LeroyDyer/wikipediaSW huggingface dataset:
Luigi Scrosoppi

Luigi Scrosoppi, C.O. (Udine, Italia Kaskazini, 4 Agosti 1804 - Udine 3 Aprili 1884) alikuwa padri wa Kanisa Katoliki na mwanzilishi wa shirika la Masista wa Maongozi wa Mt. Gaetano kwa ajili ya kulea Kikristo wasichana. 

Alitangazwa na Papa Yohane Paulo II kuwa mwenye heri tarehe 4 Oktoba 1981, halafu mtakatifu tarehe 10 Juni 2001.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 3 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje
Hagiography Circle
Saints SQPN

Waliozaliwa 1804
Waliofariki 1884
Mapadri
Watawa waanzilishi
Waoratori
Watakatifu wa Italia
Agatopodo na Theodulo

(walifariki Thesalonike, Ugiriki, 302 hivi) walikuwa Mkristo ambao kutokana na imani yao waliuawa kwa kutoswa baharini wamefungiwa jiwe kubwa shingoni wakati wa dhuluma ya kaisari Maximian wa dola la Roma.

Agatopodo alikuwa shemasi mzee na Theodulo msomaji kijana.

Tangu kale wanaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama watakatifu wafiadini.

Sikukuu yao ni tarehe 4 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Waliozaliwa karne ya 3
Waliofariki 302
Mashemasi
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Ugiriki
Plato wa Konstantinopoli

Plato wa Konstantinopoli (au wa Sakkoudion; labda Konstantinopoli, leo nchini Uturuki, 735 hivi - Konstantinopoli, leo nchini Uturuki, 4 Aprili 814) alikuwa abati mwanzilishi wa monasteri ya Mlima Olimpo huko Bitinia baada ya kuacha kazi yake katika ikulu na kukataa uaskofu.

Alitetea sana heshima kwa picha takatifu pamoja na mtoto wa ndugu yake, Theodoro wa Studion, wakati wa dhuluma ya serikali ya Dola la Roma Mashariki na katika mtaguso wa pili wa Nisea. Pamoja naye tena alirekebisha monasteri maarufu ya Studion.. 

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 4 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
 
 Talbot, Alice-Mary & Kazhdan, Alexander, Plato of Sakkoudion, page=1684

Viungo vya nje
 Catholic Online: Plato
 Santiebeati: Plato of Sakkoudion

Waliozaliwa 735
Waliofariki 814
Wamonaki
Mapadri
Watakatifu wa Uturuki
Gaetano Catanoso

Gaetano Catanoso (Chorio di San Lorenzo, Reggio Calabria, Italia, 14 Februari 1879 – Reggio Calabria, 4 Aprili 1963) alikuwa padri wa Kanisa Katoliki aliyeanzisha shirika la Masista Maveronika wa Uso Mtakatifu kwa ajili ya kuhudumia fukara na waliotengwa na jamii . 

Papa Yohane Paulo II alimtangaza mwenye heri tarehe 4 Mei 1997 halafu Papa Benedikto XVI alimtangazamtakatifu tarehe 23 Oktoba 2005.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje
 Hagiography Circle
  Saints SQPN
 Santi e Beati 
 Find a Grave

Waliozaliwa 1879
Waliofariki 1963
Mapadri
Watawa waanzilishi
Watakatifu wa Italia
Irene wa Thesalonike

(alifariki Thesalonike, Ugiriki, 304) alikuwa bikira Mkristo ambaye wakati wa  dhuluma ya kaisari Dioklesyano alitunza vitabu vitakatifu. Kwa ajili hiyo alipelekwa katika danguro na hatimaye akauawa kwa kuchomwa moto kutokana na imani.

Pengine anatajwa pamoja nao ndugu zake Agape na Kionia waliouawa siku chache kabla yake. Labda walitokea Aquileia (Italia).

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yake ni tarehe 5 Aprili au 3 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
Attwater, Donald & John, Catherine Rachel. The Penguin Dictionary of Saints. 3rd edition. New York: Penguin Books, 1993. ISBN|0-14-051312-4.
  (Includes the complete English translation of the ancient Acts of Agape, Chionia and Irene)
Full online text of Hrotsvitha's play, Dulcitius, Fordham University.

Viungo vya nje

Waliozaliwa karne ya 3
Waliofariki 304
Mabikira
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Italia
Watakatifu wa Ugiriki
Ferbuta

Ferbuta (pia: Pherbutha, Thermutha, Thermo, Derphuta, Tartufa, Tbarbo; alifariki nchini Uajemi, 342 hivi) alikuwa mwanamke mjane Mkristo aliyeuawa pamoja na mjakazi wake kwa sababu ya imani yao katika dhuluma ya mfalme Sabor II kama ilivyomtokea mwaka mmoja kabla kaka yake askofu mkuu Simeoni bar Sabas.

Tangu kale anaheshimiwa na Waorthodoksi, Waorthodoksi wa Mashariki na Wakatoliki kama mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 5 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Waliofariki 342
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Irak
Watakatifu wa Uajemi
Wafiadini 120 wa Uajemi

Wafiadini 120 wa Uajemi (walifariki nchini Uajemi, 344 hivi) walikuwa Wakristo, wakiwemo wanaume 111 na wanawake 9 kutoka miji mbalimbali, waliouawa kwa kuchomwa hai kwa sababu ya kukataa kumkana Yesu Kristo na kuabudu moto katika dhuluma ya mfalme Sabor II .

Tangu kale wanaheshimiwa na Waorthodoksi, Waorthodoksi wa Mashariki na Wakatoliki kama watakatifu wafiadini.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 5 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Waliofariki 344
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Irak
Watakatifu wa Uajemi
Jeradi wa Corbie

Jeradi wa Corbie, O.S.B. (Corbie, leo nchini Ufaransa, 1025 hivi - Grande Sauve, karibu na Bordeaux, 5 Aprili 1095) alikuwa mmonaki padri aliyeanzisha monasteri mbalimbali chini ya kanuni ya Mt. Benedikto.

Baada ya safari nyingi, alitawa msituni.

Papa Selestini III alimtangaza mtakatifu tarehe 27 Aprili 1197.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
 Saints.SQPN.com
 Saint of the Day, April 5  at SaintPatrickDC.org
  Katolsk.no

Waliozaliwa 1025
Waliofariki 1095
Wamonaki
Mapadri
Wabenedikto
Watawa waanzilishi
wakaapweke
Watakatifu wa Ufaransa
Katerina Tomas

Katerina Tomas (jina kamili kwa Kikatalunya: Catalina Tomàs i Gallard; Walldemossa, Mallorca, Visiwa vya Baleari, Hispania, 1533 - Palma de Mallorca, 5 Aprili 1574) alikuwa mmonaki wa Wakanoni wa Mt. Augustino, maarufu kwa sala na karama zake.

Aling'aa kwa kujikana na kujinyima matakwa yake.

