ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı : 2018/128 Karar Sayısı
: 2023/159 Karar Tarihi
: 28/9/2023 R.G.Tarih-Sayı
: 5/12/2023-32390 İPTAL DAVASINI AÇAN: Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri Engin ALTAY, Özgür ÖZEL, Engin ÖZKOÇ ile
birlikte 138 milletvekili İPTAL DAVASININ KONUSU: A. 16/7/2018 tarihli ve 30480 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan (12) numaralı Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı Hakkında
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin; 1. Tümünün, 2. a. 2.
maddesinin (1) numaralı fıkrasında yer alan “…Cumhurbaşkanlığına bağlı
olarak…” ibaresinin, b. 4. maddesinin
(1) numaralı fıkrasının (a) bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanlığının
yönetiminde bulunan…” ve (ç) bendinde yer alan “Cumhurbaşkanlığı
bünyesindeki…” ibarelerinin, c. 5. maddesinin
(1) numaralı fıkrasının (a) bendinde yer alan “Cumhurbaşkanına…” , (b)
bendinde yer alan “Cumhurbaşkanı…” ve (d) bendinde yer alan “…veya
Cumhurbaşkanınca…” ibarelerinin, ç. 14. maddesinin
(1) numaralı fıkrasında yer alan “Cumhurbaşkanı tarafından…” ibaresinin, d. 17. maddesinin (1)
numaralı fıkrasının dördüncü cümlesi ile (2) numaralı fıkrasında yer alan “Cumhurbaşkanlığına
bağlı…” ibaresinin, B. 31/8/2018
tarihli ve (16) numaralı Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı Hakkında
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesi’nin; 1. Tümünün, 2. 1. maddesinin
birinci fıkrasının; a. (b) bendiyle
(12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin değiştirilen 4. maddesinin; i. (1) numaralı
fıkrasının (a) bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanlığının yönetiminde bulunan… ”
ve (c) bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanlığı bünyesindeki… ” ibarelerinin, ii. (2) numaralı
fıkrasında yer alan “ Cumhurbaşkanının onayıyla… ” ibaresinin, b. (c) bendiyle
(12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’ne eklenen 5/A maddesinin (1) numaralı
fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “ Cumhurbaşkanlığının yönetiminde
bulunan… ” ibaresinin, c. (ı) bendiyle
(12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 17. maddesine eklenen (3) ve (4)
numaralı fıkraların, ç. (k) bendiyle
(12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin değiştirilen geçici 1.
maddesinin (3) ve (4) numaralı fıkralarının, C. 5/9/2019
tarihli ve (44) numaralı Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı
Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde Değişiklik Yapılmasına Dair
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin ; 1. Tümünün, 2. 1. maddesiyle
(12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin geçici 1. maddesine eklenen (6)
numaralı fıkranın yedinci, sekizinci, dokuzuncu, onuncu ve on birinci
cümlelerinin, Ç. 10/11/2019
tarihli ve (51) numaralı Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı Hakkında
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesi’nin 4. maddesiyle (12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin
17. maddesinin değiştirilen (4) numaralı fıkrasının, iptallerine ve yürürlüklerinin durdurulmasına karar
verilmesi talebidir. I. İPTALİ
İSTENEN CUMHURBAŞKANLIĞI KARARNAMESİ KURALLARI İptali talep edilen; A. (12) numaralı
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (CBK) şöyledir: “ Amaç MADDE 1 - (1)
Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin amacı, merkezi İstanbul’da bulunan genel
bütçeli Milli Saraylar İdaresi Başkanlığının kuruluş, görev ve yetkilerine
ilişkin usul ve esasları düzenlemektir. Kuruluş MADDE 2 - (1) Milli Sarayların (saray, müze, köşk, kasır ve fabrikalar ile bunlara bağlı
taşınır ve taşınmaz kültür varlıkları) yönetimi ve tanıtımı için
Cumhurbaşkanlığına bağlı olarak genel bütçeye tabi Milli Saraylar İdaresi
Başkanlığı kurulmuştur. Tanımlar MADDE 3 - (1) Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde geçen; a) Başkan: Milli Saraylar İdaresi Başkanını, b) Başkanlık: Milli Saraylar İdaresi Başkanlığını, ifade eder. Görev MADDE 4- (1) Milli Saraylar İdaresi Başkanlığının
görevleri şunlardır: a) Cumhurbaşkanlığının yönetiminde bulunan saray, köşk ve
kasırlar ile bunlara bağlı taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarının tespitini,
tasnifini, periyodik bakımım, muhafazasını, restorasyonunu ve tanıtımını
yapmak. b) Kurtuluş Savaşı Müzesinde (Birinci Türkiye Büyük
Millet Meclisi Binası) tüm müzecilik hizmetlerini yerine getirmek, Müzenin
ulusal ve uluslararası tanıtımını yapmak veya yaptırmak ve bu amaçla
faaliyetlerde bulunmak. c) İlgili kuruluşlarla kültürel alanlarda iş birliği
yapmak, müzenin onarım, restorasyon, teşhir ve müzecilikle ilgili diğer teknik
hizmetlerini yürütmek. ç) Cumhurbaşkanlığı bünyesindeki müzelerin tanıtılması,
ziyarete hazır tutulması, ziyaretçilere ilişkin verilerin istatistikî
yöntemlerle değerlendirilmesi için gerekli çalışmaları yapmak. d) Kanunlarla veya Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle
verilen diğer görevleri yapmak. Başkan MADDE 5 - (1) Başkan; a) Başkanlığın en üst amiri olup Başkanlığın genel
yönetimi ve temsilinden Cumhurbaşkanına karşı sorumludur. b) Cumhurbaşkanı tarafından belirlenen amaç, politika ve
stratejilere uygun olarak Başkanlığı yönetir. c) Başkanlığın bütçe teklifini hazırlar. ç) Faaliyet alanına giren konularda kamu kurum ve
kuruluşları ve sivil toplum kuruluşları ile işbirliği ve koordinasyonu sağlar. d) Mevzuatla veya Cumhurbaşkanınca verilen diğer
görevleri yapar. Hizmet birimleri MADDE 6- (1) Milli Saraylar İdaresi Başkanlığının hizmet
birimleri şunlardır: a) Müzecilik ve Tanıtım Başkanlığı. b) Restorasyon ve Teknik Uygulamalar Başkanlığı. c) Destek Hizmetleri Başkanlığı. ç) Personel Dairesi Başkanlığı d) Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı. e) Özel Kalem Müdürlüğü. Müzecilik ve Tanıtım Başkanlığı MADDE 7- (1) Müzecilik ve Tanıtım Başkanlığının görevleri
şunlardır: a) Saray, müze, köşk ve kasırların yerli ve yabancı
ziyaretçilere açık tutulması konusunda tüm tedbirleri almak ve tüm müzecilik
hizmetlerini yerine getirmek. b) Saray, müze, köşk ve kasırların koruma, güvenlik ve
temizlik hizmetlerini yürütmek. c) Saray, müze, köşk ve kasırların onarım ve restorasyonu
gereken mekân ve eserlerini tespit ederek onarım ve restorasyon hizmetlerinin
gerçekleştirilmesini ilgili birimden talep etmek. ç) Saray, müze, köşk ve kasırların ulusal ve uluslararası
tanıtımım yapmak, yaptırmak ve bu amaçla faaliyetlerde bulunmak, tanıtıma
ilişkin gerekli yayın, doküman ve malzemeyi hazırlamak, hazırlatmak, temin
etmek ve dağıtmak, kamu kurum ve kuruluşları, üniversiteler ve sivil toplum
örgütleri ile kültürel alanlarda iş birliği yapmak. d) Tarihî arşiv ve kütüphaneleri düzenlemek ve hizmete
sunmak. e) Tarihî mekânları kültürel ve sanatsal etkinliklere
tahsis etmek ve gerektiğinde etkinliklerin organizasyonunu yapmak. f) Başkanlığın bünyesindeki tarihî objelerin kayıtlarını
tutmak ve zimmet sorumlularına ait devir-teslim işlemlerini ilgili mevzuat
çerçevesinde yürütmek, tarihî mekân ve objeler hakkında araştırma yaparak
mekânların tefrişini sağlamak, objelerin sergilenmesi ile ilgili işlemleri
yürütmek ve objelerin bakım, onarım ve restorasyonlarına, ilgili birimlerle eş
güdüm içinde katkıda bulunmak. g) Başkanlığın bünyesindeki tüm taşınmazların kayıtlarını
tutmak, iş ve işlemlerini ilgili mevzuat çerçevesinde yerine getirmek. ğ) Başkan tarafından verilen diğer görevleri yapmak. Restorasyon ve Teknik Uygulamalar Başkanlığı MADDE 8- (1) Restorasyon ve Teknik Uygulamalar
Başkanlığının görevleri şunlardır: a) Başkanlığın envanterindeki tarihî mekân ve objelerin
yaşatılmasına yönelik tüm teknik faaliyetleri yürütmek. b) Başkanlığın bünyesindeki tüm tarihî mekânların bakımı
ve restorasyonu konularında gerekli tedbirleri almak ve uygulamak; restorasyon,
rölöve ve yeniden tasarım projelerini hazırlamak ve yürütmek; bu doğrultuda
araştırma, inceleme, tespit, değerlendirme ve planlamaya yönelik hizmetleri
yapmak veya yaptırmak. c) Başkanlığın bünyesindeki birimlere bağlı bahçeleri
düzenlemek ve bahçelerin bakım, temizlik ve peyzajlarıyla ilgili tüm iş ve
işlemleri yapmak veya yaptırmak. ç) Başkanlığın bünyesindeki birimlerin hizmetlerini
yürütmek üzere ihtiyaç duyulan yeni binaların yapımı ile mevcut yapıların bakım
ve onarımlarını yapmak veya yaptırmak. d) Başkanlığın bünyesindeki birimlerin bilişim,
haberleşme, bilgi işlem ve bilgi güvenliği ile ilgili her türlü iş ve işlemleri
yapmak veya yaptırmak. e) Başkanlığın bünyesindeki birimlerin tüm yapı ve
mekânlarının aydınlatma ve ısıtma işleri ile diğer tesisatın kurulum, bakım ve
onarım işlerini yapmak veya yaptırmak. f) Başkan tarafından verilen diğer görevleri yapmak. Destek Hizmetleri Başkanlığı MADDE 9- (1) Destek Hizmetleri Başkanlığının görevleri
şunlardır: a) 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi
ve Kontrol Kanunu ve ilgili mevzuat çerçevesinde Başkanlık bünyesindeki
birimlerin kiralama, yapım ve satın alma işleri ile bu birimlerin taşınır mal,
malzeme ve demirbaşlarına ilişkin iş ve işlemleri yürütmek. b) Başkanlık bünyesindeki personelle ilgili gerekli
işlemleri ve bu birimlerin muhasebe işlemlerini, Cumhurbaşkanlığınca belirlenen
çerçevede yürütmek. c) Genel evrak ve arşiv faaliyetlerini düzenlemek ve
