LeroyDyer/wikipediaSW huggingface dataset:
Yohane Berchmans

Yohane Berchmans (Diest, leo nchini Uholanzi, 13 Machi 1599 – Roma, Italia, 13 Agosti 1621) alikuwa mtawa katika shirika la Wajesuiti aliyefuata kikamilifu mfano wa Aloysius Gonzaga. 

Tarehe 28 Mei 1865 alitangazwa na Papa Pius IX kuwa mwenye heri, halafu tarehe 15 Januari 1888 akatangazwa na Papa Leo XIII kuwa mtakatifu. 

Sikukuu yake ni tarehe 13 Agosti kila mwaka.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Vyanzo
Holweck, F. G.: A Biographical Dictionary of the Saints. St. Louis, MO: B. Herder Book Co., 1924.
Hippolyte Delehaye: St John Berchmans, New-York, Benzinger Brothers, 1921, 189pp.

Viungo vya nje 

 http://saints.sqpn.com/saint-john-berchmans/ Saint John Berchmans – Saints.SQPN.com

Waliozaliwa 1599
Waliofariki 1621
Wajesuiti
Watakatifu wa Uholanzi
Benildo Romancon

Benildo Romancon (Thuret, Puy-de-Dôme, Ufaransa, 14 Juni 1805 - Saugues, Haute-Loire, Ufaransa, 13 Agosti 1862) alikuwa bradha wa Kanisa Katoliki na mlezi wa vijana katika shirika la Mabradha wa Shule za Kikristo. 

Papa Pius XII alimtangaza mwenye heri tarehe 4 Aprili 1948, halafu Papa Paulo VI akamtangaza mtakatifu tarehe 29 Oktoba 1967. 

Sikukuu inaadhimishwa tarehe ya kifo chake.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje
Saint Benildus at the Patron Saints Index

Waliozaliwa 1805
Waliofariki 1862
Watawa
Watakatifu wa Ufaransa
Mabradha wa Shule za Kikristo
Dulse Pontes

Dulse Pontes, kwa jina la awali Maria Rita de Souza Pontes (Salvador, Bahia, Brazil, 26 Mei 1914 – Salvador, 13 Mei 1992) alikuwa mtawa Mfransisko ambaye alianzisha taasisi kwa ajili ya fukara.

Alitangazwa na Papa Benedikto XVI kuwa mwenye heri tarehe 22 Mei 2011, halafu Papa Fransisko alimtangaza mtakatifu tarehe 13 Oktoba 2019, akiwa mwanamke wa kwanza kutoka Brazil.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
 Gaetano Passareli: Irmã Dulce, o Anjo Bom da Bahia (Editora Record; ISBN|85-01-06654-0)
 Nathan A Haverstock: Give us this day; the story of Sister Dulce, the angel of Bahia (Appleton-Century)

Viungo vya nje
 OSID's Website – Obras Sociais Irmã Dulce - OSID 
 Video about Irmã Dulce and OSID – Irmã (Sister) Dulce - The Angel of Bahia & OSID

Waliozaliwa 1914
Waliofariki 1992
Mabikira
Wafransisko
Watakatifu wa Brazil
Hugo Soto (mwigizaji)

Hugo Soto (15 Januari 1953 - 2 Agosti 1994) alikuwa mwigizaji na msanii wa Argentina.

Wasifu 
Soto alizaliwa Corrientes, Argentina. Akikua na ndoto mapema katika uchoraji na jukwaa, Soto alihamia Buenos Aires mwanzoni mwa miaka ya 1970, ambapo alifundishwa na mchoraji Carlos Gorriarena.

Alianza kufanya kazi katika kikundi cha Buenos Aires Utamaduni wa Argentina  Sinema na ukumbi wa michezo  na mnamo  mwaka 1975, mkurugenzi José María Paolantonio alimpa Soto jukumu lake la kwanza sinema ya Argentina  katika vichekesho  vya ' "La película" ("Sinema"). Katika sinema hii  haukufanikiwa, ingawa Soto alizidi kuwa maarufu kama mwigizaji wa jukwaa na hivi karibuni alialikwa kuwa sehemu ya kifahari  Theatre ya Manispaa ya San Martín.

Mwandishi aliyejulikana wakati huo, Eliseo Subiela, alimwiga Soto katika jukumu la kuongoza kwa marekebisho yake ya Adolfo Bioy Casares ya  novella mwaka 1986, jukumu la Soto katika Man Facing Southeast lilimpatia Fedha Condor kutoka Chama cha Wakosoaji wa Filamu wa Argentina kama Mwigizaji Bora Mpya na kupata msimamo wake katika sinema ya Argentina. Utendaji mkali, wa utabiri ulisababisha jukumu lake mnamo mwaka 1988 kama lengo lisilofahamika la udikteta wa wakati ujao katika Gustavo Mosquera 's Lo que vendrá. Jukumu lisilo la kawaida lilimpatia kutambuliwa Marekani kupitia  Tuzo ya Kilatini ACE, kwa Mtaalam Bora.

Marejeo

USLWA
Waliozaliwa 1953
Waliofariki 1994
Waigizaji filamu wa Argentina
John Hargreaves (mwigizaji)

John William Hargreaves (28 Novemba 1945 - 8 Januari 1996) Alikuwa mwigizaji wa Australia. Alishinda tuzo Tuzo za Taasisi ya Filamu ya Australia na aliteuliwa mara sita.

Maisha 
Alisoma katika Chuo cha Marist Kogarah.  Alifundisha huko Mendooran, New South Wales, lakini alihamia Sydney miaka ya 1960. Alihitimu kutoka Taasisi ya Kitaifa ya Sanaa ya Kuigiza mnamo mwaka 1970. Hargreaves alikuwa mwigizaji wa filamu, lakini pia anakumbukwa vizuri na hadhira ya Australia kwa jukumu lake katika mchezo wa kuigiza wa TV "Young Ramsay  miaka ya 1970 na alifanya kazi katika maonyesho kadhaa ya jukwaani. Hargreaves alikuwa na majukumu katika  Waondoaji ,  Chama cha Don,  The Odd Angry Shot , na   Malcolm , Alikuwa pia mpenzi wa Nicole Kidman katika  Jiji la Emerald.

Mwaka 1994 alikua muigizaji wa kwanza kupokea tuzo ya Byron Kennedy Award.

Alifariki kwa UKIMWI mnamo mwaka 1996. Kwenye mazishi ya Hargreaves, waigizaji wenzake Sam Neill na Bryan Brown walikuwa miongoni mwa wabebaji wa jeneza lake.

Marejeo

USLWA
Waigizaji filamu wa Australia
UKIMWI nchini Zambia

VVU / UKIMWI inachukuliwa kuwa janga hatari zaidi katika karne ya 21. Inaambukizwa kwa njia ya ngono, na maambukizi kutoka kwa mama kwenda kwa mtoto na njia nyingine zaidi. Zambia inakabiliwa na janga la jumla la VVU / UKIMWI, na kiwango cha kitaifa cha maambukizi ya VVU ya 11.3% kati ya watu wazima wenye umri wa miaka 15 hadi 49 kufikia 2018. Kwa sensa ya Zambia ya 2000, watu walioathiriwa na VVU / UKIMWI walikuwa 15% ya idadi ya watu, jumla ya watu milioni moja kati yao 60% walikuwa wanawake. Janga hilo linasababisha idadi kubwa ya watoto yatima, na inakadiriwa kuwa na yatima 600,000 nchini. Ilikuwa imeenea zaidi katika maeneo ya mijini ikilinganishwa na vijijini na kati ya majimbo yote, Mkoa wa Copperbelt na Mkoa wa Lusaka ulikuwa na hali mbaya zaidi.

Serikali ya Zambia iliunda kamati ya ufuatiliaji wa UKIMWI mapema mwaka 1986 na kuunda mpango wa dharura wa kudhibiti kuenea ifikapo 1987. Kufikia 2005, serikali ilifanya tiba ya kupunguza makali ya virusi kwa kila mtu. Kuna mashirika kadhaa ya hiari ya Umoja wa Mataifa na mashirika yasiyo ya kiserikali ambayo yanasaidia kupambana na ugonjwa huo.

