LeroyDyer/wikipediaSW huggingface dataset:
Mageuko ya spishi

Mageuko ya spishi (kwa Kiingereza: evolution) ni nadharia ya kisayansi iliyobuniwa na kutumiwa na wataalamu wa biolojia, hasa tawi la jenetikia. 

Inasema ya kwamba spishi za viumbehai zilizopo duniani leo zimetokana na spishi zilizokuwa tofauti za zamani. 

Nadharia hii inategemea hoja ya kwamba awali uhai wote ulitokana na maumbo asilia. 

Katika wazo hili spishi zote jinsi zilivyo sasa zinaendelea kubadilika kutoka mifumo rahisi ya maisha kuelekea mifumo kamili zaidi.

Mabadiliko hayo huonekana hasa pale ambapo viumbe vizalia huwa na sifa tofauti na zile za wazazi wao. Sifa hizi ni ishara za jeni ambazo hupitishwa kutoka kwa mzazi kwenda kwa watoto wakati wa uzazi. Tabia tofauti huwa zinapatikana ndani ya makundi ya viumbe kutokana na mabadiliko katika jeni za viumbe hao, mabadiliko ya maumbile na vyanzo vingine vya mabadiliko ya maumbile. 

Mageuko hufanyika wakati michakato ya mageuko kama vile uteuzi wa asili (pamoja na uteuzi wa kijinsia) na mabadiliko makubwa ya mkondo wa jeni huchangia katika mabadiliko haya, na kusababisha tabia nyingine kuwa za kawaida au nadra katika kundi la viumbe hai. Ni mchakato huu wa mageuko ambao umetoa mabadiliko ya bioanuwai katika kila kiwango cha asasi ya biolojia, pamoja na viwango vya spishi, kiumbe mmojammoja na molekuli.

Msingi wa nadharia hii ni mabaki ya kisukuku ya viumbehai ambao hawapo tena duniani lakini wanafanana kiasi na viumbehai wa leo, pamoja na ulinganifu wa spishi za karibu na za mbali zaidi. Nadharia ya mageuko ya spishi inalenga kueleza mabadiliko hayo.

Leo hii ndiyo nadharia ya kibiolojia inayokubaliwa na wataalamu wengi hata kama kuna wapinzani kadhaa, hasa upande wa wenye imani kali ya dini, lakini pia wachache kwa sababu za kitaalamu.

Mchango wa Darwin
Mtaalamu Mwingereza Charles Darwin anajulikana kama mvumbuzi wa nadharia hii.

Kadiri yake, mageuko hayo hufuata uteuzi asilia yaani viumbehai wanaolingana vizuri zaidi na mazingira wanaishi na kuzaa kushinda viumbehai wasiolingana nayo. 

Kwa njia hiyo tabia za viumbehai wanaofaa zaidi zinazidi kuendelezwa kwa sababu watoto wao hurithi tabia hizo. Lakini tabia za viumbehai wasiofaa sana zinaweza kutoweka kwa sababu wanakufa mapema na hawana watoto wengi wanaoendeleza tabia zao.

Darwin alishambuliwa mara nyingi kwa hoja ya kwamba mafundisho yake yanapinga taarifa ya uumbaji katika Biblia. Lakini hiyo inategemea jinsi masimulizi yake yanavyosomwa: si lazima mwamini achukue kila kitu kama ilivyoandikwa, kwa sababu Biblia hailengi kutufundisha sayansi, bali njia ya wokovu.

Marejeo

Viungo vya nje 

 Understanding Evolution - a guide prepared by the University of California at Berkeley
 Howstuffworks.com—How Evolution Works
 The Big Picture on Evolution  by the Welcome Trust.
 Online collection of Darwin's papers at the University of Cambridge 
 Talk Origins in depth website on information about evoluton and the evidence for it
 National Center for Science EducationInformation on how evolution works 
 PBS, on evolution site

Biolojia
Jenetikia
Rogue Pictures

Rogue Pictures ni tawi la Relativity Media. Rogue Pictures awali ilianzishwa chini ya PolyGram Films mnamo mwaka wa 1997, lakini ikatoweka kunako mwaka wa 2000, baada ya PolyGram kununuliwa na Universal Pictures. Baadaye, mnamo 2004, ikaja kufufuliwa na Focus Features chini ya Universal Pictures. Tawili hili lina zaidi ya filamu 25 kwenye maktaba yake.

Viungo vya Nje 
 

Studio za filamu
Universal Studios
Internet Movie Database

Internet Movie Database (IMDb) ni hifadhidata mkondoni unaohusiana na habari za filamu, vipindi vya televisheni, waigizaji, vikundi cha watayarishaji wa masuala ya filamu n.k., video gemu, na hivi karibuni wameongeza habari za majina yanayotumiwa na waigizaji kwenye filamu au TV. 

IMDb ilianzishwa tarehe 17 Oktoba 1990, na mwaka wa 1998 ikachukuliwa na Amazon.com.

Marejeo

Viungo vya Nje 
 Internet Movie Database – Official website
 IMDb.de – official German website
 Do You IMDb?  – L.A. Weekly, 5 Agosti 2004
 IMDb movie Database  offline for Pocket PC, Palm and Windows Tomeraider format
 The Bottom 100 at IMDb
 IMDb Top 250: Historical charts, changes, new items & other statistics

filamu
Intaneti
George Olah

George Andrew Olah (amezaliwa 22 Mei 1927) alikuwa mwanakemia kutoka nchi ya Hungaria. Mwaka wa 1971 alipata uraia wa Marekani. Hasa alichunguza sifa za kaboni na asidi. Mwaka wa 1994 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.

Waliozaliwa 1927
Watu walio hai
Wanasayansi wa Hungaria
Wanasayansi wa Marekani
Tuzo ya Nobel ya Kemia
Paul Crutzen

Paul Jozef Crutzen (matamshi ya Kiholanzi: [pʌul ˈjoːzəf ˈkrɵtsə ((n) ]; 3 Desemba 1933 - 28 Januari 2021)   alikuwa mtaalam wa hali ya hewa na kemia ya anga ya Uholanzi.  

Alipewa Tuzo ya Nobeli ya Kemia mnamo 1995 kwa kazi yake juu ya kemia ya anga na haswa kwa juhudi zake katika kusoma malezi na kuvunjika kwa ozoni ya anga. Mbali na kujifunza safu ya ozoni na mabadiliko ya hali ya hewa, alieneza neno Anthropocene kuelezea kipindi kipya kilichopendekezwa katika kipindi cha Quaternary wakati matendo ya binadamu yana athari kubwa duniani. Pia alikuwa miongoni mwa wanasayansi wachache wa kwanza kuanzisha wazo la majira ya baridi ya nyuklia kuelezea madhara ya hali ya hewa yanayotokana na uchafuzi mkubwa wa anga ikiwa ni pamoja na moshi kutoka kwa moto wa misitu, gesi za viwandani, na vyanzo vingine kama moto wa mafuta.

Marejeo 

wanakemia wa Uholanzi
Swahili climate voices
Mario Molina

José Mario Molina-Pasquel Henríquez (amezaliwa 19 Machi 1943) ni mwanakemia kutoka nchi ya Mexiko. Hasa alichunguza upunguaji wa ozoni mahali pa Antaktiki. Mwaka wa 1995, pamoja na Paul Crutzen na Sherwood Rowland alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia. Yeye ni Mmexiko wa kwanza kupata tuzo hiyo.

Katika kazi yake, Molina alifanya  utafiti na kufundisha katika Chuo Kikuu cha California, Irvine, California Taasisi ya Teknolojia, Taasisi ya Teknolojia ya Massachusetts, Chuo Kikuu cha California, San Diego, na Kituo cha Sayansi ya Anga katika Taasisi ya Sayansi ya Bahari ya Scripps. Molina pia alikuwa Mkurugenzi wa Kituo cha Mario Molina cha Nishati na Mazingira huko Mexico City. Molina alikuwa mshauri wa sera za hali ya hewa kwa Rais wa Mexico, Enrique Peña Nieto.

