LeroyDyer/wikipediaSW huggingface dataset:
Maria wa Bethania

Maria wa Bethania (jina lake kwa Kiebrania מִרְיָם, Miryām, kwa Kiaramu מרים, Maryām, kwa Kigiriki Μαρία, Maria) alikuwa mwanamke wa Bethania, kitongoji cha Yerusalemu, katika karne ya 1. 

Ndugu zake walikuwa Martha na Lazaro wa Bethania, ambao wote Yesu alifurahia urafiki wao hasa alipohiji kwenda Yerusalemu.. 

Anaheshimiwa na Wakristo wengi kama mtakatifu.

Sikukuu yake inaadhimishwa tarehe 29 Julai au 4 Juni, kadiri ya madhehebu.

Maisha
Anajulikana hasa kutokana na Injili, kwa namna ya pekee Injili ya Luka (10:38-42) na Injili ya Yohane (11; 12:1-8), katika Agano Jipya ndani ya Biblia ya Kikristo. 

Humo anaonekana mwenye silika ya utulivu na imani kwa Yesu Kristo, ambaye alipendezwa sana na usikivu wake wakati alimfundisha ameketi chini karibu na miguu yake, kama ilivyokuwa kawaida ya wanafunzi wa dini ya Kiyahudi, ingawa wakati huo wanaume tu walikubalika.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje
Easton's Bible Dictionary, 1897
Catholic Encyclopedia 1910: under "Saint Mary Magdalene"
Mary & Martha, the sisters of Lazarus , Greek Orthodox Archdiocese of America.
CIRCULO SANTA MARIA DE BETANIA, group dedicated to the devotion of Saint Mary of Bethany in the Philippines 

Waliofariki karne ya 1
Watu wa Biblia
Wafuasi wa Yesu
Watakatifu wa Israeli
Martha wa Bethania

Martha wa Bethania (jina lake kwa Kiebrania na Kiaramu ni מַרְתָּא, Martâ, kwa Kigiriki Μαρθα, Martha) alikuwa mwanamke wa Bethania, kitongoji cha Yerusalemu, katika karne ya 1. 

Ndugu zake walikuwa Maria na Lazaro wa Bethania, ambao wote Yesu alifurahia urafiki wao alipokuwa akihiji kwenda Yerusalemu. 

Anaheshimiwa na Wakristo wengi kama mtakatifu.

Sikukuu yake inaadhimishwa tarehe 29 Julai au 4 Juni, kadiri ya madhehebu.

Maisha
Anajulikana hasa kutokana na Injili, kwa namna ya pekee Injili ya Luka (10:38-42) na Injili ya Yohane (11), katika Agano Jipya ndani ya Biblia ya Kikristo. 

Humo anaonekana mwenye silika ya utendaji na imani kwa Yesu Kristo, ambaye alipendezwa na ukarimu wake, pamoja na kumuonya azingatie kwanza kilicho muhimu pekee, yaani kusikiliza Neno la Mungu.

Kisha kumkiri Yesu kuwa Kristo, Mwana wa Mungu aliyekuja ulimwenguni, alishuhudia alivyomfufua kaka yake Lazaro siku nne baada ya kifo chake.

Maneno yake kwa Yesu yalikuwa haya: "Bwana, kama ungalikuwapo hapa, ndugu yangu hangalikufa.
Lakini hata sasa najua ya kuwa yoyote utakayomwomba Mungu, Mungu atakupa...
Naam, Bwana, mimi nimesadiki ya kwamba wewe ndiwe Kristo, Mwana wa Mungu, yule ajaye ulimwenguni". (Yoh. 11:21-22, 27)

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje 

 "St. Martha, Virgin", Butler's Lives of the Saints
 St. Martha on catholic.org
 Mary & Martha, the sisters of Lazarus , Greek Orthodox Archdiocese of America
 Patron Saints: Martha 
 
 "The Life of Saint Martha" , text from the Golden Legend

Waliofariki karne ya 1
Watu wa Biblia
Wafuasi wa Yesu
Watakatifu wa Israeli
Laurenti Mfiadini

Laurenti (kwa Kilatini "Laurentius", Valencia au Huesca, Hispania, 225 hivi - Roma, Italia, 10 Agosti 258) alikuwa shemasi mkuu wa Kanisa la Roma hadi alipouawa kwa kubanikwa kutokana na imani yake katika Yesu.

Laurenti alikuwa msimamizi wa mali ya Kanisa la Roma iliyotumiwa kwa ajili ya kuwasaidia maskini. Serikali ya Kaisari Valerian iliwahi kumwua askofu wa Roma Sixtus II ikadai sasa Laurenti atoe hazina yote ya Kanisa kwa serikali ya Kaisari katika muda wa siku tatu. Laurenti alitumia muda huo kugawa pesa zote kwa maskini. Siku alipotakiwa kufika mbele ya afisa wa serikali kukabidhi pesa alikuja pamoja na kundi kubwa cha maskini, wagonjwa, walemavu, vipofu, wenye ukoma, wajane na mayatima. Alimwambia akida, "Hao ndio hazina ya Kanisa". Akida alimtesa na kumfunga kwenye nondo za chuma juu ya moto hadi alikufa. Inasemekana ya kwamba Laurenti alivumulia mateso kimyakimya akisema mwishoni, "Ewe mtu maskini, kwangu moto huu umepoa lakini kwako utaleta maumivu ya milele"

Anaheshimiwa na madhehebu mbalimbali ya Ukristo kama mtakatifu mfiadini, hasa siku ya kifodini chake.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje 

 Henry Wace, A Dictionary of Christian Biography : Laurentius
 Catholic Encyclopedia Saint Lawrence
 Golden Legend:  "The Life of Saint Laurence"
 Leo I: Sermon on St Lawrence
 Orthodox Christianity Church of Saint Lawrence
   Church of Saint Lawrence, Birgu, Malta

Waliozaliwa 225
Waliofariki 258
Mashemasi
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Hispania
Watakatifu wa Italia
Watu wa Roma ya Kale
Marine Le Pen

Marine Le Pen (amezaliwa Neuilly-sur-Seine, 5 Agosti 1968) ni mwanasiasa wa Ufaransa.

Maisha
Binti mdogo wa Jean-Marie Le Pen, alifanya kazi kama mwanasheria kati ya miaka 1992 na 1998, mwanachama wa Bunge la Ulaya tangu mwaka 2004, rais wa chama cha kisiasa cha Front National tangu tarehe 16 Januari 2011.

Marejeo

Maisha yake alivyoyaandika mwenyewe 
  À contre-flots, éd. Jacques Grancher, coll. "Grancher Depot", Paris, 2006, 322 p., broché, 15 x 22 cm

Viungo vya nje 

  Bunge la Ulaya
  Marine Le Pen

Waliozaliwa 1968
Watu walio hai
Wanasiasa wa Ufaransa
Nuksi

Nuksi (pia: Nuhusi) ni hali ya kutokuwa na bahati katika maisha au kutofanikiwa katika masuala fulanifulani (lakini si rasmi kwa sababu ipo kama imani tu). Pia, hutumika mitaani katika hali ya kutaniana au kuelezana kwa namna fulani. Kwa mfano kila ukifanya jambo fulani usifanikiwe, basi mwingine anatokea na kusema "una nuksi" ndiyo maana hufanikiwi. 

Hadithi
Gabriel Zubeir Wako

Gabriel Zubeir Wako (kwa Kiarabu: غبرايل زوبير واكو; alizaliwa Mboro, Sudan, tarehe 27 Februari 1941) ni askofu mkuu wa Kanisa Katoliki aliyechunga jimbo kuu la Khartoum, Sudan. 

Alipata upadirisho tarehe 21 Julai 1963, akawa askofu wa jimbo la Wau mwaka 1974, halafu askofu mkuu wa Khartoum mwaka 1981.

Gabriel Zubeir Wako aliteuliwa na Papa Yohane Paulo II kuwa kardinali-padri wa parokia ya Sant'Atanasio a Via Tiburtina' tarehe 21 Oktoba 2003. 

