LeroyDyer/wikipediaSW huggingface dataset:
Heli

Heli (pia heliamu, ing. helium; kut. kigiriki ἥλιος hélios "jua") ni elementi ya kikemia yenye namba atomia 2 na uzani wa atomi 4.002602. Alama yake ni He. Ni atomi nyepesi ya pili kati ya elementi zote hivyo ina nafasi ya pili katika mfumo radidia wa elementi.

Huhesabiwa kati ya gesi adimu kwa sababu haimenyuki na elementi nyingine.  Heli iko katika hali ya gesi hata kama halijoto au baridi ni kali ikiganda karibu na sifuri halisi tu; ni elementi ya pekee isiyoganda kabisa hata kwenye sifuri halisi kama shindikizo ni la kawaida.

Muundo wa atomi 
Atomi za He hutokea mara nyingi yenye kiini cha protoni mbili na nyutroni mbili kinachozungukwa na elektroni mbili katika ganda moja lilele. Hali hii ya kawaida huitwa  isotopi ya 4He . 

Heli haliathiri au kuathiriwa kirahisi hivyo gesi yake haina herufu au ladha. Hupatikana kwa umbo la atomi tu maana haiingii katika molekyuli.

Upatikanaji
Ulimwenguni kote heli ni elementi inayopatikana kwa wingi, Kutokana na nadharia ya mlipuko mkuu unakadiriwa kuwa na asilimia 25 ya masi yote ya ulimwengu.

Ndani ya Jua letu heli inaundwa kwa wingi ilhali  hidrojeni huunganika kinyuklia kuwa heli na machakato huu unatokea katika nyota nyingi. 

Hapa duniani petu ni elementi haba. Katika angahewa ya dunia heli ina kiwango cha asilimia 0.00052 %  au 5.2 ppm. Heli ni gesi nyepesi kuliko oksijeni na nitrojeni ya hewa na hivyo inapanda juu ndani ya angahewa na kupotea muda wote kuelekea angani.

Hutokea pia katika miamba ya ganda la dunia katika mbunguo nururifu wa urani katika ardhi. Heli inayotokea hapa inapanda juu polepole na kuingia katika angahewa. Pale ambako kuna maganda ya mwamba usiopitika na gesi, heli inakusanyika, kwa kawaida pamoja na gesi asilia nyingine.

Hivyo heli inatolewa pale inapopatikana ndani ya gesi ya asilia wakati wa kutoa gesi hii. Kiwango cha heli ndani ya gesi asilia ni kuanzia ppm chahce hadi kufikia asilimia 7-10.

Matumizi 
Heli inatumiwa katika teknolojia mbalimbali hasa pale ambako baridi kali huhitajiwa kwa sababu haigandi. Tabia yake ya kutoathiriana na elementi nyingine imeifanya kuwa gesi salama kwa ajili ya chomboanga.

Elementi
Simetali
Gesi adimu
Namba atomia

Namba atomia inataja idadi ya protoni katika kiini cha atomi. Idadi ya protoni kwakawaida huwa sawa na idadi ya elektroni za mzingo elektroni hivyo namba atomia inataja pia idadi ya elektroni.

Atomi zenye namba atomia ileile ni za elementi moja zikionyesha tabia zilezile za kikemia isipokuwa mara chache isotopi zinaweza kuwa na tofauti ndogo. Atomi zenye namba atomia ileile lakini zinazotofautiana katika masi kwa sababu ya tofauti katika idadi ya neutroni huitwa isotopi ya elementi moja.

Katika mfumo radidia elementi hupangwa kufuatana na namba atomia. Idadi ya protoni katika kiini haibadiliki.

Marejeo

Kemia
Fizikia
Titani

Titani ni elementi na metali yenye namba atomia 22 na alama Ti katika mfumo radidia wa elementi. Ni elementi mpito inayotafutwa sana kwa sababu ni nyepesi na imara sana na haiathiriwi rahisi kikemia, yaani haishikwi na kutu. 

Kwa hiyo inatumiwa kama sehemu za aloi za chumapua mbalimbali kwa mfano kwa eropleni au mashine zinazokusudiwa kwa kazi kwenye maji ya chumvi au baharini.

Huchimbwa hasa Australia, Skandinavia, Amerika ya Kaskazini, Malaysia na Afrika Kusini. 

Barani Afrika imeanza kuchimbwa pia Kenya, Msumbiji na Sierra Leone. Katika nchi hizo makampuni yanayoichimba pamoja na serikali zimepingwa mara nyingi kwa sababu ya hatari kwa ajili ya mazingira kutokana na uchimbaji na usimamizi hafifu.

Picha

Elementi
Metali
Jamhuri ya Kijamaa ya Kisovyeti ya Kikazakhi

Jamhuri ya Kisovyeti ya Kijamii ya Kikazakhi ilikuwa kati ya jamhuri 15 wanachama wa Umoja wa Kisovyeti hadi mwaka 1991. Jina lake liliandikwa kwa alfabeti ya Kikirili katika lugha ya Kikazakhi: "Қазақ Советтік Социалистік Республикасы" (Kasak Sovyettik Sotsialistik Respublikasi) au ya Kirusi: "Казахская Советская Социалистическая Республика" (Kazakhskaya Sovyetskaya Sotsialisticheskaya Respublika).

Yenye eneo la km² 2,717,300 ilikuwa jamhuri kubwa ya pili ndani ya Umoja wa Kisovyeti baada ya Urusi. 

Mji mkuu ulikuwa Alma-Ata inayoitwa leo Almaty. 

Tangu Desemba 1991 imekuwa nchi huru ya Kazakhstan katika Asia ya Kati.

Historia 
Jina la nchi limetokana na Wakazakhi ambao ni taifa la watu wanaotumia Kikazakhi, mojawapo ya lugha za Kiturki.

Eneo liliwahi kuwa sehemu ya milki mbalimbali lakini tangu karne ya 15 Wakazakhi walijaribu kuungana mara kadhaa bila mafanikio ya kudumu. 

Tangu karne ya 17 milki ya Urusi ilianza kuenea katika Asia ya Kati na hadi mwaka 1865 eneo lote la Kazakhstan lilitawaliwa na Urusi.

Baada ya mapinduzi ya Urusi ya 1917 Wakomunisti walichukua nafasi ya Matsar wa awali wakafanya nchi kuwa jamhuri yenye kiwango cha kujitawala ndani ya Jamhuri ya Kirusi ya Umoja wa Kisovyeti. 

Mwaka 1936 nchi ilipewa cheo cha jamhuri kamili ndani ya Umoja wa Kisovyeti. Katika miaka iliyofuata Warusi na watu wa mataifa mengine ya Umoja huo walihamishiwa nchini hadi Wakazakhi kubaki kuwa chini ya nusu ya wakazi wote.

Miaka 1990/1991 wakati wa kuporomoka kwa Umoja wa Kisovyeti jamhuri ilijiondoa polepole. Kiongozi wa chama cha kikomunisti cha Kazakhstan Nursultan Nasarbajew alitangaza uhuru wa nchi na kuwa rais wa kwanza akiendelea kutawala kama awali.

Uchumi 
Wakomunisti walifanya jitihada kubwa kuchimba madini na kuanzisha viwanda pamoja na kupanua kilimo. Miradi mikubwa ya kumwagilia ardhi yabisi yaliwezesha mavuno makubwa lakini yalisababisha pia kukauka kwa ziwa Aral.

Umoja wa Kisovyeti ulijenga uwanja wa roketi wa Baikonur uliokuwa kituo kikuu cha kurusha vyombo vya angani.

Umoja wa Kisovyeti
Historia ya Kazakhstan
Oksijeni

Oksijeni (:en:oxygen) ni elementi simetali yenye namba atomia 8 na uzani atomia 15.9994 kwenye mfumo radidia. Alama yake ni O. 

Ni kati ya elementi zilizopo kwa wingi ulimwenguni ikishika nafasi ya tatu baada ya hidrojeni na heli. Kwenye dunia yetu asilimia 28 za masi yake ni oksijeni; ni elementi iliyopo kwa wingi kabisa katika ganda la dunia.