Waliozaliwa 1943
Watu walio hai
Wanasayansi wa Mexiko
Tuzo ya Nobel ya Kemia
Swahili climate voices
Sherwood Rowland

Frank Sherwood Rowland (amezaliwa 28 Juni 1927) alikuwa mwanakemia kutoka nchi ya Marekani. Hasa alichunguza upunguaji wa ozoni. Mwaka wa 1995, pamoja na Paul Crutzen na Mario Molina alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.

Waliozaliwa 1927
Watu walio hai
Wanasayansi wa Marekani
Tuzo ya Nobel ya Kemia
Everyday I Love You

Everyday I Love You ni single ya mwisho kutoka kwa bendi ya vijana wa Kireland Boyzone kabla ya kuanza kutengana mnamo 2000. Wimbo ulifikia nafasi ya #3 kwenye chati za UK Singles Chart. Wimbo umepata hadhi ya mauzo ya Silver kwa kuuza nakala zaidi ya 200,000 nchini Uingereza. Mashairi hasa yanahusu mapenzi ya, tena kwa mshangao kuwa anachokiota kimekuwa kweli.

Orodha ya nyimbo
 CD1
 "Everyday I Love You"
 "No Matter"
 "Will I Ever See You?"

 CD2 (In Limited Edition Digipak)
 "Everyday I Love You"
 "A Different Beat" (Live From Sheffield Arena)
 "Boyzone Christmas Message"

Chati

Marejeo

Nyimbo za 1999
Nyimbo za Boyzone
Nashua, New Hampshire

Nashua ni mji wa Marekani katika jimbo la New Hampshire. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2007, mji una wakazi wapatao 87,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 46 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 82.5 km².

New Hampshire
Mto Merrimack
Manchester, New Hampshire

Manchester ni mji wa Marekani katika jimbo la New Hampshire. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2007, mji una wakazi wapatao 109,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 64 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 90.4 km².

New Hampshire
Mto Merrimack
Life Goes On

"Life Goes On" ni single ya tano ya 2Pac kutoka katika albamu ya All Eyez on Me. Wimbo ulitolewa kwa ajili ya raifiki yake aitwaye Kato. Wimbo pia unazungumzia kifo chake mwenyewe, na mazishi yake.

"Life Goes On" uliingizwa kwenye Greatest Hits ya 2Pac mnamo 1998. Mchanganyiko wa wimbo pia uliwekwa kwenye albamu ya Nu-Mixx Klazzics mnamo mwaka wa 2003.

Rapa Bizzy Bone ametengeneza wimbo wake mwenyewe wa "Life Goes On" kwa ajili ya 2Pac. Wimbo ulirekodiwa kwa ajili ya filamu ya Heaven'z Movie, lakini haikutengeneza albamu.

Marejeo 

Nyimbo za 1996
Nyimbo za Tupac Shakur
Wanted Dead or Alive

"Wanted Dead or Alive" ni wimbo wa ushirikiano baina ya Tupac Shakur, Snoop Dogg, na Dazdillinger Arnaud. Wimbo ulitolewa kama single kutoka katika Gridlock'd (Original Soundtrack). Ulitengenezewa video yake. Video yake inaonyesha maaskari wanajaribu kumtia nguvuni Snoop Dogg na vipande vichache vya marehemu Tupac Shakur. Maudhui ya wimbo huu ni sawa tu na yale ya wimbo wa "2 of Amerikaz Most Wanted". Video yake imeongozwa na Scott Kalvert.

Nyimbo za 1997
Nyimbo za Snoop Dogg
Nyimbo za Tupac Shakur
Nyimbo zilitolewa baada ya msanii kufa
Portsmouth, New Hampshire

Portsmouth ni mji wa Marekani katika jimbo la New Hampshire. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 21,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 6 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 43.5 km².

New Hampshire
Rochester, New Hampshire

Rochester ni mji wa Marekani katika jimbo la New Hampshire. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2007, mji una wakazi wapatao 31,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 69 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 118.6 km².

New Hampshire
Ithaca, New York

Ithaca ni mji wa Marekani katika jimbo la New York. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 30,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 118 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 14.1 km².

Tazama pia
 Chuo Kikuu cha Cornell

Miji ya New York
Sundsvall

Sundsvall ni mji nchini Uswidi. Mji ulianzishwa 1621. Kuna wakazi 49,339 (mwaka 2005).

Jiografia 
Eneo lake ni 27.39 km². Iko kando ya Ghuba ya Bothnia..

Viungo vya nje 
 www.sundsvall.se

Miji ya Uswidi
Schenectady, New York

Schenectady ni mji wa Marekani katika jimbo la New York. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 62,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 74 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 28.5 km².

Miji ya New York
Troy, New York

Troy ni mji wa Marekani katika jimbo la New York. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 49,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 152 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 28.5 km².

Miji ya New York
Mto Hudson
Delhi

Delhi ni jiji kubwa la pili na pia eneo maalumu katika Uhindi. Ndani yake uko mji mkuu wa Uhindi New Delhi. Eneo lake ni km² 1,484 na idadi ya wakazi hukadiriwa kuwa zaidi ya watu milioni 11 (2011).

Delhi
Uhindi
Punjab (Uhindi)

Punjab ( Kipunjabi:ਪੰਜਾਬ, Kihindi पंजाब) ni jimbo la Uhindi lililopo katika kaskazini magharibi ya nchi hii. Ni sehemu ya eneo la kihstoria ya Punjab iliyogawiwa kati ya Pakistan na Uhindi na kila upande tena kwa majimbo mbalimbali yenye majina tofauti.

Punjab ya Kihindi ina wakazi milioni 24.3 na eneo lake ni 50,362 km². Mji mkuu ni Chandigarh ambayo ni pia mji mkuu wa jimbo jirani la Haryana kwa hiyo si sehemu ya eneo la jimbo lakini inahesabiwa kama eneo la pekee. 

Miji mingine muhimu ni Mohali, Ludhiana, Amritsar, Bathinda, Patiala and Jalandhar.

Imepakana na jimbo la Punjab katika Pakistan, majimbo ya Kihindi Jammu na Kashmir upande wa kaskazini, Himachal Pradesh upande wa kaskazini mashariki, eneo maalumu la Chandigarh upande wa mashariki, Haryana upande wa kusini na Rajasthan upande wa kusini magharibi.

Majimbo ya Uhindi
Made Niggaz

"Made Niggaz" ni single iliyotolewa na Tupac Shakur ikiwa kama kibwagizo cha Gang Related na  Outlawz. Wimbo ulitayarishwa na Tupac kwa ushirikiano wake na Johnny J.

Viungo vya Nje
Behind the scenes of "Made Niggaz"

Nyimbo za 1997
Nyimbo za Tupac Shakur
Nyimbo za Hussein Fatal
Nyimbo zilizotolewa baada ya msanii kufa
Binghamton, New York

Binghamton ni mji wa Marekani katika jimbo la New York. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 47,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 270 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 28.6 km².

Tazama pia
 SUNY Binghamton

Miji ya New York
Kolkata

Kolkata (pia: Kalkutta; kwa Kibengali: কলকাতা Kalkāṭa) ni jiji kubwa katika mashariki ya Uhindi na mji mkuu wa jimbo la Bengali ya Magharibi.

Historia
Mji huo ulikuwa mji mkuu wa Uhindi wa Kiingereza hadi mwaka 1911. Baada ya ugawaji wa Uhindi hali yake ilirudi nyuma kwa sababu ya ugawaji wa Bengali kwa jumla. 

