LeroyDyer/wikipediaSW huggingface dataset:
Myles Allen

Myles Robert Allen CBE FInstP (amezaliwa 11 Agosti 1965) ni Mwanasayansi wa hali ya hewa mzaliwa wa Uingereza (Mwingereza). Yeye ni Profesa wa Sayansi ya Mfumo wa Jiografia katika Shule ya Jiografia na Mazingira ya Chuo Kikuu cha Oxford, na katika Idara ya Fizikia ya Anga, Bahari na Sayari.

Elimu 
Allen alisoma katika Shule ya Uingereza nchini Uholanzi  na Chuo Kikuu cha Oxford ambapo alitunukiwa shahada ya Uzamili ya Sanaa katika Fizikia na Falsafa mwaka wa 1987  ikifuatiwa na shahada ya Udaktari wa Falsafa mwaka wa 1992.  Alikuwa mwanafunzi wa Chuo cha St. John, Oxford .

Kazi 
Pamoja na nafasi yake kama Profesa wa sayansi ya Geosystem huko Oxford, yeye ndiye Mpelelezi Mkuu wa mradi wa kompyuta uliosambazwa wa Climateprediction.net (ambao hutumia rasilimali za kompyuta zinazotolewa kwa hiari na umma kwa ujumla), na alikuwa na jukumu la kuanzisha mradi huu.  Yeye ni Mkurugenzi wa Oxford Net Zero initiative  na Mwanafunzi wa Chuo cha Linacre, Oxford .

wanasayansi wa Uingereza
Swahili climate voices
Milutin Milanković

Milutin Milanković (wakati mwingine huandikwa Milankovitch [milǔtin milǎːnkoʋitɕ]; 28 Mei 1879 – 12 Desemba 1958) alikuwa mwanahisabati, mwanaastronomia, mtaalamu wa hali ya hewa, mwanajiofizikia, mhandisi wa umma na mwanasayansi maarufu wa Serbia

Milanković alitoa michango miwili ya msingi katika sayansi ya ulimwengu. Mchango wa kwanza ni Canon ya Insolation ya Duni, ambayo ina sifa ya hali ya hewa ya sayari zote za Mfumo wa Jua. Mchango wa pili ni maelezo ya mabadiliko ya hali ya hewa ya muda mrefu ya Dunia yanayosababishwa na mabadiliko katika nafasi ya Dunia kwa kulinganisha na Jua, ambalo sasa linajulikana kama mizunguko ya Milankovitch . Hii kwa kiasi ilielezea enzi za barafu zinazotokea katika siku za nyuma za kijiolojia za Dunia, na vile vile mabadiliko ya hali ya hewa kwenye Dunia ambayo yanaweza kutarajiwa katika siku zijazo.

Swahili climate voices
Mawingu nga'mba



Sw

Kielezi
Aina ya mawingu bapa yenye rangi ya kijivu ambayo huwa karibu na ardhi kuliko mengine yote

tafsiri 
 

Kiswahili
Mikoa ya Zimbabwe

Mikoa ya Zimbabwe imepatikana kwa kuigawa nchi hiyo katika mikoa 8 na miji 2 yenye hadhi ya mikoa. Imegawiwa zaidi katika wilaya 59 na kata 1,200.

Mikoa ya Zimbabwe ni:
Bulawayo (mji), 
Harare (mji), 
Manicaland, 
Mashonaland ya Kati, 
Mashonaland Mashariki, 
Mashonaland Magharibi, 
Masvingo, 
Matabeleland Kaskazini, 
Matabeleland Kusini na 
Midlands.

Miji minne mikubwa ya Zimbabwe ni:
 Bulawayo, mji wa pili kwa ukubwa
 Harare, mji mkuu
 Chitungwiza
 Mutare

!
Orodha za kijiografia
Zimbabwe
Nguzo

Nguzo (kwa Kiingereza: column au pillar) ni sehemu ya jengo inayobeba uzito wa juu.

Katika Ukristo, Mtume Paulo alifananisha Kanisa na nguzo ya ukweli (1Tim 3:15). 

Katika Uislamu, mambo matano yanahesabiwa kuwa nguzo zake.

Marejeo
Chisholm, Hugh, ed. (1911). "Engaged Column". Encyclopædia Britannica. 9 (11th ed.). Cambridge University Press. pp. 404–405
Stierlin, Henri The Roman Empire: From the Etruscans to the Decline of the Roman Empire, TASCHEN, 2002
Alderman, Liz (7 July 2014). "Acropolis Maidens Glow Anew". The New York Times. Retrieved 9 July 2014
Stokstad, Marilyn; Cothren, Michael (2014). Art History (Volume 1 ed.). New Jersey: Pearson Education, Inc. p. 110.4

Usanifu majengo
Filamu za Korea Kusini

Filamu kutoka Korea Kusini (kwa Kikorea: 한국 드라마, han-guk drama) huitwa K-drama pia. Filamu za Kikorea ni tamthiliya za televisheni za Kikorea ambazo zimetengenezewa Korea Kusini.  

Filamu hizi zinajulikana ulimwengu kote, mahsusi katika Asia zaidi, kutokana na kuenea kwa utamaduni maarufu wa Kikorea na kupatikana kwa njia nyingi kupitia huduma za intaneti, ambazo mara nyingi hutoa tafsiri katika lugha nyingi. Filamu nyingi za Kikorea zimetafsiriwa kwa lugha tofauti tofauti, na baadhi yake zimekuwa na ushawishi mkubwa katika mataifa mengine. Katika nchi nyingine, chaneli za televisheni zimekuwa zikionyesha filamu za Kikorea. Kwa mfano, watu zaidi ya milioni 142 walitazama Squid Game (2021) (kwa Kikorea: 오징어 게임, O-jing-uh geim) na hii ikawa filamu iliyotazamwa zaidi kupitia Netflix.

Mtindo 
Fliamu za Kikorea zinavutia hisia za kimataifa kwa sababu ya fashini, mitindo na utamaduni wao. Kuongezeka kwake miongoni mwa watu kumesababisha kuongezeka kwa tasnia ya mitindo duniani. Hii inaonyesha kwamba tamthilia za Kikorea za kila siku zimeweza kufikia viwango vya juu. 

Mwandishi mmoja kwa kawaida huongoza filamu za Kikorea, ambazo mara nyingi huandikwa na mwandishi mmoja wa skrini pia. Hii mara nyingi hupelekea kila filamu kuwa na mitindo tofauti ya uelekezaji na mazungumzo. Hii inatofautiana na mfululizo wa televisheni za Kimarekani, ambazo zinaweza kutegemea wakurugenzi na waandishi wengi kufanya kazi pamoja. 

Muda wa saa 1:00 jioni hadi 3:00 usiku kwa kawaida umetengwa kwa ajili ya drama za kila siku, ambazo hufanyika kila usiku kutoka Jumatatu hadi Ijumaa. Kuna filamu za wikendi muda wa saa 4:00-6:00 usiku pia.

Msuko wa hadithi na maudhui 
Filamu za Kikorea zina aina nyingi tofauti kama drama za mapigano, drama za kihistoria, drama za shule, tamthilia za kimatibabu, filamu za kisheria au hata za ucheshi na za kutisha. Ingawa tamthilia nyingi huwa na mambo ya kimapenzi na mandhari ya kina ya hisia, baadhi pia zinaweza kuwa na mkasa au kipande cha mandhari ya maisha. Kuna mitindo mbalimbali. 

