LeroyDyer/wikipediaSW huggingface dataset:
Matthew Fink

Matthew Fink ni mtayarishaji wa rekodi wa nchini Afrika Kusini, mhandisi wa sauti, na mwanamuziki.

Orodha ya kazi za muziki 
Fink ametayarisha kazi za wasanii mbali mbali ikiwa ni pamoja na wafuatao 

 2005: Jim Neversink – Jim Neversink (Ent Entertainment); has Fink on accordion and guitar
 2006:  Unspoken  - Laurie Levine
 2007: Beautiful Mornings (EP) - The Black Hotels 
 2008: Shakey Ni Mzuri''' - Jim Neversink (Radio Lava)  
 2009: Films for the next century - The Black Hotels (independent release); with Fink on keyboard
 2011: Honey Badger - The Black Hotels (Sovereign Entertainment); 
 2011: Tale of the Son - Tale of the Son (Rekodi za Deconstruction 2011)  
 2011: Guns and Money - Klabu ya Shadow   
 2012:Songs from the Edge of the World - The One Night Stands 
 2012: The Dark Horse - Tailor (Just Music)  
 2013 Abraham (EP) - Nakhane Touré 
 2013 The Home We Built- Matthew Mole (Just Music)
 2013 Brave Confusion''- Nakhane Toure

Marejeo 

Arusha Editathon Muziki
Mbegu za muziki wa Afrika
Watu walio hai
Wanamuziki nchi kwa nchi
1lib1ref 2023
Harakati za hali ya hewa

Harakati za hali ya hewa ni harakati ya kijamii ya kimataifa inayolenga kushinikiza serikali na tasnia kuchukua hatua (pia inaitwa "hatua za hali ya hewa") kushughulikia sababu na athari za mabadiliko ya hali ya hewa. Ingawa mizizi yake inatokana na harakati pana za mazingira, uharakati wa hali ya hewa ulipata kasi kubwa katika miaka ya 2010, haswa kufuatia kusainiwa kwa Mkataba wa Paris mnamo 2016. Harakati hizi hivi majuzi zimebainishwa na uhamasishaji mkubwa na vitendo vya maandamano makubwa kama vile hali ya hewa ya watu Machi 2014, 2017 Global Climate Machi na Septemba 2019.
WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Ekolojia
Paul Hanmer

Paul Hanmer (alizaliwa 1961, Cape Town ) ni mpiga kinanda wa  muziki wa jazz wa nchini Afrika Kusini.

Kazi 
Alipokuwa mtoto alisoma piano. Alisomea katika Chuo Kikuu cha Cape Two kwa miaka miwili kabla ya kuanza kazi ya muziki na mpiga gitaa Paul Petersen.  Mnamo miaka ya 1980 alianzisha bendi akiwa na Peter Sklair na Ian Herman huko Johannesburg.  Katika miaka ya 1990 alikuwa mwanachama wa Bendi ya Cool Friction iliyoongozwa na Tony Cox . Albamu yake ya kwanza, Trains to Taung, ilitolewa na Sheer Sound mwaka 1997.

Orodha ya kazi za muziki 

 Trains to Taung (Sheer Sound, 1997)
 Playola (Sheer Sound, 2000)
 Window to Elsewhere (Sheer Sound, 2002)

Marejeo 

Arusha Editathon Muziki
Mbegu za muziki wa Afrika
Watunzi wa Afrika Kusini
Watu walio hai
Waliozaliwa 1961
Wanamuziki nchi kwa nchi
1lib1ref 2023
Ufadhili wa hali ya hewa

Ufadhili wa hali ya hewa ni "fedha ambayo inalenga kupunguza utoaji wa hewa chafu, na kuongeza mifereji ya gesi chafuzi na inalenga kupunguza uwezekano wa, na kudumisha na kuongeza ustahimilivu wa mifumo ya binadamu na ikolojia kwa athari mbaya za mabadiliko ya hali ya hewa", kama inavyofafanuliwa na Mfumo wa Umoja wa Mataifa. Mkataba wa Mabadiliko ya Tabianchi (UNFCCC) Kamati ya Kudumu ya Fedha
WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Umoja wa Mataifa
Ekolojia
Xiomara Acevedo

Xiomara Acevedo ni mwanaharakati wa mabadiliko ya hali ya hewa wa Kolombia. Kama mwanzilishi na Mkurugenzi Mtendaji wa NGO Barranquilla +20, ametoa hoja ya kujumuisha sauti za wanawake na vijana katika haki ya hali ya hewa.

kazi 
Acevedo alianzisha Barranquilla +20 mwaka wa 2012, na kufikia 2022, anahudumu kama Mkurugenzi Mtendaji. Barranquilla +20 ni shirika lisilo la kiserikali linaloongozwa na vijana linalozingatia uharakati wa hali ya hewa na mazingira katika Barranquilla na kote Amerika ya Kusini.

Acevedo alianzisha mtandao wa "El Orinoco se adapta" (Orinoco adapts), ambao hutumia mkabala unaozingatia jinsia kushughulikia na kukabiliana na mabadiliko ya hali ya hewa katika eneo asilia la Orinoquía, karibu 2014.

Mnamo 2015, Acevedo alifanya kazi katika Hazina ya Ulimwenguni Pote ya Mazingira nchini Paraguay. 

Kuanzia 2016 hadi 2019, Acevedo alifanya kazi kama mtaalamu wa mabadiliko ya hali ya hewa kwa serikali ya Nariño, Kolombia, kuratibu sera ya mabadiliko ya tabianchi. Mnamo 2021, Acevedo alihudhuria Mkutano wa Umoja wa Mataifa wa Mabadiliko ya Tabianchi (COP26) wa 2021, kama sehemu ya Eneo bunge la Wanawake na Jinsia. Alitetea umuhimu wa haki za wanawake katika kufikia haki ya hali ya hewa. 

Acevedo anaongoza mradi wa Women for Climate Justice (mradi wa Barranquilla +20), mpango wa 2021 ambao unasisitiza uongozi wa hali ya hewa wa wanawake vijana kutoka kote Kolombia. Barranquilla +20 ilitunukiwa $50,000 kwa mradi huo na Bill & Melinda Gates Foundation mnamo 2021. 

Acevedo anahudumu katika kamati ya uongozi ya Global Youth Biodiversity Network na Kamati ya Hazina ya Vijana ya Global Youth Climate Action Fund.

Maisha binafsi 
Acevedo anatokea Barranquilla, Kolombia. Acevedo ni mhitimu wa Universidad del Norte, Kolombia, ambapo alichukua digrii katika uhusiano wa kimataifa, akizingatia sheria za kimataifa. Acevedo alihudhuria Shule ya Frankfurt ya Finance & Management, ambapo alisomea masuala ya fedha za hali ya hewa.