Papa Pius VI alimtangaza mwenye heri tarehe 12 Agosti 1792, halafu Papa Pius XI alimtangaza mtakatifu tarehe 22 Juni 1930.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 5 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Waliozaliwa 1533
Waliofariki 1574
Mabikira
Wamonaki
Waaugustino
Watakatifu wa Hispania
Shazia Manzoor

Shazia Manzoor ni mwimbaji maarufu wa Pakistan.

Maisha ya awali na kazi
Shazia Manzoor alizaliwa Rawalpindi, Punjab, Pakistan. Alianza kuimba kwa kufanya onyesho katika maonyesho ya chuo Rawalpindi. Shazia Manzoor alifunzwa muziki na Ustadhi Feroz wa Gwalior gharana.
Ni mwimbaji maarufu  Pakistani na India, na miongoni mwa diaspora wa Punjabi. Shazia Manzoor anaimba sana sana muziki wa Kipunjab. Aliimba sana nyimbo tofauti tofauti za watu wa Punjab na mashairi ya Punjabi Sufi. Pia mara nyingine anaimba nyimbo za Kiurdu.

Nyimbo maarufu
Ni maarufu kwa nyimbo zake zifuatazo:
Aaja Sohniya,
Mahi Aavega 
Maye Ni Kinnu Akhan
Chann Mere Makkhna
Dhol Mahia 
Akh Da Nasha

Pia ametumbuiza katika matamasha ya upendo baada ya mafuriko ya Pakistani ya 2010 ili kutunisha mfuko kwa wahanga wa mafuriko. Shazia alitambulishwa mwaka 1992 na mchekeshaji, Umer Shareef, kama alivyosema katika mahojiano wakati wa  kumshukuru Noor Jehan  pamoja na  Zille Huma.

Alikuwa msanii mshirikishwaji katika Coke Studio (Pakistani) (awamu ya 8  2015). Ametumbuiza katika BBC Philharmonic Orchestra London.

Albamu teule
Raatan Kaaliyan (June 1998)
Aarfana Kalaam (August 1999)
Chan mere Makhna (December 2001)
Hai Dil Jani (September 2003)
Ishq Sohna (August 2009)
Tu Badal Gaya (March 2010)
Jatt London (February 2011)
Balle Balle (May 2011)
Sahib teri bandi haan (February 2012)
Dhokebaaz (Chip Shop) (November 2012)
Aish Karo (April 2015)
’’Akh Da Nasha’’ (August 2018)
Burger & Chips Shop (July 2019)

Amepongezwa kwa onyesho lake ndani ya Coke Studio Msimu  8, Sehemu  6  kutokana na wimbo wa harusi wa  Awadhi "Hare Hare Bans" pamoja na Ustadhi Rizwan na Ustad Muazzam.

Ushirikiano na wengine
 1999: Dark And Dangerous (Pamoja na Bally Jagpal)
 2001: Untruly Yours (Pamoja na Bally Jagpal)
 2001: Vix It Up (Pamoja na DJ Vix)
 2002: Dark And Direct (Pamoja Bally Jagpal)
 2005: Groundshaker (Pamoja na Aman Hayer)
 2009: Collaborations 2 (Pamoja na Sukshinder Shinda)
 2014: 12B (Pamoja na Bally Jagpal)
 2014: Collaborations 3 (Pamoja na Sukshinder)  
 2018: Akh Da Nasha (Zakir Amanat)

Uimbaji kwenye filamu
Shazia Manzoor pia ameimba (playback) kwenye filamu nyingi zikiwa pamoja na Pal Do Pal (1999 ) na Ishq Khuda (2013). Uimbaji wake kwenye filamu zilizofanikiwa kibiashara  mwaka 2003 ulipongezwa sana na umma.

Marejeo

Viungo vya nje
 , Filmography of Shazia Manzoor
Wanawake wa Pakistan
Waimbaji wa Pakistan
Wanamuziki wanawake wa Pakistan
Feminism and Folklore 2021 in Tanzania
Nada Topčagić

Nada Topčagić; amezaliwa Modriča, Yugoslavia, 3 Julai 1953) ni mwimbaji toka Bosnia na Herzegovina.

Kazi
Kazi yake ilianza mwaka 1975, kwa kutoa wimbo wake wa kwanza, "Na Drini ćuprija" (Daraja juu ya “Drina”), uliyoandikwa na Obren Pjevović. Alikuwa maarufu sana kipindi cha miaka ya 1980 ingawa bado anasikika mpaka leo. 
Mwezi mmoja baada ya kuanguka kwa Vukovar kwenye vita vya uhuru vya Kroatia, kwenye majira ya baridi ya 1991-92, yeye, Era Ojdanić na Mira Kosovka waliimba katika tamasha kwa ajili ya wanajeshi wa Kiserbia kwenye mji uliotekwa.. Kulingana na yeye, alilazimishwa na kikosi cha jeshi kuimba katika tamasha. Mwaka 2021, mchezaji wakiswedishi Zlatan Ibrahimović alitumia kipande cha wimbo wake "Jutro je" (Ni Asubuhi) katika Tamasha la Muziki la Sanremo. Kipande cha muziki baadae kilipata umaarufu mkubwa.

Maisha binafsi
Topčagić alitoka Bosnia na Herzegovina na kwenda Belgrade muda fulani kabla ya kutoa wimbo wake wa kwanza (1975). Nada anaishi na kufanya kazi. Ameolewa na Zlatko Đorđević, pamoja naye ana mtoto wa kiume, Miroslav (alizaliwa 1984).

Marejeo

Viungo vya nje

Watu wa Bosnia na Herzegovina
Wanamuziki wa Bosnia na Herzegovina
Wanamuziki wanawake wa Bosnia na Herzegovina
Waliozaliwa 1953
Watu walio hai
Feminism and Folklore 2021 in Tanzania
Christian Carlassare

Christian Carlassare M.C.C.I. (amezaliwa Schio, 1 Oktoba 1977) ni askofu Mkatoliki kutoka Italia, kijana kuliko wote wa nchi hiyo.

Alipata upadrisho tarehe 4 Septemba 2004.

Tarehe 8 Machi 2021 ametangazwa kuwa askofu wa Jimbo la Rumbek.

Kitabu 
 La capanna di padre Carlo. Comboniano tra i Nuer, Comboniani editore, 2020.

Marejeo

Viungo vya nje
 Ukurasa wa Askofu Carlassare katika Catholic Hierarchy

Waliozaliwa 1977
Watu walio hai
Maaskofu Wakatoliki
Wamisionari
Irenei wa Srijem

Irenei wa Srijem (alifariki Sirmium, leo Srijem nchini Korasya, 6 Aprili 304) alikuwa askofu kijana aliyepigwa mijeledi, akateswa gerezani siku nyingi na hatimaye akakatwa kichwa kwa sababu ya imani yake katika dhuluma ya kaisari Maximian.

Hakujali mateso hayo yaliyotangulia wala mabembelezo ya wazazi, mke na watoto wake. 