Hutokea ama kama mchanganyiko wa elementi nyingine au pekee yake kama gesi isiyo na rangi wala herufi. Pekee yake hupatikana hasa kama molekuli ya O2 yaani mchanganyiko wa kikemia wa atomi mbili. Kuna pia oksijeni ambayo ni molekuli ya atomi tatu unaoitwa ozoni (O3).

Umuhimu wake duniani ni hasa kuwepo katika maji na katika hewa ya angahewa na kwa ujumla kwa ajili ya uhai. Karibu viumbe vyote duniani hutegemea oksijeni. Wanaipata ama kwa kupumua hewani au kwa kuichukua kwenye maji. Oksijeni tupu ni sumu kwa ajili ya viumbe vingi.

Kama atomi ya pekee ya oksijeni inakutana na atomi mbili za hidrojeni zinakuwa H2O (maji).

Matumizi ya gesi ya oksijeni 
Gesi ya oksijeni hutumiwa sana katika teknolojia mbalimbali. Kwa sababu mwendo wa kuchoma huhitaji oksijeni inatumiwa pale ambako jota inatakiwa, kwa mfano wakati wa kuchomelea inapochanganywa na gesi ya asetilini. 

Vile hutumiwa katika roketi. Injini zote za petroli au diseli huhitaji oksijeni lakini kwa kawaidi zaichukua hewani tu. Oksijeni tupu ina hatari yake kwa sababu yaweza kusababisha mlipuko ikikutana na moto.

Kutengeneza kwa oksijeni 
Hutengenezwa kwa njia mbalimbali hasa kwa elektrolisisi ya maji kuwa gesi ya O2 na H2.
Inapatikana pia kwa kuvunja kabonati ya kalsi (CaCO3) kuwa CaO na O2.

Mimea hupata mahitaji yao ya oksijeni katika chanikiwiti kutokana na CO2 na maji kwa nishati ya mwanga wa jua kuwa O2 na C6H12O6 inayojenga molekuli mpya za selulosi.

Sifa za oksijeni 
Oksijeni ina sifa mbalimbali ambazo huweza kuwa za kawaida ama za kikemikali. Sifa hizo ni kama vile 
 Oksijeni huyeyuka kidogo sana katika maji.
 Oksijeni ni gesi yenye densiti kubwa kuliko ile ya hewa.
 Oksijeni haina hatua yoyote katika maji ya chokaa.
 Oksijeni inasaidia mwako. Ukiweka njiti ya kiberiti inayokaribia kuzima kwenye chombo chenye gesi ya oksijeni, njiti hiyo itaendelea kuwaka.
 Oksijeni ni gesi isiyokuwa na harufu, rangi wala ladha yoyote ile.
 Oksijeni huchanganyika na madini au metali zisizo za sumu ili kuunda oksidi ya metali au oksidi zisizo za metali.

Tazama pia 
 Mfumo radidia
 Orodha ya elementi

Elementi
Simetali
Uzani atomia

Uzani atomia ni neno la kueleza masi ya atomi ya elementi ya kikemia. Ni pamoja na masi za protoni, nyutroni na elektroni ndani yake.

Kiwango rejea ni masi ya atomi ya Kaboni 12C.  = 12 [u]

Kemia
Kereng'ende (ndege)

Kereng'ende ni ndege wa jenasi Pternistis katika familia Phasianidae. Huitwa kwale pia pamoja na spishi nyingine za nusufamilia Perdicinae. Kwa sababu jenasi hiyo inatambuliwa kuwa na nasaba mbali kidogo na jenasi zile nyingine, sasa jina kereng'ende linapendelewa. 

Rangi yao ni kahawia au kijivu na wana michirizi au madoa. Ngozi ya koo na pande zote za macho ni kichele na ina rangi ya manjano, ya machungwa au nyekundu. Huonekana zaidi kuliko spishi nyingine za kwale. Chakula chao ni mbegu, wadudu na nyungunyungu. Hutaga mayai matatu hadi nane ardhini pengine juu ya manyasi makavu.

Spishi zote zinatokea Afrika.

Spishi
 Pternistis adspersus, Kereng'ende Domo-jekundu (Red-billed Spurfowl)
 Pternistis afer, Kereng'ende Koo-nyekundu (Red-necked Spurfowl)
 Pternistis ahantensis, Kereng'ende wa Ahanta (Ahanta Spurfowl)
 Pternistis atrifrons, Kereng'ende Paji-jekundu (Black-fronted Spurfowl)
 Pternistis bicalcaratus, Kereng'ende Vikwaru-viwili (Double-spurred Spurfowl)
 Pternistis camerunensis, Kereng'ende wa Kameruni (Mount Cameroon Spurfowl)
 Pternistis capensis, Kereng'ende Kusi (Cape Spurfowl)
 Pternistis castaneicollis, Kereng'ende Kisogo-chekundu (Chestnut-naped Spurfowl)
 Pternistis clappertoni, Kereng'ende wa Clapperton (Clapperton's Spurfowl)
 Pternistis cranchii, Kereng'ende wa Cranch (Cranch’s Spurfowl)
 Pternistis erckelii, Kereng'ende wa Erckel (Erckel's Spurfowl)
 Pternistis griseostriatus, Kereng'ende Michirizi-kijivu (Grey-striped Spurfowl)
 Pternistis hartlaubi, Kereng'ende wa Hartlaub (Hartlaub's Spurfowl)
 Pternistis harwoodi, Kereng'ende wa Harwood (Harwood's Spurfowl)
 Pternistis hildebrandti, Kereng'ende wa Hildebrandt (Hildebrandt's Spurfowl)
 Pternistis icterorhynchus, Kereng'ende wa Heuglin (Heuglin's Spurfowl)
 Pternistis jacksoni, Kereng'ende-milima (Jackson's Spurfowl)
 Pternistis leucoscepus, Kereng'ende Koo-njano (Yellow-necked Spurfowl)
 Pternistis natalensis, Kereng'ende wa Natal (Natal Spurfowl)
 Pternistis nobilis, Kereng'ende Mrembo (Handsome Spurfowl)
 Pternistis ochropectus, Kereng'ende wa Jibuti (Djibouti Spurfowl)
 Pternistis rufopictus, Kereng'ende Kidari-kijivu (Grey-breasted Spurfowl)
 Pternistis schuetti, Kereng'ende wa Schütt (Schuett’s Spurfowl)
 Pternistis squamatus, Kereng'ende Mabaka (Scaly Spurfowl)
 Pternistis swainsonii, Kereng'ende wa Swainson (Swainson's Spurfowl)
 Pternistis swierstrai, Kereng'ende wa Swierstra (Swierstra's Spurfowl)

Picha

Kuku na jamaa
Chomboanga

Chomboanga ni chombo cha usafiri chochote kinachoruka juu ya ardhi katika angahewa ya dunia yetu.
Vyombo vinvyopita kimo cha kilomita 100 juu ya ardhi huhesabiwa kati ya vyombo vya angani la nje. 

Vyomboanga hupatikana kwa namna mbili:

Zikiwa nyepesi kuliko hewa
 Puto - ni fuko kubwa lenye ganda la kitambaa au plastiki lisilopenya gesi. Hujazwa gesi nyepesi hasa heli kwa kusidi ya kupazwa hewani. Puto kubwa lina nguvu elezi ya kutosha ya kubeba mizigo kama chumba cha abiria kadhaa. 
 Ndegeputo (au purutangi) ni kama puto kubwa linalobeba behewa kwa abiria au mizigo ikisukumwa na injini kama eropleni. 
 Ndegeputo kubwa zaidi zina chumba kikubwa cha gesi chenye fremu imara inayobeba ganda. Mfano wake ni hasa ndegeputo aina ya Zeppelin zilizosafirisha abiria kati ya Ulaya na Brazil au Marekani kabla ya vita kuu ya pili ya dunia. Baadaye zilipitiwa na ndege kubwa. Hadi leo kuna majaribio ya mara kwa mara ya kuzirudisha kwenye usafiri lakini ni chache tu zinazojengwa.
Blimp ni puto kubwa bila fremu ianyohitaji shindikizo la ndani lililo kubwa kuliko shindikizo ya angahewa. Kuna takriban blimpi 30-40 za kibiashara duniani.