Ni kati ya makardinali walioshiriki uchaguzi wa Papa Benedikto XVI mwaka 2005 na wa Papa Fransisko mwaka 2013.

Kardinali Zubeir Wako alinusurika kuuawa wakati wa kuadhimisha Misa ya Jumapili tarehe 10 Oktoba 2010. 

Tarehe 10 Desemba 2016 aling'atuka na kurithiwa na Askofu Mwandamizi Michael Didi Adgum Mangoria.

Tanbihi

Viungo vya nje
 

Waliozaliwa 1941
Watu walio hai
Makardinali
Maaskofu Wakatoliki
Watu wa Sudan
Paskali Baylon

Paskali Baylon Yubero (Torrehermosa, Zaragoza, 16 Mei 1540 - Villarreal, Castellón, 17 Mei 1592) alikuwa bruda wa utawa wa Ndugu Wadogo nchini Hispania.

Akiwa daima mwema na mkarimu kwa wote, aliabudu daima kwa upendo mkubwa fumbo la Ekaristi takatifu. Ndiyo sababu amefanywa msimamizi wa ibada zote zinazoelekea sakramenti hiyo.

Alitangazwa na Papa Paulo V kuwa mwenye heri tarehe 19 Oktoba 1618, halafu na Papa Alexander VIII kuwa mtakatifu tarehe 16 Oktoba 1690.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Viungo vya nje

Catholic Encyclopedia article

Waliozaliwa 1540
Waliofariki 1592
Wafransisko
Watakatifu wa Hispania
Juan Diego

Juan Diego Cuauhtlatoatzin, yaani Yohane Diego Anayesema-kama-tai, (1474 hivi - 30 Mei 1548) ni mtu wa Mexico maarufu hasa kwa kusadikiwa kwamba alitokea na Bikira Maria akiwa na sura ya chotara. Njozi hiyo ilifuatwa haraka sana na wongofu wa Wahindi Wekundu milioni 8 wa nchi hiyo ambao waliingia Ukristo kati ya mwaka 1532 na 1538.

Papa Yohane Paulo II alimtangaza mwenye heri mwaka 1990, halafu 2002 akamtangaza mtakatifu, wa kwanza kati ya wakazi wa asili ya Amerika.

Sikukuu yake inaadhimishwa tarehe 9 Desemba.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo 
Documentos indígenas
Nican Mopohua
Códice de Tetlapalco (Códice Brooklyn o Saville Codex o Texplapalco o Tetlapalco o Telapalco o Códice Protohistórico o Anales de la Fundación Heye)
Códice Techialoyan K (710) (Códice de Santa María Calacohuayan o Códice Sutro)
Teponaxcuícatl o "Cantar del Atabal" o "Pregón del Atabal" o "Cantar de Francisco Plácido" Ms. Cantares Mexicanos, fols. 26 v.-27 v.
Testamento de Cuauhtitlan 1559 o de Juan García Martín o Juana Martín o Gregoria María

Documentos mestizos
Nican Motecpana
Mapa de Fernando de Alva Ixtlilxóchitl
Inin Huey Tlamahuitzoltzin atribuido a Juan González
Testamento de Francisco Verdugo Quetzalmamalitzin
Códice 1548 o "Escalada"

Viungo vya nje 
 Sancta.org: Saint Juan Diego
 Biography from the Holy See for Juan Diegos Canonization
Juan Diego at the Rosary Workshop
 Latin America's Indigenous Saint Stirs Anger, Pride, LA Times, 30 Julai 2002
Vida de Juan Diego en el portal de la Basilica de Guadalupe de la ciudad de México 
Página oficial de San Juan Diego
San Juan Diego: Primer santo indígena en A. Latina por BBC
El Nican Mopohua 
Documentos relacionados con San Juan Diego y la Virgen de Guadalupe
El Movimiento de Amor San Juan Diego fundado en Italia por Conchiglia de la Santísima Trinidad

Waliozaliwa 1474
Waliofariki 1548
Watakatifu wa Meksiko
Miaka ya 2010

Makala hii inahusu miaka 2010 - 2019.

Matukio

Afrika

Amerika ya Kaskazini

Amerika ya Kusini

Asia

Australia na Pasifiki

Ulaya

Utamaduni

Filamu

Muziki

Sayansi

Watu

Tuzo

Viungo vya nje
Akershus

Akershus ni moja kati ya jimbo huko nchini Norwei. Limepakana na baadhi ya majimbo mengine kama vile Hedmark, Oppland, Buskerud, Oslo na Østfold. Pia ina mpaka mfupi uliokaribiana na mpaka wa nchi ya Sweden (Värmland). Akershus ni jimbo la pili kwa ukubwa na idadi ya wakazi baada ya Oslo, likiwa na zaidi ya wakazi nusu milioni. Jimbo limepewa jina kufuatana na Ngome ya Akershus. Ngazi ya utawala ya jimboni hapa ipo mjini Oslo, ambapo si moja ya sehemu ya jimbo hili.

Manispaa zake 

Akershus ina jumla ya manispaa 22:

Viungo vya Nje 
Akershus county website 

Majimbo ya Norwei
Vítor Pereira

Vítor Pereira (amezaliwa 26 Julai 1968) alikuwa mchezaji wa mpira wa miguu kutoka Ureno. 

Baada ya kucheza mpira kikazi mwenyewe, akawa kocha na meneja wa vilabu mbalimbali.

Wachezaji mpira wa Ureno
Waliozaliwa 1968
Watu walio hai
Makocha
Westgate

Westgate ni jumba la biashara ya jumla la lililopo mtaa wa Westlands, Nairobi, Kenya.

Viungo vya nje
tovuti rasmi ya Westgate 

Nairobi
Uchumi wa Kenya
Sarit Center

Sarit Center ni Jumba la Biashara liloko mtaani Westlands, Nairobi Kenya. Ndani yake kuna maduka mengi pamoja na supamaketi ya Uchumi, sinema, hoteli, vyumba vya maonyesho na mikutano pamoja ofisi na kliniki za madaktari. 

Sarit Center ilikuwa jumba kubwa la biashara la kwanza katika Kenya.

Viungo vya Nje
Tovuti rasmi 

Nairobi
Marksons Plaza

Marksons Plaza ni jumba linalopatikana katika enbeo la Westlands mjini Nairobi katika mtaa wa Parlands. Kuna ofisi kadhaa za kampuni na za binafsi kwa mfano: Spin knit Kenya Ltd na Corn products Kenya Limited.

Nairobi
Jumba la AACC, Nairobi

Jumba la AACC ni jumba la mikutano na la ofisi. Liko katika eneo la Westlands, Nairobi, Kenya. Liko mkabala wa jumba la Safaricom.

Nairobi
Majengo
Nyayo House

Nyayo House ni jumba la ofisi za serikali jijini Nairobi, Kenya. Lilijengwa wakati wa serikali ya rais Daniel Toroitich Arap Moi na kupokea jina lake kutokana na itikadi ya "Nyayo" iliyokuwa wito wa raisi huyu.
 
Nyayo House ilikamilishwa mwaka 1982 ina ghorofa 27 na urefu wa mita 84.1. Ndani yake kuna ofisi mbalimbali za serikali pamoja na serikali ya mkoa wa Nairobi na idara ya uhamiaji na mengi mengine. 

Wakati wa serikali ya Moi ilikuwa pia na sehemu za gereza ambako wafungwa wa kisiasa waliteswa vibaya. Mwaka 2010 wafungwa 21 wa zamani walipewa haki ya dhamana ya milioni KSh 40 kwa mateso waliotendewa katika jela za Nyayo House.

Viungo vya Nje

Data za Nyayo House kwa scyscraper.com
We lived to tell - The Nyayo House Story

Nairobi
New Cargen House

Kwa Kiswahili ni Jumba Jipya la Cargen na liko katika mtaa wa Harambee jijini Nairobi. 

Ofisi za Car and General Kenya ziko katika jumba hili.

Nairobi
majengo ya Kenya
Splash Water World

Splash Water World ni bustani katika ambapo familia huenda kubarizi wakati wa wikendi. Iko katika eneo la Lang'ata jijini Nairobi, Kenya, kupakana na mkahawa wa walanyama. Kuna kidimbwi cha kuogelea, kupanda ngamia na hata farasi.

Nairobi
Aust-Agder

Aust-Agder ni moja kati ya Majimbo ya Norwei (fylke). Imepakana na Telemark, Rogaland, na Vest-Agder. Kunako mwaka wa 2002, kulikuwa na wakazi takriban 102,945, ambayo ni 2.2% ya jumla ya idadi ya wakazi wa nchini Norwei. Ni kweli ina kilomita za mraba zupatazo 9,212 (3,557 sq mi). Kitovu cha utawala wa jimboni hapa ni mjini Arendal.

Jimbo, ambalo lipo katika pwani ya Skagerrak, linatoka Gjernestangen hadi Risør hadi Kvåsefjorden hadi Lillesand. Sehemu za ndani za maeneo yake ni pamoja na Setesdalsheiene na Austheiene. Takriban 77% ya wakazi wake wanaishi katika eneo la pwani, ambapo ndipo kuna ujenzi mkubwa kabisa. Utalii ni muhimu mjini hapa, kama jinsi ilivyo Arendal na miji mingine ya pwani ni vivutio maarufu.

Jimbo hili linajumuisha kisiwa cha Tromøy, Justøya, na Sandøya. Ndani ya jimbo linajumuisha wilaya ya Setesdal, kupitia mto Otra unaomwagikia baharini.

Manispaa zake 
Aust-Agder imegawanyika katika manispa 15:

Tazama pia 
 Vest-Agder
 Sørlandet
 Agder

Marejeo

Viungo vya Nje 
 Political map 
 Aust-Agder fylkeskommune (in English) 
 Photogallery 

Majimbo ya Norwei
Buskerud

Buskerud ni moja kati ya Majimbo ya Norwei. Jimbo limepakana na Akershus, Oslo, Oppland, Sogn og Fjordane, Hordaland, Telemark, na Vestfold. Ngazi ya utawala ya jimboni hapa ipo mjini Drammen.

Jiografia 
Buskerud inaanzia kutoka Hurum katika Oslofjord hadi katika milima ya Halling na Hardanger. Kikawaida jimbo hugawanyika katika wilaya za zamani. Ambazo ni Eiker, Ringerike, Numedal na Hallingdal. Hønefoss ni wilaya kuu ya Ringerike.Upande wake wa magharibi ni milima na mabonde Uwanda wa misitu na ya juu, malisho ya nyasi; sehemu yake ya mashariki ina bonde tambarare na maziwa mengi na mito. Tyrifjorden na Krøderen ni miongoni mwa maziwa makubwa. Numedalslågen, ziwa la tatu ambalo ni refu sana nhini Norwei, linanza mjini Hordaland, linapitia Buskerud hadi Vestfold ambapo inakutana na bahari, wakati mto Begna unamwagikia katika ziwa Sperillen.

Manispaa

Marejeo

Viungo vya Nje 
 Buskerud fylkeskommune, 
 Hallingdal
 Ringeriks region
 Drammens region
 Vest region

Majimbo ya Norwei
Justin mfiadini

Justin (pia Yustino Shahidi; Kiing. Justin Martyr; alizaliwa Flavia Neapolis, leo Nablus, Palestina, 103 hivi - Roma, Italia, kati ya 162 na 168) alikuwa mwanafalsafa ambaye, kisha kuongokea hekima halisi katika ukweli wa Yesu, aliishika katika mwenendo wa maisha yake, aliifundisha chuoni, akieneza na kutetea Ukristo hata kwa maandishi maarufu, na hatimaye akakamilisha ushahidi wake kwa kuuawa katika dhuluma ya kaisari Marko Aureli wa Dola la Roma.

Ni kwamba, baada ya kumpatia kaisari huyo utetezi wa Wakristo, alitolewa kwa mtawala Rusticus akakiri imani mbele yake na kwa ajili hiyo aliuawa pamoja na wanafunzi wake sita (Karitoni, Karito, Evelpisto, Gerasi, Peoni na Liberiani) .

Hati za mateso yao zimetunzwa hadi leo.

Anaheshimiwa na Kanisa Katoliki, Waorthodoksi, Waorthodoksi wa Mashariki, Walutheri na Waanglikana kama mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 1 Juni.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko
Mababu wa Kanisa

Maandishi yake
Opera Omnia katika Patrologia Graeca iliyotolewa na Migne pamoja na faharasa
First Apology
Second Apology
 Dialogue with Trypho Greek critical edition by Philippe Bobichon
Dialogue with Trypho the Jew
Martyr Justin the Philosopher and those with him at Rome Orthodox Icon and Synaxarion for 1 Juni
Dialogus cum Tryphone Judaeo - in Greek

Tanbihi

Marejeo 

Bobichon, Philippe (2008). "Le Dialogue avec Tryphon", in Connaissance des Pères de l’Église, n° 110, pp. 11-33.

EarlyChurch.org.uk
 This article incorporates text from the New Schaff-Herzog Encyclopedia of Religious Knowledge (a text that has entered the public domain and is available online).

Viungo vya nje 

The Life and Miracles of St. Justin Martyr 

Waliozaliwa 103
Waliofariki 165
Wanafalsafa wa Palestina
Mababu wa Kanisa
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Palestina
Agatha mfiadini

Agatha (jina hilo la Kigiriki lina maana ya "Mwema") alikuwa bikira wa Catania, Sicilia, leo nchini Italia (230 - 251) aliyefia dini ya Ukristo, akitunza hivyo safi mwili wake na imani yake sawia kumshuhudia ujanani Kristo kuwa Bwana katika dhuluma ya kaisari Decius.

Tangu kale anaheshimiwa na Kanisa Katoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu, hasa tarehe 5 Februari ambayo ndiyo sikukuu yake.

Picha

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo 
 Salvatore Consoli, Sant'Agata Vergine e Martire catanese, Catania 1973 
 Adolfo Longhitano, Il culto di sant'Agata in Agata, la santa di Catania, Bergamo 1998
 Fortunato Orazio Signorello, Dalla Sicilia al Piemonte, in Agata, nobile e martire, Prospettive, Catania 1991
 Santo Privitera, Il libro di sant'Agata, Boemi editore, Catania 1999
 Gateano Zito, S. Agata da Catania, Gorle (GB) 2004

Viungo vya nje 

 Patron Saints Index: Saint Agatha 
 "St. Agatha" in Christian Iconography 

Waliozaliwa 230
Waliofariki 251
Mabikira
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Italia
Gaetano wa Thiene

Gaetano wa Thiene (Vicenza, 1 Oktoba 1480 – Napoli, 7 Agosti 1547), alikuwa padri wa Italia ambaye alichangia sana uamsho wa Kanisa wakati wa Urekebisho wa Kikatoliki hasa kwa njia ya aina mpya ya utawa aliyoianzisha, maarufu kwa jina la Wateatini, iliyopata kufunga njia kwa mashirika mengine kama la Wajesuiti.

Alitangazwa na Papa Urban VIII kuwa mwenye heri tarehe 8 Oktoba 1629, halafu Papa Klementi X alimtangaza mtakatifu tarehe 12 Aprili 1671.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 7 Agosti.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje
Catholic Encyclopedia: St Cajetan
Patron Saints Index: Saint Cajetan 

Statue of St Cajetan in St Peter's Basilica
 Maisha yake kwa Kihispania

Waliozaliwa 1480
Waliofariki 1547
Mapadri
Watawa waanzilishi
Wateatini
Watakatifu wa Italia
Wateatini

Wateatini (kwa Kiingereza jina kamili la shirika ni: Congregation of Clerks Regular of the Divine Providence, kifupi "C.R.") ni utawa wa kikleri wa Kanisa Katoliki ulioanzishwa na Gaetano wa Thiene, Paolo Consiglieri, Bonifacio da Colle, na Giovanni Pietro Carafa (ambaye akawa Papa Paulo IV). 

