්නේ ලුයී ලෙසිනි.ආශ්‍රිත↑ ඩියුක් ඔෆ් කේම්බ්‍රිජ් ටු ඩිප්ලෝයි ටු ෆෝක්ලන්ඩ්ස්, ආරක්ෂක අමාත්‍යාංශය, 10 නොවැම්බර් 2011, සම්ප්‍රවේශය 11 නොවැම්බර් 2011වර්ඩ්පෑඩ්ගොනුව:Accessories.pngමයික්‍රොසොෆ්ට් වින්ඩෝස්වල අංගයකිගොනුව:WordPad on Windows 7.pngවින්ඩෝස් 7 මත වර්ඩ්පෑඩ්තොරතුරුවර්ගයවචන සකසනය/වදන් සකසුවඅඩංගුයි සමගවින්ඩෝස් 95 සහ ඉහලප්‍රතිස්ථාපනමයික්‍රොසොෆ්ට් රයිට්ආශ්‍රිත සංරචකනෝට්පෑඩ්වර්ඩ්පෑඩ් යනු වින්ඩෝස් 95 සිට ඉහලට ඇති සියලුම මයික්‍රොසොෆ්ට් වින්ඩෝස් මෙහෙයුම් පද්ධති තුල අන්තර්ගත වචන සකසනයකි. මෙය නෝට්පෑඩ් වලට වඩා උසස් වන අතර මයික්‍රොසොෆ්ට් වර්ක්ස් වචන සකසනය සහ මයික්‍රොසොෆ්ට් වර්ඩ් වලට සමාන වේ. මයික්‍රොසොෆ්ට් රයිට් විසින් මෙය ප්‍රතිස්ථාපනය කරන ලදී. සමතුල්‍ය කාන්තා තරගාවලිය සඳහා, අයිසීසී කාන්තා විස්සයි20 ලෝක කුසලානය බලන්න.අයිසීසී විස්සයි20 ලෝක කුසලානයපරිපාලකඅන්තර්ජාතික ක්
‍රිකට් කවුන්සිලයආකෘතියවිස්සයි20පළමු තරගාවලිය2007අවසාන තරගාවලිය2021මිලඟ තරගාවලිය2022කණ්ඩායම් ගණන16වත්මන් ශූරයා ඕස්ට්‍රේලියාව (1 වන ශූරතාවය)වඩාත් ජයග්‍රාහී බටහිර ඉන්දීය කොදෙව් (ශූරතා 2)වඩාත් ලකුණු මහේල ජයවර්ධන (1016)[1]වඩාත් කඩුළු ෂහිඩ් අෆ්රිඩී (39)[2]vteතරගාවලියන්20072009201020122014201620212022vteඅයිසීසී ලෝක විස්සයි20 තරගාවලිය (අයිසීසී ලෝක වි20 තරගාවලිය හෝ  වි20 ලෝක කුසලාන තරගාවලිය ලෙසින්ද හැඳින්වෙන) යනු, ජාත්‍යන්තර විස්සයි20 ක්‍රිකට් ශූරතා තරගාවලියකි. ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාවෙහි පාලන අධිකාරිය වන, ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් කවුන්සිලය (අයිසීසී) විසින් සංවිධානය කෙරෙන මෙම තරගාවලිය, කණ්ඩායම් 12 කින් සමන්විත වන අතර, එම කණ්ඩායම් අයිසීසී පූර්ණ සාමාජිකයෝ දස දෙනාගෙන් සහ අයිසීසී ලෝක විස්සයි20 යෝග්‍යතා නිර්ණය ඔස්සේ තෝරාගනු ලැබූ වෙනත් අයිසීසී සාමාජිකයන් දෙදෙනෙකුගෙන්ද සැදී පවතියි. මෙම ඉසව්ව සෑම දෙවසරකට වරක් පැවැත්වෙන අතර, සියළු තරග සඳහා,  විස්සයි20 ජාත්‍යන්තරය තත්ත්වය පිරිනැමෙයි.පසුබිම2002 වසරෙහිදී බෙන්සන් ඇන්ඩ් හෙජර්ස් කුසලාන තරගාවලිය අවසන්වත්ම, එම පුරප්පාඩුව පිරවීමට ඊසීබී සඳහා තවත් එක්
