LeroyDyer/wikipediaSW huggingface dataset:
Ujanseni

Ujanseni ulikuwa tapo la teolojia ya Kanisa Katoliki (hasa nchini Ufaransa) katika karne ya 17 na ya 18. Tapo hilo lilisisitiza dhambi ya asili, uovu wa binadamu uliosababishwa nayo, haja ya neema ya Mungu na uteule kwa kudai linafuata mafundisho ya Augustino wa Hippo. 

Tapo lilitokana na vitabu vya mwanateolojia wa Uholanzi Cornelius Jansen vilivyochapishwa baada ya kifo chake (1638). Rafiki yake, abati Jean Duvergier de Hauranne, alisambaza mafundisho yake kwanza, na alipokufa yeye pia (1643) juhudi ziliendelezwa na Antoine Arnauld, lakini pia na Pierre Nicole, Blaise Pascal na Jean Racine.

Ujanseni ulipingwa na wengi, hasa Wajesuiti, kwa kuona unafanana na Ukalvini. 

Mwaka 1653, kwa hati Cum occasione, Papa Innocent X alilaani kama uzushi kauli tano za Wajanseni. Viongozi wao walijaribu kulegeza msimamo wao bila kuachana nao kabisa, lakini hatimaye walihukumiwa tena na hati Unigenitus Dei Filius ya Papa Klementi XI mwaka 1713.

Tanbihi

Marejeo

 Ogg, David. Europe in the 17th Century (6th ed. 1952) pp 323-64.

 Strayer, E. Brain, Suffering Saints: Jensenits and Convulsionaries in France, 1640–1799 (Eastborne, Sussex Academic Press, 2008)
 Crichton. D. J., Saints or Sinners?: Jansenism and Jansenisers in Seventeenth Century France (Dublin, Veritas Publications, 1996)
 Swann Julian, Politics and the Parliament of Paris under Louis XV 1754–1774, (Cambridge, Cambridge University Press, 1995)
 Doyle William, Jansenism: Catholic Resistance to Authority from the Reformation to the French Revolution: Studies in European History (Basingstoke, Macmillan Press Ltd, 2000)

Viungo vya nje

 Provincial Letters by Blaise Pascal  (1656)

Historia ya Ukristo
Teolojia
Historia ya Ufaransa
Kwanzanians

Kwanzanians ni jina la albamu ya tatu kutoka kwa kundi zima muziki wa hip hop kutoka nchini Tanzania, Kwanza Unit. Alabmu ilitoka mwaka 2000 chini ya lebo ya Madunia Foundation - Rumba Kali African Hip Hop (RAHH). Nyimbo kali kutoka katika albamu ni pamoja na Msafiri na Runtingz.

Orodha ya nyimbo

Intro 	
Kwanzanianz 	
Inahouse 	
Interlude 	
Beyond Belief 	
Interlude 	
Msafiri 	
Friction 	
Interlude 	
Man To Man 	
Check Navyoflow 	
Interlude 	
Beyond Belief (Remix) 	
Acha 	
Interlude 	
Kamari 	
Yippy Yapping 	
Kivingine 	
Interlude 	
Nakuja 	
Runtingz 	
So Why 	
Outtro 	
Beyond Belief (Posse Remix)

Marejeo

Albamu za 2000
Albamu za Kwanza Unit
Albamu za hip hop za wasanii wa Tanzania
Mercedes Benz

Mercedes Benz ni kampuni kubwa ya magari inayojihusisha na utengenezaji wa magari madogo, malori, mabasi n.k.

Makao makuu yako Stuttgart, Baden-Württemberg, Ujerumani.

Jina Mercedes Benz lilitokea mnamo mwaka 1926 kutoka kwa Daimler Benz.

Historia
Mercedes Benz ni gari la kwanza la petroli lililotengenezwa na Karl Benz, Benz Patent Motorwagen, kutokana na ufadhili wa na Bertha Benz na kupewa hatimiliki Januari 1886. Gari hili liliuzwa kwa mara ya kwanza mwaka wa 1901 na kampuni ya Daimler-Motoren-Gesellschaft. 

Ni gari ambalo mara nyingi huuzwa kwa bei kubwa sana na yamezoeleka sana Marekani na nchi zilizoendelea kiuchumi. Kuna aina nyingi za magari kama hayo, kama vile yenye milango sita, minne, na mengine marefu, 

Magari
Ulaghai

Ulaghai ni kosa ambalo mtu humjaribu mtu mwingine ili kupata faida isiyofaa au kinyume cha sheria. Ulaghai mara nyingi ni kuhusu fedha na mapenzi.

Mlaghai au mwongo ni mtu anayetenda udanganyifu. Ulaghai ni nomino dhahania.

Ulaghai unaweza kuwa kosa la jinai: kwa hilo mtu anaweza kushitakiwa na kufungwa. Pia ni kosa la kiraia: mwathirika wa ulaghai anaweza kumshtaki mlaghai ili kupata fidia.

Mataifa yote yana sheria dhidi ya ulaghai, lakini maelezo yanatofautiana. Huko Uingereza Sheria ya Bunge inafafanua aina tatu za ulaghai: 
 ulaghai  na uwakilishi wa uwongo,
 ulaghai kwa kushindwa kufichua habari,
 ulaghai kwa matumizi mabaya ya nafasi.

Maadili
Sheria
Ulaghai katika mapenzi unafaida na hasara kidogo
Nidhamu

Nidhamu (kutoka neno la Kiarabu; kwa Kiingereza: "discipline") ni adabu njema kwenye familia, jeshi, hata kwenye shule. Mtu mwenye nidhamu ni mtu ambaye anafanya kinachotakiwa kufanywa ili kufikia malengo yake na ya jamii.

Kufanya mtoto kuwa na nidhamu pengine ni kwa kumuadhibu pindi anapoonesha tabia mbaya. Kuchapa kulichukuliwa kama aina ya nidhamu.

Hata hivyo muhimu zaidi ni nidhamu binafsi, ambayo ni kujitawala kwa kusimamia matendo na hata mawazo yako mwenyewe yawe ya kufa tu.  

Nidhamu ya kijeshi inafundisha watu kuheshimu sheria na amri. Mwanajeshi mwenye nidhamu ni mtu ambaye anaweza kutenda hata akiogopa kwa maisha yake. 

Elimu jamii
Malezi
Mwaka Elfu Mbili

Mwaka Elfu Mbili lilikuwa jina lililotolewa kwa ajili ya tamasha lililofanyika mnamo tarehe 9 Mei, 1999 huko jijini Dar es Salaam, Tanzania. Tamasha hili liliandaliwa na Madunia Foundation na kudhaminiwa na Salama Condoms na msaada wa taarifa zinazopatikana katika wavuti ya Rumba Kali wakati huo (sasa African Hip Hop.com). Dhumuni la kufanya onesho hili ilikuwa kuandaa vipande vya filamu kwa ajili ya dokumentari ya "Hali Halisi.  Tamasha lilifanyika katika ukumbi wa FM Club Kinondoni. 

Wazo kuu linatoka kwa Martin Meulenberg (ambaye ndiye aliyeongoza utengenezwaji wa filamu ya Hali Halisi) na ndiye aliyependekeza kuandaa onesho hili kwa nia ya kukusanya maoni mbalimbali kutoka kwa wasanii tofauti. Kwa kutumia taarifa zilizokusanywa na mtandao wa Rumba Kali, ilikuwa rahisi kutengeneza vipeperushi vinavyotoa taarifa sahihi kuhusu onesho hili. Wakati wa onesho walifanikiwa kufanya mahojiano na wasanii zaidi ya ishirini kisha baadaye wakaenda Arusha na Zanzibar. 

Baadhi ya wasanii walionekana kwenye posta ya tamasha hili ni pamoja na Gangwe Mobb, Deplowmatz, G.W.M, Unique Sisters, II Proud, KBC (Kwanza Unit, Underground Souls, X Plastaz, Fortune Tellers na wasanii wengine ambao walitangazwa katika redio ya Clouds kipindi ndiyo inaanzishwa. Wakati huu KBC alikuwa mtangazaji katika kipindi cha kila wiki cha "Underground Hip Hop Show".

