LexiconShiftInnovations/SinhalaWikipediaArticles huggingface dataset:
මුලික වාසියක් වන‍්නේ විනිවිද පෙනෙන පිටපත් කිරීමේ කඩදාසි මත අදින ලද සන්දර්භ සැළසුම් පසු දිනයකදි නැවත වටහා ගැනීම සදහා යොදා ගත හැකි වීමයි. බහු සන්දර්භ සැළසුම්, සම්පුර්න වැඩබිම් අගල් හෝ තනි අංග වලින් නිර්මාණය කළ හැක. එක්සත් රාජධානියේදී සැලැස්මෙහි පරිමාණය වන්නේ 1 : 20 වේ. ඔවුන් වැඩ බිම් වාර්තා කිරීමේ පද්ධතියට සම්බන්ධ වන්නේ කොට මට්ටම් හෝ සම්පුර්න ස්ථාන සමග ගන්නා ලද දන්නා ජාල ලක්ෂ්‍ය හා උස කියවුම් අඩංගු කිරීම මගිනි. ඒවා තැන්පත් වු පිළිවලට ප්‍රතිවිරුද්ධ පිලි වෙලකට මිනිසා විසින් නිපද වන ලද අවසාධිත ඉවත් කිරීම මගින් යම් වැඩ බිමක් කැණීම වඩාත් භාවිතයට ගන්නා කැණීම් ආකාරයක් වන අතර එය සැලැස්මට අනුව භූ ස්ථර විද්‍යා ප්‍රදේහ කැණීම ලෙස හදුන්වයි. සැළසුම් හා කොටස් ඇදීම් වලට තේරුම් කර වීමේ කාර්යය බාර්යයක් ඇත්තා සේම වාර්තා කිරීමේ පද්ධතකියේ කොටසක්  ද වේ. එයට හේතුව යම් පුද්ගලයෙකු විසින් කුමක් ඇතුළත් විය යුතු ද‍හෝ කුමක් ඇතුළත් විය යුතුද යන්න සිතා මතා‍තීරණ ගැනීමයි.  පුර්ව කැණීම් හා පාදක සැලසුමකුඩා පුරාවිද්‍යාත්මක ගැඹුරක් ඇති ප්‍රදේශ වල කැණීමට‍පෙර සියළු දෘෂ්‍ය සලකුණු මගින් සමන්විත වු පුර්ව කැණීමේ බහු
විධ සැලසුමක් ක්‍රියාත්මක වෙයි. මෙය සැලසුම් කිරීමට උපකාරී වන්නේ ප්‍රාදේශීය භූමිවල අන්තර් ඡේදක ලක්ෂණ මගින් ලක්ෂණ ස්වාභාවිකව ඌණ කොට ඇති හෙයිනි. බහුවිධ සැළසුමක් නාගරික ප්‍ර‍දේශයක දියත් කිරීම අපහසු වන්නේ සලකුණු හා තැන්පතු එකම සැලසුම් සටහනක් මත එකිනෙකට බාධා ඇති කරවන බැවිනි. පුර්ව කැණීම් සැලසුම් පිළිබද විවේචනනාගරික හෝ ගැඹුරට ස්ථරි භවනය වු ප්‍රදේශයක භාවිතයේ සීමා සහිත ලෙස මෙය විචාරයට පත්වී ඇත. එමෙන්ම වෘත්තීය පුරා විද්‍යාව තුළදී ප්‍රතිපත්ති රහිති ක්‍රියාකරුවන්ගේ අත්තනෝමතික භාවිතයක් ලෙස විස්තර කෙරෙන්නේ ඒ සමග දෙන ලද ප්‍රදේශයක පුරා විද්‍යාත්මක වාර්ථාවේ බද්ද වීම ඇඟවීම සදහාය. විවාදකයන්ගේ විශේෂ තර්කයක් වන්නේ පුර්ව හා පශ්චාත් කැණීම් සැළසුම් අතර සංසන්දනය විදහා දක්වන අන්දමට පුර්ව කැණීම් මගින් ප්‍රදේශය සාර්ථකව කැණීමට ලක්නොවෙයි. බොහෝ අවස්ථා වලදී සැළසුම් ආකාර දෙක අතර පැහැදිලි වෙනසක් ඇත. එසේ නමුත් බිම් මට්ටමේදී ගැලපෙන ලෙස දෘෂ්‍ය වුව ද සලකුණු වල සත්‍ය සීමාවන් ප්‍රදේශය සම්පුර්ණයෙන්ම පවිත්‍ර කොට අනුපිළිවෙලින් සලකුණු හා සම්බන්ධතා කැණීම් මගින් සොයා ගන්නා තුරු ප්‍රමාද වීම සිදුවෙයි.Icon depicting Emperor Co
nstantine (center) and the Fathers of the First Council of Nicaea of 325 as holding the Niceno–Constantinopolitan Creed of 381නයිසීන් ඇදහිල්ල (ලතින්: Symbolum Nicaenum) යනු ක්‍රිස්තියානි ජනවන්දනාවෙහි බොහෝ පුළුල් ලෙසින් භාවිතා වන ඇදහිල්ල හෝ විශ්වාසය ප්‍රකාශකිරීම  (ග්‍රීක: Σύμβολον τῆς Πίστεως) වෙයි. එහී මුල් ආකාරය යෝජනා ස්ථීර කරගනු ලැබුවේ වසර 325 දී නයිසියා නගරයේදී රැස්වූ පළමු  කතෝලික ධර්ම මන්ත්‍රණ සභාවෙහිදී  බව අනුව යමින්  මෙය නයිසීන් (/iconˈnaɪsiːn/)  ලෙසින් හැඳින්වේ. [1]ස්වර්ගයේද පෘථිවියේද පෙනෙන නොපෙනෙන සියල්ලේ ද මැවුම්කාර වූ සියලූ බල ඇති පියවූ, එකම දෙවියන්වහන්සේ අදහමි. දෙවියන්වහන්සේගේ ඒකජාතක පුත්‍ර වූ, සියලූ ලෝකයන් මැවීමට පළමුවෙන්, ස්වකීය පියාණන්ට දා වූ, දෙවියන්ගෙන් වන දෙවි වූ, ආලෝකයෙන් වන ආලෝකය වූ, සැබෑ දෙවියන්ගෙන් වන සැබෑ දෙවි වූ, නොමවන ලදුව ජනිත කරන ලද්දා වූ, පියාණන් හා එකම ස්වභාවය ඇත්තාවූ, මවන ලද සියල්ලට කර්තෘ වූ, එකම ස්වාමි වූ, ජේසුස් ක්‍රිස්තුස්වහන්සේ අදහමි. උන්වහන්සේ, මනුෂ්‍ය වූ අප හා අපේ ගැළවීම උදෙසා, ස්වර්ගයෙන් බැස, ශුද්ධාත්මයාණන් කරණකොටගෙන, මරියා නම් කන්‍යාවගෙන් මිනිසත
