ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı : 2004/22 Karar Sayısı : 2009/67 Karar Günü   
: 2.6.2009 R.G. Tarih-Sayı:
08.01.2010-27456 İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: Şişli 6. Asliye
Ceza Mahkemesi İTİRAZIN KONUSU : 19.3.1985 günlü,3167
sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkında
Kanun'un, 26.02.2003 günlü, 4814 sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek
Hamillerinin Korunması Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile
eklenen Geçici 1. maddesinin birinci fıkrasının birinci tümcesinde yer alan 'Bu
kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce'' ibaresinin, Anayasa'nın 10. ve 36.
maddelerine aykırılığı savıyla iptali istemidir. I- OLAY Karşılıksız çek keşide etme suçundan açılan kamu davasında itiraz
konusu kuralın Anayasa'ya aykırı olduğu kanısına varan Mahkeme, iptali için
başvurmuştur. III- YASA METİNLERİ A- İtiraz Konusu Yasa Kuralı 3167 sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin
Korunması Hakkında Kanun'un itiraz konusu ibareyi de içeren Geçici Madde 1'i
şöyledir: ' Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce karşılıksız
çekler hakkında açılmış bulunan davalarda, bu tarihten sonra yapılacak ilk
duruşmada hazır bulunmayan şikayetçiye, ilk duruşmada hazır bulunması veya bir
vekil ile kendini temsil ettirmesi, duruşmaya gelmediği veya vekil de
göndermediği takdirde şikayetten vazgeçmiş sayılacağı hususunda davetiye
çıkarılır. Bu davetiye, şikayetçinin, mahkemeye bildirdiği; mahkemede
dinlenmemişse şikayet dilekçesinde belirttiği adresine gönderilir. Davetiye
tebliğine veya tebliğ edilmiş sayılmasına rağmen üst üste iki duruşmaya gelmeyen
veya vekil de göndermeyen şikayetçinin şikayetinden vazgeçmiş sayılmasına karar
verilir. Şikayetçinin veya vekilinin haklı mazereti halinde bu hüküm
uygulanmaz. Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce işlenen karşılıksız
çek keşide etme suçu hakkında, 3167 sayılı Kanunun bu Kanunla değiştirilen 16
ncı maddesinin birinci fıkrasının son cümlesi uygulanmaz. Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce 3167 sayılı Kanunun 16
ncı maddesinin kapsamına giren suç nedeniyle; a) Hükümlü ve tutuklu bulunanların bu hallerinin derhal sona
erdirilmesine ve tahliyelerine, b) Bu Kanunun yürürlük tarihinden itibaren üç ay içinde bunların
dosyalarının ele alınarak hükümlüler hakkındaki hapis cezalarının çek bedeli
tutarı kadar ağır para cezasına dönüştürülmesine, tutuklular hakkında talep
edilmiş olan hapis cezaları yerine çek bedeli tutarı kadar ağır para cezasına
hükmedilmesine, Mahkemesince karar verilir.' B- Dayanılan Anayasa Kuralları Başvuru kararında Anayasanın 10. ve 36. maddelerine
dayanılmıştır. IV- İLK İNCELEME Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 8. maddesi gereğince Mustafa
BUMİN, Haşim KILIÇ, Sacit ADALI, Fulya KANTARCIOĞLU, Aysel PEKİNER, Tülay
TUĞCU, Ahmet AKYALÇIN, Mehmet ERTEN, Mustafa YILDIRIM, Fazıl SAĞLAM ve A. Necmi
ÖZLER'in katılımlarıyla 7.4.2004 gününde yapılan ilk inceleme toplantısında,
dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasının incelenmesine oybirliğiyle karar
verilmiştir. V- ESASIN İNCELENMESİ Dava dilekçesi ve ekleri, işin esasına ilişkin rapor, iptali
istenilen Yasa kuralı, dayanılan Anayasa kuralları ve bunların gerekçeleri ile
diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü: İtiraz başvurusunda, müşteki tarafın kendisine yapılan ihtarlı
tebligata rağmen duruşmaya gelmediği takdirde davanın düşürülmesine karar
verilmesinin gerekeceği, ancak itiraz konusu maddenin sadece 8.3.2003
tarihinden önce açılan davalarda uygulanabileceğinin anlaşıldığı, bu şekilde
kişilerin arasında eylemleri veya durumları farklı olmamasına karşın, sadece
bir kamu görevlisi olan Cumhuriyet Savcısının iddianame tarihi nedeniyle farklı
uygulamalar ve sonuçların doğmasının yasalar karşısında eşitlik ilkesine aykırı
olduğu, yargılananlar yönünden adalete olan güveni ve adil yargılama ilkelerini
ihlal ettiği gerekçesiyle itiraz konusu kuralın Anayasanın 10. ve 36.
maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür. İtiraz konusu ibarenin yer aldığı Geçici Madde 1'de, 4814 sayılı
Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten önce karşılıksız çekler hakkında açılan
davalarda, davanın açıldığı tarihten sonra duruşmaları takip etmemesi durumunda
şikâyetçinin şikâyetinden vazgeçmiş sayılacağı öngörülmektedir. Yasanın
yürürlük tarihinden sonra yapılacak ilk duruşmada hazır bulunmayan şikâyetçiye,
ilk duruşmada hazır bulunması veya bir vekil ile kendini temsil ettirmesi,
duruşmaya gelmediği veya vekil de göndermediği takdirde şikâyetten vazgeçmiş
sayılacağı hususunda yasada belirtilen adreslere davetiye çıkarılacaktır.
Davetiye tebliğine veya tebliğ edilmiş sayılmasına rağmen üst üste iki
duruşmaya gelmeyen veya vekil de göndermeyen şikâyetçinin şikâyetinden
vazgeçmiş sayılmasına karar verilecektir. Haklı mazeret durumunda bu hüküm
uygulanmayacaktır. Takip eden fıkralarda hangi hallerde hükümlü ve tutukluların
tahliye edileceği ve hapis cezalarının para cezasına çevrileceği
düzenlenmektedir. 4814 sayılı Yasanın gerekçesinde, 3167 sayılı Yasanın uygulanmasında
zaman içinde bazı sorunlarla karşılaşıldığı ve açılan ceza davalarında ciddi
artışların yaşandığı, çağdaş ceza hukukunda ekonomik ilişkilerin gelişmesi ve
çeşitlenmesi sonucu bu ilişkilerden doğan ve netice itibarıyla cezaî müeyyideyi
gerektiren eylemlere hürriyeti bağlayıcı cezanın başvurulacak en son çare
olarak öngörülmesinin, 'ekonomik suça ekonomik ceza' ilkesinin doğmasına yol
açtığı, bu gelişme nedeniyle karşılıksız çek keşide etmek suçunu ilk defa
işleyenlere hürriyeti bağlayıcı ceza yerine çek bedeli tutarı kadar ağır para
cezası verilmesi, ancak çeke olan güvenin zaafa uğratılmaması ve cezada
etkinliğin artırılması bakımından, bu suçtan mükerrirler hakkında hapis cezası
verilmesinin uygun olduğu; bunların yanında, bugün uygulamada bir nevi kredi
aracı niteliğinde kullanılmakta olan çekin, aslına uygun olarak ödeme aracı
hâline getirilmesinde de zorunlu bulunduğu görüşlerine yer verilmiştir. Geçici Madde 1 ile, yasa değişikliklerinden önce hapis cezası
öngörülmüş karşılıksız çek keşide etme suçu nedeniyle açılmış bulunan
davalarda, gerek yeni hukuksal duruma uyum sağlamanın, gerekse mahkemelerdeki
iş yükünün azaltılmasının amaçlandığı anlaşılmaktadır. Kural yasanın yürürlüğe
girdiği dönemden önceki hukuksal duruma göre açılmış ve halen görülmekte olan
davalarla sınırlı ve geçici bir etkiye sahiptir. Nitekim 3167 sayılı
Yasanın 4814 sayılı Yasayla değişik 16. maddesinde karşılıksız çek keşide
edilmesi durumunda, sanığın çek bedeli tutarı kadar ağır para cezasıyla
cezalandırılacağı, ancak verilecek para cezasının seksenmilyar liradan fazla
olamayacağı ve suçun tekerrürü halinde bir yıldan beş yıla kadar hapis
cezasıyla cezalandırılacağı, Madde 16b'de de hükmün kesinleşmesinden sonra
şikâyetten vazgeçildiğinde, hükmün bütün cezai sonuçları ile ortadan kalkacağı
öngörülmektedir. Yasanın 16c maddesinde ise ekonomik suça ekonomik ceza anlayışına
uygun olarak ilk defa 4814 sayılı yasa ile davanın açılmasına engel olan,
davayı düşüren veya cezayı ortadan kaldıran nedenler düzenlenmiştir. Anayasa'nın 10. maddesinde yer verilen eşitlik ilkesi ile eylemli
değil, hukuksal eşitlik öngörülmektedir. Eşitlik ilkesinin amacı, aynı durumda
bulunan kişilerin yasalarca aynı işleme bağlı tutulmalarını sağlamak ve
kişilere yasalar karşısında ayırım yapılmasını ve ayrıcalık tanınmasını
önlemektir. Durum ve konumlardaki özellikler, kimi kişiler ya da topluluklar
için değişik kuralları gerekli kılabilir. Aynı hukuksal durumlar aynı, ayrı
hukuksal durumlar farklı kurallara bağlı tutulursa eşitlik ilkesi ihlal edilmiş
olmaz. Nitelikleri ve durumları özdeş olanlar için yasalarla değişik kurallar
konulamaz. Hak arama hürriyetini düzenleyen Anayasa'nın 36. maddesinde, ' Herkes,
meşrû vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı
veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir.