දින තරගාවලියක් අවශ්‍ය විය. සීඝ්‍රයෙන් අඩුවෙමින් පැවති ප්‍රේක්ෂක ප්‍රමාණය සහ අඩුවී තිබුණු අනුග්‍රාහකත්වය වෙත ප්‍රතිචාර වශයෙන් ක්‍රීඩාවෙහි ජනප්‍රියත්වය නැංවීම සඳහා කිසියම් ක්‍රමවේදයක් ක්‍රිකට් බලධාරීන් විසින් සොයා බැලිණි.  දිගු වේලාවක් තිස්සේ ක්‍රීඩා කෙරෙන අනුවාදයන් නිසාවෙන් ක්‍රීඩාවෙන් ඈත් වෙමින් සිටින ක්‍රීඩාලෝලීන් දහස්ගණනක්  සඳහා අධි වේගී, උද්යෝගීමත් ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාවක් සැපයීම අරමුණ විය. ඊසීබී හී අලෙවිකරණ කළමනාකරු වූ ස්ටුවට් රොබට්සන් විසින් 2001 වසරෙහිදී ප්‍රාන්ත සභාපති වෙත යෝජනා කලේ ඉනිමකට පන්දුවාර 20 කට සීමාවූ තරග පැවැත්විය යුතු බව වූ අතර නව ආකෘතිය පිළිගැනීමට ඔවුහූ 11–7 ලෙසින් ඡන්දය දෙමින් පිළිගත්හ.[3]ප්‍රාදේශීය තරගාවලියන්2007 තරගාවලියෙහිදී බංග්ලාදේශය එ දකුණු අප්‍රිකාව2003 ජූනි 13 දිනදී පළමුවන නිල විස්සයි20 තරග පැවැත්වුනේ  විස්සයි20 කුසලාන වෙනුවෙන් ඉංග්‍රීසි ප්‍රාන්ත අතර විය.[4]  එංගලන්තයෙහිදී ක්‍රීඩා කෙරුණු පළමුවන විස්සයි20 තරග වාරය සාපේක්ෂ වශයෙන් ගත් කල සාර්ථක තරග වාරයක් විය.[5]  2004 ජූලි 15 දින මිඩ්ල්සෙක්ස් සහ සරේ කණ්ඩායම් අතර ලෝඩ්ස් ක්‍රීඩාංගණයෙහිදී පැවැත්වුණු පළමුවන විස්ස
යි20 තරගය සඳහා 27,509 ක ප්‍රේක්ෂක ජනතාවක් ඇදී පැමිණි අතර 1953 වසරෙන් පසුව එක්දින අවසන් තරගයක් වෙත හැරුණු විට එම ක්‍රීඩාංගණයෙහි කිසිම ප්‍රාන්ත ක්‍රිකට්  තරගයකට සහභාගි වූ වැඩිම ප්‍රේක්ෂක ප්‍රමාණය එය විය.[6]අනෙකුත් ක්‍රිකට් මණ්ඩල විසින් විස්සයි20 තරග ක්‍රීඩා කිරීම ඇරඹීමත් සමග මෙම තරග ආකෘතියෙහි ජනප්‍රියතාවය නොසිතූ තරම් ඉහළ ප්‍රේක්ෂක සහභාගිත්වයක්, පකිස්තානයෙහි ෆයිසල් බෑන්ක් වි20 කුසලාන සහ ස්ටැන්ෆර්ඩ් 20/20 වැනි නව ප්‍රාදේශීය තරගාවලි සහ ආකෘතිය සඳහා මූල්‍යමය  දිරිගැන්වීම් හා සමග සීඝ්‍ර වර්ධනයකට ලක්විය.පැවැත්වුණු තරගාවලිවසරතරගාවලිය පැවැති රටඅවසාන තරගය පැවති ක්‍රීඩාංගනයඅවසන් මහා තරගයජයග්‍රාහී රටප්‍රතිපලදෙවන ස්ථානයතරගාවලියේ වීරයා2007දකුණු අප්‍රිකාවවොන්ඩරර්ස් ක්‍රීඩාංගනය, ජොහැන්නස්බර්ග් ඉන්දියාවලකුණු 5 කින් පකිස්තානයෂහිඩ් අෆ්රිඩි2009එංගලන්තයලෝඩ්ස් ක්‍රීඩාංගනය, ලන්ඩන් පකිස්තානයකඩුලු 8 කින් ශ්‍රී ලංකාවතිලකරත්න ඩිල්ෂාන්2010බටහිර ඉන්දීය කොදෙව්කෙන්සින්ටන් ඕවල්, බ්‍රිජ්ටවුන් එංගලන්තයකඩුලු 8 කින් ඕස්ට්‍රේලියාවකෙවින් පීටර්සන්2