් බව රැගෙන, මනුෂ්‍යාව, අප උදෙසා, පොන්තියුස් පිලාත් යටතේ, කුරුසියෙහි ඇණ ගසනු ලැබ, වධ විඳ, තැන්පත් කරනු ලැබ, තුන්වෙනි දින ශුද්ධ ලියවිලි ප්‍රකාරයට නැවත නැගිට, ස්වර්ගයට නැගී, පියාණන්ගේ දකුණු භාගයෙහි වැඩහිඳින බව ද, උන්වහන්සේ, ජීවත් වන්නන් හා මළවුන් විනිශ්චය කරන පිණිස, මහිමයෙන් යුක්තව, නැවත එන බව ද උන්වහන්සේගේ රාජ්‍යය, කෙළවර නොවන බව ද අදහමි. පියාණන් හා පුත්‍රයාණන් කෙරෙන් නික්මෙන්නා වූ, පියාණන් හා පුත්‍රයාණන් සමග නමස්කාරය හා මහිමය ලබන්නා වූ, ප්‍රොපේතවරුන් කරණකොටගෙන කථා කළාවූ ස්වාමි වූ ජීවනදායකයාණන් වූ ශුද්ධාත්මයාණන්වහන්සේ ද අදහමි. කතෝලික අපොස්තලික එකම සභාව, පවත්නා බව අදහමි.පව් කමාව පිණිස, එකම බව්තිස්මය ද පිළිගනිමි. මළවුන්ගෙන් නැඟිටීම ද, පරලොව ජීවනය ද, බලා සිටිමි. ආමෙන්.ආශ්‍රිත↑ Readings in the History of Christian Theology by William Carl Placher 1988 ISBN 0664240577 pages 52-53ලෝපත් නිස්සාරණය කිරීමේ ක්‍රියා මාර්ග විවිධ සංඝටක කණ්ඩායම් ක්‍රියාකාරකම්වලට බෙදිය හැක.‍රසායනික ඉන්ජිනේරු කර්මානත්වලදී හා ඒ ආශ්‍රීත ක්ෂේත්‍රවලදී සිදුවන ක්‍රියාදාමයන්වලදී unit operation බහුලව ද
ැකිය හැක. උදාහරණයක් ලෙස කිරි කර්මාන්තයේ දී භාවිතයට ගනු ලබන සමජාතීයකරණය , පැස්චරීකරණය, ගීතනය සහ අසුරණය යන එක එකක් සමස්ත ක්‍රියාදාමයට අවශ්‍ය වන එකිනෙක හා බැදී පවතින unit operation. එක් ක්‍රියාදාමයක් සමස්ත ඵලය ලබා ගැනීමේ අරමුරණකින් ක්‍රියාත්මකවන ක unit operation කිහිපයක එකතුවක් විය හැක.අතීතයේ දී එකිනෙකට වෙනත් රසායනික කර්මාන්තයන් එකිනෙකට වෙනස් මූලධර්මවලින් යුත් එකිනෙකට වෙනස් කර්මාන්ත ක්‍රියා දාමයක් සේ සලකන ලදී. 1923 දී විලියම් . එච්. වෝල්කර්, වර්නන් කේ. ලෙවිස් , විලියම් එච්. මැක් ඇඩම්ස් විසින් රසායනික කර්මාන්තයේ මූලධර්ම නැමැති ග්‍රන්ථය රචනා කළේය. මෙමගින් ඔවුන් එකම භෞතික මූලධර්ම පිළිපදින රසායනික කර්මාන්තවල විවිධත්වය පැහැදිලිකර දෙන ලදී. ඔවුන් සමානතාවයක් ඇති ක්‍රියාදාමයන් කණ්ඩායම් ක්‍රියාදාමයන් යටතට ගොණු කරන ලදී.එක් එක් unit operation එකම භෞතික නියමයන් පිළිපදින අතර ඕනෑම රසායනික කර්මාන්තයකදී යොදාගත හැකිය. මෙම unit operation මගින් රසායනික ඉන්ජිනේරු විද්‍යාවේ මූලික සිද්ධාන්ත ගොඩනංවනු ලබයි.රසායනික ඉන්ජිනේරු විද්‍යාවේ unit operation පහත ලෙස කොටස් පහකට බෙදා දැක්විය හැක.1)	ද්‍රව ගතික ක්‍රියාවලි
:	ද්‍රව ප්‍රවාහනය,පිරිපහදුව සහ ද්‍රවීකරණය                                              ඇතුළත්ය2)	තාප ප්‍රචාරණ ක්‍රියාවලි		:	වාෂ්ප වීම, සංඝනීභවනය වීම ඇතුළත්ය3)	ඝන ද්‍රව්‍ය ප්‍රචාරණ ක්‍රියාවලි	:	වායු අවශෝෂණය , ආසවනය , නිස්සාරණය , 					අධිශෝෂණය , වියළීම ඇතුළත්ය4)	තාප ගතික ක්‍රියාවලි		:	වායු ද්‍රවීකරණය , ගීතනය ඇතුළත්ය5)	යාන්ත්‍රික ක්‍රියාවලි		:	ඝන ද්‍රව්‍යය ප්‍රවාහණය , කැබලි කිරීම, කුඩුකිරීම,						වෙන් කිරීම , පෙනේරවලින් හැලීම ආදිය 						අයත්යරසායන විද්‍යා ඉන්ජිනේරු ඒකක ක්‍රියාදාමයන් පහත ඒකකවලට ද වෙන් කළ හැක.•	සංයෝජනය (එකතු කිරීම)•	වෙන් කිරීම (ආසවනය)•	ප්‍රතික්‍රියා කරවීම (රසායනික ප්‍රතික්‍රියා)රසායන විද්‍යා ඉන්ජිනේරු ඒකක ක්‍රියාදාමයන් සහ රසායන විද්‍යා ඉන්ජිනේරු ඒකක ක්‍රියාවලි සියලු රසායනික විද්‍යා ඉන්ජිනේරු ක්ෂේත්‍රවල මූලික සිද්ධාන්තයන් ගොඩනගනු ලබන අතර ඒවා සියලුම රසායනික කම්හල කර්මාන්ත ශාලා සහ ඒවා භාවිතා කරන සියලුම ආම්පන්න නිර්මාණය කිරීමට මූලාරම්භය වේ.Referenceshttp://en.wikipedia.org/wiki/Unit_operationsහාමුදුරුවෝ යන්නෙන් වෙන්කර හඳුනාග