Mada kuu za drama za televisheni za Kikorea ni urafiki, maadili ya kifamilia, upendo, na ubinafsi. Hata hivyo kuna mwelekeo unaoibuka miongoni mwa filamu za Kikorea kuonyesha masuala yanayoendelea ya kijamii ya jamii za Korea, kama unyanyapaa wa ugonjwa wa akili, ukosefu wa usawa wa kijinsia, kujiua, matabaka, uonevu, kamera za kijasusi, rushwa, chuki kwa wapenzi watu wa jinsia moja au ubaguzi wa kimbari.

Muziki 
Muziki una umuhimu mkubwa katika filamu za Kikorea. Original Soundtrack, inayofupishwa kama OST, hutungwa kwa kila tamthiliya, na tofauti na tamthiliya za Kimarekani, mashabiki hupenda kununua albamu ya sauti ya filamu kwa kawaida. Mtindo huu ulianza katika mwaka wa 1990, wakati watengenezaji wa muziki walipobadili ala za muziki kwa nyimbo zilizoimbwa na waimbaji maarufu wa K-pop. 

Filamu zinazopendwa zaidi za K-drama, “Desendant of the Sun,” “My Love from the Star,” “Boys Over Flowers,” “Extraordinary Attorney Woo,” “The Glory,” “Sky Castle,” “Crash Landing on You,” na “Goblin.”

Marejeo
Chuo Kikuu cha Pittsburgh

Chuo Kikuu cha Pittsburgh ni chuo cha kiutafiti cha umma nchini Marekani. Jina la Kiingereza ni University of Pittsburgh, na kinaitwa kwa kifupi Pitt. Kiko mji wa Pittsburgh, jimbo la Pennsylvania. Pitt ina jengo maarufu linaloitwa “Cathedral of Learning,” au Jumba Kuu la Ujuzi kwa Kiswahili, ambalo ni jengo la mbili kwa urefu la elimu duniani. Pitt kina kampasi mbalimbali. Hizi Kampasi zipo mahali mbalimbali, pia.

Historia 
Chuo kikuu cha Pittsburgh kina shule kumi na saba na wanafunzi elfu ishirini na nane. Kuzungumza kidogo kuhusu historia cha chuo, Chuo Kikuu cha Pittsburgh kilianzishwa mnamo mwaka 1787 kama Akademia ya Pittsburgh. Baadaye, katika mwaka 1819, Jumuiya ya madola ya Pennsylvania ilibadilisha jina la Akademia ya Pittsburgh: Ilitumia jina la Chuo Kikuu cha Magharibi cha Pennsylvania. Hata hivyo, katika mwaka 1845, mji wa Pittsburgh ulishika moto. Baada ya moto, kulikuwa na moto mwingine. Mwishowe, katika mwaka wa 1908, chuo ilikuwa na jina jipya na mahali papya. Kilihamia katika eneo la Oakland kutoka mjini Pittsburgh, na kilipata jina la sasa. Kampasi ya sasa ina ekari 132 na ni sehemu ya Wilaya ya Kihistoria ya shamba ya Schenley. 

Chuo Kikuu cha Pittsburgh kimetoa utafiti wa manufaa. Kwa mfano, mwanasayansi mashuhuri Dkt. Jonas Salkaliyetengeneza dawa ya chanjo ya ugonjwa wa kupooza alipokuwa anafanya kazi hapo chuoni. Katika karne ya 20, ugonjwa wa kupooza ulitishia usalama wa watoto wengi nchini Marekani. Miaka ya 1950, chanjo ya Salk ilishusha haraka haraka tukio la Polio.

Kituo cha Matibabu cha Chuo Kikuu cha Pittsburgh 
Chuo Kikuu cha Pittsburgh kiliwakilishwa na Kituo cha Matibabu cha Chuo Kikuu cha Pittsburgh (UPMC). Kilikuwa na madaktari wenye umashuhuri kama Jonas Salk, Peter Safar na Thomas Starzl. Daktari Peter Safar alianzisha mbinu ya matibabu inayoitwa CPR, au ufufuo wa moyo na mapafu. Vilevile, Daktari Thomas Starzl alifanya upandikizaji wa ini wa kwanza wa binadamu. Bila ya serikali, UPMC inaajiri raia wengi wa mji wa Pittsburgh, na Pitt ni ya pili katika hili.

Taaluma 
Chuo Kikuu cha Pittsburgh kina shule 17 tofauti. Kina shule ya Sanaa na Sayansi, Biashara (Umahiri), Biashara (shahada ya kwanza), Shule ya Meno, Elimu, Uhandisi, Mafunzo ya Jumla, Sayansi ya Afya, Heshima, Kompyuta na habari, Sheria, Udaktari, Uuguzi, Ufamasia, Masuala ya Umma na Kimataifa, Afya ya Umma, na Kazi za Kijamii.

Tanbihi

Marejeo 
 https://www.225.pitt.edu/225timeline
 https://www.sph.pitt.edu/about/history-mission/salk-legacy
 https://www.upmc.com/about/facts
Vyuo vikuu vya Marekani
Pennsylvania
Usanifu wa kriptografia ya Java

Usanifu wa kriptografia ya Java (kifupi: JCA) ni mfumo wa kufanyia kazi na usimbaji fiche kwa kutumia lugha ya programu ya Java. Ni sehemu ya API (kiolesura cha programu) ya usalama ya Java, na ilianzishwa kwanza katika mfumo wa seti ya java ijulikanayo kama JDK 1.1 kwenye kifurushi cha usalama wa Java (java.security).

JCA hutumia usanifu kulingana na "mtengenezaji wa programu" na ina seti ya API kwa madhumuni mbalimbali, kama vile usimbaji fiche, uundaji wa ufunguo wa kidijitali maalumu kutumika katika usimbaji fiche na pia usimamizi wa ufunguo huo, uzalishaji salama wa nambari bila mpangilio, uthibitishaji wa cheti, n.k. API hizi hutoa njia rahisi kwa wasanidi kujumuisha usalama katika msimbo wa programu.

Angalia pia 
Java Cryptography Extension
Bouncy Castle (cryptography)

Viungo vya nje
 Official JCA guides: JavaSE6, JavaSE7, JavaSE8, JavaSE9, JavaSE10, JavaSE11

Marejeo
Programu za kompyuta
Lugha za programu
Bunny McDiarmid

Bunny McDiarmid (alizaliwa  Christchurch, 1957) ni mwanaharakati wa mazingira nchini New Zealand. Akiwa, pamoja na Jennifer Morgan ambaye ni Mkurugenzi Mtendaji wa shirika lisilo la kiserikali la Greenpeace International tangu tarehe 4 Aprili 2016. 

Amekuwa mwanaharakati kwa zaidi ya miaka 30, akiongoza kampeni za kitaifa na kimataifa . Alianza kazi yake katika shirika lisilo la kiserekali la Greenpeace kama mfanyakazi wa kujitolea kwenye kitengo cha Rainbow Warrior mnamo mwaka 1984.

Marejeo 

Wanaharakati wa New Zealand
watu walio hai
Swahili climate voices
waliozaliwa 1957
Ngāneko Minhinnick

Ngāneko Minhinnick (15 Agosti 1939 - 15 Juni 2017) alikuwa kiongozi wa Maori New Zealand.

Wasifu
Alizaliwa tarehe 15 Agosti 1939 huko Ngāti Te Ata, New Zealand. Minhinnick alilelewa katika kijiji cha Waiuku na alikuwa mmoja wa watoto 15. Tangu akiwa na umri mdogo alichaguliwa kama kiongozi wa baadaye, akiwa na umri wa miaka 11 alikuwa akihudhuria vikao vya Mahakama kuhusu Ardhi ya Māori. Alipokuwa na umri wa miaka 16 aliolewa na Eden Minhinick na alipofikisha umri wa miaka 19 alichaguliwa kuwa kiongozi na msimamizi wa ardhi ya Māori..