012ශ්‍රී ලංකාවආර්.ප්‍රේමදාස ක්‍රීඩාංගනය, කොළඹ බටහිර ඉන්දීය කොදෙව්ලකුණු 36 කින් ශ්‍රී ලංකාවශේන් වොට්සන්2014බංගලාදේශයශරේ-බන්ග්ලා ක්‍රීඩාංගනය, ඩකා ශ්‍රී ලංකාවකඩුලු 6 කින් ඉන්දියාවවිරාත් කෝලි2016ඉන්දියාවඊඩ්න් ගාඩ්න්ස්, කොල්කටා බටහිර ඉන්දීය කොදෙව්කඩුලු 4 කින් එංගලන්තයවිරාත් කෝලි2021එක්සත් අරාබි එමීර්ඩුබායි, එක්සත් අරාබි එමීර් ඕස්ට්‍රේලියාවකඩුලු 7 කින් නවසීලන්තයඩේවිඩ් වෝනර්ආශ්‍රිත.[7]↑ රෙකඩ්ස් – අයිසීසී වර්ල්ඩ් ට්වෙන්ටි20 – මෝස්ට් රන්ස් ක්‍රික්ඉන්ෆෝ↑ රෙකඩ්ස් – අයිසීසී වර්ල්ඩ් ට්වෙන්ටි20 – මෝස්ට් විකට්ස් ඉන් අ කරියර් ක්‍රික්ඉන්ෆෝ↑ Newman, Paul; මීට් ද මෑන් හූ ඉන්වෙන්ටඩ් ට්වෙන්ටි20 ක්‍රිකට් – ද මෑන් මිසිං අවුට් ඔන් මිලියන්ස්; ඩේලි මේල්; 11 ජූනි 2008. සම්ප්‍රවේශය 6 ජනවාරි 2009↑ මැචර්ස් ප්ලේඩ් 13 ජූන් 2003 ඊඑස්පීඑන්ක්‍රික්ඉන්ෆෝ. සම්ප්‍රවේශය 9 ජූනි 2008↑ ට්වෙන්ටි20 කප්, 2003, ෆයිනල් – සරේ වර්සස් වෝවික්ෂයර් ඊඑස්පීඑන්ක්‍රික්ඉන්ෆෝ. සම්ප්‍රවේශය 9 ජූනි 2008↑ වීවර්, පෝල් (25 මැයි 2009). "උස්මාන් අෆ්සාල් ගිව්ස් සරේ විනිං
ස්ටාර්ට් බට් ඇබ්සන්ට් ෆෑන්ස් ෆුවල් කන්සර්න්ස්". ද ගාඩියන්. https://www.theguardian.com/sport/2009/may/25/usman-afzaal-surrey-middlesex-twenty20. සම්ප්‍රවේශය කෙරුණු දිනය 17 මැයි 2012. ↑ "ඉන්ටර්නැෂනල් ක්‍රිකට් කවුන්සිල් ටාර්ගට්ස් වර්ල්ඩ් ටුවෙන්ටි20 ඔන් යුනයිටඩ් ස්ටේට්ස් සොයිල්: Report". NDTV Sports. සම්ප්‍රවේශය 14 January 2016.මෙම ලිපිය කිසිදු මූලාශ්‍රයක් උපුටා දක්වන්නේ නැත. විශ්වාස කළ හැකි මූලාශ්‍ර වෙත වන උපහරණ එක් කිරීමෙන් මෙම ලිපිය වැඩි දියුණු කිරීමට උපකාර කිරීමට කාරුණික වන්න. මූලාශ්‍ර රහිත ප්‍රකාශ අභියෝගයට ලක්වීමට සහ ඉවත් කිරීමට ඉඩ ඇත.