yerine getirmek. ç) Bütçeye ilişkin iş ve işlemleri yapmak. d) Başkanlık bünyesindeki tarihî fabrikaların korunması,
yaşatılması, bakım ve işletilmesine yönelik faaliyetleri yürütmek. e) Başkanlık bünyesindeki birimlerin taşıma, ulaşım ve
benzeri hizmetlerini yerine getirmek. f) Saray, müze, köşk ve kasırların ihtiyacı olan
perdelik, döşemelik kumaş, halı ile çini ve porselen üretimine ilişkin
faaliyetleri yürütmek. g) Geleneksel el sanatlarının sürdürülmesine yönelik
faaliyette bulunmak. ğ) Başkan tarafından verilen diğer görevleri yapmak. Personel Dairesi Başkanlığı MADDE 10- (1) Personel Dairesi Başkanlığının görevleri
şunlardır: a) Başkanlığın personel politikası ve planlaması ile
personel sisteminin geliştirilmesi ve performans ölçütlerinin oluşturulması
konusunda çalışmalar yapmak ve tekliflerde bulunmak. b) Başkanlık personelinin atama, nakil, terfi, emeklilik
ve benzeri özlük işlemlerini yürütmek. c) Başkan tarafından verilen diğer görevleri yapmak. Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı MADDE 11- (1)
Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığının görev ve yetkileri şunlardır: a) 10/12/2003
tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 22/12/2005 tarihli
ve 5436 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun
Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 15 inci maddesi,
Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ve diğer mevzuatla strateji geliştirme ve malî
hizmetler birimlerine verilen görevleri yapmak. b) Başkan tarafından verilen diğer görevleri yapmak. MADDE 12- (1) Özel Kalem Müdürlüğünün görev ve yetkileri
şunlardır: a) Başkanın resmi ve özel yazışmalarım yürütmek. b) Başkanın her türlü protokol ve tören işlerini
düzenlemek ve yürütmek. c) Başkanın ziyaret, davet, karşılama ve uğurlama,
ağırlama, milli ve dini bayramlarla ilgili hizmetlerini düzenlemek, yürütmek ve
diğer kuruluşlarla koordine etmek. ç) Başkanca verilecek diğer görevleri yapmak. İşbirliği ve bilgi toplama MADDE 13- (1) Başkanlık, görev alanına giren konularda
bakanlıklar, kamu kurum ve kuruluşları, kamu iktisadi teşebbüsleri ve kamu
kurumu niteliğindeki kuruluşlar ile yakın işbirliği içinde bulunur. (2) Başkanlık, görevleri ile ilgili olarak gerekli olan
bilgileri bütün kamu kurum ve kuruluşlarından istemeye yetkilidir. Kamu kurum
ve kuruluşları kendilerinden istenen bütün bilgileri vermekle yükümlüdürler. (3) Bu şekilde elde edilen bilgilerden ticari sır
niteliğinde olanların gizliliğine uyulur. (4) Başkanlık, görevleri ile ilgili olarak ihtiyaç
duyduğu konularda araştırma, etüt ve proje ile uluslararası ikili ve çok
taraflı temas ve toplantılar düzenleme ve bunlarla ilgili her türlü mal ve
hizmetlerin sağlanması gibi işleri yerli ve yabancı gerçek ve tüzel kişilere
sözleşme veya pazarlık suretiyle yaptırabilir ve bu konularla ilgili mal ve
hizmet satın alabilir. (5) Bu kapsamdaki faaliyetler ile Başkanlığa teklif
edilen projelerin değerlendirilmesi ve desteklenen projelerin izlenmesine
ilişkin hizmet alımlarında görev alan kamu görevlileri ve hizmetinden
yararlanılacak diğer kişiler için ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde
yapılacak harcamalar Başkanlık bütçesinden karşılanır. Başkanlıkça desteklenen
araştırma-geliştirme projelerinde proje süresi ile sınırlı olmak kaydıyla proje
kapsamında görev yapan öğretim elemanlarına onaylanan projede belirlenen
tutarlar üzerinden ödeme yapılabilir. Projede görev yapan ve kamu görevlisi
olmayan diğer personele onaylanan projede belirlenen tutarlar üzerinden hizmet
bedeli ödenebilir. Yöneticilerin sorumluluğu MADDE 14- (1)
Başkanlıkta görev yapan her kademedeki yöneticiler yapmakla yükümlü
bulundukları hizmet veya görevleri, Cumhurbaşkanı tarafından verilecek emir ve
direktifler ile sıralı yöneticiler tarafından verilecek emir ve talimatlar
yönünde mevzuata uygun olarak düzenlemek ve yürütmekten bir üst kademeye karşı
sorumludur. Düzenleme görev ve
yetkisi MADDE 15- (1) Başkanlık; görev, yetki ve sorumluluk alanına giren
konularda idarî düzenlemeler yapabilir. Yetki devri MADDE 16- (1) Başkan sınırlarını açıkça belirlemek şartıyla yetkilerinden bir kısmını
astlarına devredebilir. Ancak yetki devri, yetki devreden amirin sorumluluğunu
kaldırmaz. Personel istihdamı,
çalıştırılması ve özel gelir MADDE 17- (1)
Başkanlık personeli 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabidir. Başkanlıkta,
27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 26 ncı ve ek 28
inci maddeleri çerçevesinde personel istihdam edilebilir. Ayrıca aynı Kanun
Hükmünde Kararnamenin ek 25 inci maddesi çerçevesinde Başkanlığa kurumlar arası
geçici görevlendirme yapılabilir. Bu suretle çalıştırılacakların sözleşme usul
ve esasları ile ücret miktarı ve her çeşit ödemeleri Cumhurbaşkanınca tespit
edilir. (2)
Cumhurbaşkanlığına bağlı saray, köşk, kasır, müze ve fabrikalardan sağlanan her
türlü gelir ile bunların bakım ve onarımı için yapılan şartlı bağışlar ve
yardımlar hakkında, 21/7/1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat
Varlıklarını Koruma Kanununun ek 7 nci maddesi çerçevesinde işlem yapılır. Kadrolar MADDE 18- (1) Kadro ve pozisyonların tespiti, ihdası, kullanımı ve
iptali ile kadro ve pozisyonlara ilişkin diğer hususlar, Genel Kadro ve Usulü
Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi hükümlerine göre düzenlenir. Atıflar MADDE 19 - (1) Mevzuatta Milli Saraylar İdaresi Başkanlığının görevleriyle
ilgili olarak Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatına
yapılmış olan atıflar Milli Saraylar İdaresi Başkanlığına yapılmış sayılır. Geçiş hükmü GEÇİCİ MADDE 1- 2/7/2018 tarihli ve 703 sayılı Kanun
Hükmünde Kararname ile Cumhurbaşkanlığı Milli Saraylar İdaresi Başkanlığına
devredilen Türkiye Büyük Millet Meclisine bağlı Milli Saraylara ilişkin
hizmetler, anılan Kanun Hükmünde Kararnamenin yayımı tarihinde istihdam edilen
görevli personel eliyle 2879 sayılı Kanunun 4 üncü maddesi gereğince hiçbir
işleme gerek kalmaksızın yürütülmeye devam olunur. Yürürlük MADDE 20- (1)
Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Yürütme MADDE 21- (1)
Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür. ” B. (16) numaralı CBK şöyledir: “ MADDE 1- 16/7/2018 tarihli ve 30480 sayılı Resmî
Gazete'de yayımlanan 12 sayılı Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı Hakkında
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin; a) 1 inci maddesine ‘amacı,’ ibaresinden sonra gelmek
üzere ‘merkezi İstanbul'da bulunan genel bütçeli’ ibaresi eklenmiştir. b) 4 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. ‘MADDE 4- (1) Milli Saraylar İdaresi Başkanlığının
görevleri şunlardır: a) Cumhurbaşkanlığının yönetiminde bulunan saray, köşk,
kasır, müzeler ve tarihi fabrikalar ile bunların bünyesinde yer alan taşınır ve
taşınmaz kültür varlıklarının tespitini, tasnifini, periyodik bakımını,
muhafazasını, restorasyonunu, tanıtımını, yönetimini ve işletilmesini yapmak. b) İlgili kuruluşlarla kültürel alanlarda işbirliği
yapmak ve müzecilikle ilgili diğer teknik hizmetleri yürütmek. c) Cumhurbaşkanlığı bünyesindeki müzelerin tanıtılması,
ziyarete hazır tutulması, ziyaretçilere ilişkin verilerin istatistikî
yöntemlerle değerlendirilmesi için gerekli çalışmaları yapmak. ç) Bünyesindeki saray, köşk, kasır ve tarihi
fabrikalardaki kafeterya ve hediyelik eşya mağazalarının kamu kurumuna bağlı
iktisadi işletme statüsünde veya kuracağı, ortak olacağı ya da devralacağı
şirket eliyle sevk ve idaresini yapmak. d) Ankara Palas ve Başkanlığa tahsis edilen diğer tarihi
mekânların sevk ve idaresi ile işletilmesine ilişkin iş ve işlemleri yürütmek. e) Kanunlarla veya Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle
verilen diğer görevleri yapmak. (2) Başkanlık, Cumhurbaşkanının onayıyla döner sermaye
işletmesi veya şirket kurabilir ya da kurulmuş şirketlere ortak olabilir veya
bunları devralabilir.’ c) 5 inci maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki 5/A
maddesi eklenmiştir. ‘Milli Saraylar Bilim ve Değerlendirme Kurulu MADDE 5/A- (1) Cumhurbaşkanlığının yönetiminde bulunan
saray, köşk, kasırlar, müzeler ve tarihi fabrikaların bünyesindeki taşınır ve
taşınmaz kültür varlıkları, tarihi bahçeler ve çevrelerinin bakım, onarım,
restorasyon ve koruma hizmetlerinin bilimsel açıdan değerlendirilmesi amacıyla
Milli Saraylar Bilim ve Değerlendirme Kurulu oluşturulmuştur. Kurulun oluşumu
ile çalışma usul ve esasları yönetmelikle belirlenir.’ ç) 6 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. ‘MADDE 6- (1) Milli Saraylar İdaresi Başkanlığının
hizmet birimleri şunlardır: a) Müzecilik ve Tanıtım Dairesi Başkanlığı. b) Restorasyon Dairesi Başkanlığı. c) Teknik Uygulamalar Dairesi Başkanlığı. ç) Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı. d) Personel Dairesi Başkanlığı. e) Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı. f) Hukuk Müşavirliği. g) Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliği. ğ) Özel Kalem Müdürlüğü.’ d) 7 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiş ve aynı maddeden sonra gelmek üzere aşağıdaki 7/A maddesi
eklenmiştir. ‘Müzecilik ve Tanıtım Dairesi Başkanlığı MADDE 7- (1) Müzecilik ve Tanıtım Dairesi Başkanlığının
görevleri şunlardır: a) Başkanlık bünyesindeki saray, köşk, kasır ve müzelerin
ulusal ve uluslararası tanıtımını yapmak, yaptırmak ve bu amaçla faaliyetlerde
bulunmak; tanıtıma ilişkin gerekli yayın, doküman ve malzemeyi hazırlamak,