Marejeo 

WikiForHumanRights 2022 Tanzania
wanaharakati wa Kolombia
Haki za binadamu na mabadiliko ya hali ya hewa

Haki za binadamu na mabadiliko ya hali ya hewa ni mfumo dhahania na wa kisheria ambapo haki za binadamu zinazokubalika kimataifa na uhusiano wao na ongezeko la joto duniani huchunguzwa, kuchambuliwa na kushughulikiwa. Mfumo huo umetumiwa na serikali, mashirika ya Umoja wa Mataifa, mashirika ya kiserikali na yasiyo ya kiserikali, watetezi wa haki za binadamu na mazingira, na wasomi ili kuongoza sera ya kitaifa na kimataifa ya mabadiliko ya hali ya hewa chini ya Mkataba wa Umoja wa Mataifa wa Mabadiliko ya Tabianchi (UNFCCC) na vyombo muhimu vya kimataifa vya haki za binadamu
WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Ekolojia
Umoja wa Mataifa
Madai ya hali ya hewa

ni chombo ibuka cha sheria ya mazingira kwa kutumia mazoezi ya kisheria na kielelezo cha kuendeleza juhudi za kukabiliana na mabadiliko ya tabianchi kutoka kwa taasisi za umma, kama vile serikali na makampuni. Kutokana na siasa za polepole za mabadiliko ya tabianchi zinazochelewesha kukabiliana na mabadiliko ya tabianchi, wanaharakati na wanasheria wameongeza juhudi za kutumia mifumo ya mahakama ya kitaifa na kimataifa kuendeleza juhudi. Madai ya hali ya hewa kwa kawaida huhusika katika mojawapo ya aina tano za madai ya kisheria.
WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Ekolojia
Sheria
Uhandisi wa hali ya hewa

Uhandisi wa hali ya hewa (kwa Kiingereza: geoengineering) ni uingiliaji wa kimakusudi katika mfumo wa hali ya hewa wa Dunia. Jamii kuu ya uhandisi wa hali ya hewa ni geoengineering ya jua au usimamizi wa mionzi ya jua. Uhandisi wa jua, au urekebishaji wa mionzi ya jua, ungeakisi mwanga wa jua (mionzi ya jua) kurudi angani ili kupunguza au kubadili mabadiliko ya hali ya hewa yanayosababishwa na binadamu.

WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Ekolojia
Athari za mabadiliko ya hali ya hewa

Athari za mabadiliko ya hali ya hewa (au athari ya hali ya hewa au hatari ya hali ya hewa) inafafanuliwa kama "tabia au mwelekeo wa kuathiriwa vibaya" na mabadiliko ya hali ya hewa. Inaweza kutumika kwa wanadamu lakini pia kwa mifumo ya asili (mifumo ya ikolojia). Athari za mabadiliko ya hali ya hewa hujumuisha "dhana na vipengele mbalimbali, ikiwa ni pamoja na unyeti au uwezekano wa madhara na ukosefu wa uwezo wa kukabiliana na kukabiliana". Udhaifu ni sehemu ya hatari ya hali ya hewa. 

Athari hutofautiana ndani ya jumuiya na katika jamii, maeneo na nchi, na inaweza kubadilika kwa wakati. Takriban watu bilioni 3.3 hadi 3.6 wanaishi katika mazingira ambayo yana hatari kubwa ya mabadiliko ya hali ya hewa mnamo 2021. Kuathirika kwa binadamu na mfumo ikolojia kunategemeana

Marejeo

WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Ekolojia
Haki za hali ya hewa

Haki ya hali ya hewa ni dhana inayoshughulikia mgawanyiko wa haki, ugawanaji wa haki, na usambazaji sawa wa faida na mizigo ya mabadiliko ya hali ya hewa na majukumu ya kukabiliana na mabadiliko ya hali ya hewa. "Haki" na "usawa" hazifanani kabisa, lakini ziko katika familia moja ya maneno yanayohusiana na mara nyingi hutumiwa kwa kubadilishana katika mazungumzo na siasa.

WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Ekolojia
haki za binadamu
Mgogoro wa hali ya hewa

Mgogoro wa hali ya hewa ni neno linaloelezea ongezeko la joto duniani na mabadiliko ya hali ya hewa, na athari zake.
 Neno hili limetumika kuelezea tishio la ongezeko la joto duniani, na kuhimiza upunguzaji mkali wa mabadiliko ya tabianchi. Kwa mfano, katika jarida la BioScience, nakala ya Januari 2020, iliyoidhinishwa na wanasayansi zaidi ya 11,000 ulimwenguni kote, ilisema kwamba "shida ya hali ya hewa imefika" na kwamba "ongezeko kubwa la juhudi za kuhifadhi mazingira yetu inahitajika ili kuepusha mateso yasiyoelezeka. kwa mgogoro wa hali ya hewa.

WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Ekolojia
Haki ya ardhi

Haki ya ardhi (hapo awali Sierra Club Legal Defense Fund) ni shirika lisilo la faida la maslahi ya umma lililoko Marekani linalojihusisha na kesi za masuala ya mazingira. Makao yake makuu yapo San Francisco, ina ofisi 14 za kikanda kote Marekani, programu ya kimataifa, timu ya mawasiliano na timu ya sera na sheria huko Washington, DC.

WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Mashirika ya Marekani
Fatma Zohra Ksentini

Fatma Zohra Ksentini ni mwanamke wa Algeria ambaye alikuwa mwandishi wa habari wa kwanza wa Umoja wa Mataifa kuhusu taka zenye sumu kutoka 1995 hadi 2004. Kabla ya wadhifa wake, alikuwa Ripota Maalum katika Tume Ndogo ya Kuzuia Ubaguzi na Ulinzi wa Walio Wachache kuanzia 1989 hadi 1994

Kazi 
Ksentini alikuwa sehemu ya Tume Ndogo ya Kuzuia Ubaguzi na Ulinzi wa Wachache alipotajwa kuwa mwandishi maalum wa Haki za Kibinadamu na Mazingira mnamo 1989. Kwa Tume ya Umoja wa Mataifa ya Haki za Kibinadamu, alianza uchunguzi wa miaka minne kuhusu haki za binadamu za mazingira mwaka 1990.

Baada ya kukamilisha utafiti wake mwaka 1994, aliwasilisha matokeo yake na kusaini Rasimu ya Azimio la Kanuni za Haki za Binadamu na Mazingira.

Marejeo

WikiForHumanRights 2022 Tanzania
wanawake wa Algeria
waandishi wa habari
1lib1ref 2023
Victoria Tauli-Corpuz

Victoria Tauli-Corpuz ni mshauri wa maendeleo na mwanaharakati wa kiasili wa kabila la Kankana-ey Igorot nchini Ufilipino.

Tarehe 2 Juni 2014, alichukua majukumu kama Ripota Maalum wa tatu wa Umoja wa Mataifa kuhusu Haki za Watu wa Asili. Kama ripota maalumu wa Umoja wa Mataifa, alipewa jukumu la kuchunguza madai ya ukiukwaji wa haki za watu wa kiasili na kukuza utekelezaji wa viwango vya kimataifa kuhusu haki za watu wa kiasili.

Aliendelea kushikilia wadhifa wake maalumu wa ukahaba hadi Machi 2020.

Marejeo 

WikiForHumanRights 2022 Tanzania
wanaharakati wa Ufilipino
James Anaya

Stephen James Anaya ni wakili wa Marekani na Dean wa 16 wa Chuo Kikuu cha Colorado Boulder Law School. Hapo awali alikuwa James J. Lenoir Profesa wa Sheria na Sera ya Haki za binadamu katika Chuo Kikuu cha Arizona cha James E. Rogers College na hapo awali alihudumu kwa zaidi ya miaka kumi katika kitivo katika Chuo Kikuu cha Sheria cha Iowa. Mnamo Machi 2008, aliteuliwa na Umoja wa Mataifa kama Ripota Maalum kuhusu hali ya haki za binadamu na uhuru wa kimsingi wa watu wa kiasili, akichukua nafasi ya Rodolfo Stavenhagen. Alichaguliwa kuwa Mwanachama wa Jumuiya ya Falsafa ya Amerika mnamo 2019.

Marejeo

WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Wanaharakati wa Marekani
Via Campesina

La Vía Campesina ni shirika la kimataifa la wakulima lililoanzishwa mwaka wa 1993 huko Mons, Ubelgiji, lililoundwa na mashirika 182 katika nchi 81,  na kujieleza kama "vuguvugu la kimataifa ambalo linaratibu mashirika ya wakulima ya wazalishaji wadogo na wa kati, wafanyakazi wa kilimo, wanawake wa vijijini; na jamii asilia kutoka Asia, Afrika, Amerika na Ulaya".

