LeroyDyer/wikipediaSW huggingface dataset:
Kitiang

Kitiang ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Watiang. Mwaka wa 1972 idadi ya wasemaji wa Kitiang imehesabiwa kuwa watu 790. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kitiang iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kitiang kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kitiang
lugha ya Kitiang katika Glottolog
lugha ya Kitiang kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kitigak

Kitigak ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Watigak. Mwaka wa 1991 idadi ya wasemaji wa Kitigak imehesabiwa kuwa watu 6000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kitigak iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kitigak kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kitigak
lugha ya Kitigak katika Glottolog
lugha ya Kitigak kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kitinputz

Kitinputz ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Watinputz. Mwaka wa 1991 idadi ya wasemaji wa Kitinputz imehesabiwa kuwa watu 3900. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kitinputz iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kitinputz kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kitinputz
lugha ya Kitinputz katika Glottolog
lugha ya Kitinputz kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kititan

Kititan ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Watitan. Mwaka wa 1992 idadi ya wasemaji wa Kititan imehesabiwa kuwa watu 3850. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kititan iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kititan kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kititan
lugha ya Kititan katika Glottolog
lugha ya Kititan kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kitomoip

Kitomoip ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Watomoip. Mwaka wa 1982 idadi ya wasemaji wa Kitomoip imehesabiwa kuwa watu 200. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kitomoip iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kitomoip kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kitomoip
lugha ya Kitomoip katika Glottolog
lugha ya Kitomoip kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kitorau

Kitorau ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Watorau. Mwaka wa 1963 idadi ya wasemaji wa Kitorau imehesabiwa kuwa watu 600. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kitorau iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kitorau kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kitorau
lugha ya Kitorau katika Glottolog
lugha ya Kitorau kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kitoura (Papua)

Kitoura ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Watoura. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kitoura imehesabiwa kuwa watu 1800. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kitoura iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kitoura kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kitoura
lugha ya Kitoura katika Glottolog
lugha ya Kitoura kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kitulu-Bohuai

Kitulu-Bohuai ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Watulu na Wabohuai. Mwaka wa 1982 idadi ya wasemaji wa Kitulu-Bohuai imehesabiwa kuwa watu 1400. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kitulu-Bohuai iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kitulu-Bohuai kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kitulu-Bohuai
lugha ya Kitulu-Bohuai katika Glottolog
lugha ya Kitulu-Bohuai kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kitumleo

Kitumleo ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Watumleo. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kitumleo imehesabiwa kuwa watu 790. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kitumleo iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kitumleo kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kitumleo
lugha ya Kitumleo katika Glottolog
lugha ya Kitumleo kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kitungag

Kitungag ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Watungag. Mwaka wa 1990 idadi ya wasemaji wa Kitungag imehesabiwa kuwa watu 12,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kitungag iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kitungag kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kitungag
lugha ya Kitungag katika Glottolog
lugha ya Kitungag kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiubir

Kiubir ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waubir. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiubir imehesabiwa kuwa watu 2560. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiubir iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiubir kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiubir
lugha ya Kiubir katika Glottolog
lugha ya Kiubir kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiulau-Suain

Kiulau-Suain ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wasuain. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiulau-Suain imehesabiwa kuwa watu 2800. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiulau-Suain iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiulau-Suain kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiulau-Suain
lugha ya Kiulau-Suain katika Glottolog
lugha ya Kiulau-Suain kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiuneapa

Kiuneapa ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wauneapa. Mwaka wa 1998 idadi ya wasemaji wa Kiuneapa imehesabiwa kuwa watu 10,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiuneapa iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiuneapa kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiuneapa
lugha ya Kiuneapa katika Glottolog
lugha ya Kiuneapa kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiunubahe

Kiunubahe ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waunubahe. Mwaka wa 2012 idadi ya Waunubahe ilikuwa watu 59 lakini saba wao tu waliweza kuongea lugha yao ya Kiunubahe yaani lugha imekaribia kutoweka kabisa hivi karibuni. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiunubahe iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiunubahe kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiunubahe
lugha ya Kiunubahe katika Glottolog
lugha ya Kiunubahe kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiuruava

Kiuruava ilikuwa lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya iliyozungumzwa na Wauruava. Siku hizi hakuna wasemaji wa Kiuruava tena yaani lugha imetoweka kabisa. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiuruava iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiuruava kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiuruava
lugha ya Kiuruava katika Glottolog
lugha ya Kiuruava kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kivehes

Kivehes ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wavehes. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kivehes imehesabiwa kuwa watu 70 tu. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kivehes iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kivehes kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kivehes
lugha ya Kivehes katika Glottolog
lugha ya Kivehes kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kivitu

Kivitu (pia Kimuduapa) ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wavitu. Mwaka wa 1991 idadi ya wasemaji wa Kivitu imituabiwa kuwa watu 8800. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kivitu iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kivitu kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kivitu
lugha ya Kivitu katika Glottolog
lugha ya Kivitu kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiwab

Kiwab ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wawab. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiwab imehesabiwa kuwa watu 120. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwab iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiwab kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiwab
lugha ya Kiwab katika Glottolog
lugha ya Kiwab kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiwa'ema

Kiwa'ema ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wawa'ema. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiwa'ema imehesabiwa kuwa watu 1020. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwa'ema iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiwa'ema kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiwa'ema
lugha ya Kiwa'ema katika Glottolog
lugha ya Kiwa'ema kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiwagawaga

Kiwagawaga ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wawagawaga. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiwagawaga imehesabiwa kuwa watu 600. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwagawaga iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiwagawaga kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiwagawaga
lugha ya Kiwagawaga katika Glottolog
lugha ya Kiwagawaga kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiwaima

Kiwaima ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wawaima. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiwaima imehesabiwa kuwa watu 15,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwaima iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiwaima kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiwaima
lugha ya Kiwaima katika Glottolog
lugha ya Kiwaima kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiwampar

Kiwampar ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wawampar. Mwaka wa 1990 idadi ya wasemaji wa Kiwampar imehesabiwa kuwa watu 5150. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwampar iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiwampar kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiwampar
lugha ya Kiwampar katika Glottolog
lugha ya Kiwampar kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiwampur

Kiwampur ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wawampur. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiwampur imehesabiwa kuwa watu 530. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwampur iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiwampur kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiwampur
lugha ya Kiwampur katika Glottolog
lugha ya Kiwampur kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiwarwar-Feni

Kiwarwar-Feni (pia Kitangga) ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wawarwar kwenye visiwani vya Feni. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiwarwar-Feni imehesabiwa kuwa watu 2100. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwarwar-Feni iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiwarwar-Feni kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiwarwar-Feni
lugha ya Kiwarwar-Feni katika Glottolog
lugha ya Kiwarwar-Feni kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiwatut-Kaskazini

Kiwatut ya Kaskazini ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wawatut. Mwaka wa 2012 idadi ya wasemaji wa Kiwatut ya Kaskazini imehesabiwa kuwa watu 630. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwatut ya Kaskazini iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiwatut ya Kaskazini kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiwatut ya Kaskazini
lugha ya Kiwatut ya Kaskazini katika Glottolog
lugha ya Kiwatut ya Kaskazini kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiwatut-Kati

Kiwatut ya Kati ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wawatut. Mwaka wa 2012 idadi ya wasemaji wa Kiwatut ya Kati imehesabiwa kuwa watu 1700. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwatut ya Kati iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiwatut ya Kati kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiwatut ya Kati
lugha ya Kiwatut ya Kati katika Glottolog
lugha ya Kiwatut ya Kati kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiwatut-Kusini

Kiwatut ya Kusini ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wawatut. Mwaka wa 1988 idadi ya wasemaji wa Kiwatut ya Kusini imehesabiwa kuwa watu 890. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwatut ya Kusini iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiwatut ya Kusini kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiwatut ya Kusini
lugha ya Kiwatut ya Kusini katika Glottolog
lugha ya Kiwatut ya Kusini kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiwedau

Kiwedau ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wawedau. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiwedau imehesabiwa kuwa watu 2200. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwedau iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiwedau kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiwedau
lugha ya Kiwedau katika Glottolog
lugha ya Kiwedau kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Metaboli

Metaboli (gir. μεταβολή metabolē, "badiliko"; pia: umetaboli) inamaanisha jumla la michakato ya kikemia mwilini mwa viumbehai. 
Viumbehai vinahitaji nguvu, yaani nishati kwa kukua, kudumisha maisha yao na kufanya kazi. Nguvu hii inapatikana kwa njia ya chakula pamoja na pumzi. Ndani ya mwili mfumo wa mmeng'enyo wa chakula (tumbo, utumbo) inavunja chakula kwa vipashio vyake vya kikemia ambavyo vinatumiwa na mwili kama lishe. Vivyo hivyo oksijeni inayofika kwa njia ya pumzi inapitishwa mwilini kwa njia ya damu hasa. Kutokana na mmenyuko wa hivi vyote mwili unapata nishati ya kujidumisha na pia maada ya kujenga seli au sehemu nyingine za mwili. Vipashio visivyotumiwa tena vinaondolewa mwilini.

Umetaboli wote hutofautishwa katika hali mbili
Kataboli inayovunja maada ogania (kwa mfano chakula) kwa vipashio vyake vya kikemia na kuvuna nishati
Anaboli inayotumia nishati hii kwa kujenga molekuli kama proteini au Amino asidi.

Vimeng'enya (ing. enzymes) huwa na nafasi muhimu sana katika michakato hii maana vinatawala na kulenga mimenyuko ya kikemia mwilini.