Zikiwa nzito kuliko hewa 
Ndege (au eropleni) zinazosukumwa na injini jeti au parapela.
Helikopta
Roketi au ndege za roketi

Picha za Vyomboanga

Marejeo

Viungo vya Nje
Puto

Puto ni chombo cha usafiri angani inatumia nguvu elezi ya gesi nyepesi kwa kubeba abiria na mizigo juu hewani. Inatembea kwa kusukumwa na upepo na njia ya pekee ya kuiongoza ni kuipandisha au kushusha. Ni tofauti na ndegeputo (purutangi) yenye injini inayoweza kulengwa na rubani yake.

Muundo wa puto
Kimsingi puto ni fuko kubwa lenye ganda la kitambaa au plastiki lisilopenya gesi. Hujazwa ama gesi nyepesi kama heli au hidrojeni au hewa joto iliyo nyepesi kuliko hewa ya kawaida na kuelea juu.

Puto huelea kama uzito wake yaani jumla ya fuko, mzigo na gesi ndani ya fuko ni nyepesi kuliko jumla ya hewa inayosukumwa kando naye.

Historia ya puto
Kuna taarifa ya kwamba Wachina walirusha puto kama alama za kijeshi tayari wakati wa karne ya 3 BK.

Mtu wa kwanza anayejulikana kupaa kwa msaada wa puto alikuwa  padre Mreno Bartolomeu de Gusmão mnamo mwaka 1709 mjini Lisbon. Baada ya majaribio ya kurusha puto bila mzigo alifaulu kujipeleka kwa takriban kilomita moja lakini akaanguka chini baadaye.

Kaka wawili Montgolfier walifaulu kutengeneza fuko kubwa za hewa joto mnamo 1783 huko Ufaransa. Tar. 21 Novemba 1783 puto yao ilibeba  rubani wawili kwa dakika 25 wakavuka umbali wa kilomita nane. 

Siku chache baadaye profesa Jacques Charles alipaa kwa puto ya kwanza ya gesi iliyotumia hidrojeni. Alipaa hadi kimo cha mita 600 akavuka umbali wa 43 km katika muda wa masaa mawili.

Tar. 7 Januari 1785 Mfaransa Jean-Pierre Blanchard na Mwamerika John Jeffries walifaulu kuvuka mfereji wa Uingereza.

Ufaransa ilikuwa pia nchi ya kwanza iliyojaribu kutumia puto kijeshi kwa kusudi la kuangalia maadui kutoka juu na kuongoza mashambulio. Matumizi haya yaliendelea hadi vita kuu ya kwanza ya dunia wakati ambako puto zilishambuliwa kwa ndege za kijeshi.

Matumizi leo

Kimichezo na kitalii
Leo hii matumizi ya puto ni mara nyingi ya kimichezo na kitalii. Kwa mfano puto zabeba watalii kwenye mibuga ya wanyama Afrika na penginepo kwa sababu hazina makelele zinakaribia wanyama bila kuwashtusha.

Kisayansi
Puto zina umuhimu kwa sayansi zikibebea vyombo vya upimaji juu kwenye angahewa vinapopima mnururisho, halijoto au shindikizo. Mwaka 1972 puto ya Marekani ilifikia kimo cha 51.8 km.

Chomboanga
Uwanja wa ndege wa Kimataifa wa Kilimanjaro

Uwanja wa Ndege wa Kimataifa wa Kilimanjaro (Kilimanjaro International Airport - KIA) unahudumia eneo la mlima Kilimanjaro pamoja na miji ya Moshi na Arusha katika Tanzania ya kaskazini. .

Ni uwanja mdogo unaofikiwa zaidi na ndege za nchini Tanzania. Makampuni ya kimataifa yanayohudumia KIA ni hasa KLM kutoka Amsterdam, Ethiopian Airlines kutoka Addis Ababa, Kenya Airways, Airkenya Express, Qatar Airways, Condor Flugdienst, RwandAir na Turkish Airlines. kuanzia mwaka 1980  

Mwaka 2004 abiria 294.750 walitumia uwanja huu. Hivyo ulikuwa uwanja wa ndege wa pili katika Tanzania baada ya uwanja wa Dar es Salaam.

Makampuni ya ndege na vifiko
Airkenya Express (Nairobi)
Air Uganda (Entebbe)
Condor Flugdienst (Frankfurt, Mombasa)
Emirates (Dubai)
Ethiopian Airlines (Addis Ababa, Dar es Salaam, Mombasa, Zanzibar)
Fastjet (Dar es Salaam)
Fly-Sax (Nairobi)
Kenya Airways (Nairobi)
KLM Royal Dutch Airlines (Amsterdam, Dar es Salaam, Kigali)
Precision Air (Dar es Salaam, Mwanza, Nairobi, Zanzibar)
Qatar Airways (Dar es Salaam, Doha)
Regional Air Services (Tanzania) (Arusha)
RwandAir (Dar es Salaam, Kigali)
Safarilink (Nairobi)
Turkish Airlines (Istanbul, Mombasa)

Viungo vya Nje

K
Mkoa wa Kilimanjaro
Amina Chifupa

.
Amina Chifupa Mpakanjia (20 Mei 1981 - 26 Juni 2007) alikuwa Mbunge wa kiti maalum kupitia tiketi ya Vijana na alikuwa kiongozi anayepiga vita dhidi ya utumiaji na uuzaji wa madawa ya kulevya.

Alisoma shule ya msingi Ushindi na kujiunga na masomo ya sekondari Kisutu kabla ya kuingia shule nyingine ya sekondari ya Makongo alikomaliza elimu ya kidato cha sita mwaka wa 2002.

Kabla ya kumaliza masomo yake Amina alikuWa mtangazaji wa redio iitwayo Clouds FM, katika kipindi akiwa mtangazaji aliweza kuvuma sana kutokana na sauti yake iliyokua nyororo na ya kuvutia haswa kwa vijana wenzake. Aliendelea na kazi hii ya utangazaji pale alipomaliza masomo yake hadi alipoteuliwa kuwa mbunge wa viti maalumu katika serikali ya jamuhuri ya muungano wa Tanzania awamu ya nne.

Mumewe alikuwa akiitwa Mohammed Mpakanjia ambaye pia ameshatangulia mbele za haki.

Waliozaliwa 1981
Waliofariki 2007
Bunge la Tanzania
Wanasiasa wanawake Tanzania
Orodha ya Marais wa Marekani

Katika Katiba ya Marekani, Rais wa Marekani ni Mkuu wa Taifa pamoja na kuwa Mkuu wa Serikali wa nchi hiyo. Kama mkuu wa tawi la utendaji na mkuu wa serikali ya majimbo, rais ndiye mwenye cheo na madaraka makuu zaidi katika nchi ya Marekani.
Rais pia ndiye Amiri Jeshi Mkuu wa Majeshi ya Marekani. Kuchaguliwa kwa rais wa Marekani ni kupitia mfumo wa wawakilishi wenye kura (electoral college), ambapo rais huchaguliwa kwa muhula wa miaka minne. Inawezekana pia kwamba rais achaguliwe kupitia katika Nyumba ya Wawakilishi ya Marekani (US House of Representatives), ikiwa kongamano la wajumbe halikuweza kumchagua rais kwa kumpa mgombea mmoa kura nyingi kuliko mwingine yeyote. Kulingana na Katiba ya Marekani, mtu yeyote hawezi kuchaguliwa kuwa rais wa nchi hiyo zaidi ya mara mbili. Kukitokea kifo, kujiuzulu au kuondelewa mamlakani kwa rais, Makamu wa Rais wa Marekani atachukulia kiti cha rais. Orodha hii inajumulisha tu wale watu ambao waliapishwa kama rais kufuatia kupitishwa ka Katiba ya Marekani hapo 4 Machi 1789.