Marejeo 

Wanaharakati wa New Zealand
Swahili climate voices
waliozaliwa 1937
waliofariki 2017
Vesoul

Vesoul ni mji ulioko katika mkoa wa Franche-Comté. 

Mwaka wa 2014 mji ulikuwa na wakazi wapatao 15,212.

Viungo vya nje

Miji ya Ufaransa
Franche-Comté
Evelyn Acham

Evelyn Acham (alizaliwa mwaka 1991) ni mwanaharakati wa haki za hali ya hewa kutoka nchini Uganda na mratibu wa kitaifa wa Uganda wa Harakati za rise up movement, ambayo ilianzishwa na rafiki yake na mratibu mwenzake Vanessa Nakate.

Marejeo 

wanaharakati wa Uganda
Swahili climate voices
Wami Sundaranand

Wami Sundaranand (Aprili 1926 - 23 Desemba 2020) alikuwa mpiga picha, mwandishi na mpanda milima ambaye alifundisha sana nchini India juu ya vitisho kwa Mto Ganges na upotezaji wa barafu za Himalaya kwa sababu ya ongezeko la joto duniani.

Marejeo =

wanaharakati wa Uhindi
waliozaliwa 1926
Waliofariki 2020
Swahili climate voices
Tristram James Avondale Stuart

Tristram James Avondale Stuart (alizaliwa London, 12 Machi 1977) ni mwandishi na mwanaharakati wa mazingira wa Uingereza.

Marejeo 

wanaharakati wa Uingereza
Swahili climate voices
Marshall L. Saunders

Marshall L. Saunders (1939 - 28 Desemba 2019) alikuwa mwanaharakati wa Marekani, mwanzilishi wa kundi la wanaharakati wa mazingira la Citizens' Climate Lobby  . 

Saunders alichangisha fedha na kutumikia katika baraza la shirika la ufadhili mdogo, alizungumza na maelfu ya watu kuhusu mabadiliko ya hali ya hewa, na kufanya kazi kwa ajili ya Bunge la Marekani kupitisha sera za kupunguza umaskini.

Marejeo 

wanaharakati wa Marekani
waliozaliwa 1939
Waliofariki 2019
Swahili climate voices
Aliénor Rougeot

Aliénor Rougeot (alizaliwa Januari 1999)  ni mwanaharakati wa haki za hali ya hewa nchini Kanada pamoja na Ufaransa. Rougeot alikua maarufu nchini Kanada kama mratibu wa Mgomo wa haki za Hali ya hewa. Aliénor ni kiongozi wa harakati ya Fridays for Future Strikes ya Toronto. Harakati iliyojihusisha sana na wanafunzi na hufanyika siku ya Ijumaa na kufanya wanafunzi kukosa shule siku hiyo na kuhudhuria elimu ya ufahamu wa mabadiliko ya hali ya hewa. Mnamo mwaka 2019 aliongoza mgomo wa shule wa Fridays for Future Strikes huko Toronto ambao ulihusisha zaidi ya watu 50,000.

Marejeo 

wanaharakati wa Kanada
wanaharakati wa Ufaransa
Swahili climate voices
Assaad W. Razzouk

Assaad Wajdi Razzouk (alizaliwa Beirut, Lebanoni, 1964) ni mjasiriamali, mwandishi, mtangazaji na mtoa maoni wa nishati safi wa Lebanoni na Uingereza.

Wasifu
Razzouk ni Mkurugenzi Mtendaji wa Gurīn Energy,  ambayo alianzisha mnamo 2021. Gurīn Energy ni jukwaa la maendeleo ya nishati mbadala yenye makao yake makuu huko Singapuri ambayo inazingatia miradi ya nishati mbadala ya kijani kibichi kote Asia.

Marejeo 

wanaharakati wa Lebanoni
wanaharakati wa Uingereza
Swahili climate voices
Pushkin Phartiyal

Pushkin Phartiyal (Machi 1968 - 4 Februari 2016) alikuwa mwandishi wa habari na mfanyakazi wa kijamii kutoka Uttarakhand, India. 

Alijulikana kwa kazi yake katika kupunguza umaskini wa vijijini, kuimarisha taasisi za mitaa na maisha ya vijijini, na kupunguza mabadiliko ya hali ya hewa katika Himalaya ya Uttarakhand.

Marejeo 

wanaharakati wa Uhindi
waliozaliwa 1968
Waliofariki 2016
Swahili climate voices
Simon Pirani

Simon Pirani ni mwandishi, mwanahistoria na mtafiti wa nishati wa Uingereza. Yeye ni profesa wa heshima katika Shule ya Lugha za kisasa na Utamaduni katika Chuo Kikuu cha Durham.  

Kuanzia mwaka 2007 hadi mwaka 2021 alikuwa mfanyakazi mwandamizi wa utafiti katika Taasisi ya Oxford ya Mafunzo ya Nishati (na kipindi kama mfanyakazi mwandamizi anayetembelea mnamo mwaka 2017-2019).

Marejeo 

wanahistoria wa Uingereza
Swahili climate voices
Tamsin Omond

Tamsin Omond (alizaliwa 19 Novemba 1984) ni mwandishi, mwanaharakati wa mazingira na mwandishi wa habari wa Uingereza. 

Amekuwa akifanya kampeni kwa serikali ya Uingereza kuchukua hatua ili kuepuka mabadiliko ya hali ya hewa.

Marejeo 

wanaharakati wa Uingereza
Swahili climate voices
Brenda Odimba

Brenda Odimba (pia huandikwa Brända Audimba) ni mhandisi na mwanaharakati wa Ubelgiji. 
Odimba alikuwa mmoja wa wasemaji wa walioathiriwa na njaa mwaka 2021 wa wahamiaji wasio na hati nchini Ubelgiji. Odimba alianzisha chama cha NewSisterhood.

Maisha ya awali 
Odimba alizalliwa Brussels. Baba yake alikuwa mbelgiji na mama yake akiwa amezaliwa Congo alikulia Ubelgiji, kama mfanya kazi asiekuwa na hati kwa miaka mingi. Obimba alisoma katika Université libre de Bruxelles na Vrije Universiteit Brussel.Ni mhandisi aliyefunzwa

Marejeo 

wanaharakati wa Ubelgiji
Swahili climate voices
Christine Nieves

Christine Nieves ni mratibu wa jamii  na mwanaharakati wa mabadiliko ya hali ya hewa wa Puerto Rico. Ndiye mwanzilishi wa taasisi Emerge Puerto Rico, ya maendeleo ya jamii.

Nieves anazingatia kujenga uthabiti wa jamii kabla na baada ya majanga ya mazingira, kama vile kimbunga Maria kilichotokea mnamo 2017 na mfululizo wa matetemeko ya ardhi huko Puerto Rico mnamo mwaka 2020. 

Shirika lake, ambalo hapo awali liliitwa Apoyo Mutuo Mariana, lilitoa chakula cha bure kwa jamii ya milimani ambayo iliathiriwa sana na dhoruba.

Marejeo 

Swahili climate voices
Bayamón, Puerto Rico

Bayamon ni mji wa pili kwa ukubwa huko Puerto Rico ambayo ni eneo maalum la Marekani kwenye kisiwa hicho cha Karibi. 