Historia 
Maambukizi ya virusi vya ukosefu wa kinga mwilini na ugonjwa wa upungufu wa kinga (VVU / UKIMWI) ni hali inayosababishwa na kuambukizwa na virusi vya Ukimwi (VVU). VVU huambukizwa kwa njia kuu tatu: mahusiano ya kingono, kukumbana kwa majimaji ya mwilini au tishu zilizoambukizwa, na kutoka kwa mama kwenda kwa mtoto wakati wa ujauzito, kujifungua, au kunyonyesha (inayojulikana kama maambukizi ya wima). Hakuna hatari ya kupata VVU ikiwa umeshika na kinyesi, pua, mate, makohozi, jasho, machozi, mkojo, au kutapika  damu isipokuwa ikiwa imeambukizwa. Inawezekana kuambukizwa kwa aina zaidi ya moja ya VVU hali inayojulikana kama kuambukizwa VVU.

Zambia ni nchi isiyofungamana na bahari yenye uchumi duni barani Afrika. Imekadiriwa kuwa ya 166 katika Kielelezo cha Maendeleo ya binadamu mnamo mwaka 2006 kati ya jumla ya nchi 177 kulingana na ripoti ya Maendeleo ya Binadamu ya Umoja wa Mataifa. Kufikia mwisho wa mwaka 2006, jumla ya watu milioni 39.5 ulimwenguni waliambukizwa VVU na watu milioni 2.9 walikufa kwa sababu ya magonjwa yaliyotokana na UKIMWI. Afrika inaongoza kwa UKIMWI na karibu 60% ya waathirika wa VVU na imekuwa sababu kuu ya vifo barani Afrika.

Marejeo 
USLWA
Afya
Afya ya umma
Ukimwi
Zambia
UKIMWI nchini Zimbabwe

VVU na UKIMWI ni suala kuu la afya ya umma nchini Zimbabwe. Nchi hiyo inaripotiwa kushikilia moja ya idadi kubwa zaidi ya kesi zilizorekodiwa katika Afrika Kusini mwa Jangwa la Sahara. Kulingana na ripoti, virusi vimekuwepo nchini tangu miaka 40 iliyopita. Walakini, ushahidi unaonyesha kwamba kuenea kwa virusi hivyo kunaweza kukawa kumetokea mapema. Katika miaka ya hivi karibuni, serikali imekubali kuchukua hatua na kutekeleza mikakati ya malengo ya matibabu ili kushughulikia kuenea kwa visa katika janga hilo. Hatua kubwa zimechukuliwa wakati watu wanaozidi kuongezeka wanajulishwa hali yao ya VVU / UKIMWI, wanapokea matibabu, na kuripoti viwango vya juu vya kumalizika kwa virusi hivyo. Kama matokeo ya hii, ripoti za maendeleo ya nchi zinaonyesha kuwa janga linapungua na linaanza kufika mwisho. Mashirika ya kimataifa na serikali ya kitaifa wameunganisha mwenendo huu na matokeo ya kuongezeka kwa utumiaji wa kondomu kwa idadi kubwa ya watu, idadi ndogo ya wenzi wa ngono, na pia kuongezeka kwa maarifa na mfumo wa msaada kupitia kufanikisha utekelezaji wa mikakati ya matibabu na serikali. Idadi ya watu walio katika hatari ya kuathiriwa na VVU / UKIMWI nchini Zimbabwe ni pamoja na wanawake na watoto, wafanyabiashara ya ngono, na watu wanaojihusisha na mahusiano ya jinsia moja.

Marejeo 
USLWA
Afya
Afya ya umma
Zimbabwe
Ukimwi
Brian McGahen

Brian Patrick McGahen (3 Machi 1952 - 3 Aprili 1990) alikuwa mwanaharakati wa mashoga na mwanaharakati wa kijamii wa Australia.

Alizaliwa Camperdown, New South Wales na mtengeneza nywele Patrick James McGahen na Monica Marie Anderson,  née  Pettit. Baada ya kuhudhuria De La Salle College Ashfield, alipokea shahada ya mafunzo ya jamii kutoka chuo kikuu cha Sydney mnamo mwaka 1974. Kama mwanafunzi alipinga vita vya Vietnam, akikataa kujiandikisha kwenye usajili, utetezi wake wa kupinga rasimu ulisababisha kutiwa hatiani. Wakati huu alikuwa mwanachama wa Chama cha Kikomunisti cha Australia. 

Kuanzia mwaka 1974 hadi mwaka 1975 alikuwa mfanyakazi wa kijamii na mshauri wa dawa za kulevya, na alikuwa mwanachama mwanzilishi wa Jumuiya ya Ustawi wa Jamii ya Australia mnamo mwaka 1976.  Akifanya kazi kwanza kwenye mpango na Tume ya Afya ya New South Wales, pia alifanya kazi kwa Idara ya Jimbo ya Vijana na Huduma za Jamii na katika miaka ya 1980 ulipita Mpango wa Huduma ya Usaidizi wa Familia wa New South Wales.

Katikati ya miaka ya 1970, McGahen alihusika katika kampeni ya haki za mashoga kama mshiriki na mkombozi wa mashoga wa Sydney. Alikuwa mratibu wa Mkutano wa Kitaifa wa Ushoga mnamo 1978 na aliwahi kuwa mwenyekiti wa Chama cha Sydney Mardi Gras kutoka 1981 hadi 1984. Alisimama kama mgombea wa Kikomunisti wa Meya wa Bwana wa Sydney mnamo 1980 bila mafanikio. Mnamo 1984, pamoja na Mkomunisti mwenzake Jack Mundey alichaguliwa huru katika halmashauri ya jiji la Sydney, akihudumu hadi kufutwa kwa baraza tarehe 26 Machi 1987. McGahen ndiye alikuwa mwanachama shoga katika baraza kuwekwa wazi.

McGahen alikuwa mkurugenzi wa huduma ya utunzaji wa nyumba mnamo 1986, na aliunga mkono utunzaji mrefu wa UKIMWI. Mnamo mwaka 1989 alijiunga na kamati ya usimamizi ya the Pride steering committee. Ila mwaka wa 1987 aligundulika ana VVU. Ilipofikia tarehe 3 Aprili 1990 alikutwa na mauti huko Elizabeth Bay. Baada ya kifo chake, mnamo mwaka 1992 aliigizwa katika jumba maarufu la maonesho la Sydney Gay and Lesbian Mardi Gras Association Hall of Fame.

Marejeo 

Waliozaliwa 1952
Waliofariki 1990
Watu wa Australia
Phaswane Mpe

Phaswane Mpe (10 Septemba 1970 - 12 Desemba 2004) alikuwa raia wa Afrika Kusini mshairi na mwandishi wa riwaya. 

Alisoma katika Chuo Kikuu cha Witwatersrand, ambapo alikuwa mhadhiri wa fasihi ya Kiafrika. Alisoma digrii ya uzamili katika maswala ya kuchapisha katika Chuo Kikuu cha Oxford Brookes. Mnamo  mwaka 1998 riwaya yake ya  ya kwanza ijulikanayo kama, Welcome to Our Hillbrow, ilichapishwa katika 2001 .  Mikusanyiko ya hadithi fupi na mashairi yake , Clouds Brooding, yalichapishwa baada ya yeye  kufa mnamo mwaka 2008.

Mpe alizaliwa katika mji wa kaskazini wa Polokwane huko Tiragalong,na kuhamia Johannesburg akiwa na umri wa miaka 19 alifanikiwa kujiunga  na chuo kikuu. Kwa sababu ya ukosefu wake wa pesa aliishia kuishi katika eneo la ndani la jiji la Hillbrow, mahali ambapo baadaye aliandaa  riwaya yake ya kwanza ijulikanayo kama Welcome to Our Hillbrow ilikuwa kazi muhimu kwake kwani ilikuwa riwaya ya kwanza kushughulikia mabadiliko ya maisha ya ndani  huko nchini  Afrika Kusini ndani ya  miaka kumi tangu Nelson Mandela na F. W. de Klerk kuangamiza ubaguzi wa rangi. Kitabu hiki kinawaonyesha Waafrika Kusini weusi wakikabiliwa na changamoto za umaskini, ukosefu wa ajira, na VVU / UKIMWI. Riwaya hiyo inashangaza kwa kuwa shida zilizoundwa na ubaguzi wa rangi hazikuwa zinajulikana ; shida kuu za Waafrika Kusini weusi ni zile za kujitengenezea wao: chuki dhidi ya wageni, uvumi wa roho mbaya, uchawi, na kutoweza kupendana kabisa au kujipenda wenyewe.