Mfumo wa umateboli wa kiumbehai unaamua dutu gani ni za faida yaani lishe ni zisizo hasara yaani sumu. Kwa mfano kuna bakteria kadhaa zinazotumia sulfidi ya hidrojeni kama lishe ilhali ni sumu kwa wanyama.

Kemikali za kimsingi 
Kuna hasa aina tatu za molekuli zinazojenga miili ya wanyama, mimea na bakteria: amino asidi, kabohidrati na  mafuta.  Molekuli hizi ni za kimsingi kwa uhai. Kwa hiyo ama zinatengenezwa katika metaboli kwa kujenga seli na tishu ya mwili ama zinavunjwa katika mtaboli kwa kuzitumia na chanzo cha nishati kwenye mmeng'enyo wa chakula. Vipashio vya kemikali hizi zatumiwa katika metaboli kujenga DNA au protini.

Marejeo

biolojia
Kiwogeo

Kiwogeo ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wawogeo. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiwogeo imehesabiwa kuwa watu 1620. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwogeo iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiwogeo kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiwogeo
lugha ya Kiwogeo katika Glottolog
lugha ya Kiwogeo kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiwuvula-Aua

Kiwuvulu-Aua ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wawuvulu na Waaua kwenye visiwa vya Wuvulu, Aua, Durour na Maty. Mwaka wa 1982 idadi ya wasemaji wa Kiwuvulu-Aua imehesabiwa kuwa watu 1000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwuvulu-Aua iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiwuvulu-Aua kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiwuvulu-Aua
lugha ya Kiwuvulu-Aua katika Glottolog
lugha ya Kiwuvulu-Aua kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiyabem

Kiyabem ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wayabem. Mwaka wa 1978 idadi ya wasemaji wa Kiyabem imehesabiwa kuwa watu 2080. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiyabem iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiyabem kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiyabem
lugha ya Kiyabem katika Glottolog
lugha ya Kiyabem kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiyakaikeke

Kiyakaikeke ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wayakaikeke. Mwaka wa 1998 idadi ya wasemaji wa Kiyakaikeke imehesabiwa kuwa watu 100 tu. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiyakaikeke iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiyakaikeke kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiyakaikeke
lugha ya Kiyakaikeke katika Glottolog
lugha ya Kiyakaikeke kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiyaleba

Kiyaleba (pia Kigamadoudou) ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wayaleba. Mwaka wa 2005 idadi ya wasemaji wa Kiyaleba imehesabiwa kuwa watu 1330. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiyaleba iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiyaleba kwenye Multitree
lugha ya Kiyaleba katika Glottolog
makala za OLAC kuhusu Kiyaleba
lugha ya Kiyaleba kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiyamap

Kiyamap ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wayamap. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiyamap imehesabiwa kuwa watu 1580. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiyamap iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiyamap kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiyamap
lugha ya Kiyamap katika Glottolog
lugha ya Kiyamap kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiyoba

Kiyoba ilikuwa lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya iliyozungumzwa na Wayoba. Siku hizi hakuna wasemaji wa Kiyoba tena yaani lugha imetoweka kabisa. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiyoba iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kiyoba kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiyoba
lugha ya Kiyoba katika Glottolog
lugha ya Kiyoba kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kizenag

Kizenag ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wazenag. Mwaka wa 1979 idadi ya wasemaji wa Kizenag imehesabiwa kuwa watu 1820. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kizenag iko katika kundi la Kioseaniki.

Viungo vya nje
lugha ya Kizenag kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kizenag
lugha ya Kizenag katika Glottolog
lugha ya Kizenag kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiagi

Kiagi ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waagi. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiagi imehesabiwa kuwa watu 960. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiagi iko katika kundi la Kipalei.

Viungo vya nje
lugha ya Kiagi kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiagi 
lugha ya Kiagi katika Glottolog
lugha ya Kiagi kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiambrak

Kiambrak ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waambrak. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiambrak imehesabiwa kuwa watu 290. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiambrak iko katika kundi la Kipalei.

Viungo vya nje
lugha ya Kiambrak kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiambrak 
lugha ya Kiambrak katika Glottolog
lugha ya Kiambrak kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiamol

Kiamol ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waamol. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiamol imehesabiwa kuwa watu 270. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiamol iko katika kundi la Kipalei.

Viungo vya nje
lugha ya Kiamol kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiamol 
lugha ya Kiamol katika Glottolog
lugha ya Kiamol kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiarapesh cha Abu'

Kiarapesh ya Abu' ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waarapesh. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiarapesh ya Abu' imehesabiwa kuwa watu 2560. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiarapesh ya Abu' iko katika kundi la Kiarapesh.

