LeroyDyer/wikipediaSW huggingface dataset:
Tobo

ni mchezo asilia wa watoto wa Afrika Mashariki.

Mchezo huu unashirikisha watoto wawili na kuendelea. Unahitaji mpira. Huo ukipita katikati ya miguu ndio “tobo”. 

Mchezaji ambaye ameacha mpira kupita hufukuzwa na wenzake ambao humpiga hadi afaulu kutoroka na kwenda mahali pa usalama walipokubaliana.

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Visoda

ni mchezo asilia wa watoto wa Afrika Mashariki.

Mchezo huu unashirikisha watoto wawili na kuendelea. Hao hutumia vizibo vya chupa za soda.

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Ukuti ukuti

ni wimbo unaotumika katika mchezo asilia ya watoto wadogo wa Afrika Mashariki kwa kusimama katika duara na kushikana mikono; kisha hukimbia kwa kujisogeza kufuata duara hilo huku wakikariri "Ukuti ukuti".

Nyimbo
Michezo
Utamaduni wa Afrika
Kinyulinyuli

(kinyuli nyulika) ni mchezo asilia ya watoto wa Afrika Mashariki ambao hucheza na watu zaidi ya wawili. Wachezaji huunganisha viganja vyao kwa kufinyana nyuma yake huku mmoja akiimba wimbo wa kinyulinyuli na ambaye mkono wake uko juu hujiachanisha hadi mshindi apatikane.

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Gololi

ni kitufe cha glasi, kigae au marumaru ambacho kinatumika katika aina fulani ya michezo ya watoto Afrika Mashariki na kwingineko.

Pia ni kitufe cha chuma kinachowekwa kwenye belingi ya baiskeli na vyombo vingine vya usafiri.

Tena ni kiwambo cheupe ndani ya jicho kinachosababisha upofu.

Hatimaye neno hilo linatumika kwa korodani au kende ya mwanamume au mnyama dume.

Teknolojia
Michezo
Anatomia
Joka (mchezo)

Joka ni mchezo asilia wa watoto wa Afrika Mashariki. Mchezo huu wa bahati nasibu huhusisha watu wawili au zaidi.

Vifaa vinavyotumika ni karatasi iliyochorwa joka pamoja na kalamu ya kurekodia alama. 

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Kula mbakishie baba

ni mchezo asilia wa watoto wa Afrika Mashariki.

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Tikri

ni mchezo asilia wa watoto wa Afrika Mashariki.

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Kioo (mchezo)

Kioo ni jina la mchezo asilia wa watoto wa Afrika Mashariki.

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Kuvuta kamba

ni mchezo asilia wa watoto wa Afrika Mashariki na sehemu nyingine ya dunia.

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Kukimbia na chupa kichwani

ni mchezo asilia wa watoto wa Afrika Mashariki.

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Kukimbiza kuku

ni mchezo asilia wa watoto wa Afrika Mashariki ingawa kwa sasa mchezo huu umekua ukichezwa hata na watu wazima hasa katika mabonanza ya michezo yanayowakutanisha watu wanaocheza michezo mbalimbali.

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Kuruka

ni mchezo asilia wa watoto wa Afrika Mashariki.

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Kuruka viunzi

ni mchezo asilia wa watoto wa Afrika Mashariki.

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Kuruka kamba

Kuruka kamba ni mchezo asilia wa watoto hasa. Kamba inashikwa kwa mikono na kuzungushwa juu ya kichwa na chini ya miguu. Kichocheo cha mchezo ni kuruka sawa wakati kamba inafika chini. Inachezwa katika nchi nyingi, pia katika Afrika ya Mashariki. 

Kamba inaweza kushikwa na mtu mmoja au na wawili wanaoshika na kuruka pamoja. Njia nyingine ni kuwa na wawili wa kando wanaozungusha kamba na mmoja au wawili wanaoruka. Tena kuna namna tofauti za kushika kamba na namna tofauti za kuruka, kwa mfano miguu miwili kwa wakati mmoja, mguu mmoja tu au kwa kubadilishana mguu.

Katika nchi kadhaa ipo pia kama mchezo wa mashindano kufuatana na kanuni zilizokubaliwa. 

Kuruka kamba hutumiwa pia na wanamichezo kama mazoezi ya kujenga nguvu.

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Kukimbia na kijiko

ni mchezo asilia wa watoto wa Afrika Mashariki.

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Kukimbia kwa miguu mitatu

ni mchezo asilia wa watoto wa Afrika Mashariki.

Kukimbia kwa miguu mitatu kunahusisha watoto wawili wawili, kila jumuiko la watoto wawili wanafungwa kamba mguu mmoja mmoja kwa pamoja hivyo watoto wawili wanakuwa na miguu mitatu badala ya minne kila moja anakuwa na miguu wake wa pekee na mguu mmoja wanachangia. Ili waweze kukimbia inabidi washirikiane katika kunyanyua huo mguu watatu

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Ulingo bayoyo

ni mchezo asilia wa watoto wa Afrika Mashariki.

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Kibereko

ni mchezo asilia wa watoto wa Afrika Mashariki.

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Bembea

ni mchezo asilia wa watoto wa Afrika Mashariki na sehemu nyingine ya dunia.

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Buye

ni mchezo asilia wa watoto wa Afrika Mashariki.

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Maigizo dhima

ni mchezo asilia wa watoto wa Afrika Mashariki.

Michezo
Utamaduni wa Afrika
Harmonize

Harmonize (kwa jina lake halisi Rajab Abdul Kahali; mara kadhaa hujiita "Konde Boy"; amezaliwa Chitoholi, mkoa wa Mtwara, 15 Aprili 1991) ni mwimbaji na mtunzi wa muziki kutoka Tanzania. 

Alianza kuvuma kwa kibao chake cha kwanza "Aiyola" (2015), Bado (2016), Matatizo (2016) na baadaye akatoa nyimbo na msanii mwenzie kutoka lebo moja ya WCB (Wasafi Classic Baby) ambaye ni Diamond Platnumz. 

Aliamua kuhama WCB na kuanzisha lebo yake Konde Music Worldwide .

Kwa ngwaru ni wimbo ambao ulibamba karibia maeneo yote ya Afrika ya Mashariki akatoa kibao kingine kiitwacho inama nyimbo ambayo aliimba na msanii kutoka nje ya Tanzania ambaye anaitwa burna na diamond Platnumz alikuwepo kwenye huo wimbo. Sasa hivi anatamba na kibao kiitwacho Never Give Up, wimbo ambao unaelezea historia ya maisha yake kuanzia alivyo kuwa na maisha magumu sana. Harmonize anasimamiwa na Joel Joseph au kwa jina lingine Mr Puaz. Kwa sasa msanii huyu yuko peke yake baada ya kujitoa WCB pia amekuwa akitoa ngoma kama vile uno ambayo imepata umaarufu mkubwa na kuwa gumzo yani number one on trending. Pia kwa sasa ameachia kazi yake ya pili iitayo kushoto Julia ambayo amesikika akimtaja Diamond ambapo ni kwa mara ya pili.