Aina hiyo mpya ya shirika likawa kielelezo kwa mengine mengi, kama vile Wajesuiti, Wabarnaba, Wasomaski n. k.
 
Lengo kuu la shirika hilo lilukuwa kurudisha wenye daraja takatifu kwenye uadilifu.

Kati ya watakatifu wa shirika hilo, mbali ya mwanzilishi, wapo Andrea Avellino, Yosefu Maria Tomasi. Wapo pia wenye heri kadhaa.

Kadiri ya Annuario Pontificio, tarehe 31 Desemba 2008 Wateatini duniani walikuwa
189 katika nyumba 33 houses. Kati yao 133 walikuwa mapadri.

Wateatini
Mashirika ya kitawa
Wakarmeli Peku

Wakarmeli Peku (kwa Kilatini Ordo Fratrum Discalceatorum B. Mariae V. de Monte Carmelo, kifupi O.C.D.) ni watawa wa Kanisa Katoliki wanaofuata urekebisho wa shirika la Wakarmeli ulioanzishwa na Teresa wa Yesu katika karne ya 16 huko Hispania. Upande wa wanaume alisaidiwa na Yohane wa Msalaba.

Mbali ya waanzilishi hao wawili, shirika lilizaa mwalimu wa Kanisa mwingine, Teresa wa Mtoto Yesu katika karne ya 19.

Kwa jumla hao watatu wanatazamwa kuwa viongozi bora kuhusu kuzama katika sala na maisha ya kiroho kwa jumla.

Pia shirika lilizaa watakatifu na wenye heri wengi.

Mwishoni mwa mwaka 2005 shirika lilikuwa na nyumba 572 zenye watawa 4067, (kati yao mapadri 2655).

Picha

Tanbihi

Viungo vya nje 
 Carmelite Vocation 
 Discalced Carmelite Order
 "Sayings of Light and Love" - Spiritual Maxims of John of the Cross 
 St. Therese of Lisieux, Discalced Carmelite and Doctor of the Church - her life, writings, spirituality, and mission 
 Discalced Carmelite Calendar and Saints
 Hermits of Our Lady of Mt. Carmel 
 Carmelite Hermits of the Trinity
 Institute of Carmelite Studies Publications
 Meditations from Carmel
 Archbishop Daniel Acharuparambil Passed Away 

Wakarmeli
Mashirika ya kitawa
Finnmark

Finnmark au Finnmárku (Sami ya Kaskazini) ni moja kati ya Majimbo ya Norwei ambalo lipo mno upande wa kaskazini-mashariki mwa nchi ya Norwei. Kiinchi imepakana na mipaka ya jimbo la Troms kwa upande wa magharibi, Finland (Lapland) kwa upande wa kusini na Urusi (Murmansk Oblast) kwa upande wa mashariki, na kwa maji, ile Bahari ya Kinorwei (Bahari ya Atlantiki) ipo kwa upande wa kaskazini-magharibi, na Bahari ya Barents (Bahari ya Aktiki) ipo upande wa kaskazini na kaskazini-mashariki.

Awali jimbo lilikuwa likijulikana kama Finmarkens amt au Vardøhus amt, na tangu 2002, limepata kuwa na majina rasmi mawili: Finnmark (Kinorwei) na Finnmárku (Kisami). Ni moja ya sehemu ya kanda ya Sápmi, ambayo ina eneo la majimbo manne, vilevile Kanda ya Barents, na ni jimbo kubwa lenye wakazi wadogo humo nchini Norwei.

Lipo mjini Kaskazinisana mwa bara la Ulaya, ambapo Norwei inahemea upande wa mashariki, Finnmark daima imekuwa eneo ambapo mashariki yanakutana na magharibi, kiutamaduni na vilevile kiasili na kijiografia. Vardø, manispaa iliyopo mjini mashariki mwa jimbo, lipo mashariki ya mbali zaidi kuliko St. Petersburg na Istanbul.

Manispaa za jimboni hapa 
Kwa sasa, kuna takriban manispaa 19 katika Finnmark.

Bibliografia 
 
 
 
 Norwegian Meteorological Institute (24-hr averages, 1961-90 base period)

Viungo vya Nje 

 Stone age in Finnmark 
 Finnmark county administration 
 Visitnorthcape.com - official travel guide to Finnmark
 Finnmark at the official travel guide to Norway

 
Majimbo ya Norwei
Jean-Auguste-Dominique Ingres

Jean-Auguste-Dominique Ingres (29 Agosti 1780 - 14 Januari 1867) alikuwa mchoraji kutoka Ufaransa. Pia alikuwa profesa wa sanaa katika Chuo cha Sanaa Nzuri (École des Beaux-Arts) mjini Paris. Yeye ilipatiwa tuzo la Medali ya Heshima (Légion d'honneur) na alikuwa ni mwanachama wa Taasisi ya Ufaransa (Institut de France).

Wasanii wa Ufaransa
Fontès

Fontès ni mji wa Ufaransa.

Viungo vya nje 

Miji ya Ufaransa
Languedoc-Roussillon
Hedmark

Hedmark ni moja kati ya majimbo ya Norwei. Jimbo hilo limepakana na Sør-Trøndelag, Oppland na Akershus. 

Ngazi ya utawala ya jimbo hili ipo mjini Hamar.

Hedmark huwa upande wa kaskazini-mashariki mwa sehemu ya Østlandet, sehemu ya kusini ya jimbo. Inajumuisha sehemu ndefu ya mipaka ya Sweden, Jimbo la Dalarna na Jimbo la Värmland. Maziwa makubwa jimboni humo ni Femunden na Mjøsa. Pia inajumuisha sehemu za Glomma. 

Kijiografia, Hedmark imegawanyika kizamani katika maeneo yafuatayo: Hedemarken, mashariki mwa Mjøsa, Østerdalen, kaskazini mwa Elverum, na Glåmdalen, kusini mwa Elverum. Hedmark na Oppland ni majimbo pekee nchini Norwei ambayo hayana ukanda wa pwani. Hedmark pia ishawahi kuandaa baadhi ya mashindano ya 1994 Winter Olympic Games.

Jimboni humo miji mashuhuri ni pamoja na Hamar, Kongsvinger, Elverum na Tynset. Hedmark ni moja kati maeneo ambayo hayakujengwa sana nchini Norwei, jinsi ilivyo nusu ya wakazi wake wanaishi katika maeneo ya vijijini. Uwingi wa watu hutazamwa sana kule katika maeneo ya matajiri ambapo ni Mjøsa na pande zingine za kusini-mashariki. Misitu mikubwa ya jimboni hapa inasambaza mbao vya kutosha nchini Norwei; vigogo vilikuwa vikisafirishwa kupitia Glomma kwa njia ya bahari lakini siku hizi vinasafirishwa kwa njia ya lori au treni.

Manispaa jimboni

Marejeo

Viungo vya Nje 
 
 Official homepage 

Majimbo ya Norwei
Volkswagen

Volkswagen (maana ya Kijerumani: gari la wananchi) inayojulikana pia kwa kifupi chake VW (tamka ing. vii-dabl-yu au jer. vau-we) ni kampuni ya kutengeneza motokaa kutoka nchini Ujerumani. Makao makuu yapo mjini Wolfsburg katika jimbo la Saksonia Chini lakini ina viwanda katika sehemu nyingi za Ujerumani na nchi nyingi hadi Afrika, Asia na Amerika.

Kampuni ya Volkswagen ni pia mwenye makampuni ya Audi, Bentley, Bugatti, Lamborghini, Seat, Škoda na Scania. Ni kampuni kubwa ya kutengeneza magari katika Ulaya na ya tatu duniani. Imetangaza ya kwamba inalenga kuwa kampuni kubwa ya kutengeneza magari duniani kabisa.