Ndiyo maana anaheshimiwa tangu zamani na Wakatoliki, Waorthodoksi na Waorthodoksi wa Mashariki kama mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yake inaadhimishwa tarehe 6 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
Walsh, Michael, ed. Butler's Lives of the Saints.

Viungo vya nje
 https://web.archive.org/web/20070205223359/http://www.catholic-forum.com/saints/sainti66.htm
 See pages 78ff in "Victories of the Martyrs" by St. Alphonsus de Liguori 

Waliozaliwa karne ya 3
Waliofariki 304
Maaskofu Wakatoliki
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Korasya
Eutikyo wa Konstantinopoli

Eutikyo wa Konstantinopoli (Theium, Frigia, leo nchini Uturuki, 512 hivi - Konstantinopoli, leo nchini Uturuki, 5 Aprili 582) alikuwa Patriarki wa mji huo kuanzia mwaka 552 hadi 565 halafu tena kutoka mwaka 577 hadi kifo chake kilichompata akiwa anakiri ufufuo wa wafu. Katikati alipelekwa uhamishoni kwa kutetea kwa nguvu imani sahihi. 

Alisimamia Mtaguso wa pili wa Konstantinopoli (553).

Maandishi yake machache yametufikia

Anaheshimiwa tangu kale kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 6 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko
Mababu wa Kanisa

Tanbihi

Waliozaliwa 512
Waliofariki 582
Maaskofu Wakatoliki
Mababu wa Kanisa
Watakatifu wa Uturuki
Wiliamu wa Eskill

Wiliamu wa Eskill, C.R.S.A. (au wa Paris au wa Æbelholt; Paris, 1125 - kisiwa cha Eskill, Udani, 6 Aprili 1203) alikuwa padri wa Ufaransa ambaye alijunga na urekebisho wa Wakanoni akatumwa kuueneza huko Denmark, jambo alilofanikisha ingawa kati ya matatizo mengi.

Papa Honori III alimtangaza mtakatifu mwaka 1224.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
 Ivan Boserup, "A French-Danish Letter Collection and Some Danish Diplomataria: Historical and Literary Remarks on the Epistulae of Abbot William of Æbelholt," in Living Words and Luminous Pictures: Medieval Book Culture in Denmark: Essays, ed. Erik Petersen (Copenhagen, 1999), pp. 78–95.
 Nanna Damsholt, "Abbot William of Æbelholt: A Foreigner in Denmark," in Medieval Spirituality in Scandinavia and Europe, ed. Lars Bisgaard et al. (Odense, 2001), pp. 3–19.
 Anthony Perron, "Fugitives from the Cloister: Law and Order in William of Æbelholt's Denmark," in Law and Learning in the Middle Ages, ed. Helle Vogt and Mia Münster-Swendsen (Copenhagen, 2006), pp. 123–36.

Viungo vya nje
William of Paris at the Catholic Encyclopedia
William of Ebelholt at the Catholic Encyclopedia

Waliozaliwa 1125
Waliofariki 1203
Mapadri
Watawa waanzilishi
Wakanoni
Waaugustino
Watakatifu wa Ufaransa
Watakatifu wa Denmark
Petro wa Verona

Petro wa Verona, O.P. (Verona, Veneto, 1206 – Lombardia, 6 Aprili 1252) alikuwa padri wa Italia Kaskazini na mmojawapo kati ya Wadominiko waliofia dini nchini mwake.

Wazazi wake walikuwa wafuasi wa Mani, lakini mwenyewe utotoni alijiunga na Kanisa Katoliki halafu ujanani Dominiko Guzman alimpokea katika shirika lake jipya.

Alijitosa kupambana na uzushi kwa kila njia.

Kama alivyotamani na kuomba, aliuawa na mzushi akiwa njiani kati ya Milano na Como. Kufani alikuwa akikiri imani sahihi. Baadaye muuaji wake, Karino wa Balsamo, alitubu na kujiunga na utawa kama bruda, naye anaheshimiwa kama mwenye heri. 

Petro anaheshimiwa kama mtakatifu tangu alipotangazwa na Papa Inosenti IV tarehe 9 Machi 1253, upesi kuliko mwingine yeyote.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 6 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
 Dondaine, Fr. Antoine, O.P. "Saint Pierre Martyr" Archivum Fratrum Praedicatorum 23 (1953): 66-162.
 Prudlo, Donald. The Martyred Inquisitor: The Life and Cult of Peter of Verona (+1252). Aldershot: Ashgate Press, 2008.
 Prudlo, Donald. "The Assassin-Saint: The Life and Cult of Carino of Balsamo", Catholic Historical Review, 94 (2008): 1-21.

Viungo vya nje

 Butler, Alban. The Lives of the Saints, Volume IV: April, 1866
 Guide to Pietro da Verona, Rubricae super quartum et quintum decretalium. Manuscript, 1519 at the University of Chicago Special Collections Research Center

Waliozaliwa 1206
Waliofariki 1252
Wadominiko
Mapadri
Wafiadini Wakatoliki
Watakatifu wa Italia
Egesipo

Egesipo (110 hivi – Yerusalemu, Israeli/Palestina, 180) alikuwa Myahudi aliyeongokea Ukristo akawa mwandishi wa vitabu mbalimbali ambavyo sehemu chache tu zimetufikia. Muhimu zaidi ni masimulizi yake manyofu juu ya historia ya Kanisa kuanzia Mateso ya Yesu hadi wakati alipoishi mwenyewe, lakini aliandika pia dhidi ya uzushi. 

Mwenyeji wa Mashariki ya Kati, aliishi miaka ishirini huko Roma chini ya Mapapa Aniseti, Soteri na Eleuteri .

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 7 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje
Early Christian Writings: Hegesippus fragments
Catalogue of the library at Corbie

Waliozaliwa 110
Waliofariki 180
Waandishi wa Kigiriki
Wanahistoria wa Israeli
Wanateolojia wa Israeli
Watakatifu wa Israeli
historia ya Kanisa
Children and Youth Voice Coalition

Children and Youth Voice Coalition (kifupi: CYVC) ni asasi isiyo ya kiserikali iliyoanzishwa kwa malengo ya kufanya kazi na Vijana pamoja na watoto.

Shirika hili lina makao yake makuu katika mkoa wa Arusha, likiwa linafanya kazi katika mikoa mbalimbali ikiwemo Kilimanjaro na Tanga

Maono
Kukuza na kutangaza haki za watoto, pamoja na kuongeza ujuzi wa kimtaala kwa vijana ili kufikia Malengo endelevu.

Tanbihi

Mashirika
Malezi
Mkoa wa Arusha
Kaliopi

(Perge katika Pamfilia, leo nchini Uturuki, karne ya 3 - Pompeiopoli, Kilikia, leo nchini Uturuki, 300 hivi) alikuwa kijana Mkristo wa Perge ambaye aliuawa kutokana na imani yake wakati wa dhuluma ya kaisari Dioklesyano wa Dola la Roma.