Baadaye jina limekuwa mashuhuri tena kimataifa kutokana na kazi ya Mama Teresa aliyeishi huko miaka mingi.

!
West Bengal
Jazz

Jazz ni aina ya muziki iliyoanzishwa nchini Marekani. Jazz huunganisha tabia za muziki ya Kiafrika pamoja na tabia za muziki ya Ulaya.

Historia 
Jazz ilianza mnamo mwanzo wa karne ya 20 Marekani. Kati ya vyanzo vyake ni muziki ya wamarekani weusi waliowahi kutunza muziki ya kiafrika kati yao kutokana na mababu waliopelekwa kama watumwa kutoka nchi za Afrika Magharibi. Pamoja na hayo walitumia pia sehemu za muziki ya Wamarekani wazungu yenye asili ya pande mbalimbali za Ulaya. Watalaamu kadhaa huitwa muziki yenye sauti ya Kiulaya pamoja na mpigo wa Kiafrika.

Neno la "jazz" kwa muziki ilitokea mara ya kwanza mjini New Orleans iliyoenea kutoka hapa katika maeneo jirani na miji mikubwa ya Marekani. Staili ya kusini ya Marekani iliitwa wakati ule "dixiland" kutokana na jina kwa ajili ya kusini ya nchi hii.

Kutoka asili hizi kuna aina nyingi za jazz zilizoendelea.

Wanamuziki mashuhuri 
Wanamuziki muhimu wa Jazz ni pamoja na: 

Wapiga tarumpeta:
 Louis Armstrong
 Bix Beiderbecke
 Miles Davis
 Dizzy Gillespie

Wapiga saxophone:
 Lester Young
 Frankie Trumbauer
 Dexter Gordon
 Stan Getz
 Ornette Coleman
 John Coltrane
 Charlie Parker

Wapiga trombone:
 Glenn Miller
 J.J. Johnson
 Curtis Fuller

Wapiga klarineti:
 Artie Shaw
 Benny Goodman

Wapiga piano:
 Count Basie
 Duke Ellington
 Thelonious Monk
 Chick Corea
 Oscar Peterson
 Eubie Blake
 Art Tatum
 James P. Johnson
 Fats Waller

Wapiga gitaa:
 Charlie Christian
 Joe Pass
 Django Reinhardt
 Wes Montgomery

Wapiga ngoma
 Jo Jones
 Art Blakey

Waimbaji
 Bessie Smith
 Ella Fitzgerald
 Duke Henderson 
 Billie Holiday
 Sarah Vaughan

Muziki
Chumvi (kemia)

Chumvi kwa maana ya kemia ni kampaundi inayofanywa na ioni yaani anioni yenye chaji hasi na kationi yenye chaji chanya baada ya bezi kuunganika na asidi au metali yoyote . 

Chumvi inayojulikana zaidi ni munyu au chumvi ya kawaida ya NaCl (kloridi ya natiri) inayohitajika na mwili wa mwanadamu, kwa hiyo inatumiwa kwa upishi kuongeza ladha ya chakula. Huitwa pia munyu, chumvi ya mezani au chumvi ya chakula.
 	
Lakini kuna aina nyingi za chumvi kutokana na elementi mbalimbali na hizi kwa jumla haziwezi kuliwa, kwa mfano:

1: chumvi ya asidi
  		
2: chumvi ya besi  	
	
3: chumvi ya muungano

Viungo vya nje
Historia ya chumvi toka The Carol Litchfield Collection, Hagley Library

Kemia
Chakula
Chandigarh

Chandigarh ni mji wa Uhindi kaskazini. Eneo lake lahesabiwa kama eneo maalumu la kitaifa, si sehemu ya jimbo lolote, lakini wakati huohuo ni mji mkuu wa majimbo mawili jirani, yaani Punjab na Haryana. 

Eneo lina kilomita za mraba 114 na idadi ya wakazi inafikia milioni 1.1.  

Lugha kuu ni Kipunjabi, Kihindi na Kiingereza.

Hadi mwaka 1947 Chandighar ilikuwa kijiji cha kawaida. Baada ya ugawaji wa Punjab kati ya Uhindi na Pakistan iliteuliwa kama mahali opa mji mkuu mpya upande wa Kihindi. Kundi la wasanifu wa kimataifa lilipanga mji mpya na mashuhuri kati yao alikuwa Mswisi Le Corbusier.  

Majimbo ya Uhindi
Puducherry

Puducherry (inayojulikana kimataifa zaidi kama Pondicherry kama ilivyokuwa hadi mwaka 2006) ni eneo maalumu la kitaifa nchini Uhindi. Ndani yake kuna maeneo madogo manne ya pekee yanayohesabiwa kwa pamoja kama eneo la kitaifa au Union Territory. 

Hizo sehemu nne ni Pondicherry, Karaikal, Yanam na Mahé. Yalikuwa makoloni madogo ya Ufaransa katika Uhindi kusini, yaliyokaa pekee na Uhindi wa Kiingereza, yakakabidhiwa na Ufaransa kwa Uhindi huru mwaka 1962. Kimsingi kila sehemu ni mji mdogo wa pwani pamoja na mazingira kidogo karibu nao.

Jumla ya maeneo yote ni km² 492; kati ya sehemu nne Pondicherry (km² 290) na Karaikal (km² 160) zimezungukwa na eneo la jimbo la Tamil Nadu; Yanam (km² 20) liko ndani ya eneo la jimbo la Andhra Pradesh na Mahé (km² 9) imezungukwa na jimbo la Kerala. 

Wakazi wote ni 1,244,464 (2011).

Lugha rasmi za Puducherry zinategemea lugha kuu ya mazingira ya kila sehemu: kwa Pondicherry na Karakal ni Kitamil, kwa Yanam ni Kitelugu na kwa Mahe ni Kimalayalam. Kifaransa bado ni lugha rasmi lakini haitumiki sana: hali halisi serikali inafanya kazi kwa kutumia Kiingereza.

Puducherry
Majimbo ya Uhindi
Syracuse, New York

Syracuse ni mji wa Marekani katika jimbo la New York. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2006, mji una wakazi wapatao 140,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 116 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 66.4 km².

Tazama pia 
 Chuo Kikuu cha Syracuse

Miji ya New York
Utica, New York

Utica ni mji wa Marekani katika jimbo la New York. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 60,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 139 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 43.0 km².

Miji ya New York
Eskilstuna

Eskilstuna ni mji nchini Uswidi. Mji ulianzishwa 1659. Kuna wakazi 60,185 (mwaka 2005).

Jiografia 
Eneo lake ni 29.75 km². Iko kando ya Mto Eskilstunaån.

Viungo vya nje 
 www.eskilstuna.se

Miji ya Uswidi
Gävle

Gävle ni mji nchini Uswidi. Mji ulianzishwa 1446. Kuna wakazi 68,700 (mwaka 2005). Kraft General Foods Scandinavia ni kampuni kubwa ya utengenezaji wa kahawa

Jiografia 
Eneo lake ni 41.79 km². Iko kando ya Bahari ya Baltiki.

Viungo vya nje 
 www.gavle.se

Miji ya Uswidi
Rome, New York

Rome ni mji wa Marekani katika jimbo la New York. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 35,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 139 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 196.0 km².

Miji ya New York
Rochester, New York

Rochester ni mji wa Marekani katika jimbo la New York. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 220,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 154 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 96.1 km².

Miji ya New York
Ziwa Ontario
Athi River Mining

Athi River Mining (kifupi ARM) ni kampuni ya kibiashara nchini Kenya inayochimba madini na kutengeneza bidhaa kama saruji, mbolea wa kilimo, aina kadhaa za chokaa na minerali mingine kwa matumizi ya viwandani na katika ujenzi.