Via Campesina inatetea kilimo endelevu cha kifamilia, na ndilo kundi lililoanzisha neno "uhuru wa chakula". La Vía Campesina inafanya kampeni za kutetea haki ya mkulima ya mbegu, kukomesha unyanyasaji dhidi ya wanawake, kwa mageuzi ya kilimo, na kwa ujumla kutambua haki za wakulima.
WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Ekolojia
José Francisco Calí Tzay

José Francisco Calí Tzay (amezaliwa 27 Septemba 1961) ni wakili na mwanadiplomasia wa Guatemala.

Amechukua wadhifa wa Ripota Maalum wa Baraza la Haki za Kibinadamu la Umoja wa Mataifa kuhusu Haki za Watu wa Kiasili kuanzia 2021, baada ya kuhudumu kwa Ripota Maalum kuhusu Haki za Watu wa Asili, Victoria Tauli-Corpuz kumalizika mwaka wa 2020. Kama ripota maalum wa Umoja wa Mataifa, ana jukumu la kuchunguza madai ya ukiukaji wa haki za watu wa kiasili na kukuza utekelezaji wa viwango vya kimataifa kuhusu haki za watu wa kiasili. Katika nafasi hii, yeye na David R. Boyd walihimiza Swedeni mapema 2022 kutotoa leseni kwa kampuni ya Uingereza ya Beowulf Mining kwa mgodi wa madini ya chuma wa Kallak katika mkoa wa Galok, makazi ya watu asilia wa Sámi, wakisema mgodi huo wa wazi. ingehatarisha mfumo ikolojia unaolindwa na uhamaji wa paa.

Marejeo

WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Watu wa Guatemala
Waliozaliwa 1961
Aewon Wolf

Arnold Phillips (alizaliwa 24 Machi, 1988) anajulikana zaidi kwa jina lake la sanaa kama Aewon Wolf, ni msanii wa nchini Afrika Kusini, mwimbaji, Mkurugenzi na mtunzi wa nyimbo aliyezaliwa Durban, KwaZulu-Natal. Pia ni mwanzilishi mwenza wa kikundi cha ubunifu cha Durban kiitwacho The wolfpack.  Pia ndiye mwanzilishi wa The Werehouse kituo cha mtindo wa maisha na ukumbi wa hafla katika jiji la Durban ambao umechangia sana ukuzaji wa eneo la ubunifu la Durban.

Marejeo 

Arusha Editathon Muziki
Mbegu za muziki wa Afrika
Waliozaliwa 1988
Watu walio hai
Wanamuziki nchi kwa nchi
1lib1ref 2023
Vusi Ximba

Vusi Ximba (19392011) alikuwa mwanamuziki wa nchini Afrika Kusini, mtunzi wa nyimbo na mchekeshaji aliyejulikana zaidi kwa mtindo wake wa vichekesho vya muziki na maonyesho.

Alizaliwa na kukulia Mandini, kaskazini mwa KwaZulu-Natal . Baadae alihamia KwaSwayimane huko Pietermaritzburg ambako aliishi hadi kifo chake mnamo 2 Februari 2011.

Kazi za muziki 

 Therelina (1997)
 Umthandazi Ejoyintini (1998)
 Govozile EP (2020, ilitolewa baada ya kifo)

Marejeo 

Arusha Editathon Muziki
Mbegu za muziki wa Afrika
Waliofariki 2011
Waliozaliwa 1939
1lib1ref 2023
Sizwe Zakho

Sizwe Zakho ni mtayarishaji wa muziki aliyezaliwa nchini Afrika Kusini, anajulikana kwa kuandaa kazi za wasanii kama vile Rebecca Malope, Israel Mosehla na pia hufanya kazi na waimbaji wengine wa nyimbo za injili. Pia alizunguka bara la Afrika huku akiendesha warsha kuhusu muziki wa injili . Mtindo mahususi wa utayarishaji wa Zakho umeleta mabadiliko makubwa katika tasnia ya muziki wa injili nchini Afrika Kusini kwa njia ambayo wanamuziki wengi wanaoanza hutamani kufanya kazi naye.

Marejeo 

Arusha Editathon Muziki
Mbegu za muziki wa Afrika
Watu walio hai
1lib1ref 2023
Zuluboy

Mxolisi Mgingqeni Majozi  (anajulikana kama "Zuluboy"; alizaliwa 19 Mei 1976) mwigizaji na mwanamuziki wa KwaZulu-Natal, nchini Afrika Kusini. Amefanya kazi na wasanii maarufu wa hip hop wa Afrika Kusini kama vile PRO .

Kazi 
Wimbo wake uliompa mafanikio ulikuwa ni "Nomalanga" kutoka kwenye albamu ya Inqolobane, ilitolewa mwaka 2008.  Alishinda tuzo ya rapa bora katika tuzo za Metro FM mwaka 2008. 

Katika Tuzo za Muziki za MTV Afrika mwaka 2009 aliteuliwa kama mwanamuziki bora wa Hip Hop.

Marejeo 

Arusha Editathon Muziki
Wanamuziki wa Afrika Kusini
Watu walio hai
Waliozaliwa 1976
1lib1ref 2023
Moses Khumalo

Moses Khumalo (30 Januari, 1979, Soweto – 4 Septemba 2006) alikuwa mpiga saksafoni wa nchini Afrika Kusini. Alisoma katika chuo cha ufundi cha Manu mwaka 1994 – 1998 baada ya kuhitimu kutoka chuo cha jamii. Alianza na upigaji wa piano lakini akabadilisha na kuanza kupiga saksafoni mnamo Februari, 1995.

Alitumbuiza hadharani kwa mara ya kwanza katika tamasha la sanaa la kitaifa la Grahamstown mnamo 1995, na akapata umaarufu katika ulimwengu wa muziki wa jazz kama mwanachama wa bendi ya Moses Taiwa Molelekwa . Katika miaka iliyofuata alifanya kazi na Hugh Masekela, Sibongile Khumalo, na Paul Hanmer . Khumalo alijulikana sana kama  "mmoja wa wapiga saksafoni vijana wa Afrika Kusini". 

Moses Khumalo alifariki kwa kujinyonga  akiwa na umri wa miaka 27 mnamo 4 Septemba 2006.

Kazi za muziki 

 Ibuyile
 Mntungwa

Marejeo 

Arusha Editathon Muziki
Mbegu za muziki wa Afrika
Wanamuziki wa Afrika Kusini
Waliozaliwa 1979
Killer Kau

Sakhile Hlatshwayo (5 Julai, 1998 - 9 Agosti, 2021), alijulikana kama Killer Kau, alikuwa rapa wa  nchini Afrika Kusini, mcheza dansi na mtayarishaji wa rekodi aliyejulikana zaidi kwa wimbo wake wa "Tholukuthi Hey".

Maisha ya awali na kazi 
Killer Kau alizaliwa  5 Julai, 1998 huko Soweto, Afrika Kusini . Alikua akiimba kanisani kabla ya kujiunga na kwaya ya kanisa la Stay PC. Pia alijiunga na kwaya ya  African Heavenly Soul Singers. 

Kazi yake ya muziki ilianza tangu alipokuwa anasoma shule. Alipata umaarufu alipochapisha video huku akiimba wimbo wake wa "Tholukuthi Hey", ambayo ilisambaa kwa kasi na kuvutia hisia za DJ Ephonik .

Marejeo 

Arusha Editathon Muziki
Mbegu za muziki wa Afrika
Wanamuziki wa Afrika Kusini
Waliofariki 2021
John Ireland (mwimbaji wa Afrika Kusini)

John Ireland (alizaliwa 23 Agosti, 1954) ni msanii wa muziki wa  pop wa nchini Afrika Kusini ambaye alianza kutumbuiza mwishoni mwa miaka ya 1970. 

Wimbo wake wa "I Like" ulishika nafasi ya 20 bora nchini Afrika Kusini kwa wiki 15 mnamo 1982. Wimbo wake mwingine uliopokelewa vyema  na mashabiki ni "You're Living Inside My Head".  John Ireland ni jina lake la sanaa anajulikana kama  "Dk John Griffith", mara huwa amejitenga na huwa hafanyi mahojiano.

Marejeo 

Arusha Editathon Muziki
Mbegu za muziki wa Afrika
Wanamuziki wa Afrika Kusini
Watu walio hai
Waliozaliwa 1954
Konvoyone

Konvoyone (pia: Conwoion, Conwoyon, Konvoion; Comblessac, 788 hivi - Saint-Maixent de Plélan, leo nchini Ufaransa, 5 Januari 868) alikuwa mmonaki aliyeanzisha monasteri ya Redon huko Bretagne, ambamo, chini ya uongozi wake na kanuni ya Mt. Benedikto, wamonaki walistawi kiroho. Baada ya hiyo kuteketezwa na Wanormani, alianzisha nyingine, alimofariki akiwa mzee sana.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu. Heshima hiyo ilithibitishwa na Papa Pius IX tarehe 3 Mei 1866.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 5 Januari.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
 Congregatio de Causis Sanctorum, Index ac status causarum, Città del Vaticano 1999.
 Filippo Caraffa e Giuseppe Morelli (curr.), Bibliotheca Sanctorum (BSS), 12 voll., Istituto Giovanni XXIII nella Pontificia Università Lateranense, Roma 1961-1969.

Waliozaliwa 788
Waliofariki 868
Wamonaki
Watawa waanzilishi
Watakatifu wa Ufaransa
Gerlako

Gerlako (pia: Gerlach, Gerlache, Gerlac, Gerlachus; Houtem, leo nchini Uholanzi, 1100 hivi - Houtem, 1170 hivi) alikuwa mkaapweke karibu na Valkenburg, mkoa wa Limburg, aliyejulikana kwa jinsi alivyohudumia watu fukara.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 5 Januari.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
Saints of January 5: Gerlac 
Houthem-St. Gerlach (L): St. Gerlachus
Bosworth-Toller Anglo-Saxon Dictionary: lác

Viungo vya nje
 Sanctuary of St. Gerlach

Waliozaliwa 1100
Waliofariki 1170
Wakaapweke
Watakatifu wa Uholanzi
Felisi wa Nantes

Felisi wa Nantes (514 - 584) alikuwa askofu wa mji huo huko Bretagne, leo nchini Ufaransa, ambaye katika kuhudumia watu alidhihirisha ari yake kubwa, akijenga kanisa kuu na kuinjilisha mfululizo walioishi mashambani.

Alipochaguliwa kuwa askofu alikuwa na ndoa (551), lakini mke wake alikubali kujiunga na monasteri, naye akawagawia maskini mali zake.

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu. 

Sikukuu yake ni tarehe 6 Januari.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Waliozaliwa 514
Waliofariki 584
Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Ufaransa
Petro Tomaso

Petro Tomaso, O.Carm. (Perigord, 1305 – Famagusta, Kupro, 1366) alikuwa Mkarmeli wa Ufaransa, maarufu kwa mahubiri yake, aliyehudumia kama askofu na balozi wa Papa huko Mashariki hadi kifo chake.

Papa Paulo V alimtangaza mwenye heri mwaka 1609 na Papa Urban VIII alimtangaza mtakatifu mwaka 1628.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 6 Januari.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Wakarmeli
Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Ufaransa
Front Line Defenders

Watetezi wa Mstari wa mbele, au The International Foundation for the Protection of Human Rights Defenders, ni shirika la haki za binadamu lenye makao yake nchini Ireland lililoanzishwa Dublin, Ireland mwaka wa 2001 ili kuwalinda wale wanaofanya kazi bila vurugu kutetea haki za binadamu kama ilivyoainishwa katika Azimio la Kimataifa juu ya Haki za Binadamu.

Marejeo 

WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Mashirika
Haki za binadamu
Ripoti ya Tathmini ya Sita ya IPCC

Ripoti ya Sita ya Tathmini ya Jopo la Serikali za Umoja wa Mataifa (UN) kuhusu Mabadiliko ya Tabianchi (IPCC) ni ya sita katika mfululizo wa ripoti zinazotathmini taarifa za kisayansi, kiufundi na kijamii na kiuchumi kuhusu mabadiliko ya tabianchi.  Utafiti wa kwanza ulichapishwa mwaka wa 2021 , ripoti ya pili Februari 2022, na wa tatu Aprili 2022. Ripoti ya mwisho ya usanisi inastahili kukamilishwa kufikia mwishoni mwa 2022.

Marejeo 

WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Ekolojia
1lib1ref 2023
Kituo cha Sheria ya Kimataifa ya Mazingira

Center for International Environmental Law (CIEL) ni kampuni ya sheria ya mazingira yenye maslahi ya umma, isiyo ya faida iliyoanzishwa mwaka wa 1989 nchini Marekani ili kuimarisha sheria na sera linganishi za mazingira duniani kote.Wakiwa na ofisi mjini Washington, DC na Geneva, Uswisi, wafanyakazi wa mawakili wa kimataifa wa CIEL wanatoa ushauri wa kisheria na utetezi, utafiti wa sera na kujenga uwezo katika maeneo ya bioanuwai, kemikali, mabadiliko ya hali ya hewa, haki za binadamu na mazingira, taasisi za fedha za kimataifa, sheria na jamii, plastiki, na biashara na maendeleo endelevu.Carroll Muffett ndiye rais wa sasa
WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Ekolojia
Mashirika
Greenpeace

Greenpeace ni mtandao huru wa kampeni za kimataifa. Mtandao huu unajumuisha mashirika 26 huru ya kitaifa/kikanda katika zaidi ya nchi 55 barani Ulaya, Amerika, Afrika, Asia na Pasifiki, pamoja na shirika la kuratibu, Greenpeace kimataifa, lililoko Amsterdam, Uholanzi. Greenpeace ilianzishwa nchini Kanada mwaka wa 1971 na Irving na Dorothy Stowe, wanaharakati wa mazingira wahamiaji kutoka Marekani.

Greenpeace inasema lengo lake ni "kuhakikisha uwezo wa Dunia kukuza maisha katika anuwai zake zote" na inalenga kampeni yake juu ya maswala ya kimataifa kama vile mabadiliko ya hali ya hewa, ukataji miti, uvuvi wa kupita kiasi, nyangumi wa kibiashara, uhandisi wa jeni, na kupambana na nyuklia. mambo. Inatumia hatua za moja kwa moja, ushawishi, utafiti, na ecotage kufikia malengo yake.Mtandao wa kimataifa haukubali ufadhili kutoka kwa serikali, mashirika, au vyama vya kisiasa, ukitegemea wafuasi milioni tatu na ruzuku za msingi. Greenpeace ina hadhi ya jumla ya mashauriano na Baraza la Umoja wa Mataifa la Kiuchumi na Kijamii na ni mwanachama mwanzilishi wa Mkataba wa Uwajibikaji wa INGO, shirika lisilo la kiserikali la kimataifa ambalo linanuia kuhimiza uwajibikaji na uwazi wa mashirika yasiyo ya kiserikali.

Marejeo

WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Mashirika
Ekolojia
Azimio la Umoja wa Mataifa juu ya Haki za Wakulima

Declaration on the Rights of Peasants (UNDROP) rasmi Azimio la Umoja wa Mataifa kuhusu Haki za Wakulima na Watu Wengine Wanaofanya Kazi Vijijini, ni azimio la UNGA kuhusu haki za binadamu lenye "Uelewa  wa watu wote", lililopitishwa na Umoja wa Mataifa mwaka 2018.