Hiçbir mahkeme, görev ve yetkisi içindeki davaya bakmaktan kaçınamaz '
denilerek yargı mercilerine dâvâcı ve dâvâlı olarak başvurabilme ve bunun tabiî
sonucu olan iddia, savunma, âdil yargılanma hakkı güvence altına alınmıştır. İtiraz konusu ibarenin yer aldığı Geçici Madde 1 ile, 4814 sayılı
Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten önce karşılıksız çekler hakkında açılan
davalarda, şikâyetçinin davanın açıldığı tarihten sonra duruşmaları takip
etmemesi durumunda şikâyetinden vazgeçmiş sayılacağı öngörülmektedir. Yasanın
yürürlüğe girme tarihine göre yapılan tercih değişikliği yalnızca gördüğü kamu
yararı üzerine yapılan yasa değişikliklerine paralel bir geçiş sağlamak için ve
belirli bir süreyle sınırlı olarak genel uygulamadan ayrık bir durum yaratma
amacına hizmet eden kural niteliğindedir. Yürürlükten önceki davalar bakımından
bir ayrım yapılmadığı gibi, yürürlükten sonraki davalar bakımından da bir ayrım
yapılmamaktadır. Yasa koyucunun kamu yararını gerçekleştirmek amacıyla
çözümlenmesi gereken bir sorun olarak gördüğü konuları bir tarih belirleyerek
çözüme kavuşturması takdir hakkı içindedir. İtiraz konusu ibareyle davacının davasını takip etme hakkına
dokunulmamaktadır. Kural ile şikâyet üzerine açılmış bulunan davanın müştekinin
veya vekilinin mazereti olmaksızın takip edilmemesi durumunda şikâyetten
vazgeçilmiş sayılacağı hükme bağlanmaktadır. Çeşitli nedenlerle mahkemelerde
yoğunlaşmış ve sürüncemede kalmış davaların yargının işlevselliğinin ve çek
kurumunun etkinliğinin sağlanması için hızla sonuçlandırılması amacıyla
getirilmiş bu kural, belirli bir zaman dilimiyle sınırlı olarak, şikâyet
üzerine başlatılan dava sürecinin, müştekinin davayı takip etme iradesini
göstermemesi durumunda sonlandırılmasını öngörerek müştekinin iradesine sonuç bağladığından
hak arama özgürlüğünün engellendiğinden söz edilemez. Açıklanan nedenlerle itiraz konusu kural Anayasanın 10. ve 36.
maddelerine aykırı değildir. İtiraz başvurusunun reddi gerekir. Osman Alifeyyaz PAKSÜT, Fulya KANTARCIOĞLU, Mehmet ERTEN ile A.