මූලාශ්‍ර සෙවීම: "බුදුසමය හා පරිසරය" – news '• පුවත්පත් • පොත් • scholar • JSTOR (මෙම පණිවිඩය ඉවත් කිරීම පිළිබඳ තොරතුරු)අරපිරිමැස්ම පිළිබඳව රාචනාබෞද්ධ ඉගැන්වීමපරිසර දුෂණය යනුවෙන් හදුන්වන්නේ නුසුදුසු මට්ටමකට නැංවෙනතෙක් වාතයට,ජලයට හෝ පසට ද්‍රව්‍ය හා ශක්තිය ඵක් කිරීමය. මේ අනුව පරිසරයට අනවශ්‍ය ද්‍රව්‍ය හෝ වායුව හෝ රසායන ඵක් කිරීමෙන් පරිසරය දුෂණය වීම සිදුවේ. වත්මනයේ පරිසර දුෂණය පිළිබඳ මුළු ලෝකයම අවධානයට යොමු කර ඇත.	පරිසර දුෂණ
ය සම්බන්ධ බෞද්ධ ඉගැන්වීම් යටතේ පරිසරය කොටස් දෙකකට බෙදා දක්වයි.අභ්‍යන්තර පරිසරයබාහිර පරිසරයපහස්සරම්දං භික්ඛ්වේ චිත්තංකාචකෝ ආගන්තුතේහි උපක්ඛතිලෙසෙහි උපක්ඛ්ලිට්ඨං:මිනිසා උපතින්ම පිරිසිදු බව බුදුසමය උගන්වයි. පරිබාහිරව මිනිස් සන්තානය තුළට ඇතුළු වන හා ඇතුළු කරනු ලබන ලෝභ,දෝෂ,මෝහ,ඊර්ෂ්‍යා යනාදි කෙලෙස් දුවිලි අපිරිසිදු වෙයි."තථගතයන් වහන්සේගේ මුලික ඉගැන්වීම් වන්නේ මේ කෙලෙස් දුවිලි පිස දමා ප්‍රභාස්වරවු ආලෝකමත් වු මානසික පරිසරයක් ඇති කර ලීමයි"(ධර්මපාලහිම් බොම්රියේ"බුදුසමය හා පරිසරය".60 පිට) මානසික පරිසරය ප්‍රභාස්වර කරගැනීමට බුදුන්වහන්සේ ඉදිරිපත් කර ඇත්තේ ත්‍රිශික්ෂාව,හා ආර්‍ය්‍ය අෂ්ටාංගික මාර්ගයයි. "මධ්‍යම ප්‍රතිපදාවේ ශිල සමාධි ප්‍රඥා යන ත්‍රිශික්ෂා තුළින් පරිශුද්ධත්වයටපත් පූර්ණ මිනිසෙක් බිහි කිරීමේ මාර්ගය හෙළි පෙහෙලි කර පෙන්වයි" (ධර්මපාලහිමි බොමිරියේ " බුදුසමය හි පරිසරය " 62 පිට)අර්ය අෂ්ටාංගික මාර්ගය තුළින් බුදුන්වහන්සේ පුද්ගලයා නිවැරදි දැක්මක් ඇති කරගෙන විමුක්තිය ලබාගන්නා අයුරු පැහැද්ලි කරයි. පුද්ගලයාගේ උපතේදි ප්‍රභාස්වරව පැවති පසුව පිටතින් පැමිණි කෙලෙස් දුවිලි වලින් දුෂිත වු සිත
නැවත පිරිසිදු කරගනිමින් යහපත් මානසික පරිසරයක් ගොඩනගාගන්නා අයුරු මුළු ත්‍රිපිටකයේම විද්‍යමාන වේ.බුදුසමය බාහිර පරිසර දුෂණය ප්‍රභේද කිහිපයක් යටතේ විග්‍රහ කරයි.වායු දුෂණයජලය දුෂණයගොඩබිම දුෂණයශබිද දුෂණයසංස්කෘතික හා සමාජ දුෂණයබුදුසමයට අනුව වායු දුෂණය වන ආකාර කිහිපයකි.මිනිසාගේ වචනයේන් පිටවන නරක වායුවගින්නෙන් හා දුමෙන්විෂ වායුවබොරැකීම. කේලාමිකීම. පරුෂ වචනකීම වැනි අසංවර වචන භාවිතයෙන් මිනිස් සිත පමණක් නොව අවට වාතයද දුෂණය වන බව බුදුසමය පෙන්වා දෙයි." පිරිසිදු වචනයෙන් වායුව පිරිසිදුවේ. ජලය පිරිසිදුවේ.පරිසරය පිරිසිදුවේ" (ධර්මපාල හිමි බෝම්රියේ " බුදුසමය හා පරිසරය" 66 පිට)වාතය දුෂණය විම මිනිසාට පමණක් නොව සමස්ථ ජිව පද්ධතියටම බලපායි.ජාතක පොතෙහි ඵන " සකුණ ජාතකය"."භුරිදත්ත ජාතක කථාව"." ඛදිරංගාර ජාතක කථාව තුළින් ගින්නෙන් දුමෙන් වායු දුෂණය වන අයුරු පැහැදිලි කරයි.වායු දුෂණයේ ප්‍රතිඵල වශයෙන්හරිතාගාර ආචරණය නිර්මාණය ව්ම ගෝලීය උෂ්ණත්වය වැඩිව්ම ඕසෝන් ස්ථරය විනාශවීම අම්ල වැසි නිර්මාණය වැනි අහිතකර ප්‍රතිඵල ඇතිවී ඇත.මේ තත්වය බුදුන්වහන්සේ මැනවින් අවබෝධ කරගත් හෙයින්  වාතය අපිරිසිදු වන අන්දමේ සියලු අය
හපත් ක්‍රියාවන් නොකළ යුතු බවත් මිනිසා සත්ත්ව හා ගස් වැල්සුරක්‍ෂිත වන අන්දමින් ක්‍රියා කළ යුතු බවත් පෙන්වා දී ඇත.බුදුසමය ගංගා ඇළ දොළ ළිං තටාක මුහුදු සාගර ආදියේ ජලය අපිරිසිදු නොකර පරිහරණය කළ යුතු බව පෙන්වා දෙයි. ජලයට කෙළ ගැසීම  මළ මුත්‍ර පහ කිරීම කුණු රොඩුඅදීයජලයට නොදැමිය යුතුය යන විනය නීති රීති මගින් ජලය දුෂණය නොකිරීමට දැඩිසේ භික්ෂුන්ට අවවාද දී ඇත. බුදුසමය පිවිතුරු ජලයෙහි වටිනාකමි පැහැදිලි කරයි.සෙයියාථාපි භික්ඛවේ අප්පමත්තානංඉමස්මිං ජමිබුදීපේ ආරාමකාරාමණෙය්‍යංවායු ජල දුෂණය මෙන්ම ගොඩබිම හා ශබ්ද දුෂණය පිළිබඳ කරුණු දක්වන බුදුසමය සැම විටම නිහඩ නිසල පරිසරයක් අගය කරනු ලබයි.බෞද්ධ පරිසර සංරක්‍ෂණ විධිබුදුසමය පරිසර සංරක්‍ෂණය කරුණු හතරක් යටතේ සාකච්ඡා කරයි.මානව ගැටලු නිසා ඇතිවන පාරීසරික ගැටලු විසදීමට රාජ්‍ය මැදිහත්විමසමිපත් සුරක්‍ෂත වන කරුණු ඇතුලත් වීම.පරිසරයට බිය මුසු ආකල්ප නොදැරිම හා පරිසරය හා මිනිසා අතර ඇතිවන සබඳතාව අවබෝධ කර ගැනීම.පරිසරය මානව අවශ්‍යතා අනුව සකස්කර ගැනීම.ලෝකයේ ආරම්භක අවධියේ සිටම පරිසරය අර්බුද වලට මිනිසාට මුහුණ පෑමට සිදු වු බව අග්ගඤ්ඤ සුත්‍රාගත සිද්ධි මාලාවෙන්