Labda ilikua haishangazi, kwa kuzingatia kuenea kwa ugonjwa huo nchini Afrika Kusini, VVU na UKIMWI zilikuwa mada za kawaida katika kazi ya Mpe. Kabla ya kifo chake alianza masomo ya udaktari kuhusu jinsia katika fasihi ya Afrika Kusini, baada ya ubaguzi wa rangi na alikua akizingatia sana masuala haya mawili.

Mpe alikufa ghafla akiwa na umri wa miaka 34, wakati huo alikuwa anajiandaa kuanza mafunzo kama mganga wa kienyeji.

Wakati mauti ikimkuta, Mpe alikuwa akifundisha fasihi ya Kiafrika na masomo ya uchapishaji katika fasihi na masomo ya lugha katika Chuo Kikuu cha Witwatersrand. Mashairi yake na hadithi fupi zimechapishwa katika Imprint (1995), Staff Rider (1980). Alichangia pia hadithi fupi katika Jarida la Drum.

Kitabu chake cha Welcome to Our Hillbrow, na hadithi fupi katika Clouds Clouds zina habari kubwa za kihistoria.

Marejeo 

USLWA
Waliozaliwa 1970
Waliofariki 2004
Waandishi wa Afrika Kusini
Trevor Kent

Trevor Kent (24 Aprili 1940 - 4 Novemba 1989) alikuwa mwigizaji wa ukumbi wa michezo na wa runinga wa Australia ambaye alipata umaarufu na kutambuliwa na jamii katika miaka ya 1980.

Wasifu 
Hapo awali Kent alifanya kazi kama mwalimu wa shule ya msingi, akifundisha kwa miaka mitatu huko Nambour na Buderim na hata pia alipokuwa huko Queensland alikuwa akiigiza katika vikundi vya ukumbi wa michezo.

Akiwa huko Sydney, alisoma jukumu la Rolfe katika utengenezaji wa Tivoli Theatre ya "The Sound of Music" Sauti ya Muziki", na akaigiza katika "Becket" na "Oh Dad, Poor Dad, Mamma's Hung You in the Closet and I'm Feelin' So Sad" na yule wa Kujitegemea. Baada ya miaka miwili lihama kutoka huko Sydney na kuhamia Uingereza na akakaa huko miaka kumi. Huko Uingereza Kent alifanya kazi na Mkurugenzi Bil Keating na baadaye na Royal Shakespeare Company. Naliporudi Sydney mnamo 1974, Kent alicheza kama Frank'N'Furter katika utengenezaji wa "The Rocky Horror Show".

Maonyesho kadhaa kwenye runinga ya Australia yalifuata, pamoja na majukumu katika  (mfululizo wa Truninga wa miaka ya 1970) ,  "The Sullivans" ,  "Cop Shop"  na "Carson's Law". Mnamo mwaka 1984  alihamia Melbourne na mnamo 1984-1985 alionekana kwenye mfululizo wa runinga wa "Prisoner" akiwa kama mfungwa.

Katikati ya miaka ya 1980 Kent, ambaye alikuwa shoga, aligundua kuwa ana VVU, na wakati huo alijitolea kama mwangalizi kwa watu wanaoishi na VVU na UKIMWI.

Kifo  
Mnamo mwaka 1989 kufikia wiki chache kabla ya kifo chake Kent aliendelea kufanya kazi na kikundi cha ukumbi wa michezo. Uigizaji wake wa mwisho alikuwa Meryl Streep katika filamu ya  A Cry in the Dark  mwaka (1988 ).

Filamu

Marejeo

Viungo vya nje 
 

Waliozaliwa 1940
Waliofariki 1989
Waigizaji filamu wa Australia
Bernard Kabanda

Bernard Kabanda Sslongo (1959 - 4 Septemba 1999) alikuwa mpiga gitaa wa Uganda. Alikuwa maarufu katika muziki ulimwenguni kupitia kuonekana kwake huko USA na Uingereza. Mnamo mwaka  1999 kabla ya kufa na UKIMWI alifanya   onyesho lake la Womad's Reading akiwa na umri wa miaka 40. 

Alifahamika katika mitaa ya Kampala, mji mkuu wa Uganda,  kwa  kuchezea  gitaa ambalo alikuwa amejitengenezaa mwenyewe kutoka katika gitaa chakavu. Aliweza  kucheza peke yake na alifanya hivyo pia katika ziara yake ya Womad, ambapo alicheza  na Samuel Bakkabulindi Sslongo, ambaye alichezea vishikizo vya muda vya  mabati, ngoma na  vijiti.

Viungo ya nje
 The Womad Select Information Page
A Tribute to Bernard Kabanda

Marejeo 

Waliozaliwa 1959
Waliofariki 1999
USLWA
Wanamuziki wa Uganda
Arusha Editathon Muziki
James Chimombe

James Chimombe (1951-1990) alikuwa mwimbaji na mpiga gitaa wa Zimbabwe. Kazi yake ilijumuishwa kwenye band za Mafanikio ya OK , Acid Band, Ocean City Band, na Huchi Band. Muziki wake ulichanganya Kenya, Afrika Kusini, na Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo  inaathiri Muziki wa Zimbabwe. James pia alifanya kazi katika nchi ya Amerika na  sauti za Magharibi katika muziki wake, akizichanganya na pembe za Kiafrika  laini za gitaa. James Chimombe anajulikana kama Phil Collins wa Zimbabwe. Angekuwa hai leo, angejulikana kama Tuku. Tuku na Chimombe wote ni wana wa Highfields, aka Fio. Muziki wake ulikuwa wa roho na uliwasilisha moyo wa utamaduni ya Washona.

Wasifu 
Chimombe alianza kama mpiga gitaa la dansi pamoja na  Thomas Mapfumo na Oliver Mtukudzi. Kisha akahamia kwenye Blacks Unlimited na OK Mafanikio. Kama moja ya bendi za kwanza za Kongo na Zimbabwe, OK Success aliajiri wanamuziki wa juu wa Zimbabwe na kutoa safu ya vibao katika miaka ya 1960 na 1970.

Kifo 
Chimombe anashukiwa kuwa na VVU, lakini hii haikupunguza kasi ya yeye kupendwa na watu wa Zimbabwe, haswa watu kutoka Highfields, Chitungwiza, Harare na Bindura.

Marejeo 

USLWA
Waliozaliwa 1951
Waliofariki 1990
Waimbaji wa Zimbabwe
Dambudzo Marechera

Dambudzo Marechera (4 Juni 1952 - 18 Agosti 1987) alikuwa mwandishi wa riwaya, hadithi fupi, michezo na mashairi wa  Zimbabwe. Alijulikana sana kwa maandishi yake ingawa alifukuzwa katika vyuo vikuu kwa sababu ya tabia yake mbaya, licha ya kufaulu katika masomo yake.

Maisha ya awali 
Marechera, kwa jina la Kikristo aliiitwa Charles William, alizaliwa katika mji wa Vengere, Rusape, nchini Rhodesia Kusini, kwa Isaac Marechera, mhudumu wa chumba cha kuhifadhi maiti, na msichana Masvotwa Venenzia Marechera aliyekuwa mtoto wa wazazi Washona kutoka sehemu ya mashariki-kati ya Rhodesia.
  