Takwimu za biashara

Historia 
Chanzo cha kampuni ilikuwa mnamo mwaka 1937. Wakati ule dikteta wa Ujerumani Adolf Hitler alitaka motokaa yenye bei nafuu kwa wananchi wa kawaida na "Volkswagen" ina maana ya "gari la wananchi" iliyoweza kubeba familia ya watu 4 na kutembea kwa mkasi wa 100 km/h. Muhandis Ferdinand Porsche aliombwa kutunga gari lenye bei ndogo lililoweza kupatikana kwa watu wengi wenye mishahara midogo. Kutokana na umbo lake limejulikana kwa jina la "Käfer" (ing. beetle yaani mdudu mwenye umbo la kangambili). Kiwanda kipya kilianzishwa mashambani karibu la boma la kale lililoitwa "Wolfsburg" likawa chanzo cha mji wa baadaye. Kiwanda kilikamilishwa mwaka 1939 miezi michache kabla ya mwazo wa Vita Kuu ya Pili ya Dunia. Kutokana na vita magari yaliyokusudiwa hayakujengwa badala yake modeli zilibadilishwa kwa matumizi ya kijeshi. Baada ya kushindwa kwa Ujerumani Wolfsburh ilikuwa chini ya utawala wa Kiingereza kwa miaka 4 na Waingereza walisita kwa muda kama wangeendeleza kiwanda au kuiuza. Lakini waliona modeli ya Volkswagen iliyoanza kutolewa sasa kwa idadi ndogo haikufaa waliwachia Wajerumani. Lakini katika miaka iliyofuata tangu Ujerumani ya Magharibi ilirudishwa hali ya kujitawala gari lilelile likawa ishara ya kurudishwa kwa nguvu ya kiuchumi. Mwaka 1955 tayari milioni 1 ya motokaa zenye umbo la dudu zilitembea barabarani. Mafanikio ya kampuni yaliendelea kwa kutoa modeli mpya na kubwa zaidi. Mnamo 1965 VW ilinunua kiwanda cha NSU - Audi na kampuni hii ilibuni aina za modeli kama Golf na Passat zilizouzwa baadaye tangu 1974 kama kizazi kipya cha VW baada ya mauzo ya VW-beetle kupungua. Model ya zamani iliendelea kutengenezwa katika viwanda huko Meksiko na Brazil.

Tangu 1986 VW iliendelea kunua makampuni mengine kama Seat ya Hispania, Skoda ya Ucheki na mengine. VW imeendelea kupanusha utengenezi wake hata nje ya magari ya familia. Siku hizi jumuiya ya makampuni chini ya VW inatengeneza magari ya mizigo, malori, magari ya michezo, magari yenye bei za juu na mengine.

Viungo vya Nje 
 Volkswagen Global
 Volkswagen Ujerumani

Kampuni za Ujerumani
Motokaa
David Luiz

David Luiz (amezaliwa 22 Aprili 1987) ni mchezaji wa mpira wa miguu kutoka Brazil. Anachezea klabu ya Uingereza ya Arsenal F.C.

Waliozaliwa 1987
Watu walio hai
Wachezaji mpira wa Brazil
Kemgesi

Kemgesi ni kijiji kilichopo Mkoa wa Mara, wilaya ya Serengeti, tarafa ya Ikorongo, kata ya Nyamatare, Tanzania.

Kijiji cha Kemgesi kilianzishwa mnamo miaka ya 1950 wakazi wengi wakiwa ni wafugaji, wawindaji na wakulima waliohamia kwa lengo la uwindaji, ufugaji na kilimo ila walivutiwa na upatikanaji wa maji pamoja na ardhi yenye rutuba. 

Wakazi wa Kemgesi ni Wangoreme waliohamia kutoka vijiji mbalimbali vya jirani kama Butanga, Nyamitita, Gabande, Majimoto, Makondose, Ikorongo n.k. 

Familia za kwanza kuhamia Kemgesi ni zile za Matiko, Koromba, Magambo, Masama Gebani, Masiko Nyangogo, Mgaya Nyarokweri, Ruge, Kisabo Makori, Nyigana Nyisaba, Msamba n.k.

Kijiji cha Kemgesi kimepakana na kijiji kidogo cha Ring'wani kwa upande wa Kaskazini, kijiji cha Maburi kwa upande wa magharibi, kijiji cha Nyamatare katika upande wa mashariki na upande wa Kusini kimepakana na kijiji cha Nyamatoke. Kijiji cha Kemgesi kina mitaa minne ambayo ni Kemgongo 'A', Kemgongo 'B', Inyentero na Makondose kikiwa jumla ya wakazi wapatao 3000 kwa mujibu wa sensa ya mwaka 2012.

Kijiji kipo chini ya kilima kizuri cha Nyarogati ambapo kuna Center kubwa na tambarare za mbuga maarufu kama Mwibara ambayo imekuwa ikitumiwa kama malisho ya mifugo na kivutio kikubwa kwa wageni. Wakazi wa kijiji cha Kemgesi ni wafugaji na wakulima wa mazao ya nafaka kama vile mahindi, mtama na ulezi.
 
Kijiji hiki kina huduma mbalimbali za kijamii ikiwamo shule mbili za msingi na vyanzo mbalimbali vya maji kama vile kisima cha asili Waibwe na mto mkubwa wa Nyagitamankwe.

Kimichezo kijiji cha Kemgesi ni wapenzi na washabiki sana wa mpira wa miguu na kuna upinzani mkubwa wa jadi kati ya timu za Kemgongo 'A' na Kemgongo 'B'. Vilevile wanapenda kucheza ngoma za asili kama vile Eghikohi, Obhusamba, Okwibhaka, n.k.

Marejeo

Wilaya ya Serengeti
Kiambishi awali

Kiambishi awali ni kipande cha neno au mofimu tegemezi inayokaa kabla ya mzizi wa neno. Kwa mfano, neno "anavyolimiwa" mzizi wake ni Lim, na shina hapo ni Lima. Viambishi awali vinavyofanyakazi ni kama ifuatavyo:
  		 	
 A = inaonesha kiambishi awali nafsi ya tatu umoja kiwakilishi cha ngeli ya YU-AWA
  	
 NA = inaonesha kiambishi awali njeo wakati uliopo
	  	 	
 VYO = Inaonesha kiambishi awali ureshi wa mtenda
	  	
− 	
 LIM = Mzizi wa neno

− 	
 IW = Kiambishi tamati (Kauli ya kutendewa)

− 	
 A= Kiambishi kinachodokeza irabu tamati yakinifu

Hiyo ndiyo dhana ya kutambua viambishi awali katika tungo.

Tazama pia 
Lango la Lugha

Viungo vya nje 
 comprehensive reference for English prefixes and suffixes
 more about English language prefixes and affixes in general 

Isimu
Møre og Romsdal

Møre og Romsdal ni moja kati ya Majimbo ya Norwei. Jimbo lipo katika moja ya sehemu za kaskazini mwa Magharibi mwa Norwei. Limepakana na jimbo la Sør-Trøndelag, Oppland na Sogn og Fjordane. Makao makuu ya jimbo yapo mjini Molde, wakati Ålesund ina-simama kama jiji kubwa.

Manispaa za jimboni hapa 

Møre og Romsdal jumla imegawanyika katika manispaa 36:

Viungo vya Nje 
 
 Møre og Romsdal county

Majimbo ya Norwei
Klelia Barbieri

Klelia Barbieri (kwa Kiitalia Clelia Barbieri) alikuwa msichana wa Italia anayehesabiwa kuwa mwanamke mwanzilishi wa utawa mwenye umri mdogo kuliko wote.

Alizaliwa Bologna tarehe 13 Februari 1847 akafa San Giovanni in Persiceto kutokana na kifua kikuu tarehe 13 Julai 1870 kisha kuanzisha jumuia ya wanawake waliojiweka wakfu kwa Mungu, ambayo baadaye wakaitwa Masista Waminimi wa Bikira Maria wa Mateso. 

Alitangazwa na Papa Paulo VI kuwa mwenye heri tarehe 2 Oktoba 1968, halafu Papa Yohane Paulo II alimtangaza mtakatifu tarehe 9 Aprili 1989.

