ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı : 2015/14 Karar Sayısı : 2015/16 Karar Tarihi : 18.2.2015 R.G. Tarih-Sayı : Tebliğ
edildi İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: İstanbul 61. Asliye Ceza
Mahkemesi İTİRAZIN KONUSU : 31.3.2011 tarihli ve 6222
sayılı Sporda Şiddet ve Düzensizliğin Önlenmesine Dair Kanun'un 18. maddesinin
(1), (3) ve (8) numaralı fıkralarının Anayasa'nın 5., 12., 13., 15., 17., 20.,
23., 38., 50. ve 59. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptallerine karar
verilmesi istemidir. I- OLAY Spor müsabakasında meşale yaktığı iddiasıyla sanık hakkında
Kanun'un 12. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (b) bendi yollamasıyla 13.
maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca cezalandırılması istemiyle açılan kamu
davasında, itiraz konusu kuralların Anayasa'ya aykırı olduğu kanısına varan
Mahkeme, iptalleri için başvurmuştur. II- İTİRAZ KONUSU YASA KURALLARI Kanun'un itiraz konusu kuralları da içeren 18. maddesi şöyledir: " Seyirden yasaklanma MADDE 18- (1) Kişinin, bu Kanunda tanımlanan veya yollamada
bulunulan ilgili kanunlardaki suçlardan dolayı mahkemece kurulan hükümde,
hakkında güvenlik tedbiri olarak spor müsabakalarını seyirden yasaklanmasına
karar verilir. Seyirden yasaklanma ibaresinden kişinin müsabakaları ve
antrenmanları izlemek amacıyla spor alanlarına girişinin yasaklanması
anlaşılır. Hükmün kesinleşmesiyle infazına başlanan seyirden yasaklanma
yaptırımının süresi cezanın infazı tamamlandıktan itibaren bir yıl geçmesiyle
sona erer. Bu güvenlik tedbirine ceza verilmesine yer olmadığı kararı ile
birlikte hükmedilmesi halinde, hükmün kesinleştiği tarihten itibaren bir yıl
geçmesiyle bu güvenlik tedbirinin uygulanmasına son verilir. Güvenlik tedbiri
olarak spor müsabakalarını seyirden yasaklama kararı 25/5/2005 tarihli ve 5352
sayılı Adli Sicil Kanunu hükümlerine göre kaydedilir. (2) Bu madde hükümleri, taraftar gruplarınca spor alanlarının
dışında işlenen kasten yaralama, hakaret içeren tezahürat ve mala zarar verme
suçları bakımından da uygulanır. (3) Bu madde kapsamına giren suçlardan dolayı soruşturma
başlatılması halinde şüpheli hakkında spor müsabakalarını seyirden yasaklama
tedbiri derhal uygulamaya konulur. Soruşturma evresinde Cumhuriyet savcısı,
kovuşturma evresinde mahkeme tarafından bu tedbirin kaldırılmasına karar
verilmediği takdirde bu yasağın uygulanmasına koruma tedbiri olarak devam
edilir. (4) Koruma tedbiri olarak uygulanan ve güvenlik tedbiri olarak
hükmedilen spor müsabakalarını seyirden yasaklama tedbirine ilişkin bilgiler
Emniyet Genel Müdürlüğü bünyesinde tutulan bu amaca özgü elektronik bilgi
bankasına derhal kaydedilir. Bu bilgi bankasına spor kulüplerinin ve
federasyonların erişimi sağlanır. Yasaklanan kişilere ilişkin bilgiler, ilgili
spor kulüplerine ve yurt dışında yapılacak müsabaka öncesinde müsabakanın
yapılacağı ülkenin yetkili mercilerine bildirilir. (5) Koruma tedbiri olarak uygulanan spor müsabakalarını seyirden
yasaklanma tedbiri; a) Cumhuriyet savcısı veya mahkeme tarafından kaldırılmasına karar
verilmesi, b) Kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmesi, c) Sanık hakkında beraat veya düşme kararı verilmesi, halinde derhal kaldırılır. (6) Kamu davasının açılmasının ertelenmesine, hükmün
açıklanmasının geri bırakılmasına, hapis cezası yerine seçenek yaptırım olarak
tedbire veya hapis cezasının ertelenmesine karar verilmesi halinde, kararın
kesinleştiği tarihten itibaren; önödeme halinde ise, önödemede bulunulduğu
tarihten itibaren, bir yıl süreyle spor müsabakalarını seyirden yasaklama tedbirinin
uygulanmasına devam edilir. (7) Alkol ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde etkisinde olduğu açıkça
anlaşılan kişi, spor alanına alınmaz. Bu şekilde spor alanlarına giren ve
dışarı çıkmamakta ısrar eden kişi zor kullanılarak dışarı çıkarılır ve bu madde
hükümlerine göre bir yıl süreyle spor müsabakalarını seyirden yasaklanır. (8) Bu madde hükümlerine göre spor müsabakalarını seyirden
yasaklanan kişi, yasaklama kararının sebebini oluşturan fiilin işlendiği
müsabakanın tarafı olan ve taraftarı olduğu takımın katıldığı spor
müsabakalarının yapılacağı gün, yurt içinde bulunduğu takdirde, müsabakanın başlangıç
saatinde ve bundan bir saat sonra bulunduğu yere en yakın genel kolluk birimine
başvurmakla yükümlüdür. (9) Sekizinci fıkradaki yükümlülüğe aykırı hareket eden kişi,
yirmibeş günden az olmamak üzere adli para cezası ile cezalandırılır. (10) Bu Kanun hükümlerine göre hakkında güvenlik tedbiri olarak
spor müsabakalarını seyirden yasaklanma kararı verilen kişi, yasak süresince