ත යුතුය.Buddhist monks in Thailandපැවිදිව උපසම්පදාව ලැබූ  පිරිමි බෞද්ධ ශ‍්‍රමණයන් භික්‍ෂුවක් (භික්ඛු:පාලි,  භික්‍ෂු-සංස්කෘත සහ සිංහල) ලෙස හැඳින්වේ. භික්‍ෂු යන්න පුලූල් අර්ථයෙන් ‘දානය මත ජීවත්වන තැනැත්තා’ යනුවෙන් පරිවර්තනය කළ හැකිය බුද්ධඝෝෂ හිමියන් විසින් එය වාග්විද්‍යාත්මකව විශ්ලේෂණයකොට ඇත්තේ ‘(සංසාරයේ නැවත නැවත ඉපදීම පිලිබඳ) අනතුර දකින තැනැත්තා ’ යනුවෙනි. ඔවුහු ශ‍්‍රමණ ජීවිතයක් ගතකරන්නන් අනුගමනය කළයුතු විනය රාමුව පිලිපැදිය යුතු වන අතර එහි මූලික රීතීන් පාතිමෝක්ඛ යනුවෙන් හඳුන්වනු ලැබේ. ඔවුන්ගේ ආධ්‍යාත්මික කි‍්‍රයාකාරකම්වලට අවකාශ සැලසෙන පරිද්දෙන් ඔවුන්ගේ ජීවන ක‍්‍රමය සැකසී ඇත . එනම් ඔවුහු නිර්වාණය සාක්‍ෂාත් කරගැනීම සඳහා සරළ ජීවිතයක් ගතකරමින් භාවනායෝගීව කල්ගෙවති. භික්‍ෂුව සංඝ ශාසනයට ඇතුලත්වීමට ප‍්‍රතිඥා දුන් අයකු වන අතර විනය පිටකයේ දැක්වෙන රීතීන් (පිරිමියකුට 227 ක් පමණ) අනුගමනය කිරීමට බැඳි සිටියි. මෙම රීතීන්හි ප‍්‍රාදේශීය වශයෙන් අර්ථනිරූපනයන්හි වෙනස්කම් පැවතිය හැක.භික්කු යනු, බව කය කරන්නට ඇප කැප වුනු අය. People who have decided to end the samsaric journey. They can be men or women, ma
y be robed or not.භික්‍ෂු භාවය ලැබීමබෞද්ධ පැවිද්දේ අරමුණ විමුක්තියයි.එම නිසා ස්ත්‍රිපුරුෂ භාව හෝ ජාතිකත්වය  පැවිද්දේ දී නොසැලකේ. එසේ වූව ද අන්‍ය ලබ්දිකයින් පැවිදි කරන්නේ නැත . බෞද්ධ පැවිද්දේ අවස්ථාවන් දෙකක් වේ. ප්‍රථම අවස්ථාව සාමණේර පැවිද්දයි.ඒ  කාලය පුර්ණ පැවිද්දෙකු වීම සදහා පුහුණුවන යුගය ලෙස ද සැලකිය හාකිය. සාමණේර  යන පදයේ අරුත ශ්‍රමණයාගේ (බෞද්ධ භික්ෂුවගේ හෝ බුදු රජුන්ගේ )පුත්‍රයා යන් යන්නයි.  දෙවන අවස්ථාව වන්නේ උපසම්පදා  අවස්ථාවයි. එය පූර්ණ පැවිද්ද ලෙස නම් කළ හැකිය. උපසම්පදාව ලැබෙන්නේ විධිමත් සංඝ සභාවක අනුමැතිය ඇතිව  පාළි විනය පිඨකයේ දැක්වෙන ආකාරයේ විනය කර්මයක් මගිනි. එසේ උපසම්පදා ව ලබා දී මෙ දී සලකා බැලිය යුතු කරුණු රැසක් තිබේ. ඒ අතර පැවිදි උපසම්පදා  කිරීමට නොසුදුසු පුද්ගයින් ගේ නාම ලේඛනයක්  විනය පිඨකයේ සදහන් වේ .01 පණ්ඩකයා 02 උභතෝ බ්‍යඤ්ජකයා03 ථෙය්‍ය සංවාසකයා04 තිත්ථිය පක්කන්තකයා 05    තිරශ්චීනයා 06 මාතෘඝාතකයා 07  පීතෘඝාතකයා 08 අරහන්ත ඝාතකයා09 ලෝහිතුප්පාදකයා 10 සංඝභේදකයා 11 භික්ෂුණි දුෂකයා   මව් පියන් හෝ භාරකාරයන් නොවිමසා පැවිදි නොකළ යුතු අතර විහාක අයෙකුනම් බිරිදගෙන
් / ස්වාමියාගෙන්   හෝ දරුවන්ගෙන් විමසා අවසර ගතයුතුය.ඒහි භික්කු ක්‍රමයසාමාන්‍ය පැවිදි උපසම්පදා ක්‍රමයසාමානේර පැවිද්ද ලබාදෙන ආකාරය. ශිෂ්‍යන් පැවිදි කිරීම සදහා වු සුදුසු භික්ෂුවක්  තමන් වෙත පැමිණි  පැවිද්ද සදහා කැමැත්ත ප්‍රකාශ කළ පුද්ගයෙකු  පැවිදි කිරීමට තීරනය කරයි නම්  ඒ සදහා සුදුසුකම් සොයා බැලිය යුතුය. ඒ අනුව මේ පුද්ගලයා පැවිද්දට සුදුසු යයි වැටහේ නම් පැවිදි කිරීමට අවශ්‍ය කටයුතු සම්පාදනය කළ යතුය. පළමු පියවර. සුදුසු කම් සහිත  භික්ෂූන්  සීමාලකයට හෝ වෙනත්  සංඝ  සම්මත සුදුසු ස්ථානයකට  සංඝයා රැස් විය  යුතුය. අනතුරුව පැවිදි අපේක්ෂකයා එහි  කැදවිය වියයුතුය.එහි දී ඔහු පංච ශීලයේ  හෝ දශ ශීලයේ පිහිට වියයුතුය.දෙවන පියවර.  පැවිදි අපේක්ෂකයා ගේ කෙස් රැවුලු වැඩී තිබේ නම්   සුදුසු ස්ථානයකට රැගෙන ගොස් බංඩුකර්මය හෙවත් කෙස් රැවුල් බෑම සිදු කළ යුතුය. ඉන් පසු නහාවා පිරිසිදු කොට සුදු වස්ත්‍ර හැන්ද විය යුතුය. අනතුරුව දෙමාපියන් සහා වැඩි හිටියන්ට වැන්දවිය විය යුතුය.(ඔහු පැවිද්දෙක් ව සිටින තාක් යලි ගිහියන් ට නොවදින නිසාවෙන් එය අවසන් වැදිම බවට පත් වේ )තෙවන පියවර.  සිව්ර සහා අදනය එක් ම