Tamasha hili ndio kali haliwajawahi kutokea kwa kipindi hicho tangu hip hop ya Tanzania ianze. Sehemu kubwa ya wasanii wakubwa kwa kipindi kile walishiriki. Hata wale walioalikwa baadhi yao walishindwa kutumbuizwa hasa kwa kutokana na muda na vilevile mwamko ulikuwa mkubwa sana. KBC na Bonny Luv huko Clouds FM karibia wiki nzima walikuwa wanaalika marapa katika kipindi chao ili kuchochea onesho hili.

Tazama pia
DJ Jumanne
Madunia Foundation
African Hip Hop.com
Hali Halisi

Marejeo

Hip hop ya Tanzania
Muziki wa Tanzania
Pagani Zonda

Pagani Zonda ni gari la michezo lililotengenezwa na mtengenezaji wa Italia, anayejulikana kama Pagani.

Ilianza mwaka 1999 na uzalishaji ukamalizika mwaka 2017 na magari 760 ya mfululizo na matoleo mengine ya kumbukumbu yenye kukumbukwa yanapatikana hadi mwaka huo.

Magari
Ulimi

Ulimi ni msuli ambao hupatikana ndani ya kinywa ambao husaidia umeng'enyaji wa chakula katika mfumo wa chakula wa wanyama.

Ulimi husaidia katika umezaji wa chakula katika mfumo wa mnyama. Pia ulimi husaidia katika ulainishaji  wa chakula ili kiweze kulainika na kusagwa na meno na kisha kumezwa kwenda katika mifumo mingine ya  chakula katika mwili wa mnyama au binadamu . 

Ulimi husaidia katika matamshi na husaidia katika kutamka lugha kwa ufasaha.

Mwili
Ujosefu

Ujosefu (au Josefini) ni jina la sera za kiutawala za kaisari Yosefu II wa Austria miaka 1780-1790.

Sera hizo zilifuata falsafa ya mwangaza na kuingilia na kubana mamlaka ya Kanisa katika mambo mengi, hata madogo sana.

Kwa sababu hiyo alilaumiwa vikali na Kanisa Katoliki na kuhusianishwa na tapo la Wamasoni.

Pamoja na hilo, alipatwa na upinzani mkubwa, na hatimaye alifuta baadhi ya maamuzi yake. 

Alipokufa, mdogo wake aliyemrithi, Leopoldo II, alizidi kurudisha mambo yalivyokuwa awali na kujali hisia za wananchi.

Marejeo
 
 
 
 

Historia ya Austria
Historia ya Ukristo
Roman Reigns

Leati Joseph "Joe" Anoa'i (aliyezaliwa Pensacola, Florida, Mei 25, 1985) anajulikana zaidi na jina lake la ulingoni  la Roman Reigns ni mwanamiereka wa kitaalamu katika WWE. Yeye ni mwanachama wa familia ya Anoa'i ambayo ni nasaba maarufu ya Samoa na Marekani.

Alikuwa mwanachama wa "The Shield" pamoja na Dean Ambrose na Seth Rollins, mpaka Rollins akawasaliti kuendelea kwenye Raw mnamo 2 Juni, 2014.

Kazi 
Kabla ya kuanza kazi yake ya ushindani, Reigns alicheza mpira wa miguu katika Taasisi ya Teknolojia ya Georgia na alikuwa timu ya All-ACC mwaka wake mmoja. Alikwenda kinyume na Mradi wa NFL wa 2007 lakini alikamilisha kusainiwa na Vikings ya Minnesota. Alichukuliwa na Jaguars Jacksonville kutoa kina katika mwisho wa kujihami kwa jukumu lao na mwaka 2008 alisainiwa na Edmonton Eskimos ya CFL na kukubalika nafasi kwenye orodha ya mazoezi ya timu.

Mwezi Julai 2010, alisainiwa mkataba wa maendeleo na Burudani ya mieleka  na akawekwa kwenye uwanja wao wa maendeleo wa Florida Wrestling (FCW). Alianza chini ya jina la ulingoni la Roman Leakee mnamo Septemba 9, 2010 na alishindana katika mechi moja ambayo alipoteza dhidi ya Richie Steamboat. Alipoteza pia dhidi ya Idol Stevens na Wes Brisco na hatimaye alipata ushindi wake wa kwanza mnamo Septemba 21 katika mechi dhidi ya Fahd Rakman.

Mwishoni mwa mwaka 2011, aliunda timu na Donny Marlow na waliwahimiza Mabingwa wa lebo ya timu: Raines na Big E Langston Julai 8 lakini hawakufanikiwa kushinda mechi yao. Katika misimu ya  Februari 5 ya televisheni ya FCW, alimshinda Dean Ambrose na Seth Rollins katika mechi ya tishio tatu ili kuwa namba moja ya michuano ya FCW Florida Heavyweight lakini hakuweza kushinda michuano wakati alipigwa na bingwa Kruger. Aliweza kushinda michuano ya timu ya lebo ya Florida  na Mike Dalton kabla ya kupoteza mikanda kwa CJ Parker na Jason Jordan.

Roman Reigns pamoja na Dean Ambrose na Seth Rollins, walifanya tarehe ya kwanza ya televisheni yao ya kwanza mnamo Novemba 18, 2012 katika Mfululizo wa Survivor wa kulipia pamoja, mara tatu ya Ryback kupitia meza ya kutangaza wakati wa tukio la tatu la tishio la WWE, ambayo iliruhusu CM Punk kumpe John Cena baada ya Shell Shock mapema kutoka Ryback ili kuhifadhi jina. Wale watatu walitangaza wenyewe kama "Shield" na waliapa kuungana dhidi ya "udhalimu."

wanamiereka wa Marekani
Chandarua

Chandarua (kutoka neno la Kihindi) ni kitambaa cha wavu kinachotundikwa hasa kitandani ili kumkinga mtu asiumwe na mbu anapolala. 

Pia kinaweza kutundikwa katika madirisha na milango ili wadudu wasiingie ndani.

Kwa mbinu hizo binadamu anajaribu kujihami na maradhi yanayosambazwa na mbu na wadudu wengine, kama vile malaria n.k.

Siku hizi wengine wanakitia chandarua dawa ya maji ambayo inaweza kuua wadudu wanapokigusa.

Vifaa
Afya
Marcelo Vieira

Marcelo Vieira da Silva Junior (anayejulikana kama Marcelo; matamshi ya Kireno cha Brazil: [maʁˈsɛlu]; alizaliwa 12 Mei 1988) ni mchezaji wa klabu ya Real Madrid ya Hispania na wa timu ya taifa ya Brazil. Anacheza kama beki wa kushoto na pia anaweza kucheza kama winga wa kushoto.

Mwaka 2005 alishinda taji la Campeonato Carioca akiwa na klabu ya Fluminense na mwaka 2006 alikuwa mchezaji bora wa Brazil akiwa na miaka 18 tu. Mwisho wa msimu huo alinunuliwa na Real Madrid kwa $ 8 milioni. Mpaka mwaka 2017 bado anacheza Real Madrid akiwa na magoli 28 akiwa amecheza mechi 408 amecheza misimu 11. Amebeba UEFA Champions Leagues mara tatu na ameshinda La Liga mara nne.

Ameichezea Brazil kwa mara ya kwanza 2006 dhidi ya Wales na akashinda goli na alikuwa mmoja wa timu ya Brazilkwenye michuano ya 2014 FIFA World Cup ambapo timu yao ilitoka kwenye ngazi ya nusu fainali na wakaitwa timu yenye ndoto za ubingwa.Na akaitwa timu bora ya msimu La Liga mwaka 2016. 

Baada ya kumaliza msimu, Marcelo alisifiwa na magwiji wa soka kama Paolo Maldini na Diego Maradona ambaye alisema kuwa Marcelo ndiye mchezaji bora kwa nafasi yake. Na alianza kulinganishwa na Roberto Carlos ambaye alisema kwamba Marcelo ni mrithi wake, ni beki bora wa kushoto na akasema "Marcelo anacheza vizuri zaidi yangu".

Waliozaliwa 1988
Watu walio hai
Wachezaji mpira wa Brazil
Ip man

Ip man (pia anajulikana kama Yip Man, kwa Kichina: 葉 問; 1 Oktoba 1893 - 2 Desemba 1972) alikuwa msanii wa sanaa ya mapigo, kwa Kiingereza  Chinese martial artist. 

Pia alikuwa mwalimu mkuu wa Wing Chun. Alikuwa na wanafunzi kadhaa ambao baadaye wakawa watawala wa kijeshi kwa haki yao wenyewe.