Idadi ya wakazi ni 185,187 (2020).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Marekani

Marejeo 

Puerto Rico
Miji ya Marekani
Carolina, Puerto Rico

Carolina ni mji wa tatu kwa ukubwa huko Puerto Rico ambayo ni eneo maalum la Marekani kwenye kisiwa hicho cha Karibi. 

Idadi ya wakazi ni 154,815 (2020).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Marekani

Marejeo 

Puerto Rico
Miji ya Marekani
Ponce, Puerto Rico

Ponce ni mji wa nne kwa ukubwa huko Puerto Rico ambayo ni eneo maalum la Marekani kwenye kisiwa hicho cha Karibi. 

Idadi ya wakazi ni 137,491 (2020).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Marekani

Marejeo 

Puerto Rico
Miji ya Marekani
Caguas, Puerto Rico

Caguas ni mji wa tano kwa ukubwa huko Puerto Rico ambayo ni eneo maalum la Marekani kwenye kisiwa hicho cha Karibi. 

Idadi ya wakazi ni 127,244 (2020).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Marekani

Marejeo 

Puerto Rico
Miji ya Marekani
Guaynabo, Puerto Rico

Guaynabo ni mji wa sita kwa ukubwa huko Puerto Rico ambayo ni eneo maalum la Marekani kwenye kisiwa hicho cha Karibi. 

Idadi ya wakazi ni 89,780 (2020).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Marekani

Marejeo 

Puerto Rico
Miji ya Marekani
Arecibo, Puerto Rico

Arecibo ni mji wa saba kwa ukubwa huko Puerto Rico ambayo ni eneo maalum la Marekani kwenye kisiwa hicho cha Karibi. 

Idadi ya wakazi ni 87,754 (2020).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Marekani

Marejeo 

Puerto Rico
Miji ya Marekani
Brno

Brno ni mji wa pili kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 380,000(2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Ostrava

ni mji wa tatu kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 280,000(2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Plzeň

Brno ni mji wa nne kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 169,000(2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Liberec

ni mji wa tano kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 103,000 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Olomouc

ni mji wa sita kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 99,000 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
České Budějovice

ni mji wa saba kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 93,000 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Ústí nad Labem

ni mji wa tisa kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 90,000 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Hradec Králové

ni mji wa nane kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 91,000 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Pardubice

ni mji wa kumi kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 89,000 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Havířov

ni mji wa kumi na mbili kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 69,000 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Zlín

ni mji wa kumi na moja kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 73,000 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Kladno

ni mji wa kumi na tatu kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 67,000 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Most

ni mji wa kumi na nne kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 63,000 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Opava

ni mji wa kumi na tano kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 55,000 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Karviná

ni mji wa kumi na nane kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 50,000 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Frýdek-Místek

ni mji wa kumi na sita kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 54,000 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Jihlava

ni mji wa kumi na saba kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 50,000 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Teplice

ni mji wa kumi na tisa kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 49,000 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Děčín

ni mji wa ishirini kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 47,000 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Chomutov

ni mji wa ishirini na moja kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi takriban 46,000 (2022). Kituo cha jiji kimehifadhiwa vizuri na kinalindwa na sheria kama eneo maalumu la mnara hapo mjini.

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Karlovy Vary

ni mji wa ishirini na mbili kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 45,500 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Přerov

ni mji wa ishirini na sita kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 41,000 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Mladá Boleslav

ni mji wa ishirini na tano kwa ukubwa nchini Ucheki wenye wakazi 42,000 (2022).

Tazama pia
Orodha ya miji ya Ucheki

Tanbihi

Miji ya Ucheki
Namwali Serpell

Carla Namwali Serpell (amezaliwa Lusaka, Zambia, 1980) ni mwandishi wa Zambia na Marekani ambaye anafundisha fasihi nchini Marekani. Hadithi fupi na riwaya zake zilipata tuzo za fasihi mbalimbali.

Maisha, elimu, na kufundisha 
Serpell, baba yake ni profesa wa saikolojia katika Chuo Kikuu cha Zambia na mama yake alikuwa mtaalam wa uchumi ambaye alifanya kazi katika Umoja wa Mataifa. 

Serpell na familia yake walihama Zambia mpaka mjini Baltimore, jimbo la Maryland, nchini Marekani, Serpell alipokuwa na miaka tisa. Serpell alisoma fasihi katika vyuo vikuu vya Harvard na Yale. Yeye alifundisha Chuo Kikuu cha California Berkeley kutoka mwaka 2008 mpaka 2020. Sasa yeye ni profesa wa fasihi katika Chuo Kikuu cha Harvard.

Serpell alipata uraia wa Marekani mwaka 2017. Ingawa yeye anaishi Marekani, yeye huenda Zambia kila mwaka. Serpell alisema kwamba nchi zote mbili Zambia na Marekani zina muhimu sana kwake.

Serpell anasema kwamba yeye ni mtetezi wa nadharia ya haki na usawa kwa wanawake.

Maandishi na Tuzo 
Hadithi, riwaya, na maandishi ya kitaaluma ya Serpell ni kuhusu uhusiano kati ya fasihi na maadili.

Hadithi fupi yake “The Sack” ( “Gunia”) ilipata tuzo ya Caine ya maandishi ya Kiafrika. Serpell aligawana pesa ya tuzo hii na wateule wengine. Yeye aliueleza uamuzi huu aliposema kwamba fasihi si mchezo wa ushindani. Serpell alikuwa mshindi wa kwanza wa tuzo ya Caine ambaye ametoka Zambia.

Riwaya ya kwanza ya Serpell inayoitwa The Old Drift ilichapishwa 2019. Riwaya hii ilipata tuzo za fasihi mbalimbali kama tuzo ya riwaya za sayansi ya Arthur C. Clarke, tuzo kuu ya riwaya za sayansi ya Uingereza. Serpell alijua kwamba yeye aliipata tuzo hii baada ya kusikia kwamba mapolisi ambao walimuua Breonna Taylor hawakushitakiwa kwa mauaji. Kwa hivyo, Serpell aliwapa wapinzani dhidi ya unyanyasaji wa polisi pesa za tuzo yake kama pesa za dhamana.

The Old Drift ni kuhusu familia tatu ambazo zinaishi katika Zambia kutoka wakati wa koloni mpaka wakati ujao karibuni. Waandishi maarufu wa fasihi ya baada ya koloni kama Salman Rushdie na Jennifer Makumbi waliisifu riwaya hii.

Mnamo Machi 2020 Serpell na waandishi saba wengine walipata tuzo ya fasihi Windham-Campbell. Pesa ya tuzo hii ni dala 165,000. Ni moja ya tuzo kubwa za fasihi.

Riwaya ya pili ya Serpell inayoitwa The Furrows ilichapishwa 2022. Riwaya hii inatukia nchini Marekani. Ni kuhusu huzuni ya mwanamke ambaye kaka yake alifariki. The Furrows ilikuwa orodhani kwa rais wa awali wa Marekani Barack Obama kwa riwaya za mwaka 2022 ambazo anazipendelea.

Mchapishaji wa riwaya mbili za Serpell ni Hogarth, sehemu ya Penguin-Random House.