Viungo vya nje
lugha ya Kiarapesh ya Abu' kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiarapesh ya Abu' 
lugha ya Kiarapesh ya Abu' katika Glottolog
lugha ya Kiarapesh ya Abu' kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiarapesh cha Bumbita

Kiarapesh ya Bumbita ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waarapesh. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiarapesh ya Bumbita imehesabiwa kuwa watu 4340, ingawa idadi ya Warapesha wa Bumbita ni 8680, yaani nusu yao wameshasahau lugha yao na kutumia lugha nyingine. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiarapesh ya Bumbita iko katika kundi la Kiarapesh.

Viungo vya nje
lugha ya Kiarapesh ya Bumbita kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiarapesh ya Bumbita 
lugha ya Kiarapesh ya Bumbita katika Glottolog
lugha ya Kiarapesh ya Bumbita kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiaruek

Kiaruek ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waaruek. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiaruek imehesabiwa kuwa watu 740. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiaruek iko katika kundi la Kikombio.

Viungo vya nje
lugha ya Kiaruek kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiaruek 
lugha ya Kiaruek katika Glottolog
lugha ya Kiaruek kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiaruop

Kiaruop ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waaruop. Mwaka wa 1991 idadi ya wasemaji wa Kiaruop imehesabiwa kuwa watu 700. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiaruop iko katika kundi la Kipalei.

Viungo vya nje
lugha ya Kiaruop kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiaruop 
lugha ya Kiaruop katika Glottolog
lugha ya Kiaruop kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiau

Kiau ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waau. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiau imehesabiwa kuwa watu 8000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiau iko katika kundi la Kiwapei.

Viungo vya nje
lugha ya Kiau kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiau 
lugha ya Kiau katika Glottolog
lugha ya Kiau kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Lugha za Kitorricelli

Lugha za Kitorricelli ni familia ndogo ya lugha takriban hamsini ambazo huzungumzwa katika kisiwa cha Papua, nchini Papua Guinea Mpya. 

Jina la Torricelli limetokana na milima ya Torricelli ambapo lugha hizo huzungumzwa karibu nayo.

Viungo vya nje
lugha za Kitorricelli katika Glottolog

Lugha za Papua Guinea Mpya
Makundi ya lugha
Kibeli (PNG)

Kibeli ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wabeli. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kibeli imehesabiwa kuwa watu 2200. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibeli iko katika kundi la Kimaimai.

Viungo vya nje
lugha ya Kibeli kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kibeli 
lugha ya Kibeli katika Glottolog
lugha ya Kibeli kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kibragat

Kibragat ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wabragat. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kibragat imehesabiwa kuwa watu 460. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibragat iko katika kundi la Kipalei.

Viungo vya nje
lugha ya Kibragat kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kibragat 
lugha ya Kibragat katika Glottolog
lugha ya Kibragat kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kibukiyip

Kibukiyip ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wabukiyip. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kibukiyip imehesabiwa kuwa watu 16,200. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibukiyip iko katika kundi la Kiarapesh.

Viungo vya nje
lugha ya Kibukiyip kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kibukiyip 
lugha ya Kibukiyip katika Glottolog
lugha ya Kibukiyip kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kibuna

Kibuna ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wabuna. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kibuna imehesabiwa kuwa watu 750. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibuna iko katika kundi la Kimarienberg.

Viungo vya nje
lugha ya Kibuna kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kibuna 
lugha ya Kibuna katika Glottolog
lugha ya Kibuna kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kibungain

Kibungain ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wabungain. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kibungain imehesabiwa kuwa watu 3600. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibungain iko katika kundi la Kimarienberg.

Viungo vya nje
lugha ya Kibungain kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kibungain 
lugha ya Kibungain katika Glottolog
lugha ya Kibungain kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kidia (Papua)

Kidia ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wadia. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kidia imehesabiwa kuwa watu 1840. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kidia iko katika kundi la Kimapei.

Viungo vya nje
lugha ya Kidia kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kidia 
lugha ya Kidia katika Glottolog
lugha ya Kidia kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kieitiep

Kieitiep ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waeitiep. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kieitiep imehesabiwa kuwa watu 500. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kieitiep iko katika kundi la Kikombio.

Viungo vya nje
lugha ya Kieitiep kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kieitiep
lugha ya Kieitiep katika Glottolog
lugha ya Kieitiep kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kielepi

Kielepi ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waelepi. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kielepi imehesabiwa kuwa watu 330. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kielepi iko katika kundi la Kimarienberg.

Viungo vya nje
lugha ya Kielepi kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kielepi 
lugha ya Kielepi katika Glottolog
lugha ya Kielepi kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kielkei

Kielkei ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waelkei. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kielkei imehesabiwa kuwa watu 1640. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kielkei iko katika kundi la Kiwapei.

Viungo vya nje
lugha ya Kielkei kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kielkei 
lugha ya Kielkei katika Glottolog
lugha ya Kielkei kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kignau

Kignau ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wagnau. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kignau imehesabiwa kuwa watu 1330. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kignau iko katika kundi la Kiwapei.