Mwanafunzi wake maarufu sana alikuwa Bruce Lee.

Waliozaliwa 1893
Waliofariki 1972
Watu wa Uchina
Thamani

Thamani (kutoka neno la Kiarabu) ni kiasi gani kitu kinafaa. Mara nyingi njia bora ya kupata thamani ya kitu ni kutumia bei ambayo inaweza kuuzwa. Hata hivyo, Oscar Wilde aliandika kuwa 'watu wanajua bei ya kila kitu lakini hawajui thamani' - kwa maneno mengine thamani ya kweli haitegemei fedha peke yake.

Katika hesabu, thamani ni namba ambayo ni halisi, kitu ambacho kila mtu anaweza kukubaliana nacho. Hata hivyo watu wanaweza kutokubaliana juu ya thamani ya maji, kulingana na kwamba wanaishi jangwani au karibu na mto. Kutokubaliana juu ya thamani ya vitu kunaweza kuunda mapambano kati ya mataifa, vyama vya siasa, dini, n.k.

Uchumi
Gharama

Gharama ni thamani ya pesa ambayo imetumiwa ili kupata kitu au kutoa huduma, na hivyo haipatikani kwa matumizi tena. 

Katika biashara, gharama inaweza kuwa ile ya ununuzi: katika kesi hiyo kiasi cha fedha kilichotumiwa kupata kitu huhesabiwa kama gharama. Katika kesi hii, pesa ni pembejeo ambayo imekwenda ili kupata kitu. 

Gharama ya upatikanaji inaweza kuwa jumla ya gharama za uzalishaji kama inavyotokana na mtayarishaji wa awali, na gharama zaidi za manunuzi ya malighafi. 

Kwa kawaida bei ya kuuzia inalenga faida juu ya gharama za uzalishaji.

Marejeo 
 William Baumol (1968), Entrepreneurship in Economic Theory. American Economic Review, Papers and Proceedings.
 Stephen Ison and Stuart Wall (2007), Economics, 4th Edition, Harlow, England; New York: FT Prentice Hall.
 Israel Kirzner (1979), Perception, Opportunity and Profit, Chicago: University of Chicago Press.

Viungo vya nje

Uchumi
Dodge Viper

Dodge Viper ni gari la michezo linaloundwa na Dodge (SRT ya 2013 na 2014), mgawanyiko wa FCA US LLC kutoka 1992 hadi 2017 baada ya kuchukua mabadilioko mafupi kutoka 2010-2013. Uzalishaji wa magari ya michezo ya viti viwili ulianza Mkutano Mpya wa Mack mwaka 1991 na kuhamia Bunge la Conner Avenue mnamo Oktoba 1995.
 
Ijapokuwa Chrysler alifikiria kukomesha uzalishaji kwa sababu ya matatizo makubwa ya kifedha,  Septemba 14, 2010, mtendaji mkuu Sergio Marchionne alitangaza na kuonyesha mfano mpya wa Viper kwa mwaka 2012.Mwaka wa 2014, Viper iliitwa jina la namba 10 kwenye orodha ya "Magari mazuri ya Amerika", maana 75% au zaidi ya sehemu zake zinazalishwa nchini U.S.Viper awali alikuwa mwishoni mwa 1988 katika Chrysler's Advanced Design Studios. Februari ifuatayo, rais wa kampuni dodge Chrysler Bob Lutz alipendekeza Tom Gale katika Chrysler Design kwamba kampuni hiyo inapaswa kufikiria kuzalisha Cobra ya kisasa, na mfano wa udongo uliwasilishwa kwa Lutz miezi michache baadaye. Iliyotengenezwa katika chuma cha karatasi na Metalcrafters, [5] gari lilionekana kama dhana kwenye Kituo cha Kimataifa cha Magari ya Amerika ya Kaskazini ya mwaka 1989. Masikio ya umma yalikuwa ya shauku kwamba mhandisi mkuu Roy Sjoberg alielekezwa kuendeleza kama gari la uzalishaji wa kawaida.

Magari
Bei

Bei inaweza kufafanuliwa namna tofauti. Pengine ufafanuzi rahisi ni kusema "bei ni thamani ya bidhaa au huduma". 

Bei inaonyeshwa kwa bidhaa nyingine, huduma, au kwa pesa.

Uchumi
Krrish

Krrish ni filamu ya India ya mwaka 2006 iliyoandikwa  na kuzalishwa na Rakesh Roshan na Hrithik Roshan, Priyanka Chopra, Rekha na Naseeruddin Shah. 

Ni filamu ya pili katika mfululizo wa Krrish, na anaelezea hadithi ya Krishna, mwana wa wahusika wa zamani wa filamu, ambaye hurithi uwezo wa baba yake juu ya binadamu. Baada ya kuanguka kwa upendo na Priya, anamfuata kwa Singapore, ambako anachukua persona ya "Krrish" ili kuweka siri yake wakati akiwaokoa watoto kutoka kwenye kiti cha kuchomwa moto. Kutoka wakati huo juu ya yeye anaonekana kama superhero, na lazima baadaye kuzuia mipango ya mbaya Siddant Dr, ambaye ana uhusiano na baba Krishna, Rohit, mhusika mkuu wa filamu ya awali.

Krrish iliumbwa kuwa filamu ya umuhimu wa kimataifa na mtindo wa sinema katika sinema ya India, pamoja na athari za kuonekana kwa pamoja na wale kutoka Hollywood. Kwa hivyo, timu ya madhara iliungwa mkono na Hollywood ya Marc Kolbe na Craig Mumma, na stunts zilichaguliwa na mtaalam wa filamu wa kijeshi wa China Tony Ching. Muziki ulijumuishwa na Rajesh Roshan, na alama ya nyuma na Salim-Sulaiman. Usaili ulifanywa kwa kiasi kikubwa nchini Singapore na India.

Filamu ilitolewa duniani kote tarehe 23 Juni 2006 katika bajeti ya ₹ milioni 450 na kwenye sahani 1000, viwango vyote vilivyo karibu na rekodi kwa filamu ya India wakati huo. Krrish walipokea maoni ya mchanganyiko kutoka kwa wakosoaji nchini India, lakini walipata wiki ya kufungua kumbukumbu kwenye ofisi ya sanduku. Blockbuster, Krrish  jumla ya dola bilioni 1.17, ikawa filamu ya pili  ya India ya mwaka 2006.

Krrish ilichaguliwa kwa ajili ya filamu nane za Filmfare, ikiwa ni pamoja na Best Film, Mkurugenzi Bora, Mchezaji Bora kwa Roshan, na Msaidizi Bora  wa Rekha ,ikiwa ni pamoja na Athari Maalum Bora. Katika tuzo za mwaka wa 2007 IIFA, filamu hiyo ilipokea uteuzi wa tisa na kushinda, na moja kuwa Mchezaji Bora kwa Roshan. Pia alishinda Tuzo la Taifa la Filamu kwa Athari Maalum Bora. Filamu ya tatu katika mfululizo, Krrish 3 ilitolewa mwaka 2013.

Filamu za India
Mtemi

Mtemi ni cheo cha mtawala wa kijadi hasa upande wa bara wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania ambaye hapo zamani alitawala dola lenye mamlaka kamili katika nchi yenye watu hasa wa jamii moja. Mfano mmojawapo ni Mtemi Mirambo.

Etimolojia
Neno mtemi au ntemi hutumiwa na lugha za makabila ya kati ya Tanzania, kwa mfano Kisukuma, Kinyamwezi na Kigogo likimaanisha mtawala, pia kwa Kibena huitwa Mtema, yote yakitokana na masdari ya Kibantu -tem-a, likimaanisha tawala.

Hakuna tafsiri ya moja kwa moja ya Kiswahili ya neno mtemi, hivyo lilikopwa kutoka lugha hizo kama lilivyo na kufasiriwa zaidi kimuktadha kwa kukosa tafsiri ya kisemantikia.

Kwa mfano:
Wakati wa majilio ya Waarabu na biashara ya utumwa lilifasiriwa kama Sultani
Wakati wa wamisionari na wapelelezi lilifasiriwa zaidi kama Sultani, Mfalme au Chifu kwa kuhusisha uwiano wa kidini, ukubwa wa milki na ushawishi wa kisiasa wa Watemi mbalimbali
Wakati wa ukoloni lilifasiriwa zaidi kama Chifu ili kuweka tofauti baina ya Mfalme wa Mabwana wa kikoloni na Watwana wa Kiafrika
Baada ya ukoloni hadi hivi sasa hufasiriwa zaidi kama Chifu au kuachwa lilivyo, Mtemi.