hazırlatmak, temin etmek ve dağıtmak. b) Başkanlık bünyesindeki tarihi arşiv ve kütüphaneleri
düzenlemek ve hizmete sunmak; Milli Saraylar İhtisas Kütüphanesini düzenlemek
ve kullanıma hazır tutmak. c) Başkanlık bünyesindeki tarihi objelerin kayıtlarını
tutmak, tüm taşınmazların kayıt ve takibi ile bunlarla ilgili iş ve işlemleri
yürütmek. ç) Başkanlık bünyesindeki tarihi mekân ve objeler
hakkında araştırma yapmak, eserlerin sergilenmesi ve benzeri işlemleri
yürütmek, tarihi objelerin periyodik bakım ve temizliklerini yerine getirmek. d) Tarihi mekânları kültürel, geleneksel ve sanatsal
etkinliklere tahsis etmek ve gerektiğinde etkinliklerin organizasyonunu yapmak. e) Başkan tarafından verilen diğer görevleri yapmak. Saraylar ve saraylara bağlı köşk, kasır ve müzelerin
yönetimi MADDE 7/A- (1) Başkanlığa bağlı saraylar ve saraylara
bağlı köşk, kasır ve müzelerin yönetimi her saray için kurulan daire
başkanlıklarınca yürütülür. Bu daire başkanlıklarının görevleri şunlardır: a) Saraylar ve saraylara bağlı köşk, kasır ve müzelerin
yerli ve yabancı ziyaretçilere açık tutulması konusunda tüm tedbirleri almak ve
tüm müzecilik hizmetlerini yerine getirmek. b) Koruma, güvenlik ve temizlik hizmetlerini yürütmek. c) Onarım ve restorasyonu gereken mekân ve eserleri
tespit ederek onarım ve restorasyon hizmetlerinin yerine getirilmesini sağlamak. ç) Başkan tarafından verilen diğer görevleri yapmak.’ e) 8 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiş ve aynı maddeden sonra gelmek üzere aşağıdaki 8/A maddesi
eklenmiştir. ‘Restorasyon Dairesi Başkanlığı MADDE 8- (1) Restorasyon Dairesi Başkanlığının görevleri
şunlardır: a) Başkanlığın envanterindeki tarihi mekânların
yaşatılmasına yönelik tüm restorasyon, konservasyon, bakım ve onarım
faaliyetlerini yürütmek. b) Başkanlık bünyesindeki tüm tarihi mekânların bakım ve
restorasyonu konularında gerekli tedbirleri almak ve uygulamak; röleve,
restorasyon ve restitüsyon projelerini hazırlamak ve yürütmek; bu doğrultuda
araştırma, inceleme, tespit, değerlendirme ve planlamaya yönelik hizmetleri
yapmak veya yaptırmak. c) Başkan tarafından verilen diğer görevleri yapmak. Teknik Uygulamalar Dairesi Başkanlığı MADDE 8/A- (1) Teknik Uygulamalar Dairesi Başkanlığının
görevleri şunlardır: a) Başkanlığın bünyesindeki birimlerin tüm yapı ve
mekânlarının aydınlatma, ısıtma ve diğer tesisat, bakım ve onarım işlerini
yapmak veya yaptırmak. b) Başkanlığın bünyesindeki birimlere bağlı tarihi ve
diğer bahçeleri düzenlemek ve bahçelerin bakım, temizlik ve peyzajları ile
ilgili tüm iş ve işlemleri yapmak veya yaptırmak. c) Başkanlığın bünyesindeki birimlerin hizmetlerini
yürütmek üzere ihtiyaç duyulan yeni binaların yapımı ve mevcut binaların
onarımlarım yapmak veya yaptırmak. ç) Başkanlığın envanterindeki tarihi objelerin
restorasyon ve konservasyonlarını yapmak veya yaptırmak ve tarihi objelerin
yaşatılmasına ilişkin gerekli önlemleri almak. d) Başkanlık bünyesindeki birimlerin bilişim, haberleşme,
bilgi işlem ve bilgi güvenliği ile ilgili her türlü iş ve işlemlerini yapmak
veya yaptırmak. e) Başkan tarafından verilen diğer görevleri yapmak.’ f) 9 uncu maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir. ‘Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı MADDE 9- (1) Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığının
görevleri şunlardır: a) 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi
ve Kontrol Kanunu ve ilgili mevzuat çerçevesinde Başkanlık bünyesindeki
birimlerin kiralama, yapım ve satın alma işleri ile bu birimlerin taşınır mal,
malzeme ve demirbaşlarına ilişkin iş ve işlemleri yürütmek. b) Başkanlık bünyesindeki tarihî fabrikaların korunması,
yaşatılması, bakım ve işletilmesine yönelik faaliyetleri yürütmek. c) Başkanlık bünyesindeki birimlerin taşıma, ulaşım ve
benzeri hizmetlerini yerine getirmek. ç) Saray, müze, köşk ve kasırların ihtiyacı olan
perdelik, döşemelik kumaş, halı ile çini ve porselen üretimine ilişkin
faaliyetleri yürütmek. d) Başkanlık bünyesindeki kafeterya ve hediyelik eşya
mağazalarının işletilmesine yönelik iş ve işlemleri yerine getirmek. e) Başkan tarafından verilen diğer görevleri yapmak.’ g) 10 uncu maddesinin birinci fıkrasına (b) bendinden
sonra gelmek üzere aşağıdaki bentler eklenmiş ve diğer bent buna göre teselsül
ettirilmiştir. ‘(c) Başkanlık bünyesindeki personelle ilgili gerekli
işlemleri ve birimlerin muhasebe işlemlerini, Cumhurbaşkanlığınca belirlenen
çerçevede yürütmek. (ç) Genel evrak ve arşiv faaliyetlerini düzenlemek ve
yerine getirmek. (d) Güvenlik ve sivil savunma hizmetlerini yönetmek. (e) Geleneksel el sanatlarının sürdürülmesine yönelik
faaliyetlerde bulunmak.’ ğ) 11 inci maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki 11/A
ve 11/B maddeleri eklenmiştir. ‘Hukuk Müşavirliği MADDE 11/A- (1) Hukuk Müşavirliğinin görevleri şunlardır: a) 26/9/2011 tarihli ve 659 sayılı Genel Bütçe
Kapsamındaki Kamu İdareleri ve Özel Bütçeli İdarelerde Hukuk Hizmetlerinin
Yürütülmesine İlişkin Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre hukuk
birimlerine verilen görevleri yapmak. b) Başkan tarafından verilen diğer görevleri yapmak. Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliği MADDE 11/B- (1) Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliğinin
görev ve yetkileri şunlardır: a) Başkanlığın basın ve halkla ilişkiler ile ilgili
faaliyetlerini planlamak ve bu faaliyetlerin belirlenecek usul ve ilkelere göre
yürütülmesini sağlamak. b) 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanununa göre yapılacak
bilgi edinme başvurularını etkin, süratli ve doğru bir şekilde sonuçlandırmak
üzere gerekli tedbirleri almak. c) Başkan tarafından verilen diğer görevleri yapmak.’ h) 13 üncü maddesinin beşinci fıkrası yürürlükten
kaldırılmıştır. ı) 17 nci maddesine aşağıdaki fıkralar eklenmiş ve birinci
fıkrasında yer alan ‘ve ek 28 inci maddeleri’ ibaresi ‘ve ek 31 inci maddeleri’
şeklinde değiştirilmiştir. ‘(3) Başkanlığa bağlı birimlerde bakım, onarım ve
restorasyon işleri ile tarihi fabrikalarda ustalık gerektiren işler için
zanaatkâr olarak çalıştırılacaklarda ilgili kurumlar tarafından verilen
çıraklık, kalfalık ve ustalık belgeleri aranır. Bunlara ilişkin diğer hususlar
Başkanlıkça belirlenir. (4) Milli Saraylar Bilim ve Değerlendirme Kurulu üyeleri
ile Başkanlık bünyesinde oluşturulan danışmanlık ve ihtisas komitelerinin
üyelerine, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 29 uncu maddesine göre her
bir toplantı için (1500) gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpımı
sonucunda bulunacak miktarda Başkanlıkça belirlenen usul ve esaslar
çerçevesinde huzur hakkı ödenebilir.’ i) 18 inci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir. ‘(2) Ekli (1) sayılı listede yer alan kadrolar ihdas
edilerek 2 sayılı Genel Kadro ve Usulü Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin
eki (I) sayılı cetvele "Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı" bölümü
olarak eklenmiştir.’ j) 19 uncu maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki 19/A
maddesi eklenmiştir. ‘Uzman istihdamı MADDE 19/A- (1) Başkanlıkta 657 sayılı Kanunun ek 41 inci
maddesine göre araştırma, analiz, teftiş, denetim, inceleme ve soruşturma
yetkisini haiz Milli Saraylar Uzmanı ve Milli Saraylar Uzman Yardımcısı
istihdam edilebilir. Milli Saraylar Uzmanı ve Milli Saraylar Uzman Yardımcısı,
mali ve sosyal hak ve yardımlar ile diğer özlük hakları bakımından 375 sayılı Kanun
Hükmünde Kararnamenin ek 30 uncu maddesi uyarınca Adalet Uzmanı ve Adalet Uzman
Yardımcısına denktir.’ k) Geçici 1 inci maddesi aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir. ‘GEÇİCİ MADDE 1- (1) 2/7/2018 tarihli ve 703 sayılı
Kanun Hükmünde Kararname ile Milli Saraylar İdaresi Başkanlığına devredilen
Türkiye Büyük Millet Meclisine bağlı milli saraylara ilişkin hizmetler, anılan
Kanun Hükmünde Kararnamenin yayımı tarihi itibarıyla bu birimlerde istihdam
edilmekte olan görevli personel eliyle başka hiçbir işleme gerek kalmaksızın
yürütülmeye devam olunur. Bu fıkra uyarınca görevlendirilen personel, mevcut
kadro veya pozisyonlarıyla Başkanlıkta durumlarına uygun kadro veya
pozisyonlara atanabilir. Bu fıkra uyarınca atananların kadro veya pozisyonları
başka bir işleme gerek kalmaksızın ihdas edilmiş ve 2 sayılı Genel Kadro ve
Usulü Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin eki cetvellerin ilgili bölümüne
eklenmiş sayılır. (2) Başkanlığın 2018 mali yılı harcamaları Hazine ve
Maliye Bakanlığınca yeni bir düzenleme yapılıncaya kadar Cumhurbaşkanlığının
2018 yılı bütçesinde yer alan ödeneklerden karşılanır. (3) Türkiye Büyük Millet Meclisi İdari Teşkilatında
Milli Saraylardan Sorumlu Genel Sekreter Yardımcılığına bağlı birimlerde bu
fıkranın yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla en fazla beş yıl görev yapmış olan
ve lisans eğitimi veren yükseköğretim kurumlan veya bunlara denkliği
Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen yurt içindeki veya yurt dışındaki
yükseköğretim kurumlarından mezun olanlardan, Başkanlıkça belirlenecek usul ve
esaslara göre bir defaya mahsus olmak üzere bu fıkranın yürürlüğe girdiği
tarihten itibaren altı ay içinde yapılacak yazılı ve sözlü sınavı kazananlar,
başarı sırasına göre Milli Saraylar Uzman Yardımcılığı kadrolarına atanabilir.