Tanbihi

Waandishi wa Zambia
waandishi wa Marekani
Donovan

Donovan ni jina la:
Joseph R. Donovan Jr.
Landon Donovan
Paula Donovan
Tate Donovan
Veronica Donovan

Majina ya ukoo
Mosley

Mosley ni jina la:
Geoff Mosley
Timothy Zachery Mosley
Tonya Mosley

Majina ya ukoo
Alvarez

Alvarez ni jina la:
Cecilia Alvarez
Julia Alvarez
Julio Alvarez
Luis Alvarez

Majina ya ukoo
McCoy

McCoy ni jina la:
Elijah McCoy
Margarita McCoy
Sanaa McCoy Lathan

Majina ya ukoo
Bailey

Bailey ni jina la:
Aleen Bailey
Bill Bailey

Majina ya ukoo
Anderson

Anderson ni jina la:
Paul W. S. Anderson
Michele Anderson
J. J. Anderson
Philip Anderson
Becky Anderson
Mike Anderson (kocha)
Alfredo Anderson
Anthony Anderson
Maxwell Anderson
Anderson Talisca
Freya Anderson
Ella Ailko Anderson
James H. Anderson (mtaalamu wa tarakilishi)
Peggy Anderson
Naomi Anderson
Thomas E. Anderson
Monica Anderson
Anderson Mukomberanwa
Carl David Anderson
Harold C. Anderson
Elizabeth Milbank Anderson

Majina ya ukoo
Steve Mweusi

Steve Moses Musa (anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama Steve Mweusi; amezaliwa Majengo,  wilaya ya Mpanda, Mkoa wa Katavi, 16 Septemba 1990) ni muigizaji wa vichekesho vifupi ambavyo hutazamwa zaidi katika mtandao ya kijamii . Sanaa yake ambayo alikuja kuianza rasmi jijini Dar es Salaam mnamo mwaka 2018 iliweza kufungua ndoto zake za kuwa mmoja wa wasanii maarufu wa uigizaji wa vichekesho nchini Tanzania.

Maisha ya awali 
Steve Mweusi ameweza kuhitimu masomo ya shule ya msingi  nduwi iliyopo katika wilaya ya mpanda. Amekuwa rasmi kwenye sanaa hii ya uchekeshaji kwa miaka zaidi ya minne (4) na wakati hapo awali alikuwa amejiajiri kwenye shughuli ya kusafisha mazingira maeneo ya kariakoo jijini Dar es salaam kabla hata ya nyota yake kuweza kujulikana na watanzania wengi zaidi.

Maisha yake ndani ya sanaa 
Kutokana na yeye kupenda sanaa kipindi wakati aikiwa mdogo na wakati yupo masomoni, Steve Moses Musa  aliweza kuendeleza sanaa hiyo zaidi kwa upande wa uchekeshaji mpaka pale uwezo wake ulipoweza kufikia hatua ya kujulikana na watanzania wengi zaidi hadi kufanya video yake ambayo aliifanya Novemba 14 mwaka 2018 kuweza kupata watazamaji waliofikia takribani milioni kumi na sita katika mtandao wa Youtube. 

Kwa hatua hii mchekeshaji Steve Moses Musa au ajulikanaye kwa jina la kisanii kama Steven mweusi hatua hiyo ilimfanya kupata nguvu zaidi na hamasa ya kuweza kuendeleza kipaji chake cha uchekeshaji nchini Tanzania na kuendelea kutoa video zake mbalimbali za uchekeshaji ambazo ziliwafikia watu wengi na kuzidi kujulikana.

Msanii Steve mweusi alikuja kuungana na kijana mdogo aitwaye Selemani Omary Manjaka au kwa jina la kisanii Dogo Sele ambaye mpaka sasa anafanya naye kazi ya sanaa ya uigizaji kwa juhudi hizo ziliweza kufikia hatua ya kumfanya kijana huyu mwenye umri mdogo ambaye kipaji chake kilikuja kuonekana na Steve mweusi na kuweza kukipeleka kipaji chake cha sanaa ya uchekeshaji hadi kuweza kupata nafasi ya kupanda kwenye jukwaa la kufanya stand up comedy liitwalo Cheka tu.

Marejeo

Viungo vya nje 
Comedian at nine with rib-cracking jokes
Wachekeshaji 10 Tanzania ambao wametazamwa zaidi YouTube

Waigizaji filamu wa Tanzania
Warombo

Warombo ni watu wa mkoa wa Kilimanjaro, jamii ya Wachagga. 

Lugha zao ni Kiseri na lahaja nyingine za Kichagga, yenye asili ya Kibantu. Warombo wameenea mkoa wote na hutambuana kwa kuelewana katika mazungumzo.

Warombo wanajishugulisha na kilimo, ufugaji, biashara na kazi za ofisini.

Vyakula na vinywaji
Chakula asili cha Warombo ni kitheri, umberere, mabande, ngolowo, irombwe, ng'ande na mtori. Hata hivyo kwa sasa mtori unaliwa na watu mbalimbali ambao si Wachagga na hupikwa hotelini kama chakula.

Kinywaji cha asili cha Warombo kinaitwa Busa. Hapo zamani Warombo walikuwa wanakunywa busa kipindi wakifanya matambiko mbalimbali, kwani ni kinywaji mahususi kinachotayarishwa ili kitumike wakati wa tambiko. Matambiko ya Warombo hufanyika wakati wowote katika mwaka, pia hufanyika kwa lengo la kumwomba Mungu awasaidie katika mambo mbalimbali. Tambiko hufanyika katika mti maalumu ulioandaliwa kwa ajili hiyo na huoteshwa katika kila kaya kwa ajili ya kutunza mazigira na chakula cha mifugo.

Tanbihi

Makabila ya Tanzania
Mkoa wa Kilimanjaro
Wachagga
Busa

Busa ni kinywaji cha asili cha Warombo wanaopatikana Kaskazini mwa Tanzania katika Mkoa wa Kilimanjaro.

Tofauti na mbege, inatengenezwa kwa mahindi.

vinywaji
utamaduni wa Wachagga
Kiseri

Kiseri ni lahaja ya Kirombo, lugha yenye asili ya Kibantu. 

Inazungumzwa na baadhi ya Warombo wanaoishi hasa Kaskazini mwa Tanzania katika Mkoa wa Kilimanjaro.

Inasemekana ni asili ya lahaja nyingine za lugha hiyo.

Lugha za Tanzania
wilaya ya Rombo
Viola Davis

Viola Davis (alizaliwa 11 Agosti 1965) ni mwigizaji wa Marekani aliyecheza katika filamu nyingi. Alianza katika Broadway na sasa anafanya kazi katika Hollywood kama mwigizaji maarufu sana.

Malezi yake 
Viola Davis alizaliwa katika jimbo la Carolina Kusini, mji wa Saint Matthews. Baba yake (Dan Davis) alikuwa mpandafarasi stadi, wakati mama yake (Mary Alice Davis) alipokuwa mke wa nyumbani na alifanya kazi katika kiwanda. Viola aliolewa mume wake (Julius Tennon) katika mwaka wa 2003 na yeye ana mtoto (Genesis Tennon) moja na Viola ni muumini wa Ukristo. Wakati yeye alipokuwa mtoto, yeye aliishi katika jimbo la Rhode Island, mji wa Central Falls. Yeye na familia yake waliishi katika umaskini wakati walipoishi katika mji wa Central Falls. Kwa mfano, Viola aliishi na panya na yeye hakuwa na chakula cha kutosha. Kutoroka matatizo yake nyumbani, yeye alitazama filamu nyingi na yeye aliamua kuigiza wakati yeye alipokuwa katika shule ya sekondari na baada ya yeye alihitimu kutoka shule ya sekondari, yeye aliendelea kufuatilia ndoto yake wakati yeye alipojiandikisha chuo cha Rhode Island, ambapo yeye alisoma drama. Yeye alihitimu kutoka chuo cha Rhode Island katika mwaka wa 1988 na halafu yeye alipojiandikisha shule nyingine ya maonyesho katika jimbo la Rhode Island na baadaye yeye alipojiandikisha shule ya Juilliard katika mji wa New York ambayo alihitimu kutoka katika mwaka wa 1994.