Kumeapishwa marais 45, na kumekuwa na marais 46, kwa sababu rais Grover Cleveland alihudumu mihula miwili isiyofuatana, na kwa hivi anahesabiwa mara mbili, kama rais nambari 22 na nambari 24. Marais wanne walifariki kawaida wakiwa mamlakani (William Henry Harrison, Zachary Taylor, Warren G. Harding, na Franklin D. Roosevelt), mmoja akajiuzulu (Richard Nixon), na wanne wakauawa (Abraham Lincoln, James A. Garfield, William McKinley, na John F. Kennedy). Rais wa kwanza wa Marekani alikuwa George Washington, aliyeapishwa 1789 bada ya kupigiwa kura na wajumbe wote katika kongamano. William Henry Harrison alihudumu kwa muda wa siku 31 pekee, mwaka 1841, naye Franklin D. Roosevelt akahudumu kwa muda mrefu zaidi kuliko wote, miaka 12. Rais wa sasa ni Joe Biden, aliyeapishwa 20 Januari 2021.

Marais 

'*' maana yake, amefariki madarakani

'**' maana yake, amejiuzulu madarakani

Marejeo

Viungo vya Nje 
 Whitehouse.gov: The Presidents
 American Heritage People: The Presidents 
 American Presidents – History Channel
 American Presidents: Life Portraits
 The Hauenstein Center for Presidential Studies – Grand Valley State University
 POTUS: Presidents of the United States – Internet Public Library

 
Marekani

he:נשיא ארצות הברית#רשימת הנשיאים
James Madison

James Madison (16 Machi 1751 – 28 Juni 1836) alikuwa Rais wa nne wa Marekani kuanzia mwaka wa 1809 hadi 1817.

Waliozaliwa 1751
Waliofariki 1836
Marais wa Marekani
Virginia (jimbo)
James Monroe

James Monroe (28 Aprili 1758 – 4 Julai 1831) alikuwa Rais wa tano wa Marekani kuanzia mwaka wa 1817 hadi 1825.

Waliozaliwa 1758
Waliofariki 1831
Marais wa Marekani
John Adams

John Adams (30 Oktoba 1735 – 4 Julai 1826) alikuwa Rais wa pili wa Marekani kuanzia mwaka wa 1797 hadi 1801.

Waliozaliwa 1735
Waliofariki 1826
Marais wa Marekani
Massachusetts
Audiolojia

Audiolojia (kutoka Kilatini: audire, "kusikia"; na Kigiriki: λόγος, logos, "elimu") ni kiwanja cha sayansi kinachohusika na masomo kuhusu sikio, kusikia na magonjwa ya masikio. 

Wanaaudiolojia hutumia ujuzi wao, kupeleleza kiwango cha kusikia cha mtu binafsi na kama kuna tatizo, huweza kujua tatizo liko wapi na pia hueleza matibabu yepi yanawezekana au yanapatikana.

Tiba
Sikio
Sayansi
Uwanja wa Ndege wa Kimataifa wa Julius Nyerere

Uwanja wa ndege wa Kimataifa wa Julius Nyerere  mjini Dar es Salaam ni kiwanja cha ndege kikubwa na muhimu zaidi nchini Tanzania. Kipo kilomita 12 kutoka kitovu cha jiji upande wa kusini magharibi. 

Jina lake limetolewa kwa heshima ya baba wa taifa, Julius Kambarage Nyerere, rais wa kwanza wa nchi.

Abiria 2,385,456 walipita humo mwaka 2017. 
 
Kuna barabara kubwa kwa ndege yenye urefu wa mita 3,000 na nyingine ya mita 1,000. 

Tarehe 1 Agosti 2019 ilifunguliwa terminal ya 3 kwa ajili ya safari za kimataifa.

Tanbihi

Viungo vya nje

Tovuti ya Mamlaka ya Viwanja vya Ndege Tanzania  

J
Dar es Salaam
Julius Nyerere
Agenti (fedha)

Fedha kwa maana ya malipo au sarafu angalia makala ya pesa  

Fedha (kutoka Kiarabu فضة; kisayansi pia: ajenti/agenti kutoka Kilatini "argentum") ni elementi na metali yenye kifupi cha Ag na namba atomia 47 katika mfumo radidia. Uzani atomia ni 107.86. Ajenti huyeyuka kwa 1234,93 K (961,78 °C) na kuchemka kwa 2435 K (2162 °C).

Kiasili yatokea kama metali nyeupenyeupe na laini au kama mchanganyiko katika madini. Kati ya metali zote fedha ni wayaikaji na inapitisha vizuri umeme.

Fedha - Pesa 
Huhesabiwa kati ya metali adimu na katika historia imetumiwa mara nyingi kama metali ya kutengenezea sarafu. Kwa sababu hiyo mara nyingi kwa Kiswahili neno "fedha" linatumiwa sawa na "pesa" au "sarafu". 

Metali adimu
Elementi
Dhahabu

Dhahabu (kutoka Kiarabu ذهب, dhahab; pia: auri kutoka Kilatini aurum kama jina la kisayansi) ni elementi yenye namba atomia 79 katika mfumo radidia na uzani atomia ni 196.966569. Alama yake ni Au.

Ni metali adili nzito yenye rangi ya njano nyeupe hadi njano nyekundu. Kiwango chake cha kuyeyuka ni 1337,33 K (1064,18 °C). Dhahabu haiathiriwi kwa urahisi kikemia: hii ndiyo sababu ya kung'aa kwa miaka mingi, kwa kuwa haishikwi na kutu. 

Ni kati ya metali za kwanza kutumiwa na wanadamu. Sababu yake ni kwamba dhahabu hupatikana kama metali tupu. Atomi zake haziungani na elementi nyingi kuwa molekyuli ya dutu mpya, hivyo dhahabu haiozi kwa kushikwa na kutu. Ni elementi chache zinazoweza kuathiri dhahabu, hasa halojeni kadhaa. Rangi yake ni ya kuvutia na tabia yake ya kuchongeka baridi kwa kuponda tu kuwa bati au waya iliwezesha watu mapema sana kuipa maumbo tofauti. Ni metali laini, haifai kwa silaha au vifaa vya kazi lakini ilitumiwa tangu zamani kwa mapambo au kwa vyombo vya thamani katika utumishi wa kidini au wa kifalme.

Kwa sababu ya kuwa metali haba ilitumiwa kama pesa.

Upatikanaji wa dhahabu
Kwa wastani kuna takriban gramu 4 za dhahabu katika tani 1000 za miamba kwenye ganda la dunia. Hali halisi kiwango hicho ni tofauti sana kati ya mahali na mahali. Kiasi kikubwa cha dhahabu kinapatikana kwa umbo la vipande au zaidi chembe ndogo sana ndani ya mwamba au mashapo (ambayo ni miamba iliyovunjika na kuwa imara tena). Sehemu ndogo ya dhahabu hiyo kutoka miamba na ardhi imebebwa na maji ya mito; hapo ilizama chini kutokana na uzito wake na ilikandamizwa mara nyingi kuwa kama mawe madogo ya dhahabu (kwa Kiingereza nuggets) yaliyopatikana katika mito na kuwa chanzo cha dhahabu nyingi iliyopatikana katika historia.

Siku hizi dhahabu inatolewa katika migodi mikubwa ambako tani nyingi za ardhi au miamba yenye kiwango cha dhahabu cha kutosha zinachimbwa halafu dhahabu kutolewa kwa kutumia mbinu za kikemia.

Viungo vya nje 
 Atomic Properties
 Gold Institute

Metali adimu
Metali
Elementi
Radi (elementi)

Kwa ngurumo ya umeme tazama radi

Radi (kutoka Kilatini "radius") ni elementi katika mfumo radidia yenye alama Ra. 

Namba atomia ni 88 na uzani atomia ni 226.0254. 

Jina limechaguliwa kutokana na tabia yake ya ununurifu: kwa Kilatini "radius" yamaanisha "mwale" au "mwonzi". 

Kikemia radi ni metali ya udongo alikalini yenye rangi nyeupe. Lakini inaoksidisha haraka kushika rangi nyeusi. 

Radi ni haba sana hutokea kama sehemu ya mchanganyiko wa madini kadhaa pamoja na urani. Hutokea hasa kama isotopi ya 226Ra yenye nusumaisha ya miaka 1,602 ikibadilika kuwa gesi ya radoni.