Viungo vya nje
lugha ya Kignau kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kignau 
lugha ya Kignau katika Glottolog
lugha ya Kignau kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiheyo

Kiheyo ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waheyo. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiheyo imehesabiwa kuwa watu 2710. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiheyo iko katika kundi la Kimaimai.

Viungo vya nje
lugha ya Kiheyo kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiheyo 
lugha ya Kiheyo katika Glottolog
lugha ya Kiheyo kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kijuwal

Kijuwal ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wajuwal. Kwa mjibu wa hesabu ya mwaka wa 2000, idadi ya wasemaji wa Kijuwal walikuwa watu 1440. Kijuwal iko katika kundi la Kimarienberg, kulingana na uainishaji wa lugha kwa undani zaidi.

Viungo vya nje
lugha ya Kijuwal kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kijuwal 
lugha ya Kijuwal katika Glottolog
lugha ya Kijuwal kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kikamasau

Kikamasau ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wakamasau. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kikamasau imehesabiwa kuwa watu 960. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kikamasau iko katika kundi la Kimarienberg.

Viungo vya nje
lugha ya Kikamasau kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kikamasau 
lugha ya Kikamasau katika Glottolog
lugha ya Kikamasau kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kikombio

Kikombio ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wakombio. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kikombio imehesabiwa kuwa watu 2970. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kikombio iko katika kundi lake lenyewe la Kikombio.

Viungo vya nje
lugha ya Kikombio kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kikombio 
lugha ya Kikombio katika Glottolog
lugha ya Kikombio kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kilaeko-Libuat

Kilaeko-Libuat ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Walaeko-Libuat. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kilaeko-Libuat imehesabiwa kuwa watu 720. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kilaeko-Libuat iko katika kundi la Kimaimai.

Viungo vya nje
lugha ya Kilaeko-Libuat kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kilaeko-Libuat 
lugha ya Kilaeko-Libuat katika Glottolog
lugha ya Kilaeko-Libuat kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kililau

Kililau ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Walilau. Mwaka wa 1981 idadi ya wasemaji wa Kililau imehesabiwa kuwa watu 450. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kililau iko katika kundi la Kimonumbo.

Viungo vya nje
lugha ya Kililau kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kililau 
lugha ya Kililau katika Glottolog
lugha ya Kililau kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiminidien

Kiminidien ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waminidien. Mwaka wa 2004 idadi ya wasemaji wa Kiminidien imehesabiwa kuwa watu 100 tu ingawa idadi ya Waminidien ni zaidi ya 1000, yaani lugha iko hatarini mwa kutoweka kabisa hivi karibuni. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiminidien iko katika kundi la Kimaimai.

Viungo vya nje
lugha ya Kiminidien kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiminidien 
lugha ya Kiminidien katika Glottolog
lugha ya Kiminidien kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kimonumbo

Kimonumbo ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wamonumbo. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kimonumbo imehesabiwa kuwa watu 410. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimonumbo iko katika kundi lake lenyewe la Kimonumbo.

Viungo vya nje
lugha ya Kimonumbo kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kimonumbo 
lugha ya Kimonumbo katika Glottolog
lugha ya Kimonumbo kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kimufian

Kimufian ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wamufian. Mwaka wa 1998 idadi ya wasemaji wa Kimufian imehesabiwa kuwa watu 11,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimufian iko katika kundi la Kiarapesh.

Viungo vya nje
lugha ya Kimufian kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kimufian 
lugha ya Kimufian katika Glottolog
lugha ya Kimufian kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kinabi (Papua)

Kinabi ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wanabi. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kinabi imehesabiwa kuwa watu 620. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kinabi iko katika kundi la Kipalei.

Viungo vya nje
lugha ya Kinabi kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kinabi 
lugha ya Kinabi katika Glottolog
lugha ya Kinabi kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiningil

Kiningil ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waningil. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiningil imehesabiwa kuwa watu 950. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiningil iko katika kundi la Kiwapei.

Viungo vya nje
lugha ya Kiningil kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiningil
lugha ya Kiningil katika Glottolog
lugha ya Kiningil kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiolo

Kiolo ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waolo. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiolo imehesabiwa kuwa watu 13,700. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiolo iko katika kundi la Kiwapei.

Viungo vya nje
lugha ya Kiolo kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiolo
lugha ya Kiolo katika Glottolog
lugha ya Kiolo kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Uislamu barani Amerika

Uislamu ni dini ndogo katika nchi na maeneo yote ya Bara la Amerika.

Suriname ina asilimia kubwa ya Waislamu katika ukanda huu, ikiwa na asilimia 13 au watu 66,307, kwa mujibu wa sensa yake ya mwaka wa 2004. Hata hivyo, Marekani, inakadiriwa kuwa na idadi kubwa licha ya kukosa sensa ya dini kwa Uislamu, ina aminika kuwa ina idadi kubwa ya Waislamu, kati ya milioni 1.3 na 2.7.