Kazi yake 
Viola alianza kufanya kazi katika Broadway katika mwaka wa 1988 lakini kazi yake maarufu zaidi ilikuwa ni "Seven Guitars" (1996) wakati yeye alipoigiza kama Vera.Yeye alipokea tuzo (tuzo ya Tony) kwa kuigiza kama Vera na baada ya yeye alipokea tuzo hiyo kazi yake ilianza kusonga mbele haraka. Kwa mfano, katika mwaka wa 1999 yeye alifanya kazi na Phylicia Rashad katika "Everybody's Ruby". Ingawa Viola aliigiza filamu nyingi, filamu iliyomfanya kuwa maarufu katika Hollywood na mahali pengine ilikuwa "Doubt" na Meryl Streep na filamu ilitoka mwaka wa 2008. Filamu hiyo ilikuwa kuhusu ubaguzi wa kimbari katika shule ya katoliki. Halafu, Hollywood iliamua kwamba yeye acheze katika filamu ambazo zinaonyesha mapambano ya watu wa Afrika na utamaduni wa Afrika. Kwa mfano, katika mwaka wa 2011 na mwaka wa 2022, yeye aliigiza katika filamu "The Help" (2011) na "The Woman King" (2022). "The Help" ilikuwa kuhusu wanawake waliofanya kazi kwa wanawake weupe katika jimbo la Mississippi wakati enzi ya haki za raia. "The Woman King" ilikuwa kuhusu ufalme wa wanawake wa Afrika magharibi katika karne ya 17 ambao unajilinda dhidi ya wavamizi wa nje. Viola aliigiza filamu nyingi ambazo zinahusiana historia ya  watu wa Afrika, kwa hivyo yeye ni mwigizaji ambaye anawakilisha urithi wa Afrika.

Marejeo 

Waigizaji filamu wa Marekani
Robin Sharma

Robin Sharma ni mwandishi kutoka nchini Kanada, anayejulikana zaidi kwa kitabu chake mashuhuri sana kiitwacho  The Monk Who Sold His Ferrari .  Sharma alifanya kazi za sheria kama wakili wa kesi hadi alipofikisha umri wa miaka 25,  pindi alipochapisha mwenyewe kitabu kiitwacho MegaLiving (1994), kitabu kuhusu mafadhaiko na hali ya kiroho.  Hapo awali alichapisha pia The Monk Who Sold His Ferrari, ambacho kilichukua nafasi kubwa katika usambazaji wake na kampuni ya HarperCollins .  Sharma amechapisha vitabu vingine 12, na kuanzisha kampuni ya mafunzo ya Sharma Leadership International.

Maisha ya awali na kazi 
Sharma ni mwenye asili ya Kihindi. Ana Shahada ya Uzamili ya Sheria. Hapo awali, alifanya kazi kama wakili, lakini anasema hakuweza kupata kuridhika au amani ya ndani pindi alipokuwa akifanya kazi hio. Sharma alianza kazi yake ya uandishi akiwa na umri wa miaka 25. Alijulikana sana kwa kitabu chake cha pili,The Monk Who Sold His Ferrari . Baada ya kitabu chake cha pili kufanikiwa, aliacha kazi yake ya uwakili na kuwa mwandishi wa wakati wote. Baadaye, pia alianza kuzungumza mbele ya watu katika majukwa tofauti tofauti na akawa maarufu kama mzungumzaji. Anashauriwa na kupewa mafunzo mbalimbali na Wakurugenzi na viongozi tofauti tofauti kutoka ulimwenguni na hivyo kupata ushauri wa jinsi ya kuwaweka wafanyakazi wao katika hali itakayo wapa motisha katika maisha yao ya kazi na maisha ya kujitambua na kujijua zaidi, kwa hakika kwayo ndipo mafanikio yalipo. Pia amefanya mafunzo kutoka kwenye makampuni mengine mengi, kama vile Nike, Microsoft, IBM, na FedEx . Mashirika mengin kama vile Chuo Kikuu cha Yale, Shule ya Biashara ya Harvard, na NASA pia humwita kutoa hotuba kwa umma.

Baadhi ya machapisho
 Megaliving!: 30 Days to a Perfect Life (1994, )
 '[The Monk Who Sold His Ferrari (1997, )
 Leadership Wisdom from the Monk Who Sold His Ferrari (1998, )
 Who Will Cry When You Die: Life Lessons from the Monk Who Sold His Ferrari (1999, )
 Family Wisdom from the Monk Who Sold His Ferrari (2001, )
 The Saint, the Surfer, and the CEO (2002, )
 The Greatness Guide: 101 Lessons for Making What's Good at Work and in Life Even Better (2006, )
 The Greatness Guide Book 2: 101 More Insights to Get You to World Class (2008, )
 The Leader Who Had No Title (2010, )
 The Secret Letters of the Monk Who Sold His Ferrari (2011, )
 Little Black Book for Stunning Success (2016, )
 The 5 AM Club (2018, )
 The Everyday Hero Manifesto'' (2021, )

Marejeo 

Watu walio hai
Waliozaliwa 1965
Waandishi wa Kanada
Dj Davizo

David William Mchome, maarufu kwa jina la sanaa muziki kama Dj Davizo. alizaliwa 26 Juni 1987, katika wilaya ya Moshi mkoa wa Kilimanjaro, Tanzania. Ni mwanamuziki wa Bongo Flava kwa miondoko ya dancehall anayefanya shughuli zake za sanaa ya muziki wa Bongo Flava nchini Tanzania, lakini pia ni mtunzi wa mashairi na muandaaji wa ala za muziki kutoka kaskazini mwa Tanzania.

Elimu na maisha ya awali 
David William Mchome au maarufu kwa jina la Dj Davizo kwenye kazi zake za sanaa ya muziki wa Bongo Flava na Dancehall aliweza kupata elimu yake ya shule ya msingi pamoja na Elimu ya sekondari huko jijini Kampala Uganda na baadaye kurejea nyumbani Moshi Kilimanjaro, Tanzania kwaajili ya maisha mengine pamoja na kuanza safari yake ya sanaa ya muziki nchini Tanzania. Mnamo mwaka 2008 David William Mchome au maarufu kama Dj Davizo aliweza kuunda kundi la kucheza muziki ambalo liliweza kuleta ushindani na mafanikio kipindi cha harakati za kuingia kwenye sanaa ya muziki. Pia David William Mchome au kwa jina la sanaa ya muziki kama Dj Davizo aliweza kupata umaarufu kama Dj mkoani Arusha na jijini Dar es salaam huku akitengeneza ala zake mwenyewe za muziki mpaka kufikia hatua ya kutoa nyimbo iliyoitwa kwa jina la Vumiliaa. iliyoweza kuzidi kumtambulisha kwenye sanaa ya Muziki wa Bongo Flava na miondoko ya dancehall kwa ujumla.

Muziki 
David William Mchome amekuwa kwenye sanaa ya muziki wa Bongo Flava kwa miondoko ya  dancehall pamoja na kazi yake ya awali aliyokuwa akiifanya ya Dj kwa takribani zaidi ya miaka kumi na nne. Huku kwa kipindi hiko chote aliweza kujipatia umaarufu kwa kutoa nyimbo mbalimbali na kupata nafasi ya kushirikiana na wasanii tofauti nchini Tanzania wakiwemo kama Chin Bez, G-nako, Dipper rato, Gigy money. 