Inasemekana alisulubiwa kichwa chini miguu juu.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yake ni tarehe 7 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Waliozaliwa karne ya 3
Waliofariki 300
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Uturuki
Askari wafiadini wa Sinope

Askari wafiadini wa Sinope (walifariki Sinope, Ponto, leo nchini Uturuki, 235/238) ni kundi la askari 200 ambao waliongokea Ukristo na kha hiyo waliuawa wakati wa dhuluma ya kaisari Maximinus.

Tangu kale wanaheshimiwa na Kanisa Katoliki na Waorthodoksi kama watakatifu wafiadini. 

Sikukuu yao inaadhimishwa kila mwaka tarehe 7 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Waliofariki 235
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Uturuki
Joji wa Mitilene

Joji wa Mitilene (Anatolia, leo nchini Uturuki, 776 - Kerson, 7 Aprili 820/821) alikuwa mmonaki halafu mkaapweke ambaye kwa sifa zake alichaguliwa bado kijana kuwa askofu mkuu wa Mitilene miaka 804-815. Alidhulumiwa na kaisari Leo V wa Bizanti kwa sababu ya kuheshimu picha takatifu. Alipopelekwa uhamishoni alishika tena maisha ya mkaapweke hadi kifo chake. 

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 7 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Waliozaliwa 776
Waliofariki 821
Wamonaki
Wakaapweke
Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Uturuki
Henri Walpole

Henri Walpole, S.J. (Docking, Norfolk, 24 Januari, 1558 – York, 7 Aprili 1595) alikuwa padri Mjesuiti kutoka Uingereza.

Baada ya kushuhudia kifodini cha Edmundi Campion (1581) alishika imani hadi kupewa upadrisho huko Paris, Ufaransa (1588), alijiunga pia na Wajesuiti.

Alipokuwa tena Uingereza kufanya utume kinyume cha sheria za nchi wakati wa malkia Elisabeti I alikamatwa na kufungwa, aliteswa kikatili na hatimaye alinyongwa na kuraruliwa vipandevipande pamoja na padri mwenzake Aleksanda Rawlins.

Alitangazwa mwenye heri na Papa Pius XI mwaka 1929 na mtakatifu na Papa Paulo VI mwaka 1976.

Sikukuu yake huadhimishwa na Wakatoliki tarehe 7 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Waliozaliwa 1558
Waliofariki 1595
Mapadri
Wajesuiti
Wafiadini Wakatoliki
Watakatifu wa Uingereza
Amansi wa Como

Amansi wa Como (Canzo, Lombardia - Como, Lombardia, 8 Aprili 448 BK) anakumbukwa kama askofu wa 3 wa Como (Italia Kaskazini) alieneza sana Ukristo na kujenga basilika la Mitume. 

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu. 

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 8 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo 
 Siro Borrani, Il Ticino Sacro. Memorie religiose della Svizzera Italiana raccolte dal sacerdote Siro Borrani prevosto di Losone, Tip. e Libreria Cattolica di Giovanni Grassi, Lugano 1896, 531.
 Adriano Caprioli, Antonio Rimoldi, Luciano Vaccaro (a cura di), Diocesi di Como, Editrice La Scuola, Brescia 1986, 25, 29, 34, 36, 45, 49, 53, 55, 72, 81, 93, 95, 111, 128, 154, 163, 164, 167, 169, 170, 172, 179, 226.
 Luciano Vaccaro, Giuseppe Chiesi, Fabrizio Panzera, Terre del Ticino. Diocesi di Lugano, Editrice La Scuola, Brescia 2003, 128, 226, 228, 280, 285, 443.

Viungo vya nje
Sant' Amanzio di Como 
Saints.SQPN: Amantius of Como
Catholic Online: Amantius of Como

Waliozaliwa karne ya 4
Waliofariki 448
Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Italia
Erodioni, Asinkrito na Flego

Erodioni, Asinkrito na Flego walikuwa wanaume Wakristo wa karne ya 1 waliotajwa na Mtume Paulo katika Waraka kwa Warumi 16:11, 14.

Erodioni alikuwa ndugu wa mtume huyo na inasemekana baadaye alipata kuwa askofu wa Patraso (Ugiriki) au Tarso (Kilikia, leo nchini Uturuki) na hatimaye alifia imani.

Tangu kale wanaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama watakatifu. 

Sikukuu yao huadhimishwa tarehe 8 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje
Agavos, Rouphos, Asynkritos, Phlegon, Herodion, & Hermes of the 70 Apostles (GOARCH)
Apostle Herodion of the Seventy, January 4 (OCA)
Apostle Herodion of the Seventy, and those with Him, April 8 (OCA)
Apostle Rodion of the Seventy, November 10 (OCA)
Apostle Asyncritus of the Seventy, January 4 (OCA)
Apostle Asyncritus, of the Seventy and those with him, April 8 (OCA)
http://www.zeno.org/Heiligenlexikon-1858/A/Asyncritus,+S.+(1)
http://www.biblia.deon.pl/rozdzial.php?id=285&werset=14#W14
Apostle Phlegon of the Seventy and those with him (OCA)

Waliofariki karne ya 1
Watu wa Biblia
Maaskofu Wakatoliki
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Uturuki
Watakatifu wa Italia
Denis wa Korintho

Denis wa Korintho alikuwa askofu wa Korintho (Ugiriki) katika karne ya 2.

Mwenye ujuzi mkubwa wa Neno la Mungu, alielimisha waumini wa mji wake kwa mahubiri na maaskofu wa miji mingine kwa barua.

Mwaka 171 alimuandikia Papa Soter, lakini zimetufikia pia sehemu za barua zake nyingine zinazoonyesha juhudi zake katika utume. 

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 8 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Vyanzo
Urdang, Laurence. Holidays and Anniversaries of the World. Detroit:Gale Research Company, 1985. ISBN|0-8103-1546-7.

Waliofariki karne ya 2
Maaskofu Wakatoliki
Mababu wa Kanisa
Watakatifu wa Ugiriki
Timotheo, Diogeni na wenzao

Timotheo, Diogeni na wenzao Makari na Masimo (walifariki Antiokia, leo nchini Uturuki) walikuwa Wakristo waliouawa katika dhuluma ya serikali ya Dola la Roma.

Tangu kale wanaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama watakatifu wafiadini.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 8 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Uturuki
Eupsiki

Eupsiki (alifariki Kaisarea wa Kapadokia, katika Uturuki ya leo, 362 hivi) alipata kuwa mfiadini wa Kikristo katika dhuluma ya kaisari Juliani Mwasi kutokana na kubomoa hekalu la mungu wa kike Bahati.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 9 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Waliofariki 362
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Uturuki
Libori

(mwanzoni mwa karne ya 4 - Le Mans, leo nchini Ufaransa, 397 hivi) alikuwa askofu wa 4 wa mji huo kwa miaka 49 kuanzia mwaka 348.  