Marejeo

WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Umoja wa Mataifa
Mabingwa wa Dunia wa Kulinda Mazingira

United Nations Environment Programme (UN Environment) ilianzisha Mabingwa wa Dunia mwaka wa 2005 kama programu ya kila mwaka ya tuzo za kutambua viongozi bora wa mazingira kutoka sekta ya umma na binafsi, na kutoka kwa mashirika ya kiraia.
WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Umoja wa Mataifa
Ekolojia
Interamerican Association for Environmental Defense

Chama cha Interamerican cha Ulinzi wa Mazingira (Kihispania: Asociacion Interamericana para la Defensa del Ambiente) (AIDA) ni shirika lisilo la faida la sheria ya mazingira ya kimataifa iliyoanzishwa mwaka wa 1996 kwa ushirikiano wa mashirika matano ya mazingira katika Amerika ikiwa ni pamoja na Haki ya ardhi.Makao makuu ya AIDA yako San Francisco, California. Shirika hili linafanya kazi kimataifa na washirika katika nchi nyingi tofauti zikiwemo Argentina, Kanada, Chile, Kolombia, Kosta Rika, Ekuado, Meksiko na Peru. 

AIDA inafanya kazi kimsingi kuboresha na kulinda afya ya binadamu na mazingira. Kazi mashuhuri zaidi ya AIDA imekuwa huko La Oroya, Peru, ambapo wamepigana na sumu ya watu wa eneo hilo na metali nzito na uchafu mwingine unaotolewa na mtambo wa kuyeyusha wa ndani. AIDA pia imefanya athari kubwa kumlinda kasa wa ngozi huko Kosta Rika kupitia ushirikiano na Cedarena.
WikiForHumanRights 2022 Tanzania
Mashirika
Ekolojia
Mazingira
Valentino wa Passau

Valentino wa Passau (alifariki Merano, leo nchini Italia Kaskazini, 7 Januari, 475) alikuwa mmonaki, tena abati kutoka Uholanzi wa leo. Papa Leo I alimfanya askofu mmisionari wa Retia (kati ya Uswisi, Ujerumani, Austria na Italia) huko Passau ya Noriko, katika Bavaria ya leo, na hatimaye mkaapweke huko Merano,.

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 7 Januari.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Waliozaliwa karne ya 5
Waliofariki 475
Wamonaki
Maaskofu Wakatoliki
wamisionari
wakaapweke
Watakatifu wa Uholanzi
Watakatifu wa Ujerumani
Watakatifu wa Italia
Valentiniano wa Koira

Valentiniano wa Koira (alifariki Chur, Uswisi, 548) alikuwa askofu wa mji huo, katika Uswisi wa leo, aliyejitosa kusaidia fukara, kukomboa waliotekwa na kuvika wasiokuwa na nguo katika kipindi kigumu cha historia.

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 7 Januari.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Waliofariki 548
Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Uswisi
Tilone

Tilone (kwa Kifaransa: Thillon, Tillon, Til, Theau; aliishi karne ya 7) alikuwa mwanafunzi wa Eligius wa Noyon, aliyekuwa fundi na mmonaki huko Solignac karibu na Limoges katika mkoa wa Akwitania, leo nchini Ufaransa.

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu. 

Sikukuu yake ni tarehe 7 Januari.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Marejeo 

Waliofariki karne ya 7
Wamonaki
Watakatifu wa Ufaransa
Kuro wa Konstantinopoli

Kuro wa Konstantinopoli (alifariki 7 Januari 712) alikuwa mmonaki huko Paflagonia, akawa Patriarki wa Konstantinopoli miaka 705-712, lakini baadaye akafukuzwa akafa ugenini  kwa sababu ya kutetea imani sahihi.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa katika tarehe ya kifo chake au kesho yake.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Vyanzo
The Oxford Dictionary of Byzantium, Oxford University Press, 1991.

Waliozaliwa karne ya 7
Waliofariki 712
Wamonaki
Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Uturuki
Alderiko wa Le Mans

Alderiko wa Le Mans (800 hivi - 7 Januari 856) alikuwa askofu wa mji huo, leo nchini Ufaransa, ambaye kwa ari ya ajabu alistawisha ibada kwa Mungu na heshima kwa watakatifu.

Tangu kale anaheshimiwa na Kanisa Katoliki kama mtakatifu. 

Sikukuu yake ni tarehe ya kifo chake.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Vyanzo
Actus Pontificum Cenomannis (in urbe degentium), compiled during Aldric's episcopate.
ed. Margarete Weidemann, Geschichte des Bistums Le Mans von der Spätantike bis zur Karolingerzeit: Actus Pontificum Cenomannis in urbe degentium und Gesta Aldrici. 3 vols. Mainz, 2000.
Gesta (Domni) Aldrici, which relates how Aldric translated the bodies of the saints and former bishops of Le Mans: Julianus, Turibius, Pavatius, Romanus, Liborius and Hadoindus to his cathedral.
ed. Margarete Weidemann, Geschichte des Bistums Le Mans von der Spätantike bis zur Karolingerzeit: Actus Pontificum Cenomannis in urbe degentium und Gesta Aldrici. 3 vols. Mainz, 2000.

Marejeo mengine
 Goffart, Walter A. The Le Mans forgeries: a chapter from the history of church property in the ninth century. Cambridge, Mass.: Harvard UP, 1966. Contents.
 Saint-Aldric  in Dictionnaire topographique, historique, généalogique et bibliographique de la province du diocèse du Maine, 1777
 L'œuvre d'Aldric du Mans et sa signification (832-857)  in Francia vol. 8, pp. 43-64, Philippe Le Maître, 1980.
 Nominis : Saint Aldric du Mans
Parole et Prière numéro 67 de Janvier 2016, page 86

Waliozaliwa 800
Waliofariki 856
Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Ufaransa
Joji wa Koziba

Joji wa Koziba (alifariki 625 hivi) alikuwa mmonaki kutoka kisiwa cha Kupro, mkaapweke huko Koziba nchini Palestina, aliyekuwa anaishi siku sita kwa wiki amejifungia ndani, ila Dominika alikuwa akisali na wanajumuia wenzake, pamoja na kusikiliza shida zao za kiroho na kuwapa mashauri.
 
Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu. 

Sikukuu yake ni tarehe 8 Januari.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Vyanzo
C. House, ed. "Vita Sancti Georgii Chozebitae Confessoris et Monachii". Analecta Bollandiana 7 (1888): 95–144, 336–359.
T. Vivian and A. N. Athanassakis, trans. The Life of Saint George of Choziba and the Miracles of the Most Holy Mother of God at Choziba. San Francisco: International Scholars Publications, 1994.
T. Vivian, trans. Journeying Into God. Seven Early Monastic Lives. Minneapolis: Fortress Press, 1996. pp. 71–105.

Marejeo mengine
Olster, David. "The Construction of a Byzantine Saint: George of Choziba, Holiness, and the Pilgrimage Trade in Seventh-Century Palestine." Greek Orthodox Theological Review 38.1–4 (1993): 309–322.

Waliozaliwa karne ya 6
Waliofariki 625
Wamonaki
Wakaapweke
Watakatifu wa Kupro
Watakatifu wa Palestina
Nathalan

Nathalan (pia: Nachlan au Nauchlan; alifariki 678) alikuwa askofu katika eneo la Aberdeen nchini Uskoti, maarufu kwa upendo aliokuwanao kwa fukara.

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu. Heshima hiyo ilithibitishwa na Papa Leo XIII tarehe 11 Julai 1898.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 8 Januari.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
 Watt, Archibald, Highways and Byways around Kincardineshire, Stonehaven Heritage Society (1985)
 Congregatio de Causis Sanctorum, Index ac status causarum, Città del Vaticano 1999.
 Filippo Caraffa e Giuseppe Morelli (curr.), Bibliotheca Sanctorum (BSS), 12 voll., Istituto Giovanni XXIII nella Pontificia Università Lateranense, Roma 1961-1969.

Waliofariki 678
Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Uskoti
Gudula

Gudula (kijiji kimojawapo cha Brabant, leo nchini Ubelgiji, 646 hivi - Hamme, leo nchini Ubelgiji, 680/714) alikuwa mwanamke Mkristo wa karne ya 7 aliyejitosa katika maisha ya sala na matendo ya huruma nyumbani mwake huko Moorsel.