Historia ya radi 
Radi ilitambuliwa mara ya kwanza mwaka 1898 na mwanakemia Mpolandi Marie Curie na mume wake Mfaransa Pierre. Baadaye ilitumiwa kwa ajili ya saa zilizotakiwa kuonekana usiku kwa sababu radi inang'aa gizani kutokana na unururifu wake. Ilitumiwa pia kama dawa hadi ilipoonekana mnamo 1930 ya kwamba inasababisha magonjwa ya kansa. 

Elementi
Metali za udongo alikalini
Dutu nururifu
John Quincy Adams

John Quincy Adams (11 Julai 1767 – 23 Februari 1848) alikuwa Rais wa sita wa Marekani kuanzia mwaka wa 1825 hadi 1829. Alikuwa mwana wa John Adams, Rais wa pili. Kaimu Rais wake alikuwa John C. Calhoun.

Tazama pia 
 Orodha ya Marais wa Marekani

Tanbihi

Waliozaliwa 1767
Waliofariki 1848
Marais wa Marekani
Massachusetts
John C. Calhoun

John Caldwell Calhoun (18 Machi 1782 – 31 Machi 1850) alikuwa Kaimu Rais wa Marekani chini ya Rais John Quincy Adams, halafu chini ya Rais Andrew Jackson kuanzia mwaka wa 1825 hadi 1832 alipojiuzulu. Mwaka wa 1844 aligombea urais yeye mwenyewe lakini akashindwa na James Polk.

Waliozaliwa 1782
Waliofariki 1850
Kaimu Rais wa Marekani
Andrew Jackson

Andrew Jackson (15 Machi 1767 – 8 Juni 1845) alikuwa Rais wa saba wa Marekani kuanzia mwaka wa 1829 hadi 1837. Alikuwa na Kaimu Rais wawili: kwanza John C. Calhoun, halafu Martin Van Buren aliyemfuata kama Rais.

Tazamia pia 
 Orodha ya Marais wa Marekani

Waliozaliwa 1767
Waliofariki 1845
Marais wa Marekani
Martin Van Buren

Martin Van Buren (5 Desemba 1782 – 24 Julai 1862) alikuwa Rais wa nane wa Marekani kuanzia mwaka wa 1837 hadi 1841. Kaimu Rais wake alikuwa Richard M. Johnson.

Tazamia pia 
 Orodha ya Marais wa Marekani

Waliozaliwa 1782
Waliofariki 1862
Marais wa Marekani
Richard M. Johnson

Richard Mentor Johnson (17 Oktoba 1780 – 19 Novemba 1850) alikuwa Kaimu Rais wa Marekani chini ya Rais Martin Van Buren kuanzia mwaka wa 1837 hadi 1841.

Waliozaliwa 1780
Waliofariki 1850
Kaimu Rais wa Marekani
Ytri

Yttri ni elementi na metali yenye kifupi Y na namba atomia 39 katika mfumo radidia. 

Kiasili haipatikani kama elementi peke yake ila tu katika hali ya kampaundi na elementi mbalimbali. Baada ya kutolewa katika mchanganyiko na kusafishwa rangi yake ni nyeupe-kifedha. 

Matumizi yake ni hasa kwa rangi nyekundu katika mitambo kama neli zinazoonesha rangi katika skrini cha televisheni au cha kompyuta. 

Jina limetokana na kijiji cha Ytterby nchini Uswidi ambako ilitambuliwa mara ya kwanza..

Tanbihi

Elementi
Metali
Kariobangi

Kariobangi ni mtaa fukara wa Nairobi ulio kata ya tarafa ya Kasarani. Iko upande wa mashariki wa Nairobi kati ya Dandora na Huruma. Kuna Kariobangi North na Kariobangi South; nyumba ziko za ghorofa lakini kuna pia maeneo ya mabanda.

Mtaa huu unajulikana sana kwa malori ya kusafirisha vifaa vya ujenzi kama vile changarawe, mawe na kadhalika.

Mitaa ya Nairobi
John Woo

John Woo ni Muongozaji wa Filamu na Mtayarishaji kutoka Hong Kong huko China. John Woo alizaliwa tar. 1 Mei 1946 mjini Guangzhou (China) akahamia Hong Kong pamoja na wazazi wake akiwa na umri mdogo. 

Tangu 1974 aliongoza filamu huko Hong Kong kama vile "A Better Tomorrow", "The Killer" na "Hard-Boiled".

1993 akahamia Hollywood (Marekani) alipoendelea kuongoza filamu zilizokuwa maarufu kama vile "Hard Target", "Broken Arrow", "Face/Off", "Mission: Impossible II", "Windtalkers" na "Paycheck".

Filamu Alizoongoza 
Fist to Fist (1973)
The Young Dragons (1974)
The Dragon Tamers (1974)
Hand of Death (1975)
Princess Chang Ping (1975)
From Riches to Rags (1977)
Money Crazy (1977)
Follow the Star (1978)
Last Hurrah for Chivalry (1978)
Hello, Late Homecomers (1978)
To Hell with the Devil (film)|To Hell with the Devil (1981)
Laughing Times (1981)
Plain Jane to the Rescue (1982)
When You Need a Friend (1984)
Run, Tiger, Run (1985)
Heroes Shed No Tears (1986)
A Better Tomorrow (1986)
A Better Tomorrow II (1987)
Tragic Heroes (1989)
The Killer (film)|The Killer (1989)
A Better Tomorrow 3|A Better Tomorrow: Love & Death in SaigonBullet in the Head (1990)Once a Thief (1991 film)|Once a Thief (1991)Hard Boiled (1992)Hard Target (1993)Broken Arrow (1996 film)|Broken Arrow (1996)Once a Thief (1996 film)|Once a Thief (1996)Face/Off (1997)Blackjack (film)|Blackjack (1998)Mission: Impossible II (2000)Windtalkers (2001)Paycheck (film)|Paycheck (2003)All the Invisible Children (film)|All the Invisible Children (2005)The Battle of Red Cliff (film)|The Battle of Red Cliff (Itatoka Mwakani - 2008 )
 Ona Pia 
Sinema za China
Sinema za Hong Kong
Sinema za Kupigana Hong Kong

 Shughuli Zingine Hostage (Filamu Fupi ya BMW) (2002)Stranglehold (video game) (2007)Appleseed Ex Machina'' (2007)

Viungo vya Nje 
John Woo at HKcinema.net 
Hardboiled.de (via Internet Archive)
A John Woo Retrospective 
ACTION WEB - Your John Woo & Tsui Hark Resource
John Woo - The Independents
John Woo Interviews 
Ten HARD BOILED Moments - The Best of John Woo 
A John Woo inspired Short Prime Justice

Chanzo  
 John Woo Kwenye Makala ya Kingereza

Waliozaliwa 1946
Waongozaji Filamu wa Uchina
Waongozaji Filamu wa Marekani
Watu walio hai
Nitrojeni

Nitrojeni ni elementi yenye namba atomia 7 katika mfumo radidia na uzani atomia 14.0067. Alama yake ni N. Ina elektroni 5 katika ganda la nje.

Duniani haipatikani kama atomi za pekee lakini kama molekuli ya N2 inayounganisha atomi mbili za N. Katika hali hii ni gesi isiyo na ladha au harufu. Gesi hii ni sehemu kubwa ya hewa tunayopumua ambamo kuna asilimia 78 za nitrojeni na 21 % za oksijeni.

Nitrojeni imo ndani ya kila kiumbehai hakuna uhai duniani bila N. Shambani huongezwa kama mbolea kwa kukuza mimea.

Tazama pia 
 Mfumo radidia
 Orodha ya elementi

Elementi
Simetali
William Henry Harrison

William Henry Harrison (9 Februari 1773 – 4 Aprili 1841) alikuwa Rais wa tisa wa Marekani kwa mwezi mmoja tu wa mwaka wa 1841 hadi kifo chake. Alikuwa rais wa kwanza kufariki madarakani. Kaimu Rais wake alikuwa John Tyler aliyemfuata kama Rais. Mjukuu wake aliyeitwa Benjamin Harrison alikuwa Rais wa 23.