Anaheshimiwa kama bikira hasa tarehe 13 Julai, ambayo ndiyo sikukuu yake.

Maisha
Klelia alizaliwa na Giuseppe Barbieri, aliyekuwa kibarua, na Giacinta Nannetti aliyetokea familia tajiri lakini alitengwa nayo alipoamua kuolewa na maskini huyo. Basda yake alizaliwa Ernista (1850). 

Baba yake alifariki wakati Klelia alipokuwa na umri wa miaka 8 tu, naye akawa anamsaidia mama kupata riziki, lakini pia alikazana kusali. 

Akiwa na miaka 14 Klelia alijiunga na kundi la makatekista kama msaidizi, akawa mapema kiongozi wake kwa uamuzi wa paroko, padri Gaetano Guido. Badala ya kukubali uchumba wa watu mbalimbali, aliendelea na maisha ya kitawa hata akaanzisha jumuia mpya tarehe 1 Mei 1868, alipokuwa na miaka 21 tu. 

Miaka miwili baadaye akafa tarehe 13 Julai 1870.

Kwa sasa masista wake 294 wanaishi katika jumuia 36 nchini Italia, India, Tanzania na Brazil.

Sauti yake
Mwaka mmoja baada ya kifo chake, lilianza kutokea jambo la pekee sana ambalo linadumu hata leo, yaani watu kusikia sauti yake wakati wa sala za pamoja katika jumuia za masista wake, kufuatana na lugha zao, kikiwemo Kiswahili. Watu wengi na wenye misimamo mbalimbali waliisikia na kusema ni "tofauti na yoyote duniani".

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
 ISBN 0879739509

 ISBN 0879737018

Waliozaliwa 1847
Waliofariki 1870
Mabikira
Watawa waanzilishi
Watakatifu wa Italia
Masista Waminimi wa Bikira Maria wa Mateso

Masista Waminimi wa Bikira Maria wa Mateso wanaunda shirika la kitawa lenye hadhi ya Kipapa.

Historia 

Tarehe 1 Mei 1868 Klelia Barbieri (1847-1870) na wenzake watatu, chini ya  paroko Gaetano Guidi, walianza kuishi kijumuia katika nyumba karibu na kanisa la Le Budrie, kitongoji cha San Giovanni in Persiceto (Bologna, Italia).

Walikuwa wanafundisha katekisimu na kuandaa watoto kupokea sakramenti.

Jumuia iliitwa ya Waminimi kwa heshima ya Fransisko wa Paola na ya Bikira Maria wa Mateso kutokana na Bikira Maria aliyeheshimiwa hivyo katika parokia hiyo.

Kardinali Lucido Maria Parocchi alikubali kwa jaribio shirika hilo jipya tarehe 26 Oktoba 1879, halafu mwandamizi wake katika Jimbo kuu la Bologna, kardinali Domenico Svampa, alilipatia hadhi ya kijimbo.

Shirika lilihusianishwa na utawa wa Watumishi wa Maria tarehe 9 Januari 1951, likapata decretum laudis tarehe 20 Machi 1934 likakubaliwa moja kwa moja kuwa la Kipapa tarehe 24 Januari 1949.

Klelia Barbieri alitangazwa mwenye heri mwaka 1968, na mtakatifu mwaka 1989.

Uenezi 
Mbali ya Italia, ambako yako makao makuu huko Bologna, masista siku hizi wako pia Brazil, India na Tanzania.

Mwishoni mwa mwaka 2008 walikuwa 294 katika jumuia 36.

Tanbihi

Marejeo
 Annuario Pontificio per l'anno 2010, Libreria Editrice Vaticana, Città del Vaticano 2010. ISBN 978-88-209-8355-0.
 Guerrino Pelliccia e Giancarlo Rocca (curr.), Dizionario degli Istituti di Perfezione (DIP), 10 voll., Edizioni paoline, Milano 1974-2003.

Viungo vya nje 
Tovuti rasmi ya shirika

Mashirika ya kitawa
Waminimi
Watumishi wa Maria
Katekista

Katekista ni Mkristo anayetoa katekesi, yaani ufafanuzi wa mpango wa imani, akitumia kwa kawaida kitabu rasmi maalumu kinachoitwa katekisimu, mbali ya Biblia ya Kikristo.

Majina hayo yanatokana na kitenzi cha Kigiriki κατηχεῖν (maana yake "kufundisha kwa sauti") ambacho ni mnyambuliko wa ἠχεῖν ("kufanya isikike").

Ujumbe wenyewe unaeleweka kuwa hasa Injili kadiri ya imani ya Kanisa, yaani yale ambayo lenyewe "linaungama, linaadhimisha, linaishi na linasali kila siku" (Papa Yohane Paulo II).

Kazi ya katekista inafuata ile ya kutangaza mbiu ya Injili kwa watu ili waone jinsi habari njema ya kifo na ufufuko wa Yesu ilivyo muhimu kwao, hasa upande wa wokovu.

Kwa kawaida kazi ya katekesi inaongoza waamini kwenye sakramenti mbalimbali, kuanzia ubatizo.

Mara nyingi katekista ni mlei anayejitolea katika parokia yake kisha kupata kozi maalumu hata ya miaka.

Chuo cha katekesi cha kwanza kilianzishwa na Panteno huko Aleksandria (Misri) mwishoni mwa karne ya 2, kikapata sifa hasa chini ya uongozi wa waandamizi wake, Klemens wa Aleksandria na Origenes.

Ukristo
Uchungaji
Marino shemasi

Marino shemasi (kisiwa cha Rab, Dalmatia, Kroasya, karne ya 3 - San Marino, 366) alikuwa mchongamawe, halafu mmonaki na shemasi wa Kanisa Katoliki. 

Anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu na mwanzilishi (301) wa monasteri ambayo ikawa jamhuri ya San Marino katika rasi ya Italia.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 3 Septemba

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje 
 Picha zake

Waliozaliwa karne ya 3
Waliofariki 366
Mashemasi
Watawa waanzilishi
Watakatifu wa Korasya
Watakatifu wa San Marino
Punda

Punda ni wanyama wakubwa kiasi wa nusujenasi Asinus ya jenasi Equus katika familia Equidae wafananao na farasi mdogo. Spishi moja (Equus kiang), ambayo inatokea Asia, huitwa kiang'. Punda anayejulikana sana ni yule anayefugwa (Punda-kaya), lakini kuna punda porini pia. Watu huwatumia punda wafugwao kwa kubeba mizigo, kuvuta magari au kuwarakibu. Punda wanaweza kuzaliana na farasi lakini watoto wao (baghala au nyumbu) hawazai tena kwa kawaida.

Spishi
 Equus africanus, Punda wa Afrika (African Wild Ass)
 Equus a. africanus, Punda Nubi (Nubian Wild Ass)
 †Equus a. atlanticus, Punda Kaskazi Atlas Wild Ass – imekwisha sasa
 Equus a. somalicus, Punda Somali Somali Wild Ass)
 Equus asinus, Punda-kaya (Donkey)
 Equus hemionus, Punda wa Asia (Onager au Asiatic Ass)
 Equus h. hemionus, Punda wa Mongolia (Mongolian Wild Ass, Khulan au Kulan)
 †Equus h. hemippus, Punda wa Syria (Syrian Wild Ass) – imekwisha sasa
 Equus h. khur, Punda wa Uhindi (Indian Wild Ass au Khur)
 Equus h. kulan, Punda wa Turkmenistan (Turkmenian Kulan)
 Equus h. onager, Punda wa Uajemi (Persian onager)
 Equus kiang, Kiang' (Kiang)
 Equus k. chu, Kiang' Kaskazi (Northern Kiang)
 Equus k. holdereri, Kiang' Mashariki (Eastern Kiang)
 Equus k. kiang, Kiang' Magharibi (Western Kiang)
 Equus k. polyodon, Kiang' Kusi (Southern Kiang)

Spishi za kabla ya historia
 †Equus calobatus, Punda Miguu-mirefu (Stilt-legged Onager)
 †Equus cumminsii, Punda wa Cummin (Cummin’s Ass)
 †Equus francisci au Equus tau, Punda Kibete (Pygmy Onager)
 †Equus hydruntinus, Punda wa Ulaya (European Ass)
 †Equus lambei, Punda wa Yukon (Yukon Wild Ass)

Picha

Marejeo

Farasi na jamaa
Wanyama wa Afrika
Wanyama wa Biblia
Alexander Lukashenko

Alexander Lukashenko(amezaliwa tar. 30 Agosti 1954, mjini Kopys) tangu mwaka 1994, Rais wa Belarus.