Vile vile Msanii Dj Davizo amekuwa chini ya uongozi wa Bunduki Music Label ambayo imekuwa ikisimamia kazi zake tangu ajiunge na lebo hiyo ambayo imeleta mafanikio kadhaa kwenye kazi zake za muziki wa Bongo Flava na hususani miondoko anayoifanya ya dancehall hapa nchini Tanzania na pia nje ya mipaka.

Albamu zake 
Mpaka sasa Dj Davizo katika sanaa yake ya muziki wa Bongo Flava kwa miondoko ya  dancehall ameweza kutoa albamu zake mbili katika miaka miwili mfululizo ambazo ni kama zifuatazo.

 LOD OF MERCY (2021)
 POSSITIVEE VIBRATION (2022)

Marejeo

Viunga vya nje 
Ukurasa wa mtandao wa kijamii wa Dj Davizo
Vita ya Kijerumani

Vita ya Kijerumani ya 1866 (inaitwa pia Vita ya Austria dhidi ya Prussia, au Vita ya wenyewe kwa wenyewe ya Ujerumani; kwa Kijer.: Deutscher Krieg) ilipiganwa mnamo 1866 kati ya Milki ya Austria kama kiongozi wa Shirikisho la Ujerumani na Ufalme wa Prussia. Prussia ilisaidiwa hasa na Italia pamoja na madola madogo ndani ya Ujerumani. 

Vita hiyo ilikuwa sehemu ya mwisho ya ushindani kati ya Austria na Prussia kuhusu kipaumbele katika Ujerumani kwa jumla. Tokeo lake lilikuwa ushindi wa Prussia, kuondoka kwa Austria katika siasa ya Ujerumani na ukuu wa Prussia juu ya madola mengine ya Ujerumani.

Prussia ilifaulu kushinda majeshi ya Hannover na Bavaria pekepeke kabla hayajafaulu kuungana. Kwenye mapigano ya Koeniggraetz ilishinda pia jeshi kuu la Austria. 

Vita ilimaliza Shirikisho la Ujerumani lililoondolewa. Prussia haikudai maeneo ya Austria lakini ilimeza madola ya Ufalme wa Hannover na temi za Hessen zilizoendelea kama mikoa ya Prussia. Sehemu za kaskazini za Ujerumani ziliungana katika Shirikisho la Ujerumani Kaskazini chini ya uongozi wa Prussia.

Italia iliwahi kushambulia Milki ya Austria katika majimbo yake kaskazini mwa rasi ya Italia; inagawa jeshi lake halikufaulu katika mashambulio yake, baada ya vita Austria ilipaswa kukabidhi maeneo ya Venezia na Mantova kwa Ufalme wa Italia.

Marejeo

Historia ya Ujerumani
Historia ya Austria
Historia ya Italia
1866
Computer network

Mtandao wa kompyuta ni mpangilio wa kompyuta zenye kubadilishana rasilimali zinazopatikana au kutolewa kwenye fundo za mtandaoni. Kompyuta hutumia itifaki zinazofahamika kwa mawasiliano kwenye muingiliano wa kidijitali kuwasiliana zenyewe kwa zenyewe.Huu muingiliano umetengenezwa na teknolojia ya mtandao wa Mawasiliano ya simu kwa msingi wa mbinu za kutumia waya, vifaa vya macho na mawimbi ya redio ya bila waya ambazo zinaweza kupangiliwa katika itifaki mbalimbali za mtandao. 

Pindo za mtandao wa kompyuta huweza kujumuisha kompyuta ya mtu binafsi, seva, mtandao wa vifaa vigumu, au vitu vingine maalumu au vitu vyenye lengo kuu. Huweza kutambulika kwa anwani ya mtandao na pia huweza kuwa na majina la kifaa husika. Majina ya kifaa husika husaidia kama kumbukumbu inayowekwa katika pindo na mara chache hubadilika baada ya utambulisho wa mara ya kwanza. Anwani ya mtandao husaidia kwa kuonyesha na kutambulisha pindo kwa itifaki ya mawasiliano kama vile itifaki ya mtandao.

Historia 
Mtandao wa kompyuta huweza kuchukuliwa kama tawi la sayansi ya kompyuta, uhandisi wa kompyuta na mawasiliano ya simu, kwa sababu huegamia katika programu tumizi ya nadharia na kwa vitendo ya mambo yanayoendana. Mtandao wa kompyuta uliwezeshwa na maendeleo na historia ya technolojia kubwa ya safu.

 Mwaka 1950, mtandao wa kumpyuta ulitengenezwa na shirika la kijeshi la U.S. Semi-Automatic Ground Environment (SAGE) lenye mfumo wa rada wa kutumia kengele 101 za kifaa cha kimtandao kinachobadilisha ishara za mawimbi. Ilikuwa ni kifaa cha kimtandao cha kwanza cha kibiashara kilichotolewa na ushirikiano wa AT&T mwaka 1958. Hicho kifaa kiliruhusu taarifa kusafirishwa katika njia za simu zisizo na mazingira halali katika spidi ya biti 110 kwa kila sekunde.

Matumizi 
Mtandao wa kompyuta umepanua mawasiliano ya watu kwa njia za kielektroniki kwa teknolojia mbalimbali kama email, ujumbe wa papo hapo, mawasiliano ya ndani ya mtandao, kupiga simu za sauti na video pamoja na mikutano ya video. mtandao umeruhusu kuhusiana kwa rasilimali za kompyuta na mtandaoni. Watumiaji wanaweza kupata na kutumia rasilimali zinazotolewa kwenye mtandao, kama vile utoaji wa mfanano wa picha au kutumia sehemu moja inayohifadhi taarifa. Mtandao umeruhusu kushiriki katika mafaili, taarifa na aina zingine za taarifa kuwapa watumiaji wanaoruhusiwa uwezo wa kupata taarifa zilizohifadhiwa kwenye kompyuta nyingine kwenye mtandao. Mgawanyiko wa kikompyuta hutumia rasilimali zilizopo kwenye mtandao kukamilisha kazi zake.

Kompyuta
Main (mto)

Main ni mto nchini Ujerumani. Ina urefu wa kilomita 524 ikiwa ni tawimto kubwa la mto Rhine. Uvujaji wake wa wastani katika Bandari ya Frankfurt Mashariki ni mita za ujazo 190 kwa sekunde. Inatiririka kupitia majimbo ya Bavaria, Hesse na kuwa mpaka kati ya Bavaria na Baden-Württemberg. 

Jiji kubwa zaidi kwenye Main ni Frankfurt am Main, mengine ni Bayreuth, Bamberg, Würzburg, Hanau na Offenbach. 

Sehemu ya katikati ya bonde lake kuna mashamba mengi ya mizabibu. Meli ndogo kwenye Main hubeba mizigo kupitia Mfereji wa Rhine-Main-Danubi hadi Ulaya Mashariki na Bahari Nyeusi..

Marejeo

Mito ya Ujerumani
Frankfurt am Main
Shirikisho la Ujerumani Kaskazini

Shirikisho la Ujerumani Kaskazini (kwa )  lilikuwa maungano ya madola 22 ya Kijerumani chini ya uongozi wa Ufalme wa Prussia.

Kwa miaka michache ilichukua nafasi ya Shirikisho la Ujerumani lililofutwa mwaka 1866 likawa mtangulizi wa Dola la Ujerumani lililoundwa mwaka 1871.