Maisha ya Awali
Harmonize ana asili ya Mtwara. Alisoma katika shule ya sekondari Mkundi iliyopo mjini Mtwara. Baada ya kumaliza elimu yake ya sekondari, Harmonize alielekea Dar es Salaam ambako alijipatia riziki yake ya kila siku.

Harmonize mwanzoni alibeba maji ili kupata tonge la chakula, pia alikuwa akiuza kahawa kwa wafanyabiashara wengine na wakazi wa Kariakoo jijini Dar es Salaam kabla ya sauti yake kutambulika mitaani. Kisha kuchukuliwa na lebo ya Diamond Platnumz ijulikanayo kama WCB. Kwa sasa ameamua kujiondoa katika lebo hiyo kutokana na sababu ambazo hazikuwekwa wazi.

Alianza kujihusisha na muziki mnamo mwaka 2011 ambapo alitoa nyimbo mbalimbali lakini hazikuweza kupata umaarufu mkubwa mpaka pale ambapo alikutana na Diamond Platinumz mnamo mwaka 2015 na kuanza kufanya muziki pamoja naye.

Harmonize ndiye mwanamuziki aliyetoa albamu yenye nyimbo 18 akiwa amewashirikisha Yemi Alade wa Nigeria na albamu hiyo inaitwa Afro East.

Diskografia 

|20.
|Mdomo
|2021

Tuzo na teuzi

|-
|rowspan="3"|2016
|Bado Ft Diamond Platnumz
|WatsUp TV Tuzo la Video Bora zaidi ya Mwimbaji Chipukizi
|
|-
|rowspan="2"|Yeye Mwenyewe
|African Muzik Magazine Awards (AFRIMMA) kwa Mwimbaji Chipukizi
|
|-
|African Entertainment Awards (AEAUSA) kwa Msanii Chipukizi Bora zaidi
|

2022 kilimanjaro Tanzania music arward= best male artist

Tanbihi

Waliozaliwa 1991
Watu walio hai
Wanamuziki wa Tanzania
Faka

Faka (ing. na lat. Alphecca pia α Alpha Coronae Borealis, kifupi Alpha CrB, α CrB) ni nyota angavu  zaidi  katika kundinyota la Kasi ya Masakini (Corona Borealis). Ni pia nyota angavu  ya 14 kwenye anga ya usiku.  Mwangaza unaoonekana unacheza kati ya mag 0.75 na 0.95.

Jina
Faka ilijulikana kwa mabaharia Waswahili tangu miaka mingi wakifuata njia yao baharini wakati wa usiku kwa msaada wa nyota. . Walipokea jina hili kutoka kwa Waarabu wanaosema hapa فكة  fakka ambayo ni kifupi cha jina kamili  نير الفكه  nayir al-fakka .  „Fakka“ inamaanisha „iliyovunjika" waliona hapa bakuli iliyokatika maana duara ya nyota za kundinyota yake si kamili, „nayir“ inamaanisha „inayong’aa“. Zamani „fakka“ ilitaja kundinyota yote ya Kasi ya Masakini  lakini sasa jina hili hutumiwa kwa nyota angavu zaidi tu au. 

Kwa matumizi ya kimataifa Umoja wa Kimataifa wa Astronomia ulifuata mapokeo ya Waarabu na kuorodhesha nyota hii kwa jina la "Alphecca"  (kutoka al-fakka).

Kutokana na urithi wa Roma ya Kale kuna pia jina la Gemma (lat. kwa kito au almasi)

Tabia
Faka - Alphecca ni nyotamaradufu yenye mwangaza unaoonekana wa Vmag 2.2.   Iko kwa umbali na Dunia wa miakanuru 75.  Nyota zake mbili zinazoonekana katika darubini kubwa zinaitwa α CrB A (Faka A) na α CrB B (Faka B), zote mbili ni nyota za safu kuu. Zinazungukana katika muda wa siku 17.36.

Masi ya Faka A ni M☉ 2.58 na nusukipenyo chake R☉ 3  (vizio vya kulinganisha na Jua letu) . Mwangaza halisi  ni +0.16 ikiwa katika kundi la spektra A0 V.
 
Nyota ya Faka B ina masi ya M☉ 0.92 na nusukipenyo cha R☉ 0.9  (vizio vya kulinganisha na Jua letu) . Mwangaza halisi  ni +5.05 ikiwa katika kundi la spektra G5.

Tanbihi

Viungo vya Nje
 Constellation Guide: Corona Borealis
Alphecca (Alpha Coronae Borealis), "Stars", kwenye tovuti ya Prof Jim Kaler, University of Illinois, iliangaliwa Oktoba 2017

Marejeo

 Allen, Richard Hinckley: Star-Names and their Meanings; kwa G. E. Stechert New York, Leipzig, London, Paris 1899, ukurasa 59 (online kwenye archive.org)
Knappert, Jan: The Swahili Names of Stars, Planets and Constellations; The Indian Ocean Review September 1993 Volume 6 No. 3 September 1993, kurasa 6-7,  ISSN 1031-2331
 Lane, Edward William : An Arabic - English  Lexicon by  in eight parts – 1872 (Perseus Collection Arabic Materials  Digitized Text Version v1.1   of reprint  Beirut – Lebanon 1968) online hapa
Tomkin, J.; Popper, D. M. (June 1986). "Rediscussion of eclipsing binaries. XV - Alpha Coronae Borealis, a main-sequence system with components of types A and G". Astronomical Journal. 91: 1428.  online hapa

Nyota
Chura (nyota)

Kwa mnyama mwenye jina hili angalia hapa Chura

 
Chura (ing. na lat. Diphda pia β Beta Ceti, kifupi Beta Cet, β Cet) ni nyota angavu  zaidi  katika kundinyota la Ketusi (Cetus). Ni pia nyota angavu  ya 14 kwenye anga ya usiku.  Mwangaza unaoonekana unacheza kati ya mag 0.75 na 0.95.

Jina
Chura ilijulikana kwa mabaharia Waswahili tangu miaka mingi wakifuata njia yao baharini wakati wa usiku kwa msaada wa nyota. . Walipokea jina hili kutoka kwa Waarabu wakitafsiri jina lao  الضفدع  al-difda linalomaanisha "chura". Hakuna uhakika juu ya asili ya jina hili, maana kuna pia jina tofauti   ذنب ألقيتوس ألجنوب    dhanab al-qaitus al-janubi  yaani „mkia wa kusini wa Ketusi“.  Jina la “Difda” (chura) linatumiwa na Waarabu pia kwa ajili ya nyota ya  Kinywa cha Hutu ( Fomalhaut) kwa hiyo Chura inaitwa kwao "Difda ya pili“ . 

Kwa matumizi ya kimataifa Umoja wa Kimataifa wa Astronomia ulifuata mapokeo ya Kiarabu na kuorodhesha nyota hii kwa jina la "Diphda"  .