spor kulüplerinde ve federasyonlarda ve taraftar derneklerinde yönetici olamaz;
spor müsabakalarında hakem, temsilci veya gözlemci olarak görev yapamaz. " III- İLK İNCELEME Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk inceleme
toplantısında, başvuru kararı ve ekleri, Raportör Ümit DENİZ tarafından
hazırlanan ilk inceleme raporu, itiraz konusu yasa kuralları ve dayanılan
Anayasa kuralları ile bunların gerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunup
incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü: 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri
Hakkında Kanun'un " Anayasaya aykırılığın mahkemelerce ileri sürülmesi "
başlıklı 40. maddesinde Anayasa Mahkemesine itiraz yoluyla yapılacak
başvurularda izlenecek yöntem belirtilmiştir.Söz konusu maddenin (1) numaralı
fıkrasında, bir davaya bakmakta olan mahkemenin, bu davada uygulanacak bir
kanun veya kanun hükmünde kararnamenin hükümlerini Anayasa'ya aykırı görmesi
hâlinde veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi
olduğu kanısına varması durumunda, bu fıkrada sayılan belgeleri dizi listesine
bağlayarak Anayasa Mahkemesine göndereceği kurala bağlanmış; anılan fıkranın(a)
bendinde de Mahkemeye gönderilecek belgeler arasında " iptali istenen
kuralların Anayasanın hangi maddelerine aykırı olduklarını açıklayan gerekçeli
başvuru kararının aslı " sayılmıştır. Anılan maddenin (4) numaralı fıkrasında
ise açık bir şekilde dayanaktan yoksun veya yöntemine uygun olmayan itiraz
başvurularının, Anayasa Mahkemesi tarafından esas incelemeye geçilmeksizin
gerekçeleriyle reddedileceği hükme bağlanmıştır. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 46. maddesinin (1) numaralı
fıkrasının (a) bendinde de itiraz yoluna başvuran Mahkemenin gerekçeli
kararında, Anayasa'ya aykırılıkları ileri sürülen hükümlerin her birinin
Anayasa'nın hangi maddelerine, hangi nedenlerle aykırı olduğunun ayrı ayrı ve
gerekçeleriyle birlikte açıkça gösterilmesi gerektiği ifade edilmiştir. Yine İçtüzük'ün 49. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (b)
bendinde, Anayasa Mahkemesince yapılan ilk incelemede, başvuruda eksikliklerin
bulunduğu tespit edilirse, itiraz yoluna ilişkin işlerde esas incelemeye
geçilmeksizin başvurunun reddine karar verileceği; (2) numaralı fıkrasında ise
anılan (b) bendi uyarınca verilen kararın, itiraz yoluna başvuran Mahkemenin
eksiklikleri tamamlayarak yeniden başvurmasına engel olmadığı belirtilmiştir. Başvurunun incelemesinde, başvuru kararında itiraz konusu kuralların
Anayasa'nın 5., 12., 17., 38., 50. ve 59. maddelerine aykırı olduğu belirtilmiş
ise de kuralların bu maddelere hangi nedenlerle aykırı olduğunun ayrı ayrı ve
gerekçeleriyle birlikte açıkça gösterilmediği anlaşılmıştır. Ayrıca itiraz yoluna başvuran Mahkemenin 17.12.2014 tarihli ara
kararında Kanun'un 18. maddesinin (8) numaralı fıkrasının iptali isteminde
bulunulmasına karar verdiği hâlde gerekçeli başvuru kararında 18. maddenin (1),
(3) ve (8) numaralı fıkralarının iptali isteminde bulunduğu görülmüştür.
Böylece gerekçeli karar ile ara karar arasında çelişki bulunması nedeniyle
itiraz yoluna başvuran Mahkemenin başvurusundan, Kanun'un 18. maddesinin (1) ve
(3) numaralı fıkraları yönünden de iptal isteminde bulunulup bulunulmadığı
konusunda tereddüt oluşmuş, hangi maddelerin iptalinin istendiği açık olarak
anlaşılamamıştır. Açıklanan nedenlerle, 6216 sayılı Kanun'un 40. maddesinin (1)
numaralı fıkrasının (a) bendi ile Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 46. maddesinin
(1) numaralı fıkrasının (a) bendine aykırı olduğu anlaşılan itiraz
başvurusunun, 6216 sayılı Kanun'un 40. maddesinin (4) numaralı fıkrası
gereğince yöntemine uygun olmadığından, esas incelemeye geçilmeksizin reddi
gerekir. IV- SONUÇ 31.3.2011 tarihli ve 6222 sayılı Sporda Şiddet ve Düzensizliğin
Önlenmesine Dair Kanun'un 18. maddesinin (1), (3) ve (8) numaralı fıkralarının
iptallerine karar verilmesi istemiyle yapılan itiraz başvurusunun, 6216 sayılı
Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 40.
maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince yöntemine uygun olmadığından, esas
incelemeye geçilmeksizin REDDİNE, 18.2.2015 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar
verildi. Başkan Zühtü
  ARSLAN Başkanvekili Alparslan
  ALTAN Üye Serdar
  ÖZGÜLDÜR Üye Osman
  Alifeyyaz PAKSÜT Üye Recep
  KÖMÜRCÜ Üye Burhan
  ÜSTÜN Üye Engin
  YILDIRIM Üye Nuri
  NECİPOĞLU Üye Hicabi
  DURSUN Üye Celal
  Mümtaz AKINCI Üye Erdal
  TERCAN Üye Muammer
  TOPAL Üye M.
  Emin KUZ Üye Hasan
  Tahsin GÖKCAN Üye Kadir
  ÖZKAYA