Bu şekilde atanacakların sayısı toplam Milli Saraylar Uzman Yardımcısı kadro
sayısının yüzde otuzunu geçemez. (4) Türkiye Büyük Millet Meclisi İdari Teşkilatında
Milli Saraylardan Sorumlu Genel Sekreter Yardımcılığına bağlı birimlerde bu
fıkranın yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla beş yıldan fazla süre görev yapmış
olan ve lisans eğitimi veren yükseköğretim kurumları veya bunlara denkliği
Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen yurt içindeki veya yurt dışındaki
yükseköğretim kurumlarından mezun olanlardan, Başkanlıkça belirlenecek usul ve
esaslar doğrultusunda bir defaya mahsus olmak üzere bu fıkranın yürürlüğe
girdiği tarihten itibaren altı ay içinde yapılacak yazılı ve sözlü sınavı
kazananlar, başarı sırasına göre Milli Saraylar Uzmanı kadrolarına atanabilir. Bu
şekilde atanacakların sayısı, Milli Saraylar Uzmanı toplam kadro sayısının
yüzde otuzunu geçemez. Bu maddenin üçüncü fıkrasına göre Milli Saraylar Uzman
Yardımcılığına atananlar, üç yıl boyunca görev yapmak kaydıyla Başkanlıkça
belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde Milli Saraylar Uzmanı kadrolarına
atanır. (5) Bu fıkranın yayımlandığı tarih itibarıyla Ankara
Palas Devlet Konukevi Döner Sermaye İşletmesi başkaca bir işleme gerek
kalmaksızın kapatılmıştır. Ankara Palas binası ve üzerinde bulunduğu taşınmaz,
Başkanlık görev ve hizmetleri kapsamında istifade edilmek üzere Başkanlığa
tahsis edilmiştir. Ankara Palas Devlet Konukevi Döner Sermaye İşletmesine ait
her türlü borç ve alacaklar, doğmuş ve doğacak hak ve yükümlülükler, yazılı ve
elektronik ortamdaki her türlü kayıt ve dokümanlar başkaca bir işleme gerek
kalmaksızın Dışişleri Bakanlığına devredilmiştir. Her türlü taşınır, araç,
gereç, demirbaş ve malzemenin devri Dışişleri Bakanlığı ile Başkanlık arasında
yapılacak protokole göre gerçekleştirilir. Ankara Palas Devlet Konukevi Döner
Sermaye İşletmesinin taraf olduğu sözleşmelerde Dışişleri Bakanlığı başkaca bir
işleme gerek kalmaksızın taraf sıfatını kazanır. Ankara Palas Devlet Konukevi
Döner Sermaye İşletmesiyle ilgili açılmış ve açılacak davalar, takipler ile
alternatif uyuşmazlık çözüm yollarında Dışişleri Bakanlığı başkaca bir işleme
gerek kalmaksızın taraf sıfatını kazanır. Bu fıkranın yayımlandığı tarih
itibarıyla Ankara Palas Devlet Konukevi Döner Sermaye İşletmesinde çalışan
sözleşmeli personel, mevcut mali ve sosyal haklan ve "sözleşmeli hizmet
personeli" unvanıyla başkaca bir işleme gerek kalmaksızın Dışişleri
Bakanlığına devredilmiş ve pozisyonları Dışişleri Bakanlığı adına ihdas, tahsis
ve vize edilmiş sayılır. Ankara Palas Devlet Konukevi Döner Sermaye İşletmesi
bünyesinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmeleri kapsamında
yükleniciler tarafından 4/12/2017 tarihi itibarıyla çalıştırılmakta olanlardan
375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 23 üncü maddesi çerçevesinde sürekli
işçi kadrolarına atananlar, Dışişleri Bakanlığı adına vize ve ihdas edilmiş
sayılan sürekli işçi kadrolarına başkaca bir işleme gerek kalmaksızın atanmış
sayılır.’ Yürürlük MADDE 2- (1) Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi yayımı
tarihinde yürürlüğe girer. Yürütme MADDE 3- (1) Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi hükümlerini
Cumhurbaşkanı yürütür. ” C. (44) numaralı CBK şöyledir: “ MADDE 1-12 sayılı Milli Saraylar İdaresi
Başkanlığı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin geçici 1 inci maddesine
aşağıdaki fıkralar eklenmiştir. ‘(6) Topkapı Sarayı, bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi
kapsamında yönetim, restorasyon, tanıtım ve diğer tüm hizmetleri Başkanlıkça
yürütülmek üzere bu fıkranın yayımlandığı tarih itibarıyla Başkanlığa tahsis
edilmiştir. Topkapı Sarayına ilişkin hizmetlerde kullanılan her türlü taşınır,
taşıt, araç, gereç ve malzeme, yazılı ve elektronik ortamdaki her türlü
kayıtlar ve dokümanlar; bu fıkranın yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla başka
hiçbir işleme gerek kalmaksızın Başkanlığa devredilmiş sayılır. Topkapı
Sarayının müştemilatında yer alan mülkiyeti Hâzineye ait veya Devletin hüküm ve
tasarrufu altındaki taşınır ve taşınmazlar (Darphane binalarının tamamı dâhil),
başka hiçbir işleme gerek kalmaksızın tahsis amacına uygun olarak kullanılmak
üzere Başkanlığa tahsis edilmiş sayılır. Topkapı Sarayına ilişkin olarak
yürütülen hizmetlerden doğan (Kültür ve Turizm Bakanlığı Döner Sermaye
İşletmesi Merkez Müdürlüğüne ait olanlar dâhil) her türlü borç ve alacaklar,
hak ve yükümlülükler Başkanlığa devredilmiştir. Kültür ve Turizm Bakanlığınca
Topkapı Sarayına ilişkin yürütülen (Kültür ve Turizm Bakanlığı Döner Sermaye
İşletmesi Merkez Müdürlüğünce yapılanlar dâhil) hizmetlerden dolayı söz konusu
Bakanlığın veya Döner Sermaye İşletmesinin taraf olduğu sözleşmeler ile açılmış
ve açılacak davalar, takipler ile alternatif uyuşmazlık çözüm yollarında
Başkanlık başkaca bir işleme gerek kalmaksızın taraf sıfatını kazanır. Topkapı
Sarayına ilişkin yapılan sözleşme ve bağıtlardan paraya taalluk eden miktarlar
ilgili yükleniciler tarafından başka bir işleme gerek kalmaksızın Milli
Saraylar İdaresi Başkanlığı adına açılmış olan özel gelir hesabına yatırılır.
Topkapı Sarayına ilişkin hizmetler, bu fıkranın yayımı tarihi itibarıyla bu
hizmetler kapsamında Kültür ve Turizm Bakanlığına (Kültür ve Turizm Bakanlığı
Döner Sermaye İşletmesi Merkez Müdürlüğüne ait olanlar dâhil) ait kadro ve
pozisyonlarda istihdam edilmekte olan görevli personel eliyle altı ay süreyle
yürütülmeye devam olunur. Anılan personel bu fıkranın yayımlandığı tarih
itibarıyla 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 25 inci maddesi kapsamında
aylıklı izinli olarak Başkanlıkta başka bir işleme gerek kalmaksızın altı ay
süreyle geçici görevlendirilmiş sayılır. Bu fıkra kapsamında hizmetlerin
yürütülmesi ve geçici görevlendirmeye ilişkin olarak belirlenen süreler
Başkanlıkça bir katına kadar uzatılabilir. Bu fıkra kapsamında geçici
görevlendirilen personelden Başkanlıkça uygun görülenler Başkanlığın kadro ve
pozisyonlarına atanabilir. Bu fıkra uyarınca atananların kadro veya
pozisyonları (personelin önceki pozisyonlarına ait unvan, sayı, nitelik,
sözleşme ücreti ve süreleri itibarıyla) atama işleminin yapıldığı tarihte başka
bir işleme gerek kalmaksızın ihdas edilmiş ve 2 sayılı Genel Kadro ve Usulü
Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin eki cetvellerin Milli Saraylar İdaresi
Başkanlığına ait bölümüne eklenmiş sayılır. (7) Kültür ve Turizm Bakanlığınca Topkapı Sarayına
ilişkin olarak başlatılmış olan restorasyon faaliyetlerine ait giderlerden 2019
yılına taalluk edenler anılan Bakanlığın 2019 yılı bütçesindeki yatırım
ödeneklerinden karşılanır.’ MADDE 2- Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi yayımı tarihinde
yürürlüğe girer. MADDE 3- Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi hükümlerini
Cumhurbaşkanı yürütür. ” Ç. (51) numaralı CBK’nın 4. maddesiyle (12) numaralı
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 17. maddesinin değiştirilen (4) numaralı
fıkrası şöyledir; “ (4) 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 29
uncu maddesine göre ayda üçten fazla olmamak üzere her bir toplantı için Milli
Saraylar Bilim ve Değerlendirme Kurulu üyelerine (9000), Başkanlık bünyesinde
oluşturulan danışmanlık komitesi üyelerine (7500) ve ihtisas komitesi üyelerine
(6000) gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpımı sonucunda bulunacak
miktarda Başkanlıkça belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde huzur hakkı
ödenebilir. ” II. İLK İNCELEME A. E.2018/128 Sayılı Dava
Yönünden 1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri
uyarınca Zühtü ARSLAN, Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Serdar ÖZGÜLDÜR, Serruh
KALELİ, Osman Alifeyyaz PAKSÜT, Recep KÖMÜRCÜ, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz
AKINCI, Muammer TOPAL, M. Emin KUZ, Hasan Tahsin GÖKCAN, Kadir ÖZKAYA, Rıdvan
GÜLEÇ, Recai AKYEL ve Yusuf Şevki HAKYEMEZ’in katılımlarıyla 17/10/2018
tarihinde yapılan ilk inceleme toplantısında dosyada eksiklik bulunmadığından
işin esasının incelenmesine, yürürlüğü durdurma talebinin esas inceleme
aşamasında karara bağlanmasına OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir. B. E.2018/129 Sayılı Dava Yönünden 2. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri
uyarınca Zühtü ARSLAN, Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Serdar ÖZGÜLDÜR, Serruh
KALELİ, Osman Alifeyyaz PAKSÜT, Recep KÖMÜRCÜ, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz
AKINCI, Muammer TOPAL, M. Emin KUZ, Hasan Tahsin GÖKCAN, Kadir ÖZKAYA, Rıdvan
GÜLEÇ, Recai AKYEL ve Yusuf Şevki HAKYEMEZ’in katılımlarıyla 17/10/2018
tarihinde yapılan ilk inceleme toplantısında dosyada eksiklik bulunmadığından
işin esasının incelenmesine, yürürlüğü durdurma talebinin esas inceleme
aşamasında karara bağlanmasına OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir. C. E.2019/103 Sayılı Dava Yönünden 3. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri
uyarınca Zühtü ARSLAN, Hasan Tahsin GÖKCAN, Recep KÖMÜRCÜ, Serdar ÖZGÜLDÜR,
Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz AKINCI, Muammer
TOPAL, M. Emin KUZ, Kadir ÖZKAYA, Rıdvan GÜLEÇ, Recai AKYEL, Yusuf Şevki
HAKYEMEZ, Yıldız SEFERİNOĞLU ve Selahaddin MENTEŞ’in katılımlarıyla 14/11/2019
tarihinde yapılan ilk inceleme toplantısında dosyada eksiklik bulunmadığından
işin esasının incelenmesine, yürürlüğü durdurma talebinin esas inceleme aşamasında
karara bağlanmasına OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir. Ç. E.2020/6 Sayılı Dava Yönünden 4. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri
uyarınca Zühtü ARSLAN, Hasan Tahsin GÖKCAN, Recep KÖMÜRCÜ, Serdar ÖZGÜLDÜR,
Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz AKINCI, Muammer
TOPAL, M. Emin KUZ, Kadir ÖZKAYA, Rıdvan GÜLEÇ, Recai AKYEL, Yusuf Şevki
HAKYEMEZ, Yıldız SEFERİNOĞLU ve Selahaddin MENTEŞ’in katılımlarıyla 22/1/2020
tarihinde yapılan ilk inceleme toplantısında dosyada eksiklik bulunmadığından
işin esasının incelenmesine, yürürlüğü durdurma talebinin esas inceleme
aşamasında karara bağlanmasına OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir. III. BİRLEŞTİRME KARARLARI A. E.2018/119 Sayılı Dava Yönünden 5. (16) numaralı Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesi’nin; 1. Tümünün, 2. 1. maddesinin
birinci fıkrasının; a. (b) bendiyle
(12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin değiştirilen 4. maddesinin; i. (1) numaralı
fıkrasının (a) bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanlığının yönetiminde bulunan… ”
ve (c) bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanlığı bünyesindeki …” ibarelerinin, ii. (2) numaralı
fıkrasında yer alan “Cumhurbaşkanının onayıyla…” ibaresinin, b. (c) bendiyle
(12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’ne eklenen 5/A maddesinin (1)
numaralı fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “Cumhurbaşkanlığının
yönetiminde bulunan…” ibaresinin, c. (ı) bendiyle
(12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 17. maddesine eklenen (3) ve (4)
numaralı fıkraların, ç. (k) bendiyle
(12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin değiştirilen Geçici 1. maddesinin
(3) ve (4) numaralı fıkralarının, iptallerine ve yürürlüklerinin durdurulmasına karar
verilmesi talebiyle açılan E.2018/129 sayılı davanın aralarındaki hukuki
irtibat nedeniyle E.2018/128 sayılı dava ile BİRLEŞTİRİLMESİNE, esasının
kapatılmasına, esas incelemenin E.2018/128 sayılı dosya üzerinden
yürütülmesine, 17/10/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir. B. E.2019/103 Sayılı Başvuru Yönünden 6. (44) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin ; 1. Tümünün , 2. 1. maddesiyle
(12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin geçici 1. maddesine eklenen (6)
numaralı fıkranın yedinci, sekizinci, dokuzuncu, onuncu ve on birinci
cümlelerinin, iptallerine ve yürürlüklerinin durdurulmasına karar
verilmesi talebiyle açılan E.2019/103 sayılı davanın aralarındaki hukuki
irtibat nedeniyle E.2018/128 sayılı dava ile BİRLEŞTİRİLMESİNE, esasının
kapatılmasına, esas incelemenin E.2018/128 sayılı dosya üzerinden yürütülmesine
14/11/2019 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir. C. E.2020/6 Sayılı Başvuru Yönünden 7. (51) numaralı Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesi’nin 4. maddesiyle (12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin
17. maddesinin değiştirilen (4) numaralı fıkrasının iptaline ve yürürlüğünün
durdurulmasına karar verilmesi talebiyle açılan E.2020/6 sayılı davanın
aralarındaki hukuki irtibat nedeniyle E.2018/128 sayılı dava ile BİRLEŞTİRİLMESİNE, esasının
kapatılmasına, esas incelemenin E.2018/128 sayılı dosya üzerinden yürütülmesine
22/1/2020 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir. IV. ESASIN İNCELENMESİ 8. Dava dilekçeleri ve ekleri, Raportör Murat ÖZDEN tarafından hazırlanan işin esasına
ilişkin rapor, dava konusu CBK kuralları, dayanılan Anayasa kuralları ile
bunların gerekçeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü: A. Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin Anayasal Çerçevesi
ve Yargısal Denetimi 9. Anayasa Mahkemesi CBK’ların anayasal
çerçevesini ve yargısal denetimine ilişkin ilkeleri daha önceki kararlarında
belirlemiştir. Buna göre CBK’ların yargısal
denetiminde öncelikle Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasının birinci
ila dördüncü cümlelerinde belirtilen konu bakımından yetki kurallarına
uygunluğunun ele alınması gerekmekte olup bu kapsamda düzenlemenin; yürütme yetkisine ilişkin olması, Anayasa’nın İkinci
Kısmı’nın Birinci ve İkinci Bölümlerinde yer alan temel haklar, kişi hakları ve
ödevleriyle Dördüncü Bölümü’nde yer alan siyasi haklar ve ödevlerle ilgili
olmaması, Anayasa’da münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen ya da kanunda
açıkça düzenlenen konulara ilişkin olmaması
gerekir. Anılan fıkra yönünden herhangi bir aykırılık tespit edilmemesi
durumunda ise bu defa CBK’ların içerik
yönünden Anayasa’ya uygunluk denetimi yapılmalıdır (AYM, E.2019/78, K.2020/6, 23/01/2020, §§ 3-13;
E.2019/31, K.2020/5, 23/01/2020, §§ 3-13; E.2018/119, K.2020/25,
11/06/2020, §§ 3-13; E.2018/155, K.2020/27, 11/06/2020, §§ 3-13). B. (12), (16) ve (44) numaralı CBK’ların Tümünün
İncelenmesi 10. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı
Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 43.
maddesinin (3) numaralı fıkrasında “ Mahkemenin, kanunların, Cumhurbaşkanlığı
kararnamelerinin ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün Anayasaya
aykırılığı hususunda ileri sürülen gerekçelere dayanma zorunluluğu yoktur.
Mahkeme, taleple bağlı kalmak şartıyla başka gerekçeyle de Anayasaya aykırılık
kararı verebilir. ” denilmiştir. Buna göre Anayasa Mahkemesi iptal ve itiraz
davalarında yapacağı incelemede taleple bağlı bulunmaktadır. 11. Dava dilekçesinde CBK’ların
tümü yönünden geçerli olabilecek bazı gerekçelere dayanılarak (12), (16) ve (44) numaralı
CBK’ların tümünün, ayrıca konu ve içerik yönünden Anayasa’ya aykırı oldukları
gerekçesiyle bazı fıkra, cümle veya ibarelerinin iptali talep edilmiştir. Bunun
dışında CBK kurallarının her birinin ayrı ayrı Anayasa’ya aykırılığını ileri
süren bir talebe yer verilmemiştir. Buna göre ayrıca dava konusu edilen
kurallar dışında CBK, tümü yönünden incelenmiş; CBK’da düzenlenen her bir
kurala ilişkin ayrıca bir inceleme yapılmamıştır. Dolayısıyla CBK’nın tümü
yönünden aşağıda ulaşılacak sonucun her bir CBK kuralı yönünden yapılacak
inceleme neticesinde verilecek kararın sonuçlarını doğurmayacağının
vurgulanması gerekir. 1. Genel Bilgi 12. 3/3/1924 tarihli ve 431 sayılı Hilâfetin
İlgasına ve Hanedanı Osmaninin Türkiye Cumhuriyeti Memaliki Haricine
Çıkarılmasına Dair Kanun’un 8 ila 10. maddelerinde, Osmanlı İmparatorluğu’nda
padişahlık etmiş kimselerin Türkiye Cumhuriyeti arazisi dâhilindeki tapuya
kayıtlı taşınmazlarının, mülga padişahlık saraylarının, kasırların ve diğer
yerlerin içindeki mefruşat, takımlar, tablolar ve sair bilumum menkul malları
ile birlikte millete intikal ettiği hüküm altına alınmıştır. 13. 18 Ocak 1925 tarihli Bakanlar Kurulu
Kararnamesi ile anılan saraylardan bir kısmı, bu Kararname ile kurulan Milli
Saraylar Müdürlüğüne bağlanmıştır. Daha sonra başka saray, köşk ve kasırların
da bağlandığı Müdürlük, 13/10/1983 tarihli ve 2919 sayılı Türkiye Büyük Millet
Meclisi Genel Sekreterliği Teşkilat Kanunu’nun 2. maddesi uyarınca Daire
Başkanlığı şeklinde örgütlenmiştir. 1/12/2011 tarihli ve 6253 sayılı Türkiye
Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatı Kanunu’nun 3. maddesinin (1) numaralı
fıkrasının (h) bendinde Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) yönetiminde bulunan
saray, köşk ve kasırlar ile bunlara bağlı taşınır ve taşınmaz kültür
varlıklarının tespitini, tasnifini, periyodik bakımını, muhafazasını,
restorasyonunu ve tanıtımını yapmak TBMM İdari Teşkilatının görevleri arasında
sayılmış ve anılan Kanun’un 4., 17., 18., ve 19. maddelerine göre bu görevler
Milli Saraylardan sorumlu Genel Sekreter Yardımcısına bağlı Müzecilik ve
Tanıtım Başkanlığı, Restorasyon ve Teknik Uygulamalar Başkanlığı ve İdari ve
Mali İşler Başkanlığı tarafından yerine getirilmiştir. Cumhurbaşkanlığı hükûmet
sistemine geçişle birlikte 2/7/2018 tarihli ve 703 sayılı Kanun Hükmünde
Kararname’nin (KHK) 49. maddesi ile de 6253 sayılı Kanun’un anılan hükümleri
yürürlükten kaldırılarak bu birimler kapatılmıştır. 14. 6253 sayılı Kanun’a 703 sayılı KHK’nın 49.
maddesi ile eklenerek 9/7/2018 tarihinde yürürlüğe giren ek 13 madde ile, bu
maddenin yürürlüğe girdiği tarihte Milli Saraylardan Sorumlu Genel Sekreter
Yardımcılığına bağlı birimlere tahsis edilen her türlü taşınır, taşıt, araç,
gereç ve malzeme, borç ve alacaklar, hak ve yükümlülükler, yazılı ve elektronik
ortamdaki her türlü kayıtlar ve dokümanların; bunların bu maddenin yürürlüğe
girdiği tarih itibarıyla CBK hükümlerine göre bünyesinde düzenlendiği kamu
kurum ve kuruluşuna ilgili CBK’nın yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla başka
hiçbir işleme gerek kalmaksızın devredilmiş sayılacağı, mülkiyeti Hazineye ait
veya devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazlardan tahsis edilmiş
olanlar ile fiilen kullanılanların hiçbir işleme gerek kalmaksızın tahsis
amacına uygun olarak kullanılmak üzere CBK hükümlerine göre nezdinde
düzenlendiği kamu kurum ve kuruluşuna tahsis edilmiş sayılacağı hüküm altına
alınmıştır. Dava konusu (12) numaralı CBK ile de anılan yasal düzenleme
kapsamında devir veya tahsis edilen taşınır ve taşınmazların yönetimi için
Cumhurbaşkanlığına bağlı Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı (Başkanlık) kurulmuş
ve Başkanlığın teşkilat yapısı, görev, yetki ve sorumlulukları düzenlenmiştir.
(16), (44) ve (51) sayılı CBK’lar ile (12) sayılı CBK’da değişiklikler
yapılmıştır. 2. İptal Talebinin Gerekçesi 15. Dava dilekçesinde
özetle; Milli Sarayların Osmanlı İmparatorluğu döneminde padişahlık etmiş
kişiler tarafından kullanılan sarayların, saltanat ve hilafetin kaldırılması ve
Osmanlı Hanedanının ülke dışına çıkarılması ile birlikte millete intikal
ettiği, bu taşınmazlardan bir kısmının müze yapıldığı ya da başka kamu
hizmetlerine tahsis edildiği, bir kısmının da kurulan Milli Saraylar Müdürlüğü
yönetimine verildiği, bu Müdürlüğün 1925-1933 yılları arasında Maliye
Bakanlığına bağlı olarak hizmet verdiği, 1933 yılından sonra ise TBMM’ye
bağlandığı, TBMM çatısı altında olması sayesinde bu tarihî ve kültürel
hazinelerin siyasal müdahalelerden korunduğu, diğer taraftan anılan değerlerin
TBMM bünyesinde bulunmasının önemli bir sembolik değerinin olduğu, sarayların
mülkiyetinin TBMM’de olmasının Cumhuriyetin temeli olan ulusal egemenlik ilkesi
ile de ilgili olmasının yanı sıra Cumhuriyetin anlamına ve amacına daha uygun
olduğu, Milli Sarayların TBMM idaresinde bulunmasının saltanattan Cumhuriyete
geçişi ve ulusal egemenliği temsil ettiği, sembolik anlamı dolayısıyla Milli
Sarayların yönetiminin yürütme yetkisine ilişkin bir konu olmadığı, diğer
taraftan Milli Sarayların idaresinin CBK ile düzenlenecek konulardan olmadığı,
belirtilerek (12) ve (16) CBK’ların tümünün Anayasa’nın 104. maddesine, (44)
numaralı CBK’nın tümünün ise Anayasa’nın 2., 104. ve 123. maddelerine aykırı
olduğu ileri sürülmüştür. 3. Anayasa’ya Aykırılık Sorunu 16. Dava dilekçesinde (44) numaralı CBK’nın tümünün konu bakımından yetki
yönünden Anayasa’nın 2. ve 123. maddelerine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise
de CBK’ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa’nın 104. maddesinin
on yedinci fıkrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fıkra
kapsamında yapılacaktır. 17. (12) numaralı CBK ile Milli Sarayların (saray,
müze, köşk, kasır ve fabrikalar ile bunlara bağlı taşınır ve taşınmaz kültür
varlıkları) yönetimi ve tanıtımı için Cumhurbaşkanlığına bağlı olarak genel
bütçeye tabi Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı kurulmuş ve bu CBK’da
Başkanlığın görev, yetki ve sorumlulukları düzenlenmiştir. Dava konusu (16),
(44) ve (51) numaralı CBK’lar ile de anılan CBK’da bazı değişiklikler
yapılmıştır. 18. Dava konusu CBK’lar, merkezi İstanbul’da bulunan genel bütçeli Milli Saraylar
İdaresi Başkanlığının kuruluşuna ve teşkilatlanmasına ilişkin hususları
düzenlemek amacıyla çıkarılmıştır. 19. Anayasa Mahkemesi , Cumhurbaşkanlığı
merkez teşkilatı ile Cumhurbaşkanlığına bağlı kurum ve kuruluşların, bakanlıkların ve bağlı kuruluşlarının, kamu tüzel
kişiliklerinin kurulması,
kaldırılması, görevleri ve yetkileri, teşkilat yapısı ile merkez ve taşra
teşkilatlarının kurulmasına ilişkin düzenlemelerin
CBK’larla yapılmasının konu bakımından yetki yönünden Anayasa’ya uygun olup
olmadığı hususunu daha önceki bazı kararlarında değerlendirmiştir. Bu kapsamda
söz konusu kurum ve kuruluşların kurulması, kaldırılması, görevleri ve
yetkileri ile teşkilat yapılarıyla ilgili düzenlemelerin idarenin teşkilat
yapısı ile ilgili olup yürütme yetkisine ilişkin konulardan olduğu, Anayasa’da
CBK ile düzenlenmesi yasaklanan haklar ve ödevlerle ilgisinin bulunmadığı ve
Anayasa’nın 106. maddesinin on birinci fıkrasının “Bakanlıkların kurulması,
kaldırılması, görevleri ve yetkileri, teşkilat yapısı ile merkez ve taşra
teşkilatlarının kurulması Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenlenir.” ile Anayasa’nın
123. maddesinin üçüncü fıkrasının “Kamu tüzel kişiliği, kanunla veya
Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kurulur.” şeklindeki hükümleriyle bağlantılı
olarak Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasının üçüncü cümlesine
aykırı bir yönünün de bulunmadığı ifade edilmiştir (AYM, E.2019/71, K.2020/82, 30/12/2020, § 27;
E.2018/134, K.2021/13, 3/3/2021, § 30; E.2020/8,
K.2021/25, 31/3/2021, §§ 17-22; E.2018/133, K.2021/70, 13/10/2021, § 22; E.2021/50, K.2021/89, 16/12/2021, §§ 18-23;
E.2021/91, K.2021/106, 30/12/2021, §§ 19-25; E.2018/119,
K.2020/25, 11/6/2020, §§ 27, 28; E.2022/37, K.2023/44, 9/3/2023, §§ 9,10). 20. Cumhurbaşkanlığına bağlı Başkanlığın teşkilatına, görev ve yetkilerine ilişkin kurallar
yönünden, belirtilen kararlardan ayrılmayı gerektiren bir durum
bulunmamaktadır. 21. Başkanlığın kuruluş, teşkilat ve görevleri hususundaki düzenlemeler,
yürütmeye ilişkin ve doğrudan CBK ile düzenlenebilecek konulardandır. Bu
düzenlemeler Anayasa’nın CBK ile düzenlenmesi yasaklanan İkinci Kısım Birinci ve İkinci Bölümlerinde yer alan temel haklar, kişi hakları ve
ödevleriyle Dördüncü Bölüm’de yer alan siyasi haklar ve ödevler ile de ilgili
değildir. 22. Bu itibarla dava konusu CBK’lar, Anayasa’nın 104.
maddesinin on yedinci fıkrasının birinci, ikinci ve üçüncü cümlelerine aykırı
bir düzenleme içermemektedir. 23. Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasının
dördüncü cümlesinde “ Kanunda açıkça düzenlenen konularda Cumhurbaşkanlığı
kararnamesi çıkarılamaz ” denilmiştir. Bu itibarla CBK’ların anılan Anayasa
hükmü yönünden denetimi yapılırken CBK ile düzenlenen alanda hüküm ifade eden,
bu bağlamda karşılaştırmaya esas olabilecek, daha önce kabul edilmiş bir kanun
hükmünün bulunup bulunmadığının tespit edilmesi gerekir. 24. Dava konusu CBK’larla aynı alanda hüküm ifade eden karşılaştırmaya esas olabilecek nitelikte, kanunla yapılan herhangi bir düzenleme tespit edilememiştir. Bu itibarla kuralın kanunda açıkça
düzenlenen bir konuya ilişkin olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. 25. Açıklanan nedenlerle (12), (16) ve
(44) numaralı CBK’ların tümü Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasına
aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir. C. (12)
numaralı CBK’nın; 1. 2. Maddesinin (1) Numaralı Fıkrasında Yer Alan “ …Cumhurbaşkanlığına
bağlı olarak… ”, 5. Maddesinin (1) Numaralı Fıkrasının (a) Bendinde Yer Alan
“ Cumhurbaşkanına… ”, (b) Bendinde Yer Alan “ Cumhurbaşkanı… ” ve (d)
Bendinde Yer Alan “ …veya Cumhurbaşkanınca… ”, 14. Maddesinin (1) Numaralı
Fıkrasında Yer Alan “Cumhurbaşkanı tarafından…” ve 17. Maddesinin (2)
Numaralı Fıkrasında Yer Alan “ Cumhurbaşkanlığına bağlı… ” İbarelerinin
İncelenmesi a. Anlam ve Kapsam 26. (12) numaralı CBK’nın 2. maddesinde Milli Sarayların
yönetimi ve tanıtımı için Cumhurbaşkanlığına bağlı olarak genel bütçeye tabi
Milli Saraylar İdaresi Başkanlığının kurulduğu belirtilmiş, 5. maddesinin (1)
numaralı fıkrasının (a) bendinde, Milli Saraylar İdaresi Başkanının,
Başkanlığın en üst amiri olduğu, Başkanlığın genel yönetimi ve temsilinden
Cumhurbaşkanına karşı sorumlu olduğu, (b) bendinde Başkanın Cumhurbaşkanı
tarafından belirlenen amaç, politika ve stratejilere uygun olarak Başkanlığı
yöneteceği, (d) bendinde Başkanın mevzuatla veya Cumhurbaşkanınca verilen diğer
görevleri yapacağı ifade edilmiştir. 27. CBK’nın 14. maddesinde Başkanlıkta görev yapan her
kademedeki yöneticinin yapmakla yükümlü bulunduğu hizmet veya görevi,
Cumhurbaşkanı tarafından verilecek emir ve direktifler ile sıralı yöneticiler
tarafından verilecek emir ve talimatlar yönünde mevzuata uygun olarak
düzenlemek ve yürütmekten bir üst kademeye karşı sorumlu olduğu hüküm altına
alınmıştır. 28. CBK’nın 17. maddesinin (2) numaralı fıkrasında,
Cumhurbaşkanlığına bağlı saray, köşk, kasır, müze ve fabrikalardan sağlanan her
türlü gelir ile bunların bakım ve onarımı için yapılan şartlı bağışlar ve
yardımlar hakkında, 21/7/1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat
Varlıklarını Koruma Kanunu’nun ek 7. maddesi çerçevesinde işlem yapılacağı
belirtilmiştir. 29. Dava konusu kurallar, CBK’nın 2. maddesinin (1)
numaralı fıkrasında yer alan “ …Cumhurbaşkanlığına bağlı olarak… ”, 5.
maddesinin (1) numaralı fıkrasının (a) bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanına… ”,
(b) bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanı… ” ve (d) bendinde yer alan “ …veya
Cumhurbaşkanınca… ”, 14. maddesinin (1) numaralı fıkrasında yer alan “Cumhurbaşkanı
tarafından…” ve 17. maddesinin (2) numaralı fıkrasında yer alan “ Cumhurbaşkanlığına
bağlı… ” ibareleridir. b. İptal Taleplerinin Gerekçesi 30. Dava dilekçesinde
özetle; saltanat ve hilafetin kaldırılması ve Osmanlı Hanedanının ülke dışına
çıkarılması ile birlikte sarayların millete devredildiği, bu anlamda sarayların
TBMM’ye devredilmesinin sembolik bir değer taşıdığı, bu durumun Cumhuriyetin
temeli olan ulusal egemenlik ilkesiyle de uyumlu olduğu, dava konusu kurallarla
millî sarayların Cumhurbaşkanlığı yönetimine devredilmesinin ulusal egemenlik
ilkesiyle bağdaşmayacağı belirtilerek kuralların Anayasa’nın 1., 6. ve 63.
maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür. c. Anayasa’ya Aykırılık Sorunu i. Kuralların Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 31. 6216 sayılı Kanun’un 43. maddesi uyarınca dava konusu
kurallar ilgisi nedeniyle Anayasa’nın 104. maddesi yönünden incelenmiştir. 32. Dava konusu kurallar, Milli Sarayların Cumhurbaşkanlığının yönetiminde ve bünyesinde olduğunu, Başkanın görevleri
itibariyle Cumhurbaşkanına karşı sorumlu olduğunu, Başkanlığın Cumhurbaşkanının
belirlediği amaç, politika ve stratejilere uygun olarak yönetileceğini hüküm
altına almaktadır. Bu yönüyle kuralların
Başkanlığın teşkilatlanmasıyla ve yönetimiyle ilgili olduğu, bu itibarla
yürütme yetkisine ilişkin olduğu anlaşılmaktadır. 33. Kurallar, Anayasa’nın CBK ile düzenlenmesi yasaklanan İkinci Kısım Birinci ve İkinci Bölümlerinde yer
alan temel haklar, kişi hakları ve ödevleriyle Dördüncü Bölüm’de yer alan
siyasi haklar ve ödevler ile ilgili değildir. Cumhurbaşkanlığına
bağlı kurum ve kuruluşların görev ve yetkisi konusunun Anayasa’nın 106.
maddesinin on birinci fıkrası uyarınca CBK ile düzenlenmesi açıkça hükme
bağlanmış olan bakanlıklara dair yetki kapsamında kaldığı da dikkate
alındığında kurallar CBK ile düzenlenebilecek konulardandır. Ayrıca kurallar ile düzenlenen hususlara ilişkin olarak yürürlükte bir kanun hükmüne
rastlanmadığından kuralların kanunda açıkça düzenlenen konulara ilişkin olduğu
söylenemez. 34. Açıklanan nedenlerle kurallar,
Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasına aykırı değildir. İptal
talebinin reddi gerekir. ii. Kuralların İçerik Yönünden İncelenmesi 35. 6216 sayılı Kanun’un 43. maddesi uyarınca kurallar ilgisi
nedeniyle Anayasa’nın 2. maddesi yönünden de incelenmiştir. 36. Anayasa’nın 2. maddesinde belirtilen
hukuk devleti; insan haklarına dayanan, bu hak ve özgürlükleri koruyup güçlendiren,
eylem ve işlemleri hukuka uygun olan, her alanda adaletli bir hukuk düzeni kurup bunu
geliştirerek sürdüren, Anayasa’ya aykırı durum ve tutumlardan kaçınan, hukuku
tüm devlet organlarına egemen kılan, Anayasa ve yasalarla kendini bağlı sayan,
yargı denetimine açık olan devlettir. 37. Hukuk devletinin temel unsurlarından biri belirlilik
ilkesidir. Anayasa Mahkemesinin yerleşik kararlarına göre anılan ilke, yasal
düzenlemelerin hem kişiler hem de idare yönünden herhangi bir duraksamaya ve
kuşkuya yer vermeyecek şekilde açık, net, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel
olmasını gerektirmektedir. 38. Anayasa Mahkemesinin birçok kararında belirlilik
ilkesinin yalnızca yasal belirliliği değil daha geniş anlamda hukuki
belirliliği ifade ettiği, yasal düzenlemeye dayanarak erişilebilir, bilinebilir
ve öngörülebilir olma gibi niteliklere ilişkin gereklilikleri karşılaması
şartıyla mahkeme içtihatları ve yürütmenin düzenleyici işlemleri ile de hukuki
belirliliğin sağlanabileceği, asıl olanın muhtemel muhataplarının mevcut
şartlar altında belirli bir işlemin ne tür sonuçlar doğurabileceğini
öngörmelerini mümkün kılacak bir normun varlığı olduğu vurgulanmıştır (AYM,
E.2019/94, K.2022/32, 24/3/2022, § 139). Anılan ilkenin yürütmenin asli
düzenleyici işlemi niteliğinde olan CBK’lar bakımından da geçerli olduğunda
şüphe bulunmamaktadır (AYM, E.2019/96, K.2022/17, 24/2/2022, § 47; E.2018/133,
K.2021/79, § 52; E.2018/149, K.2022/163, 29/12/2022, § 26). 39. Kurallar ile Başkanlığın idari açıdan hangi kuruma bağlı olduğu ve ne şekilde
yönetileceği hususlarının hem kişiler hem idare yönünden herhangi bir
duraksamaya ve kuşkuya yer vermeyecek şekilde açık, net, anlaşılır,
uygulanabilir ve nesnel bir şekilde düzenlediği gözetildiğinde, kurallarda
belirsizlik bulunmadığı anlaşılmaktadır. Kamu kurum ve kuruluşlarının
Cumhurbaşkanlığına veya bir bakanlığa bağlanması, görev, yetki ve
sorumluluklarının belirlenmesi hususunda yürütmenin başı olan Cumhurbaşkanının takdir yetkisi bulunmaktadır. 40. Anayasa'nın 63. maddesinin birinci fıkrası uyarınca, tarih, kültür ve tabiat varlıklarının ve değerlerinin
korunmasını sağlamak devletin pozitif yükümlülükleri arasındadır. 41. (12) numaralı CBK’nın 4. maddesinde saray, köşk, kasır, müzeler ve tarihî fabrikalar ile
bunların bünyesinde yer alan taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarının
tespitini, tasnifini, periyodik bakımını, muhafazasını, restorasyonunu yapmak
Başkanlığın görevleri arasında sayılmıştır. 7/A maddesinde, Başkanlığa bağlı saraylar ve saraylara bağlı köşk,
kasır ve müzelerin yönetimi her saray için kurulan daire başkanlıklarının
onarım ve restorasyonu gereken mekân ve eserleri tespit ederek onarım ve
restorasyon hizmetlerinin yerine getirilmesini sağlamakla yükümlü olduğu
belirtilmiştir. 42. CBK’nın 8. maddesinde ise Restorasyon Dairesi
Başkanlığının görevleri arasında Başkanlığın envanterindeki tarihî mekânların
yaşatılmasına yönelik tüm restorasyon, konservasyon, bakım ve onarım
faaliyetlerini yürütmek, Başkanlık bünyesindeki tüm tarihî mekânların bakım ve
restorasyonu konularında gerekli tedbirleri almak ve uygulamak; röleve,
restorasyon ve restitüsyon projelerini hazırlamak ve yürütmek; restorasyonu
yapılan tarihî mekânların elektrik ve mekanik proje ve uygulamasını yürütmek; bu
doğrultuda araştırma, inceleme, tespit, değerlendirme ve planlamaya yönelik
hizmetleri yapmak veya yaptırmak gibi görevler de sayılmıştır. 43. Anılan düzenlemeler bir bütün halinde
değerlendirildiğinde Başkanlığın envanterinde bulunan kültür ve tabiat
varlıklarının ve değerlerinin korunması için gerekli önlemlerin alındığı
anlaşılmaktadır. Dolayısıyla kuralların bu varlık
ve değerlerin korunması amacına aykırılık teşkil eden bir yönü bulunmamaktadır. 44. Açıklanan nedenlerle kurallar, Anayasa’nın 2. ve 63.
maddelerine aykırı değildir. İptal talebinin
reddi gerekir. Kuralların Anayasa’nın 1. ve 6. maddeleri ile ilgisi
görülmemiştir. 2. (16) numaralı CBK’nın 1. Maddesi İle Değiştirilmeden
Önceki Haliyle 4. Maddesinin Birinci Fıkrasının (a) Bendinde Yer Alan “ Cumhurbaşkanlığının
Yönetiminde Bulunan ” ve (ç) Bendinde Yer Alan “ Cumhurbaşkanlığı
Bünyesindeki ” İbarelerinin İncelenmesi 45. (12) numaralı CBK’nın dava konusu ibarelerin de yer aldığı 4. maddesi (16) numaralı
CBK’nın 1. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi ile değiştirilmiştir. 46. Açıklanan nedenle konusu kalmayan
ibarelere ilişkin iptal talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar
vermek gerekir. 3. 17. Maddesinin (1) Numaralı Fıkrasının Dördüncü
Cümlesinin İncelenmesi a. İptal Talebinin Gerekçesi 47. Dava dilekçesinde özetle;
Milli Saraylarda istihdam edilecek personelin sözleşme şartlarının,
ücretlerinin ve diğer mali haklarının Anayasa’nın 128. maddesi uyarınca
münhasıran kanunla düzenlenmesi gerektiği, kamu görevlilerinin aylık ve mali
haklarına ilişkin konularda Cumhurbaşkanı’nın düzenleme yapma konusunda yetkisi
bulunmadığı belirtilerek kuralın Anayasa’nın 8., 104. ve 128. maddelerine
aykırı olduğu ileri sürülmüştür. b. Anayasa’ya Aykırılık Sorunu 48. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasa’nın 8. ve 128. maddelerine
de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK’ya ilişkin konu bakımından yetki
kuralları Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasında düzenlendiğinden bu
husustaki inceleme anılan fıkra kapsamında yapılacaktır. 49. (12) numaralı CBK’nın 17. maddesinin (1) numaralı
fıkrasında, Başkanlık personelinin 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet
Memurları Kanunu’na tabi olduğu, Başkanlıkta, 27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı
Kanun Hükmünde Kararname’nin ek 26. ve ek 31. maddeleri çerçevesinde personel
istihdam edilebileceği, ayrıca aynı KHK’nın ek 25. maddesi çerçevesinde
Başkanlığa kurumlar arası geçici görevlendirme yapılabileceği belirtilmiştir.
Fıkranın dava konusu dördüncü cümlesi de bu suretle çalıştırılacakların
sözleşme usul ve esasları ile ücret miktarı ve her çeşit ödemelerinin
Cumhurbaşkanınca tespit edileceğini düzenlemektedir. 50. Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasının
dördüncü cümlesinde kanunda açıkça düzenlenen konularda CBK çıkarılamayacağı kurala
bağlanmıştır. Türkiye Büyük Millet Meclisinin (TBMM) Anayasa’nın 87. maddesinde
düzenlenen kanun koyma yetkisi kapsamında kanun adı altında yaptığı
düzenlemelerin bu kapsamda olduğunda kuşku bulunmamaktadır. Diğer yandan
Anayasa Mahkemesi KHK’larda açıkça düzenlenen konular bakımından da CBK
çıkarılmasına ilişkin aynı yasağın geçerli olup olmadığı hususunu daha önceki
bazı kararlarında değerlendirmiş ve KHK’ların Anayasa’nın mülga hükümlerinde
belirtilen niteliği, getiriliş amacı, Anayasa Mahkemesinin KHK’larla ilgili
içtihadı ve uygulama dikkate alındığında KHK’ların kanun hükmünde olduklarının
görüldüğü, dolayısıyla KHK ile açıkça düzenlenen bir konuda da Anayasa’nın 104.
