LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
පදවිය හැක.අනෙක් ආකාරයන්මෙම සංයෝගයේ තවත් ආකාර කිහිපයක් මේ වන විට හදුනාගෙන ඇත. බීටා ආකාරය ඝනමය ව්‍යුහයක් සහිත මිථස්ථායී සංයෝගයක් වන අතර 500C    (930 F) ඉහල උෂ්ණත්වයන්හිදී ඇල්ෆා ව්‍යුහය බවට පත්වේ.හීමටයිට්, කාබන් මගින් ඔක්සිහරණය, අයන් (iii) ක්ලෝරයිඩ් තාප විච්ඡේදනය, හෝ අයන් (iii) සල්ෆේට් තාප වියෝජනය මගින් මෙම සංයෝගය සාදා ගත හැක.එෆ්සයිලෝන් ආකාරය රෝම්බසිය ව්‍යුහයක් දරන අතර ඇල්ෆා සහ ගැමා ආකාරයන්ගේ අතරමැද ගුණ පෙන්වයි.ශුද්ධ ලෙස එය පිළියෙළ කරගත හැකි ආකාරයක් තවම සොයාගෙන නැත. එය සැමවිටම ඇල්ෆා හෝ ගැමා ආකාරයක් සමඟ මිශ්‍රව පවතී.එෆ්සයිලෝන් ආකාරය වැඩි අනුපාතයෙන් යුක්ත වූ සංයෝගයක්, ගැමා ආකාරය තාප වියෝජනයන්ට ලක් කිරීමෙන් ලබාගත හැක. මෙම ආකාරයද මිථස්ථායී වන අතර 500C - 750C අතර උෂ්ණත්වයන්හිදී ඇල්ෆා ආකාරය බවට පත්වේ.විද්‍යුත් චාපයක් තුල ඔක්සිකරණය මගින් හෝ සෝල් ජෙල අවක්ෂේපන ක්‍රමය මගින් අයන් (iii) නයිට්‍රේටය මගින් සාදාගත හැක.මීට අමතරව අස්ඵටිකයන් ඉහල පීඩනයන්ට පත් කිරීමද භාවිත කල හැක.[4]හයිඩ්රිකරණය වූ අයන් (iii) ඔක්සයිඩ්අයන් (iii) ඔක්සයිඩයේ හයිඩ්රෙටයන් කීපයක් පවතී. ද්‍රවීය Fe(iii) ලවණ ද
්‍රාවණයකට ක්ෂාර මිශ්‍ර කල විට රතු දුඹුරු පැහැති අවක්ෂේපයක් ඇති කරයි. මෙය Fe(OH)3  සංයෝගය නොවන අතර මෙය Fe2O3 .H2O හෙවත් Fe(O)OH  ලෙස හඳුන්වන සංයෝගයයි. විවිධ ගුණයන්ගෙන් යුත් එකිනෙකට වෙනස් Fe(iii) ඔක්සයිඩයන් පවතී. එනම් ජලය තුල පවතින යකඩ පෘෂ්ඨ මත හටගන්නා යකඩ මල වල පිටත හටගන්නා රතු පැහැති ලෙපිඩොක්රෝසයිට් ගැමා- Fe(O)OH සහ ජලය තුල පවතින යකඩ පෘෂ්ඨ මත හටගන්නා යකඩ මල වල ඇතුලත හටගන්නා තැඹිලි පැහැති ජියෝතිටයන්ය (goethite). Fe2O3 .H2O  සංයෝගය රත් කරන විට එහි පවතින ජල අණු ඉවත් වේ. තවදුරටත් රත් කිරීම සිදුකරන විට 1670K උෂ්ණත්වයේදී Fe2O3, මැග්නටයිට් ඛනිජය ලෙස හඳුන්වන කළු පැහැති  Fe3O4  (FeiiFeiii 2O4) බවට පරිවර්තනය වේ. Fe(O)OH, අම්ල තුල ද්‍රවණය වීමෙන් [Fe(OH2)6]3+ඇතිකරයි. ක්ෂාරීය මාධ්‍ය සමඟ ප්‍රතික්‍රියාව සැලකු විට,Fe2O3, ක්ෂාර සමඟ [Fe(OH)6]3-ලබා දේ.[3]ප්‍රතික්‍රියඅයන්(යකඩ)+සල්ෆර් ⟶අයන් සල්ෆයිඩ්යකඩ නිෂ්පාදනයේදී යොදා ගන්නා කාබන් සමඟ සිදුකෙරෙන ඔක්සිහරණය වැදගත් ප්‍රතික්‍රියාවකි.2Fe2O3  + 3C → 4Fe + 3CO2ඇලුමිනියම් සමඟ සිදුකෙරෙන අධික තපදායි ප්‍රතික්‍රියාව තවත් රෙඩොක්ස් ප්‍රතික්‍රියාවකි.[5]2A
l + Fe2O3  → 2Fe + Al2O3මෙම ක්‍රියාවලිය ඝනමය ලෝහ විලීන කිරීම සඳහා යොදා ගැනේ. දුම්රිය මාර්ග වල රේල් පීලි අතරට සෙරමික් අඩංගු සංයෝග යෙදීමෙන් සම්බන්ධ කිරීමේදී මෙම යෙදීම භාවිතයට ගැනේ.එමෙන්ම අයුධ, කුඩා ලෝහ මූර්ති සහ උපකරණ නිෂ්පාදනයේදී තර්මිට යොදාගනී. මෙය හයිට්‍රජන් සමඟ 400C  දී අර්ධ ඔක්සිකරණය මඟින් මැග්නටයිට් නිපදවිය හැකිය. එය Fe(ii) සහ Fe(iii) ගුණ අඩංගු චුම්භකත්ව ගුණ සහිත කළු පැහැති සංයෝගයකි.[6]3Fe2O3 + H2 → 2Fe3O4 + H2Oඅයන් (iii) ඔක්සයිඩ් ජලය තුල අද්‍රාව්‍ය වන අතර හයිඩ්‍රක්ලොරික්, සල්ෆියුරික් වැනි අම්ල තුල පහසුවෙන් ද්‍රාව්‍ය වේ.එයඊ.ඩී.ටී.ඒ. සහ ඔක්සලික් අම්ල වැනි නඛර සංයෝග තුලද හොඳින් ද්‍රාව්‍ය වේ.අයන් (iii) ඔක්සයිඩ් වෙනත් ලෝහමය ඔක්සයිඩයක් හෝ කබනේටයක් සමඟ රත් කිරීමෙන් ෆෙරේට් නමැති සංයෝගයක් නිපදවේ.[6]ZnO + Fe2O3 → Zn(FeO2)2නිපදවීමඅයන්(iii) ඔක්සයිඩය අයන් අයන් ඔක්සිකරණය වීමෙන් නිපදවේ. එය විද්‍යාගාරයන් තුල සෝඩියම් බයිකාබනේට් ද්‍රාවණයක් විද්‍යුත් විසර්ජනය මඟින් හෝ අයන් ඇනෝඩයක් අන්තර් විද්‍යුත් විසර්ජනය මඟින් නිපදවේ.4Fe + 3O2 + 2H2O → 4FeO(OH)ප්‍රතිඵල ලෙස ඇතිවන හයිඩ්රිකරණය ව
ූ අයන්(iii) ඔක්සයිඩ්, මෙහිදී Fe(O)OH ලෙස නම් කෙරේ. එය 200C  දී ඩිහයිඩ්රිකරණය වේ.[6][7]2FeO(OH) → Fe2O3 + H2Oඑය අයන්(iii) හයිඩ්රෝක්සිඩ් තාප වියෝජනය මඟින් 200C ඉහල උෂ්නත්වයන්හිදී නිපදවිය හැක.2Fe(OH)3 → Fe2O3 + 3H2Oප්‍රයෝජනයකඩ කර්මාන්තයඅයන් (iii) ඔක්සයිඩ් විශාල වශයෙන් වනේ සහ යකඩ කර්මාන්තයන්ගේ අමුද්‍රව්‍යක් වශයෙන් යොදාගනී.[7]ඔපගැන්විමඉතා සියුම් කුඩු ලෙස පවතින ෆෙරික් ඔක්සයිඩ් ලෝහමය අභරණ සහ කාච ඔපදැමීම සඳහා යොදාගනී. එමෙන්ම ඓතිහාසික ලෙස රූපලවන්ය කටයුතු  සඳහා යොදාගෙන ඇත.සෙරියුම් (iv) ඔක්සයිඩ් වැනි නව ඔප දැමීමේ කුඩු වලට සාපේක්ෂව ෆෙරික් ඔක්සයිඩ් සූක්ෂම ලෙස ඔපදැමීම සිදුකරයි. නමුත් එය තවමත් optic fabrication සහ ආභරණ තනන්නන් අතර භාවිතයට ගැනේ. රත්‍රං ඔපදැමීමේ ක්‍රියාවේදී මෙමඟින් පෘෂ්ඨය මත සියුම් කඩතොළු ඇතිකරන අතර එය අවසාන නිෂ්පාදනයේ පෙනුම වැඩි කිරීම සඳහා දායක වේ. මෙම සංයෝගය සියුම් කුඩක් ලෙස, පාප්පයක් ලෙස හෝ ඝනමය දණ්ඩක් ලෙස විකිණේ. අනෙකුත් ඔපදැමීමේ සංයෝගද ෆෙරික් ඔක්සයිඩ අඩංගු නොවුවද රුජ් ආලේපය ලෙස හැඳින්වේ. ස්වර්ණාභරණ නිපදවන්නන් ආභරණය මත ඉතිරි වී ඇති රුජ් ආලේපය
අති ධ්වනි තරංග භාවිතයෙන් සිදුකෙරෙන පිරිසිදු කිරීම මඟින් පිරිසිදු කරයි. මුවහත් කිරීමේ දී යොදාගන්නා සංයෝගයන් තුල මෙය අඩංගු වන අතර, දැළි පිහි, පිහි වැනි මුවහත් ආයුධ මුවහත් කිරීමේ කටයුත්ත සඳහා එය යොදා ගැනේ. වර්ණකඅයන් (iii) ඔක්සිඩ් වර්ණකයක් ලෙසද භාවිතවේ. "Pigment Brown 6", "Pigment Brown 7" සහ "Pigment Red 101" [8]ඉන් සමහරකි.  "Pigment Red 101" සහ "Pigment Brown 6" වැනි සමහරක් වර්ණක සඳහා ආහාර සහ ඖෂධ අධිකාරිය මඟින් ආහාර වර්ණක ලෙස යොදාගැනීම සඳහා අනුමැතිය ලබා දී ඇත. ටයිටේනියම් ඔක්සයිඩයන් යොදා ගන්නා සේම දන්ත සංයෝගයන්ගේ සමහර වර්ණකයන් ලෙස අයන් ඔක්සයිඩයන් යොදාගනී.[9]ස්වීඩනයේ පවතින ෆලු රතු (Falu red) නැමැති වර්ණයේ මූලික වර්ණකයක් ලෙස හීමටයිට් සැලකේ.චුම්භක සැටහීමචුම්භකත්ව අංශු ලෙස අයන්(iii) ඔක්සයිඩ් වැඩ බහුල ලෙස භාවිත වේ. හඬ පට, දත්ත ගබඩා කිරීමේ තැටි ආදී චුම්භක අංශු භාවිතයෙන් සිදුකෙරෙන දත්ත ගබඩා කිරීම් සහ පටිගත කිරීම් සඳහා යොදා ගැනේ.කෙසේ වෙතත් චුම්භකත්වය භාවිතයෙන් දත්ත ගබඩා කෙරෙන නවීන මාධ්‍ය සඳහා, ස්ථර 15ක් හෝ ඊට වඩා වැඩියෙන් යුක්ත වූ සියුම් පට තාක්ෂණය යොදා ගැනේ.[10]ප්‍
රකාශ උත්ප්‍රේරණයඇල්ෆා Fe2O3 , ජල විච්ඡේදන ප්‍රතික්‍රියා සඳහා යොදාගන්නා ෆොටෝ අනෝඩයක් ලෙස වසර 25ක් පුරා අධ්‍යනය කර ඇත.[11]මේවාත් බලන්නIron oxidesසටහන්↑ 1.0 1.1 Zumdahl, Steven S. (2009). Chemical Principles 6th Ed. Houghton Mifflin Company. p. A22. ISBN 0-618-94690-X.↑ Greedon, J. E. (1994). "Magnetic oxides". In King, R. Bruce (ed.). Encyclopedia of Inorganic chemistry. New York: John Wiley & Sons. ISBN 0-471-93620-0.↑ 3.0 3.1 3.2 .Catherine E. Housecroft; Alan G. Sharpe (2008). "Chapter 22: d-block metal chemistry: the first row elements". Inorganic Chemistry, 3rd Edition. Pearson. p. 716. ISBN 978-0-13-175553-6.↑ "Oxid železitý, Fe2O3" (Czech බසින්). සම්ප්‍රවේශය 20 ජූනි 2009.{{cite web}}:  CS1 maint: unrecognized language (link)↑ Adlam; Price (1945). Higher School Certificate Inorganic Chemistry. Leslie Slater Price.↑ 6.0 6.1 6.2 Handbook of Preparative Inorganic Chemistry, 2nd Ed. Edited by G. Brauer, Academic Press, 1963, NY. Vol. 1. p