Kampuni ilianzishwa na Bwana H.J. Paunrana mwaka 1975 mjini Athi River na makao makuu yake yapo Nairobi. Kiasili iliana kuchimba mawe ya chokaa katia eneo la Athi River na kuusafisha, kusaga na kuuza.

ARM ina migodi na viwanda katika Kenya, Tanzania na Afrika Kusini. 

 Saruji yake inayouzwa chini ya jina la "Rhino" hutengenezwa huko Kaloleni, Mombasa.
 Silikati ya sodiamu hutengenezwa  Athi River na Afrika Kusini.
 Chokaa safi kwa matumizi ya viwandani (karatasi) na ujenzi wa barabara hutengenezwa Athi River, Kaloleni na Tanga.
 Mbolea wa kilimo unatengenzwa Athi River vilevile na kuuzwa kwa jina la "Mavuno"
 Minerali mbalimbali kwa matumizi ya viwandani hutengenezwa Athi River pia.
 Vifaa na madawa ya ujenzi hutolewa kama gundi la keramiki na mengine  

ARM inajenga kituo cha umeme cha makaa chenye nafasi ya megawati 29 huko Kaloleni/Mombasa kwa shabaha ya kupunguza gharama zake za nishati na kuuza umeme wa ziada kwenye soko la kitaifa.

Viungo vya Nje
Athi River Mining - tovuti rasmi 
Athi River Mining at myStocks KE
Athi River Mining at Stockskenya 

Kampuni za Kenya
Mto Galana
Poughkeepsie, New York

Poughkeepsie ni mji wa Marekani katika jimbo la New York. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 30,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 55 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 15 km².

Miji ya New York
Dutchess County, New York
Mto Hudson
Mvutano

Mvutano (pia: graviti, kutoka Kiingereza: "gravity"; kani ya mvutano, kanimvutano, nguvu ya uvutano, nguvu mvutano) ni kani ya kuvutana iliyopo kati ya mata yote ya ulimwengu. Kila gimba lenye tungamo linavuta magimba mengine yote yenye masi.

Ndiyo sababu watu wanatembea ardhini ilhali hawawezi kuelea hewani: kwa sababu masi ya Dunia inawavuta kuelekea kiini chake. Inavuta kila kitu chenye masi kuelekea kiini chake. Sisi watu pia tunaivuta Dunia, lakini kani hiyo ni ndogo mno kulingana na masi kubwa ya Dunia. Dunia yetu imeshikwa na mvutano mkali wa Jua na ndiyo sababu ya Dunia kubaki karibu na Jua katika njiamzingo isiweze kwenda mbali.

Mvutano ni kani isiyo na kikomo lakini athira yake inapungua kadiri magimba yalivyo mbali. Inasababisha mata ya anga-nje kupangwa kwa nyota, mawingu, galaksi na makundi ya galaksi. 

Isaac Newton anajulikana kama mtaalamu aliyeweza kueleza mvutano kwa mara ya kwanza kama utaratibu wa msingi wa sayansi.

Mifano ya athira ya mvutano 
Jiwe likitupwa hewani, litaanguka chini. Hii ni kwa sababu, ingawa kani ya mkono ilipeleka jiwe kwenda juu, kani ya mvutano wa Dunia inapunguza kasi ya jiwe na hatimaye inalirudisha ardhini.

Tabia ya kuvutana inaonekana vyema kati ya Dunia na Mwezi. Dunia ni kubwa, inauvuta Mwezi na kuushika kwenye njia yake ya kuzunguka Dunia. Lakini wakati huohuo Mwezi unavuta pia Dunia na hii inaonekana baharini katika mabadiliko ya maji kupwa na maji kujaa kila siku. Maji ya bahari huvutwa na Mwezi kiasi kwamba kwenye sehemu ya Dunia inayotazama Mwezi, maji ya bahari yaliyo moja kwa moja chini ya Mwezi huinuliwa kiasi cha nusu mita juu ya wastani wa usawa wa bahari yote.

Fizikia
Theo Jörgensmann

Theo Jörgensmann (29 Septemba 1948) ni mwanamuziki wa Ujerumani.   Anapiga muziki ya jazz.

Viungo vya nje 
 Allmusic Guide (englisch)

Waliozaliwa 1948
Wanamuziki wa Ujerumani
Mbuni (mmea)

Mibuni (Coffea spp.) ni miti au vichaka ambayo matunda yao (buni) huchomwa na kusagwa ili kutengeneza kahawa.

Spishi zinazokuzwa sana ni Mbuni Arabu (Coffea arabica) na Mbuni imara (Coffea canephora). Asili ya spishi ya kwanza ni milima ya Ethiopia na Yemen na asili ya ile ya pili ni Ethiopia.

Inaaminika kuwa asili ya kuchoma buni ni nchini Ethiopia.

Picha

Marejeo

Viungo vya nje

Mbuni na jamaa
Mitishamba
Robert Curl

Robert Floyd Curl, Jr. (amezaliwa 23 Agosti 1933) alikuwa mwanakemia kutoka nchi ya Marekani. Hasa alichunguza sifa na mfumo wa kaboni. Mwaka wa 1996, pamoja na Harold Kroto na Richard Smalley alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.

Waliozaliwa 1933
Watu walio hai
Wanasayansi wa Marekani
Tuzo ya Nobel ya Kemia
Richard Smalley

Richard Errett Smalley (6 Juni 1943 – 28 Oktoba 2005) alikuwa mwanakemia kutoka nchi ya Marekani. Hasa amefahamika kwa kugundua na kuchunguza mfumo mpya wa kaboni. Mwaka wa 1996, pamoja na Robert Curl na Harold Kroto alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.

Waliozaliwa 1943
Waliofariki 2005
Wanasayansi wa Marekani
Tuzo ya Nobel ya Kemia
Harold Kroto

Sir Harold (Harry) Walter Kroto (amezaliwa 7 Oktoba 1939) ni mwanakemia kutoka nchi ya Uingereza. Jina lake la kuzaliwa ni Harold Krotoschiner; wazazi wake walikimbia utawala wa WaNazi huko Ujerumani kwa vile asili yao ni Wayahudi wa Poland. Mwaka wa 1955 walifupisha jina lao la familia liwe Kroto.

Kroto hasa alichunguza sifa na mfumo wa kaboni. Mwaka wa 1996, pamoja na Robert Curl na Richard Smalley alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia. Mwaka uleule alipewa cheo cha "Sir" cha Uingereza.

Waliozaliwa 1939
Watu walio hai
Wanasayansi wa Uingereza
Tuzo ya Nobel ya Kemia
Watu waliopewa cheo cha "Sir"
Middletown, New York

Middletown ni mji wa Marekani katika jimbo la New York. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 25,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 158 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 13.0 km².

Miji ya New York
Orange County, New York
Huddinge

Huddinge ni manispaa na mji nchini Uswidi. Kuna wakazi 100,116 (mwaka 2012) . Pia ni pambizo wa Stockholm

Jiografia 
Eneo lake ni 140,63 km².

Viungo vya nje 
 www.huddinge.se
 Huddinge IK

Miji ya Uswidi
Sukumawiki

Sukumawiki (pia: sukuma wiki) ni aina ya kabichi isiyoumba 'kichwa' na inayoliwa sana katika Afrika ya Mashariki, hususa nchini Kenya. Inatengenezwa kwa kutumia majani mabichi yanayopikwa. Lakini sukumawiki inaweza kutengenezwa pia kwa kutumia aina nyingine za majani yanayofaa kupikwa. 

Jina "sukuma wiki" lamaanisha ya kwamba hii ni njia ya kula kwa siku za wiki bila gharama kubwa hadi kufikia wikendi ambako chakula bora kinapatikana - kama pesa inatosha.

Huliwa mara nyingi pamoja na ugali au chapati. Nyama, samaki au karanga inaweza kuungwa mle.