Waliozaliwa 1954
Dreaming of You

"Dreaming of You" (Ndoto ya wewe) ni albamu mwisho ya mwimbaji Mexican-American wa muziki wa pop Selena. Albamu ilitolewa mnamo mwaka wa 1995. Siku ya kwanza ilikuwa na kuuza zaidi ya nakala 175,000. Maamuzi yake ya kwanza ya mwimbaji wa pop kufanya hivyo. Ni ilipata kushika nafasi ya # 1 kwenye chati za Billboard 200. Albamu alikuwa miongoni mwa "juu kumi bora kuuza debuts wa wakati wote" na kati ya "bora kuuza debuts kwa msanii wa kike". Iliuza zaidi ya nakala milioni 7 nchini Marekani.

Orodha ya nyimbo

Michakaliko katika chati

Mwisho wa mwaka

Mauzo

Tuzo

Tanbihi 

Albamu za 1995
Albamu za Selena
Albamu za EMI Records
Albamu
Apolinari wa Ravenna

Apolinari wa Ravenna, mzaliwa wa Antiokia, (Syria ya kale, leo Antakya, nchini Uturuki) alikuwa askofu wa kwanza wa mji huo wa Italia hadi alipouawa huko kwa ajili ya imani yake.) Kwa hiyo anaheshimiwa na Kanisa Katoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 20 Julai.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje
American Catholic - Saint of the Day: St Apollinaris 
Catholic Encyclopedia: St. Apollinaris
Santi Beati: Sant'Apollinare di Ravenna, Vescovo e martire

Maaskofu Wakatoliki
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Siria
Watakatifu wa Uturuki
Watakatifu wa Italia
Selena

Selena (jina la kuzaliwa Selena Quintanilla; Lake Jackson, 16 Aprili 1971 - Corpus Christi, Texas, 31 Machi 1995) alikuwa mwimbaji wa muziki aina ya Tejanopop. Mara nyingi huitwa "Malkia wa Tejano muziki".

Diskografia

Studio Albamu kwa pre-EMI 
 1984: Mis Primeras Grabaciones
 1985: The New Girl in Town
 1986: Alpha
 1987: Munequito de Trapo
 1987: And the Winner Is...
 1988: Preciosa
 1988: Dulce Amor

Studio Albamu kwa EMI Latin 
 1989: Selena
 1990: Ven Conmigo
 1992: Entre a Mi Mundo
 1993: Selena Live!
 1994: Amor Prohibido
 1995: Dreaming of You

Viungo vya Nje 

 Q-Productions

Waimbaji wa Marekani
Waliozaliwa 1971
Waliofariki 1995
Nordland

Nordland ni moja kati ya Majimbo ya Norwei. Jimbo lipo katika kanda ya Kaskazini mwa Norwei, imepakana na Troms kwa upande wa kaskazini, Nord-Trøndelag kwa upane wa kusini, Norrbottens län nchini Sweden kwa upande wa mashariki, Västerbottens län kwa upande wa kusini-mashariki, na Bahari ya Atlantiki (Bahari ya Norwei) kwa upande wa magharibi. Awali jimbo lilikuwa likijulikana kama Nordlandene amt. Makao makuu ya jimbo yapo mjini Bodø. Kisiwa cha barafu cha Jan Mayen kimekuwa chini ya Nordland tangu 1995.

Katika upande wa kusini mwa Vega, -meorodheshwa katika orodha ya Urithi wa Dunia ya Unesco. Historia ya Nordland ni ngano kuhusu zawadi zitokanazo na bahari: Ni moja ya sehemu inayotoa mazalia mengi yanayotokana na bahari katika dunia na imekuwa ikitoa chakula tangu enzi za kale, bahari hiyohiyo inayotengeneza tabia-nchi ya wastani kuliko mahali popote pale katika eneo la barafu.

Manispaa zake 

Jimbo la Nordland lina jumla ya manispaa zipatazo 44 (ukitoa Jan Mayen):

Marejeo 

 Tollefsrud, J.; Tjørve, E.; Hermansen, P.: Perler i Norsk Natur - En Veiviser. (Aschehoug, 1991) ISBN 82-03-16663-6
 Moen, A. Nasjonalatlas for Norge: Vegetasjon. (Statens Kartverk, Hønefoss. 1998) ISBN 82-90408-26-9
 Østmo, E. (red): Før Norge ble Norge. Fra istid til jernalder. (Schibsted Forlagene AS, Oslo 2004) ISBN 82-516-2015-5
 Haugan, Trygve B (ed) Det Nordlige Norge Fra Trondheim Til Midnattssolens Land) (Trondheim: Reisetrafikkforeningen for Trondheim Og Trøndelag. 1940)
 Almanakk for Norge; University of Oslo, 2010. ISBN 978-82-05-39473-5

Viungo vya nje
 Norwegian Meteorological Institute
 Satellite picture by NASA showing northern part of Nordland and most of Troms 
 Artscape Nordland 
 10,500-year old human settlement in Leirfjord (Norwegian)
 Deep water corals 
 Vega - new Unesco World Heritage Site (pdf) 
 Saltfjellet-Svartisen National Park - fjords, mountains, glaciers, valleys - one of the most varied in Norway 
 Børgefjell National Park - a preserved mountain ecosystem in southernmost Nordland 
 Lomsdal-Visten National Park - 1100 sq km from fjord to forests and mountains in Helgeland  Mei 2009
 Norwegian Mountain Touring Association (DNT) 
 Official travel guide for Nordland

{{Mbegu-jio-Norwei]]

Majimbo ya Norwei
Mchwa

Mchwa ni wadudu wadogo wa oda ya chini Isoptera katika oda Blattodea wanaoishi kwa makoloni makubwa katika vichuguu. Kuna aina ya mchwa ambao huishi ndani ya mbao au miti. Takriban spishi zote hula ubao. 

Kila koloni lina malkia, mfalme, askari na wafanyakazi. Askari na wafanyakazi hawana mabawa lakini malkia na mfalme waliwahi kuwa na mabawa walipokuwa vijana. Mfalme anamtia malkia mbegu na huyu anazaa mayai mengi sana. Askari wanalinda kichuguu na wafanyakazi wanafanya kazi nyingine zote. 

Mara kwa mara wafanyakazi wanawapatia majana kadhaa chakula fulani ili wawe wadudu wanaoweza kuzaa. Wadudu hawa wana mabawa na huitwa kumbikumbi.

Utafiti wa hivi karibuni waonyesha mchwa, hasa mchwa wa Jangwa la Sahara, kuwa ndiye mnyama anayestahimili joto zaidi. Spishi hii ya mchwa inaweza kustahimili joto hadi nyuzi 55.1.

Bidii na umoja 
Mdudu huyu huishi kwa kushirikiana na kutangamana. Yeye halali kabla hajatafuta chakula cha kutosha na cha kuweka akiba. 

Hivyo mchwa wametumika katika hadithi nyingi za kitoto ili kufunza maadili ya bidii na umoja. Kwa kawaida, mchwa hukaa wote pamoja katika koloni.

Mwandishi Aesop pia aliandika kuhusu bidii ya mchwa katika hadithi yake 'The Ant and the Grasshopper'.

Katika maandiko ya Biblia (kitabu cha Methali), waumini wameombwa waige mchwa katika utendakazi na umoja. 