Tazamia pia 
 Orodha ya Marais wa Marekani

Waliozaliwa 1773
Waliofariki 1841
Marais wa Marekani
Virginia (jimbo)
Ohio
John Tyler

John Tyler (29 Machi 1790 – 18 Januari 1862) alikuwa Rais wa kumi wa Marekani kuanzia mwaka wa 1841 hadi 1845. Alikuwa Kaimu Rais wa William Henry Harrison aliyefariki madarakani baada ya mwezi mmoja tu.

Tazamia pia 
 Orodha ya Marais wa Marekani

Waliozaliwa 1790
Waliofariki 1862
Marais wa Marekani
James K. Polk

James Knox Polk (2 Novemba 1795 – 15 Juni 1849) alikuwa Rais wa 11 wa Marekani kuanzia mwaka wa 1845 hadi 1849. Kaimu Rais wake alikuwa George Mifflin Dallas.

Tazamia pia 
 Orodha ya Marais wa Marekani

Waliozaliwa 1795
Waliofariki 1849
Marais wa Marekani
George Mifflin Dallas

George Mifflin Dallas (10 Julai 1792 – 31 Desemba 1864) alikuwa Kaimu Rais wa Marekani chini ya Rais James Polk kuanzia mwaka wa 1845 hadi 1849.

Waliozaliwa 1792
Waliofariki 1864
Kaimu Rais wa Marekani
Zachary Taylor

Zachary Taylor (24 Novemba 1784 – 9 Julai 1850) alikuwa Rais wa 12 wa Marekani kuanzia mwaka wa 1849 hadi kifo chake baada ya miezi 16 tu ya kukaa madarakani. Kaimu Rais wake alikuwa Millard Fillmore aliyemfuata kama Rais.

Tazamia pia 
 Orodha ya Marais wa Marekani

Waliozaliwa 1784
Waliofariki 1850
Marais wa Marekani
Millard Fillmore

Millard Fillmore (7 Januari 1800 – 8 Machi 1874) alikuwa Rais wa 13 wa Marekani kuanzia mwaka wa 1850 hadi 1853. Alianza kama Kaimu Rais wa Rais Zachary Taylor mwaka wa 1849 na kumfuata wakati wa kifo chake.

Tazamia pia 
 Orodha ya Marais wa Marekani

Waliozaliwa 1800
Waliofariki 1874
Marais wa Marekani
Franklin Pierce

Franklin Pierce (23 Novemba 1804 – 8 Oktoba 1869) alikuwa Rais wa 14 wa Marekani kuanzia mwaka wa 1853 hadi 1857. Kaimu Rais wake alikuwa William Rufus de Vane King.

Tazama pia 
 Orodha ya Marais wa Marekani

Waliozaliwa 1804
Waliofariki 1869
Marais wa Marekani
Mahsein Awadhi

Mahsein Awadhi Said (alizaliwa 20 Julai, ?) ni mtunzi, mwongozaji, na mwigizaji wa tamthilia na filamu kutoka nchini Tanzania. Amepata umaarufu chini ya jina la Dk. Cheni kupitia igizo mbalimbali chini ya Kaole Sanaa Group. Mbali na sanaa, Mahsein pia ni mshereheshaji katika sherehe mbalimbali. Kuna wakati alisimama kabisa kuigiza na kuendelea kufanya kazi ya u-MC.

Baadhi ya filamu alizocheza 
Hii ni sehemu ya filamu alizocheza.

Hukumu Yangu
Majanga
Flashback
Docta wa Kifimbo
Dhuluma
Jesica
Umetuumiza
My Life
Nipende Monalisa
Pooja
My Flower
Kiapo
Mafisadi wa Mapenzi
Toughlife
14 Days
My Dreams
Danger Zone
My Baby
Orphan
Taste of Love
The Stolen Will
The Cold Wind
A Point of No Return
Penina

Marejeo

Waigizaji filamu wa Tanzania
Waongozaji filamu wa Tanzania
Watu walio hai
Lithi

Lithi ni elementi na metali alikali yenye namba atomia 3 na uzani atomia 6.941 kwenye mfumo radidia. Alama yake ni Li. Jina linatokana na Kigiriki λίθος líthos "mwamba, jiwe" kwa sababu iligunduliwa mara ya kwanza ndani ya miamba.

Lithi ni elementi nyepesi kabisa kati ya elementi zote zilizo imara kwa hali ya kawaida. Inamenyuka haraka na maji, hivyo husababisha majeraha ikiguswa kwa mkono kwa sababu mmenyuko wake na unyevu wa ngozi. 

Kwa asili haipatikani kama dutu sahili kwa sababu inamenyuka haraka kikemia lakini iko kwa kampaundi mbalimbali, hasa katika miamba ya itale. Lithi tupu inapatikana kwa njia ya kikemia na inaonekana kama metali nyepesi yenye rangi nyeupe-kifedha lakini haibaki hivyo kwa muda mrefu. Katika hewa yenye unyevu uso wake huwa haraka ganda la hidroksidi ya lithi yenye rangi ya kijivu. Kwenye hewa kavu uso huwa nitriti ya lithi yenye rangi kahawia. Kwa sababu ya mimenyuko hiyo ya haraka lithi ya kimetali hutunzwa ndani ya mafuta. 

Matumizi yake ni ndani ya betri na katika dawa mbalimbali. Betri za kisasa zinazotumiwa katika simu za mkononi karibu zote zinatumia lithi. Mipango ya kutengeneza magari ya umeme inategemea betri za lithi na hivyo imetabiriwa ya kwamba bei yake itapanda.

Isotopi 
Kuna isotopi 5 za lithi zenye neutroni 2, 3, 4, 5 na 6 kwenye kiini atomia. Isotopi ya kawaida ni <sub>3</sup>Li7 ambayo ni 92.58 % ya lithi yote duniani. Nyingine ni 3Li6 yenye 7.42 % ya lithi yote. Nyingine zinapatikana kidogokidogo tu.

Picha

Metali alikali
Elementi
Jumanne

Jumanne ni siku ya tatu ya katika juma (wiki) ya siku saba yenye asili ya kiyahudi-kikristo. Iko kati ya siku za Jumatatu na Jumatano.

Kiswahili, Kiarabu na utamaduni wa Kiislamu 
Katika lugha ya Kiswahili jina la siku lina namba "4" ndani yake. Hii ni dokezo la asili ya Kiswahili katika utamaduni ya Kiislamu pasipo na athira ya Uyahudi unaoanza hesabu baada ya sikukuu ya Kiislamu ya Ijumaa ambayo ni siku ya sala ya pamoja: Jumamosi kama siku ya kwanza baada ya Ijumaa, Jumapili kama siku ya pili, Jumatatu kama siku ya tatu n.k.. Tabia hii katika Kiswahili ni ya pekee hasa kwa sababu Kiarabu ambacho ni lugha ya Korani takatifu na lugha ya kimataifa ya Waislamu kinafuata hesabu ya Kiyahudi na kuiita siku "ya tatu" (ثلاثاء - thalatha).

Lugha nyingi za nchi za Kiislamu zafuata kawaida ya Kiarabu na kuiita "siku ya tatu", kwa mfano Kiindonesia (selasa - tatu) au Kiajemi (Farsi) (سه‌شنب - se shanbe tatu jumamosi). 

Katika lugha za Ulaya jina la siku hutunza kumbukumbu ya miungu iliyoabudiwa zamani za dini za Kiroma au Kigermanik kama vile Kifaransa "mardi" (siku ya Mars) au Kiingereza "Tuesday" (siku ya Tiu). 

Kalenda
Seif Shariff Hamad

Maalim Seif Shariff Hamad (Nyali, Mtambwe kisiwani Pemba, 22 Oktoba 1943 - Dar es Salaam, 17 Februari 2021) alikuwa mwanasiasa wa Zanzibar (Tanzania).

Aliwahi kuwa Waziri Kiongozi wa serikali ya Zanzibar (1984-1988) akagombea mara kadhaa Urais wa nchi hiyo akipata kila mara kura nyingi sana. Mara mbili alipata kuwa Makamu wa Kwanza wa Rais wa Zanzibar.

Maisha
Alipata elimu yake ya msingi katika skuli ya msingi Uondwe, 1950 na baadaye alijiunga na elimu ya sekondari katika skuli ya watoto wa kiume Wete Pemba 1952. 
Baadaye aliendelea na elimu ya sekondari katika skuli ya King George na kuhitimu kidato cha sita mwaka 1963 ambapo baadaye kati ya mwaka 1972 na 1975 alihitimu Chuo Kikuu cha Dar es Salaam na kutunukiwa shahada ya kwanza ya Sayansi ya Siasa (Political Science).

Kazi 
Kati ya mwaka 1972 na 1975 alifundisha katika skuli mbalimbali za Unguja na Pemba, zikiwemo Fidel Castro na Lumumba.

Siasa 
Baadaye Maalim Seif alianza kuingia katika masuala ya siasa, ambapo mwaka 1977 aliteuliwa kuwa Waziri wa Elimu na Utamaduni na Mjumbe wa Baraza la Mapinduzi. 

Mwaka 1977 hadi 1987, alikuwa Mjumbe wa Halmashauri Kuu ya Taifa ya CCM na kuwa Mjumbe wa Kamati kuu ya chama hicho. 

Mwaka 1982 hadi 1987 alikuwa Mkuu wa Idara ya Uchumi na Mipango ya Chama cha Mapinduzi na 1984 aliteuliwa kuwa Waziri Kiongozi wa Serikali ya Mapinduzi Zanzibar hadi mwaka 1988.

Baada hapo, misukosuko mikubwa ya kisiasa ilianza kumkumba ambapo Januari 1988 alipoteza nafasi ya Uwaziri Kiongozi na Ujumbe wa Baraza la Wawakilishi baada ya aliyekuwa Rais wa Zanzibar, Idrisa Abdulwakil kutangaza kulivunja Baraza la Mawaziri.
Alikuwa makamu wa kwanza wa raisi katika serikali ya awamu ya nane ya raisi Huseyn Mwinyi

Kujiengua na CCM na kujiunga na upinzani 
Mnamo Mei 1988, Maalim Seif alitoka katika chama cha CCM.

Mwaka 1992, Maalim Seif alichaguliwa kuwa Makamu Mwenyekiti wa chama cha upinzani CUF (Chama cha Wananchi). Kwa muda mrefu alikuwa Katibu Mkuu wa chama hicho. 

Tarehe 18 Machi 2019 alitangaza kujiunga na chama cha ACT Wazalendo: maamuzi hayo yalifanywa muda mchache baada ya kesi iliyokuwa mahakamani kuishia kumtambua profesa Ibrahim Lipumba kuwa ndiye Mwenyekiti halali wa chama cha CUF.

Hamad alichaguliwa kuwa mwenyekiti wa ACT Wazalendo, nafasi aliyopewa kando ya kiongozi wa kitaifa Zitto Kabwe.

Baada ya uchaguzi mkuu wa mwaka 2020 alirudia nafasi yake ya Makamu wa Kwanza wa Rais wa Zanzibar katika serikali ya umoja wa taifa aliyokuwanayo hadi mwaka 2015.

Kifo
Seif Sharifu Hamadi alifariki tarehe 17 Februari 2021 katika hospitali ya taifa ya Muhimbili   baada ya kupatikana na virusi vya Corona pamoja na mke wake.

Marejeo

Waliozaliwa 1943
Waliofariki 2021
Wanasiasa wa Tanzania
Watu wa Zanzibar
Aboud Jumbe Mwinyi

Aboud Jumbe Mwinyi (Unguja, 14 Juni 1920 - Dar es Salaam, 14 Agosti 2016 ) alikuwa rais wa pili wa Zanzibar toka tarehe 11 Aprili 1972 hadi 29 Januari 1984 alipojiuzulu.

Maisha
Jumbe alizaliwa kisiwani Unguja mwaka 1920 akasoma shule Zanzibar mjini kuanzia mwaka 1930 hadi 1942. Miaka 1943-1945 alisomea ualimu huko Makerere, Kampala (Uganda) akafundisha shule inayoitwa leo Lumumba College 1946-1960. 

Mwaka 1953 alijiunga na chama cha Zanzibar National Union akahamia Chama cha Afro-Shirazi mnamo 1960 akachaguliwa mbunge kwenye mwaka 1961. Akiwa mwakilishi wa upinzani wa ASP, alishiriki kwenye majadiliano kuhusu uhuru wa Zanzibar huko London 1961-1962. . 

Baada ya mapinduzi ya mwaka 1964 alikuwa waziri katika serikali ya Karume..

Jumbe aliingia madarakani baada ya kuuawa kwa rais wa kwanza Abeid Karume kwenye tarehe 7 Aprili 1972 ambako Jumbe aliteuliwa na Baraza la Mapinduzi kuchukua nafasi yake. 

Jumbe aliimarisha uhusiano na Tanzania bara kwa kukubali maungano ya vyama vya TANU na ASP kuwa CCM. Mwaka 1979 Jumbe alitia sahihi katiba ya kwanza ya Zanzibar baada ya mapinduzi iliyomaliza utawala bila kikomo wa Baraza la Mapinduzi; hivyo mwaka 1980 alichaguliwa na raia wa Zanzibar, si wajumbe wa Baraza la Mapinduzi, katika uchaguzi wa kwanza wa Zanzibar tangu mwaka 1963. 

Mnamo 1984 Jumbe alidai nafasi kubwa zaidi kwa maazimio ya Zanzibar katika muungano alipaswa kujiuzulu tarehe 29 Januari 1984 wakati wa kikao cha chama cha CCM jijini Dar es Salaam. 

Jumbe aliaga dunia kwake Kigamboni, Dar es Salaam, tarehe 14 Agosti 2016 akiwa na umri wa miaka 96.

Tanbihi

Waliozaliwa 1920
Waliofariki 2016
Marais wa Zanzibar
Wanasiasa wa Tanzania
Jumatano

Jumatano ni siku ya nne katika juma (wiki) ya siku saba yenye asili ya kiyahudi-kikristo. Iko kati ya siku za Jumanne na Alhamisi.

Siku ya tatu au siku ya nne? 
Kuna nchi zilizobadilisha hesabu ya juma kufuatana na kawaida ya mapumziko ya "wikendi" kwenye siku za Jumamosi/Jumapili. Katika muundo huu Jumatatu hutazamiwa kama siku ya kwanza katika juma ya kazi hivyo inahesabiwa kama siku namba "1" ya wiki katika kalenda hata kama jumuiya za kidini zinasisitiza hesabu ya kibiblia.

Jina la siku kwa Kiswahili na kwa lugha mbalimbali 
Katika lugha ya Kiswahili jina la siku lina namba "5" ndani yake. Hii ni dokezo la asili ya Kiswahili katika utamaduni ya Kiislamu pasipo na athira ya Uyahudi unaoanza hesabu baada ya sikukuu ya Kiislamu ya Ijumaa siku ya sala ya pamoja: Jumamosi kama siku ya kwanza baada ya Ijumaa, Jumapili kama siku ya pili, Jumatatu kama siku ya tatu n.k.. Tabia hii katika Kiswahili ni ya pekee hasa kwa sababu Kiarabu ambacho ni lugha ya Korani takatifu na lugha ya kimataifa ya Waislamu kinafuata hesabu ya Kiyahudi na kuiita أربعاء arba'a (ya nne).

Lugha nyingi za nchi za Kiislamu zafuata kawaida ya Kiarabu na kuiita "siku ya nne", kwa mfano Kiindonesia (Rabu - ya nne) au Kiajemi (Farsi) (چهارشنبه - tchahor shanbe - siku ya nne).

Katika lugha nyingi za Ulaya jina la siku hutunza kumbukumbu ya miungu iliyoabudiwa zamani za dini za Kiroma au Kigermanik kama vile Kifaransa "Mercredi" (siku ya Mercurius) au Kiingereza "Wednesday" (siku ya Wodan).