Lilitanguliwa kwenye Agosti 1866 na ushirikiano wa kijeshi kati ya Prussia na madola madogo jirani baada ya ushindi wa Prussia juu ya Austria katika Vita ya Kijerumani ya 1866. Tangu tarehe 1 Julai 1867 ilikuwa na katiba iliyoifanya shirikisho la madola katika Ujerumani upande wa kaskazini wa mto Main. 

Shirikisho hilo lilidumu hadi Januari 1871 wakati lilipoingia katika Dola la Ujerumani lililoundwa baada ya ushindi juu ya Ufaransa katika vita ya 1870/71. Dola hilo liliunganisha Shirikisho la Ujerumani Kazkazini pamoja na madola ya Ujerumani Kusini kama vile Bavaria, Baden na Wurttemberg.

Shirikisho hilo lilidumu miaka 3 na nusu pekee lakini katiba yake ilikuwa baadaye pia katiba ya Ujerumani iliyounganishwa tangu 1871. Mfalme wa Prussia alikuwa rais wa shirikisho. Sheria zilipitishwa na Bunge la Shirikisho (Reichstag) lililochaguliwa kwa kura za raia wote wa kiume na Halmashauri ya Shirikisho walipokutana wawakilishi wa serikali za madola.  

Shirikisho lote lilikuwa na wakazi milioni 30, na kwa asilimia 80 waliishi katika majimbo ya Prussia.

Orodha ya madola wanachama

Marejeo

Kujisomea 
 Craig, Gordon A. Germany, 1866–1945 (1978) pp. 11–22 online edition 
 
 Hudson, Richard. "The Formation of the North German Confederation." Political Science Quarterly (1891) 6#3 pp: 424–438. in JSTOR
 Nipperdey, Thomas. Germany from Napoleon to Bismarck: 1800-1866 (1996), very dense coverage of every aspect of German society, economy and government
 Pflanze, Otto. Bismarck and the Development of Germany, Vol. 1: The Period of Unification, 1815–1871 (1971)
 Taylor, A.J.P. Bismarck: The Man and the Statesman (1967) online edition 
Historia ya Ujerumani
Young Killer Msodoki

Eric Msodoki maarufu kama Young Killer Msodoki , ni rapa na mtunzi wa nyimbo kutoka nchini Tanzania ambaye alipata umaarufu mkubwa mwaka 2013 baada ya kuachia wimbo wake wa kwanza wa "Dear Gambe". Wimbo huo aliomshirikisha msanii Bele9. Hatua hiyo ilifungua milango na fursa nyingi, na kupelekea yeye kushinda tuzo ya Msanii Bora Aliechipukia kutoka Tanzania.

Tangu wakati huo msanii huyo mzaliwa wa Mwanza  amekuwa akibariki mashabiki kwa vibao vyake mfululizo kama New Girlfriend Story, Secreto, Sinaga Swagger, Exclusive Interview, Rudia, Toto Tundu na nyimbo zingine nyingi ambazo zilipokelewa vyema na mashabiki wa muziki wa bongo fleva. 

Msanii huyo ametajwa kuwa miongoni mwa watunzi bora wa nyimbo katika historia ya Hip-hop ya Tanzania.

Marejeo
Wahan

Wahan (kwa Kiing. Han Chinese) ni kundi la kimbari lenye asili katika Asia ya Mashariki. 92% za watu wa China ni Wahan, kwa jumla ni bilioni 1.4. Kati ya watu wote duniani, 19% ni Wachina wa Han. Wachina wa Han wana viwango vya juu zaidi katika Mikoa ya Mashariki ya China, haswa katika mikoa ya Hebei, Jiangsu na Guangdong. Kuna milioni kumi kadhaa za Wahan nje ya China yenyewe, wengi wao wanaishi Asia ya Kusini-Mashariki. 

Asili ya Wahan walikuwa makabila katika kaskazini ya nchi yaliyolima kwenye maeneo ya Mto Njano. Makabila hayo yalikuwa pia msingi wa milki za nasaba za kwanza.

Makabila ya Wahan yaliendelea kuenea katika China ya Kusini kwa njia ya walowezi waliotafuta mashamba mapya na uvamizi wa kijeshi. Makabila mengi ambayo hayakuwa Wahan kiasili yalipokea utamaduni na lugha ya Wahan. 

Jina la "Wahan" lilianza kutumiwa wakati wa nasaba ya Han.

Marejeo

Viungo vya Nje 
 Defining Han Identity in Chinese Ethnology and Archaeology Research website on Han identity by Ph.D. candidate
 How the Han Chinese became the world's biggest tribe  – Yahoo News/AFP Sept 15, 2004

Watu wa Uchina
Nasaba ya Yuan

Nasaba ya Yuan ilikuwa nasaba ya kifalme ya China iliyoongozwa na Wamongolia na kudumu tangu mwaka 1271 hadi 1368. Ilianzishwa na Kublai Khan aliyekuwa mjukuu wa Chingis Khan. Utawala wa Kimongolia katika China ulikuwa moja kati ya madola yaliyofuata Milki ya Wamongolia ilipogawanywa baada ya kifo cha Chingis Khan.

Katika historia ya China, nasaba ya Yuan ilifuata nasaba ya Song na kutangulia nasaba ya Ming.

Sehemu kubwa za China zilivamiwa na Chingis Khan aliyechukua cheo cha kaizari kulingana na mapokeo ya nchi. Lakini wawakilishi wa nasaba ya Song waliendelea kutawala maeneo ya China Kusini hadi kushindwa kabisa mnamo 1279. Kublai Khan alirithi utawala juu ya China na Mongolia yenyewe, pamoja na cheo cha khan mkubwa kati ya warithi wengine wa Chingis; mwaka 1271 alitangaza utawala wake kama nasaba mpya.  

Ilikuwa nasaba ya kwanza iliyoanzishwa na kabila lisilo la Wahan ambayo ilitawala China yote.    Mnamo 1368  utawala wao ulipinduliwa na nasaba ya Ming. Toghan Timur, kaizari wa mwisho wa Yuan alipaswa kuondoka Beijing akaendelea kutawala juu ya Mongolia pekee. 

Baadhi ya makaizari wa Yuan walijifunza lugha ya Kichina, wakati wengine walitumia tu lugha yao ya asili ya Kimongolia.

Marejeo

Historia ya China
Historia ya Mongolia
Nchi za kale katika Asia Mashariki
Antoinette Kankindi Kagoyire

Antoinette Kankindi Kagoyire ( Kivu Kaskazini, Kongo, 1950) ni mwanafalsafa Mwafrika (asili kutoka DRC), mtaalamu wa mawazo ya Charles Péguy na profesa wa chuo kikuu wa Maadili na Falsafa ya Kisiasa katika Chuo Kikuu cha Strathmore huko Nairobi, Kenya. Alisoma katika Chuo Kikuu cha Kinshasa na Chuo Kikuu cha Navarre. Baada ya ushiriki wake katika semina ya kimataifa kuhusu uongozi wa wanawake iliyoadhimishwa mwaka 2013 mjini Lilongwe (Malawi).

Mfuko wa Hatua za Dharura - Afrika (UAF-A) uliamua kufadhili mpango wa uongozi wa wanawake katika 2016-2017 ambapo wajasiriamali wanawake wa kutoka afrika, wanasiasa, waandishi wa habari na wanasayansi walishiriki . Mwaka wa 2017 ulipokea Tuzo ya Kimataifa ya Harambee Africa ya Ukuzaji na Usawa wa Mwanamuke wa Kiafrika.

Marejeleo

viungo vya nje 

 "Hakuna mtu anayetafuta nani ikiwa ananufaika na biashara ya magendo ya wahamiaji," akihojiwa na Catalunya Ràdio.
Watu wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo