ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı : 2014/24 Karar Sayısı : 2014/122 Karar Günü : 3.7.2014 R.G. Tarih-Sayı :
12.12.2014-29203 İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN : Askeri
Yüksek İdare Mahkemesi Birinci Dairesi İTİRAZIN KONUSU : 31.1.2013
günlü, 6413 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin Kanunu’nun geçici 1.
maddesinin (4) numaralı fıkrasının son cümlesinin Anayasa’nın 2. ve 7.
maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptaline karar verilmesi istemidir. I- OLAY Kara Kuvvetleri Komutanlığında görev yapmakta iken ayırma işlemine
tabi tutulan ilgilinin, anılan işlemin iptali için açtığı davada, itiraz konusu
kuralın Anayasa’ya aykırı olduğu kanısına varan Mahkeme, iptali için
başvurmuştur. III- YASA METİNLERİ A- İtiraz Konusu Yasa Kuralı Kanun’un itiraz konusu cümleyi de içeren geçici 1. maddesi
şöyledir: “ Geçiş dönemi GEÇİCİ MADDE 1- (1) Bu Kanunun
yürürlüğe girdiği tarihte yerine getirilmekte olan oda ve göz hapsi cezalarının
infazına derhâl son verilir. (2) Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte; disiplin mahkemelerinde
bulunan ve kararı kesinleşmemiş dosyalar otuz gün içinde disiplin amirine iade
edilir. Disiplin amiri, bu Kanun hükümleri çerçevesinde yeniden değerlendirme
yapar. Bu kapsamda yapılacak değerlendirmeler açısından zamanaşımı, fiilin 477
sayılı Kanun uyarınca tabi olduğu zamanaşımı süresini aşamaz. (3) Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte devam etmekte olan
disiplin soruşturmaları hakkında bu Kanun hükümleri uygulanır. (4) Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte kurulu bulunan disiplin
mahkemeleri, 49 uncu maddede öngörülen yönetmelik yürürlüğe girinceye kadar
disiplin kurulu olarak bu Kanun hükümlerine göre faaliyetlerine devam
eder. Söz konusu yönetmelik yürürlüğe girinceye kadar 926 sayılı
Kanunun, bu Kanunun 45 inci maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendi ile
yürürlükten kaldırılan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur. ” B- Dayanılan Anayasa Kuralları Başvuru kararında, Anayasa’nın 2. ve 7. maddelerine dayanılmıştır. IV- İLK İNCELEME Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Haşim KILIÇ, Serruh
KALELİ, Alparslan ALTAN, Serdar ÖZGÜLDÜR, Osman Alifeyyaz PAKSÜT, Zehra Ayla
PERKTAŞ, Recep KÖMÜRCÜ, Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Nuri NECİPOĞLU, Hicabi
DURSUN, Celal Mümtaz AKINCI,  Erdal TERCAN, Muammer TOPAL, Zühtü ARSLAN ve
M. Emin KUZ’un katılımlarıyla 18.2.2014 gününde yapılan ilk inceleme
toplantısında, dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasının incelenmesine
OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir. V- ESASIN İNCELENMESİ Başvuru kararı ve ekleri, Raportör Ömer DURAN tarafından
hazırlanan işin esasına ilişkin rapor, itiraz konusu yasa kuralı, dayanılan
Anayasa kuralları ve bunların gerekçeleri ile diğer yasama belgeleri okunup
incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü: Başvuru kararında, hukuki belirlilik ilkesine göre toplum yaşamını
belirleyen hukuk kurallarının açık, belli ve uygulanabilir olmasının gerektiği,
yasama yetkisinin devredilemeyeceği, itiraz konusu kural ile Kanun’un bir
maddesinin yürürlüğe girmesinin yürütme organına verilen yönetmelik çıkarma
yetkisi ile mümkün hâle getirildiği, bu durumun ise yasama yetkisinin devri
anlamına geleceği belirtilerek kuralın, Anayasa’nın 2. ve 7. maddelerine aykırı
olduğu ileri sürülmüştür. İtiraz konusu kural, Kanun’un 49. maddesi gereğince Millî Savunma
Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığınca müştereken çıkarılacak olan yönetmelik
yürürlüğe girinceye kadar, Kanun’un 45. maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendi
ile yürürlükten kaldırılan 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel
Kanunu’nun 50. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi ve 94. maddesinin
birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan, disiplinsizlik ve ahlaki durum
nedeniyle silahlı kuvvetlerden ayırma cezasını düzenleyen hükümlerin uygulanmasına
devam olunacağını düzenlemektedir. Anayasa’nın 2. maddesinde belirtilen hukuk devleti, eylem ve
işlemleri hukuka uygun, insan haklarına dayanan, bu hak ve özgürlükleri koruyup
güçlendiren, her alanda adaletli bir hukuk düzeni kurup bunu geliştirerek
sürdüren, hukuk güvenliğini sağlayan, bütün etkinliklerinde hukuka ve
Anayasa'ya uyan, işlem ve eylemleri bağımsız yargı denetimine bağlı olan
devlettir. Hukuk devletinin olmazsa olmaz ilkelerinden biri belirliliktir.