Kalenda
Amani Temba

Amani James Pausen Temba au "Mheshimiwa Temba" (kifupi Mh Temba) ni Mwanamuziki wa Rap na Hip Hop Kutoka Jijini Dar es Salaam Tanzania, Na pia ni Mwanachama Kiongozi wa Tmk Wanaume Family yenye makazi yao huko Temeke Jijini Dar es Salaam Tanzania,
Mh Temba alizaliwa mwaka 1980 na kupata elimu yake ya msingi katika shule ya msingi Temeke na baadaye kujiunga na shule ya sekondari ya Nuru Yakini ambako alisoma kwa miaka miwili kabla ya kuhamia sekondari ya Makongo, alisoma Makongo kwa mda wiki moja tu na kwenda kujiunga na sekondari nyingine inayomilikiwa na Jeshi ya Jigetemee baada ya kupata ofa ya kusomeshwa bure na uongozi wa shule hiyo enzi hizo ukiwa chini ya Luteni kanali Fabian Massawe ambaye sasa ni Mkuu wa wilaya ya kinondoni.

Maisha ya Muziki 
Mwanzoni alitokea kwenye kundi flani liitwalo "Manduli Mobb" walifanya nyimbo kadha wa kadha ikiwemo ile ya 'Maskini Jeuri' walishirikiana na 'Juma Nature' hiyo ilikuwa mwaka 2000 baadae kundi lika tawanyika na kila mtu kuanza kufanya kazi za muziki akiwa peke yake na sio na kundi tena, alio anza kutoa nyimbo yake peke alikuwa "Bwana Mkubwa" baadae Mh Temba nae akatoa nyimbo yake ya kwanza ilioitwa "Nakumaindi" ilikuwa mwaka 2001 Mwishoni ambayo ilitayarishwa na Muuandaaji Papa Lavu maarufu kama Bonny Lavu.

miaka iliyo fuatia akajiunga na Tmk Wanaume enzi hizo 'Juma Nature ajatoka kwenye kundi la Tmk Wanaume Mh Temba akatoa nyimbo nyingine iliyoitwa "Nampenda Yeye" ambayo aliimba na Dully Sykes nayo ilivuma sana na kumpa heshima kubwa katika medani ya Muziki Tanzania baadae akawa anapata ushirika mwingi tu na wasanii mbali mbali.
temba ametengeneza tovuti

Viungo vya nje
tovuti rasmi

Waliozaliwa 1980
Bongo Flava
Wanamuziki wa Tanzania
Muziki wa kizazi kipya
Hip Hop ya Bongo
Watu walio hai
Wanamuziki wa Hip Hop wa Tanzania
Hollywood, California

Tazama pia Hollywood, Florida

Hollywood ni mtaa wa mji wa Los Angeles katika jimbo la California la Marekani. Mtaa huu umekuwa maarufu duniani kama mahali pa kutengenezwa kwa filamu nyingi. Ni kitovu cha filamu Marekani penye makampuni mengi kama vile Universal Studios und Warner Brothers.

Waigizaji wengi wa filamu huishi katika mazingira ya Hollywood.

Tazama pia 
 West Hollywood, California
 Bollywood
 Nollywood

Filamu za Marekani
Miji ya California
Los Angeles
Los Angeles County, California
Los Angeles

Los Angeles (mara nyingi kifupi L.A.) ni mji wa Kalifornia ya kusini. Ni mji mkubwa kuliko yote ya Kalifornia na mji mkubwa wa pili wa Marekani mwenye wakazi 3,847,400 mjini penyewe na hadi milioni 18 katika rundiko la mji. Mji uko kando la Pasifiki  katika tambarare kati ya bahari na milima.

Mtaa maarufu mjini Los Angeles ni eneo la Hollywood.

Wakazi 
Wakazi wa jiji ni mchanganyiko wa watu kutoka pande zote za dunia. Takriban theluthi moja hawakuzaliwa Marekani bali walihamia hapa ni watu kutoka nchi 140 za dunia.
Karibu nusu huongea Kihispania kama lugha ya mama; wengi kati hao kutoka familia wa wahamiaji kutoka Meksiko au nchi mbalimbali za Amerika Kusini. Wahamiaji wengine wametoka hasa Asia ya Mashariki kama vile China, Korea na Japani.

Wakazi asilimia 46.9% huhesabiwa kama Wazungu, 11.24% Waamerika Weusi na 10.0% Waasia, wengine wa vikundi mbalimbali. 42.2% husema Kiingereza kama lugha ya kwanza, 41.7% Kihispania, 2.4% Kikorea, 2.3% Kitagalog, 1.7% Kiarmenia, 1.5% Kichina na 1.3% Kiajemi.

Historia 

Jina la Los Angeles latoka katika lugha ya Kihispania likimaanisha "malaika"; ni kifupi cha jina la awali "El Pueblo de Nuestra Señora la Reina de los Ángeles del Río de Porciúncula" yaani "Kijiji cha Mama Yetu Malkia wa Malaika wa Mto Porsyuncula"; maana yake ni kwamba kijiji kiliwekwa wakfu kwa Bikira Mariamu kilipoundwa mwaka 1781 na mapadri Wafransisko walioinjilisha kwanza sehemu hiyo. Wakati ule Kalifornia ilikuwa bado chini ya Hispania kama sehemu ya Ufalme mdogo wa Hispania Mpya ambao baadaye ukawa Jamhuri ya Meksiko.

Viungo vya nje

California
Miji ya California
Wafransisko
Los Angeles County, California
 
Miji ya Olimpiki
Alhamisi

Alhamisi ni siku ya tano katika juma (wiki) ya siku saba yenye asili ya kiyahudi-kikristo. Iko kati ya siku za Jumatano na Ijumaa. Katika hesabu ya kimataifa ya ISO 8601 ni siku ya nne.

Wikendi katika nchi za Kiislamu 
Nchi kadhaa za Waislamu huanza mapumziko ya wikendi kwenye Alhamisi kama Ijumaa ni siku ya mapumziko. Hii si nchi zote za Kiislamu. Kwa mfano Misri wafanyakazi huanza wikendi Alhamisi na kuendelea Ijumaa; Uturuki inatumia wikendi ya magharibi yaani Jumamosi-Jumapili.

Siku ya tano au siku ya nne? 
Katika muundo wa juma wa kibiblia Alhamisi ni siku ya tano. Kanuni ya ISO 8601 ilibadilisha hesabu ya juma kufuatana na kawaida ya mapumziko ya "wikendi" kwenye siku za Jumamosi/Jumapili. Katika muundo huu Jumatatu hutazamiwa kama siku ya kwanza katika juma ya kazi hivyo inahesabiwa kama siku namba "1" ya wiki katika kalenda hivyo Alhamisi ni namba 4. Jumuiya za kidini zinasisitiza hesabu ya kibiblia na kawaida katika tamaduni nyingi inaendelea hesabu ya kale.

Jina la siku kwa Kiswahili na kwa lugha mbalimbali 
Katika lugha ya Kiswahili jina la siku lina namba "5" ndani yake lakini haieleweki kirahisi kwa sababu Alhamisi ina asili ya lugha ya Kiarabu. خميس (khamis) ni namba tano tu. Kiswahili chenyewe chatumia namba hii katika jina la siku ya Jumatano inayotangulia Alhamisi. Pamoja na Ijumaa ni siku ya pekee yenye jina la Kiarabu katika lugha ya Kiswahili.

Majina ya siku zingine yameanzishwa upya katika Kiswahili kuanzia siku ya sala ya pamoja ya Waislamu kwenye Ijumaa kuzitaja kama Juma-mosi, Juma-pili n.k. 

Tabia hii katika Kiswahili ni ya pekee hasa kwa sababu Kiarabu ambacho ni lugha ya Korani takatifu na lugha ya kimataifa ya Waislamu kinafuata hesabu ya Kiyahudi na kuita siku hiyo kwa namba "tano". Lugha nyingi za nchi za Kiislamu zafuata kawaida ya Kiarabu na kuiita "siku ya tano", kwa mfano Kiindonesia (Kamis - ya tano) au Kiajemi (Farsi) (پنج‌شنبه - panch shanbe - siku ya tano).

Katika lugha nyingi za Ulaya jina la siku hutunza kumbukumbu ya miungu iliyoabudiwa zamani za dini za Kiroma au Kigermanik kama vile Kifaransa "Jeudi" (siku ya Jovi au Jupiter) au Kiingereza "Thursday" (siku ya Thor).

Kalenda