Baadhi ya Waafrika Magharibi walichukuliwa na Wamarekani enzi za koloni na inaonekana walio wengi walikuwa Waislamu, ingawa walilazimishwa kubadili dini kinguvu na kuwa Wakristo. Waislamu wengi wa Karibi ya Kiingereza ya zamani walitokea Bara Hindi wakiwa kama wafanyakazi hasa kwa kufuatia kupigwa marufuku kwa utumwa. Kundi hili pia lilifika huko Suriname, ingawa Waislamu wengine walihami huko katika koloni la Kiholanzi, ambalo leo hii ni  Indonesia. 

Uislamu kwa bara
Kione cha Inebu

Kione ya Inebu ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waone. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kione ya Inebu imehesabiwa kuwa watu 1300. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kione ya Inebu iko katika kundi la Kiwapei-Magharibi.

Viungo vya nje
lugha ya Kione ya Inebu kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kione ya Inebu
lugha ya Kione ya Inebu katika Glottolog
lugha ya Kione ya Inebu kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kione cha Kabore

Kione ya Kabore ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waone. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kione ya Kabore imehesabiwa kuwa watu 300. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kione ya Kabore iko katika kundi la Kiwapei-Magharibi.

Viungo vya nje
lugha ya Kione ya Kabore kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kione ya Kabore
lugha ya Kione ya Kabore katika Glottolog
lugha ya Kione ya Kabore kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kione-Kaskazini

Kione ya Kaskazini ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waone. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kione ya Kaskazini imehesabiwa kuwa watu 2000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kione ya Kaskazini iko katika kundi la Kiwapei-Magharibi.

Viungo vya nje
lugha ya Kione ya Kaskazini kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kione ya Kaskazini
lugha ya Kione ya Kaskazini katika Glottolog
lugha ya Kione ya Kaskazini kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kione-Kusini

Kione ya Kusini ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waone. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kione ya Kusini imehesabiwa kuwa watu 200. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kione ya Kusini iko katika kundi la Kiwapei-Magharibi.

Viungo vya nje
lugha ya Kione ya Kusini kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kione ya Kusini
lugha ya Kione ya Kusini katika Glottolog
lugha ya Kione ya Kusini kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kione cha Kwamtim

Kione ya Kwamtim ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waone. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kione ya Kwamtim imehesabiwa kuwa watu 150 tu. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kione ya Kwamtim iko katika kundi la Kiwapei-Magharibi.

Viungo vya nje
lugha ya Kione ya Kwamtim kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kione ya Kwamtim
lugha ya Kione ya Kwamtim katika Glottolog
lugha ya Kione ya Kwamtim kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kione cha Molmo

Kione ya Molmo ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waone. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kione ya Molmo imehesabiwa kuwa watu 500. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kione ya Molmo iko katika kundi la Kiwapei-Magharibi.

Viungo vya nje
lugha ya Kione ya Molmo kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kione ya Molmo
lugha ya Kione ya Molmo katika Glottolog
lugha ya Kione ya Molmo kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiseta

Kiseta ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waseta. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiseta imehesabiwa kuwa watu 180. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiseta iko katika kundi la Kiwapei-Magharibi.

Viungo vya nje
lugha ya Kiseta kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiseta
lugha ya Kiseta katika Glottolog
lugha ya Kiseta kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiseti

Kiseti ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waseti. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiseti imehesabiwa kuwa watu 160. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiseti iko katika kundi la Kiwapei-Magharibi.

Viungo vya nje
lugha ya Kiseti kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiseti
lugha ya Kiseti katika Glottolog
lugha ya Kiseti kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kisiliput

Kisiliput ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wasiliput. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kisiliput imehesabiwa kuwa watu 520. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kisiliput iko katika kundi la Kimaimai.

Viungo vya nje
lugha ya Kisiliput kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kisiliput
lugha ya Kisiliput katika Glottolog
lugha ya Kisiliput kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kisinagen

Kisinagen ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wasinagen. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kisinagen imehesabiwa kuwa watu 330. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kisinagen iko katika kundi la Kiwapei.

Viungo vya nje
lugha ya Kisinagen kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kisinagen
lugha ya Kisinagen katika Glottolog
lugha ya Kisinagen kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kitorricelli

Kitorricelli ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Watorricelli. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kitorricelli imehesabiwa kuwa watu 520. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kitorricelli iko katika kundi la Kikombio.

Viungo vya nje
lugha ya Kitorricelli kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kitorricelli
lugha ya Kitorricelli katika Glottolog
lugha ya Kitorricelli kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiurat

Kiurat ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waurat. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiurat imehesabiwa kuwa watu 6280. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiurat iko katika kundi lake lenyewe la Kiurat.