පැහැදිලි වෙයි.ඵකම දිය කඳෙක්ව මහා ගනඳුරකින් බැසී තිබුණ සක්වල යළි ක්‍රමයෙන් හට න්නටපටන්ගැනේ. අභස්සර ලොවෙන් පැමිණි සත්වයෝ රස පොළව ඇඟිල්ලෙන් ගෙන දිව ගා බැලීය. ඵය ප්‍රිය වීමෙන්තෘෂ්ණාව ඇති විය. රස පොළව අතුරුදහන් වීමෙන් අනතුරුව බිමි හතු වර්ගයක්ද,ඉන්පසුව බද්‍රලතා වැල් වර්ගයක්ද පහළ විය. සිරුර පැහැයෙන් වෙනස් විමක් ඵ් අනුව මානයද අති මානයද වැඩෙයි. පසුව ස්ත්‍රි පුරුෂවශයෙන් බෙදීගිය මිනිස්සු ගෙවල් තනා ගෙන ජිවත් වන්නට වුහ. හැල් ආහාරයට ගැනීමට පුරුදු වීමත් ඵක් කමිමැලි මිනිසෙක් හැල් ඵකවරම ගෙනවිත් ගොඩ ගසා ගෙන අහාරයට ගැනීමට පුරුදු වීමත් ඵය අන් අය අනුකරණය කිරීමත් යන යනාදි හේතු නිසා ධන්‍ය හිඟවන්නට විය. ඵයින් විවිධ අර්බුධ පැන නැගුණි. ඉන් පසුව මිනිස්සු ඵක් වී යුක්තිය ඉටු කිරීම සඳහා සුදුසු පුද්ගලයෙකු ජන සමිමතයෙන්පත් කර ගත්තහ. හෙතම මහා සමිමත නමි විය.අග්ගඤ්ඤ සුත්‍රය තුළින් පාරිසරීක ගැටලු විසඳා ගැනීමට රාජ්‍ය මැදිහත් වීම කෙබඳුද යන්න පැහැදිලිකරයි.සමාජය තුළ පැන නැගෙන විවිධ ගැටලු විසඳා ගැනීමට රාජ්‍ය මැදිහත් විම බුදුසමය අගය කරයි.	රාජ්‍ය තුළ සිටින සියලුම ජීවින්ගේ හා වෘක්ෂලතා වල ආරක්ෂාව සැලසීම රජුගේ පරම යුතුකමක් ලෙස චක
්කවත්ති සිහනාද සුත්‍රය තුළ දස සක්විතිවත්හි පෙන්වා දෙයි. ඵසේම කුටදත්ත සුත්‍රයේ රාජ්‍ය කටයුතු සැළසුමි කිරීමේදි ශාක පද්ධතිය හා සත්ව පද්ධතිය ආරක්ෂා වන ආකාරයට කළ යුතු බව පෙන්වා දෙයි.යස්ස රුක්ඛස්ස ජායාස- න්සීදෙය්‍ය සයෙය්‍යවාන තස්ස සාඛං -භඤෙජය්‍ය මිත්ත දුඛිනො හි පාපකෝසෙවන දුන් ගසක අත්තක් සිඳ දැමිම මිත්‍ර දෝහි ක්‍රියාවක් වශයෙන් බුදුසමය පෙන්වා දෙයි.පාචිත්තාය පාලියේනිරෝගිව සිටියදී නිල් තණ කොළ මත්තෙහි මළ මුත්‍ර බැහැර කිරීම වරදක් වශයෙන් පෙන්වා දෙයි.	මානව සංවර්ධනය සඳහා පාරිසරික අවශ්‍යතා වැදගත් වෙයි. ඵහිදී මානව සංවර්ධනය පරිසරයට යෝග්‍ය ආකාරයෙන් සකස් විම දියුණු විමට හේතු වන බව මංගල සුත්‍රය තුළින් පෙන්නුමි කරයි.පරිසරය කෙරෙහි සහසික නොවි ප්‍රයෝජන ගත යුතු යැයි අවධාරණය කරන බුදුසමය ඵය දුෂණය කිරීමෙන් වැළකිය යුතු බව දක්වයි.	බුදුසමය ජෛව විවිධත්වය ආරක්ෂා කිරීම පිළිබඳව අදහස් ඉදිරිපත් කරයි.පංචශිල ප්‍රතිපත්තිවල පළමු සික්‍ෂා පදයෙන් අවධාරණය කරනු ලබන්නේ ප්‍රාණඝාතයෙන් වැලකිමය. මෙහි කරුණු කිපයක් අන්තර්ගතය.සියලුම ජිවින් විනාශ කිරීමෙන් වැලකීමජිවින් විනාශ කිරීමට හේතුවන අවි අයුධ බැහැර කිරීමසියලු සත්වයන් කෙරෙහි හ