Mfano wa upishi 
Katakata majani. Chemsha vikombe viwili vya maji katika sufuria. Ongeza majani yaliyokatwa katika maji. Ongeza chumvi na viungo vingine kama maji ya limau, nyanya na kitunguu kilichokatwa. 

Unaweza kuingiza pia vipande vya nyama, samaki na karanga.

Picha

Viungo vya Nje 

 Sukuma Wiki Recipe on "allthingskenyan"
 Sukuma na nyama 
 Sukuma wiki: Kenyan-style sauteed greens 
 Sukuma wiki recipe
 Ugali and Sukuma Wiki (East African Power Lunch)

Marejeo 
Kabichi na jamaa
Mimea ya mazao
Chakula cha Kiafrika
Halmstad

Halmstad ni mji nchini Uswidi. Kuna wakazi 55,688 (mwaka 2005). Mji ulianzishwa 1307.

Jiografia 
Eneo lake ni 33.01 km². Iko kando ya Kattegat.

Viungo vya nje 
 www.halmstad.se
 Halmstads BK

Miji ya Uswidi
Ahmed Zewail

Ahmed Hassan Zewail (amezaliwa 26 Februari 1946) ni mwanakemia kutoka nchi ya Misri. Hasa alichunguza kemia ya femto, yaani athari za kikemia zilizo haraka sana. Mwaka wa 1999 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.

Waliozaliwa 1946
Watu walio hai
Wanasayansi wa Misri
Tuzo ya Nobel ya Kemia
Walter Kohn

Walter Kohn (amezaliwa 9 Machi 1923) alikuwa mwanafizikia kutoka nchi ya Kanada. Alizaliwa nchi ya Austria ambako alikimbilia Uingereza na Kanada kwa vile familia yake ni Wayahudi. Baadaye alipata uraia wa Marekani. Hasa alichunguza na kuendeleza nadharia ya uzito wa atomu. Mwaka wa 1998, pamoja na John Pople alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.

Waliozaliwa 1923
Watu walio hai
Wanasayansi wa Kanada
Wanasayansi wa Marekani
Wanasayansi wa Austria
Tuzo ya Nobel ya Kemia
John Pople

Sir John Anthony Pople (31 Oktoba 1925 – 15 Machi 2004) alikuwa mwanakemia kutoka nchi ya Uingereza. Hasa alichunguza nadharia ya kwanta. Mwaka wa 1998, pamoja na Walter Kohn alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.

Waliozaliwa 1925
Waliofariki 2004
Wanasayansi wa Uingereza
Tuzo ya Nobel ya Kemia
Watu waliopewa cheo cha "Sir"
Paul Boyer

Paul Delos Boyer (amezaliwa 31 Julai 1918) alikuwa mwanakemia kutoka nchi ya Marekani. Hasa alichunguza usanisi wa kibiolojia wa ATP. Mwaka wa 1997, pamoja na John Walker na Jens Skou alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.

Waliozaliwa 1918
Watu walio hai
Wanasayansi wa Marekani
Tuzo ya Nobel ya Kemia
John Walker

John Ernest Walker (amezaliwa 7 Januari 1941) ni mwanakemia kutoka nchi ya Uingereza. Hasa alichunguza usanisi wa ATP. Mwaka wa 1997, pamoja na Paul Boyer na Jens Skou alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.

Waliozaliwa 1941
Watu walio hai
Wanasayansi wa Uingereza
Tuzo ya Nobel ya Kemia
Jens Skou

Jens Christian Skou (amezaliwa 8 Oktoba 1918) alikuwa mwanakemia kutoka nchi ya Denmark. Hasa alichunguza kimeng'enya cha ATP. Mwaka wa 1997, pamoja na Paul Boyer na John Walker alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.

Waliozaliwa 1918
Watu walio hai
Wanasayansi wa Denmark
Tuzo ya Nobel ya Kemia
Alan Heeger

Alan Jay Heeger (amezaliwa 22 Januari 1936) ni mwanafizikia kutoka nchi ya Marekani. Hasa alichunguza sifa za polimeri. Mwaka wa 2000, pamoja na Alan MacDiarmid na Hideki Shirakawa alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.

Waliozaliwa 1936
Watu walio hai
Wanasayansi wa Marekani
Tuzo ya Nobel ya Kemia
Alan MacDiarmid

Alan Graham MacDiarmid (14 Aprili 1927 – 7 Februari 2007) alikuwa mwanakemia kutoka nchi ya New Zealand. Hasa alichunguza sifa za polimeri. Mwaka wa 2000, pamoja na Alan Heeger na Hideki Shirakawa alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.

Waliozaliwa 1927
Waliofariki 2007
Wanasayansi wa New Zealand
Tuzo ya Nobel ya Kemia
Hideki Shirakawa

Hideki Shirakawa (amezaliwa 20 Agosti 1936) ni mwanakemia kutoka nchi ya Japani. Hasa alichunguza sifa za polimeri. Mwaka wa 2000, pamoja na Alan Heeger na Alan MacDiarmid alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.

Waliozaliwa 1936
Watu walio hai
Wanasayansi wa Japani
Tuzo ya Nobel ya Kemia
Mbegu

Mbegu ni sehemu ya tunda la mmea inayoweza kuendelea kuwa mmea mpya. Mbegu ni njia ya kuzaliana kwa mimea mingi zinazoitwa kwa njia ya kibiolojia spermatophytina. 
Mbegu inaanzishwa ndani ya ua la mmea inaendelea kukua. Kuna mbegu ndogo sana ambazo ni vigumu kuona kwa jicho na mbegu kubwa kama nazi.

Sehemu za mbegu 
Huwa ndani yake na sehemu tatu
 ganda la nje au testa
 kitoto cha mmea yaani sehemu yenye chanzo cha majani na mizizi.
 lishe ya kitoto cha mmea au "endosperm" ambayo ni hasa akiba ya wanga na sukari, mara nyingi pia protini na mafuta. Akiba hii inalisha mmea changa hadi imekuza mizizi na majani mabichi madogo inayoweza kuanza kazi ya usanisinuru.

Kulala kwa mbegu 
Uwezo wa pekee wa mbegu za mimea tofauti na mimba ya wanyama ni ya kwamba kitoto kinaandaliwa ndani ya una lakini kinaacha kukua na kukauka. Katika hali kavu inaweza kukaa kwa muda, na mbegu kadhaa zimejulikana zilikaa miaka hata karne zikaweza kuchipuka hata baada ya muda mrefu.

Uwingi wa mbegu 
Mimea inatofautiana sana kuhusu idadi za mbegu zinazoweza kutolewa. Lakini hata mimea yenye uwezo wa kutoa mbegu nyingi hazitoi kila mwaka; hii inategemea pia na hali ya hewa (ukame na baridi), magonjwa ya mimea na wadudu. Kwa mfano wataalamu walitazama sehemu ya msitu wa misonobari kwa kipindi cha miaka 20 wakaona ya kwamba mavuno ya mbegu yalikuwa kati ya 0 na milioni 5 za mbegu kwa hektari moja. Katika miaka sita mebgu zilitokea kwa wingi sana, katika miaka mitano chache sana, na miaka kumi miti ilikuwa na kiasi kizuri cha mbegu.

Mbegu na chakula 
Mbegu huwa kati ya vyakula muhimu sana kwa wanadamu. Nafaka zote ni mbegu za aina za manyasi na kuwa chanzo kikii cha wanga kwa binadamu. Mbegu kama alizeti na jozi nyingi ni chanzo cha mafuta na protini.

Mimea
Chakula
Ashoka

Ashoka (pia: Asoka) alikuwa mtawala wa Uhindi kati ya 273 KK na 232 KK. Alizaliwa katika nasaba ya Maurya akafaulu kupanua himaya yake juu ya maeneo ya nchi za kisasa za Uhindi, Pakistan, Bangladesh na Sri Lanka.