 Katika kitabu chake cha mwaka 1978 kinachojulikana kwa jina la The House of Hunger, na katika mahojiano, Marechera mara nyingi alidanganya kuwa baba yake aliendesha "treni ya karne ya 20" au "alirudi nyumbani na kisu kikiwa kimemchoma kwa nyuma" au "alipatikana katika chumba cha kuhifadhia maiti cha hospitali na mwili wake ukiwa umejaa risasi". Udanganyifu huo ulimpelekea Marechera kudanganya hata juu ya "ukweli" wa maisha yake mwenyewe. Mnamo Aprili mwaka 2021, mtafiti wa Ujerumani Flora Veit-Wild alitoa ufafanuzi mkubwa kuhusu kaka wa Marechera, Michael, juu ya jambo la uharibifu katika maisha ya Marechera, mdogo wake. Michael alisema kuwa Dambudzo alikuwa mwathiriwa wa mama yao muti, akimaanisha kwamba alilaaniwa kwa namna  fulani kwani Marechera aliporudi kutoka London kuwa mwandishi wa makazi katika Chuo Kikuu cha Zimbabwe, mama yake na dada zake walijaribu kuja kumlaki lakini aliwakataa kwa mkono wake mwenyewe, akimshtaki mama huyo kwa kujaribu kumuua. Bado, inajulikana kwamba Marechera hakuwahi kufanya bidii kukutana na mtu yeyote wa familia yake kabla ya kufariki mwaka 1987.

Tuzo
 1979 Guardian Fiction Prize

Bibliografia 
 1978: The House of Hunger
 1980: Black Sunlight
 1984: Mindblast or The Definitive Buddy
 1992: The Black Insider
 1992: Cemetery of Mind
 1994: Scrapiron Blues

Viungo vya nje
Helon Habila, "On Dambudzo Marechera: The Life and Times of an African Writer", The Virginia Quarterly Review, Winter 2006.

Marejeo 

USLWA
Waandishi wa Zimbabwe
Richard Wherrett

Richard Bruce Wherrett(10 Desemba 1940 - 7 Desemba 2001) alikuwa mwanachama na mkurugenzi wa Agizo la Australia (AM), ambaye kazi yake  hiyo ilidumu kwa takribani miaka 40. Anajulikana pia kwa kuwa mkurugenzi mwanzilishi wa kampuni ya Sydney Theatre mnamo mwaka 1979.

Maisha ya awali, elimu na familia 
Richard Wherrett alikuwa mdogo wa mwandishi wa habari wa magari ajulikanaye kwa jina la Peter Wherrett. Baba yao alikuwa mnyanyasaji na mlevi.

Alisoma katika shule ya Trinity Grammar (New South Wales) huko Sydney, kabla ya kujiunga na Chuo Kikuu cha Sydney, ambapo alihitimu na Shahada ya Sanaa mnamo mwaka 1961. Wanafunzi wenzake chuoni walikua ni Clive James, Germaine Greer, Bruce Beresford, Mungo Wentworth MacCallum , Bob Ellis, John Bell (mwigizaji wa Australia), John Gaden, Laurie Oakes na Les Murray (mshairi).

Alifundisha Kiingereza na Historia ya Kale katika shule ya Trinity Grammar kwa miaka minne.

Wherrett alikuwa shoga tangu alipokuwa na umri wa miaka 17. Walakini, alikuwa na uhusiano uliokuwa wazi na mwigizaji Jacki Weaver kwenye miaka ya 1970.

Marejeo 

USLWA
Waliozaliwa 1940
Waliofariki 2001
Watu wa Australia
Sharleen Spiteri (kahaba)

Sharleen Spiteri alikuwa kahaba aliyeathiriwa na VVU, ambaye alifuatiliwa na vyombo vya habari, umma na serikali ya New South Wales nchini Australia baada ya kuonekana kwenye kipindi cha televisheni cha "60 Minutes (kipindi cha runinga cha Australia)" mwaka 1989, ambapo katika mahojiano aliweka wazi kwamba alikuwa akifanya mapenzi na wateja bila kuwaambia kuhusu ugonjwa wake wala kutumia kondomu.

Baada ya kipindi cha 60 Minutes kurushwa hewani, Spiteri alishikiliwa kwa nguvu na Polisi wa New South Wales pamoja  na mamlaka ya Idara ya Afya, wakitumia sehemu ya Sheria ya Afya ya Umma (Sehemu ya 32a), ambayo hapo awali ilikusudiwa kudhibiti kifua kikuu. Aliwekwa katika wadi ya UKIMWI ya Prince Henry, na kisha Hospitali ya Akili ya Rozelle kwa wiki kadhaa.

Mwanzoni mwa miaka ya 1990 kesi ya Spiteri iliendelea kuzua mjadala  mkubwa wa kitaifa. Ambapo ilipelekea sheria mpya kuanziishwa huko  New South Wales, inayojulikana kama "Sheria ya Sharleen" ambayo ilitaka idhini ya habari kabla ya ngono.

Japo kulikuwa na wafanyakazi wengine wa ngono katika jamii ambao pia waliathirika na  VVU na kutambulika na mamlaka. Baada ya kuachiliwa, Spiteri alikuwa chini ya maagizo ya afya ya umma (pamoja na makubaliano mengine ambayo hayakuwekwa wazi na Idara ya Afya ya NSW), akitumia miaka 16 iliyobaki ya maisha yake chini ya usimamizi wa mfanyakazi wa afya wa mfumo wa Afya wa NSW kama mgonjwa. Alifariki mwaka 2005.

Mnamo mwaka 2015, Tom Morton na Eurydice Aroney, wote waandishi wa habari na wahadhiri katika Chuo Kikuu cha Teknolojia Sydney,walichapisha Uandishi wa habari juu ya  Hofu ya Maadili na Masilahi ya Umma - Kesi ya Sharleen Spiteri. Jarida hilo lilihoji maadili ya kuripoti kesi ya Spiteri.

Viungo vya nje 
 ABC Radio National Hindsight program about Sharleen Spiteri

Marejeo 

USLWA
Waliofariki 2005
Wanawake wa Australia
Suzi Lovegrove

Suzi Lovegrove (1955 - 1987) alikuwa raia wa Australia mzaliwa wa Marekani aliyekuwa na VVU. 

Mnamo mwaka 1987 Hadithi ya Suzi, ilionyeshwa kwa mara ya kwanza kwenye runinga ya Australia. Troy ambaye ni mtoto wa Suzi aliambukizwa virusi tangu akiwa tumboni. Mnamo mwaka 1993 alifariki akiwa na umri wa miaka saba.

Hapo mwanzo Suzi Lovergrove alikuwa mwigizaji aliyejulikana kama Suzi Sidewinder. Mnamo mwaka 1983 Suzi alihusika katika sehemu ndogo ya filamu iliyojulikana kwa jina la Crazy, akicheza kama mshiriki wa bendi ya Nada, (Nada alicheza na rafiki wa Suzi aitwaye Lori Eastside ambaye baadaye alikuja kuonekana kidogo katika "Suzi's Story"). Walipokuwa kenye ndege wakitazama sinema kati ya Marekani na Australia, ni wakati ambapo Suzi alibahatika kukutana na mume wake wa baadaye aitwaye Vince Lovegrove. Miaka ya 1960 Vince alikuwa mwimbaji kiongozi wa The Valentines na kisha aliendelea kusimamia Divinyls na Jimmy Barnes

Marejeo

Waliozaliwa 1955
Waliofariki 1987
Waigizaji filamu wa Australia
Tony Doyle (mwanasiasa)

Anthony Kenneth "Tony" Doyle (8 Mei 1953 - 23 Desemba 1994) alikuwa mwanasiasa wa Australia. Kutokea mwaka 1985 hadi 1994 alikuwa Chama cha Labour cha Australia (Tawi la New South Wales) kwa Wilaya ya Uchaguzi ya Peats katika bunge jipya la Wales Kusini.

Ku-ring-gai pamoja na Chuo Kikuu cha New South Wales ambapo alipokea shahada yake ya Sanan, ndipo mahali aliposomea mwana wa Ken na Coralie Doyle. Alifanya kazi kama msaidizi wa kisheria, msaidizi wa karani na tume ya utangazaji ya Australia na kama ofisa mtendaji wa New South Wales na pia kama wakili mkuu wa serikali. Alihusika pia katika Chama cha Labour cha Australia (Tawi la New South Wales), akiwa katibu wa Umina,  Ettalong, mnamo mwaka 1977 hadi mmwaka 1984.