ිතානු කමිපිත වීමසියලුම සත්වයන් කෙරෙහි දයාවෙන් යුක්ත වීමසමිබේ සත්තා භවන්තු සුඛි සත්තා යන විශ්ව මෛත්‍රී සංකල්පය යටතේ සියලුම ජිවින්ගේ පැවැත්ම අවධාරණය කෙරේපින්තුර ගැලරියජල දුෂණයවායු දුෂණයශබ්ද දූෂණයගොඩබිම දුෂණ‍යවැඩිදුර කියැවුම්මිහිතල‍යේ උණුසුමචෙස් වමේ සිට, සුදු රජු, කළු මාළිගාව, කළු රැජින, සුදු  පෝන්, කළු නයිට්වරයා, සහ  සුදු දේවගැතික්‍රීඩකයන් ගණන2සූදානම්වීමේ කාලයමිනිත්තු 1ක් පමණතරඟ කාලයකාල පාලනයක් රහිත සාමාන්‍ය තරඟයක් සාමාන්‍යයෙන් මිනිත්තු 10 – 60 ත් පවතීඅහඹු සම්භාවිතාවකිසිසේත් නැතඅවැසි කුසලතාක්‍රමවේද හා  ක්‍රියා පිළිවෙලවල්  සේනා හැසිරවීමේ විද්‍යාව, යුද්ධ ශිල්පයචෙස් (ඉංග්‍රීසි:  Chess) යනු තරඟකරුවන් දෙ‍දෙනෙක් අතර සිදු වන ප්‍රතිනිර්මාණකාරී හා තරඟකාරී ක්‍රීඩාවකි. එහි මුල් කාලීන ආකාරවලින් හා අනෙකුත් චෙස් ආකාරවලින් එය වෙන් කර හඳුනාගැනීම සඳහා සමහරක් විට බටහිර චෙස් හෝ ජාත්‍යන්තර චෙස් ලෙස හඳුන්වනු ලැබේ. දැනට භාවිතා වන ක්‍රීඩා ආකාරය දකුණු දිග යුරෝපයෙහි ඉන්දියානු හා පර්සියානු මූල ඇ
ති වඩා පැරණි ක්‍රීඩා ඇසුරින් පහලොස්වන සියවසේ දෙවන භාගයේ දී නිර්මාණය විය. වර්තමානයේ දී චෙස් ලෝකයේ වඩාත්ම ප්‍රචලිත ක්‍රීඩා අතරින් එකක් බවට පත්ව ඇති අතර එය ලොව පුරා මිලියන ගණනක් මිනිසුන් විසින් සමාජය තුළ දී හෝ අන්තර්ජාලය හරහා සදෘශ්‍යව තරඟාවලි ලෙස හෝ අවිධිමත් ලෙස ක්‍රීඩා කරනු ලබයි. මෙම ‍ක්‍රීඩාව ක්‍රීඩා කරනු ලබන්නේ හතරැස් කොටුවලින් යුක්ත චෙස් පුවරුවකය. එම පුවරුවෙහි සමචතුරස්‍ර 64ක් අඩංගු වන අතර පැත්තකට 8ක් වන පරිදි සකසා ඇත. චෙස් ඉත්තන්රජුරැජිණමාළිගාවදේවගැතිනයිට්වරයාසොල්දාදුවාක්‍රීඩාවේ ස්වභාවයසංවිධානාත්මක තරඟකාරී චෙස් සම්ප්‍රදාය 16 වන සියවසේ දී ආරම්භ වූ අතර ඉතා පුළුල් ලෙස වර්ධනය විය. වර්තමානයේ දී ජාත්‍යන්තර ඔලිම්පික් කමිටුව විසින් චෙස් ක්‍රීඩාවක් ලෙස පිළිගෙන ඇත. ප්‍රථම වෘත්තීයමය ලෝක චෙස් ශූරයා, විල්හෙල් ස්ටේයිනිට්ස් ඔහුගේ ජයග්‍රහණය 1886 දී තහවුරු කළේය. වර්තමාන ලෝක ශූරයා වන්නේ මැග්නස් කාර්ල්සන්ය. ක්‍රීඩාවේ ආරම්භයේ සිට සෛද්ධාන්තිකයන් විසින් පුළුල්ව ක්‍රමවේද හා ක්‍රියා පිළිවෙත් වර්ධනය කර ඇත. චෙස් නිර්මාණයේ දී කලා සංකල්ප හමු වී ඇත. ක්‍