Cheo
Pembetatu ya Kusini (kundinyota)

Pembetatu ya Kusini (kwa Kilatini na Kiingereza Triangulum Australe)   ni jina la kundinyota ndogo kwenye nusutufe ya kusini ya Dunia yetu.

Mahali pake
Pembetatu ya Kusini inaonekana vema katika kanda ya Njia Nyeupe, karibu na nyota mashuhuri za Alfa Centauri (Rijili Kantori) na Beta Centauri kwenye kundinyota ya Salibu. Lipo jirani na makundinyota   Kipimapembe (Norma) upande wa kaskazini, Bikari (Circinus) upande wa magharibi,   Ndege wa Peponi (Apus) upande wa kusini na Madhabahu (Ara) upande wa mashariki.

Jina
Pembetatu ya Kusini ni kati ya makundinyota yaliyobuniwa katika enzi ya kisasa. Kama ilivyo kwa nyota nyingine zinazoonekana kutoka nusutufe ya kusini pekee haikujulikana kwa Wagiriki wa Kale wala kwa Waarabu kwa hiyo wataalamu wa Ulaya hawakuwa na habari nazo. 
Inawezekana ya kwamba mbaharia Mwitalia Amerigo Vespucci aliiona na kueleza katika taarifa moja iliyopotea baadaye. Pembetatu ya Kusini ilionyeshwa mara ya kwanza mnamo 1589 kwenye globu ya nyota ya Petrus Plancius. Ilichorwa kikamilifu zaidi katika atlasi ya nyota ya Johann Bayer iliyoitwa Uranometria mnamo 1603 na hapa kutajwa kwa jina lake la sasa yaani Triangulum Australe. 

Pembetatu ya Kusini ipo kati ya makundinyota 88 zinazoorodheshwa na Umoja wa Kimataifa wa Astronomia  kwa jina la Triangulum Australe. Kifupi chake rasmi kufuatana ni 'TrA'.

Nyota
Kundinyota hili lilipokea jina lake kutokana na nyota zake tatu angavu zaidi zinazoonekana kwa umbo la pembetatu. Hizi ni α Alfa Trianguli Australis (pia: Atria) pamoja na β Beta na γ Gamma Trianguli Australis. α Alfa Trianguli Australis ni nyota jitu yenye mwangaza unaoonekana wa mag 1.91 ikiwa na umbali wa miakanuru 424 kutoka Dunia.  

β Beta Trianguli Australis ni nyotamaradufu yenye mwangaza wa mag2.85 ikiwa umbali wa miakanuru 40. 

Karibu na mpaka na Kipimapemba kuna fungunyota NGC 6025 linaloweza kutazamiwa kwa darubini ya kawaida.

Tanbihi

Viungo vya Nje
 Australe-constellation Constellation Guide: Triangulum Australe constellation
Meza (kundinyota)

Meza (kwa Kilatini na Kiingereza Mensa)   ni jina la kundinyota ndogo kwenye angakusi.

Mahali pake
Meza lipo jirani na makundinyota ya  Panji (Dorado) upande wa kaskazini, Nyoka Maji (Hydrus) upande wa kaskazini-magharibi na magharibi,  Thumni (Octans) upande wa kusini, Kinyonga (Chamaleon) upande wa mashariki halafu Panzimaji (Volans) upande wa kaskazini-mashariki

Jina
Meza ni kati ya makundinyota yaliyoobuniwa katika enzi ya kisasa. Kama ilivyo kwa nyota nyingine zinazoonekana kwenye angakusi pekee haikujulikana kwa Wagiriki wa Kale wala kwa Waarabu. Kwa hiyo wataalamu wa Ulaya hawakuwa na habari nayo. Kundinyota hili lilielezwa mara ya kwanza na Mfaransa Nicolas-Louis de Lacaille wakati wa karne ya 18 kwa jina “Montagne de la Table“ linalomaanisha “Mlima wa Meza“. . Jina la Kifaransa lilitafsiriwa kwa Kilatini na kufupishwa kuwa "Mensa"  (Meza). Hapo alitaka kuheshimu mlima aliouangalia kila siku yaani Mlima wa Meza uliopo kwenye mji wa Cape Town. 

Lacaille alikaa miaka miwili kwenye Rasi ya Tumaini Jema (Afrika Kusini)  alipokuwa akitazama nyota za angakusi ambazo wakati ule zilianza tu kujulikana kati ya wanaastronomia wa Ulaya. Alipima nyota 10,000 akazipanga katika makundinyota na kutunga majina kwa makundinyota mapya 14. 

Meza lipo katika makundinyota 88 yaliyooorodheshwa na Umoja wa Kimataifa wa Astronomia  kwa jina la Mensa. Kifupi chake rasmi kufuatana na Ukia ni 'Men'.

Nyota
Nyota za Meza ni chache na dhaifu sana. Hakuna nyota iliyo na mwangaza juu ya mag 5. Nyota angavu zaidi ni Alpha Mensae yenye mwangaza unaoonekana wa mag 5.09 ikiwa umbali wa miakanuru 33 kutoka Dunia.

Wingu Kubwa la Magellan linapakana na nyota za Meza. Kuwepo kwake kulimhamasisha Lacaille kuchagua jina la "Mlima wa Meza"  kwa sababu mlima Cape Town huwa na wingu juu yake.

Tanbihi

Viungo vya Nje
 Constellation Guide: Mensa constellation
Too Much

Too Much inaweza kutaja:
Jina ambalo awali lilikuwa likitumiwa na wanamiereka Too Cool
Jina badala la filamu ya mwaka 1987 Wish You Were Here
Jina la filamu kutoka Tanzania, Too Much, imechezwa na Vincent Kigosi

Muziki

Albamu
Too Much (albamu), ya iliyotoka 2008 ya Bonaparte

Nyimbo
"Too Much" wimbo wa Darassa - Tanzania
"Too Much" (Arnis Mednis)
"Too Much" (Bros)
"Too Much" (Cheap Trick)
"Too Much" (Dave Matthews Band)
"Too Much" (Drake)
Georges Lemaitre

Georges Henri Joseph Édouard Lemaître  (; 17 Julai 1894 – 20 Juni 1966) alikuwa padri, mwanaastronomia na profesa wa fizikia katika Chuo Kikuu Katoliki cha Leuven nchini Ubelgiji. 

Alikuwa mtaalamu wa kwanza aliyependekeza kwamba ulimwengu unapanuka na chanzo chake kilikuwa katika nafasi ndogo sana iliyopanuka ikiendelea kupanuka hadi leo. Aliita hali ya mwanzo  "atomu asilia" (ing. primeval atom) ambamo nishati na masi yote ya ulimwengu zilikuwepo tayari. 

Hivyo aliweka msingi wa nadharia ya mlipuko mkuu. Aligundua pia kanuni zilizotangazwa miaka miwili baadaye na Edwin Hubble na kujulikana kama "Kanuni za Hubble" (Hubble's law na Hubble constant)).

Maandishi yake
 G. Lemaître, Discussion sur l'évolution de l'univers, 1933
 G. Lemaître, L'Hypothèse de l'atome primitif, 1946
 G. Lemaître, The Primeval Atom - an Essay on Cosmogony, D. Van Nostrand Co, 1950.
 "The Primeval Atom," in Munitz, Milton K., ed., Theories of the Universe, The Free Press, 1957.

(Translated in: )

Tanbihi

Marejeo

Marejeo mengine
 
 Berger, A.L., editor, The Big Bang and Georges Lemaître: Proceedings of a Symposium in honour of G. Lemaître fifty years after his initiation of Big-Bang Cosmology, Louvain-Ia-Neuve, Belgium, 10–13 October 1983 (Springer, 2013).
 
 Godart, Odon & Heller, Michal (1985) Cosmology of Lemaître, Pachart Publishing House.
 Farrell, John, The Day Without Yesterday: Lemaître, Einstein and the Birth of Modern Cosmology (Basic Books, 2005), .
 Lambert, Dominique, The Atom of the Universe: The Life and Work of Georges Lemaître (Copernicus Center Press, 2015), .
 