Kifo cha aliyekuwa waziri Paul Landa kilipelekea Doyle kuchaguliwa kama mgombea wa Labour kwa kiti cha serikali cha Wilaya ya Uchaguzi ya Peats mnamo mwaka 1985. Mnamo mwaka 1988 na 1991 Doyle alifanikiwa kushika kiti hicho kwa urahisi. Kutokana na vita vikali dhidi ya UKIMWI Doyle, mnamo Desemba 20, 1994 aliacha bunge mara moja kwani alikuwa mgonjwa sana. Akiwa na umri wa miaka 41 aliaga dunia akiwa huko Umina na kuwa mshiriki wa pili mfululizo wa Peats kufa ghafla kabla ya miaka 50. Tony Doyle alikufa nyumbani akiwa kando ya mwnzake wa muda mrefu Robert Miles. Na hakukuwa na uchaguzi mdogo uliofanyika kuchukua nafasi yake kutokana na ukaribu wa mwaka 1995 wa jimbo la New South Wales .

Marejeo 

Waliozaliwa 1953
Waliofariki 1994
Wanasiasa wa Australia
Rob Astbury

Rob Astbury (1948 - 9 Novemba 2017) alikuwa mwandishi wa habari wa redio na televisheni wa Australia na wakala wa mali isiyohamishika.

Wasifu 
Astbury alizaliwa huko Avoca, Victoria. Wakati akifanya kazi ya uandishi wa habari kwa miaka 21, alishinda tuzo kumi, Ligi ya Soka ya Victoria  (VFL), Ligi ya Soka ya Australia (AFL), tuzo mbili za kitaifa tuzo ya Penguin na aliteuliwa mara mbili katika tuzo ya Logie kwa habari bora ya mwaka. Astbury alifanikiwa kuruka kwenye runinga kupitia kazi yake ya mapema ya redio Melbourne kwanza kupitia mtandao wa Channel 0/10 network, kisha kufuatia Nine Network, baada ya kukubali ofa ya kazi kutoka kwa mmiliki Kerry Packer. Wakati wa kazi yake ya runinga, Astbury alikuwa mwandishi wa michezo anayelipwa zaidi Australia.

Astbury alitangaza yakuwa alikuwa na VVU mnamo mwaka 2005, ingawaje vipimo vya matibabu vilionyesha alikuwa muathirika wa muda mrefu, ambaye mwili wake unaweza kukandamiza virusi kwa muda mrefu bila dawa za kupunguza makali ya virusi vya ukimwi. Mnamo 2006, wakala wa watu mashuhuri Anthony Zammit alichapisha King and I: My Life With Graham Kennedy, wasifu ambao ulielezea uhusiano wa Astbury na mburudishaji Graham Kennedy. 

Baada ya kustaafu televisheni, Astbury alifanya kazi kama wakala wa mali isiyohamishika huko Broadbeach huko Gold Coast, Queensland kati ya mwaka 1995 na 2000. Kwa miaka kumi ijayo aliendesha kampuni ya kukuza mali nchini Thailand. Wakati wa tsunami ya Siku ya Ndondi ya 2004 wakati Astbury alikuwa likizo huko Phuket, aliripoti juu ya uharibifu wa wavuti ya kisiasa ya Crikey. Mnamo mwaka 2010 aliamua kurudi Gold Coast ambapo huko alifanya kazi na wakala wa Ray White Real Estate huko Broadbeach. 

Mnamo 9 Novemba 2017 Astbury, alikutwa na rafiki yake nyumbani kwake akiwa amekufa baada ya kutofika kazini na kutopatikana.

Marejeo

Viungo vya nje 
 

Waliozaliwa 1948
Waliofariki 2017
Waandishi wa habari
Watu wa Australia
Nozipho Bhengu

Nozipho Bhengu (1974 - 19 Mei 2006) alikuwa mwanamke wa Afrika Kusini ambaye kifo chake kilisababishwa na ugonjwa unaohusiana na UKIMWI nacho kilizidisha utata juu ya jinsi gani UKIMWI unatibiwa nchini Afrika Kusini.

Marejeo 

 The Economist, June 10, 2006, p101

USLWA
Waliozaliwa 1974
Waliofariki 2006
Wanawake wa Afrika Kusini
Prudence Nobantu Mabele

Prudence Nobantu Mabele (21 Julai 1971 - 10 Julai 2017) alikuwa mwanaharakati wa Afrika Kusini ambaye alitetea haki za wanawake na watoto wanaoishi na VVU / UKIMWI, na dhidi ya unyanyasaji wa kijinsia. 

Aligundulika kuwa na VVU / UKIMWI mnamo mwaka 1990 na alijitokeza hadharani mnamo mwaka 1992. Alianzisha Mtandao mzuri wa Wanawake mnamo 1996. Alifanya kazi na UNAIDS na pia alihitimu kama sangoma.

Maisha ya zamani 
Prudence Nobantu Mabele alizaliwa katika mji wa Wattville karibu na Benoni, mashariki mwa Johannesburg, Afrika Kusini mnamo Julai 21, 1971.

Marejeo 

Waliozaliwa 1971
Waliofariki 2017
USLWA
Wanawake wa Afrika Kusini
Makgatho Mandela

Makgatho Lewanika Mandela (26 Juni 1950 - 6 Januari 2005) alikuwa mtoto wa Nelson Mandela kutoka kwa mke wake wa kwanza Evelyn Mase. Yeye ndiye baba wa Ndaba Mandela. 

Alifariki kwa Ukimwi mnamo 6 Januari 2005 huko Johannesburg.

Familia 
Alikuwa ameoa mara mbili. Mkewe wa kwanza alikuwa Rose Rayne Perry (baadaye aliitwa Nolusapho). Mkewe wa pili alikuwa Zondi. Alikuwa na watoto wa kiume wanne.

Marejeo 

Waliozaliwa 1950
Waliofariki 2005
USLWA
Watu wa Afrika Kusini
Virodene

Virodene ilidaiwa kuwa dawa ya VVU / UKIMWI. Ilitengenezwa nchini Afrika Kusini, lakini ilikataliwa na jamii ya wanasayansi.
Hata hivyo mwaka 2000 ilifanyiwa majaribio katika hospitali za jeshi la Tanzania.

Marejeo 
 South African Research Into AIDS "Cure" Severely Criticised, P.Sidley, National Library of Medicine, 1997

USLWA
Ukimwi
Madawa
Zug, Sahara ya Magharibi

Zug ni mji unaopatikana kusini mashariki mwa Sahara Magharibi, km 170  kutoka Atar, Mauritania. 

Zug ipo katika sehemu ya Sahara ya Magharibi inayotazamana na Polisario na mara nyingi hujulikana kama eneo la bure la (Mkoa wa Sahara wa Magharibi) ndani ya Wilaya zilizookolewa. Ni mji mkuu wa mkoa wa kwanza wa kijeshi wa Sahrawi ya Kiarabu ya Kidemokrasia na ina nafasi ya jeshi ya SPLA na [hospitali] ndogo.

Miundombinu 
Mnamo Juni  mwaka [2009], Mashirika matatu ya Urafiki kutoka Mkoa wa Alicante  [(Hispania)] yalikuwa na mkutano na Waziri wa Sahrawi, kwa nia ya kujenga hospitali katika mji huo. Mnamo [Septemba], tamasha la mshikamano na Chambao, Oléfunk & Mario Díaz lilifanyika [Altea], kwa lengo la kukusanya fedha ili kufadhili mradi huo. Mnamo Novemba, makubaliano kati ya wawakilishi wa Polisario na wanachama wa vyama vya urafiki kuhusu  kujenga jengo hilo ulisahiniwa. Mwaka [2011], kazi za ujenzi  wa hospitali hiyo ulikamilika , ilibaki tu kununua vifaa  vya matibabu ili kuifungua.

Utamaduni 
Karibu na Zug Kuna maandishi ya Neolithic na mifumo ya kijiometri, sawa na wengine yaliyopatikana nchi ya [Chad] na Kusini mwa [Moroko].