Necmi ÖZLER bu görüşe katılmamıştır. VI- SONUÇ 26.2.2003 günlü, 4814 sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek
Hamillerinin Korunması Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un
geçici 1. maddesinin birinci fıkrasının birinci tümcesinde yer alan 'Bu kanunun
yürürlüğe girdiği tarihten önce ...' ibaresinin Anayasa'ya aykırı olmadığına ve
itirazın REDDİNE, Osman Alifeyyaz PAKSÜT, Fulya KANTARCIOĞLU, Mehmet ERTEN ile
A. Necmi ÖZLER'in karşıoyları ve OYÇOKLUĞUYLA, 2.6.2009 gününde karar verildi. Başkan Haşim
  KILIÇ Başkanvekili Osman
  Alifeyyaz PAKSÜT Üye Sacit
  ADALI Üye Fulya
  KANTARCIOĞLU Üye Ahmet
  AKYALÇIN Üye Mehmet
  ERTEN Üye A.
  Necmi ÖZLER Üye Serdar
  ÖZGÜLDÜR Üye Şevket
  APALAK Üye Serruh
  KALELİ Üye Zehra
  Ayla PERKTAŞ KARŞIOY YAZISI 19.3.1985 günlü, 3167 sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve
Çek Hamillerinin Korunması Hakkında Kanun'un, 26.02.2003 günlü, 4814 sayılı
Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkında Kanunda
Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile eklenen Geçici 1. maddesinin birinci
fıkrasının birinci tümcesinde yer alan 'Bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihten
önce '' ibaresinin Anayasanın 10. ve 36. maddelerine aykırılığı savıyla iptali
istemi, Anayasa Mahkemesi çoğunluğunca reddedilmiştir. Bu görüşe aşağıdaki
nedenlerle katılma olanağı görmemekteyim: İptali istenen kural, yasanın yürürlüğe girdiği tarihten önce
karşılıksız çekler hakkında açılan davalarda, davanın açıldığı tarihten sonra
duruşmaları takip etmeyen şikayetçinin, şikayetinden vazgeçmiş sayılacağını
öngörmektedir. Kurala göre, şikayetçinin veya vekilinin mazeretsiz olarak üst
üste iki duruşmaya gelmemesi halinde davanın düşürülmesine karar verilecek,
karşılıksız çek keşide etme suçundan yargılanan sanık ceza almayacaktır. İptali istenen kural, sanığın cezalandırılmasını, şikayetçinin
duruşmaları takip etmesi koşuluna bağlamış ve böylece sanığın daha lehine bir
düzenleme getirmiştir. Sanık lehine olan bu düzenlemeden, kuralın yürürlüğe
girdiği tarihe kadar açılmış davalarda sanık konumunda bulunanlar yaralanacak;
yürürlük tarihinden sonra açılan davaların sanıkları ise yararlanmayacaktır. Anayasanın 10. maddesinde belirtilen eşitlik ilkesinin amacı,
aynı durumda bulunan kişilerin yasalarca aynı işleme tabi tutulmasını sağlamak
ve kişilere yasalar karşısında ayrım yapılmasını ve ayrıcalık tanınmasını
önlemektir. Bu ilkeyle, aynı durumda bulunan kimi kişi ve topluluklara ayrı
kurallar uygulanarak yasa karşısında eşitliğin çiğnenmesi yasaklanmıştır. Anayasanın 38. maddesinde suç ve cezalara ilişkin esaslar
düzenlenmiştir. Maddenin birinci fıkrasına göre, kimse işlendiği zaman
yürürlükte bulunan kanunun suç saymadığı bir fiilden dolayı cezalandırılamaz;
kimseye suçu işlediği zaman kanunda o suç için konulmuş olan cezadan daha ağır
bir ceza verilemez. Bir temel kanun niteliğinde olan 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun
5. maddesinde 'Bu kanunun genel hükümleri, özel ceza kanunları ve ceza içeren
kanunlardaki suçlar hakkında da uygulanır' denilmiş; 7. maddesinin birinci
fıkrasında Anayasanın 38. maddesindeki ilke tekrarlanmış, ikinci fıkrasında da
'Suçun işlendiği zaman yürürlükte bulunan kanun ile sonradan yürürlüğe giren
kanunların hükümleri farklı ise, failin lehine olan kanun uygulanır ve infaz
olunur' hükmü konularak, evrensel hukuk ilkelerinin başta gelenlerinden biri
olan 'lehe kanun uygulaması' ilkesi vurgulanmıştır. Soruşturulması ve kovuşturulması şikayete bağlı suçlara ilişkin
esaslar Türk Ceza Kanunu'nun 73. maddesinde gösterilmiştir. Ceza kanununda
belirtilen suçlardan hangilerinin şikayete bağlı olduğu da, suçların yasal
unsurlarını ve karşılığı olan cezalarını gösteren ilgili maddelerinde yer almıştır.