Mara nyingi anatajwa kama mtawala mkuu katika historia ya Bara Hindi. Baada ya vita aliyoshinda mnamo 265/263 KK alishtuka juu ya vifo vingi na uharibifu akageuka kuwa Mbuddha. Mnamo mwaka 260 KK alitangaza Ubuddha kuwa dini rasmi ya milki yake akatuma wamisionari kutangaza imani hiyo katika nchi jirani.

Hakupiga vita tena lakini alitumia nguvu yake kujenga maendeleo ya milki yake. Anakumbukwa hasa kutokana na matangazo yake yaliyochongwa kwenye mawe ya majengo katika sehemu mbalimbali za milki yake kama vile: "Wanadamu wote ni watoto wangu. Mimi ni kama baba yao. Jinsi kila baba anavyotaka mema na heri kwa watoto wake nami ninataka watu wote wawe na raha siku zote".

Wanasiasa wa Uhindi
Historia ya Uhindi
Newburgh, New York

Newburgh ni mji wa Marekani katika jimbo la New York. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 28,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 39 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 12.4 km².

Miji ya New York
Orange County, New York
Jamestown, New York

Jamestown ni mji wa Marekani katika jimbo la New York. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 32,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 525 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 23.5 km².

Miji ya New York
Elmira, New York

Elmira ni mji wa Marekani katika jimbo la New York. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 31,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 266 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 12.2 km².

Miji ya New York
Hafez

Makala hii inamhusu mshairi Mwajemi, Kwa maana mengine ya neno Hafez / Hafiz angalia Hafiz (maana)

Khwajeh Shams al-Din Muhammad Hafez-e Shirazi ( خواجه شمس‌الدین محمد حافظ شیرازی) (* mnamo 1319 mjini Shiraz; † mnamo 1389 akiwa na umri wa miaka 69) anayejulikana kwa kawaida kwa kifupi kama Hafez (pia Hafiz) anajulikana kama mshairi muhimu wa Uajemi. "Hafez" ilikuwa jina lake la heshima kwa sababu alijua Qurani yote tangu utotoni maana yake ni sawa na Kiswahili hafiz yaani mtu anayeshika Qurani yote moyoni. Mashairi yake yanapendwa sana hadi leo nchini Uajemi na kitabu chake kinachoitwa Divan-e Hafez kinapatikana katika familia nyingi za nchi hii. Wengi wameyashika na wakati wa sikukuu mbalimbali Waajemi wanayasoma. Kaburi lake hutembelewa sana na Waajemi wengi wanasafiri kutembelea mji wa Shiraz hasa kwa kuona kaburi lake.

Mashairi yake yanahusu mara nyingi habari za mapenzi, divai na ulevi yakipinga unafiki wa hao wanaojiita watunzi wa maadili katika jamii.

Maisha 

Habari za maisha yake hazina uhakika; mengi ni masimulizi tu zenye tabia za hekaya.

Baba yake aliitwa Baha-ud-Din alikuwa mwuzaji wa makaa akafa Hafez alipokuwa mdogo. Mvulana alivutwa sana na kumbukumbu jinsi baba alisoma Qurani akajitahidi akaweza kushika Qurani yote alipokuwa na umri wa miaka 8.
Lakini alisikia pia mashairi ya Maulana Rumi na Sa'di. Inaaminiwa ya kwamba alipata mafundisho katika madrasa. 

Hafez alitangulia kazi ya kuoka mkate hadi umri wa miaka 21 alipokuwa mwanafunzi wa mshairi Fariduddin Attar. Wakati wa kupeleka mikate yake kwa wateja alipata kumjua mama mmoja membo sana kwa jina Shakh-e Nabat akatunga shairi zake za kwanza kwa ajili yake na uzuri wake. Alipotambua ya kwamba hawezi kuwa pamoja naye alitambua upotovu wa urembo akaanza kuimbia uzuri wa ndani au kiroho.

Alijulikana akaajiriwa na mtawala wa Shiraz kama mshairi wa ikulu yake. Mnamo 1333 mji ulivamiwa na maadui na Hafez aliachishwa kwenye ikulu. Aliendelea kutunga mashairi na kufundisha.

Hadithi moja inamkumbuka akiwa na umri wa miaka 60 akachora duara chini na kuketi ndani yake kwa siku 40 akitafakari maisha, dunia na Mungu. Inasemekana ya kwamba mwishoni aliona nuru ya ndani baada ya kumaliza kikombe cha divai. 

Aliaga dunia akiwa na miaka 69 na msahiri mheshimiwa na wengi.

Kazi 
Hakuna uhakika juu ya idadi ya masahiri yake. Matoleo mbalimbali huwa kati ya masahiri 573 hadi 994. Wajemi wanapenda kutumia mashairi yake kwa aina ya utabiri wakifungua kitabu mahali popote na kuchukua ayat zilizopo hapa kama jibu kwa swali fulani.

Utamaduni wa Hafez ilikuwa Uislamu lakini anaheshimiwa na kusomew pia na Wahindu na Wakristo. Waislamu waliona matatizo katika sifa zake za divai hivyo walizoea kusoma ayat zake kama lugha ya kishairi yenye picha lakin watu wasio Waislamu walifurahia pia kuona ushairi unaounganisha maono ya kiroho na sifa za divai.

Washairi wa Uajemi
Hafiz

Makala hii inasema juu ya watu wanaoshika Qurani yote moyoni; kwa watu walioitwa Hafez / Hafiz n.k. angalia hafiz (maana)

Hafiz (kutoka Kiarabu حافظ ḥāfiẓ -kitenzi حفظ ḥāfaẓa = "kuhifadhi, kutunza") ni cheo cha heshima katika Uislamu kwa kumtaja mtu aliyeishika Qurani yote moyoni. Mwanamke au binti aliyeishika msahafu huitwa "hafiza".

Hafiz anajua kusema maneno yote ya Qurani. Mtu wa aina hii huheshimiwa sana kati ya Waislamu. Mara nyingi ni watu vipofu au walemavu wanaoanza kushika maneno ya Qurani tangu utoto maana kwao ni njia mmoja ya kuheshimiwa pia kuwa na mapato kwa sananu mahafiz hualikwa mara nyingi kuimba surat za Qurani wakati wa sherehe na siku maalumu.

Mahafiz wa kwanza wanasemekena walitokea katika siku za kwanza za Uislamu kwa sababu mwanzoni Qurani ilitangazwa na mume Muhammad kama hotuba tu hapakuwa na utaratibu wa kuiandika. Lakini watu wengi walishika maneno haya. Baadaye Khalifa Umar aliagiza Qurani yote kuandikwa na katika kazi hii mahafiz walikuwa muhimu walioweza kurudia surat kwa waandishi.

Hata baada ya Qurani iliandikwa bado mahafiz walitafutwa kwa sababu Waislamu wengi hawakujua kusoma tena kwa sababu namna yao ya kuimba maneno ya surat uliwavuta watu. Kati ya watoto wanaoanza kujifunza Qurani katika madrasa wanjitokeza mara kwa mara kadhaa wanaoelekea kuwa hafiz. 

Kutokana na heshima ya cheo hiki kimetumiwa mara nyingi kama jina kati ya Waislamu ikiandikwa pia Hafez, Hafes, au Hafis kutegemeana na lugha ya mazingira.

Misahafu
Nacka

Nacka ni mji nchini Uswidi. Kuna wakazi 25 170 (mwaka 2000). Mji ulianzishwa 1949.

Jiografia 
Iko takriban km 5 upande wa mashariki wa katikati ya Stockholm.