ිටියක් සේ අදන පටියෙන් ගැට ගසා එය පැවිදි අපේක්ෂකයා අතට දිය යුතුය.අනතුරුව ඔහු නැවතත් සංඝයා මධ්‍යයට පැමිණවිය යුතුවෙයි. එහි දී ගණනායක හෙවත් එහි සිටින මහලු උපසම්පදාවෙන් ජ්‍යෙෂ්ඨ භික්ෂුව ඉදිරියේ උක්කුටිකයෙන් දන ගසා වැදගෙන පැවිද්ද ඉල්ලීමේ වාක්‍ය (ඕකාස අහං භන්තේ පබ්බජ්ජං යාචාම්) තෙවරක් කියා  තමන් අත වු සිව්රු   එම භික්ෂුවට පිළිගැන් විය  යුතුය.සිව්වන පියවර . ජ්‍යෙෂ්ඨ භික්ෂුව උපාද්‍යන් වහන්සේ  (භීක්ෂුවකට ගුරුවරු  දෙදෙනෙකු සිටින අතර උන්වහන්සේ ලා ආචාර්ය සහා උපාද්‍යාය නමින් හැදින් වේ ) වන අතර උන්වහන්සේ ට වැදගෙන් යලිත් පැවිද් ඉල්ලීම කළ යුතුය.(සබ්බ දුක්ඛ නිස්සණ නිබ්බාන සච්චිකරනත්ථාය ඒතං කසාවත්තං දත්වා පබ්බාජේතමං භන්තේ අනුකම්පං උපාදාය ) මෙම පාළි වාක්‍ය තෙවරක් කිමෙන් අනතුරුව සිවුරු පැවිදි අපේක්ෂකයා අත තබයි. ඉන් පසු භික්ෂුන් කීප නමක් සුදුසු ස්ථානයක දී  වස්ත්‍ර ඉවත් කොට සිව්රු පෙරවීම සිදු කරනු ලැබේ. පස් වන පියවර.  සිව්රු පොරවා පැවිදි වෙස් ගත් අපේක්ෂකයා යලි සංඝයා ඉදිරියට පැමිණි විට උපාද්‍යන් වහන්සේ විසින්  ඔහු තිසරණය සහිත සාමණේර දශීලයෙහි පිහිටවනු ලැබේ.එතැන් පටන් ඔහු සාමණේර පැවිද්දෙකු ලෙස සැලකේ.භික්‍ෂ
ූන් හා භික්‍ෂුණීන්බුදුදහම තුල භික්‍ෂූත්වය යනු ‘පුද්ගලික විමුක්තිය සඳහා වන ශික්‍ෂාවන්’ පද්ධතියක කොටසකි. මෙම ශික්‍ෂාවන් භික්‍ෂූන් සහ භික්‍ෂුණීන් විසින් සාමාන්‍ය සංඝයා වහන්සේ කෙනකු වෙතින් සමාදම් වෙයි. මේවායේ අරමුණ පුද්ගලික සදාචාරාත්මක විනයක් ඇතිකර ගැනීමයි. මහායාන බුදුදහමේ සංඝ යන යෙදුම යෙදෙන්නේ කිසියම් තේරුම්ගැනීමේ මට්ටමක් හැඳින්වීම සඳහාය. මේ අනුව ඔවුන් හඳුන්වනු ලබන්නේ ‘විශිෂ්ඨයින්ගේ ප‍්‍රජාව’ යනුවෙනි. මොවුන් (ශික්‍ෂාවන් සමාදම් වූ) භික්‍ෂූන් හෝ භික්‍ෂුණීන් වීම අනිවාර්ය නොවේ.පුද්ගලික විමුක්තිය සඳහා වූ ශික්‍ෂාවන් පියවර හතරකදී සාමදන් වනු ලබයි ගිහි අයකු සිල්පද කිහිපයක් සමාදම් වෙමින් ශික්‍ෂාවන් කිහිපයක් සාමාදම් වනු ඇත. දෙවන පියවර වන්නේ ආරාමගත ජීවිතයට ඇතුලත් වීමයි. මෙහිදී සිවුරු හැඳීමට සිදුවේ. අනතුරුව යම් තැනැත්තකුට සාමණේරවරයකු විය හැක. ශික්‍ෂාවන් සමාදම්වීමේ හතරවන හා අවසන් පියවර වන්නේ ‘සම්පූර්ණ වශයෙන් උපසම්පදා වූ භික්‍ෂුවක්’ බවට පත්වීමයි. භික්‍ෂු භික්‍ෂුණී යන පාලි යෙදුම ඵෙරවාද බෞද්ධ රටවල භාවිතාවේ පවතී (ශී‍්‍ර ලංකාව බුරුමය තායිලන්තය).  භික්‍ෂූන් හා භික්‍ෂණීහු සිය ජීවිත කාළය පුරාම රැක
ීම සඳහා ශික්‍ෂාවන් සමාදම් වුවද ඔවුන්ට ඒවා (ජීවිත කාළය තුල තුන් වරක්) අත්හැරිය හැක. මෙය බොහෝ පිරිස් විසින් කරනු ලබන්නකි. මේ ආකාරයෙන් බුදු දහම ශික්‍ෂාපද කඩ නොවී පවත්වාගනී. එනම් ඔව්නට ශික්ෂාවන් ආරක්‍ෂා කිරීම හෝ එම ජීවන ක‍්‍රමය අත්හැරීම යන දෙකින් එකක් තෝරාගත හැක. කෙසේවෙතත් මෙම ශික්‍ෂාවන් කැඞීම අතිශයින්ම නරක කි‍්‍රයාවක් ලෙසින් සැලකේ.ටිබෙටයේ අවුරුදු 6 සිට ඉහල දරුවන්ට රබ්ජුන් ලෙස හැඳින්වෙන මහණ දිවියට ඇතුලත්ව්ය හැකි අතර එය ආරාමවාසී ජීවිතයේ එක් විශේෂ ආකාරයකි. අවුරුදු 14 දී වැඩි ශික්‍ෂාපද සංඛ්‍යාවක් සමාදම් වීමට සිදුවන අතර 21 දී සම්පූර්ණ ශික්‍ෂාවන් සමාදම්වීම හෝ ආරාමවාසී ජීවිතය අතහැර යාම තෝරාගත හැක.සිවුරුත්‍බයිජිංහි පන්සලක හඳුන්කූරු දල්වන චීන භික්‍ෂුවක්මහණකමට ඇතුලත් වූ තැනැත්තන්ගේ ඇඳුම වන සිවුර පිලිබඳ සංකල්පය තුල අන්තර්ගත වන්නේ ශරීරය කාළගුණයෙන් හා දේශගුණයෙන් ආරක්‍ෂා කරගැනීම සඳහා ලාභ රෙදි භාවිතා කිරීමයි. එය තනි රෙද්කින් සකස් නොවිය යුතු අතර රෙදි කිහිපයක් එකට මැසීමෙන් සකස් කරගත යුතුය. කාෂ්මීරයේ වඩාත් ලාභදායක වර්ණය තද රතු පැහැය වන බැවින් ටිබෙට් සම්ප‍්‍රදායේ සිවුරු රතු පැහැති වෙයි. දකුණේ