Alikuwa mtoto wa Amalberga wa Maubeuge na dada wa Farailde, Reinilde na Emebati, wote watakatifu.  

Tangu kale amepewa heshima ya mtakatifu bikira. 

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 8 Januari.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo

Vyanzo vikuu
 Vita prima sanctae Gudilae auctore anonymo on the Latin Wikisource
 Vita ampliata sanctae Gudilae auctore Huberto on the Latin Wikisource
 Bollandus J., Henschenius G., De S. Gudila Virgine Bruxellis in Belgio, Acta Sanctorum Januarii I (1643) 524–530.

Vyanzo vingine
 Bonenfant, P., 'La charte de foundation du chapitre de Sainte-Gudule à Bruxelles', Bulletin de la Commission Royale d'Histoire 115 (1950) 17–58.
 Podevijn, R., 'Hubert, l'auteur de la vita Gudulae', Revue Belge de Philologie et d'Histoire 15 (1936) 489–496.
 Podevijn, 'Etude critique sur la Vita Gudulae', Revue Belge de Philologie et d'Histoire 2 (1923) 619–641.
 Lefèvre, P., 'Une conjecture à propos de la date et de l'auteur du "Vita Gudile"', Belgisch Tijdschrift voor Filologie en Geschiedenis 14/1 (Brussel 1935) 98–101.
 van der Essen, L., 'Etude critique et littéraire sur les vitae des saints Mérovingiens', Recueil de travaux publiées par les membres des conférences d'histoire et de philologie 17 (Leuven 1907) 296–311.
 Riethe, P., 'Der Schädel der heiligen Gudula aus der Pfarrkirche von Eibingen. Eine historisch-anthropologische Studie', Nassauische Annalen Jahrbuch des Vereins für nassauische Altertumskunde und Geschichtsforschung Band 67 (1956) 233.
 Van Droogenbroeck, F. J., 'Paltsgraaf Wigerik van Lotharingen, inspiratiebron voor de legendarische graaf Witger in de Vita Gudilae', Eigen Schoon en De Brabander 93 (2010) 113–136.
 Van Droogenbroeck, F. J., 'Kritisch onderzoek naar de interacties tussen de Vita S. Gudilae en de Gesta Episcoporum Cameracensium.', Eigen Schoon en De Brabander 95 (2012) 311–346.
 Van Droogenbroeck, F. J., 'Onulfus van Hautmont (ca. 1048), auteur van de Vita S. Gudilae anonymo', Eigen Schoon en De Brabander 95 (2012) 595–643.
 Van Droogenbroeck, F. J.,  Nova miracula de exemplis veteribus (2016)

Mabikira
Watakatifu wa Ubelgiji
Alberto wa Cashel

Alberto wa Cashel (alifariki Regensburg, Ujerumani, 800) alikuwa askofu mwenye asili ya Uingereza, ambaye kwa muda mrefu alikuwa anahiji huko na huko kwa ajili ya Kristo.

Tangu kale anaadhimishwa na Wakatoliki kama mtakatifu. Papa Leo XIII alithibitisha heshima hiyo tarehe 19 Juni 1902.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 8 Januari.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
 Stefan Weber: Die Konstruktion eines fabulösen »irischen« Heiligenlebens? Der heilige Albert, Regensburg und die Iren, in: Irische Mönche in Süddeutschland. Literarisches und kulturelles Wirken der Iren im Mittelalter, ed. D. Walz/J. Kaffanke (Lateinische Literatur im deutschen Südwesten 2), Heidelberg 2009, p. 229-304.
 Congregatio de Causis Sanctorum, Index ac status causarum, Città del Vaticano 1999.
 Filippo Caraffa e Giuseppe Morelli (curr.), Bibliotheca Sanctorum (BSS), 12 voll., Istituto Giovanni XXIII nella Pontificia Università Lateranense, Roma 1961-1969.

Waliozaliwa karne ya 8
Waliofariki 800
Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Uingereza
Dewald Louw

Dewald Louw (alizaliwa 18 Juni, 1986, mjini Bloemfontein ) ni mshindi wa msimu wa kwanza wa mashinadano yaThe Afrikaans KykNET Idols nchini Afrika Kusini . 

Mnamo 2007 na 2008, Dewald alipata ofa ya kuchezwa kwa nyimbo zake mara nyingi kwenye redio bila malipo yoyote.

Kazi za muziki 
Albamu

 In Jou Oë (4 December 2006)
 Ek en Jy (February 2009)

Wimbo mmoja mmoja

 Idol
 In Jou Oë
 Free to Fly
 Nog 'n Hart
 Lekker Kry
 Liefkry
 How does it feel
 Valentyn

Marejeo 

Arusha Editathon Muziki
Mbegu za muziki wa Afrika
Wanamuziki wa Afrika Kusini
Makaburu
Watu walio hai
Waliozaliwa 1986
Wanamuziki nchi kwa nchi
Femi Jacobs

Femi Jacobs  (alizaliwa Oluwafemisola Jacobs ; 8 Mei)  ni mwigizaji wa Nigeria, mzungumzaji na mwimbaji. Alikuja kujulikana kwa kuigiza kama Makinde Esho katika filamu ya The Meeting, ambayo pia ni pamoja na Rita Dominic na Jide Kosoko .  Kwa nafasi yake  alipokea uteuzi wa Mwigizaji Bora katika Jukumu la Kuongoza kwenye Tuzo za 9 za Africa Movie Academy .  Pia alishinda tuzo ya Muigizaji Bora katika uchekeshaji kwenye Tuzo za 2015 Africa Magic Viewers Choice Awards (AMVCA).

wasifu 
Femi alisoma shule ya sekondari ya juu ya Fakunle Comprehensive, Osogbo katika Jimbo la Osun la Nigeria. Jacobs alisoma mass communication huko lagos State University .

Marejeo 

Watu walio hai
Wanamuziki wa Nigeria
Mbegu za muziki wa Afrika
Arusha Editathon Muziki
Waigizaji filamu nchi kwa nchi
Muziki nchi kwa nchi
Chris Delvan Gwamna

Christopher Delvan Gwamna Ajiyat (alizaliwa 12 Desemba 1960) ni mwimbaji wa nyimbo za injili kutoka Nigeria, mtunzi wa nyimbo  na mchungaji kiongozi wa The New Life Pastoral Center (New Life Assembly),  yenye makao yake huko Kaduna, Nigeria.

Maisha na elimu 
Gwamna alizaliwa Kagoro, Jimbo la Kaduna, Nigeria tarehe 12 Desemba 1960. Alihitimu  Chuo Kikuu cha Ahmadu Bello katika miaka ya 1980 na shahada ya kwanza katika historia na sayansi ya siasa. Gwamna na mkewe, Anna (pia mchungaji),  walizaa watoto wawili, Joel na Salamatu.

Marejeo 

Waliozaliwa 1960
Watu walio hai
Wanamuziki wa Nigeria
Mbegu za muziki wa Afrika
Arusha Editathon Muziki
Muziki nchi kwa nchi
Oritse Femi

Oritsefemi Majemite Ekele (alizaliwa 5 Januari 1985)  maarufu kwa jina lake la kwanza Oritse Femi, ni mwimbaji-mtunzi wa nyimbo kutoka Nigeria.   Anafahamika zaidi kwa kurudia upya wimbo wa Fela Kuti "Double Wahala". Wimbo huo ulimletea uteuzi mara mbili katika Tuzo za 2014 za City People Entertainment, na kushinda tuzo ya Wimbo Maarufu Zaidi wa Mwaka. Pia alishinda tuzo ya Msanii wa Asili wa Mwaka katika Tuzo za Burudani za Nigeria za 2014 . Mnamo 2014, alitoa remix ya toleo lake la wimbo akimshirikisha D'banj .