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 9 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje

https://web.archive.org/web/20060507052006/http://www.catholic-forum.com/saintS/ncd04765.htm
http://www.saintpatrickdc.org/ss/0723.shtml#libo 

Waliozaliwa karne ya 4
Waliofariki 397
Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Ufaransa
Akasi wa Amida

Akasi wa Amida (alifariki Amida, leo Diyarbakir nchini Uturuki, 425) alikuwa askofu wa mji huo aliyepata umaarufu kwa kuuza vyombo vya ibada kwa kukubaliana na waklero wake ili kukomboa Waajemi 7,000 waliotekwa na Warumi na kutesha hata kuachwa bila chakula

Baadaye hao waliongokea Ukristo naye aliwarudisha kwao. Tendo hilo lilimgusa mtawala wa Uajemi na kuandaa magungumzo ya amani.

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu. 

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 9 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
"Lives of the Saints, For Every Day of the Year" edited by Rev. Hugo Hoever, S.O.Cist., Ph.D., New York: Catholic Book Publishing Co., 1955

Viungo vya nje
Catholic Encyclopedia: Socrates Scholasticus' "Church History" (Book VII) Chapter 21 - Kind Treatment of the Persian Captives by Acacius Bishop of Amida

Waliozaliwa karne ya 4
Waliofariki 425
Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Uturuki
Vatrude

Vatrude (pia: Waudru; Waldetrudis; Waltraud; Valdetrudis, Valtrudis, Waltrudis; Cousolre, Ufaransa 612 hivi - Mons, leo nchini Ubelgiji, 687 hivi), alikuwa mwanamke aliyeanzisha monasteri na kuiongoza kama abesi chini ya kanuni ya Kolumbani. 

Tangu kale anaheshimiwa na Kanisa Katoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu. 

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 9 Aprili.

Maisha
Mtoto wa wazazi wa koo mashuhuri, Walbert na Bertila, na dada wa Aldegunda, aliolewa na Visenti Madelgari na kumzalia watoto 4 (Landeriki, Dentelini, Aldetrude na Madelberta), ambao wote nane ni watakatifu. 

Watoto walipokuwa wamekua, mumewe alitawa, na miaka miwili baadaye hata yeye alijifungia upwekeni, ila alifuatwa na wanawake wengi.

Tanbihi

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Viungo vya nje

Wakaapweke
Watawa waanzilishi
Wamonaki
Wakolumbani
Watakatifu wa Ufaransa
Watakatifu wa Ubelgiji
Ugo wa Rouen

Ugo wa Rouen (pia: Hugh; alifariki Jumièges, leo nchini Ufaransa, 730) alikuwa askofu wa Rouen, Ufaransa kuanzia mwaka 722 na aliongoza pia makanisa ya Paris na Bayeux. 

Mtoto wa ukoo wa kifalme, alikuwa amejiunga na monasteri mwaka 718; mwishoni mwa maisha yake alirudi huko. 

Tangu kale anaheshimiwa na Kanisa Katoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 9 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Vyanzo vikuu
Gesta Hugonis archiepiscopi Rotomagensis in the Gesta (sanctorum patrum) Fontanellensis coenobii (dated between about 833 and 840), ed. Samuel Löwenfeld. Gesta Abbatum Fontanellensium. MGH Scriptores rer. Germ. 28. Hanover, 1886 (reprinted 1980). 26-8; ed. F. Lohier and J. Laporte. Gesta sanctorum patrum Fontanellensis coenobii. Société de l'histoire de Normandie. Rouen, 1936. 37–43.
Another ninth-century Vita, associated with Jumièges, ed. Joseph van der Straeten, "Vie inédite de S. Hugues évêque de Rouen." Analecta Bollandiana 87 (1969): 215–60. Based primarily on Rouen BM 1377 (U 108) f. 135r-150r.
Baldric of Dol, Vita S. Hugonis, ed. MPL 166. 1163–72. Available online from the Documenta Catholica Omnia

Vyanzo vingine
Urdang, Laurence. Holidays and Anniversaries of the World. Detroit: Gale Research Company, 1985. ISBN 0-8103-1546-7.
Lifshitz, Felice. The Norman Conquest of Pious Neustria: Historiographic Discourse and Saintly Relics, 684-1090. Studies and Texts 122. Toronto: Pontifical Institute of Mediaeval Studies, 1995.

Viungo vya nje
Mittelalter Genealogie
Saint Hugh of Rouen (Patron Saint Index)
St. Hugh of Rouen (Catholic Online)

Waliozaliwa karne ya 7
Waliofariki 730
Wamonaki
Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Ufaransa
Isaka wa Monteluco

Isaka wa Monteluco (alifariki Monteluco, Umbria, 550 hivi BK) anakumbukwa kama mmonaki kutoka Syria aliyeanzisha monasteri karibu na Spoleto (Italia ya Kati).

Papa Gregori I alimsifu katika kitabu chake Majadiliano.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu. 

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 11 Aprili

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi 

Waliofariki 550
Wakaapweke
Wamonaki
Watawa waanzilishi
Watakatifu wa Siria
Watakatifu wa Italia
Filipo wa Gortina

Filipo wa Gortina (alifariki Ugiriki, 180) alikuwa askofu wa Gortina, katika kisiwa cha Krete, ambaye alieneza na kutetea kwa nguvu hata kwa maandishi Kanisa lake dhidi ya chuki ya Wapagani na dhidi ya hila za uzushi   .

Habari zake tunazipata kutoka kwa mwanahistoria Eusebi wa Kaisarea, kwa Denis wa Korintho na kwa Jeromu.

Tangu kale anaheshimiwa na Kanisa Katoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 11 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko
Mababu wa Kanisa

Tanbihi

Marejeo
Eusebius, Hist. eccl., IV., xxiii. 5; Eng. transl., NPNF, 2 ser., i. 201
New Schaff-Herzog Encyclopedia of Religious Knowledge, Vol. IX: Petri – Reuchlin

Waliofariki 180
Maaskofu Wakatoliki
Waandishi wa Kigiriki
Mababu wa Kanisa
Watakatifu wa Ugiriki
Hussen Yahya Katanga

Hussen Yahya Katanga ni katibu Mkuu Kiongozi katika serikali ya Tanzania chini ya utawala wa rais mpya, Mama Samia Suluhu Hassan. Aliteuliwa kuwa katibu mkuu tarehe 31 Machi 2021  na kabla ya hapo alikuwa balozi wa Tanzania nchini Japani

Marejeo

Watu wa Tanzania
Makari wa Gent

Makari wa Gent (Armenia ya Kale, karne ya 10 - Gent, leo nchini Ubelgiji, 10 Aprili 1012) alikuwa Mkristo wa Armenia ya Kale ambaye alidhulumiwa kwa ajili ya imani yake akahamia Ulaya. 

Inasemekana alikuwa askofu.

Aliishi katika monasteri ya Gent mwaka mmoja hadi akafa kwa tauni.