Viungo vya nje 
 www.nacka.se 

Miji ya Uswidi
Södertälje

Södertälje ni mji nchini Uswidi. Kuna wakazi 60,279 (mwaka 2005). Ni mji mkubwa wa kumi na tano katika nchi wa Uswidi

Jiografia 
Uko upande wa wa Stockholm. Eneo lake ni 24,66 km². Iko kando ya Ziwa Mälaren.

Viungo vya nje 
 www.sodertalje.se

Miji ya Uswidi
Kikuyu (lugha)

Kikikuyu (jina la wenyewe: Gĩkũyũ) ni lugha ya Kibantu inayojadiliwa na Wagikuyu ambao watu milioni 5.5 nchini Kenya ni lugha yenye wasemaji wengi katika nchi hii. 
Kama lugha ya Kibantu ni sehemu ya lugha za Niger-Kongo.

Wasemaji wanaishi kiasili kwenye nyanda za juu za Kenya ya Kati kati ya Nyeri na Nairobi. Siku hizi wanapatikana kote Kenya. Lugha ina vikundi vinne vya lahaja ambazo ni za Kirinyaga, Murang'a, Nyeri na  Kiambu.

Gikuyu inafanana kwa kiasi kikubwa na Kiembu, Kimeru na Kikamba.

Fasihi na media
Tangu zamani za koloni Gikuyu imewahi kuandikwa. Vitabu vya kwanza kwa Gikuyu vilikuwa Biblia na vitabu vya ibada. Tangu uhuru waandishi mbalimbali walianza kuandika. Anayejulikana zaidi ni Ngugi wa Thiong'o na kati ya riwaya zake iko "Mũrogi wa Kagogo".  Waandishi wengine ni Mwangi wa Mutahi na Gatua wa Mbugwa.

Mjini Nairobi kuna pia rungoya ya Gikuyu na pia vipindi vya tyubu.

Viungo vya Nje 

lugha ya Kikuyu kwenye Multitree
ramani ya Kikuyu
 Ethnologue entry
 Gĩkũyũ in the Language Museum
 lang.nalrc.wisc.edu  (PDF  561 kB)

Lugha za Kenya
Lugha za Kibantu
Karlstad

Karlstad ni mji nchini Uswidi. Mji ulianzishwa 1584. Kuna wakazi 58,544 (mwaka 2005). Kuna pia Chuo Kikuu cha Karlstad.

Historia 
Karlstad ilianzishwa mwaka 1584 na Karl IX.

Jiografia 
Eneo lake ni 29.92  km².

Viungo vya nje 
 www.karlstad.se
 Chuo Kikuu cha Karlstad

Miji ya Uswidi
Växjö

Växjö ni mji nchini Uswidi. Mji ulianzishwa 1342. Kuna wakazi 59 268 (mwaka 2005).

Jiografia 
Eneo lake ni 29.29 km².

Viungo vya nje 
 www.vaxjo.se

Miji ya Uswidi
I Wonder If Heaven Got a Ghetto

"I Wonder If Heaven Got a Ghetto" ni single ya kwanza kutolewa baada ya kifo cha 2Pac. Wimbo umeonekana kwenye albamu ya R U Still Down? (Remember Me). Ilitolewa ikiwa upande wa pili kwenye single ya "Keep Ya Head Up".

Kuna matoleo mawili ya wimbo huu kwenye albamu ya "R U Still Down? (Remember Me)". Moja ni toleo la remix ya kawaida tu; na lingine ni la "hip-hop remix" toleo ambalo lilirekodiwa wakati yupo Death Row na ilinuiwa kwa ajili ya albamu. Zote mbili tofauti kabisa na toleo halisi ambalo limeingizwa kwenye single ya Keep Ya Head Up.

Jina halisi la wimbo linatokana na mashairi ya Rapa mwenzi wa West Coast Spice 1, ya wimbo wa mwaka wa 1992 "Welcome to the Ghetto."

Baadhi ya sehemu za mashairi ya wimbo huu ulikuja kutumika baadaye kwenye remixi ya single ya "Changes" ambayo ilionekana kwenye albamu ya Vibao Vikali iliyotolewa mnamo mwaka wa 1998.

Rapa Nas amechukua sampuli ya "I Wonder if Heaven's Got A Ghetto" katika wimbo wake wa "Black President" kwenye albamu ya untitled 2008 album. Mstari wa "And though it seems heaven sent/We ain't ready to have a black president" ulitumiwa mara kwa mara ukiwa kama kiitikio.

Muziki wa Video
Kwenye muziki wa video, taswira ya kwanza ya kamera inaonyesha mtu akielezea mawazo na mitazamo ya Shakur. Baada ya kupigwa risasi, ameanguakia kwenye jumba la Masista lililoitwa Rukahs ('Rukahs' ni 'Shakur' imeandikwa kinyumenyume), huko mjini New Mexico. Leseni ya bamba la gari ambalo Shakur ameingia na mzee linasoma "61671", ambapo inataja tarehe ya kuzaliwa kwa Shakur mnamo 16 Juni 1971. Chumba alichoingia na msichana ni namba 7. Saa iliyokuwa kwa nyuma inaishia 4:03, ni muda rasmi aliokufa Shakur. Mwishoni kabisa, ameenda kwa Amaru Diner, Amaru likiwa jina lake la kati.

Katika sekunde 5 za mwanzo "...rapper tupac shakur shot multiple times" inasikika kutoka katika helikopta.

Video pia inanonesha watu maarufu kadhaa. Mama Teresa anaonekana akiingia kwenye basi, na waliokuwa tayari ndani ya gari ni pamoja na Jimi Hendrix, Martin Luther King Jr., wanachama wa Black Panther Party, na Elvis Presley. Ndani ya baa, Ray Charles anapiga piano, na Snoop Dogg anamsalimia msichana ambaye Tupac alimleta chumbani kwake.

Nyimbo za 1997
Nyimbo za Tupac Shakur
Nyimbo zilizotolewa baada ya msanii kufa
Do for Love

"Do for Love" (awali iliitwa 'Sucka 4 Luv' katika umbo lake lisilotolewa) ulikuwa wimbo wa pili  kutolewa kama single baada ya kifo cha Tupac Shakur kutoka katika albamu yake iliyotolewa baada ya kufa kwake R U Still Down? (Remember Me). Sampuli ya sauti ya wimbo huu imetokana na wimbo wa "What You Won't Do for Love" wa Bobby Caldwell. Wimbo ulifikia nafasi ya #21 kwenye chati za Billboard Hot 100. Video yake inamwonesha Tupac katika umbo la katuni; wimbo huu pia umetumia nukuu ya Sir Walter Scott ("O, what a tangled web we weave").

Nyimbo za 1997
Nyimbo za Tupac Shakur
Nyimbo zilizotolewa baada ya msanii kufa
Nyimbo zilitotayarishwa na Soulshock na Karlin
Sampi

Sampi (kigiriki σαμπῖ ikaandikwa kama Ϡ au Ͳ) ilikuwa herufi katika matumizi ya alfabeti ya Kigiriki ya kale kabla ya haikusanifishwa. Sauti yake ilikuwa kama S au SS.

Haikuendelea kutumiwa kama herufi lakini iliendelea kutumiwa kama alama kwa namba 900 pekee.

Viungo vya Nje 
 Sampi  

Alfabeti ya Kigiriki
Delta

Delta (kutoka jina la herufi ya alfabeti ya Kigiriki) ni mdomo wa mto wenye umbo la kufanana na herufi ya Kigiriki Δ (=delta) sawa na pembetatu.

Kutokea kwa delta ya mto 
Umbo hili hutokea kama maji ya mto yanabeba matope, mchanga na mashapo mengine hadi mdomo wake baharini au ziwani. Maji ya mto yakiingia baharini hupunguza mwendo wake na nguvu ya kubeba yaliyomo ndani yake. Mashapo yanashuka chini: kwanza sehemu zake nzitonzito kama changarawe, halafu mchanga, halafu udongo. Mashapo hayo yanalala ganda baada ya ganda na kuimarika hadi kuonekana juu ya uwiano wa maji. Sehemu hizo za mashapo yaliyoimarika zinakuwa kama kizuizi kinacholazimisha mto kugawa mwendo wake. Kwa njia hii mikono mbalimbali inatokea. Mimea inaanza kukua kwenye nchi mpya ikiwa mizizi yao inashika na kuimarisha nchi hii. 

Mto unaendelea kupeleka mishapo yake mdomoni na kujenga delta yake ndani ya bahari jinsi inavyoonekana kwenye mto Nile ambako delta imetoka nje ya mstari wa pwani. 

Ikiwa bahari ina tofauti kubwa kati ya maji kujaa na kupwa mdomoni mwa mto tena bahari haina kina kubwa hutokea mlango wa mto wenye umbo la V (kama faneli) kwa sababu mwendo wa maji kujaa na kupwa unazuia kutelemka na kuimarika kwa mashapo.

Mito mikubwa yenye mdomo wa delta 
Pamoja na mto Nile kuna mito mingi mikubwa yenye mdomo wa delta: 
 Afrika kuna delta ya mto Niger katika Nigeria na ya mto Zambezi katika Msumbiji
 Amerika kuna delta za Amazonas (Brazil) na Mississippi (Marekani)
 Asia ina delta kubwa za Tigri-Eufrate (Irak), Indus (Pakistan), Ganga/Brahmaputra (India na Bangladesh), Krishna-Godavari na Kaveri (India), Ayeyarwady (Myanmar), Mekong (Vietnam) na Yangtse (Uchina).
 Ulaya kuna delta kubwa za Rhine (Uholanzi), Rhone (Ufaransa), Danubi (Romania), Ebro (Hispania), Volga na Lena (Urusi)

Delta ya barani 

Wakati mwingine delta inatokea barani pasipo bahari. Kuna hasa aina mbili: ama mto unakwisha barani (hasa kama ni jangwa) au mto unaendelea.

Huko Mali kuna delta ya barani ya mto Niger; mto unajigawa kwa mikono mbalimbali katika eneo kubwa la maziwa na maeneo ya matopematope.

Mto Okavango unakwisha kwenye delta yake katika jangwa la Kalahari (Botswana). Delta hii ni eneo lenye mimea na wanyama wengi katikati ya jangwa kubwa. Delta inavuta watalii wengi kila mwaka.

Jiografia
Mito
Delta (herufi)

Delta ni herufi ya nne ya Alfabeti ya Kigiriki. Inaandikwa Δ (herufi kubwa ya mwanzo) au δ (herufi ndogo ya kawaida).

Katika Ugiriki ya Kale ilihesabiwa pia kama namba "4".

Jinsi ilivyo kawaida na herufi mbalimbali za Kigiriki inatumiwa kama kifupi kwa ajili ya dhana mbalimbali katika hesabu na fisikia. Inaweza kutumiwa kutaja pembe ya nne katika pembenne. 

Katika astronomia inatumiwa kuanza hesabu ya nyota katika kundinyota. Katika mfumo wa Bayer inataja nyota angavu ya nne katika kundinyota fulani.  

Asili ya delta ni herufi ya kifinisia ya daleth (tazama makala ya D). Matamshi yake ni kama D ya Kiswahili.

Alfabeti ya Kigiriki
Dayton, Ohio

Dayton ni mji wa Marekani katika jimbo la Ohio. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 170,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 225 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 56.6 km².

Miji ya Ohio
Botkyrka

Botkyrka ni manispaa na mji nchini Uswidi. Kuna wakazi 80 055 (mwaka 2009).

Jiografia 
Eneo lake ni 210,26 km².

Viungo vya nje 
 www.botkyrka.se

Miji ya Uswidi
Kristianstad

Kristianstad ni manispaa na mji nchini Uswidi. Kuna wakazi 33,083 (mwaka 2005). Mji ulianzishwa 1614.

Jiografia 
Eneo lake ni 17.67 km².

Viungo vya nje 
 www.kristianstad.se 

Miji ya Uswidi
Queen

Queen ni bendi ya muziki wa rock kutoka Uingereza iliyoanzishwa mwaka 1970. Iliumbwa na Freddie Mercury (mwimbaji), Brian May (gitaa), Roger Taylor (ngoma) na John Deacon (besi). Walifanya albamu 15 za studio tangu mwaka 1973 mpaka mwaka 1995. Tangu Freddie Mercury amepofa mwaka 1991 Queen wameshirikiana na wanamuziki wengine, kwa mfano Paul Rodgers (miaka 2004–2009).

Queen wamefanya nyimbo zingi maarafu, kama "Bohemian Rhapsody" (1975), "We Will Rock You" (1977), "We Are the Champions" (1977), "Another One Bites the Dust (1980) na "The Show Must Go On" (1991).

Diskografia

Albamu za studio 
 Queen (1973)
 Queen II (1974)
 Sheer Heart Attack (1974)
 A Night at the Opera (1975)
 A Day at the Races (1976)
 News of the World (1977)
 Jazz (1978)
 The Game (1980)
 Flash Gordon (1980)
 Hot Space (1982)
 The Works (1984)
 A Kind of Magic (1986)
 The Miracle (1989)
 Innuendo (1991)
 Made in Heaven (1995)

Albamu za live 
 Live Killers (1979)
 Live Magic (1986)
 Queen at the Beeb (1989)
 Live at Wembley '86 (1992)
 Queen on Fire – Live at the Bowl (2004)
 Queen Rock Montreal (2007)

Albamu za kompilesheni 
 Greatest Hits (albamu ya Queen) (1981)
 Greatest Hits II (albamu ya Queen) (1991)
 Classic Queen (1992)
 Queen Rocks (1997)
 Greatest Hits III (1999)
 Absolute Greatest'' (2009)

Viungo vya nje 
 Queen Online

Muziki wa rock
Bendi za muziki wa Uingereza
Kettering, Ohio

Kettering ni mji wa Marekani katika jimbo la Ohio. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 58,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 307 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 48.4 km².

Miji ya Ohio
Middletown, Ohio

Middletown ni mji wa Marekani katika jimbo la Ohio. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 52,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 200 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 66.8 km².

Miji ya Ohio
Freddie Mercury

Freddie Mercury (5 Septemba 1946 – 24 Novemba 1991) alikuwa mwimbaji wa bendi ya Queen, ambayo inapiga muziki wa rock. Freddie Mercury alizaliwa mjini Zanzibar katika familia ya Waparsi yenye asili ya Uhindi, lakini yeye na familia yake walihamia Uingereza baada ya mapinduzi ya Zanzibar alipokuwa bwana mdogo. Yeye, Brian May, Roger Taylor na John Deacon waliumba Queen mwaka 1970. Kwa Queen aliandika nyimbo zingi maarafu, kama "Bohemian Rhapsody", "Killer Queen", "Somebody to Love", "Don't Stop Me Now", "Crazy Little Thing Called Love" na "We Are the Champions".

Mercury alifanya pia albamu bila Queen. Alifanya Mr. Bad Guy pekee, na Barcelona pamoja na Montserrat Caballé.

Viungo vya nje 
Freddie Mercury's complex relationship with Zanzibar, taarifa ya BBC ya 22/10/2018, iliangaliwa Oktoba 2018

Albamu 
 Mr. Bad Guy (1985)
 Barcelona (pamoja na Montserrat Caballé) (1988)

Waliozaliwa 1946
Waliofariki 1991
Wanamuziki wa Uingereza
Watu wa Zanzibar
Lakewood, Ohio

Lakewood ni mji wa Marekani katika jimbo la Ohio. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2007, mji una wakazi wapatao 55,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 215 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 17.3 km².

Miji ya Ohio
Cuyahoga County, Ohio