İptali istenen yasa kuralı, 3167 sayılı yasanın 16b maddesine göre
soruşturulması ve kovuşturulması şikayete bağlı bir suç olan karşılıksız çek
keşide etme suçunun hangi hallerde şikayetten vazgeçilmiş sayılarak
kovuşturmaya son verileceğine ilişkin ek bir düzenleme getirmektedir. Ancak bu
düzenleme, yasanın yürürlüğe girdiği tarihe kadar açılmış davalara
uygulanmakta, daha sonra açılacaklara ise uygulanmamaktadır. Anayasanın 38. maddesi ve ceza hukukunun evrensel ilkeleri gereğince,
suç ve cezalara ilişkin kuralların uygulanmasında suç tarihi esas alınır. Aynı
eyleme verilebilecek sonuç cezanın suç tarihine göre değil dava tarihine göre
belirlenmesine yol açan bir düzenlemenin Anayasa ve ceza hukukunun evrensel
ilkeleriyle bağdaştırılmasına olanak yoktur. Karşılıksız çek keşide etme
eylemini gerçekleştirenler için lehe bir düzenleme getiren kuraldan, sanığın
elinde olmayan dava tarihi ölçütü esas alınmak suretiyle, hakkında sonradan
dava açılan kişinin yararlandırılmaması, bu kişi yönünden lehe kanun
uygulamasını ortadan kaldırmış olur. Bu durum ise Anayasanın 38. maddesine
aykırılık oluşturur. İptali istenen kural, yürürlüğe girdiği tarihten önce açılmış
davalarda şikayetçinin şikayetinden vazgeçmiş sayılması halini kolaylaştıran
bir düzenlemedir. Eşitlik ilkesi, bunun bütün sanıklara aynı şekilde
uygulanmasını gerektirir. Aynı suçu işleyen iki kişinin aynı konumda
bulundukları, eşitlik karşılaştırması için kişilerin eylemleri dışında bir
ölçüt uygulanamayacağı dikkate alındığında, haklarındaki davalar farklı
günlerde açılan iki karşılıksız çek sanığından biri lehte uygulamadan
yararlanırken diğerinin yararlanamaması Anayasanın 10. maddesinde belirtilen
eşitlik ilkesine aykırılık oluşturur. Anayasanın 2. maddesinde yer alan hukuk devletinin en önemli
öğelerinden olan hukuk güvenliği, belirliliği zorunlu kılar. Hukuk devleti
ilkesine göre, yasaların Anayasaya ve hukukun evrensel ilkelerine aykırı
olamayacağının bilincinde olan devlet, hukuki konumları aynı olan iki kişiye,
tesadüflere göre belirlenen bir ölçüte dayanarak farklı uygulamalar yapamaz.
İptali istenen kural bu yönden de Anayasaya aykırıdır. Kuralın Anayasanın 2., 10. ve 38. maddelerine aykırılık
nedeniyle iptal edilmesi gerektiği düşüncesiyle çoğunluk görüşüne katılmıyorum. Başkanvekili Osman
  Alifeyyaz PAKSÜT KARŞIOY GEREKÇESİ 26.2.2003 günlü, 4814 Sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek
Hamillerinin Korunması Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun'un
geçici 1. maddesinin, birinci fıkrasında, bu Kanun'un yürürlüğe girdiği
tarihten önce karşılıksız çekler hakkında açılmış bulunan davalarda bazı
koşulların gerçekleşmesi halinde şikâyetçinin şikâyetinden vazgeçmiş
sayılmasına karar verileceği öngörülmüş, başvuran Mahkeme, sadece bu fıkranın
ilk tümcesinde yer alan 'Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce' ibaresinin
Anayasa'nın 10. ve 36. maddelerine aykırı olduğunu ileri sürmüştür. Anayasa'nın 10. maddesinde belirtilen eşitlik ilkesi herkesin
yasalar önünde eşit kılınmasını, aynı durumda bulunanlar arasında ayırım
yapılmamasını ve kimseye imtiyaz tanınmamasını; 36. maddesinde düzenlenen adil
yargılanma hakkı ise kişilerin davacı ve davalı olarak aynı koşullarda farklı