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 10 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Waliozaliwa karne ya 10
Waliofariki 1012
Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Armenia
Watakatifu wa Ubelgiji
Mikaeli wa Watakatifu

Mikaeli wa Watakatifu (jina la awali: Miquel Argemir; Vic, Catalonia, Hispania, 29 Septemba 1591 - Valladolid, Hispania, 10 Aprili 1625) alikuwa padri wa Kanisa Katoliki na mtawa wa shirika la Watrinitari, yaani watawa wa Utatu mtakatifu, waliojitoa kabisa kwa ajili ya kukomboa Wakristo waliotekwa utumwani.

Alijiunga na urekebisho wa shirika hilo lililofanywa na Yohane Mbatizaji Garcia kwa kuanzisha tawi la Watrinitari Peku kwa kufuata mfano wa Teresa wa Yesu.

Alijitosa kuhudumia watu kwa matendo ya huruma na kuhubiri Neno la Mungu.

Pia aliandika vitabu vichache juu ya maisha ya kiroho zake za pekeekufuatana na mang'amuzi na karama .

Alitangazwa na Papa Pius VII kuwa mwenyeheri tarehe 26 Septemba 1819, halafu Papa Paulo VI alimtangaza mtakatifu tarehe 25 Mei 1975.

Sikukuu yake ni tarehe 10 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje

Waliozaliwa 1591
Waliofariki 1625
Mapadri
Watrinitari
Watakatifu wa Hispania
Domnio

Domnio (pia: Dujam, Duje, Doimus na Domninus; Antiokia, leo nchini Uturuki, karne ya 3 - Salona, leo Solin nchini Kroasya, 304) alikuwa askofu wa Salona aliyeuawa kwa kukatwa kichwa katika dhuluma ya Dola la Roma kwa sababu ya imani yake. 

Inasemekana aliuawa pamoja na Wakristo wengine 7 wakati wa dhuluma ya kaisari Dioklesyano.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yao huadhimishwa tarehe 11 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje
Patron Saints Index

Waliozaliwa karne ya 3
Waliofariki 304
Maaskofu Wakatoliki
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Uturuki
Watakatifu wa Korasya
Katibu Mkuu Kiongozi (Tanzania)

Katibu Mkuu Kiongozi ni katibu mkuu wa rais wa Jamuhuri ya Muungano wa Tanzania na mtendaji mkuu katika utumishi wa umma na katibu wa baraza la mawaziri . Ndiye mshauri mkuu wa rais katika mambo yanayohusiana na nidhamu katika utumishi wa umma.

Orodha ya Makatibu Wakuu
Hii ni orodha ya makatibu wakuu tangu uhuru wa Tanzania hadi sasa
Dunstan A. Omary 1962- 1964
Joseph A. Namata 1964-1967
Dickson A. Nkembo 1967-1974
Timothy Apiyo 1974-1986
Paul M. Rupia 1986-1995
Martene Y.C Lumbanga 1995-2006
Philimon L. Luhanjo 2006-2011
Ombeni  Sefue 2012-2016 
John William Kijazi 2016-2021
Bashiru Ally 2021-2021
Hussein Athuman Kattanga 2021

Marejeo

Tanzania
Cheo
Liberata Mulamula

Liberata Mulamula (alizaliwa 10 Aprili 1956) ni mwanadiplomasia wa Tanzania alikuwa Waziri katika  Wizara ya Mambo ya Nje na Ushirikiano wa Kimataifa tangu Machi 2021  hadi 2 Oktoba 2021. Tangu mwaka 2015 alihudumu kama katibu mkuu wa wizara hiyo. Aliwahi kuwa balozi wa Tanzania nchini  Marekani pamoja na Meksiko  , aliwakilisha Tanzania pia kwenye Umoja wa Mataifa pamoja na Kanada na kati ya miaka 2006 – 2011 alikuwa katibu mtendaji wa Mkutano wa Kimataifa wa Kanda la Maziwa Makuu ya Afrika.

Maisha binafsi 
Liberata Rutageruka alizaliwa huko Muleba, mkoa wa Kagera.   

Alihitimu shahada ya uzamili katika somo la siasa kwenye Chuo Kikuu cha St. John’s, New York mwaka 1980 na pia kwenye Chuo Kikuu cha Dar es Salaam mnamo 1989. 

Ameolewa na George Mulamula na ana watoto wawili, Tanya na Alvin.

Marejeo 
 

Watu walio hai
Waliozaliwa 1956
Wanasiasa wa Tanzania
Wanawake wa Tanzania
Wanasiasa wanawake Tanzania
Historia ya Honduras

Historia ya Honduras inahusu eneo ambalo leo linaunda jamhuri ya Honduras.

Honduras ilikuwa sehemu ya maeneo ya Wamaya, lakini miji yao ilikwisha tayari, kabla ya kufika kwa Wahispania. 

Kristoforo Kolombo alifika mwaka 1502 karibu na Trujillo katika kaskazini na kuita nchi "Honduras" (kwa Kihispania "vilindi") kwa sababu ya maji marefu mwambaoni.

Miaka 1524 na 1525 Wahispania walianza kuvamia nchi wakaunda mji wa Comayagua mwaka 1540. Mji mkuu wa leo ulianzishwa mwaka 1579 kama kituo cha kuchimba madini kama dhahabu na fedha. 

Mwaka 1821 Honduras ilijiunga na ghasia ya maeneo mengine ya Amerika ya Kati dhidi ya utawala wa Hispania. Mwanzoni nchi hizo ndogo zilijiunga na Meksiko lakini baada ya miaka miwili zilianzisha "Shirikisho la Amerika ya Kati" lililokwisha mwaka 1839. 

Tangu mwaka huo Honduras imekuwa nchi ya kujitegemea kabisa.

H
Honduras
Historia ya Nikaragua

Historia ya Nikaragua inahusu eneo ambalo leo linaunda jamhuri ya Nikaragua.

Nchi ilikuwa koloni la Wahispania tangu mwaka 1524. 

Mwaka 1821 ilijiunga na ghasia ya maeneo mengine ya Amerika ya Kati dhidi ya utawala wa Hispania. Mwanzoni nchi hizo ndogo zilijiunga na Meksiko lakini baada ya miaka miwili zilianzisha "Shirikisho la Amerika ya Kati" lililokwisha mwaka 1839. 

Tangu mwaka 1854 imekuwa nchi ya kujitegemea kabisa.

N
Nikaragua
Historia ya Panama

Historia ya Panama inahusu eneo ambalo leo linaunda jamhuri ya Panama.

Baada ya ukoloni wa Hispania Panama ilikuwa sehemu ya kaskazini ya Kolombia. Majaribio mbalimbali ya uasi dhidi ya Kolombia kwa shabaha ya kuwa nchi ya pekee katika karne ya 19 hayakufaulu.

Mabadiliko makubwa yaliletwa na ujenzi wa mfereji wa Panama. 

Utangulizi wake ulikuwa reli kutoka Colon upande wa Karibi kwenda mji wa Panama upande wa Pasifiki iliyojengwa mwaka 1855. Reli hii ilirahisisha safari kati ya Atlantiki na Pasifiki kwa watu na bidhaa kuelekea Kalifornia. Watu wengi walikwenda Kalifornia miaka ile kwa sababu ya dhahabu iliyopatikana kule tangu mwaka 1848 na hapakuwa na reli kati ya pwani zote mbili za Marekani wakati ule.