Marejeo

Viungo vya nje
Desert picture of Zug
Spanish territorial police photos on Zug, 1972-1973
Blog about the construction of Zug's hospital
USLWA
Sahara ya Magharibi
Theodoros Kontidis

Theodoros Kontidis, S.J. (amezaliwa Thesalonike, Ugiriki, 11 Machi 1956) ni askofu wa Kanisa Katoliki nchini Ugiriki. 

Alipata kwanza upadrisho katika Shirika la Yesu tarehe 9 Oktoba 1988.

Tarehe 14 Julai 2021 ametangazwa kuwa askofu mkuu wa Jimbo Kuu la Athens.

Viungo vya nje
 Ukurasa wa Askofu Kontidis katika Catholic Hierarchy

Waliozaliwa 1956
Watu walio hai
Wajesuiti
Maaskofu Wakatoliki
Wanawake wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kiarabu ya Sahara

Wanawake katika Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kiarabu ya Sahara ni wanawake ambao walizaliwa, wanaishi au wanatoka Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kiarabu ya Sahara katika eneo la Sahara ya Magharibi au makambi ya wakimbizi ya Sahrawi. Katika jamii ya Sahrawi wanawake wanashiriki katika  majukumu na kazi mbalimbali ya kijamii pamoja na mashirika Ya kijamii. Kifungu cha 41 cha Katiba ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kiarabu Kinahakikisha kwamba serikali itazingatia kukuza ushiriki wa wanawake katika masuala ya kisiasa, kijamii na kitamaduni kwa ajili ya maendeleo na ukuaji wa taifa.

Mavazi 
Mavazi yanayovaliwa na wanawake wa Sahrawi ni pamoja na vazi linaloitwa Daraa na kitambaa cha kichwani kinachojulikana kama Mefhla.

Siasa 
Katika uchaguzi wa mwaka 2012 katika bunge la Sahrawi, asilimia 35 ya wabunge walikuwa wanawake na katika uchaguzi wa mwaka 2008, wanawake walipata walifanikiwa kupata asilimia 34.61 ya viti vya uwakilishi bungeni.

Marejeo

USLWA
Wanawake
Sahara ya Magharibi
James Clifford (msanii)

James Clifford (1936 -1987) alikuwa mchoraji wa Australia ambaye aliiga mitindo kutoka kwa wasanii wengine kwa njia ya wasanii wa muziki wa mwamba wa psychedelic ambao walikuja baada ya wasanii wakubwa wa pop na walikuwa watangulizi wa harakati ya matumizi ya baada ya kisasa ya miaka ya 1980.

Maisha ya Awali
James Clifford alizaliwa Muswellbrook, New South Wales  mnamo  mwaka 1936 na miaka ya sitini alihamia Sydney, ambapo alisoma na Desiderius Orban na akaonyeshwa katika ukumbi wa Watters Gallery. Alifanya kazi kwa mitindo tofauti   na akajulikana mapema sana, akichanganya katika Uchoraji mkali na uchoraji wa mazingira na bahari katika mitazamo ya kaleidoscopic, na mandhari ya kitropiki, baadaye alijihusisha na kolaji, sanaa ya maandishi mara kwa mara. Clifford alikuwa akivutiwa na jinsia moja hata hivyo alijielezea kama shoga wa jinsia moja. Uchoraji wake wa sura ya mwanadamu mara zote  ulikuwa uchi wa kiume wa homoerotic. Uchoraji wake uliochelewa ulikuwa Utaftaji wa maandishi na umefananishwa na uchoraji wa mambo wa Ralph Balson mwanzoni mwa miaka ya 1960.

Mwandishi wa riwaya Patrick White, maarufu akihusishwa na wachoraji Ian Fairweather, Sidney Nolan, Brett Whiteley na Reg Mombassa , alikuwa akikusanya kazi ya Clifford kuanzia katikati ya miaka ya sitini hadi katikati ya miaka ya themanini. Wote Clifford na White walikuwa na uhusiano wa kifamilia katika Mkoa wa Hunter wa New South Wales.

James Clifford,  Chris O'Doherty, Brett Whiteley na mchoraji  Desmond Digby walikuwa wasanii wachanga  na wanne alikua  Patrick White waliokusanywa kwa bidii zaidi, mwandishi wa vitabu alirithi kazi hizo kutoka  Nyumba ya sanaa ya New South Wales.Mhifadhi Daniel Thomas alisema juu ya uzuri wa kibinafsi wa White: "Ilikuwa dhahiri kwangu kwamba aliendana  na kitu chochote ambacho kilikuwa cha aina ya spiky". Clifford alikuwa kipenzi cha White, ambaye alimuelezea Clifford kama mmoja wa wachoraji bora zaidi wa kuishi huko Australia. Mwandishi wa Patrick White, Mchoraji Manque, Helen Verity Hewitt amesema Sidney Nolan na Brett Whiteley walikuwa wasanii wakuu wa Australia katika ushawishi wa maandishi ya White, ingawa alimlinganisha Clifford mwenyewe na mhusika mkuu, White mnamo mwaka  1961 riwaya ya  Riders in the Chario, Alf Dubbo, mchoraji mchanga asiye na hisia. Mwanahistoria wa sanaa Helen Verity Hewitt amebainisha kuwa baadhi ya waangalizi waliona  kupendezwa kwa White kwa James Clifford "kuliwekwa vibaya". Mtunzaji Barry Pearce amesema juu ya ukusanyaji wa sanaa ya White: "Sababu nyingi ambazo Patrick alinunua uchoraji fulani alikufa naye ... Alikuwa mpinzani kidogo, akinunua uchoraji kusaidia wasanii ambao hawakutakaswa na maafisa katika majumba ya kumbukumbu".

Marejeo

USLWA
Waliozaliwa 1936
Waliofariki 1987
Kiki Gyan

Kiki Gyan (anayejulikana pia kama Kiki Djan; 7 Juni 1957 - 10 Juni 2004) alikuwa mwanamuziki wa Ghana. Alikuwa mpiga kinanda wa bendi ya Osibisa ambayo ilikuwa maarufu miaka ya 1970. Pia alirekodi na kutoa albamu ya nyimbo za disco. Alikuwa na uwezo mkubwa ambaye angeweza kucheza kibodi vizuri sana.

Maisha ya awali 
Alizaliwa katika familia ya tabaka la kati huko Takoradi, Ghana. Gyan alianza kucheza piano akiwa na umri wa miaka mitano na akaanza kufanya kazi ya kitaalam akiwa na miaka 12. Aliacha shule ya upili akiwa na miaka 14 na baada ya ziara yake London na bendi ya wenyeji ya Ghana inayoitwa Pagadija; alijiunga na kikundi cha Afro-rock cha Osibisa cha Uingereza baada ya talanta yake kutambuliwa na kaka wa mwanzilishi wa bendi hiyo. Alikuwa na umri wa miaka 15 tu alipoanza kucheza na Osibisa mnamo 1972, akichukua nafasi ya mpiga kinanda ambaye alikuwa ameondoka tu, na alisafiri kimataifa na bendi wakati wa miaka ya 1970, akiitumbuiza hadhira kubwa ulimwenguni.

Marejeo 

Wanamuziki wa Ghana
Tunzaa

Tunzaa ni aplikesheni ya kuimarisha tabia chanya za matumizi ya kifedha kwa vijana wa Kitanzania kupitia teknolojia ya simu za mkononi. Ilianzishwa mwaka 2019 na makao makuu yake yapo Dar es Salaam, Tanzania.

Historia 
Tunzaa ilianzishwa mnamo 2019 na Ng'winula Kingamkono. Hapo awali ilifanya kazi kama muuzaji wa bidhaa mtandaoni kwa Dar es Salaam tu na ilizingatia zaidi vifaa vya kieletroniki na vyombo vya nyumbani, lakini ikapanua wigo wake kwa Tanzania nzima mnamo 2021 na hatua kwa hatua ikapanua wigo wake wa aina nyingine za bidhaa na huduma.

Hivi sasa watumiaji wa Tunzaa wanapata bidhaa na huduma kutoka kwa wafanyabiashara kuanzia vifaa vya nyumbani, safari, runinga, mashine za kufulia, friji, simu za mkononi, kompyuta na nyinginezo zinazowapa watumiaji njia rahisi ya kulipia huduma na bidhaa na kufuatilia matumizi yao.

Aina za huduma 
Inawezesha malipo ya bidhaa na huduma kwa kiwango kidogo cha pesa kwa kasi ya mtumiaji mwenyewe moja kwa moja kutoka kwenye simu yake.

Inawapa watumiaji uwezo wa kufuatilia kila pesa wanayoweka kando kwa lengo maalum kwa wakati halisi, kwa mfano kununua TV mpya, au simu ya hivi karibuni au kusafiri kwenda Zanzibar).

Soko la Tunzaa 
Soko la bidhaa na huduma la Tunzaa linaruhusu wafanyabiashara nchini Tanzania kuuza bidhaa zao mtandaoni. Watumiaji wa Tunzaa wanapata bidhaa na huduma kutoka kwa wafanyabiashara kuanzia vifaa vya nyumbani, safari, runinga, mashine za kufulia, friji, simu za mkononi, kompyuta na nyinginezo zinazowapa watumiaji njia rahisi ya kulipia huduma na bidhaa na kufuatilia matumizi yao.

Marejeo

Viungo vya nje 
 
Intaneti
Yasinto wa Krakau

, O.P. (kwa Kipolandi: Jacek Odrowąż; 1185 - 15 Agosti 1257) alikuwa padri wa Polandi ambaye alipokutana na Dominiko wa Guzman huko Bologna (Italia) alijiunga na shirika lake jipya. 

Baadaye alitumwa kulieneza katika Ulaya Mashariki (Polandi na Ukraina).

Papa Klementi VIII alimtangaza mtakatifu mwaka 1594.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 15 Agosti, lakini pia 17 Agosti.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
 Innocenzo Cybo Ghisi, Vita e miracoli di san Giacinto confessore dell'Ordine de predicatori, Verona, 1594
 Marcantonio Baldi, Della vita, miracoli, & canonizatione di San Giacinto Pollaco dell'ordine di San Domenico, Venezia, 1594
 Marie Agoult de Flavigny, San Giacinto e I suoi tempi: VII centenario della morte, 1257- 1957, Roma, 1957

Wadominiko
Mapadri
Watakatifu wa Poland
Stanislaus Kostka

Stanislaus Kostka (Rostkowo, leo nchini Polandi, 28 Oktoba 1550 – Roma, Italia, 15 Agosti 1568) alikuwa mtawa kijana katika shirika la Wajesuiti. 

Tarehe 9 Oktoba 1605 alitangazwa na Papa Paulo V kuwa mwenye heri, halafu tarehe 31 Desemba 1726 akatangazwa na Papa Benedikto XIII kuwa mtakatifu. 

Sikukuu yake ni tarehe 15 Agosti kila mwaka.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Vyanzo
Holweck, F. G., A Biographical Dictionary of the Saints. St. Louis, MO: B. Herder Book Co., 1924.

Viungo vya nje 

 Catholic Encyclopedia entry
 Susan Conroy

Waliozaliwa 1550
Waliofariki 1568
Wajesuiti
Watakatifu wa Poland
Wamaori

Wamaori (kwa kimaori Māori) ni wakazi asilia wa Nyuzilandi. Walikuwa ndio watu wa kwanza kufika kwenye visiwa hivyo.

Mababu zao walikuwa watu wa Polynesia waliofika Nyuzilandi kati ya mwaka 800 na 1300 BK. Katika mapokeo ya Wamaori, mahali wanakotokea huitwa Hawaiki ila haijulikani iko wapi. Neno hilo lina asili moja na neno 'Savaiʻi' la Kisamoa na 'Hawaiʻi' la Kihawaii. Hivyo hakuna uhakika walipotokea, maana wataalamu wanajadiliana kwa kutaja Visiwa vya Cook au visiwa vilivyopo sasa Polynesia ya Kifaransa kama Tahiti. 

Katika lugha yao, "Māori" inamaanisha "kawaida". Waliwaita watu wengine, haswa wale waliokuja kutoka Uingereza, "Pākehā". Leo katika Kiingereza cha Nyuzilandi "Pākehā" hutumiwa mara nyingi kama jina la Wazungu wa Nyuzilandi.

Leo wako takriban Wamaori 600,000 wanaoishi Nyuzilandi. Wao ni sehemu muhimu ya utamaduni wa nchi. Hii ndiyo sababu ya kwamba wamepokea haki maalum kutoka kwa serikali ya Nyuzilandi. Lugha yao ya asili, lugha ya Kimaori, ni lugha rasmi ya nchi hiyo pamoja na Kiingereza na Lugha ya Ishara ya Nyuzilandi.

Tovuti za nje 
 
Historia ya New Zealand
Watu wa New Zealand
Alois Batis na wenzake

Alois Batis na wenzake (majina kamili kwa Kihispania: Luis Bátis Sáinz, Emanuel Morales, Salvatore Lara Puente, David Roldán Lara; waliuawa Chalchihuites, Durango, 15 Agosti 1926) walikuwa Wakristo wa Meksiko waliouawa bila kesi wakati wa Vita vya Wakristero. 

Alois alikuwa padri wa Kanisa Katoliki, wengine walei.
 
Papa Yohane Paulo II aliwatangaza wenye heri tarehe 22 Novemba 1992 halafu watakatifu wafiadini tarehe 21 Mei 2000 pamoja na wenzao 21 waliofia dini katika vita hivyo:

Sikukuu yao inaadhimishwa kila tarehe 21 Mei ila ya kwao wenyewe ni tarehe ya kifodini chao.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje
 Homily of Pope John Paul II from Canonization Mass

Waliofariki 1926
Mapadri
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Meksiko
Lomboko

Lomboko ilikuwa kambi ya watumwa katika maeneo ya Sierra Leone ya leo. Ilikuwepo kwenye mdomo wa mto Gallinas katika Atlantiki.

Iliundwa na kudhibitiwa na mfanyabiashara maarufu wa watumwa, Pedro Blanco kutoka Hispania.  Ilikuwa na magereza kadhaa ya kushikilia watumwa walioletwa kutoka maeneo ya ndani, na pia majengo makubwa kadhaa ya Blanco kuwaweka wake zake, masuria, na wafanyakazi. 

Lomboko ilitawanyika katika visiwa vidogo kadhaa kwenye mdomo wa Mto Gallinas, karibu na Sulima kwenye pwani ya Gallinas.  Wafanyabiashara wa watumwa kutoka Hispania walidhibiti eneo hilo, ndani ya koloni la Kiingereza la Sierra Leone. Kufikia mwaka 1839, karibu watumwa 2,000 kwa mwaka walikuwa wakitoka kwenye Mto Gallinas, licha ya biashara ya watumwa kuwa haramu tangu mwaka 1818. Mnamo 1849, kikosi cha Jeshi la Wanamaji la Uingereza kilishambulia Lomboko. Watumwa waliachiliwa na kisha majengo ya Lomboko yaliangamizwa kabisa. 

Ngome hiyo ilipewa nafasi katika filamu Amistad ya Steven Spielberg inayosimulia historia ya uasi wa watumwa kwenye jahazi La Amistad. Katika filamu hiyo, mhusika mkuu Joseph Cinqué, pamoja na watumwa wengine, wanaonyeshwa wakikamatwa na kuletwa Lomboko na kutendewa kinyama. Ukombozi wa watumwa na uharibifu wa ngome hiyo vinaonyeshwa katika kilele cha filamu.

Marejeo 

Historia ya Sierra Leone
Biashara ya watumwa
Simon Mbilinyi

Simon Mbilinyi alikuwa mbunge katika jimbo la Peramiho nchini Tanzania kupitia Chama cha Mapinduzi, pia alikuwa balozi wa Tanzania nchini Ubelgiji na Luxemburg kuanzia mwaka 1985 hadi 1989 na aliwahi kuhudumu kama waziri wa fedha kuanzia mwaka 1995 hadi 1996.