kurallara bağlı tutulmamasını gerektirir. İtiraz konusu ibare ile suç tarihinin değil dava tarihinin esas
alınması, Başvuru Kararı'nda da belirtildiği gibi, aynı tarihte karşılıksız çek
keşide eden iki sanık hakkında iddianamenin daha önce veya sonra yazılmış
olmasına bağlı olarak davanın düşmesi veya sanığın cezalandırılması sonucunu
doğuracaktır. Aynı konumda bulunan kişilere, kendi iradeleri dışındaki
nedenlerle farklı kuralların uygulanması, Anayasa'nın ve evrensel hukukun temel
ilkeleri arasında bulunan eşitlikle bağdaşmadığı gibi adil yargılanma hakkını
da zedelemektedir. Açıklanan nedenlerle Anayasa'nın 10. ve 36. maddelerine aykırı
olan itiraz konusu ibarenin iptali gerektiği düşüncesiyle çoğunluk görüşüne
katılmıyorum. Üye Fulya
  KANTARCIOĞLU KARŞIOY GEREKÇESİ 4814 sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin
Korunması Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun'un itiraz
konusu ibareyi de içeren Geçici 1. maddesinde; bu Yasa'nın yürürlüğe girdiği 8.3.2003
tarihinden önce karşılıksız çek tanzim edenler hakkında açılan davalarda, bu
tarihten sonra yapılacak ilk duruşmada hazır bulunmayan şikayetçiye, ilk
duruşmada hazır bulunması veya bir vekil ile kendini temsil ettirmesi,
duruşmaya gelmediği veya vekil de göndermediği takdirde şikayetten vazgeçmiş
sayılacağı hususunda davetiye çıkarılacağı, davetiye tebliğine veya tebliğ
edilmiş sayılmasına rağmen üst üste iki duruşmaya gelmeyen veya vekil de
göndermeyen şikayetçinin şikayetinden vazgeçmiş sayılmasına karar verileceği
öngörülmüştür. 4814 sayılı Yasa'nın gerekçesinden, çekle ödemelerin düzenlenmesi
ve çek hamillerinin korunması hususunda uygulamada karşılaşılan sorunları, bu
bağlamda açılmış davalardaki birikimi gidermeyi amaçladığı anlaşılmaktadır. İtiraz başvurusundan da anlaşıldığı gibi düzenleme, suç tarihi ve
eylemi aynı olan davalarda, maddede yazılı koşullar gerçekleştiğinde 8.3.2003
tarihinden önce açılmış davalarda davanın düşmesine, bu tarihten sonra açılmış
davalarda ise sanığın mahkumiyetine karar verilmesi gibi farklı uygulamalara
neden olmaktadır. Yasakoyucu, yargı sorunlarına çözüm getirmek amacıyla
düzenlemeler yapabilir. Ancak, bu yöndeki takdir hakkını kullanırken
Anayasa'nın 2. maddesinde öngörülen hukuk devleti ilkesine uygun olarak
adaletli bir hukuk düzeni kurmak zorundadır. İtiraz konusu kuralın, aynı tarihte karşılıksız çek tanzim eden
sanıklardan Cumhuriyet Savcılarınca kimi nedenlerle haklarında 8.3.2003
tarihinden sonra dava açılmış olanlar yönünden adaletsiz sonuç doğurduğu
açıktır. Bu nedenle kural, Anayasa'nın 2. maddesindeki hukuk devleti ilkesine
aykırıdır. Öte yandan, itiraz konusu kuralla, aynı tür suçu aynı tarihte
işleyen ve hukuksal durumları aynı olan kişiler arasında farklılık
yaratılmıştır. Hukuksal durumları aynı olan kişilerin haklarında kamu davası
açılmış veya açılmamış olmasına göre farklı kurallara tabi tutulmaları eşitlik
ilkesine aykırılık oluşturacağından kural Anayasa'nın 10. maddesine de
aykırıdır. Açıklanan nedenlerle Anayasa'nın 2. ve 10. maddelerine aykırı
olan itiraz konusu kuralın iptaline karar verilmesi gerektiği düşüncesiyle aksi
yöndeki çoğunluk kararına katılmadık. Üye Mehmet
  ERTEN Üye A.Necmi
  ÖZLER