Viungo vya nje
lugha ya Kiurat kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiurat
lugha ya Kiurat katika Glottolog
lugha ya Kiurat kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiurim

Kiurim ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waurim. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiurim imehesabiwa kuwa watu 3740. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiurim iko katika kundi lake lenyewe la Kiurim.

Viungo vya nje
lugha ya Kiurim kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiurim
lugha ya Kiurim katika Glottolog
lugha ya Kiurim kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiurimo

Kiurimo ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waurimo. Mwaka wa elfu mbili na tatu idadi ya wasemaji wa Kiurimo imehesabiwa kuwa watu mia name. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiurimo iko katika kundi la Kimarienberg.

Viungo vya nje
lugha ya Kiurimo kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiurimo
lugha ya Kiurimo katika Glottolog
lugha ya Kiurimo kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kivalman

Kivalman ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wavalman. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kivalman imehesabiwa kuwa watu 1740. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kivalman iko katika kundi la Kiwapei.

Viungo vya nje
lugha ya Kivalman kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kivalman
lugha ya Kivalman katika Glottolog
lugha ya Kivalman kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiwanap

Kiwanap ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wawanap. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiwanap imehesabiwa kuwa watu 1070. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwanap iko katika kundi la Kipalei.

Viungo vya nje
lugha ya Kiwanap kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiwanap
lugha ya Kiwanap katika Glottolog
lugha ya Kiwanap kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiwiarumus

Kiwiarumus ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wawiarumus. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiwiarumus imehesabiwa kuwa watu 460. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwiarumus iko katika kundi la Kimarienberg.

Viungo vya nje
lugha ya Kiwiarumus kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiwiarumus
lugha ya Kiwiarumus katika Glottolog
lugha ya Kiwiarumus kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiwom (Papua)

Kiwom ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wawom. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiwom imehesabiwa kuwa watu 4260. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwom iko katika kundi la Kikombio.

Viungo vya nje
lugha ya Kiwom kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiwom
lugha ya Kiwom katika Glottolog
lugha ya Kiwom kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Uislamu huko Oceania

Uislamu barani Oceania ni jina la kutaja Uislamu na Waislamu barani Oceania. 

Kwa makadirio ya sasa, kuna Waislamu 498,395 wanaoishi barani Oceania, wakiwemo 399,000 nchini Australia, 36,072 nchini New Zealand, 54,323 nchini Fiji, 6,350 nchini New Caledonia, 2,000 nchini Papua New Guinea, 350 katika Visiwa vya Solomon, 200 nchini Vanuatu, 100 nchini Tonga na kiasi kidogo zaidi huko Kiribati na Samoa.

Marejeo

Viungo vya nje
 Religion in Oceania at Open Directory Project

Uislamu kwa bara
Kiyahang

Kiyahang ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wayahang. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiyahang imehesabiwa kuwa watu 1430. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiyahang iko katika kundi la Kimaimai.

Viungo vya nje
lugha ya Kiyahang kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiyahang
lugha ya Kiyahang katika Glottolog
lugha ya Kiyahang kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiyambes

Kiyambes ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wayambes. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiyambes imehesabiwa kuwa watu 1080. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiyambes iko katika kundi la Kikombio.

Viungo vya nje
lugha ya Kiyambes kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiyambes
lugha ya Kiyambes katika Glottolog
lugha ya Kiyambes kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiyangum-Dey

Kiyangum-Dey ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wayangum. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiyangum-Dey imehesabiwa kuwa watu 180. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiyangum-Dey iko katika kundi la Kipalei.

Viungo vya nje
lugha ya Kiyangum-Dey kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiyangum-Dey
lugha ya Kiyangum-Dey katika Glottolog
lugha ya Kiyangum-Dey kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiyangum-Gel

Kiyangum-Gel ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wayangum. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiyangum-Gel imehesabiwa kuwa watu 45 tu. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiyangum-Gel iko katika kundi la Kipalei.

Viungo vya nje
lugha ya Kiyangum-Gel kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiyangum-Gel
lugha ya Kiyangum-Gel katika Glottolog
lugha ya Kiyangum-Gel kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiyangum-Mon

Kiyangum-Mon ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wayangum. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiyangum-Mon imehesabiwa kuwa watu 730. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiyangum-Mon iko katika kundi la Kipalei.

Viungo vya nje
lugha ya Kiyangum-Mon kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiyangum-Mon
lugha ya Kiyangum-Mon katika Glottolog
lugha ya Kiyangum-Mon kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiyapunda

Kiyapunda (pia Kiyeri) ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wayapunda. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiyapunda imehesabiwa kuwa watu 60 tu, na lugha imekaribia kutoweka kabisa. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiyapunda iko katika kundi la Kiwapei.