Chura hutajwa kwa jina la Bayer kama β Beta Ceti yaani kwenye nafasi ya pili ingawa ni nyota angavu zaidi katika kundinyota 
lake.

Tabia
Chura - Diphda ni nyota jitu jekundu yenye  mwangaza unaoonekana wa mag 2.04.   Iko kwa umbali na Dunia wa miaka nuru 96.   
Masi ya Chura ni M☉ 2.8 na nusukipenyo chake R☉ 15  (vizio vya kulinganisha na Jua letu) . Mwangaza halisi  ni -0.13 ikiwa katika kundi la spektra "K0 III".
 
Mng’aro wa III katika "K0 III“ unamaanisha ya kwamba hii ni nyota jitu iliyoishiwa tayari hidrojeni katika kitovu chake ikapanuka kuwa jitu jekundu na sasa inapata nishati yake kwa myeyungano wa heliamu kwenye kitovu. Itaendelea kufanya hivyo kwa miaka milioni 100 inayofuata.

Tanbihi

Viungo vya Nje
  Constellation Guide:Cetus
Cetus the sea monster, "Stars", kwenye tovuti ya Prof Jim Kaler, University of Illinois, iliangaliwa Oktoba 2017

Marejeo

 Allen, Richard Hinckley: Star-Names and their Meanings; kwa G. E. Stechert New York, Leipzig, London, Paris 1899, ukurasa 59 (online kwenye archive.org)
Berio, P.; et al. (November 2011), "Chromosphere of K giant stars. Geometrical extent and spatial structure detection", Astronomy & Astrophysics, 535: A59 online hapa
Knappert, Jan: The Swahili Names of Stars, Planets and Constellations; The Indian Ocean Review September 1993 Volume 6 No. 3 September 1993, kurasa 6-7,  ISSN 1031-2331
 Lane, Edward William : An Arabic - English  Lexicon by  in eight parts – 1872 (Perseus Collection Arabic Materials  Digitized Text Version v1.1   of reprint  Beirut – Lebanon 1968) online hapa
 * Sägesser, S. N.; Jordan, C. (March 2005). "Emission measures for the single giant β Ceti". In Favata, F.; Hussain, G. A. J.; Battrick, B. Proceedings of the 13th Cambridge Workshop on Cool Stars, Stellar Systems and the Sun, held 5–9 July 2004 in Hamburg, Germany. European Space Agency. p. 931.  online hapa
 

Nyota
Royal Media Services

Royal Media services Ltd ni kampuni ya magazeti, redio na televisheni nchini Kenya kwa lugha za Kiswahili, Kiingereza na Lugha mama.

Inachapisha magazeti ya Citizen Weekend na Monday Special.

Pia ina kituo kimoja cha televisheni, Citizen Tv na vituo vya redio kumi na nne.

Kampuni za Kenya
Citizen TV

Citizen TV ni kituo cha kurushia matangazo ya televisheni kutoka nchini Kenya. Kituo kinamilikiwa na kampuni ya Royal Media Services ya nchini Kenya.

Programu

Programu za hivi sasa
 Inspekta Mwala (2007- hadi sasa)
 Tahidi High
 Papa Shirandula (2007- hadi sasa)
 Machachari (2011- hadi sasa)
 Mother-in-law (2007- hadi sasa)

Orodha ya Stesheni za Redio

Usimamizi

Meneja
Samuel Kamau Macharia

Mkuu wa operesheni
Farida Karoney

|

Marejeo

Viungo vya nje
Tovuti Rasmi ya Citizen

Televisheni za Kenya
Televisheni
Royal Media Services
Dangerspin (Kandamseto)

Dangerspin ni jina la kandamseto ya kwanza ya dijei wa Kenya, DJ LYTMAS. Kandamseto ilianza kutolewa tarehe 26 Machi 2017.

Kandamseto Chini Ya Dangerspin
 Kandamsteo ya Vybz Kartel
 Kandamseto ya Konshens
 Kandamseto ya Diamond Platnumz
Tarrus Riley

Tarrus Riley (amezaliwa na jina la Omar Riley mnamo 26 Aprili 1979 mjini Kingston, nchini Jamaika) ni msanii wa Reggae na mwanachama wa vuguvugu la Rastafari.

Wasifu

Diskografia
Challenges (2004), VP Records
Parables (2006), VP Records
Contagious (2009), VP Records
Mecoustic (2012), VP Records
To the Limit (2013)
Love Situation (2014), Zojak World Wide

Tanbihi

Waliozaliwa 1979
Watu walio hai
Wanamuziki wa Jamaika
Mkazivae Unit

Mkazivae Unit (kwa jina halisi anaitwa Antony Makenzi; amezaliwa Nairobi, Kenya, 9 Desemba 1993) ni mmiliki wa Mkazivae Unit clothing line na blogu ya Mitego Sasa.

Maisha na kazi
Antony Makenzi alianzisha blogu Mitego Sasa mwaka 2015 ambayo imemfanya akajulikane sana. Blogu hiyo ni maarufu Afrika Mashariki kwa mambo ya kitamaduni kama muziki na imesaidia vijana hasa kukuza vipaji vyao na kuibua vipaji vipya kwenye sekta ya muziki na burudani.

Masomo
Mkazivae Unit amesomea uandishi wa habari katika taasisi ya mawasiliano ya Kenya KIMC mjini Nairobi South B na kuhitimu kwa stashahada - diploma ya Broadcast Journalist mwaka 2016

Tanbihi

Viungo vya nje
 Tovuti halisi ya Mitego 
 Mitego Sasa kwenye Facebook
 Mitego kwenye Twitter
 Mitego kwenye Instagram
 WHATSAPP

Waliozaliwa 1993
Watu walio hai
Waandishi wa habari
watu wa Kenya
Kizuizi cha hamu ya chakula

Kizuizi cha hamu ya chakula (kwa Kiingereza: anorectic au anorexic) ni aina ya dawa ambayo mtu hupewa ili kupunguza uchu wa chakula na kwa njia hiyo kumwezesha kupunguza uzani.

Kwa watu wanaotaka kupunguza uzani mwilini (weight losers), kuzuia hamu ya chakula ni jambo muhimu. Unapozuia hamu ya chakula, utapata kula kidogo bila ule uchu wa kutaka chakula kingi hata wakati huna njaa.

Jamii nyingi za Afrika, hasa kule Kusini kunako jangwa la Kalahari, wamebobea katika kula matunda aina ya Hoodia Gordooni ambayo huwafanya wahisi kana kwamba hawana njaa, hivyo kuweza kuendelea kwa muda mrefu katika malisho yao bila ule uchu wa kutaka kula.

Tunda linalofanana na mboga la "garcinia cambogia" limekuwa likitumika pia kwa muda mrefu kwa kuzuia hamu ya chakula.

Vizuizi hivi hufanya ubongo wa mwanadamu uhisi kana kwamba hana njaa hata wakati tumbo lake linaponguruma.

Wanaotaka kupunguza uzani hufurahishwa na jambo hili kwa maana wanaweza kula chakula kidogo bila hamu ya kuzidisha. Vizuizi hivi pia huwafanya wasiage chakula kidogo walichokula na kutoa nguvu mwilini za mazoezi.

Baadhi ya madawa haya ya kuzuia hamu ya chakula ni pamoja na "Unique hoodia" kutokana na mmea wa Hoodia goodoni, "Garcinia extra" kutokana na mboga ya Garcinia cambogia. Mengine ni phenq na phen375 kutokana na phentamine.

Kabla ya kumeza tembe hizi za kuzuia hamu ya chakula, wagonjwa kwanza hupewa dawa au kinywaji cha kusafisha tumbo. Dawa hii huufanya utumbo uondoe ufuta na vitu vingine vilivyokuwa vikifanya mwili wa mtu uitishe chakula kingi. Baada ya kusafisha mwili, mtu huweza kudhibiti chakula anachokila.

Viungo vya nje 
Anorectic

Chakula
Afya
PBU

Parliamentary Broadcasting Unit (kifupi PBU) ni mtandao wa televisheni za Kenya ambao uliundwa mwaka 2009 na Bunge la Kenya kwa msaada wa USAID kwa lengo la kupanua nafasi ya demokrasia. Mtandao wa PBU hutangaza mijadala ya Bunge la Kenya. 

Mtandao wa PBU una stesheni mbili za televisheni: Bunge TV, ambayo hutangaza vikao vya Bunge la Taifa la Kenya moja kwa moja, na Senate TV, ambayo hutangaza vikao vya Seneti ya Kenya moja kwa moja. Stesheni zote mbili zinapatikana kwenye Signet.

Marejeo 

Televisheni
Siasa ya Kenya
Bunge la Kenya

Bunge la Kenya ni bunge lenye vyumba viwili ambavyo ni:
 Seneti (chumba cha juu)
 Bunge la Taifa (chumba cha chini)

Kabla ya katiba mpya, bunge lilikuwa la chumba kimoja. 

Bunge hili lilianzia muhula wake wa kumi na mbili tarehe 8 Agosti 2017. 

Wajumbe hukutana katika majengo ya bunge, Nairobi.

Angalia pia 
 Bunge

Marejeo

Viungo vya nje 
 Tovuti rasmi

Bunge la Kenya
Bunge
Siasa ya Kenya
Seneti ya Kenya

Seneti ni chumba cha juu cha Bunge la Kenya. Seneti ilianzishwa mara ya kwanza katika katiba ya Kenya ya mwaka 1963. Baada ya kupigwa marufuku mwaka 1966, Seneti ilirudishwa katika katiba mpya ya Kenya, mwaka 2010.

Seneti ya Kwanza, 1963-1966 
Katiba ya Kenya ya 1963 ilitengeneza Seneti iliyokuwa na maseneta 41 waliochaguliwa kwa muda wa miaka sita, na theluthi moja ya wajumbe wa kustaafu kila baada ya miaka miwili. Timotheo Chokwe alikuwa spika wa kwanza wa Seneti hiyo. Seneti ilifanywa marufuku mwaka wa 1966, wakati wa uanachama wake uliunganishwa pamoja na ule wa Jumba la wawakilishi kuunda Bunge lenye chumba kimoja.

Seneti ya Kisasa, 2013–sasa 
Mwaka wa 2013, uchaguzi wa Seneti ulifanyika tarehe 4 Machi 2013. Chini ya katiba mpya, ambayo ilipitishwa wakati wa kura ya maoni ya mwaka 2010, uchaguzi mkuu wa 2013 ndio ulikuwa wa kwanza kujumuisha Maseneta wanaowakilisha kaunti 47. Ulikuwa pia uchaguzi mkuu wa kwanza wa Tume Huru ya Uchaguzi na Mipaka (IEBC). 

Kulingana na sehemu yao ya nafasi za kuchaguliwa, vyama vya siasa viliteua wanawake 16. Uteuzi wa ziada ulifanyiwa wajumbe wawili kuwawakilisha vijana na wawakilishi wawili kuwakilisha watu wenye ulemavu. Spika, ambaye si seneta, huchaguliwa na Maseneta na kuapishwa katika siku ya kwanza ya kikao cha Seneti.

Nguvu 
 Ina uwezo wa kuwakilisha maslahi ya kaunti na serikali zake
 Hushiriki katika utungaji wa sheria kwa kuzingatia, kujadili na kuidhinisha miswada zinazohusu kaunti
 Huamua ugawaji wa pato la taifa kwa kaunti
 Ina nguvu ya kutoa mashtaka dhidi ya Rais, Naibu Rais, Magavana wa Kaunti na Naibu Magavana

Marejeo 
Anwani ya kijiografia: 1°17′20″S 36°49′22″E﻿ / ﻿1.2888°S 36.8227°E﻿ / -1.2888; 36.8227

Bunge la Kenya
Siasa ya Kenya
Qurnat as Sawda'

Qurnat as Sawda' (kwa Kiarabu: القرنة السوداء‎) ndio mlima wa juu kati ya milima ya Lebanoni, ukiwa na kimo cha mita 3,088 juu ya UB. 

Kuanzia mwezi Novemba hadi Aprili hufunikwa na theluji iliyosababisha milima kuitwa "leban" yaani nyeupe. 

Milima ya Lebanoni
Milima ya Asia
Milima ya Biblia
Hermoni

Hermoni (kwa Kiarabu: جبل الشيخ, jabal-ash-Shaikh, yaani "mlima wa shehe"; kwa Kiebrania: הר חרמון‎‎, Har Hermon) ni mlima wa Siria na Lebanoni ulio mrefu kuliko yote ya safu ya Lebanoni Ndogo na ya Siria nzima, ukiwa na kimo cha m 2,814 juu ya UB.

Kileleni kuna theluji ya kudumu na ni chanzo cha mto Yordani.

Unatajwa katika Biblia (Zaburi 42; 133:3; Wimbo Ulio Bora 4:8).

Milima ya Asia
Milima ya Syria
Milima ya Lebanoni
Milima ya Biblia
Mlima Upton

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,520 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Sir Sandford

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,519 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Sir Wilfrid Laurier

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,516 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Lyell

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,498 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Farnham

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,493 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Athabasca

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,491 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Brazeau

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,470 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Joffre

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,433 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Tsar

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,417 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Howser Spire

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,412 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Sir Douglas

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,411 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Whitehorn Mountain

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,399 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Hector

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,394 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Dawson

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,377 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Willingdon

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,373 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Edith Cavell

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,363 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Cline

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,361 juu ya usawa wa bahari.

Jina la mlima huu lilitungwa na J. Norman Collie kwa heshima ya Michel Cline ambaye alikuwa msimamizi Mfaransa aliyeishi Canada kuanzia mwaka 1824 hadi 1835.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Fryatt

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,361 juu ya usawa wa bahari. Jina la mlima huu lilitokana na kapteni mmoja aitwaye Charles Fryatt mnamo mwaka 1920.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Nyashinski

Nyashinski (kwa jina halisi Nyamari Ongegu) ni mwanamuziki wa Swahili pop kutoka Kenya.

Maisha ya awali

Watu walio hai
Wanamuziki wa Kenya
Mlima Harrison

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,360 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Saskatchewan

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,342 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Chown

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,316 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Mike

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,313 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Saint Bride

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,312 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Stewart

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,312 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Queen Bess

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,298 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Ball

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,294 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Sir Alexander

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,275 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Monashee

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,274 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Good Hope

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,356 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Iconoclast Mountain

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,236 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Rae

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,225 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Rogers

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,208 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Mlima Ida

ni mlima wa Kanada, wenye kimo cha mita 3,200 juu ya usawa wa bahari.

Tazama pia
 Orodha ya milima

Milima ya Kanada
Basili wa Ostrog

Basili wa Ostrog (kwa Kiserbokroatia Vasilije Ostroški/Василије Острошки; jina la awali Stojan Petrović Stojanović Jovanović; 28 Desemba 1610 — 1671) alikuwa askofu wa Kanisa la Kiorthodoksi la Serbia kwa jimbo la Zahumlje na Herzegovina. 

Anaheshimiwa na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Vyanzo

Viungo vya nje
St Basil the Bishop of Ostrog in Montenegro, Serbia Orthodox icon and synaxarion
Text about St Basil in montenegrin language 

Waliozaliwa 1610
Waliofariki 1671
Maaskofu
Watakatifu wa Serbia
Watakatifu wa Bosnia na Herzegovina
Chad wa Mercia

Chad (au Ceadda; alifariki 2 Machi 672) alikuwa abati wa monasteri mbalimbali za Uingereza, halafu askofu wa York na hatimaye wa Lichfield. 

Alijitahidi kufanya uchungaji kwa ukamilifu wa maisha kufuatana na mifano bora ya Mababu wa Kanisa.

Pamoja na kaka yake Cedd anasifiwa kwa kuingiza Ukristo katika ufalme wa Mercia ambao wakati huo ulikuwa na ufukara mkubwa..

Wote wawili wanaheshimiwa tangu kale kama watakatifu. 

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 2 Machi.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
Bassett, Steven, Ed. The Origins of the Anglo-Saxon Kingdoms. Leicester University Press, 1989. ISBN|978-0-7185-1367-2
Fletcher, Richard. The Conversion of Europe: From Paganism to Christianity 371–1386. HarperCollins, 1997. ISBN|0-00-255203-5
Mayr-Harting, Henry. The Coming of Christianity to Anglo-Saxon England. 1991. Pennsylvania State University Press. ISBN|978-0-271-00769-4
Rudolf Vleeskruijer The Life of St.Chad, an Old English Homily edited with introduction, notes, illustrative texts and glossary by R. Vleeskruyer, North-Holland, Amsterdam (1953)

Viungo vya nje

Waliozaliwa karne ya 7
Waliofariki 672
Wamonaki
Maaskofu Wakatoliki
Wamisionari
Watakatifu wa Uingereza
Bernardo Tolomei

Bernardo Tolomei, O.S.B. (10 Mei 1272 – 20 Agosti 1348) alikuwa padri mmonaki wa Italia maarufu kama mwanateolojia na mwanzilishi wa urekebisho wa Wabenedikto wa Monte Oliveto. 

Papa Inosenti X alimtangaza mwenyeheri tarehe 24 Novemba 1644, halafu Papa Benedikto XVI alimtangaza mtakatifu tarehe 26 Aprili 2009.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake au jana yake.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi 

Waliozaliwa 1272
Waliofariki 1348
Wamonaki
Wabenedikto
Mapadri
Wanateolojia
Watawa waanzilishi
Watakatifu wa Italia
Bernardo wa Menthon

Bernardo wa Menthon, C.R.S.A. (au Bernardo wa Montjoux; Aosta, Italia, 1020 - Novara, Italia, 12 Juni 1081) alikuwa padri Mwaugustino mwanzilishi wa shirika la kitawa ambalo lipo hadi leo likiwa na wanachama 40 wenye nadhiri.

Baada ya kuwa shemasi mkuu wa Aosta, aliishi miaka mingi katika vilele vya Alpi alipoanzisha monasteri na hosteli mbili za kupokelea wageni.

Tangu kale aliheshimiwa kama mtakatifu; hatimaye mwaka 1681 Papa Inosenti XI alithibitisha sifa hiyo.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 15 Juni.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje

Tovuti rasmi
Adrian Fletcher’s Paradoxplace Gran San Bernardo Pass Photos 

Waliozaliwa 1020
Waliofariki 1081
Mapadri
Watawa waanzilishi
Wakanoni
Waaugustino
Watakatifu wa Italia
Birinus

Birinus (600 hivi – 649) alikuwa mmonaki wa Kikolumbani aliyefanywa askofu wa kwanza wa Dorchester.

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu na kuitwa "mtume wa Wasaksoni wa Magharibi" kutokana na kuingiza ufalme wa Wessex katika Ukristo.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 3 Desemba au 4 Septemba.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo

Viungo vya nje

Waliozaliwa 600
Waliofariki 649
Wamonaki
Wakolumbani
Maaskofu Wakatoliki
Wamisionari
Watawa waanzilishi
Watakatifu wa Ufaransa
Watakatifu wa Uingereza
Bruno wa Querfurt

Bruno wa Querfurt, O.S.B.Cam. (Querfurt, leo katika Saxony-Anhalt, Ujerumani, 974 hivi – Moravia Mashariki, 14 Februari au 9/14 Machi 1009) alivutiwa na karama ya Romwaldo akaamua kuwa mmonaki wa urekebisho wa Wabenedikto wa Camaldoli alipofika Italia kuongozana na kaisari Oto III. 

Aliporudi Ujerumani alifanywa askofu na Papa Yohane X. Katifa safari ya kimisionari aliuawa na Wapagani pamoja na wenzake 18 huko Ulaya mashariki (kati ya Lituania na Ukraina).

Tangu kale Bruno na wenzake wanaheshimiwa kama watakatifu. 

Sikukuu yao huadhimishwa tarehe 9 Machi.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje 

Saint Bruno Querfurt 
A. Bumblauskas. Lithuania’s Millennium –Millennium Lithuaniae Or What Lithuania Can Tell the World on this Occasion. Lietuvos istorijos studijos, 2009, t. 23, p. 127–158.
D. Baronas. ST BRUNO OF QUERFURT: THE MISSIONARY VOCATION. LITHUANIAN  HISTORICAL  STUDIES, 2009, t. 14.  p. 41–52.

Waliozaliwa 970
Waliofariki 1009
Wamonaki
Wabenedikto
Wakamaldoli
Maaskofu Wakatoliki
Wamisionari
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Ujerumani
Bruno wa Segni

Bruno wa Segni, O.S.B. (1045 hivi – 18 Julai 1123) alikuwa padri, mmonaki, halafu abati wa Montecassino na askofu wa Segni, Italia.

Tarehe 5 Septemba 1181 Papa Lucius III alimtangaza kuwa mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 18 Julai

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje

 New Advent
 Santi e Beati
 Catholic Online
 Saints SQPN

Waliozaliwa 1040
Waliofariki 1123
Wamonaki
Wabenedikto
Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Italia
Cuthbert wa Lindisfarne

Cuthbert wa Lindisfarne (634 hivi – 20 Machi 687) alikuwa Mkristo mwenye juhudi kama mmonaki, kama askofu na hatimaye kama mkaapweke  mipakani mwa Uingereza na Uskoti wa leo .

Alifaulu kupatanisha msimamo mkali wa Ukristo wa Kiselti na desturi za Roma.

Tangu kale anaadhimishwa kama mtakatifu, hasa tarehe 20 Machi,  lakini pia 31 Agosti na 4 Septemba.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
 Battiscombe, C. F. (ed), The Relics of Saint Cuthbert, Oxford University Press, 1956, including R. A. B. Mynors and R. Powell on 'The Stonyhurst Gospel'
 Brown (2003), Brown, Michelle P., The Lindisfarne Gospels: Society, Spirituality and the Scribe, 2003, British Library, ISBN|978-0-7123-4807-2
 Bede, Prose Life of Saint Cuthbert, written c. 721, online English text from Fordham University
 Farmer, David Hugh, Benedict's Disciples, 1995, Gracewing Publishing, ISBN|0-85244-274-2, ISBN|978-0-85244-274-6, Google books

Marejeo mengine
 B. Colgrave (ed), Two Lives of St. Cuthbert (Cambridge, 1940).
 Marner, Dominic, St. Cuthbert: His Life and Cult in Medieval Durham (Toronto, University of Toronto Press, 2000).
 Mechthild Gretsch, "Cuthbert: from Northumbrian Saint to Saint of All England," in Idem, Aelfric and the Cult of Saints in Late Anglo-Saxon England (Cambridge, CUP, 2006) (Cambridge Studies in Anglo-Saxon England, 34),
 Crumplin, Sally, "Cuthbert the cross-border saint in the twelfth century," in Boardman, Steve, John Reuben Davies, Eila Williamson (eds), Saints' Cults in the Celtic World (Woodbridge, Boydell Press, 2009) (Studies in Celtic History),

Viungo vya nje

 A Brief Life and History of St. Cuthbert  by John Butcher, Melrose Historical Society
 Bede's Life of Cuthbert
  ()
 St. Cuthbert Hagiography

Waliozaliwa 634
Waliofariki 687
Wamonaki
Wakolumbani
Maaskofu Wakatoliki
Wakaapweke
Watakatifu wa Uingereza
Uhodhisoko

Uhodhisoko (kutokana na kitenzi "kuhodhi" na neno "soko"; kwa Kiingereza "monopoly", kutoka maneno mawili ya Kigiriki: monos, yaani "pekee", na polein, yaani "kuuza") ni hali ya uchumi ambapo watu wachache au kampuni chache, kama si moja tu, hudhibiti soko la bidhaa fulani kiasi kwamba washindani hawawezi kuliingilia. Hali hiyo inaathiri upangaji wa bei na mambo mengine yanayohusu bidhaa hiyo.

Tanbihi

Uchumi
Mpasuaji

Mpasuaji ni daktari wa tiba ambaye hufanya shughuli za upasuaji katika viungo mbalimbali vya binadamu. 

Pia kuna upasuaji katika utabibu wa meno na utabibu wa mifugo.

Historia 

Mtu wa kwanza kuwekwa kwenye kumbukumbu kama daktari mpasuaji ni Sushruta aliyeishi karne ya 6. Yeye alifanya upasuaji wa plastiki peke yake. Hati yake muhimu kabisa: Suśruta-saṃhitā ni moja ya hati muhimu zaidi za kale zilizoko kuhusu matibabu na huchukuliwa kama nakala msingi ya Ayurveda na upasuaji. Hati hii huongea kuhusu mambo yote ya matibabu ya kijumla, lakini mtafsiri G. D. Singhal alimwita Suśruta "baba wa upasuaji" kwa sababu ya usahihi usio wa kawaida na wa kina uliomo katika hati hizo.

Upasuaji ulipuuziwa kijumla hadi "Nyakati za dhahabu za Kiislamu" ambapo mpasuaji Al-Zahrawi (936-1013) alistawisha matibabu ya upasuaji. Yeye huchukuliwa kama mpasuaji mkuu zaidi wa kale aliyetoka Ulimwengu wa Kiislamu. Mchango wake mkubwa kwa matibabu ni Kitab al-Tasrif, kamusi elezo ya matibabu yenye juzuu thelathini.
Yeye alikuwa daktari wa kwanza kuelezea hali ya mimba kutoka chungu cha mtoto, na daktari wa kwanza kutambua asili ya kijenetikia ya haemophilia.

Michango yake kwenye tasnia ya taratibu za upasuaji na zana ilichangia kwa kiasi kikubwa upasuaji lakini haikuwa hadi karne ya 19 ambapo upasuaji ulichukuliwa kama tasnia kivyake katika matibabu huko Ulaya na ulimwengu wa Magharibi.

Katika Ulaya, upasuaji mara nyingi ulihusishwa na vinyozi-wapasuaji waliotumia zana zao za kunyoa nywele kufanya upasuaji, mara nyingi katika vita na pia kwa wadhamini wao wa kifalme. 

Pamoja na maendeleo katika dawa na tiba, fani ya vinyozi na wapasuaji zilitengana; kwa karne ya 19 vinyozi-wapasuaji walikuwa karibu kutoweka, na wapasuaji walikuwa madaktari waliohitimu ambao walishikilia upasuaji pekee.

Wapasuaji waanzilishi 

 Sushruta
 Alfred Blalock (alifanya upasuaji wazi wa kwanza kwenye moyo uliofanikiwa 1994)
 Christiaan Barnard (alifanya upandikizi wa kwanza wa moyo)

Marejeo 

Kazi
Tiba
Ghorofa

Ghorofa ni jengo la ngazi ambalo linaweza kutumiwa na watu (kwa ajili ya maisha, kazi, ghala, burudani, n.k.). 

Sakafu inayogusana na ardhi huitwa "ghorofa la chini" katika maeneo mengi.

Maelezo 
Majengo ya kawaida huwa sakafu moja au mbili tu. Jengo refu zaidi katika dunia, Burj Khalifa, lina sakafu 163.

Urefu wa kila ghorofa hulingana na urefu wa dari za vyumba pamoja na unene wa sakafu kati ya kila dirisha. Maghorofa ndani ya jengo hayana haja ya kuwa na urefu mmoja.

Kuna maegesho ya magari yaliyo ya ghorofa, hujulikana pia kama gereji la kuegeshea, na hata mashamba ya Mungu ya maghorofa.

Jinsi ya kuhesabu 
Nambari ya ghorofa huhesabiwa kutumia mfumo wa kuhesabu ghorofa. 
 Mfumo mmoja mkuu ni ule unaotumika Ulaya pamoja na Uhindi na nchi kadhaa zilizokuwa koloni za Uingereza au Ufaransa ambao huhesabu sakafu ya chini (inayogusa ardhi) kama nambari 0 au 'G' (ground floor) na sakafu zilizo juu yake kuhesabiwa kutoka nambari 1 kwenda juu.
 Ule mwingine unatumika Marekani, Kanada na sehemu za Asia ambapo huhesabu nambari ya sakafu kutoka inayogusa ardhi.

Vitufe vya Lifti 

Katika Kenya, na maeneo yanayotumia mfumo wa Uropa, lebo ya kitufe cha sakafu ya chini huwa 'G'. Sakafu zinazofuata huhesabu nambari 1 na kuendelea. Sakafu zilizo chini ya ardhi huhesabu kutoka B1 kuendelea unavyoshuka.

Angalia pia 
 Sakafu
 Lifti

Marejeo 

Majengo
Mauzo

Mauzo ni shughuli inayohusiana na kuuza au kiasi cha bidhaa au huduma zinazouzwa katika muda fulani.

Muuzaji humaliza kitendo cha uuzaji baada ya kujibu mwito wa ununuzi. Kuna kupitisha umiliki wa bidhaa na kulipa, ambapo kuna makubaliano ya bei ambayo italipiwa bidhaa ile. Muuzaji ndiye anayefanya tendo lile la uuzaji na uzo lile linaweza kumalizika kabla ya mnunuzi kumaliza kulipa.

Ufafanuzi 
Mtu au shirika linaloonyesha nia ya kupata bidhaa ya thamani inayotolewa linajulikana kama mnunuzi au mteja mtarajiwa. Kununua na kuuza ni lile tendo la kubadilishana umiliki. Kununua ni kupokea umiliki wa kinachouzwa ilhali kuuza ni kupitisha umiliki kwa mnunuzi baada ya malipo. Muuzaji na mnunuzi huafikiana ili kukamilisha ubadilishaji wa thamani.

Katika mauzo kunaweza kuwa na kujadiliana bei au bei inaweza kuwa isiyobadilika. Sanasana bei ya bidhaa au huduma hukuliwa na haja ya wanunuzi na wingi wake sokoni. Kwa biashara zinazolenga wanunuzi fulani, hasa matajiri, muuzaji anaweza kuiweka bei ya bidhaa bila kuzingatia bei ya ile bidhaa au huduma sokoni.

Mbinu 
Mauzo yanaweza kuwa:
 Ya moja kwa moja
 Yasiyo ya moja kwa moja
 Ya kupitia mawakala
 Ya rejareja
 Ombi la pendekezo
 Biashara kwa biashara
 Ya kielektroniki

Mawakala wa mauzo 
Mawakala katika mchakato wa mauzo wanaweza kuwakilisha upande wowote; kwa mfano:
 Wakala wa mauzo (kama vile kupitia mauzo shirikishi)
 Wakala mnunuzi
 Wakala anayewakilisha pande zote mbili
 Wakala wa kuangalia shughuli tu
 Uwakilishi wa nje wa mambo ya mauzo
 Msimamizi wa mauzo wa kutekeleza mikakati ya mauzo na kuratibu idara ya mauzo
 Mfanyabiashara muuzaji
 Wataalamu wa mauzo mtandaoni

Aina za uuzaji 
 uso kwa uso (P2P)	
 uso kwa biashara (P2B)	
 biashara kwa biashara (B2B)

Aina za mauzo kijiografia 
 mauzo ya ndani	
 mauzo ya serikali
 mauzo ya nchi
 mauzo ya kimataifa

Marejeo 

Uchumi
Shinikizo

Shinikizo (kwa Kiingereza "pressure"; ishara yake ni p au P. Matumizi ya P au p inategemea tasnia au taaluma. Mapendekezo ya IUPAC ya kuonyesha shinikizo ni herufi 'p' ndogo. Hata hivyo, herufi P kubwa hutumika sana.) ni kani inayotumika kutoka juu moja kwa moja kwenye uso wa kitu kwenye eneo kani hiyo imesambaziwa

Vipimo

Vipimo mbalimbali hutumika kuonyesha shinikizo. Baadhi yake hutokana na kipimo cha kani kugawanywa na kipimo cha eneo hilo; kipimo cha SI cha shinikizo, Pascal (Pa), kwa mfano, ni nyutoni moja kwa kila mita ya mraba (N/m2, au kilo·m-1·s-2). Jina la kipimo hiki liliongezewa mwaka 1971; mbeleni, shinikizo katika SI ilionyeshwa kama nyutoni kwa kila mita ya mraba.. 

Shinikizo inaweza pia kuonyeshwa kama shinikizo la anga la kawaida; anga (atm) ni sawa na shinikizo hili, na torr hufafanuliwa kama   ya hii. 

Vipimo manometric kama vile sentimita ya maji, milimita ya zebaki, na inchi ya zebaki hutumika kueleza shinikizo kwa suala la urefu wa safu ya kiowevu fulani katika manometer.

Fomula 

Kihisabati:
 
ambapo:
  ni shinikizo,
  ni ukubwa wa kani ya kawaida,
  ni eneo la uso juu ya kugusana.

Inapotumika 
 Majimaji ya breki
 Shinikizo la damu
 Mfumo wa majimaji
 Nguvu za seli za mimea

Marejeo 

Fizikia
Dagobert II

Dagobert II (650 hivi - 23 Desemba 679) alikuwa mfalme wa Austrasia (676–679).

Anaheshimiwa na Kanisa Katoliki kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 23 Desemba, siku alipouawa.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
Ökumenisches Heiligenlexikon: Dagobert II (in German)
Lexikon des Mittelalters: III.429 (in German)
BBC2: "From Merovingians to Carolingians : Dynastic Change in Frankia"
 Da Vinci Declassified, 2006 TLC documentary

Marejeo mengine

Wallace-Hadrill, J.M. 1962. The Long-Haired Kings, and Other Studies in Frankish History, (London: Methuen & Co.)
Ian Wood, The Merovingian Kingdoms 450-751(Longman, 1993)

Waliozaliwa 650
Waliofariki 679
Wafalme wa Ufaransa
Watakatifu wa Ufaransa
Damiani wa Aleksandria

Damian wa Aleksandria alikuwa askari wa Misri aliyeuawa kwa ajili ya imani yake pamoja na watoto wawili, Modesti na Amoni.

Anaheshimiwa na Waorthodoksi wa Mashariki, Waorthodoksi na Wakatoliki kama mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 12 Februari.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Misri
Danilo II

Danilo II (kwa Kiserbia: Данило II) alikuwa askofu mkuu wa Waserbia miaka 1324-1337. 

Akiwa kwanza mmonaki, aliandika kumbukumbu za watu na matukio mbalimbali ambazo ni kati ya maandishi muhimu ya Kiserbia. 

Anaheshimiwa na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Vyanzo

Marejeo mengine

Viungo vya nje

 

Waliofariki karne ya 14
Wamonaki
Maaskofu
Watakatifu wa Serbia
Daudi wa Wales

David wa Wales (kwa Kiwelisi 'Dewi Sant'; 500 hivi - 589 hivi) alikuwa mmonaki wa Welisi, halafu askofu wa Mynyw (sasa inaitwa St Davids kwa heshima yake).

Alitunga kanuni ya kimonaki kwa monasteri aliyoianzisha kwa kufuata mfano na desturi za mababu wa mashariki na alipinga vikali Upelaji. Wafuasi wake wengi waliinjilisha Welisi na nchi za kandokando (Ireland, Cornwall na Bretagne)..

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu na msimamizi wa Wales. Mwaka 1120 Papa Kalisti II alithibitisha heshima hiyo. 

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 1 Machi.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
Vitae Sanctorum Britanniae et Genealogiae (Latin), ed. Arthur W. Wade-Evans. Cardiff: University of Wales Press, 1944.
 St. David the Briton , in St. Joseph of Arimathea at Glastonbury Or the Apostolic Church of Britain by Lionel Smithett Lewis, page 198
 St. David's Day section of Observations on the popular antiquities of Great Britain: chiefly illustrating the origin of our vulgar customs, ceremonies and superstitions, Volume 1 (Google Books facsimile) by John Brand, page 102
 St. David's Day section of Observations on popular antiquities, chiefly illustrating the origin of our vulgar customs, ceremonies and superstitions : Arranged and rev., with additions, Volume 1 (ASCII text) by John Brand

Viungo vya nje

St David — patron saint of Wales
Saints SQPN.com » Saint David of Wales

Waliozaliwa 500
Waliofariki 589
Wamonaki
watawa waanzilishi
Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Wales
Deklan wa Ardmore

Deklan wa Ardmore (kwa Kieire Declán mac Eircc; pia Declan Noyes) alikuwa Mkristo wa Eire katika karne ya 5.

Pamoja na kufanya umisionari, alianzisha monasteri ya Ardmore (Ard Mór). 

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 24 Julai.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Vyanzo vikuu
Latin Life of St Declán, ed. Charles Plummer, Vitae sanctorum Hiberniae. Vol. 2. Oxford, 1910. pp. 32–59. Available from the Internet Archive.
Irish Life of St Declán, ed. and tr. Rev. Patrick C. Power, Life of St. Declan of Ardmore, with an Introduction, Translation and Notes. Irish Texts Society 16. London, 1914. Based on the Brussels MS, with variants from RIA MS 23 M 50. Edition and translation transcribed at CELT. Another transcription can be found at Electronic Text Center, University of Virginia Library.

Vyanzo vingine
Breen, Aidan. "St Declan (Déclán)." Dictionary of Irish Biography. Accessed: 28 Jan 2010.
Kelly, Fergus (2000). Early Irish Farming. Early Irish Law Series IV. Dublin: DIAS.
Sharpe, Richard (1991). Medieval Irish Saints' Lives: An Introduction to 'Vitae Sanctorum Hiberniae'''. Oxford.
Johnston, Elva (2004). "Munster, saints of (act. c.450–c.700)." Oxford Dictionary of National Biography. Oxford University Press, Sept 2004. Accessed: 14 Dec 2008.
Ó Cathasaigh, Tomás (1984). "The Déisi and Dyfed." Éigse 20. pp. 1–33.
Ó Riain-Raedel, Dagmar (1998). "The Question of the 'Pre-Patrician' Saints of Munster." In Early Medieval Munster. Archaeology, History and Society, ed. M.A. Monk and J. Sheehan. Cork. 17–22.

Marejeo mengine
Byrne, Francis John (1973). Irish kings and high-kings. London.
Byrne, Francis John (1994–95). "Dercu: the feminine of Mocu." Éigse 28. pp. 42–70.
De Paor, Liam (2003). Saint Patrick's World: The Christian Culture of Ireland's Apostolic Age. Dublin: Four Courts Press.
Ó Cadhla, Stiofán (2002). The Holy Well Tradition: The Pattern of St Declan, Ardmore, County Waterford, 1800–2000. Maynooth Studies in Local History 45. Dublin: Four Courts Press.
Ó Conchúir, Dónal (2001). Ardmore and Lismore: the Christian Antiquities of Ardmore and the Legacy of the Lismore Monastery. Waterford.
Ó Riain, Pádraig (2002). "Irish Saints' Cults and Ecclesiastical Families." In: Local Saints and Local Churches in the Early Medieval West'', ed. Alan Thacker and Richard Sharpe. Oxford. pp. 291–302.

Viungo vya nje
 
 Rev. Power's translation is available online from Christian Classics Ethereal Library

Waliofariki karne ya 5
Wamonaki
Wamisionari
Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Ireland
Demetrius I wa Aleksandria

Demetrius I wa Aleksandria (alifariki 22 Oktoba 232) alikuwa Patriarki wa 12 wa jiji hilo la Misri lililowahi kuinjilishwa na Mtakatifu Marko.

Kabla ya hapo alikuwa mkulima na kuishi na mke na ndugu.

Klementi wa Aleksandria alipoacha kuongoza shule ya Aleksandria, Demetrius alimchagua kama mwandamizi wake kijana Origen, ila baadaye alimlaumu kwa kuhubiri akiwa mlei, tena kwa kupewa upadrisho bila idhini yake.

Demetrius aliongoza Kanisa miaka 42 akafa akiwa na umri wa miaka 105.

Tangu kale anaheshimiwa na Waorthodoksi wa Mashariki, Waorthodoksi na Wakatoliki kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 9 Oktoba.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo

Waliozaliwa 127
Waliofariki 232
Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Misri
Denis wa Paris

Denis wa Paris alikuwa Mkristo wa karne ya 3 kutoka Roma (Italia). 

Kadiri ya wanahistoria Wakristo. chini ya kaisari Decius (250 BK), Papa Fabian alituma maaskofu 7 kutoka Roma kwenda Gallia (Ufaransa wa leo) wakahubiri Injili: Grasyano huko Tours, Trofimo huko Arles, Paulo huko Narbonne, Saturnini huko Toulouse, Denis huko Paris, Austremoni huko Clermont na Martial huko Limoges. 

Akiwa askofu wa Paris (Ufaransa) aliuawa pamoja na padri Eleuteri na shemasi Rustiko kwa kukatwa kichwa kwa sababu ya imani yake. 

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 9 Oktoba.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
 .
 .

Marejeo mengine

Viungo vya nje

The Life, Miracles and Martyrdom of St. Denis (Dionysius, Dennis, Denys) Bishop & Martyr of the Church 
Catholic Encyclopedia: St. Denis
St. Denis and Companions provides information about their feast on 9 October
Saint Denis at the Christian Iconography web site
Here Followeth the Life of St. Denis in Caxton's translation of the Golden Legend.

Waliozaliwa karne ya 3
Waliofariki 250
Maaskofu Wakatoliki
Wamisionari
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Italia
Watakatifu wa Ufaransa