Wakati wa mwisho wa karne ya 19 Marekani ilianza kujenga mfereji kati ya bahari mbili wa kukata shingo la nchi. Serikali ya Marekani iliona umuhimu wa kutawala njia hii. Ikasaidia Wapanama waliotaka kujitenga na Kolombia kwa kutuma manowari Colon iliyozuia jitihada za Kolombia za kukandamiza ghasia hiyo. 

Tarehe 3 Novemba 1903 Panama ilitangaza uhuru wake na kufanya mkataba na Marekani. Panama ilikodisha mlia wa nchi kwa pande zote mbili za mfereji kwa Marekani; Marekani iliahidi kutunza uhuru wa Panama.

Hali halisi ukanda wa mfereji ilikuwa eneo la Kimarekani hadi 31 Desemba 1999 iliporudishwa kwa serikali ya Panama.

P
Panama
Historia ya Kosta Rika

Historia ya Kosta Rika inahusu eneo ambalo leo linaunda jamhuri ya Kosta Rika.

Kabla ya kufika kwa Wahispania katika karne ya 16, nchi ilikaliwa na Waindio wachache.

Mwaka 1821 koloni hilo lilijiunga na ghasia ya maeneo mengine ya Amerika ya Kati dhidi ya utawala wa Hispania. 

Mwanzoni nchi hizo ndogo zilijiunga na Meksiko lakini baada ya miaka miwili zilianzisha "Shirikisho la Amerika ya Kati" lililokwisha mwaka 1839. 

Tangu mwaka 1847 Kosta Rika imekuwa nchi ya kujitegemea kabisa.

Mwaka 1948 kulitokea vita vya wenyewe kwa wenyewe ambavyo viliwahi kwisha. Mwaka uliofuata nchi ilifuta kabisa jeshi hadi leo.

Tanbihi

K
Kosta Rika
Ombeni Sefue

Ombeni Yohana Sefue (alizaliwa 26 Agosti 1954) ni mwanadiplomasia wa Tanzania aliyechaguliwa kuwa Katibu Mkuu Kiongozi tarehe 31 Desemba 2011. Pia aliwahi kuwa mwakilishi wa kudumu katika Umoja wa Mataifa.

Kuanzia mwaka 2007 hadi mwaka 2010 alikuwa Balozi wa Tanzania nchini Marekani na kati ya mwaka 1993 na 2005 alikuwa mwandishi wa hotuba za rais

Marejeo

Waliozaliwa 1954
Watu walio hai
Watu wa Tanzania
Argises

Argises (Ulichelewa) ni albamu ya mwisho kutolewa na mwimbaji maarufu wa Ugiriki, Irini Merkouri. Iliachiwa Ugiriki mnamo Novemba 2006 na Sony BMG Greece.

Orodha ya Nyimbo
 "Kati Trehi" - 3:52
 "Miso Lepto" - 3:16
 "Pame Gi'alla" - 4:26
 "Den Ehoume Pia Tipota Na Poume" - 3:33
 "Ase Me Na Figo" - 3:36
 "Argises" - 4:01
 "Oti Pis" - 3:21
 "Kane Me Oti Thes" - 3:59
 "Ena Adio Kitrino Taxi" - 4:11
 "I Zoi Einai Oraia" - 4:23
 "Oute Fili Oute Ehthroi" - 3:33
 "Epanastato" - 3:40
 "Anemos" - 4:34

Marejeo

Albamu za 2006
Feminism and Folklore 2021 in Tanzania
Dunstan A. Omary

Dunstan A. Omari (9 Agosti 1922) alikuwa Katibu Mkuu Kiongozi wa kwanza wa Tanganyika baada ya kupata Uhuru na wa Tanzania baada ya Muungano wa Tanganyika na Zanzibar. Alihudumu kwenye nafasi hiyo tangu mwaka 1962 hadi 1964. 

Dunstan alikuwa mkuu wa wilaya wa kwanza kutawala eneo la wilaya ya Manyoni kuanzia mwaka 1958 hadi mwaka 1960 .

Marejeo

Watu wa Tanzania
Waliozaliwa 1922
Timothy Apiyo

Timothy Apiyo (1930 - 10 Juni 2013) alikuwa mwanasiasa na Katibu Mkuu Kiongozi  nchini Tanzania .

Elimu
Timothy Apiyo alizaliwa katika wilaya ya Tarime mwaka 1930, mwaka 1959 alipata shahada ya Kilimo katika Chuo Kikuu cha Makerere.

Kifo
Apiyo alifariki dunia mwaka 2013 kwa ugonjwa wa mapafu nchini Afrika Kusini .

Marejeo

Waliozaliwa 1930
Waliofariki 2013
Watu wa Tanzania
Isdory Tarimo

Isdory Lucas Tarimo (amezaliwa 15 Novemba 1954) ni Mtanzania mwanamazingira, mwanasiasa na mkulima kutoka Mkoa wa Kilimanjaro.

Maisha ya awali na kazi
Tarimo ni mwanasiasa mwanachama wa Chama cha kisiasa cha Chama cha Mapinduzi CCM. Kabla ya Serikali kugawanya kata ya Nanjara-Reha iliyokuwa na wakazi takribani 26,000, alichaguliwa kuwa Diwani wa Kata ya Nanjara-Reha, Wilaya ya Rombo kwa mwaka 2000 hadi 2010.     Pia ni mwanaharakati wa mazingira akisimamia Taasisi isiyo ya kiserikali inayoshughulika na mazingira, Jumuiya ya Uhifadhi wa Mazingira Tanzania (Tecoso Tanzania).

Shughuli za Kilimo na Utumishi wa Umma 
Tarimo ni Katibu Mkuu wa Shirika la Taifa la Wakulima Tanzania, Mtandao wa Vikundi vya Wakulima Tanzania (MVIWATA) akiwakilisha tawi la Mkoa wa Kilimanjaro (MVIWAKI). Mwaka 2022, alichaguliwa kuwa Mwenyekiti wa Chama cha Kilimo Tanzania (Tanzania Agricultural Society - TASO) akiwakilisha mikoa ya Kanda ya Kaskazini, Mkoa wa Manyara, Mkoa wa Arusha na Mkoa wa Kilimanjaro.

Tazama pia
 Reha
 Nanjara
 Tanzania Environmental Conservation Society

Marejeo

Waliozaliwa 1954
Watu walio hai
Wachagga
Watu walio hai
Wanasiasa wa Tanzania
Wanasiasa wanaume Tanzania
Visia

Visia (alifariki Fermo, Marche, Italia, 250 hivi) alikuwa bikira aliyekatwa kichwa kutokana na imani yake wakati wa dhuluma ya kaisari Decius dhidi ya Wakristo. 
 
Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu mfiadini. 

Sikukuu yake ni tarehe 12 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
G. Nepi, Curiosità storiche su Fermo ed il fermano, 1996, Fermo.