Belirlilik ilkesi, hukuksal güvenlikle bağlantılı olup bireyin, kanundan,
belirli bir kesinlik içinde, hangi somut eylem ve olguya hangi hukuksal
yaptırımın veya sonucun bağlandığını, bunların idareye hangi müdahale yetkisini
verdiğini bilmesini zorunlu kılmaktadır. Birey ancak bu durumda kendisine düşen
yükümlülükleri öngörebilir ve davranışlarını ayarlar. Kanun koyucunun bir kanunun yürürlüğe girmesini belli bir tarihe
veya belli bir işlem yapılmasına bağladığı durumlarda belirsiz bir durumdan söz
edilemez. Zira anılan tarih geldiğinde ya da bağlanılan işlem gerçekleştiğinde
yeni düzenleme yürürlüğe girecek olup söz konusu hâllerin gerçekleşmediği
durumlarda ise eski düzenleme yürürlüğünü devam ettirecektir. Bu bakımdan
ilgililer açısından herhangi bir uyuşmazlık durumunda hangi kuralın
uygulanacağı yönünden bir tereddüt bulunmamaktadır. Dolayısıyla itiraz konusu
kuralın belirlilik ilkesiyle çelişen bir yönü bulunmamaktadır. Anayasa’nın 7. maddesinde ise “ Yasama yetkisi Türk Milleti
adına Türkiye Büyük Millet Meclisinindir. Bu yetki devredilemez. ”
denilmektedir. Buna göre, Anayasa’da kanun ile düzenlenmesi öngörülen konularda
yürütme organına genel ve sınırları belirsiz bir düzenleme yetkisinin verilmesi
olanaklı değildir. Diğer yandan bir düzenleyici işlem; mevcut kanun hükümlerini
değiştirmek ve ortadan kaldırmamakla birlikte, hakkında kanuni düzenleme
bulunmayan bir konuyu asli, yani ilk elden ya da doğrudan doğruya düzenliyorsa,
yasama yetkisinin devredilmezliği ilkesine aykırılık oluşturuyor demektir.
Bununla birlikte, yasama organının asli kuralları koymakla yetinerek, tali ve
uygulayıcı kuralları düzenleyici işlemlere bırakması mümkündür. İtiraz konusu kural ile getirilen düzenleme, esasları belirlenmiş,
çerçevesi çizilmiş, sınırları kanun koyucu tarafından düzenlenmiş olan Kanun
hükmünün yürürlüğe gireceği zamanın belirlenmesine ilişkindir. Kaldı ki bu
durum, yeni kanunun uygulanma şekli için çıkarılması mecburi olan yönetmeliğin
hazırlanmasının belli bir süre almasından kaynaklanmaktadır. Burada her ne
kadar yönetmeliğin yayımlanmasının belirli bir süreye bağlanmadığı ve bu
durumun belirsizlik oluşturacağı ileri sürülebilecek ise de yönetmelik
yürürlüğe girinceye kadar olan dönemde bir boşluk söz konusu olmayıp hem önceki
dönemde hem de sonraki dönemde kişiler için uygulanacak olan düzenlemeler kanun
ile yapılmış düzenlemelerdir. Kanun koyucunun, geçiş döneminde diğer hükümleri
henüz yürürlükten kaldırmadığı dolayısıyla iradesini bu şekilde koruduğu
gerçeği göz önüne alındığında yasama yetkisinin devrinden ve belirsizlikten söz
edilemez. Açıklanan nedenlerle, itiraz konusu kural Anayasa’nın 2. ve 7.
maddelerine aykırı değildir. İptal isteminin reddi gerekir. VI- SONUÇ 31.1.2013 günlü, 6413 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin
Kanunu’nun geçici 1. maddesinin (4) numaralı fıkrasının son
cümlesinin Anayasa’ya aykırı olmadığına ve itirazın REDDİNE, 3.7.2014
gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi. Başkan Haşim
  KILIÇ Başkanvekili Serruh
  KALELİ Başkanvekili Alparslan
  ALTAN Üye Serdar
  ÖZGÜLDÜR Üye Osman
  Alifeyyaz PAKSÜT Üye Zehra
  Ayla PERKTAŞ Üye Recep
  KÖMÜRCÜ Üye Burhan
  ÜSTÜN Üye Engin
  YILDIRIM Üye Nuri
  NECİPOĞLU Üye Hicabi
  DURSUN Üye Celal
  Mümtaz AKINCI Üye Erdal
  TERCAN Üye Muammer
  TOPAL Üye Zühtü
  ARSLAN Üye M.
  Emin KUZ Üye Hasan
  Tahsin GÖKCAN