. 1661.↑ 7.0 7.1 Greenwood, N. N.; Earnshaw, A. (1997). Chemistry of the Element (2nd ed.). Oxford: Butterworth-Heinemann. ISBN 0-7506-3365-4.↑ Paint and Surface Coatings: Theory and Practice. William Andrew Inc. ISBN 1-884207-73-1.↑ Banerjee, Avijit (2011). Pickard's Manual of Operative Dentistry. United States: Oxford University Press Inc., New York. p. 89. ISBN 978-0-19-957915-0.↑ S.N. Piramanayagam, J. Appl. Phys. 102, 011301 (2007).↑ Kay, A., Cesar, I. and Gratzel, M, Journal of the American Chemical Society 2006, 128, 15714-15721බාහිර සබැඳුම්අයන්(III) ඔක්සයිඩය හා සබැඳි මාධ්‍ය විකිමාධ්‍ය කොමන්ස් හි ඇත.NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazardsසැකිල්ල:Iron compoundsසැකිල්ල:Oxides﻿ / ﻿6.79917°N 79.92083°E﻿ / 6.79917; 79.92083පිළියන්දල මධ්‍ය මහා විද්‍යාලයපිළියන්දල මධ්‍ය මහා විද්‍යාලය - නිල ලාංඡනයආදර්ශ පාඨයබොධෙථ පබොධෙථ දමෙථ පිහිටුවන ලද්දේ1887වර්ගයPublicවිද්‍යාලයාධිපතිඩබ්.එම්.එල් විජේතිලකශිෂ්‍යයන්3000පිහිටීමපිළියන්දල, ශ්‍රී ලංකාව වර
්ණනිල්,රන්සහ රතු            වෙබ් පිටුවwww.pilicentral.sch.lkඉතිහාසයපිළියන්දල මධ්‍ය මහා විදුහල ඇති වුයේ පුජ්‍ය මාම්පේ සරණපාල හිමියන් විසිනි. ක්‍රිස්තියානි අධ්‍යාපන ක්‍රමයට බෞද්ධ ළමුන් ඇතුලත් කර ගැනීමේදී ඔවුන් රහසේ බෞතීස්ම කරවා ක්‍රිස්තියානි ආගමට හරවා ගැනීමට මාම්පේ ක්‍රිස්තියානි පාසැල ගෙනගිය වැඩසටහනට විරුද්ධව උන් වහන්සේ විසින් පිහිටවන ලද බෞද්ධ පාසලක් ලෙස මෙම පාසැල අරබිනි. 1887 වසරේ මාම්පේ සරණපාල හිමියන් විසින් උන්වහන්සේ වැඩසිටි මාම්පේ පන්සලේ පොල් අතු සෙවිලි කර ධර්ම ශාලාවේ ළමුන්ට ඉගැන්වීම ආරම්භ කරන ලදී. ඉන් නොනැවතුණු උන් වහන්සේ ප්‍රදේශයේ බෞද්ධ පාසල් අරබන ලෙස උපාසක උපාසිකාවන් ගෙන් කරන ලද ඉල්ලීමේ ප්‍රතිපලයක් ලෙස ප්‍රදේශයේ පාසල් රැසක් බිහි විය. මත්තේගොඩ පාසැල , වෙනිවැල්කොල පාසැල , කැස්බෑව බාලිකා විදුහල මෙම පාසල් වන අතර , මෙම පාසල් උන්වහන්සේ විසින් කළමනාකරණය කරන ලදී. [1]විදුහල්පති නාමාවලියමාම්පේ සරණපාල හිමි1887ඹළබොඞුවේ  ජයසේකර1887එම්.ඩී.ජේ.පෙරේරා1889එස්.ඩබ්ලිව.සහබන්දු1920එචි.එම්.කොස්තා1944.01.01 - 1944.05.01එචි.ආර්.ප්රනාන්දු1944.05.01 -
1946.01.01එල්.පී.ද සිල්වා1946.01.01 - 1947.07.01ඩබ්ලිව.කේ.පී.ද සිල්වා1947.07.01 - 1949.07.30එචි.අයි.ද සිල්වා1949.07.30 - 1949.09.01ඩබ්ලිව.වී.පී.ගුනවර්ධන1949.09.01 - 1955.12.10එචි.අයි.ද සිල්වා1955.12.10 - 1956.03.01එම්.ඒ.ආර්.කුරේ1956.03.01 - 1969.09.01බී.ඩී.පෙරේරා1969.09.01 - 1971.02.09එම්. බි.රත්නායක1971.02.09 - 1971.12.31ඩී.එස්.සේනානායක1971.12.31 - 1977.09.09පී.වන්නිආරචිච්1977.09.09 - 1978.09.01කේ.එස්.ව්ක්‍රමරත්න1978.09.01 - 1984.04.16ජී.ජේ.එම්.එම්.ප්රනාන්දු1984.04.16 - 1987ක්‍රීඩාමලල ක්‍රීඩාබැඩ්මින්ටන්පැසි පන්දුක්‍රිකට්රගර්චෙස්ජිම්නාස්ටික්අත්පන්දුසටන් කළාව -  වූෂූපාපන්දුපිහිනුම්නිවාසවිජයපරාක්‍රමතිස්සගැමුණුමුලාශ්‍ර↑  සංරක්ෂිත පිටපත, http://www.pilicentral.sch.lk/Home/index.php/home/2-new-cat/1-history, ප්‍රතිෂ්ඨාපනය 2010-11-01 Compass rose with north highlighted and at topපෘථිවයට අදාලව සම්මත ප්‍රධාන දිශා හතරෙන් එකකි. දකුණට විරුද්ධ දිශාව වේ. චුම්භක ධ්‍
රැව වලදී හැර පෘථිවය මත අනෙක් ස්ථානවලදී මාලිමාවන් උතුර වෙත යොමුවේ.ක්‍රීඩා වෛද්‍යවේදයක්‍රීඩා කිරීමේදී හා ව්‍යායාම් කිරීමේදී අස්ථි හා මාංශපේෂීන් හි ඇතිවන ආබාධ වළක්වාගැනීම , හදුනාගැනීම හා ප්‍රතිකාර කිරීම සදහා වු විශේෂ වෛද්‍ය විද්‍යාත්මක ක්‍රමවේදයන් මේ නමින් හැදින්වේ. මෙම ක්‍රීඩා වෛද්‍ය කණ්ඩායමට අදාල ක්‍රීඩකයා හැරුණු විට කායික වෛද්‍යවරයෙක් , ශල්‍ය වෛද්‍යවරයෙක් , මලල ක්‍රීඩා පුහුණු කරුවන් හා අනෙකුත් පුහුණු කරුවන් , භෞත චිකිත්සකයින් හා වෙනත් පුද්ගලයින් අයත්වේ. ක්‍රීඩාවෙහි ඇති තරගකාරීත්වය නිසාම ක්‍රීඩා වෛද්‍ය විද්‍යාවේ ප්රධාන අරමුණ වනනේ අදාල රෝගියා ඉක්මනින් සුවපත් කර ගැනීමයි. මෙමගින් මෙම ක්ෂේත්‍රයෙහි නව ක්‍රමෝපායන් හා අදහස් ඇතිවී තිබේ.ක්‍රීඩා වෛද්‍ය විද්‍යාව යන්න බොහෝ විට අර්ථ දක්වීම අපහසු වේ. එසේ වන්නේ එය සෞඛ්‍ය සේවකයින් , පර්යේෂකයින් සහ අධ්‍යාපනවේදීන් සහභාගීකරවා ගන්නා විවිධත්වයකින් යුක්ත වෙසෙසියාවක් බැවිනි. මෙමගින් ප්‍රතිකාර කිරිම සහ පුනරුත්ථාපනයට අමතරව වලක්වාගැනීම පිළිබදවද අවධානය යොමු කෙරේ.මෙහි පුළුල් පරාසයක් ඇතත් ක්‍රීඩා සම්බන්ධ‍ෙයන් ඇතිවන ආබාධ මාංශ පේශීවල හා අස්ථිවල හටගන්නා බැවින්
එය විකලාංග වෛද්‍ය ක්ෂේත්‍රයේම අංගයක් ලෙස බොහෝ දෙනා සිතති. ක්‍රීඩා වෛද්‍ය විද්‍යාව මීට අමතරව තවත් බොහෝ පුළුල් පරාසයක විහිදී පවතී. ක්‍රීඩාවේදී ඇතිවන රෝගාබාධ හෝ අනතුරු පරිසරාත්මක ශාරීරික සහ මානසික යන හේතුන් නිසා ඇතිවිය හැකිවේ. ක්‍රීඩා වෛද්‍ය විද්‍යාව හෘද රෝග , ශ්වසන රෝග , චර්ම රෝග , අක්ෂි රෝග , පුනරුත්තාපනය හා විකලාංග වේදය , දන්ත වෛද්‍ය , භෞතවේදය , ජීව කාර්මික විද්‍යාව හා අනතුරු පිළිබදව අධ්‍යයනය කෙරෙන විශේෂඥ ක්ෂේත්‍රයකි. උදාහරණයක් ලෙසට පුහුණුවීම් සිදුකරන අවස්ථාවන්හිදී සිදුවන දේශගුණික විපර්යාස හා භූමි මට්ටමේ වෙනස්වීම් අදාල ක්‍රීඩකයාගේ දක්ෂතා අඩපණ වීමක් සිදුවිය හැකි අතර එය ජීවිතයටද තර්ජනයක් එල්ල කරයි. ක්‍රීඩිකාවන්ගේ මාස්ශුද්ධියේ වු අක්‍රමිකතා , අස්ථිවල ඝණත්වය හා සම්බන්ධ රෝග , ආහාර , වයස්ගතවීම හා ගැබිනි සමය ආශ්‍රිතව ඇතිවන අපහසුතා පිළිබදව ප්‍රතිකාර කිරීම සදහා පුළුල් පරාසයක් ඔස්සේ ව්‍යාප්ත වු දැනීමක් අවශ්‍ය වේ. අන්තරාසර්ග පද්ධතිය ආශ්‍රිත රෝග හා ක්‍රීඩකයන්ගේ අනෙකුත් රෝග සදහා ප්‍රතිකාර කිරීමට වෛද්‍ය විද්‍යාවේ සහ ක්‍රීඩාව සම්බන්ධ විශේෂඥ දැණුම අවශ්‍ය වේ.ක්‍රීඩාවේදී නොයෙකුත් ඖෂධ වර්ග භාවිතා කිරීම
, මත් ද්‍රව්‍ය වර්ග භාවිතය පාලය කිරීම සහ ක්‍රීඩකයින්ගේ ලිංග නිර්ණය කිරීම සංකීර්ණ මානසික , නීතිමය හා සෞඛ්‍යමය ගැටළු පැනනංවයි. ජාත්‍යන්තර ක්‍රීඩා අවස්ථාවන්හිදී විදෙස් රටවල්හි අදාල දේශගුණයට ඔරොත්තු දෙන පරිදි ක්‍රිඩකයින්ගේ සෞඛ්‍ය තත්වය සමතුලිතව පවත්වා ගැනීම තවත් ගැටළුවකි. මෙමගින් නව ක්ෂේත්‍රයන්හි අධ්‍යයනයන් හා වඩාත් ව්‍යාප්ත වු සායනික හා මුලික විද්‍යාවන් ආශ්‍රිත සමීක්ෂණයන් වැඩි දියුණු වී ඇත.vteසෞඛ්‍යය  සහ වෛද්‍ය විද්‍යාවවිශේෂත්ව සහඋප ශාඛාශල්‍ය විද්‍යාවනිර්වින්දන විද්‍යාව • හෘද ශල්‍යවේදය • උරස් ශල්‍යකර්ම • ශල්‍යව්දය (සාමාන්‍ය ශල්‍යකර්ම) • ස්නායු ශල්‍යව්දය • මුඛ සහ හනු ශල්‍යකර්ම • Orthopedic surgery (Hand surgery) • Otolaryngology (ENT) • ළමා ශල්‍යවේදය • ප්ලාස්ටික් සැත්කම් • Podiatry • Proctology • Surgical oncology • Thoracic surgery • Transplant surgery • Trauma surgery • මෞත්‍රික රෝග චිකිත්සාව (Urology) • Vascular surgeryඅභ්‍යන්තර සෞඛ්‍යහෘද විද්‍යාව (Cardiology) • අන්තරාසර්ගවේදය • Gastroenterology • Geriatrics • Hematology • Hepatology • බෝවන රෝග (Infectious
disease) • Intensive care medicine • Nephrology • Oncology • Pulmonology • රක්තවේදයරෝග විනිශ්චයClinical laboratory sciences (Cellular pathology, Clinical chemistry, Hematology, Clinical microbiology, Clinical immunology, Transfusion medicine) • Radiology (Interventional radiology, Nuclear Medicine) • Pathology (Anatomical, සායනික) • Clinical neurophysiologyඅනෙකුත් විශේෂතතාAllergy and immunology • Andrology • චර්ම වෛද්‍ය විද්‍යාව (Dermatology) • Disaster medicine • Emergency medicine • Family medicine • General practice • Gynaecology/Obstetrics  • Neurology • Obstetrics and gynaecology (Fertility medicine) • Reproductive medicine • Occupational medicine • Ophthalmology • Palliative care • Pediatrics/Adolescent medicine • Physical medicine and rehabilitation (Physiatry) • Preventive medicine (Public health) • මනෝ චිකිත්සාව  • Sleep medicine • Sports medicineවෙනත්Biomedical research • වසංගතවේදය • History of medicine • Hospital medicine • වෛද්‍ය අධ්
‍යාපනය • Medical genetics • වෛද්‍ය විද්‍යාල සහ වෛද්‍ය පීඨ • Osteopathic medicine • Personalized medicine • Pharmacy • Physician (MD/MBBS and DO) • DPM • Physician assistant • Predictive medicinevteක්‍රීඩාවර්ගIndividualTeamMilitary sportsParasportsWomenProfessionalSemi-professionalAmateurScienceExerciseBiomechanicsPracticeAthletic trainingPeriodizationPhysiologyStrength trainingDopingMedicineChriopracticInjuryPhysiciansPsychologyNutritionBodybuilding supplementsSports drinkPedagogyPhysical educationPhysical activityRating systemSociologyOrganizationsසමාජGoverning bodiesLeaguesSeasonSchoolTeamsInternationalBusinessAgentsBroadcastingEconomicsIndustryMarketingSponsorshipTradeCommunicationGeneral managersJournalismMagazinesPodcastsRadioPromotersCultureBettingCheerleadersEntertainmentFanඉතිහාසයMemorabiliaNamingNicknamesNumberingOlympic culturePhilosophyRetired numbersRivalriesSports mascotsSportsmanshipViolence
උපකරණArtificial turfBallsCavingExerciseFlying discSportswearPoliticsSports lawMinistriesNational sportRegulationSport by regionAfricaAustraliaAsiaEuropeNorth AmericaOceaniaSouth America Sports ද්වාරය ප්‍රවර්ගය Outlineමෙම ලිපිය අනාථ ලිපියක් වන්නේ, වෙනත් කිසිම ලිපියක් මෙය වෙත නොබැඳෙන බැවිනි. කරුණාකර මෙම ලිපියට ආශ්‍රිත ලිපි වලින් සබැඳි එක්කරන්න; යෝජනා සඳහා සබැඳි සෙවීමේ මෙවලම භාවිතා කරන්න.  (2013 ජූනි)චේ ගුවේරා"Guerrillero Heroico"  චේ ගුවේරා 1960. මාර්තු 5 -  La Coubre memorial service.Taken by Alberto Korda onඋපතජුනි 14, 1928(1928-06-14) [1]Rosario, Argentinaමිය යාමOctober 9, 1967(1967-10-09) (වයස 39)La Higuera, බොලීවියාසතපවන ලද තැනChe Guevara Mausoleum in Santa Clara, Cubaසංවිධානය26th of July Movement, United Party of the Cuban Socialist Revolution,[2] National Liberation Army (Bolivia)කලත්‍රයා(යන්)Hilda Gadea (1955-1959)Aleida March (from 1959)දරුවන්Hilda (1956-1995), Aleida (born 1960), Camilo (born 1962), Celia (born 1963), Ernesto (born 1965)අත්සනආගමNon
e [3][4]අ'නසිටෝ චේ ගුවේරා (ස්පාඤ්ඤ උච්චාරණය: [ˈtʃe geˈβaɾa];[5] June 14,[1] 1928 – October 9, 1967), commonly known as El Che or simply Che, was an Argentine Marxist revolutionary, physician, author, intellectual, guerrilla leader, diplomat, military theorist, and major figure of the Cuban Revolution. Since his death, his stylized visage has become a ubiquitous countercultural symbol and global insignia within popular culture.[6]1928 ජුනි 14 වෙනි දින ආර්ජන්ටිනා වේදී උපත ලද ශ්‍රේෂ්ට විප්ලවවාදියා. 20 වෙනි සියවසේ ජනතාවට සුවිසල බලපෑමක් හා ආකර්ශනයක් ඇතිකල දේශපාලන ප්‍රතිරූපය චේ ගුවෙරාය. බුවනස් අයස් විශ්වවිද්‍යාලයෙන් වෛද්‍ය උපාදිය ලත් හෙතම ලතින් ඇමරිකාව පුරා සැරිසරමින් පිඩිත ජනතාවගේ ජිවන අරගලය වෙනුවෙන් සිය තුරුණු දිවිය කැපකළ අසහාය ලතින් ඇමරිකානුවා.1954 දී ග්‍රන්මා යාත්‍රාවෙන් පිදෙල් කස්ට්රෝ ඇතුළු විප්ලව වාදීන් සමග  මක්ෂිකොව සිට ගමන් අරඹා කියුබාව තුල සමාජවාදී විප්ලවය ජයග්‍රහණය කර එරට ජනතාවට විමුක්තිය උදාකරදිමෙන් නොනැවතුණු ඔහු බොලිවියාවේ විප්ලවීය අරගලය තුලදී සිය ජීවිතය ලෝක සමාජවාද ී උන්නතිය
වෙනුවෙන් 1967 දී පුදන ලදී.okහැඳින්විමපසු  කාලීනව ‍ලොව පුරා නොයෙක් සංස්කෘතීන්ෂණී ආකර්ෂනිය ප්‍රතිරෑයක වු එරන්ඩ්වෝ"චේගු‍වේා ආර්ජන්ටිනාවේ මාක්ස්වාදි විප්ලවවාදියෙක් , දේශපාලඥයෙක් රචකයෙක්, මුදාමතවාදීයෙක්, වෛද්‍යවරයෙක් මෙන්ම, ගරිල්ලානායකයෙක් ද විය.තරැණ වෛද්‍ය සිසුකේ ලෙස ලතින් ඇමරිකාවේ ගමන් කර චේ එම ප්‍රදේශය පුරා පැතිරැනු දුප්පත්කම දැකීනේ විශාල ලෙස වෙනඩ් විය. එම ගමනේදි ඔහු ලද අත්දැකිම් නිරික්ෂණය අනුව මෙම දුප්පත්කමට සහ එම ප්‍ර‍දේශයේ සමානාත්මතවයක් නැතිවීමට හේතු ලෙස ධනවාදය, නවධනවාදය හා අධිරාජ්‍යවාදය දුටුවේය. මෙම තත්ත්වය වෙනස් කිරිමට එකම ක්‍රමය ලෝක විප්ලවයක් බව ඔහු විශ්වාස කළේය.මෙම විශ්වාසය නිසා ඔහු ගෝතමාලානි සමජ විප්ලපවයට, ජනාධිපති ජාකොමෝ අර්මෙන්ඩ් ගුස්මේන් යටතේ සම්බන්ධ විය. මෙම ජනපති ඇමේරිකාවේ CIA සහය ඇතිව බලයෙන් පහ කෙරැනු අතර, මින් ගුවේරාගේ විප්ලවකාරි දෘෂ්ටිවාදය තවත් ශක්තිමත් විය. පසුව ඔහු මෙක්සිකෝවේ, ෆිඩෙල්කැඩ්ත්‍රෝගේ 26 ‍වැනි ජුලි ව්‍යාපාරයේ වැදගත් කාර්ය භාරයක් ඉටු කාර්ය මෙහිදි ඔවුන් ඇමේරිකානු සහය ලැබු කියුබානු ඒකාධිපතියෙකු වු Fulgencio Batista බලයෙන් පහ කළහ.කියුබානු විප්ලවයෙන
් පසුව ඔහු එම රජයේ ප්‍රධාන තනතුරැ කීයක දැරීය, ජාතික බැංකුවේ දභාපති ලෙස, උත්තරීතර නඩු පරන්නේ (විල්පවවාදි අධිකරණය මණ්ඩල‍යේ සහ පැරණි රජයේ සිටි සැකකාර යුධ අපරාධකරැවන් මරණයට පත්කරවීමට) කටයුතු කළේය. කියුබානු සමාජදය වෙනුනේ ලොවනායන් හමුවීමට අතරව මේ නො‍කේ දේ රචන කලේය. ඔහුගේ නිකුත් කල ග්‍රන්ත අතර ගරිල්ල යුධක්‍රම මේ න්‍යාය සහ පුහුණුව / ක්‍රියාවේ යෙදවී යන උපදෙස් පෙත්ද වේ. ගුවේරා 1965 කියුබාව හැරගොස් Congo – Kinshasa හ බොලිවියාවේ විල්පලවය ඇති කිරීමට උත්සහ දැරැය එම ප්‍රයත්නය නිශ්පල විය. CIA හි උදව් සමග ඔහු අල්ලාගෙන පසුව මරණයට පත් කරන ලදි.චරිතාපදාන රාශියකින් , මතක සටහන්, රචනා, වාර්තා චිත්‍රපට, ගීත සහ චිත්‍රපට රාශියකින් සාමූහික පරිකල්පනය තුළ ධ්‍රැවීකරණය වූ ගුවේරා ගෞරවාදරයට පාත්‍ර වූ මෙන්ම නිග්‍රහයට පාත්‍ර වූ ඓතිහාසික චරිතයක් ලෙස පවතී. ඔහුගේ සංජානනීය ප්‍රාණ පරිත්‍යාගය, පන්ති අරගලය සඳහා කාව්‍යමය ආයාචනා සහ ද්‍රව්‍යමය දිරිගැන්වීම්වලට වඩා සදාචාරාත්මකව මෙහෙයවනු ලබන "අලුත් මිනිසෙකු" පිළිබඳ විඥානය නිර්මාණය කිරීමට ඇති ආශාවේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස,[17] ගුවේරා විවිධ වාමාංශික ව්‍යාපාරවල ප්‍රධාන සංකේතයක් බවට පරිණාමය ව
ී ඇත. ඊට ප්‍රතිවිරුද්ධව, ඔහුගේ දක්ෂිණාංශික මතවාදී විචාරකයින් ඔහුට චෝදනා කරන්නේ ඒකාධිපතිවාදය ප්‍රවර්ධනය කිරීම සහ ඔහුගේ දේශපාලන විරුද්ධවාදීන්ට එරෙහි ප්‍රචණ්ඩත්වය අනුමත කිරීම ය.ඔහුගේ උරුමය පිළිබඳ මතභේද තිබියදීත්, Time සඟරාව ඔහුව 20 වැනි සියවසේ වඩාත්ම බලගතු පුද්ගලයන් 100 දෙනාගෙන් කෙනෙකු ලෙස නම් කරන ලද අතර, [18] ඔහුගේ Alberto Korda ඡායාරූපය Guerrillero Heroico ලෙස නම් කර ඇති අතර, Maryland Institute College of Art විසින් "වඩාත්ම ලෝකයේ ප්‍රසිද්ධ ඡායාරූපය " ලෙස දක්වා ඇත. .[19]See alsoMain:Che Guevara (photo)Che Guevara in popular cultureLegacy of Che GuevaraGuevarismවිකිඋද්ධෘත සතුව පහත තේමාව සම්බන්ධයෙන් උද්ධෘත එකතුවක් ඇත: චේ ගුවේරා Books:The Motorcycle Diaries (book)Guerrilla Warfare (book)Episodes of the Cuban Revolutionary War (book)Che Guevara හා සබැඳි මාධ්‍ය විකිමාධ්‍ය කොමන්ස් හි ඇත.Films:Che - Part 1 & Part 2 (2008 film)The Motorcycle Diaries (film)Che! (1969 film)The Hands of Che Guevara (film)විකිමූලාශ්‍ර සතුව මෙම ලිපියට අදාල මුල් පිටපත
පවතී:චේ ගුවේරාNotes↑ 1.0 1.1 The date of birth recorded on his birth certificate was June 14, 1928, although one tertiary source, (Julia Constenla, quoted by Jon Lee Anderson), asserts that he was actually born on May 14 of that year. Constenla alleges that she was told by an unidentified astrologer that his mother, Celia de la Serna, was already pregnant when she and Ernesto Guevara Lynch were married and that the date on the birth certificate of their son was forged to make it appear that he was born a month later than the actual date to avoid scandal. (Anderson 1997, pp. 3, 769.)↑ Partido Unido de la Revolución Socialista de Cuba, aka PURSC.↑ Hall 2004. "Ernesto "Che" Guevara, an atheist, has been reborn a saint in the desolate Bolivian village where he was captured and executed nearly 37 years ago. Like many a saint, he's also a tourist draw." ↑ Sanati 2007. "[Mostafa] Chamran was a revolutionary Shiite Muslim whereas Che Guevara was totally atheistic."↑
The various sound clips on this site of international Spanish speakers all use the phoneme that the IPA denotes as "g" in the name "Guevara": http://www.forvo.com/word/che_guevara#es↑ Casey 2009, p. 128.References Alekseev, Aleksandr (October 1984). "Cuba después del triunfo de la revolución" ("Cuba after the triumph of the revolution"). Moscow: America Latina. Almudevar, Lola (October 9, 2007). "Bolivia marks capture, execution of 'Che' Guevara 40 years ago". San Francisco Chronicle.Anderson, Jon Lee (1997). Che Guevara: A Revolutionary Life. New York: Grove Press. ISBN 0-8021-1600-0. Bamford, James (2002). Body of Secrets: Anatomy of the Ultra-Secret National Security Agency (Reprint edition). New York: Anchor Books. ISBN 0-385-49908-6. BBC News (January 17, 2001). "Profile: Laurent Kabila". Accessed April 10, 2008. BBC News (May 26, 2001). Che Guevara photographer dies. Accessed January 4, 2006. BBC News (October 9, 2007). "Cuba pays tribute to Che Guevara". B
BC News, International version.Beaubien, Jason (2009). Cuba Marks 50 Years Since 'Triumphant Revolution'. NPR: All Things Considered, Audio Report. {{cite book}}: Cite has empty unknown parameter: |coauthors= (help); Italic or bold markup not allowed in: |publisher= (help) Ben Bella, Ahmed (October 1997). "Che as I knew him". Le Monde diplomatique. mondediplo.com. Accessed February 28, 2008. Bockman, USMC Major Larry James (April 1, 1984). The Spirit of Moncada: Fidel Castro's Rise to Power 1953-1959. United States: Marine Corps Command and Staff College.Casey, Michael (2009). Che's Afterlife: The Legacy of an Image. Vintage. ISBN 0307279308. {{cite book}}: Cite has empty unknown parameter: |coauthors= (help) Castañeda, Jorge G (1998). Che Guevara: Compañero. New York: Random House. ISBN 0-679-75940-9. Castro, Fidel (editors Bonachea, Rolando E. and Nelson P. Valdés; 1972). Revolutionary Struggle 1947–1958. Cambridge, Massachusetts and London: MIT Press. ISBN 0-262-02065-3.Cromp
ton, Samuel (2009). Che Guevara: The Making of a Revolutionary. Gareth Stevens. ISBN 143390053X. {{cite book}}: Cite has empty unknown parameter: |coauthors= (help) Cuban Information Archives. "La Coubre explodes in Havana 1960". Accessed February 26, 2006; pictures can be seen at Cuban site fotospl.com සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2007-10-11 at the Wayback Machine. DePalma, Anthony (2006). The Man Who Invented Fidel: Castro, Cuba, and Herbert L. Matthews of the New York Times. New York: Public Affairs. ISBN 1-58648-332-3. Dorfman, Ariel (June 14, 1999). Time 100: Che Guevara සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2011-04-25 at the Wayback Machine. Time magazine. Dorschner, John and Roberto Fabricio (1980). The Winds of December: The Cuban Revolution of 1958. New York: Coward, McCann & Geoghegen. ISBN 0-698-10993-7. Dumur, Jean (interviewer) (1964). L'interview de Che Guevara (Video clip; 9:43). Gálvez, William (1999). Che in Africa: Che Guevara's Congo Diary. Melbourne: Ocean Press, 1999. ISBN 1-876175-08-7.
Gómez Treto, Raúl (Spring 1991). "Thirty Years of Cuban Revolutionary Penal Law". Latin American Perspectives 18(2), Cuban Views on the Revolution. 114-125.Gott, Richard (2004). Cuba: A New History. Yale University Press. ISBN 0300104111. {{cite book}}: Cite has empty unknown parameter: |coauthors= (help) Gott, Richard (August 11, 2005). "Bolivia on the Day of the Death of Che Guevara සංරක්ෂණය කළ පිටපත 2005-11-26 at the Wayback Machine". Le Monde diplomatique. Accessed February 26, 2006. Grant, Will (October 8, 2007). "CIA man recounts Che Guevara's death". BBC News. Accessed February 29, 2008. Guevara, Ernesto "Che" (1995). Motorcycle Diaries. London: Verso Books. Guevara, Ernesto "Che" (editor Waters, Mary Alice) (1996). Episodes of the Cuban Revolutionary War 1956–1958. New York: Pathfinder. ISBN 0-87348-824-5. Guevara, Ernesto "Che" (1965). "Che Guevara's Farewell Letter". Guevara, Ernesto "Che" (1967a). "English Translation of Complete Text of his Message to the Tricontinen
tal" Guevara, Ernesto "Che" (1967b). "Diario (Bolivia)". Written 1966–1967. Guevara, Ernesto "Che" (editors Bonachea, Rolando E. and Nelson P. Valdés; 1969). Che: Selected Works of Ernesto Guevara, Cambridge, Massachusetts: MIT Press. ISBN 0-262-52016-8Guevara, Ernesto (2009). Che: The Diaries of Ernesto Che Guevara. Ocean Press. ISBN 1920888934. {{cite book}}: Cite has empty unknown parameter: |coauthors= (help) Guevara, Ernesto "Che" (1972). Pasajes de la guerra revolucionaria. Guevara, Ernesto "Che" (translated from the Spanish by Patrick Camiller; 2000). The African Dream. New York: Grove Publishers. ISBN 0-8021-3834-9. Guevara, Ernesto "Che" (2005). "Socialism and man in Cuba" (First published March 12, 1965 as "From Algiers, for Marcha. The Cuban Revolution Today"). Che Guevara Reader. (1997). Ocean Press. ISBN 1-875284-93-1 Guevara Lynch, Ernesto (2000). Aquí va un soldado de América. Barcelona: Plaza y Janés Editores, S.A. ISBN 84-01-01327-5. Hall, Kevin (2004). "In Bol