Marejeo

Wanasiasa wa Tanzania
Mkutano wa Kijiografia wa Brussels

Mkutano wa Kijiografia wa Brussels (kwa Kiingereza: Brussels Geographic Conference) ulifanyika Brussels, Ubelgiji mnamo Septemba 1876. Mkutano uliitishwa na Mfalme Leopold II wa Ubelgiji. Katika mkutano huo alialika wataalamu mashuhuri karibu arobaini, haswa mabingwa katika jiografia, pamoja na watu tajiri waliojulikana kama wafadhili. 

Kabla ya wageni kurudi katika nchi zao, waliamua kuanzisha Ushirika wa Kimataifa wa Afrika (International African Association). Mpango huo mwishowe ulifungua njia kwa kuundwa kwa Dola Huru la Kongo, lililokuwa koloni la binafsi la mfalme.

Hali halisi nia ya Leopold katika kuitisha mkutano ilihusiana na mipango yake ya kuanzisha koloni na kushindwa kwa mipango yake ya kupata Ufilipino kutoka Hispania. Alianza kuangalia Afrika baada ya kusoma taarifa ya mpelelezi Verney Lovett Cameron aliyewahi kuvuka Afrika kutoka Bahari ya Hindi hadi Atlantiki katika miaka 1873 - 1875 na kuandika kwamba kitovu cha Afrika "ni nchi yenye utajiri kupita kiasi wa dhahabu, shaba, fedha na makaa mawe inayosuburi kuendelezwa".

Angalia pia 
 Mkutano wa Berlin wa 1885
 Kongo ya Kibelgiji

Vyanzo 
 Émile Banning, Africa and the Brussels geographical conference, translated by Richard Henry Major, London : Sampson Low, Marston, Searle & Rivington, 1877
 Fondation du Congo, Memoires de Emile Banning, 1927

Historia ya Ubelgiji
Historia ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
VVU / UKIMWI nchini Jamaika

VVU/UKIMWI nchini Jamaika Maambukizi ya VVU inchini jamaica kwa watu wazima yanakadiliwa kuwa asilimia 1.5% ikilinganishwa na miaka mitano iliyopita hakuna mabadiliko makubwa.

Marejeo 

 "Health Profile: Jamaica" Archived 2008-09-13 at the Wayback Machine. United States Agency for International Development (June 2008). Accessed September 7, 2008.  This article incorporates text from this source, which is in the public domain.

USLWA
Bandari ya Mtwara

Bandari ya Mtwara ilijengwa wakati wa ukoloni wa Waingereza katika Jiji la Mtwara, kusini mwa nchi ya Tanzania ya leo.

Historia ya bandari 
Bandari ya Mtwara iliimarishwa wakati wa ukoloni na Waingereza mnamo miaka ya 1948-1954, na reli ilijengwa ikiunganisha bandari hiyo, kama sehemu ya Mradi wa Karanga wa Tanganyika. Kwa sababu ya kutokufanikiwa  kwa mradi huo bandari hiyo ilipoteza thamani yake na reli iliondolewa. 

Bandari hiyo ilikuwa ikifanya kazi lakini haikutumika sana kwa miaka mingi kutokana na miundo mbinu mibovu ya uchukuzi, Lakini, katika miaka ya 2010-2011 kutokana na  kuongezeka kwa shughuli katika utaftaji wa rasilimali ya mafuta na gesi,  shughuli za bandari ziliongezeka.

Uendeshaji 
Bandari imeshughulikia shehena kidogo sana kutokana na kukosekana kwa viwanda vikubwa katika eneo hilo. Uuzaji mkubwa wa nje ya bandari umekuwa ni zao la korosho kila mara. Bandari ina ukuta wa mita 385. Hapo awali bandari hiyo ingeweza kupokea meli 2 za urefu hadi mita 175. Tangu ukarabati wa mwaka 2015, bandari hiyo inaweza kushughulika pia meli ya mita 209. Bandari hiyo inashughulikia tani 400,000 za mizigo  kila mwaka ambazo ni chini ya  asilimia 5 (5%)  ya jumla za shehena za nchi, hata hivyo, serikali imepanga kuboresha bandari hiyo zaidi ili kuwezesha biashara katika sehemu ya kusini mwa  nchi..

Mipango 
Bandari ya Mtwara pia ni sehemu muhimu ya mradi wa "Mtwara Development Corridor" na hivi karibuni yamefanyika maboresho makubwa..Bandari pia ina eneo maalum la kiuchumi lililounganishwa na bandari hiyo.Mnamo Desemba mwaka 2015 "Alistair Freeports Limited" iliingiza  dola ($) 700,000 kuboresha "eneo la usindikaji" karibu na eneo la bandari..

Ona pia 
 Mamlaka ya Bandari Tanzania

Marejeo 

USLWA
Bandari
Mkoa wa Mtwara
UKIMWI barani Amerika Kaskazini

UKIMWI huko Amerika Kaskazini, ukiondoa Amerika ya Kati na Karibi, kufikia mwaka 2016, inakadiriwa kuwa watu wazima na watoto milioni 1.5 wanaishi na VVU, huko zaidi ya watu wazima na watoto 70,000 wanapata maambukizi kila mwaka, na kiwango cha jumla cha watu wazima ni asilimia 0.5. watu 26,000 kutoka huko Amerika Kaskazini (tena, ukiondoa Amerika ya Kati na Karibi) hufa kutokana na UKIMWI kila mwaka.

Viwango vya maambukizi ya VVU / UKIMWI katika Amerika ya Kaskazini vinatofautiana kutoka 0.23% huko Mexico hadi 3.22% katika Bahamas.

Bahamas 
Kufikia 2013, kiwango cha maambukizi ya watu wazima inakadiriwa kuwa 3.22%.

Barbados 
Kufikia 2013, kiwango cha maambukizi ya watu wazima inakadiriwa kuwa 0.88%.

Belize 
Kufikia mwaka 2014, kiwango cha maambukizi ya watu wazima kinakadiriwa kuwa 1.18%.

Canada 
Kufikia mwaka 2012, kiwango cha maambukizi ya watu wazima kinakadiriwa kuwa 0.30%.

Costa Rica 
Kufikia mwaka 2014, kiwango cha maambukizi ya watu wazima kinakadiriwa kuwa 0.26%.

Cuba 
Kufikia mwaka 2014, kiwango cha maambukizi ya watu wazima kinakadiriwa kuwa 0.25%.

Jamhuri ya Dominika 
Kufikia mwaka 2012, kiwango cha maambukizi ya watu wazima kinakadiriwa kuwa 0.68%.

El Salvador 
Kufikia mwaka 2012, kiwango cha maambukizi ya watu wazima kinakadiriwa kuwa 0.60%.

Tanbihi

Ukimwi
Amerika yaKaskazini
USLWA
Bandari ya Tanga

Bandari ya Tanga ni bandari ya pili kwa ukubwa nchini Tanzania.

Uendeshaji 
Kwa sasa, bandari hii inahudumiwa na kampuni tatu: Delmas (kampuni ya usafirishaji), Mitsui O.S.K. Mistari na Inchcape.

Bomba la Tanzania na Uganda 
Rais wa Tanzania John Magufuli na rais wa Uganda Yoweri Museveni walikubali kujenga bomba la mafuta kati ya Tanzania na Uganda katika mkutano wa 17 wa Wakuu wa Nchi za Afrika Mashariki uliofanyika Arusha tarehe 6 Machi mwaka  2016..Bomba hilo litawekwa  kwa km 1,400  kutoka Ziwa Albert (Uganda)    hadi bandari ya Tanga. Bomba hilo hapo awali lilikubaliwa kutoka Uganda kwenda  Kenya hadi  bandari ya Lamu  Kusini mwa Sudan na Ethiopia..Bomba hilo litagharimu zaidi ya dola bilioni 4 na litatoa kazi kwa watu takribani  1,500 za kudumu. Kampuni tatu ambazo zina hisa katika mradi huo ni Jumla ya S.A., Shirika la Kitaifa la Mafuta la China na Tullow Oil, ambao walipendelea njia ya Tanzania kwa sababu ya wasiwasi wa usalama katika ukanda wa Kaskazini wa Kenya. Ujenzi huo utaanza Agosti  mwaka 2016 na utachukua takribani miaka miwili kumalizika.

Viungo vya nje

Marejeo

Bandari
Mkoa wa Tanga
USLWA