Waliofariki 250
Mabikira
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Italia
Saba Mgoti

(kwenye mto Buzau , leo nchini Romania 334 hivi - Targoviste, Romania, 12 Aprili 372) alikuwa Mkristo wa kabila la Wagoti. Kwa hiyo aliteswa vikali na mfalme wake, Atanariki, kwa ajili ya imani, iliyomfanya akatae kula nyama iliyotolewa sadaka kwa miungu, na hatimaye alitoswa mtoni.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki, Waorthodoksi na Waorthodoksi wa Mashariki kama mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 12 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Vyanzo
Butler, Alban, Rev., (1866). The Lives of the Fathers, Martyrs and Other Principal Saints: Compiled from Original Monuments and Authentic Records by the Rev. Alban Butler, in Twelve Volumes, James Duffy, Dublin. Online at bartleby.com (viewed 2012-06-26).
Halsall, Guy, (2007). Barbarian Migrations and the Roman West, 376–568, Cambridge University Press, Cambridge.
Heather, Peter, (1991). Goths and Romans, 332-489, Oxford University Press, Oxford.
Heather, Peter and Matthews, John, (1991). Goths in the Fourth Century, Liverpool University Press, Liverpool, 102–113, Passion of St. Saba the Goth (in English), with commentary.
Passio S. Sabae in H. Delehaye, 'Saints de Thrace et de Mesie', Analecta Bollandiana, xxxi, 1912, pp. 161–300, with a text of the relevant documents on pp. 209–21 (in Latin).
Wolfram, Herwig, (1988). History of the Goths, trans T. J. Dunlap, University of California Press, Berkeley.

Viungo vya nje 
 St. Saba from Butler's Lives of the Saints.
 The Passion of St. Saba the Goth (partial only) from Google Books.
 Sava the Goth on Orthodox Wiki.

Waliozaliwa 334
Waliofariki 372
Wafiadini Wakristo
Watakatifu wa Romania
Konstantino wa Gap

Konstantino wa Gap (karne ya 5 au ya 6) alikuwa askofu wa nne wa Gap, leo nchini Ufaransa.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 12 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo 
 Denis de Sainte-Marthe, Gallia christiana, vol. I, Parigi, 1715, coll. 452-454
 Joseph Hyacinthe Albanès, Gallia christiana novissima, Tomo I, Montbéliard, 1899, coll. 451-453
 Honoré Fisquet, La France pontificale, histoire chronologique et biographique des archevêques et évêques de tous les diocèses de France. Métropole d'Aix. Gap, Paris, 1868, pp. 27-30
 De S. Constantino seu Constantio episcopo Vapincensi in Gallia, in Acta Sanctorum Aprilis, vol. II, Parigi-Roma, 1866, pp. 90-91
 Giovanni Battista de Rossi e Louis Duchesne, Martyrologium Hieronymianum, in Acta Sanctorum Novembris, II (1894), p. [42]
 Louis Duchesne, Fastes épiscopaux de l'ancienne Gaule, vol. I, Paris, 1907, pp. 286-287
  Giacomo Boccanera, Costantino, vescovo di Gap, santo, in «Bibliotheca Sanctorum», vol. IV, coll. 250-251

Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Ufaransa
Damiano wa Pavia

Damiano wa Pavia (alifariki Pavia, Lombardia, Italia 710 hivi BK) anakumbukwa kama askofu wa 18 wa mji huo wa Italia Kaskazini kuanzia mwaka 680 hivi hadi kifo chake.

Mwaka 679, akiwa bado padri wa Jimbo Kuu la Milano aliandika kwa niaba ya askofu Mansueti wa Milano barua kwa kaisari Konstantino IV kupinga uzushi kuhusu utashi wa Yesu Kristo. Barua hiyo ilisomwa katika Mtaguso wa tatu wa Konstantinopoli.

Alijitahidi kuwavuta watawala Walombardi katika Kanisa Katoliki akawapatanisha na Wabizanti, pia alimaliza farakano la jimbo kuu la Aquileia.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu. 

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 12 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Marejeo
Ferdinando Ughelli, Italia sacra sive de episcopis Italae vol. 1 (1643), p. 1082.
ed. Migne, Epistola Damiani sub nomine Mansueti Mediolanensis Archieiscopi ad Constantinum Imperatorem, Patrologia Latina vol. 87.

Viungo vya nje
St. Damian Catholic Online
Saint Damian of Pavia CatholicSaints.info

Waliozaliwa karne ya 7
Waliofariki 710
Waandishi wa Kilatini
Mababu wa Kanisa
Maaskofu Wakatoliki
Watakatifu wa Italia
Jimbo Kuu la Milano

Jimbo Kuu la Milano (kwa Kilatini Archidioecesis Mediolanensis) ni mojawapo kati ya majimbo ya Kanisa Katoliki nchini Italia. Ndani ya Kanisa la Kilatini kwa sehemu kubwa linafuata mapokeo maalumu yaliyopata nguvu kwa Ambrosi (liturujia ya Milano).

Kikanisa lina majimbo ya Bergamo, Brescia, Como, Crema, Cremona, Lodi, Mantova, Pavia na Vigevano chini yake.

Askofu mkuu wake ni Mario Delpini.

Historia

Uongozi

Takwimu
Eneo ni la kilometa mraba 4,208, ambapo kati ya wakazi 5,558,412 (2019) Wakatoliki ni 5,078,297 (91.4%) katika parokia 1,108. Ni jimbo la tatu duniani kote kwa wingi wa waumini na ni la kwanza kwa idadi ya mapadri wanajimbo (1,779).

Viungo vya nje
 Catholic Hierarchy

Milano
Lombardia
Teresa wa Yesu wa Los Andes

Teresa wa Yesu, O.C.D. (Santiago, Chile, 13 Julai 1900 - Los Andes, Valparaiso, Chile, 12 Aprili 1920) ni jina la kitawa la Juana Fernandez Solar, bikira, mnovisi wa Wakarmeli Peku.

Akifuata njia ya udogo iliyoelekezwa na somo wake, Teresa wa Mtoto Yesu, alipiga hatua kubwa kwa muda mfupi.

Akiwa na umri wa miaka 20 alijitoa mhanga kwa Mungu afe kwa ajili ya ulimwengu wenye dhambi akafariki kwa ugonjwa wa taifodi.

Papa Yohane Paulo II alimtangaza mwenye heri tarehe 3 Aprili 1987 halafu mtakatifu tarehe 21 Machi 1993.

Sikukuu yake inaadhimishwa kila mwaka tarehe 12 Aprili.

Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu wa Afrika
Orodha ya Watakatifu Wafransisko

Tanbihi

Viungo vya nje 
 Hagiography Circle
 Saints SQPN
 Santi e Beati
 Help Fellowship
 Discalced Carmelites of the Australia-Oceania Region 
 Holy See

Waliozaliwa 1900
Waliofariki 1920
Mabikira
Wakarmeli
Wamonaki
Watakatifu wa Chile