 
 Turek, Jósef. Georges Lemaître and the Pontifical Academy of Sciences, Specola Vaticana, 1989.

Viungo vya nje 
  'A Day Without Yesterday': Georges Lemaître & the Big Bang 
 Donald H. Menzel, "Blast of Giant Atom Created Our Universe" , Modern Mechanics (December 1932)

Waliozaliwa 1894
Waliofariki 1966
Mapadri
Wanaastronomia wa Ubelgiji
Wanafizikia wa Ubelgiji
Wavumbuzi
Bikari

Kwa kundinyota angalia Bikari (kundinyota)

Bikari (ing.: pair of compasses) ni zana ya kazi kwa wachoraji na wanahisabati kwa kuchora duara. Pamoja na ramani inasaidia pia kupima umbali kwa hiyo ni pia zana ya ubaharia. 

Bikari hutengenezwa kwa metali fulani au plastiki, kama ni kubwa kuna pia mifano ya ubao. Ina miguu miwili inayounganishwa kwa bawaba isiyocheza lakini inabana mikono kiasi isichezecheze kirahisi. Mkono wa kusimama huwa na ncha kali kama sindano, na mwingine unaishia kuwa kalamu au kuwa na kalamu iliyofungwa hapa. 

Mkono unaoishia kwenye sindano unasimamishwa juu ya karatasi kwenye kitovu cha duara. Rediasi inawekwa kwa kufungua pembe kati ya mokono. Wakati bikari inazungushwa mguu mwenye kalamu inachora duara.

Zana
Thumni (kundinyota)

Thumni (kwa Kilatini na Kiingereza Octans)   ni jina la kundinyota dogo kwenye nusutufe ya kusini ya Dunia yetu iliyopo kwenye ncha ya anga ya kusini.

Mahali pake
Ilhali Thumni ni kundinyota ambalo lina ncha ya anga ya kusini ndani yake, ukiwa Tanzania au Kenya haiwezekani kuliona kamili kwa wakati mmoja maana nyota zake ziko karibu na upeo wa anga upande wa kusini. Sehemu ya nyota zake ziko chini ya upeo wa anga kila wakati lakini zinatokea baadaye kadri anga linavyozunguka. 

Thumni iko jirani na makundinyota saba ya Ndege wa Peponi (Apus), Meza  (:en:Mensa), Kinyonga (:en:Chamaeleon), Tausi (:en:Pavo), Mhindi  (:en:Indus) , Tukani  (:en:Tucana) na Nyoka Maji (:en:Hydrus).

Nyota iliyo karibu zaidi na ncha ya anga ni σ Sigma Octantis ambayo ni´nyota yenye uangavu wa mag 5.47 hivyo ni dhaifu mno na si msaada kwa mabaharia kama mwenzake Kutubu (Polaris) kwenye nusutufe ya kaskazini.

Jina
Thumni ni kati ya makundinyota yaliyobuniwa katika enzi ya kisasa. Kama nyota nyingine zinazoonekana kutoka nusutufe ya kusini pekee haikujulikana kwa Wagiriki wa Kale wala kwa Waarabu kwa hiyo wataalamu wa Ulaya hawakuwa na habari nazo. Kundinyota hili lilielezwa mara ya kwanza na Mfaransa Nicolas-Louis de Lacaille wakati wa karne ya 18 kwa jina “ Caela Sculptoris“  lililomaanisha “ Thumni za mchongaji“. Lacaille alikaa miaka miwili kwenye Rasi ya Tumaini Jema (Afrika Kusini)  alipotazama nyota za anga la kusini ambazo wakati ule zilianza tu kujulikana kati ya wanaastronomia wa Ulaya. Hapo alipima nyota 10,000 na kuzipanga kwa kundinyota na kutunga majina kwa makundinyota mapya 14.  Jina la Kifaransa  lilitafsiriwa kwa Kilatini na kufupishwa kama "Octans“(Thumni).

Chaguo la jina lilikuwa dalili ya kipindi cha Zama za Mwangaza ambako Lacaille alitumia majina ya zana za siku zake kwa kutaja nyota, si tena majina ya mitholojia ya kale. Hapa alichagua “Octans“ iliyokuwa kifaa cha kibaharia cha kupimia pembe kati ya nyota kwa kusudi ya kukadiria mwelekeo wa safari. Kifaa hiki kinatumia skeli ya nyuzi 45 yaani sehemu ya nane au “thumni“ ya duara kamili.

Thumni - Octans imepokelewa kati ya makundinyota 88 yanayoorodheshwa na Umoja wa kimataifa wa astronomia  kwa jina la Octans. Kifupi chake rasmi kufuatana na Ukia ni 'Oct'.

Nyota
Nyota za Thumni ni chache na dhaifu; angavu zaidi ni ν Nu Octantis yenye mwangaza unaoonekana wa mag 3.7 ikiwa na umbali wa miaka nuru 69 kutoka Dunia. 

Hakuna nyota iliyopo kikamilifu  mahali pa ncha ya angani lakini σ Sigma Octantis iko karibu na hivyo inaitwa wakati mwingine « Polaris Australis » (nyota ya ncha ya kusini ya anga). Lakini Sigma Octantis haikupata umuhimu sawa kama Kutubu (:en:Polaris) ambayo ni nyota inayoonyesha ncha ya anga ya kaskazini ikiwa ni nyota angavu zaidi ya mag 1.98 iliyotumiwa na mabaharia tangu karne nyingi kujua upande wa kaskazini. Kwenye nusutufe ya kusini ya Dunia ni zaidi kundinyota la Salibu iliyotumiwa kwa kusudi hii maana mstari mrefu wa msalaba wake unadokeza upande wa ncha ya kusini angani.

Tanbihi

Viungo vya Nje
 Constellation Guide: Octans constellation
 The Deep Photographic Guide to the Constellations: Octans
 Starry Night Photography : Octans
 Star Tales – Octans
Hewa safi

Hewa safi ni ile inayofaa kuingizwa mapafuni ili kudumisha afya. 

Kupata hewa safi ni muhimu kama kula mlo kamili na kunywa maji safi. Ikiwa tunafanya mazoezi na kupata hewa safi, basi tutaendelea kuwa wenye nguvu na afya nzuri. 

Makala hii inaelezea faida za kupata hewa safi na jinsi gani inaweza kuboresha mawazo na mwili wetu.

Faida za kupata hewa safi
Kuna faida kuu mbili:
1. Inaboresha mfumo wa kingamaradhi
2. Inaboresha akili.

Inaboresha mfumo wa kingamaradhi
Ikiwa wewe huenda nje kwa ajili ya mazoezi na kupata hewa safi, basi si tu huimarisha misuli yako ya mwili lakini pia husaidia katika kuboresha mfumo wako wa kinga. Mwili wako utapata nguvu zaidi na kinga dhidi ya magonjwa. Utaishi maisha mazuri na yenye furaha. Mazoezi yanaweza kusaidia katika kuongeza seli nyeupe za damu zinazopigana na virusi na mashambulizi mengine kwa mwili. Zaidi ya zoezi unazofanya, seli nyingi za damu nyeupe mwili wako huzalisha na hivyo mwili wako huwa sugu zaidi dhidi ya magonjwa. Hivyo kwa njia hii kupata hewa safi husaidia katika kuboresha mfumo wako wa kinga.

Inaboresha akili
Madaktari wengi wanapendekeza watoto na wanafunzi kushiriki katika shughuli za nje badala ya kukaa mbele ya kompyuta na kucheza michezo ya ndani. Hii ni kwa sababu unapocheza nje, mwili wako hupata hewa safi na hivyo ubongo wako hupata oksijeni zaidi, na hii itakufanya mwerevu. Oksijeni ni sehemu kuu ya hewa safi inayohitajika zaidi na mwili wetu. Na wakati ubongo wetu unapata oksijeni mpya, basi hufanya kazi vizuri.

Tanbihi

Viungo vya nje

Hewa
Afya
Kibirizi (Bukoba)

Kibirizi ni jina la kata ya Wilaya ya Bukoba Vijijini katika Mkoa wa Kagera, Tanzania yenye postikodi namba 35215 . Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7,807 waishio humo.

Marejeo

Mkoa wa Kagera
Wilaya ya Bukoba Vijijini
Juma Abdul Mnyamani

Juma Abdul Mnyamani (amezaliwa 24 Novemba 1992), ni mchezaji wa kandanda au mpira wa miguu akiichezea klabu ya Yanga Sc ya Tanzania na timu ya Taifa ya Tanzania (Taifa Stars).

Juma anacheza nafasi ya beki wa kulia.

Waliozaliwa 1992
Watu walio hai
Wachezaji mpira wa Tanzania
Mchoraji (kundinyota)

Mchoraji (kwa Kilatini na Kiingereza Pictor)  ni jina la kundinyota ndogo kwenye angakusi ya Dunia.

Mahali pake
Mchoraji lipo jirani na makundinyota saba za Njiwa (Columba) upande wa kaskazini, Shetri  (Puppis) na Mkuku (Carina) upande wa mashariki, Patasi (Caelum) kwenye kaskazini-magharibi, Panji  (Dorado) na  Panzimaji (Volans) upande wa kusini.

Nyota angavu ya Suheli (Canopus, Alfa Carinae) iko karibu inasaidia kukuta Mchoraji angani.

Jina
Mchoraji ni kati ya makundinyota yaliyoobuniwa katika enzi ya kisasa. Kama ilivyo kwa nyota nyingine zinazoonekana kwenye angakusi pekee haikujulikana kwa Wagiriki wa Kale wala kwa Waarabu kwa hiyo wataalamu wa Ulaya hawakuwa na habari nazo. Kundinyota hili lilielezwa mara ya kwanza na Mfaransa Nicolas-Louis de Lacaille wakati wa karne ya 18 kwa jina la Equuleus Pictorius yaani “kifarasi/punda wa mchoraji” kwa maana ya "Kiegemeza cha kushikilia picha cha Mchoraji" iliyofupishwa baadaye kuwa "Pictor" yaani "Mchoraji". 

Lacaille alikaa miaka miwili kwenye Rasi ya Tumaini Jema (Afrika Kusini)  akitazama nyota za angakusi ambazo wakati ule zilianza tu kujulikana kati ya wanaastronomia wa Ulaya. Alipima nyota 10,000 akazipanga katika makundinyota na kutunga majina kwa kundinyota mpya 14. Jina la Kifaransa  lilitafsiriwa kwa Kilatini na kufupishwa kama "Pictor“(Mchoraji).

Chaguo la jina lilikuwa dalili ya kipindi cha Zama za Mwangaza ambako Lacaille alitumia majina ya zana za siku zake kwa kutaja nyota, si tena majina ya mitholojia ya kale.  

Mchoraji (Pictor) iko kati ya makundinyota 88 yaliyoorodheshwa na Umoja wa Kimataifa wa Astronomia  kwa jina la Pictor. Kifupi chake rasmi kufuatana na Ukia ni 'Pic'.

Nyota
Nyota za Mchoraji ni chache na dhaifu; kwa jumla kuna nyota 49 zenye mwangaza wa mag 6.5 yaani zinaonekana kwa macho matupu mahali penye giza kabisa. Nyota angavu zaidi ni α Alfa Pictoris yenye mwangaza unaoonekana wa mag 3.3 ikiwa umbali wa miakanuru 97 kutoka Dunia. 

Beta Pictoris ilitambuliwa kuwa nyota yenye sayari kubwa iliyo na masi mara nane kuliko Mshtarii katika mfumo wetu inayozunguka nyota kwa umbali wa vizio astronomia 8.

Tanbihi

Viungo vya Nje
 Constellation Guide: Pictor constellation
 The Deep Photographic Guide to the Constellations: Pictor
 Starry Night Photography : Pictor
 Star Tales – Pictor
Siri ya Kijiji

' ni jina la filamu iliyotoka mwaka 2015 kutoka nchini Tanzania. Ndani yake anakuja Hissani Muya, Irene Temba na Zena Mbegu (Bi. Moza). Filamu imeongozwa na Patrick Komba na kutayarishwa na Hissan Muya. Awali iliitwa Kibandani, baadaye msambazaji akaibadili jina na kuiita Siri ya Kijiji kutokana na mtiririko wa hadithi yenye. Pendekezo ambalo lilitolewa na kikosi cha watalaamu wanaoshughulikia ununuzi wa filamu na kuzisambaza.  
Filamu inaelezea umuhimu wa vijana kupata tohara mapema hasa suala zima la jando la kimila ambalo hutoa elimu kwa kijana kufuata maadili mema. Lakini pia elimu ya mabinti kulinda usichana wao hadi kufikia hatua ya kuolewa.

Hadithi
Kaduma ni kijana mwindaji aliyekosa nafasi ya kupelekwa jandoni katika umri mdogo. Anakosa kujiamini kujenga mahusiano na binti mzuri kijijini kwao (Fina) kwasababu ya tatizo lake. Fina anampenda Kaduma lakini ngumu kwa Kaduma kukubali. Siri inavuja baada ya Kaduma mwenyewe kuitoa kwa rafiki yake wa karibu. Suala hili limechukuliwa tofauti kijijini hapo na kuzua gumzo la maana kijijini hapo. Kashfa na vicheko vya kijijini pale vinamsukuma Kaduma kwenda maporini na kufanyiwa suna. Mwisho wake anafanikiwa kufunga ndoa na mwanamke aliyempenda, Fina.

Washiriki
Hissan Muya - Kaduma
Irene Temba - Fina
Zena Bakari (Bi. Moza)  -

Marejeo

Filamu za Tanzania
Filamu zilizoongozwa na Patrick Komba
Filamu za 2015
Hissan Muya

Hissan Muya ni mwigizaji, mtayarishaji na mwongozaji wa filamu kutoka nchini Tanzania. Anafahamika sana kwa uhusika wake wa "Tino" kutoka katika filamu mbalimbali. Miongoni mwa filamu alichocheza ni pamoja na: Mimi na Mungu Wangu, Mr.Nobody, Justice on a Trap, Shoga Yangu, Siri ya Kijiji na Damu Moja.

Baadhi ya filamu alizocheza
Mke Mchafu
Mdundiko
Apple
Mimi na Mungu Wangu
Innocent Case
Mr.Nobody
Receiver
Siri ya Kijiji
CID - Crime Investigation Department
Justice on a Trap
Gongolamboto
Jirani
Loreen
Chupa Nyeusi
Nzowa
Mens Day Out
Shoga Yangu
Eagle Eyes
Cut Off
Ayuni
More Than Pain
Love is War
Damu Moja
Tanzanite

Marejeo

Waigizaji filamu wa Tanzania
Waongozaji filamu wa Tanzania
Nyavu (kundinyota)

Nyavu (kwa Kilatini na Kiingereza Reticulum)   ni jina la kundinyota ndogo kwenye nusutufe ya kusini ya Dunia yetu.

Mahali pake
Nyavu lipo jirani na kundinyota za  Panji (Dorado) upande wa magharibi,  Saa (Horologium)  upande wa mashariki na Nyoka Maji (Hydrus) upande wa kusini.

Jina
Nyavu ni kati ya makundinyota yaliyobuniwa katika enzi ya kisasa. Kama ilivyo kwa kundinyota kama ilivyo kwa nyota  nyingine nyingine zinazoonekana kutoka nusutufe ya kusini pekee haikujulikana kwa Wagiriki wa Kale wala kwa Waarabu kwa hiyo wataalamu wa Ulaya hawakuwa na habari nazo.  Kundinyota hii ilielezwa mara ya kwanza na wanaastronomia Wajerumani katika karne ya 17 kwa jina “Rhombus” (sambamba sawa); Mfaransa Nicolas-Louis de Lacaille wakati wa karne ya 18 alii kwa jina “Réticule Rhomboide “  akitaja mistari katika lensijicho ya darubini yake.  

Lacaille alikaa miaka miwili kwenye Rasi ya Tumaini Jema (Afrika Kusini)  akitazama nyota za anga ya kusini ambazo wakati ule zilianza tu kujulikana kati ya wanaastronomia wa Ulaya. Alipima nyota 10,000 akazipanga katika kundinyota na kutunga majina kwa kundinyota mpya 14.  Jina la Kifaransa  lilitafsiriwa kwa Kilatini na kufupishwa kama "Reticulum“(Nyavu).

Chaguo la jina lilikuwa dalili ya kipindi cha Zama za Mwangaza ambapo Lacaille alitumia majina ya zana za siku zake kwa kutaja nyota, si tena majina ya mitholojia ya kale.  

Nyavu ipo kati ya makundinyota 88 yanayoorodheshwa na Umoja wa Kimataifa wa Astronomia  kwa jina la Reticulum. Kifupi chake rasmi kufuatana na Ukia ni 'Ret'.

Nyota
Nyota za Nyavu ni chache na dhaifu; angavu zaidi ni Alpha Reticuli yenye mwangaza unaoonekana wa mag 3.3 ikiwa umbali wa miakanuru 162 kutoka Dunianini .  Beta Reticuli huwa na mag 3.84.

Tanbihi

Viungo vya Nje
 Constellation Guide: Reticulum constellation
 The Deep Photographic Guide to the Constellations: Reticulum
 Starry Night Photography : Reticulum 
  Star Tales – Reticulum
Darubini (kundinyota)

Darubini (kwa Kilatini na Kiingereza Telescopium)   ni jina la kundinyota ndogo kwenye angakusi.

Mahali pake
Darubini iko jirani na makundinyota ya Tausi (Pavo) upande wa kusini,   Madhabahu (Ara)   upande wa mashariki, Kobe  (Corona Australis) na Kausi (Mshale)  upande wa kaskazini halafu Mhindi (Indus) upande wa magharibi.

Mshale (zamani Kausi, lat.. Sagittarius) ipo karibu.

Jina
Darubini ni kati ya makundinyota yaliyobuniwa katika enzi ya kisasa. Kama ilivyo kwa nyota nyingine zinazoonekana kwenye angakusi pekee haikujulikana kwa Wagiriki wa Kale wala kwa Waarabu kwa hiyo wataalamu wa Ulaya hawakuwa na habari nazo. Kundinyota hili lilielezwa mara ya kwanza na Mfaransa Nicolas-Louis de Lacaille wakati wa karne ya 18 kwa jina “le Telescope“  lililomaanisha “Darubini“. 

Lacaille alikaa miaka miwili kwenye Rasi ya Tumaini Jema (Afrika Kusini)  alipotazama nyota za angakusi ambazo wakati ule zilianza tu kujulikana kati ya wanaastronomia wa Ulaya. Alipima nyota 10,000 akazipanga katika kundinyota na kutunga majina kwa makundinyota mapya 14.  Jina la Kifaransa  lilitafsiriwa kwa Kilatini na kufupishwa kama "Telescopium“(Darubini).

Chaguo la jina lilikuwa dalili ya kipindi cha Zama za Mwangaza ambako Lacaille alitumia majina ya zana za siku zake kwa kutaja nyota, si tena majina ya mitholojia ya kale.  

Telescopium - Darubini iko kati ya makundinyota 88 zinazoorodheshwa na Umoja wa Kimataifa wa Astronomia  kwa jina la Telescopium. Kifupi chake rasmi kufuatana na UKIA ni 'Tel'.

Nyota
Kuna nyota 57 zenye mwangaza unaoonekana wa zaidi ya mag 6.5 ambazo hivi zinaonekana penye giza kabisa. Nyota angavu zaidi ni Alpha Telescopii  yenye  mag 3.5 ikiwa umbali wa Miakanuru 350 kutoka Dunia.

Tanbihi

Viungo vya Nje
 Constellation Guide: Telescopium constellation
 Star Tales – Telescopium
Hadubini (kundinyota)

Kwa kifaa cha utafiti angalia Hadubini

Hadubini (kwa Kilatini na Kiingereza Microscopium)   ni jina la kundinyota ndogo kwenye angakusi ya Dunia yetu.

Mahali pake
Hadubini lipo jirani na makundinyota ya Mhindi (Indus) upande wa kusini,  Mshale (pia Kausi au lat. Sagittarius)  upande wa mashariki,  Mbuzi (zamani Jadi au lat. Capricornus) upande wa kaskazini halafu  Hutu Junubi (Piscis Austrinus) na  Kuruki (Grus) upande wa magharibi.

Jina
Hadubini ni kati ya makundinyota yaliyobuniwa katika enzi ya kisasa. Kama ilivyo kwa nyota nyingine zinazoonekana kwenye angakusi pekee haikujulikana kwa Wagiriki wa Kale. Waarabu waliijua lakini walizihesabu nyota zale kama miguu ya Mshale. Kundinyota hili lilielezwa kama pekee mara ya kwanza na Mfaransa Nicolas-Louis de Lacaille wakati wa karne ya 18 kwa jina “ le Microscope” lililomaanisha “hadubini“ .

Lacaille alikaa miaka miwili kwenye Rasi ya Tumaini Jema (Afrika Kusini) alipotazama nyota za angakusi ambazo wakati ule zilianza tu kujulikana kati ya wanaastronomia wa Ulaya. Alipima nyota 10,000 akazipanga katika makundinyota na kutunga majina kwa makundinyota mpya 14. Jina la Kifaransa lilitafsiriwa kuwa lat. "Microscopium” (Hadubini).. Chaguo la jina lilikuwa dalili ya kipindi cha Zama za Mwangaza ambako Lacaille alitumia majina ya zana za siku zake kwa kutaja nyota, si tena majina ya mitholojia ya kale.    
  
Microscopium - Hadubini lipo kati ya makundinyota 88 yanayoorodheshwa na Umoja wa Kimataifa wa Astronomia  kwa jina la Microscopium. Kifupi chake rasmi kufuatana na UKIA ni 'Mic'.

Nyota
Kuna nyota 57 zenye mwangaza unaoonekana wa zaidi ya mag 6.5 ambazo zinaonekana penye giza kabisa. Kwa jumla zote ni hafifu.
Nyota angavu zaidi ni γ Gamma Microscopii  yenye  mag 4.67 ikiwa umbali wa mwakanuru 350 kutoka Dunia.  α Alfa Microscopii inafuata kwa mag 4.9 .

Tanbihi

Viungo vya Nje
 Constellation Guide: Microscopium constellation
 Star Tales – Microscopium
Jacqueline Wolper

Jacqueline Wolper Massawe (alizaliwa Kilimanjaro, Tanzania, 6 Desemba 1987) ni mwigizaji wa filamu, mwanamitindo na mjasiriamali kutoka chini Tanzania. 

Wolper amecheza filamu nyingi tu nchini na aliletwa kwenye ulimwengu wa filamu na mwigizaji mwenzake Lucy Komba. Filamu alizocheza ni pamoja na: Tom Boy – Jike Dume, Crazy Desire, Mahaba Niue, I am Not Your Brother, Chaguo Langu, Dereva Taxi, Shoga Yangu na Family Tears. Wolper amekuwa mtu wa kutokea katika magazeti mara kwa mara na kashfa kedekede. Mahusiano yake na Harmonzie yalikuwa magazetini kila siku hadi walipoachana.

Maisha
Jacqueline Wolper Massawe alipata elimu yake ya msingi katika Shule ya Mawenzi na baadaye kuhamia Magrath, Ekenywa na Masai kwa ajili ya elimu ya sekondari hadi mwaka 2000. 

Wolper vilevile alisomea masuala ya biashara huko Arusha na vilevile hujishughulisha na mambo ya urembo. Hasa kwa kuwashughulikia warembo katika mavazi na mitindo mbalimbali.

Baadhi ya filamu zake
Tom Boy – Jike Dume
Hard Price
Robson Rambo
Nikole
Crazy Desire
Mbegu
After Death
Impossible
My Princess
Tikisa
Mahaba Niue
Pain for Pain
P.F.P
Think Before
Identity Card
Babylon
Before Wedding
I am Not Your Brother
Curse of Marriage
Ulimi
Mr.Nobody
Total Confusion
Pusi na Paku
Lupepo Village
Hukumu ya Mande
Ndoa Yangu
Mtekaji
Chocolate
End of Evil
The Dilomat
My Intention
Time After Time
Chaguo Langu
Siri ya Moyo Wangu
God is Great
Saa 4
Swadakta
Gaitan
Clinic Love
Dereva Taxi
The Impact
Mens Day Out
Dunia Nyingine
Determination
Aching Heart
Shoga yangu
Signature
Mafisadi wa Mapenzi
All About Love
Eagle Eyes
Wrong Decision
Mtegoni
Ama Zako Ama Zangu
Suprise
Fake Love
Life 2 Life
Pete ya Ajabu
The Avenger
Mtumwa
Secretary
Last Minutes
Red Valentine
Jozani
Ndani ya Gunia
Roho Sita Revelation
Family tear

Tazama pia
Irene Uwoya
Emmanuel Myamba
Vincent Kigosi

Marejeo

Viungo vya Nje
 mahojiano katika Mkasi TV - Youtube

Watu walio hai
Watu wa Tanzania
Wanawake wa Tanzania
Waigizaji filamu wa Tanzania
Wanamitindo wa Tanzania
Wiki Loves Women Tanzania
Wiki Loves Women Tanzania (4)
Tom Boy – Jike Dume

"Tom Boy – Jike Dume" ni jina la filamu iliyotoka 2014 kutoka nchini Tanzania. Filamu inachezwa na Seif Mbembe, Abdallah Mkumbila, Jaqueline Wolper na Nice Mohamed. Filamu imeongozwa na Ismail Zingo na kutayarishwa na Nice Mohamed akiwa na Steps Entertainment. Filamu inahusu mwanamke mmoja anayejita mwanaume ilhali ni mwanamke. Kupenda na kutenda mambo ya kiume.

Marejeo 

Filamu za 2014
Filamu zilizoongozwa na Ismail Zingo
Filamu za Tanzania
Nice Mohamed

Nice Mohamed (amezaliwa 17 Aprili, 1973) ni mwigizaji, mwongozaji na mtayarishaji wa filamu kutoka nchini Tanzania. Anafahamika sana kwa ushiriki wake katika mifululizo ya TV iliyokuwa inarushwa hewani na ITV chini ya Kaole Sanaa Group na jina maarufu la Mtunisi. Filamu alizocheza ni pamoja na: Tom Boy – Jike Dume, The Dream Ndoto, Kisasi cha Utata, Yellow Banana na Chanzo Kisu.

Baadhi ya filamu zake
Tom Boy – Jike Dume
Who’s Bad
The Dream Ndoto
Baamed
Yatima
Saa 4
Chanzo Kisu
Clinic Love
Kisasi cha Utata
Mrembo Kikojozi
Ama Zako Ama Zangu
Best Wife
Yellow Banana

Tazama pia
Abdallah Mkumbila
Steven Kanumba
Irene Uwoya
Vincent Kigosi

Marejeo

Viungo vya Nje
 mahojiano katika Global TV - Youtube

Waigizaji filamu wa Tanzania
Waongozaji filamu wa Tanzania
Msambia

Msambia au mplamu wa Japani (Eriobotrya japonica) ni kichaka kikubwa au mti mdogo wa familia Rosaceae. Matunda yake yaliyo matamu au machungu kidogo huitwa masambia. Ikiwa yameiva yana rangi ya manjano.

Asili ya mti huu ni Uchina lakini hutokea pia huko Japani, Korea na milima ya Uhindi na Pakistani. Siku hizi hupandwa duniani kote katika maeneo yasiyo na joto au baridi sana. Katika Afrika ya Mashariki huonekana sana.

Picha

Mwaridi na jamaa
Sudusi (kundinyota)

Sudusi (kwa Kilatini na Kiingereza Sextans)   ni jina la kundinyota dogo karibu na ikweta ya anga.

Mahali pake
Sudusi iko kati ya makundinyota ya Asadi (Leo, pia Simba) na  Shuja (Hydra) ikigusana pia na Batiya (Crater). Iko karibu na ikweta ya anga. Nyota angavu ya Maliki Junubi (ing. Regulus) iko jirani.

Jina
Kundinyota hili haikujulikana kwa mabaharia Waswahili wa Kale wala kwa Waarabu au Wagiriki kwa sababu nyota zake ni hafifu na chache. Ni kati ya makundinyota yaliyoanzishwa na mwanaastronomia Johannes Hevelius, Mjerumani kutoka Danzig (wakati ule milki ya Poland), katika mwaka 1690 BK. Hevelius aliyeandika kwa Kilatini alichagua jina “Sextans” ambacho ni kifaa kilichotumiwa na mabaharia na wanaastronomia, pia na wanajimu kupima pembe la mahali pa nyota na umbali kati ya nyota, kwa mfano kwa kusudi la kukadiria nafasi yao baharini. Neno Sextans linamaanisha sehemu ya sita ya duara, yaani sudusi. Hevelius, akiwa mpika pombe na mfanyabiashara tajiri aliyeendelea kushika kwa muda uraisi wa mji wake, alikuwa hasa maarufu kwa kuangalia, kupima na kuorodhesha nyota pamoja na mke wake Elisabeth Hevelius.

Sextans - Sudusi ipo kati ya nakundinyota 88 yanayoorodheshwa na Umoja wa kimataifa wa astronomia  kwa jina la Sextans. Kifupi chake rasmi kufuatana na UKIA ni 'Mic'.

Nyota
Sudusi –Sextans  ina nyota chache na hafifu tu, 
Nyota angavu zaidi ni Alfa Sextantis  yenye  mag 4.49 ikiwa na umbali wa miaka nuru 280 kutoka Dunia

Tanbihi

Viungo vya Nje
 Constellation Guide: Sextans constellation
 Star Tales – Sextans
Ngao (kundinyota)

Ngao (kwa Kilatini na Kiingereza Scutum - Shield)   ni jina la kundinyota dogo kwenye nusutufe ya kusini ya Dunia yetu.

Mahali pake
Ngao lipo angani kati ya makundinyota ya Kausi (Mshale) (Sagittarius) na  Ukabu (Aquila) likigusana pia na Hayya (Serpens). Lipoo karibu na ikweta ya anga.

Jina
Kundinyota hili halikujulikana kwa mabaharia Waswahili wa Kale wala kwa Waarabu au Wagiriki kwa sababu nyota zake ni hafifu na chache. Nyota zake zilihesabiwa zamani pia kama sehemu ya kundinyota Ukabu. Scutum – Ngao  Ilitajwa mara ya kwanza kama kundi la pekee na mwanaastronomia Johannes Hevelius kutoka  Danzig (Ujerumani / Poland) . Hevelius aliyeandika kwa Kilatini alichagua jina “Scutum” na hapo alimaanisha ngao ya mfalme wa Poland akitaka kumheshimu baada ya mapigano ya Vienna ya mwaka 1683 ambako jeshi la Poland liliwashinda Waosmani na kuokoa mji mkuu wa Milki ya Ujerumani.

Hevelius akiwa mpika pombe na mfanyabiashara tajiri aliyeendelea kushika kwa muda pia uraisi wa mji wake alikuwa maarufu hasa kwa kuangalia, kupima na kuorodhesha nyota pamoja na mke wake Elisabeth Hevelius.

Scutum - Ngao lipo kati ya makundinyota 88 yanayoorodheshwa na Umoja wa Kimataifa wa Astronomia  kwa jina la Scutum. Kifupi chake rasmi kufuatana na Ukia ni 'Sct'.

Nyota
Ngao –Scutum  lina nyota chache tu. Nyota angavu zaidi ni Alfa Scuti yenye mag 3.85 ikiwa umbali wa miaka nuru 199 kutoka Dunia.

Tanbihi

Viungo vya Nje
 Constellation Guide: Scutum constellation
 Star Tales – Scutum
Mwiluti

Mwiluti, kiburabura, mkomahoya (kutoka Kisambala) au mueri (kutoka Kigikuyu: mũiri; kwa lugha ya kisayansi: Prunus africana) ni mti mkubwa kiasi wa familia Rosaceae. Hutokea milimani kwa Afrika kusini kwa Sahara. Gome lake hutumika kwa kutibu ongezeko la tezi kibofu.

Picha

Mwaridi na jamaa
Ludilo

Ludilo ni jina la kijiji kilichopo kata ya Mdabulo, Wilaya ya Mufindi, Mkoa wa Iringa, Tanzania. 

Kijiji cha Ludilo kimejumuisha mitaa kama Ludilo ya kati, Mtanga, Mjimwema, Lulindi, Ndyuka, Makinda na Ilongiyena.

Wilaya ya Mufindi
Mtoje

Mtoje (Rubus pinnatus) ni mmea mtambaa wa familia Rosaceae wenye miiba. Una maua meupe. Matunda yake ni meusi yakiwa yameiva na huitwa matoje; hulika.

Spishi jamaa, Rubus apetalus na R. rigidus, huitwa utonge.

Mwaridi na jamaa