Tovuti rasmi ya Oritse Femi - Oritse Femi - Tovuti Rasmi

Marejeo 

Watu walio hai
Waliozaliwa 1985
Mbegu za muziki wa Afrika
Arusha Editathon Muziki
Wanamuziki wa Nigeria
Muziki nchi kwa nchi
Wanamuziki nchi kwa nchi
Dizzy K Falola

Dizzy K Falola (mzaliwa wa Kunle Falola ) ni mwimbaji wa Naijeria mwenye makazi yake London, ambaye ni msanii wa nyimbo za injili, lakini pengine anajulikana zaidi kama mwimbaji nyota wa zamani wa miaka ya 1980, maarufu kwa kibao cha "Baby Kilode". 

Falola, ambaye wazazi wake walifariki alipokuwa mdogo, alilelewa nchini Nigeria, ambako alionyesha kipawa cha awali cha muziki,  na alisoma katika Chuo Kikuu cha Ife .

Marejeo 

Watu walio hai
Wanamuziki wa Nigeria
Mbegu za muziki wa Afrika
Arusha Editathon Muziki
Muziki nchi kwa nchi
Albert Nabonibo

Albert Nabonibo (alizaliwa mnamo 1984  katika Wilaya ya Gicumbi ) ni mwimbaji wa nyimbo za injili na mhasibu kutoka Kacyiru katika vitongoji vya Kigali, Rwanda .      Thomson Reuters Foundation News inaeleza Nabonibo kama mwimbaji mashuhuri na maarufu, na inaripoti kuwa ametoa nyimbo nane za injili tangu 2012. 

 Mnamo Agosti 2019, alikuja kujulikana kimataifa alipojitokeza kama shoga, swala ambalo lilileta mvutano kutokana na "maoni ya kihafidhina ya Afrika, ya kupinga kuhusu ushoga ."   Zaidi ya hayo, makanisa katika nchi yenye Wakristo wengi yanadai kuwa LGBTQ ni dhambi .  Alipotoka, akawa mwimbaji wa kwanza wa nyimbo za Injili wa jinsia moja nchini Rwanda.  PinkNews ilimtaja kama "hadithi ya nane yenye matokeo na kusisimua zaidi" ya 2019, ikibainisha "athari hasi ambazo bila shaka angekabili".

Marejeo

Watu walio hai
Arusha Editathon Muziki
Muziki nchi kwa nchi
Wanamuziki nchi kwa nchi
Obaapa Christy

Obaapa Christy (née Christiana Twene ) ambaye zamani alikuwa Christiana Love ni mwanamuziki wa Injili wa Ghana . Mwimbaji huyo maarufu wa nyimbo za Meti Ase alipokea Tuzo za Msanii Bora wa Injili wa Mwaka na Wimbo Bora wa Mwaka katika toleo la 2007 la Tuzo za Muziki za Ghana .  Mnamo 2008, alitunukiwa tuzo ya heshima ya Kitaifa na John Kufuor .

Maisha 
Alizaliwa Kumasi katika Mkoa wa Ashanti nchini Ghana, katika familia ya ndugu 9.

Kazi 
Alitoa wimbo mpya unaoitwa, The Glory in 2021.

Marejeo 

Watu walio hai
Wanamuziki wa Ghana
Arusha Editathon Muziki
Muziki nchi kwa nchi
Wanamuziki nchi kwa nchi
Diana Hopeson

Diana Hopeson (pia anajulikana kama Diana Botchway) ni mwimbaji wa nyimbo za Injili wa Ghana  na raisi wa zamani wa Muungano wa Wanamuziki wa Ghana .   Mnamo mwaka wa 2021 alichaguliwa na BJ Sam kuiwakilisha Ghana kwenye mradi wa kwanza wa muziki wa Krismasi pamoja na wasanii wengine wa muziki wa kimataifa akiwemo Mwigizaji wa Hollywood Paul Raci, mwimbaji wa malipo ya Bollywood Jaspinder Narula, mwigizaji wa Uswizi Christina Zurbrügg  .   Mnamo Machi 2021, alikuwa miongoni mwa Wanawake 30 wa Juu Wenye Ushawishi Zaidi katika Muziki na Brunch ya Wanawake ya 3Music Awards . Pia alikuwa mjumbe wa bodi ya GHAMRO na pia Mwenyekiti wa Bodi ya Usimamizi ya Muda ya Jumuiya ya Hakimiliki ya Ghana.

Marejeo 

Watu walio hai
Waliozaliwa 1970
Wanamuziki wa Ghana
Arusha Editathon Muziki
Muziki nchi kwa nchi
Wanamuziki nchi kwa nchi
Mary Ghansah

Mary Ghansah (amezaliwa 13 Mei 1959) ni mwanamuziki mkongwe wa nyimbo za Injili wa Ghana na mchungaji . Anajulikana sana kwa kazi yake ya kuabudu ambayo ilidumu zaidi ya miaka 40.

Maisha binafsi 
Mary alizaliwa na Bw Joseph Ghansah na Madam Elizabeth Anderson huko Tema . Yeye ndiye mkubwa kati ya  watoto watano. 

Akiwa na umri mdogo wa miaka 15, Mary alianza kazi yake ya muziki kwa kujiunga na kikundi cha uimbaji cha Power House Evangelistic Ministry.   Kwa sasa Mary ana sifa ya kuwa na zaidi ya albamu 20, baadhi zikiwa zake na nyingine zikiainishwa kama nyimbo za kiroho kutoka makanisa ya Orthodox, Kipentekoste na charismatic kote nchini. 

Mary ameolewa na Carl Kwaku Wiafe.

Tuzo 
Mnamo 2017, Mary alitunukiwa tuzo ya Evergreen Gospel Honor na MUSIGA . Baadaye alipokea Tuzo la Mafanikio ya Maisha mwaka wa 2019 katika toleo la 20 la Tuzo za Muziki za Vodafone Ghana

Marejeo 

Waliozaliwa 1959
Watu walio hai
Wanamuziki wa Ghana
Arusha Editathon Muziki
Muziki nchi kwa nchi
Celestine Donkor

Celestine Donkor ni mwanamuziki na mtunzi wa nyimbo za Injili kutokea nchini Ghana.  Mnamo Machi 2021, alikuwa miongoni mwa wanawake 30 waliotajwa kuwa na  ushawishi zaidi katika muziki na Brunch ya Wanawake ya 3Music Awards. Alianzisha Celestial Praise, tamasha la kila mwaka la muziki wa Injili.

Kazi ya muziki 
Donkor alishirikiana na wanamuziki wengi wa injili,  wakiwemo Joe Mettle, Joyce Blessing, Ceccy Twum, Mkhululi Bhebhe, Edem, Philipa Baafi, Funny Face. Ana nyimbo maarufu,  zikiwemo "Turning around", "Bigger", "Okronkronhene", "Manim Nguase", "Boobobo". Albamu yake ya hivi karibuni zaidi ya Agbebolo ilimletea tuzo ya Msanii bora wa mwaka katika Tuzo za Kitaifa za Muziki wa Injili.

Maisha binafsi 
Ameolewa na Bw. Donkor na wana mabinti watatu.

Marejeo 

Watu walio hai
Wanamuziki wa Ghana
Arusha Editathon Muziki
Wanamuziki wa Injili
Ceccy Twum

Ceccy Abena Ampratwum (alizaliwa 13 Novemba), anajulikana zaidi kwa jina lake la kisanii Ceccy Twum, ni mwimbaji wa kisasa wa Ghana wa nyimbo za Injili na mtunzi wa nyimbo.  

Ceccy alizaliwa katika familia ya Bwana na Bibi Andoh huko Accra, Ghana . Ameolewa na Nabii Alex Twum na wana watoto watatu.   Ceccy Twum alianza elimu yake ya shule ya msingi katika  Don Bosco Catholic na Junior high huko Winneba na kuendelea hadi Chuo cha Snapps  huko Accra.

Kazi ya muziki 
Ceccy Twum alitoa albamu yake ya kwanza Me Gyefo ne Yesu mwaka wa 2005, ambayo ilimletea umaarufu. Ameshirikiana na wanamuziki kadhaa wa injili, wakiwemo Mercy Chinwo, Joe Mettle, Ohemaa Mercy, MOG Music, Joyce Blessing, Nathaniel Bassey, Sinach, Frank Edwards, Empress Gifty .    Ceccy ana nyimbo nyingi zilizohit zikiwemo Victory, Di Wo Hene, Your Grace, Amen. Mnamo 2018 wimbo wake mkuu Jehovah ulimteua katika Tuzo za Muziki za Vodafone za Ghana kama wimbo wa Injili wa mwaka.   Pia aliteuliwa kuwa Msanii Bora wa Afrika Magharibi katika Tuzo za Muziki na Vyombo vya Habari za Kiafrika.

Marejeo 

Watu walio hai
Wanamuziki wa Ghana
Mbegu za muziki wa Afrika
Arusha Editathon Muziki
Muziki nchi kwa nchi
Wanamuziki nchi kwa nchi
Selina Boateng

Selina Boateng ni mwanamuziki wa Injili wa Ghana .

Kazi 
Selina alitembelea baadhi ya magereza pamoja na Nabii Albert Asihene-Arjarquah mwaka wa 2014.  Uwezo wake wa kuimba kwa lugha ya Kifaransa na Kiingereza umempatia fursa ya kuhudumu katika nchi kama vile Ufaransa, Ubelgiji, Norway na Ujerumani .  Ndani ya nchi, Selina amekuwa kwenye programu na wasanii kama DSP Kofi Sarpong, Nacee, Ceccy Twum, KODA, Joe Mettle, Eugene Zuta, Ohemaa Mercy na Rev Cynthia McCauley .

Marejeo 

Watu walio hai
Wanamuziki wa Ghana
Arusha Editathon Muziki
Muziki nchi kwa nchi
Wanamuziki nchi kwa nchi
Ishmael Philemon Ackon

Ishmael Philemon Ackon ni mwimbaji wa nyimbo za Injili wa nchini Ghana, mtunzi wa nyimbo na mwandishi, anayejulikana kama Bro. Filemoni .

Ackon alizaliwa tarehe 15 Oktoba 1980 katika vitongoji vya Kumasi huko Manse, nchini Ghana. Alifurahia ushawishi wa muziki kupitia kanisa. Wazazi wake, Beatrice Ivy Ackon na marehemu Mchungaji Emmanuel Eddie E. Ackon,  walikuwa washiriki wa Kanisa la Methodist .

Marejeo 

Watu walio hai
Wanamuziki wa Ghana
Arusha Editathon Muziki
Muziki nchi kwa nchi
Wanamuziki nchi kwa nchi
Angélico Vieira

Angélico Vieira (31 Desemba 1982 – 28 Juni 2011), ambaye jina lake kamili ni Sandro Milton Vieira Angélico, alikuwa mwigizaji na mwimbaji wa Ureno. Alikuwa mwanachama wa bendi ya wavulana ya Ureno, D'ZRT .

Marejeo 

Waliofariki 2011
Waliozaliwa 1982
Wanamuziki wa Ureno
Arusha Editathon Muziki
Daniela Varela

Daniela Varela ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Ureno. Aliiwakilisha Ureno kwenye Shindano la Wimbo wa Eurovision 2009 huko Moscow, Urusi kama mwimbaji mkuu wa bendi ya Flor-de-Lis . Anaishi Lisbon na anagawanya wakati wake wa kufanya kazi katika utalii na kama mwimbaji mkuu wa Flor-de-Lis.

Marejeo 

Watu walio hai
Wanamuziki nchi kwa nchi
Arusha Editathon Muziki
Wanamuziki wa Ureno
Muziki nchi kwa nchi
Monica Sintra

Mónica Sintra (amezaliwa 10 Juni 1978) ni mwimbaji raia wa Ureno .

Katika umri wa miaka 11, alijiunga na "Jovens Cantores de Lisboa". Alipofikisha miaka 15, alirekodi albamu yake ya kwanza, Tu És O Meu Herói . Albamu yake iliyofuata, Afinal Havia Outra ilitolewa mwaka wa 1998 .

Mnamo 2011, mwimbaji alitoa albamu Um Grande Amor .

Mnamo 2018 Sintra alifichua kwamba alikuwa akiumwa bulimia na anorexia .

Marejeo 

Watu walio hai
Waliozaliwa 1978
Wanamuziki nchi kwa nchi
Arusha Editathon Muziki
Muziki nchi kwa nchi
Nuno Roque

Nuno Roque ni msanii raia wa Ureno, mwigizaji, mwimbaji-mtunzi wa nyimbo na mkurugenzi.

Mama yake alikuwa mwigizaji wa revue .  Alianza kucheza kwa mara ya kwanza katika ukumbi wa Coliseu do Porto akiwa na umri wa miaka mitatu na akaanza kazi yenye mafanikio kama mwimbaji mtoto nchini Ureno . Katika miaka yake yote ya mapema, Roque alishinda  mashindano kadhaa ya kuimba, akitoa albamu yake ya kwanza Brincar a Brincar mwaka 1995. Mshirika wake mkuu alikuwa mtayarishaji Tony Lemos, mwanachama mwanzilishi wa bendi ya Eurodance ya Kireno Santamaria . Repertoire ya Roque ilijulikana kwa kutumia aina mbalimbali za mitindo ya muziki, hasa Pop.

Marejeo 

Watu walio hai
Wanamuziki nchi kwa nchi
Arusha Editathon Muziki
Muziki nchi kwa nchi
1lib1ref 2023
Nuno Resende

Nuno Resende (amezaliwa 25 Juni 1973) ni mwimbaji wa Ureno .

Aliunda bendi nyingi . Alishiriki kwenye Pour la Gloire, shindano la talanta  RTBF mnamo 1997. Mnamo 1998, Alec Mansion aliunda bendi, La Teuf . Mnamo 2000, bendi ilikuwa sehemu ya uteuzi wa Ubelgiji kwa Shindano la Wimbo wa Eurovision na wimbo Soldat de l'amour . Walifika fainali, lakini waliondolewa na bendi ikagawanyika mwaka huo huo. 

Alec Mansion aliona uzuri wa sauti yake na akamwajiri katika miradi tofauti na upande wa uimbishaji nchini Ubelgiji.

Mnamo 1999, mwimbaji alicheza sehemu ya Gontrand katika muziki wa La Belle et la Bête, na Luc de Walter katika kipindi cha The Voice kwenye mfululizo wa televisheni, Ubelgiji. Mwaka huo huo, Nuno aliingia katika bendi ya Apy na kurekodi marudio ya Le Banana Split ya Lio.

Marejeo 

Waliozaliwa 1973
Watu walio hai
Wanamuziki nchi kwa nchi
Arusha Editathon Muziki
Muziki nchi kwa nchi
1lib1ref 2023
Diogo Piçarra

Diogo Piçarra (amezaliwa 19 Oktoba 1990) ni mwimbaji wa Ureno. Alishinda msimu wa tano wa toleo la Kireno la Pop Idol mnamo 2012.

Diogo Piçarra alizaliwa huko Faro . Akiwa na umri wa miaka 17, alianzisha bendi ya "Fora da Bóia". Alipokuwa akisoma katika Chuo Kikuu cha Algarve,  muhula uliofwata alienda nje ya nchi ili kuendelea na masomo yake katika Chuo Kikuu cha Palacký huko Jamhuri ya Cheki. 

Alitoa albamu yake ya kwanza, Espelho, mnamo Machi 2015,  akishirikiana na wasanii kama vile Valas kwenye "Ponto de Partida" na April Ivy kwenye "Não Sou Eu".

Marejeo 

Waliozaliwa 1990
Watu walio hai
Wanamuziki nchi kwa nchi
Arusha Editathon Muziki