දී කහපාට විසින් ඉටුකරන්නේද මෙම භූමිකාවමය. කුංකුම වර්ණයට ඉන්දියාවේ සංස්කෘතික බැඳිමක්ද පවතී. නැගෙනහිර ආසියාවේ සිවුරු කහ අලූ හෝ කලූ පැහැති වේ.ටිබෙට් බුදුදහමේ එක් එක් වයස් කාණ්ඩයන්හි හා එක් එක් ශික්‍ෂාවන් සමාදම්වී සිටින භික්‍ෂූන්ට වෙන්වූ සිවුරු වයන් හා රෙදි වර්ග වෙයි.තාන්ති‍්‍රක ශික්‍ෂාවන්උසස් තාන්ති‍්‍රක කි‍්‍රයාකාරකම්හි නිරතවන  ඕනෑම අයකු (භික්‍ෂුවක් හෝ භික්‍ෂුණියක්) සහ යම් මට්ටමක අබෝධයක් අත්කරගත් තැනැත්තන් යෝගී (කාන්තාවන් නම් ‘යෝගිනී’) ලෙස හඳුන්වනු ලැබේ. යෝගීන් (භික්‍ෂූන් හෝ ගිහියන්) තාන්ති‍්‍රක ශික්‍ෂාවන් ලෙස හැඳින්වෙන තවත් ශික්‍ෂාවන් කාණ්ඩයක් (බෝධිසත්ව ශික්‍ෂාවන්ද සමග) සමාදම් වෙති. මේ අනුව යෝගී / යොගිනීන් විශේෂිත ආකාරයකට අඳිති. සමහර අවස්ථාවන්හි ඔවුහු ‘සුදු සංඝ’ යනුවෙන්ද හැඳින්වෙති (ඔවුන් නිතර අඳින සුදු හෝ රතු/ සුදු රෙදි නිසා).මනෝ විද්‍යාත්මකව ඔවුහු දෙආකාරයකට කි‍්‍රයාකාරන බැවින් තාන්ති‍්‍රක හා ආරාමික ආකාර දෙක එකිනෙකට වෙනස් ලෙස සලකනු ලැබූවත් ඔවුන් දෙපිරිසම ශ‍්‍රමණයින්ය. භික්‍ෂූන් සහ භික්‍ෂුණීන් මහණ කිරීම ජනතාවට හොඳ නිදර්ශනයකි. බටහිර විසින් තාන්ති‍්‍රක මර්ගය ශ‍්‍රමණ නොවන ආක
ාරයක් ලෙස වැරදි ලෙස තේරුම්ගනු ලබයි. නමුත් මෙය සම්පූර්ණයෙන්ම වැරදි අදහසක් වන අතර පිටත පෙනුමින් ‘සම්ප‍්‍රදායික නොවන’ බවත් පෙනීගියද තාන්ති‍්‍රක යෝගී (නී) හු දැඩි රීති සමුදායක් අනුගමනය කරති.වෙනත් ශික්‍ෂාවන්බුදුදහම තුල ශික්‍ෂාවන් සමාදන්වීමේ වෙනත් ආකාරයන්ද පවතී. ‘බෝධිසත්ව ශික්‍ෂාවන්’ මෙයින් වඩාත් වැදගත් වේ. මේවා සියලූ මහායාන අනුගාමිකයින් විසින් සමාදන් වන අතර මෙමගින් පරහිතකාමී ආකල්පයක් ඇති කරවනු ලබයි. තවත් ක‍්‍රමවේදයක් වන්නේ එක් දින ශික්‍ෂාවන්ය. මේවා භික්‍ෂූ භික්‍ෂුණීන්ගේ ශික්‍ෂාවන්ට තරමක් දුරට සමාන වෙයි. නමුත් මෙය වලංගු වන්නේ හිරැ නැගීමේ සිට අවරට යනතෙක් පමණකි.අවසානයබුදුදහම තුල ‘මහණවීම’ යනු එක් එක් තැනැත්තාගේ හැකියාවන් හා අවස්ථාවන් අනුව ස්වයං විනය ගොඩනගා ගැනීම සඳහා පවත්නා ක‍්‍රමවේදයන් රැසක එකතුවකි. සිය අනුගාමිකයින්ගේ මානසික සංවර්ධනය අනුව බුදුන් විවිධ මට්ටමේ ශික්‍ෂාවන් දේශනා කරන ලදී. වඩාත් උසස් ක‍්‍රමවේදය වන්නේ භික්‍ෂු හෝ භික්‍ෂුණී තත්වයට පත්වීමය. සියලූම සම්ප‍්‍රදායන්හි භික්‍ෂුණීන්ගේ අරමුණ වන්නේ දුක්විඳිමෙන් මිදී විමුක්තිය ළගාකර ගැනීමයි.මීට අමතරව මහායානික ප‍්‍රවේශයේද
ී බෝධිසත්ව ශික්‍ෂාවන්ද අවශ්‍ය වෙයි. එමෙන්ම තාන්ති‍්‍රක ක‍්‍රමවේදයේදී තාන්ති‍්‍රක ශික්‍ෂාවන් ඇවැසි වෙයි. සමහර තැනැත්තන් භික්‍ෂුණී මහණ කිරීමට එතරම් කැමැත්තක් නොදක්වන බැවින් ඔවුන්ට අනෙකුත් ශික්‍ෂාවන් සමාදන් වියහැක. අනෙක් සියලූ ශික්‍ෂාවන් වෙන වෙනම සමාදන් වියහැක. අනෙක් අතට කිසිවකුට පුද්ගලික විමුක්තිය සඳහා වන ශික්‍ෂාවන් සමාදන් නොවී සිය අරමුණ සාර්ථක කරගැනීමට නොහැකි වන බව පැවසේ. එනම් මෙම ශික්‍ෂාවන් මගින් දක්වන සාරධාර්මික උපදෙස් අනුගමනය කළයුතුය.ක්‍රි.පුර්ව 3 වන සියවසේ අශෝක අධිරාජ්‍යයාගේ රාජ්‍ය අනුග්‍රහය ලැබීමට පෙර බුද්ධ ධර්මය ගංගානම නිම්නයේ කෙන්ද්‍රස්ථානය කොට ගෙන පැවතුනි. ධර්ම ග්‍රන්ථ වල ධර්ම සංඝායානා දේකක් ගැන සදහන් වන අතර එහිදි රැස්වුනු සංඝයා වහනසේ, බුදුරජාණන්වහන්සේගේ ඉගැන්වීම් පාඨ ඉදිරිපත් කිරීම හා සංඝ සමාජය තුළ පැවති විනය ගැටළු නිරාකරණය කිරීම සිදු කෙරිනි.පළමුවන ධර්ම සංඝායනාව (ක්‍රි.බු. 5 වන ශතවර්ෂය)පළමුවන ධර්ම සංඝායනාව බුදුරජාණන් වහන්සේගේ පරිනිර්වාණයෙන් මද කලකට පසු පැවති අතර එය මෙහෙය වුයේ බුදුරජාණන්වහන්සේගේ ජ්‍යෙෂ්ඨකම ශ්‍රාවකයා වන රාජ්ගිර් හි වාසය කරන මහාකාශ්‍යප මහ රහතන්වහන්සේ විසිනි
