ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı     :  2017/105 Karar Sayısı  :  2017/86 Karar Tarihi :  12.4.2017 R.G.Tarih-Sayısı : Tebliğ
edildi. İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: Gaziantep 17. Asliye
Ceza Mahkemesi İTİRAZIN KONUSU: 26.9.2004 tarihli ve
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 203. maddesinin, Anayasa’nın 2., 5., 10. ve
48. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptaline karar verilmesi talebidir. OLAY: Şüpheli hakkında mühür bozma suçunu
işlediği iddiasıyla açılan kamu davasında, itiraz konusu kuralın
Anayasa’ya aykırı olduğu kanısına varan Mahkeme, iptali için başvurmuştur. I- İPTALİ İSTENİLEN KANUN HÜKMÜ Kanun’un itiraz konusu 203. maddesi şöyledir: “Mühür bozma MADDE 203- (1) Kanun veya yetkili makamların emri uyarınca bir
şeyin saklanmasını veya varlığının aynen korunmasını sağlamak için konulan
mührü kaldıran veya konuluş amacına aykırı hareket eden kişi, altı aydan üç
yıla kadar hapis veya adli para cezasıyla cezalandırılır.” II- İLK İNCELEME 1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk
inceleme toplantısında, başvuru kararı ve ekleri, Raportör Abuzer YAZICIOĞLU
tarafından hazırlanan ilk inceleme raporu ve itiraz konusu kanun hükmü okunup
incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü: 2. Anayasa’nın 152. ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu
ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 40. maddelerine göre mahkemeler,
bakmakta oldukları davalarda uygulayacakları kanun ya da kanun hükmünde
kararname kurallarını Anayasa’ya aykırı görürler veya taraflardan birinin ileri
sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varırlar ise o hükmün iptali
için Anayasa Mahkemesine başvurmaya yetkilidirler. Ancak, bu kurallar uyarınca
bir mahkemenin Anayasa Mahkemesine başvurabilmesi için elinde yöntemince
açılmış ve mahkemenin görevine giren bir davanın bulunması ve iptali istenen
kuralın da o davada uygulanacak kural olması gerekmektedir. Uygulanacak
kurallar, davanın değişik evrelerinde ortaya çıkan sorunların çözümünde veya
davayı sonuçlandırmada olumlu ya da olumsuz yönde etki yapacak niteliği bulunan
kurallardır. 3. Başvuran Mahkeme, 5237 sayılı Kanun’un 203. maddesinin
iptaline karar verilmesini talep etmiştir. İtiraz konusu kuralda, “mühür
bozma” suçuna karşı korunmak istenen menfaatin, “bir şeyin
saklanmasını veya varlığının aynen korunmasını sağlamak” olduğu ve bu
menfaati belirleyenin, “kanun” veya “yetkili
makamların emri” olduğu belirtilmiştir. 4. Bakılmakta olan davada belediye yetkilileri tarafından
mühürlenen su sayacından izinsiz yararlanma durumu bulunduğundan, “yetkili
makamların emri” uyarınca korunan bir menfaatin söz konusu olduğu
anlaşılmaktadır. Bu durumda itiraz konusu kuralda yer alan “Kanun …” ibaresi
uygulanacak kural değildir. 5. İtiraz konusu kuralın kalan bölümü uygulanacak kural olmakla
birlikte, kuralda yer alan “bir şeyin saklanmasını veya varlığının
aynen korunmasını sağlamak için konulan mührü kaldıran veya konuluş amacına
aykırı hareket eden kişi, altı aydan üç yıla kadar hapis veya adli para
cezasıyla cezalandırılır.” bölümü, hem “Kanun” hem
de “yetkili makamların emri” için geçerli ortak kural
niteliğini taşımaktadır. Dolayısıyla incelemeye esas alınması gereken
bölümün, “veya yetkili makamların emri” ibaresi ile
sınırlandırılması gerekir. 6. Öte yandan, Anayasa’nın “ Anayasaya aykırılığın diğer
mahkemelerde ileri sürülmesi ” başlıklı 152. maddesinin dördüncü fıkrasında,
“ Anayasa Mahkemesinin işin esasına girerek verdiği red kararının Resmî
Gazetede yayımlanmasından sonra on yıl geçmedikçe aynı kanun hükmünün Anayasaya
aykırılığı iddiasıyla tekrar başvuruda bulunulamaz. ”; 6216 sayılı Kanun’un
“ Başvuruya engel durumlar ” başlıklı 41. maddesinin (1) numaralı
fıkrasında ise “ Mahkemenin işin esasına girerek verdiği ret kararının Resmî
Gazetede yayımlanmasından itibaren on yıl geçmedikçe aynı kanun hükmünün
Anayasaya aykırılığı iddiasıyla itiraz başvurusu yapılamaz. ” hükümlerine
yer verilmiştir. 7. 5237 sayılı Kanun’un 203. maddesinin (1) numaralı
fıkrasında yer alan itiraz konusu “...veya yetkili makamların emri...” ibaresine
yönelik daha önce yapılan başka bir itiraz başvurusu, Anayasa Mahkemesi'nin
22.5.2013 tarihli ve E.2012/77, K.2013/66 sayılı kararıyla esastan reddedilmiş
ve karar 26.7.2013 günlü ve 28719 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır. 8. Anayasa Mahkemesince işin esasına girilerek verilen ret
kararından sonra aynı kural hakkında yeni bir başvurunun yapılabilmesi için,
önceki kararın Resmî Gazetede yayımlandığı 26.7.2013 tarihinden başlayarak
geçmesi gereken on yıllık süre henüz dolmamıştır. 9. Açıklanan nedenle, 5237 sayılı Kanun’un 203. maddesinin (1)
numaralı fıkrasında yer alan “...veya yetkili makamların emri...” ibaresine
yönelik itiraz başvurusunun, Anayasa’nın 152. maddesinin dördüncü fıkrası ile
6216 sayılı Kanun’un 41. maddesinin (1) numaralı fıkrası gereğince reddi
gerekir. III- HÜKÜM 26.9.2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 203.
maddesinin; A- “Kanun…” ibaresinin,
itiraz başvurusunda bulunan Mahkemenin bakmakta olduğu davada uygulanma olanağı
bulunmadığından, bu ibareye ilişkin başvurunun Mahkemenin yetkisizliği
nedeniyle REDDİNE, B- Kalan bölümünün esasının incelenmesine, esasa ilişkin
incelemenin “…veya yetkili makamların emri…” ibaresiyle
sınırlı olarak yapılmasına, C- “…veya yetkili makamların emri…” ibaresinin
iptaline karar verilmesi talebiyle yapılan itiraz
başvurusunun, Anayasa’nın 152. maddesinin dördüncü fıkrası ve 6216 sayılı
Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 41.
maddesinin (1) numaralı fıkrası gereğince REDDİNE, 12.4.2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi. Başkan Zühtü ARSLAN Başkanvekili Burhan ÜSTÜN Başkanvekili Engin YILDIRIM Üye Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Serruh KALELİ Üye Osman
  Alifeyyaz PAKSÜT Üye Recep
  KÖMÜRCÜ Üye Nuri NECİPOĞLU Üye Hicabi DURSUN Üye Celal Mümtaz
  AKINCI Üye Muammer TOPAL Üye M. Emin KUZ Üye Hasan Tahsin
  GÖKCAN Üye Kadir ÖZKAYA Üye Rıdvan GÜLEÇ Üye Recai AKYEL Üye Yusuf Şevki
  HAKYEMEZ