Viungo vya nje
lugha ya Kiyapunda kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiyapunda
lugha ya Kiyapunda katika Glottolog
lugha ya Kiyapunda kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiyau (Torricelli)

Kiyau ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wayau. Isichanganywe na Kiyau nchini Papua Guinea Mpya ambayo ni lugha ya Kitrans-Niugini. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiyau imehesabiwa kuwa watu 140. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiyau iko katika kundi la Kiwapei.

Viungo vya nje
lugha ya Kiyau kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiyau
lugha ya Kiyau katika Glottolog
lugha ya Kiyau kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiyil

Kiyil ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wayil. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiyil imehesabiwa kuwa watu 2470. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiyil iko katika kundi la Kiwapei.

Viungo vya nje
lugha ya Kiyil kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiyil
lugha ya Kiyil katika Glottolog
lugha ya Kiyil kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiyis

Kiyis ni lugha ya Kitorricelli nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wayis. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiyis imehesabiwa kuwa watu 320. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiyis iko katika kundi la Kiwapei.

Viungo vya nje
lugha ya Kiyis kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiyis
lugha ya Kiyis katika Glottolog
lugha ya Kiyis kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Uislamu nchini Kamerun

Waislamu wapo asilimia 31 kati ya milioni 21 ya wakazi wote wa nchini Cameroon. 

Makadirio yanaonesha asilimia 27 wanajitambua kama wa dhehebu la Sunni, 12% Ahmadia na 3% Shia wakati kundi kubwa lililobaki halijihusishi na kundi lolote miongoni mwa hayo yaliyotajwa.

Marejeo

Dini nchini Kamerun
Kamerun
Kamerun
Uislamu nchini Cape Verde

Uislamu nchini Cape Verde ni dini ndogo yenye jumuia hafifu lakini zinakua kwa kasi.Waislamu wengi nchini hapa ni wahamiaji kutoka Senegal na nchi nyingine za jirani, na hujishughulisha na biashara ndogondogo na kuuza urembo.

Marejeo

Uislamu
Lugha za Kisepik

Lugha za Kisepik ni familia ndogo ya lugha ambazo huzungumzwa katika kisiwa cha Papua, nchini Papua Guinea Mpya. Katika familia hiyo kuna lugha takriban hamsini. 

Jina la Sepik limetoka na mto Sepik ambao lugha hizo huzungumzwa karibu nao.

Viungo vya nje
lugha za Kisepik katika Glottolog

Lugha za Papua Guinea Mpya
Makundi ya lugha
Lugha za Kiramu na Kisepik cha Chini

Lugha za Kiramu na Kisepik cha Chini ni familia ndogo ya lugha ambazo huzungumzwa katika kisiwa cha Papua, nchini Papua Guinea Mpya. 

Idadi ya lugha katika familia hiyo ni 35. Lugha hizo ni tofauti na lugha za Kisepik ambazo ni familia nyingine. 

Majina ya Ramu na Sepik yametokana na mito ya Ramu na Sepik ambayo lugha hizo huzungumzwa karibu nayo.

Viungo vya nje
lugha za Kiramu na Kisepik ya Chini katika Glottolog

Lugha za Papua Guinea Mpya
Makundi ya lugha
Lugha za Kivuka-Guinea Mpya

Lugha za Kivuka-Guinea Mpya (pia Lugha za Kitrans-Niugini) ni familia kubwa ya lugha ambazo huzungumzwa katika kisiwa cha Guinea Mpya pande zote mbili nchini Indonesia na nchini Papua Guinea Mpya. Idadi ya lugha katika familia hiyo ni zaidi ya 300.

Viungo vya nje
lugha za Kivuka-Guinea Mpya katika Glottolog

Lugha za Papua Guinea Mpya
Lugha za Indonesia
Makundi ya lugha
Kiabau

Kiabau ni lugha ya Kisepik nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waabau. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiabau imehesabiwa kuwa watu 7270. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiabau iko katika kundi lake lenyewe la Kiabau.

Viungo vya nje
lugha ya Kiabau kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiabau 
lugha ya Kiabau katika Glottolog
lugha ya Kiabau kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kiak

Kiak ni lugha ya Kisepik nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waak. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiak imehesabiwa kuwa watu 75 tu na lugha imekaribia kutoweka kabisa hivi karibuni. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiak iko katika kundi la “Yellow River”.

Viungo vya nje
lugha ya Kiak kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kiak 
lugha ya Kiak katika Glottolog
lugha ya Kiak kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya
Kialamblak

Kialamblak ni lugha ya Kisepik nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waalamblak. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kialamblak imehesabiwa kuwa watu 1530. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kialamblak iko katika kundi la “Sepik Hill”.

Viungo vya nje
lugha ya Kialamblak kwenye Multitree
makala za OLAC kuhusu Kialamblak 
lugha ya Kialamblak katika Glottolog
lugha ya Kialamblak kwenye Ethnologue

Lugha za Papua Guinea Mpya