. මෙම සංඝායනාවේ අරමුණ වුයේ බුද්ධ ඉගැන්වීම් (සුත්‍ර) හා සංඝ නීති (විනය) වාර්තා ගත කිරිමයි. බුදුරජාණන්වහන්සේ ප්‍රධාන ශ්‍රාවකයකු වන ආනන්ද තෙරැන් බුද්ධ දේශනා ඉසිරිපත් කළ අතර තවත් ශ්‍රාවකයෙකු වු උපාලි තෙරැන් විනය නීති ඉදිරිපත් කළ සේක. පාලි , චීන, හා ටිබෙට් භාෂාවලට නගා ඇති ත්‍රිපිටක යේ පදනම මෙම කරැණු වේ. මෙය බුදුදහමේ ඉතිහාසය පුරාවටම ආශ්‍රය කරගන්නා ග්‍රන්ථයයි.දෙවන ධර්ම සංඝායනාව (ක්‍රි.බු. 4 වන ශතවර්ෂය)සමහරක් භික්ෂුන් වහනසේලා විනය නීති ලිහිල් කර ගැනීම හේතුවෙන් මටගත් මතභේදය නිසා දෙවන ධර්ම සංඝායනාව වෛශාලීයේදී පැවැතක්විය. දෙවන ධර්ම සංඝායනාවේදී, පළමු ධර්ම සංඝායනාවේ විනය නීති උපුටා දක්වමින් මෙම විනය නීති ලිහිල් කිරීම බුදුරජාණන් වහන්සේගේ දේහනා වලට විරැද්ධව බව ඔප්පු කෙ‍රිනි.කොස්මික්ඉතිහාසය1896 වර්ෂයේදී හෙන්රි බෙකරල් විසින් විකිරණශීලතාව සොයා ගත් පසු එවකට පිළගත් මතය වූයේ වායුගෝලයේ අයනීකරණය ඇතිවන්නේ පොළවේ පවතින විකිරණශීලී මූලද්‍රව්‍යයන්ගෙන් පිටකරන විකිරණ මගින් බවයි. 1909දී තියඩෝර් වුල්ෆ් (Theodor Wulf) විසින් විද්‍යුත් දර්ශකයක් (electrometer) භාවිත කොට අයිෆල් කුළුණේ මුදුනේ විකිරණ මට
්ටම එහි පාමුලදීට වඩා වැඩි බව පර්යේෂණාත්මකව පෙන්වා දෙන ලදී. නමුත් මෙම නිරීක්ෂණය පුළුල්ව පිලිනොගැනිණි. 1912 දී වික්ටර් හෙස් (Victor Hess) විසින් වායු බැලුනයක සවි කරන ලද විද්‍යුත් දර්ශක තුනක් භාවිත කර මුහුදු මට්ටමේ සිට 5300ක උසක දී විකිරණ මට්ටම සටහන් කර ගන්නා ලදී. වැඩිදුරටත් පර්යේෂණයේ නියැලුණු ඔහු මුහුදු මට්ටමේ සිට පවතින උස සමඟ මනින ලද විකිරණ මට්ටම ද වැඩි වන බව සොයා ගන්නා ලදි. එම පර්යේෂණයේ නිගමනය ලෙස ඔහු ප්‍රකාශ කලේ, අධික විනිවිද යාමේ හැකියාවක් ඇති විකිරණ වර්ගයක් ඉහළ අභ්‍යවකාශයේ සිට පෘථිවි වායුගෝලයට ඇතුළුවන බවයි. මෙය අනාවරණය කිරීම වෙනුවෙන් 1936 දී ඔහුට භෞතික විද්‍යාව වෙනුවෙන් පිරිනැමෙන නොබෙල් ත්‍යාගයද හිමි විය. ප්‍රථම වරට රොබට් මිලිකන් (Robert Milikan) විසින් මෙම විකිරණ වර්ගය කොස්මික් කිරණ ලෙස හඳුන්වන ලද අතර ඔහු විසින් මෙම කිරණ පෘථිවියට පරිබාහිර ව නිපදවෙන බවත්, නිපදවෙන්නේ පෘථිවි වායුගෝලීය විද්‍යුතයෙන් (atmospheric electricity) නොවන බවත් ඔප්පු කරන ලදි. මිලිකන් විශ්වාස කළ අන්දමට කොස්මික් කිරණ යනු ගැමා කිරණයන්හි කොම්ප්ටන් ප්‍රකිරණ සංසිද්ධිය (Compton scattering of gamma rays) නිසා ඇතිවූ ද්විත
ික ඉලෙක්ට්‍රෝන සහිත අධිශක්ති ෆෝටෝනයි. කෙසේ නමුදු අදද කොස්මික් කිරණ පිළිබඳ නොවිසඳුනු අබිරහස පිළබඳව පර්යේෂණ කෙරෙමින් පවතී.කොස්මික් කිරණ යනුනූතනයේ පිළිගත් මතය අනුව කොස්මික් කිරණ යනු අභ්‍යවකාශයේ උත්පාදනය වන අධිශක්ති, ආරෝපිත, උප පරමාණුක අංශූ ය. මෙම අධි ශක්ති විකිරණ ප්‍රාථමික කොස්මික් කිරණ ලෙසද හඳුන්වයි. ප්‍රාථමික කොස්මික් කිරණ එහි උත්පාදන ප්‍රභවය අනුව කොටස් දෙකකට බෙදිය හැකියි.මන්දාකිණි කොස්මික් කිරණ (Galactic cosmic rays)සූර්ය කොස්මික් කිරණ (Solar cosmic rays)මන්දාකිණි කොස්මික් කිරණ (GCR)මෙම කොස්මික් කිරණ අපගේ සෞර ග්‍රහ මණ්ඩලයෙන් එපිට පෘථිවි මන්දාකිණිය තුළ ඇතිවේ. මෙම කිරණ වල උත්පාදන සහ ත්වරණ ක්‍රියාවලීන් නිශ්චිත වශයෙන් නොදන්නවා වුවද, මෙම කිරණ සුපර්නෝවා පිපුරුම් වලින් (Supernova explosions), භ්‍රමණය වන නියුට්‍රෝන තාරකාවන්ගේ ත්වරණය නිසා (pulsar acceleration) සහ මන්දාකිණි න්‍යෂ්ඨීන්ගේ පිපුරුම් නිසා ඇතිවන බව විශ්වාස කෙරේ. අපගේ මන්දාකිණිය තුල මෙම කොස්මික් කිරණ වසර මිලියන 200ක් පමණ කාලයක් සාමාන්‍යයෙන් රැඳී තිබේ. මෙම කොස්මික් කිරණ වල ශක්තිය 102 ත් 105 MeV අතර වේ. නමුත්
ඊට වඩා වැඩි ශක්තියෙන් යුත් කොස්මික් කිරණ ද තිබිය හැකියි. මන්දාකිණි කොස්මික් කිරණ, පෘථිවි භූ චුම්භක ක්‍ෂේත්‍රය මඟින්ද බාධාවට ලක් කෙරේ. එමගින් විකිරණ වලින් සුළු ප්‍රමාණයක් පෘථිවි වායුගෝලයෙන් ඉවතට හරවා යැවෙයි. පෘථිවිය මත හා ගුවන් ගමන් වලදී වැඩිම විකිරණ මාත්‍රාවක් ලබාදෙන්නේ මෙම වර්ගයේ කොස්මික් කිරණ වලිනි. පෘථිවි වායුගෝලය මත පතනය වන කොස්මික් කිරණ අංශූන්ගෙන් 98% ක් නියුක්ලියෝන වන අතර ඉතිරි 2% ඉලෙක්ට්‍රෝන වේ. 98% ක් වන නියුක්ලියෝන වලින් 88% ප්‍රෝටෝනද, 11%ක් ඇල්ෆා අංශුද වන අතර ඉතිරිය බැර න්‍යෂ්ඨීන් (heavy nuclei) වේ. අඩු ශක්ති කොස්මික් කිරණ නැවත හරවා යැවීම මගින්ද, තවත් ආරෝපිත අංශු ප්‍රමාණයක් පෘථිවිය වටා පවතින වෑන් ඇලන් විකිරණ වළලු (Van Allen radiation belts) තුළ රඳවා ගැනීම මගින්ද, පෘථිවිය වටා පවතින චුම්භක ක්ෂේත්‍රය මගින් පෘථිවිය කරා ළඟාවෙන කොස්මික් කිරණ ප්‍රමාණය අඩුකරයි. චුම්භක ක්‍ෂේත්‍රය සැකසී ඇත්තේද අඩු භූ චුම්භක අක්ෂාංවශ වලදී අධි ශක්ති කිරණ විනිවිද යා හැකි ආකාරයටයි. මේ නිසා නිරක්ෂයය මතට පතනය වන කොස්මික් කිරණ තීව්‍රතාව අවම වන අතර භූ චුම්භක ධ්‍රැව වලදී කොස්මික් කිරණ තීව්‍රතාවය උපරිම වේ. උදාහර
ණයක් වශයෙන් මුහුදු මට්ටමේ අක්ෂාංශ 80° - 90° දී  මුළු විකිරණ මාත්‍රාව 43nSvh-1 වේ.සූර්ය කොස්මික් කිරණ (SCR)මෙම කොස්මික් කිරණ හට ගන්නේ සූර්යයාගේ පෘෂ්ඨයෙනි. සූර්යයාගෙන් පිට කරනු ලබන සූර්ය දැල් (Solar flare) තුල ආරෝපිත අංශූන්, විශේෂයෙන් ප්‍රෝටෝන සහ ඇල්ෆා අංශු අඩංගු වේ. අඩු ශක්තියකින් යුතු අංශූන් නිරන්තරයෙන් පිට කරන නමුදු චුම්භක බාධනයන් (magnetic disturbance) පවතින අවස්ථා වලදී ඉතා අධික ශක්තියෙන් යුතු කිරණද පිටකිරීමේ හැකියාව පවතී. පිටකරන අංශූන්ගේ ශක්තිය සාමාන්යඅයෙන් 1~100 MeV වේ. මෙම අඩු ශක්ති විකිරණයන්ට පෘථිවි චුම්භක ක්ෂේත්‍රය හරහා යාමට ප්‍රමාණවත් ශක්තියක් නොමැති නිසා සූර්ය කොස්මික් කිරණ වලින් ලැබෙන විකිරණ මාත්‍රාව, මන්දාකිණි කොස්මික් කිරණ වලින් ලැබෙන විකිරණ මාත්‍රාවට වඩා ඉතා අඩුවේ.ද්වීතික කොස්මික් කිරණ (Secondary cosmic rays)අභ්‍යවකාශයේ සිට පැමිණෙන අධි ශක්ති ප්‍රාථමික කොස්මික් කිරණ පෘථිවි වායුගෝලයට ඇතුළු වූ විට වාතයේ ඇති නයිට්‍රජන්, ඔක්සිජන්, ආගන් වැනි න්‍යෂ්ඨීන් සමඟ ප්‍රතික්‍රියා කර නියුට්රෝන, ප්‍රෝටෝන, පයෝන, කයෝන, මියෝන සහ 3H, 7Be, 14C, 22Na වැනි අස්ථායී න්‍යෂ්ඨ
ි සාදයි. උදා:- n + 14N → 14C + pමෙසේ සෑදෙන නියුට්රෝන, ප්‍රෝටෝන, පයෝන, කයෝන සතුව ප්‍රමාණවත් ශක්තියක් ඇති නිසා ඒවා තවදුරටත් ප්‍රතික්‍රියා කර තව තවත් එම ඵල සාදයි.  මේ ආකාරයට මෙම ක්‍රියාවලිය දිගින් දිගටම සිදු වේ. මුහුදු මට්ටමේ දී ලැබෙන කොස්මික් විකිරණ මාත්‍රාවට ප්‍රධාන වශයෙන්ම වගකිව යුතු වන්නේ මෙම දාම ප්‍රතික්‍රියාවන්ගේ අවසානයේ සෑදෙන මියෝන (µ) යි.පෘථිවිය මතට ලැබෙන කොස්මික් කිරණ විකිරණ මාත්‍රාව සාධක දෙකක් මත රඳා පවතී.උන්නතාංශය (Altitude)අක්ෂාංශ Latitude)උන්නතාංශය සමඟ කොස්මික් කිරණ මාත්‍රාවද වැඩිවේ.පෘථිවි චුම්භක ක්‍ෂේත්‍රයේ පිහිටීම අනුව කොස්මික් කිරණ ස්‍රාවය නිරක්ෂය මතට වඩා ධ්‍රැව පෙදෙස් වලට වැඩියෙන් ලැබේ. මේ නිසා වායුගෝලයේ ඇතිවන අයනීකරණය නිරක්ෂය මතටදීට වඩා ධ්‍රැව පෙදෙස්වලට වැඩියෙන් ලැබේ. මේ නිසා 0-10° අක්ෂාංශ වලදී ලැබෙන මුළු කොස්මික් විකිරණ ප්‍රමාණය 33.6 nSV/h ද, 80° - 90° ධ්‍රැවාසන්න අක්ෂාංශ වලදී ලැබෙන මුළු කොස්මික් විකිරණ ප්‍රමාණය 43 nSV/h ද වේ. කොස්මික් කිරණ නිසා නිෂ්පාදනය වී පරිසරයේ පවතින 3H, 7Be, 14C, 22Na ශරීරයට ඇතුළු වීම නිසා මිනිසා වසරකට 12.2 µSv ප්‍රමාණයක අභ්‍යන්තර විකිරණ ම
ාත්‍රාවකට ලක්වේ. මෙයින් 12 µSv ක්ම ආහාර සමඟ ශරීරයට ඇතුළුවන 14C නිසාය.පෘථිවිය මත කොස්මික් කිරණ වල බලපෑමවායුගෝලීය රසායනය (Atmospheric chemistry) වෙනස් කිරීම කරෙහි කොස්මික් කිරණ ඍජුවම බලපෑම් ඇති කරයි. කොස්මික් කිරණ මගින් වායුගෝලයේ නයිට්‍රජන් සහ ඔක්සිජන් අණු අයනීකරණයට ලක්කරණ නිසා සිදුවන සංසිද්ධීන් අතර ඕසෝන් ස්ථරය තුනී වීම ප්‍රධාන ස්ථානයක් ගනී.එසේම විද්යුත් පද්ධති (electronic systems) කෙරෙහිද කොස්මික් කිරණ අහිතකර බලපෑම් ඇති කරයි. විශේෂයෙන් මුහුදු මට්ටමේ දී දක්නට නොලැබුණද ඉහළ උන්නතාංශයන්හිදී විද්‍යුත් උපකරණ වල ඇති සංගෘහිත පරිපථ (IC) වල දෝෂ ඇති කරවීමට, මතක දත්තයන් (memory data) විනාශ කිරීම වැනි කාර්යයන් කිරීමට කොස්මික් කිරණ වලට හැකියාව ඇත. කෘත්‍රිම චන්ද්‍රිකාවන් හි, ගුවන් යානාවන් හි කාර්මික දෝෂ ඇතිවීමටද මෙම කොස්මික් කිරණ බලපායි.ස්වභාවික පරිසරයේ විකිරණ මට්ටම වැඩි කර වීමේ ලා කොස්මික් කිරණ සැලකිය යුතු කාර්ය භාරයක් ඉටු කරයි. ස්වභාවිත පරිසරයේ වාර්ෂික විකිරණ මාත්‍රාව 2.4 mSv වන අතර ඒ සඳහා කොස්මික් කිරණ වල දායකත්වය 0.39 mSv වේ.ලාදුරු රෝගයවර්ගීකරණය සහ බාහිර සම්පත්ලාදුරු රෝගය වැලඳු
න 24 වියැති පුද්ගලයෙක්.ICD-10A30.ICD-9030OMIM246300DiseasesDB8478MedlinePlus001347eMedicinemed/1281 derm/223 neuro/187MeSHC01.252.410.040.552.386ලාදුරුලාදුරු රෝගය - leprosyලාදුරු කියන්නේ සුව කළ හැකි රෝගයක්‌. නිසි ප්‍රතිකාර ගත යුතුයි. මේ සඳහා ප්‍රත්‍යක්‍ෂ ඖෂධ තිබෙනවා.මයිකෝබැක්‌ටීරියම් ලෙප්‍රේ කියන දණ්‌ඩාකාර බැක්‌ටීරියාවකිනුයි ලාදුරු බෝ වන්නේ. බෝ නො වන වර්ගය පෝසි බැසිලරි හෙවත් PB යනුවෙනුත් බෝ වන වර්ගය මල්ටි බැසිලරි හෙවත් MB යනුවෙනුත් තමයි හඳුන්වන්නේ. බෝ වන වර්ගයේ ලාදුරු හැදුණු කෙනකු ගෙන් තවත් කෙනකුට බෝ වෙන්න ඉඩ තිබෙනවා. බැක්‌ටීරියා නාශක ඖෂධ දින 3ක කෙටි කාලයක්‌ තුළ රෝග කාරක බැක්‌ටීරියාව විනාශ කරන නිසා ප්‍රතිකාර ගන්නා රෝගියකු ගෙන් කෙනකුට බෝ වෙන්නේ නෑ. මේ රෝගය බෝ වෙන්නේ ප්‍රතිකාර නො ගන්නා රෝගියකු ගෙන් පමණයි. ප්‍රතිකාර නො ගන්නා බෝ වන වර්ගයේ ලාදුරු රෝගියකු කහින විටත් කිවිසුම් පිටවන විටත් ශ්වසන පද්ධතිය හරහා පරිසරයට පිට වන කෙළ බිඳිති වෙනත් කෙනකුට රෝගය බෝ කිරීමට හේතුවක්‌ වෙනවා. කිසියම් රටක වෙසෙන ජනතාව ගෙන් සියයට 80කට පමණ ලාදුරු බැක්‌ටීරියාව මර්දනය කිරීමට හැකි ප්‍රතිශක්‌තියක්‌ ශරීරයේ ගැබ් වී
තිබෙනවා. ඒ නිසා රෝගය බෝ විය හැක්‌කේ ජනගහනයෙන් සියයට 10කට පමණයි. සම මතුපිට ළා පැහැති දුර්වර්ණ දැනීමක්‌ නැති ලප තමයි මේ රෝගයේ මූලික ලක්‌ෂණය. මෙවැනි ලප එකක්‌ හෝ ඊට වැඩි ප්‍රමාණයක්‌ හිසේ හැර ශරීරය පුරා තිබීමත් කන්පෙති හා ශරීරයේ සම ඝන වීමත් මූලික ලක්‌ෂණ කිහිපයක්‌. නොකඩවා හිරි වැටීම් තිබෙන්නටත් පුළුවන්. ලප පහකට අඩු නම් ඒ බෝ නො වන වර්ගයේ ලාදුරුවල ලක්‌ෂණයක්‌. ලප 5ට වඩා වැඩි නම් බෝ වන වර්ගයේ ලාදුරුවල ලක්‌ෂණයක්‌. නිසි ප්‍රතිකාර නො ගැනීමෙන් පර්යන්ත ස්‌නායු පද්ධතියට රෝගය පැතිරීම නිසා ඇඟිලි වකුටු වීම, පාදයේ වළලුකරින් පහළ කොටස අප්‍රාණික වීම වැනි තත්ත්ව ඇති විය හැකියි. ප්‍රතිකාර ගැනීම වඩාත් ප්‍රමාද වුවොත් පාදයේ දැනීම නොමැති වීම හේතුවෙන් දියවැඩියා රෝගීන් ගේ පාදවල ඇති වන තුවාලවලට සමාන වූ තුවාල දක්‌නට ලැබෙනවා. රෝගයේ මුල් අවස්‌ථාවේ දී ප්‍රතිකාර ගැනීමෙන් විකෘතිතා ඇති වීම වළක්‌වා ගන්නට හැකියාව තිබෙනවා"කෙටිකාලීන ප්‍රත්‍යක්‍ෂ ඖෂධ රෝගීන්ට ලබා දෙනවා. රෝගයේ වර්ගය අනුව ප්‍රතිකාර කාල සීමාව වෙනස්‌ වෙනවා බෝ නො වන වර්ගය සඳහා ඖෂධ වර්ග දෙකක්‌ මාස 6ක්‌ තුළ ලබාගත යුතුයි. බෝ වන වර්ගය සඳහා තවත් අමතර ඖෂධයක්‌ ඇතුළත් වෙනවා.