Katika kitabu kitakatifu cha Waislamu cha Kurani, Sulemani alisikia mchwa akiwaonya wengine warudi nyumbani wasije wakapondwapondwa.

Usumbufu wa mchwa 
Hata hivyo, watu wengi huona mchwa kama wasumbufu, haswa anapoishi karibu na majengo ya watu. Mchwa hula mbao na kwa hiyo huharibu milango, samani na maboriti ya nyumba.

Wale wanaoishi ndani ya mbao na kula vifaa vya mbao nyumbani huleta pia tatizo la uchafu kutokana na kinyesi chao. Kwa hiyo, watu wengi hutafuta dawa za kuua wadudu hawa au njia nyingine asili za kuwadhibiti kama vile utumizi wa udongo Diatomaceous au mafuta ya kitunguu saumu zinazoathiri wadudu. 

Wanaofanya taaluma hiyo kwanza huangalia mchwa ni wa aina gani ili waweze kujua amejificha wapi maana wao hujifinya pahala kwingi.

Spishi kadhaa za Afrika
 Coptotermes amanii
 Cubitermes ugandensis
 Hodotermes mossambicus, Mchwa Mvunaji
 Macrotermes michaelseni, Mchwa Mkubwa wa Michaelsen
 Macrotermes natalensis
 Microtermes alluaudanus, Mchwa Mdogo wa Aluauda
 Pseudacanthoterms spiniger, Mchwa Miiba
 Odontotermes tanganicus, Mwcha-meno wa Tanga
 Trinervitermes trinervoides, Mchwa-pua Mvunaji

Picha

Tanbihi

Marejeo 
 AntWeb from The California Academy of Sciences
 AntBase – a taxonomic database with literature sources
 AntWiki – Bringing Ants to the World
 Ant Species Fact Sheets from the National Pest Management Association on Argentine, Carpenter, Pharaoh, Odorous, and other ant species
 Ant Genera of the World – distribution maps
 The super-nettles. A dermatologist's guide to ants-in-the-plants

Mchwa
Ambari

Ambari ni kitu chenye rangi ya majivu. Inafanywa na nyangumi tumboni. Ina harufu ya kiundongo inapofanywa lakini baada ya wakati hupata harufu tamu kama manukato ya alkoholi ethili. Hutumiwa kwa kutengeneza marashi.

Viungo vya Nje 
 Natural History Magazine Article: Floating Gold -- The Romance of Ambergris
 Ambergris - A Pathfinder and Annotated Bibliography 
 On the chemistry and ethics of Ambergris 
 Scientific American Strange but True: Whale Waste Is Extremely Valuable

Manukato
nyangumi
Nord-Trøndelag

Nord-Trøndelag ("Trøndelag kaskazini") ni moja kati ya majimbo ya Norwei. Jimbo lipo upande wa kaskazini mwa Trøndelag. Na kwa mwaka wa 2010, jimbo lina wakazi takriban 131,555, inaifanya liwe jimbo la nne kwa uchache wa wakazi jimboni. Manispaa kubwa jimboni hapa ni pamoja na Stjørdal, Steinkjer—makao makuu wa jimbo, Levanger, Namsos na Verdal, Yote yakiiwa na idadi ya wakazi kati ya 21,000 na 12,000. Msingi wa uchumi katika jimbo hili hasa hutegemea huduma kadhaa zinazopatikana kwa viwanda, kilimo, samaki, umeme wa haidroliki na kadhalika. Jimbo lina mapato madogo sana kuliko jimbo lolote nchini humo.

Manispaa 

Nord-Trøndelag imegawanyika katika manispaa 23 baada ya Inderøy na Mosvik kuunganishwa mnamo 1 Januari 2012, na kuchukua jina la Inderøy.

Marejeo 

Majimbo ya Norwei
Takwimu za Norwei

Takwimu za Norwei (, au Statistics Norway - kwa kifupi huitwa SSB) ni ofisi ya kutoa takwimu za Norwei. Ofisi ilianzishwa mnamo mwaka wa 1876. 

Ofisi inategemea wafanya kazi wapatao 1,000. Ofisi hii huchapisha matoleo mapya yapatayo 1,000 kwa kila mwaka na kuyaweka katika tovuti yake. Matoleo yote huchapishwa kwa Kinorwei na Kiingereza. Ikiwa kama kitovu rasmi cha takiwmu za kiserikali za Kinorwei, ofisi hii hutoa huduma zake za utafiti na uchambuzi kwa umma na kiserikali kwa kirefu kabisa.

Viungo vya Nje
 Official Statistics Norway site

Mashirika ya Norwei
Juanes

Juan Esteban Aristizábal Vásquez (amezaliwa tar. 9 Agosto, 1972 mjini Medellín, Colombia) ni mshindi wa Tuzo ya Grammy. Colombia mwimbaji Juanes ni moja ya pop. Ni kuchukuliwa icon dunia kutokana na mafanikio ya muziki wake katika lugha ya Kihispaniola.

Viungo vya nje 

Official website 
English version
Juanes to Twitter in Cuba Despite Exiles By Alfredo Prieto, Havana Times, 26 Agosti 2009
Official Universal Music Latino Website 
Mi Sangre Foundation website 

Juanes Interview
Juanes Interview on CorrienteLatina.com
English version

Wanamuziki wa Colombia
Washindi wa Tuzo za Grammy
Kinyamadege

Kinyamadege au domobata ni mamalia wa Australia aliye na mdomo wa bata, miguu yenye utando kati vidole kama ile ya fisi-maji na mkia kama biva. Ni moja ya spishi tano za mamalia wanaotaga mayai, lakini ananyonyesha watoto wake kama mamalia wote wengine.

Kinyamadege na jamaa
Nguva

Nguva ni wanyama wakubwa wa oda Sirenia wanaoishi baharini. Hata hivyo ni mamalia wanaozaa watoto walio hai na kuwalisha kwa maziwa. Nguva huwa na mikono ya mbele na mkia wenye umbo la pembetatu. Wanaishi kwenye pwani za Bahari ya Hindi, Bahari ya Karibi, Afrika ya Magharibi na mto wa Amazonas. Wanaweza kufikia urefu wa mita 2.5 hadi 4 na uzito wa kg 1,500. 

Wanahatarishwa kutokana na uwindaji hivyo wanalindwa kila nchi.

Jina la Kisayansi Sirenia linatoka na neno la Kigiriki Σειρῆνες Seirēnes. Neno la "nguva" pia ina maana ya mtu mwenye mwili wa mwanamke na mkia wa samaki kama sireni wa mitholojia ya Kigiriki. Hula manyasi ya bahari na mimea ya maji mingine.

Spishi
 Dugong dugon, Nguva wa Kawaida (Dugong)
 Hydrodamalis gigas, Nguva Mkubwa wa Steller (Steller's Sea Cow) imekwisha sasa (mnamo 1768)
 Trichechus inunguis, Nguva wa Amazonas (Amazonian Manatee)
 Trichechus manatus, Nguva wa West Indies (West Indian Manatee)
 Trichechus m. latirostris, Nguva wa Florida (Florida Manatee)
 Trichechus m. manatus, Nguva wa Karibi (Antillean Manatee)
 Trichechus senegalensis, Nguva Magharibi (African Manatee)

Picha

Nguva na jamaa
Chui-theluji

Chui-theluji (Kisayansi: Panthera uncia au Uncia uncia zamani) ni mnyama mwenye manyoya marefu meupe afananaye na chui. Anaishi milimani mwa Asia ya Kati na aliye na madoa meusi.

Paka na jamaa
Jagwa

Jagwa (kutoka Kireno: jaguar, Kisayansi: Panthera onca) au chui wa Amerika ni mnyama mbuai mkubwa kama chui anayeishi Amerika na aliye na manyoya ya manjano na madoa meusi.

Paka na jamaa
Wapiti (mnyama)

Wapiti (kutoka Kiing.: wapiti, Kisayansi: Cervus canadensis) ni kulungu mkubwa wa Amerika ya Kaskazini na madume wa spishi wana pembe kichwani.

Ng'ombe na jamaa