maddesinin on yedinci fıkrasının dördüncü cümlesi uyarınca CBK çıkarılamaması gerektiğine
karar vermiştir (AYM, E.2019/78, K.2020/6, 23/1/2020, §§ 34-39; E.2019/105,
K.2020/30, 12/6/2020, §§ 24-29). 51. Anayasa’nın 104. maddesinin on
yedinci fıkrasının dördüncü cümlesi uyarınca yapılacak denetimde öncelikle
karşılaştırmaya esas olabilecek, daha önce çıkarılmış bir kanun hükmünün olup
olmadığının tespit edilmesi gerekir. Sonrasında ise -böyle bir kanun hükmü
varsa- incelenen CBK kuralının kanunun açıkça düzenlediği konuyu düzenleyip
düzenlemediği belirlenmelidir. Bu değerlendirme yapılırken önce ilgili kanunun
CBK ile düzenlenen alanda hüküm ifade edip etmediğinin belirlenmesi, ardından
da kanundaki düzenlemenin açık olup olmadığının tespit edilmesi gerekir. Bu
bağlamda CBK kuralı olmasaydı, karşılaştırmaya esas alınan kanun hükmünün CBK
ile düzenleme yapılan konuya uygulanacak olup olmaması, CBK kuralının kanun ile
düzenlenen konuda çıkarılıp çıkarılmadığına dair bir gösterge olacaktır (AYM,
E.2019/31, K.2020/5, 23/01/2020, § 17). 52. 375 sayılı KHK’nın ek 25. maddesinde kurumlar arası
geçici görevlendirmeye ilişkin usul ve esaslar düzenlenmiştir. Bu kapsamda söz
konusu düzenlemede geçici olarak görevlendirilen personelin aylıklı veya
aylıksız izinli sayılacağı haller açıklanmış, bu madde kapsamında
görevlendirmeye ilişkin usul ve esasların yönetmelikle belirleneceği hüküm
altına alınmıştır. 53. KHK’nın ek 26. maddesinin birinci fıkrasında ise,
Cumhurbaşkanlığı ile kamu kurum ve kuruluşlarında yerli ve yabancı sözleşmeli
personel çalıştırılmasına ilişkin hususlar düzenlenmiştir. Bu kapsamında
düzenlemede istihdam edilmesi öngörülen sözleşmeli personelin hukuki statüsü,
bu personele ödenecek ücretin tavanı ve ücretin belirlenmesinde yetkili
makamlar belirlenmiş, söz konusu personelde
aranacak öğrenim ve yabancı dil bilgisi şartı ile diğer şartların, bunların işe
alınmalarının, sınav ve istisnalarının, sözleşme süre, usul ve esasları ile
görev, yetki ve yükümlülüklerinin, sözleşmelerinin feshi ile istihdamlarına
dair diğer hususların yönetmelikle belirlenmesi öngörülmüştür. 54. Anılan KHK’nın ek 31. maddesinin birinci fıkrasında,
bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarının teşkilatlanmasına ilişkin
Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde öngörülmesi kaydıyla, özel bilgi ve uzmanlık
gerektiren geçici mahiyetteki işlerde; vekâlet veya istisna sözleşmesi ile
yabancı danışman ve uzmanlar, istisna sözleşmesi ile de yerli danışman ve
uzmanlar çalıştırılabileceği, bunlara ödenecek ücretin tutarının, 657 sayılı
Kanun’un 4. maddesinin (B) fıkrasına göre çalıştırılanlar için uygulanmakta
olan sözleşme ücreti tavanının üç katını aşmamak üzere ilgisine göre
Cumhurbaşkanı yardımcısı ya da bakan tarafından tespit edileceği
belirtilmiştir. Anılan maddenin beşinci fıkrasında ise bu madde kapsamında
çalıştırılacakların nitelikleri, işe alınmaları ve çalışma usul ve esasları ile
istihdamlarına dair diğer hususların Devlet Personel Başkanlığının görüşü
alınarak kurumca çıkarılacak yönetmelikle belirleneceği hüküm altına
alınmıştır. 55. Bu kapsamda 375 sayılı KHK’nın ek 25., ek 26. ve ek
31. madde hükümleri söz konusu personelin istihdamına dair hususların
yönetmelikle düzenlenmesine imkân sağlamıştır. 56. Dava konusu kuralla kamu kurum ve
kuruluşlarında 375 sayılı KHK’nın ek 25., ek 26. ve ek 31. maddeleri kapsamında
istihdam edilecek personelin sözleşmelerine ilişkin usul ve esasları ile ücret
miktarı ve her çeşit ödemelerinin Cumhurbaşkanınca tespit edileceği
belirlenmekte, dolayısıyla bu personelin istihdamına dair hususlarla ilgili bir
düzenleme getirilmektedir. 57. Dava konusu CBK kuralının olmaması durumunda belirtilen personelin
istihdamına dair söz konusu hususlarda 375 sayılı KHK’nın ek 25., ek 26. ve ek
31. maddelerinde yer alan hükümlerin uygulanacağı açıktır. Bu çerçevede kanunun
açıkça düzenlediği bir konuda düzenleme yapan CBK kuralının Anayasa’nın 104. maddesinin
on yedinci fıkrasının dördüncü cümlesine aykırı düzenleme getirdiği
anlaşılmaktadır (benzer değerlendirmeler için bkz. AYM, E.2018/134, K.2021/13,
3/3/2021, §§ 51-54). 58. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa’nın 104.
maddesinin on yedinci fıkrasının dördüncü cümlesine aykırıdır. İptali
gerekir. Kural, Anayasa’nın 104. maddesinin on
yedinci fıkrasının dördüncü cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden
ayrıca aynı fıkranın birinci, ikinci ve üçüncü cümleleri yönünden
incelenmemiştir. Kural, konu bakımından yetki yönünden
Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasının dördüncü cümlesine aykırı
görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir. Ç. (16) numaralı CBK’nın, 1. Maddesinin Birinci
Fıkrasının; 1. - (b) Bendiyle (12) numaralı CBK’nın Değiştirilen 4.
Maddesinin (1) Numaralı Fıkrasının (a) Bendinde Yer Alan “ Cumhurbaşkanlığının
yönetiminde bulunan… ”, (c) Bendinde Yer Alan “ Cumhurbaşkanlığı
bünyesindeki… ” ve (2) Numaralı Fıkrasında Yer Alan “ Cumhurbaşkanının
onayıyla… ” İbarelerinin, - (c) Bendiyle (12) Numaralı CBK’ya Eklenen 5/A
Maddesinin (1) Numaralı Fıkrasının Birinci Cümlesinde Yer Alan “ Cumhurbaşkanlığının
yönetiminde bulunan… ” İbarelerinin, İncelenmesi a. Anlam ve Kapsam 59. (12) numaralı CBK’nın 4. maddesinin (1) numaralı
fıkrasının (a) bendinde Cumhurbaşkanlığının yönetiminde bulunan saray, köşk,
kasır, müzeler ve tarihî fabrikalar ile bunların bünyesinde yer alan taşınır ve
taşınmaz kültür varlıklarının tespitini, tasnifini, periyodik bakımını,
muhafazasını, restorasyonunu, tanıtımını, yönetimini ve işletilmesini yapmak,
(c) bendinde de Cumhurbaşkanlığı bünyesindeki müzelerin tanıtılması, ziyarete
hazır tutulması, ziyaretçilere ilişkin verilerin istatistikî yöntemlerle
değerlendirilmesi için gerekli çalışmaları yapmak Başkanlığın görevleri
arasında sayılmış, (2) numaralı fıkrasında ise Başkanlığın Cumhurbaşkanının
onayıyla döner sermaye işletmesi veya şirket kurabileceği ya da kurulmuş
şirketlere ortak olabileceği veya bunları devralabileceği düzenlemesine yer
verilmiştir. 60. CBK’nın 5/A maddesinde ise Cumhurbaşkanlığının yönetiminde
bulunan saray, köşk, kasırlar, müzeler ve tarihî fabrikaların bünyesindeki
taşınır ve taşınmaz kültür varlıkları, tarihî bahçeler ve çevrelerinin bakım,
onarım, restorasyon ve koruma hizmetlerinin bilimsel açıdan değerlendirilmesi
amacıyla Milli Saraylar Bilim ve Değerlendirme Kurulu oluşturulduğu
belirtilmiştir. 61. Dava konusu kurallar, (16) numaralı CBK’nın 1.
maddesinin birinci fıkrasının (b) bendiyle (12) numaralı CBK’nın değiştirilen 4.
maddesinin (1) numaralı fıkrasının (a) bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanlığının
yönetiminde bulunan… ”, (c) bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanlığı
bünyesindeki… ” ve (2) numaralı fıkrasında yer alan “ Cumhurbaşkanının
onayıyla… ” ibareleri ile (16) numaralı CBK’nın 1. maddesinin birinci
fıkrasının (c) bendiyle (12) numaralı CBK’ya eklenen 5/a maddesinin (1)
numaralı fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “ Cumhurbaşkanlığının
yönetiminde bulunan… ” ibaresidir. b. İptal Taleplerinin Gerekçesi 62. Dava dilekçesinde
özetle; kuralların (12) numaralı CBK’nın 2. maddesinin (1) numaralı fıkrasında
yer alan “ …Cumhurbaşkanlığına bağlı olarak… ”, 5. maddesinin (1) numaralı
fıkrasının (a) bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanına… ”, (b) bendinde yer
alan “ Cumhurbaşkanı… ” ve (d) bendinde yer alan “ …veya
Cumhurbaşkanınca… ”, 14. maddesinin (1) numaralı fıkrasında yer alan “Cumhurbaşkanı
tarafından…” ve 17. maddesinin (2) numaralı fıkrasında yer alan “ Cumhurbaşkanlığına
bağlı… ” ibarelerine yönelik gerekçelerle Anayasa’nın 1., 6. ve 63. maddelerine
aykırı olduğu ileri sürülmüştür. c. Anayasa’ya Aykırılık Sorunu i. Kuralların Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 63. 6216 sayılı Kanun’un 43. maddesi uyarınca dava konusu
kurallar ilgisi nedeniyle Anayasa’nın 104. maddesi yönünden incelenmiştir. 64. Dava konusu kurallar, Milli Sarayların Cumhurbaşkanlığının yönetiminde ve bünyesinde olduğunu, şirket kurulması veya
kurulmuş olan şirketlere ortak olunabilmesi gibi bazı kararların
Cumhurbaşkanının onayına tabi olduğunu hüküm altına almaktadır. 65. (12) numaralı CBK’nın 2. maddesinin (1) numaralı
fıkrasında yer alan “ …Cumhurbaşkanlığına bağlı olarak… ”, 5. maddesinin
(1) numaralı fıkrasının (a) bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanına… ”, (b)
bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanı… ” ve (d) bendinde yer alan “ …veya
Cumhurbaşkanınca… ”, 14. maddesinin (1) numaralı fıkrasında yer alan “Cumhurbaşkanı
tarafından…” ve 17. maddesinin (2) numaralı fıkrasında yer alan “ Cumhurbaşkanlığına
bağlı… ” ibarelerine yönelik gerekçeler dava konusu kurallar bakımından da
geçerlidir. 66. Açıklanan nedenlerle kurallar,
Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasına aykırı değildir. İptal
talebinin reddi gerekir. ii. Kuralların İçerik Yönünden İncelenmesi 67. 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu
ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 43. maddesi uyarınca kurallar ilgisi
nedeniyle Anayasa’nın 2. maddesi yönünden de incelenmiştir. 68. (12) numaralı CBK’nın 2. maddesinin (1) numaralı
fıkrasında yer alan “ …Cumhurbaşkanlığına bağlı olarak… ”, 5. maddesinin
(1) numaralı fıkrasının (a) bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanına… ”, (b)
bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanı… ” ve (d) bendinde yer alan “ …veya
Cumhurbaşkanınca… ”, 14. maddesinin (1) numaralı fıkrasında yer alan “Cumhurbaşkanı
tarafından…” ve 17. maddesinin (2) numaralı fıkrasında yer alan “ Cumhurbaşkanlığına
bağlı… ” ibarelerine yönelik gerekçeler dava konusu kurallar bakımından da
geçerlidir. 69. Açıklanan nedenlerle kurallar, Anayasa’nın 2. ve 63.
maddelerine aykırı değildir. İptal taleplerinin
reddi gerekir. Kuralların Anayasa’nın 1. ve 6. maddeleri ile ilgisi
görülmemiştir. 2. (ı) Bendiyle (12) numaralı CBK’nın 17. Maddesine
Eklenen (3) Numaralı Fıkranın Birinci ve Üçüncü Cümleleri ile (4) Numaralı
Fıkranın İncelenmesi a. İptal Talebinin Gerekçesi 70. Dava dilekçesinde özetle;
Milli Saraylarda personel istihdam edilmesini öngören kuralların Anayasa’nın
128. maddesi uyarınca münhasıran kanunla düzenlenmesi gerektiği, kamu
görevlilerinin niteliklerine ilişkin konularda Cumhurbaşkanı’nın düzenleme
yapma konusunda yetkisi bulunmadığı belirtilerek kuralların Anayasa’nın 8.,
104. ve 128. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür. b. Anayasa’ya Aykırılık Sorunu i. (3) Numaralı Fıkranın Birinci Cümlesi 71. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın
Anayasa’nın 8. ve 128. maddesine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK’ya
ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci
fıkrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fıkra kapsamında
yapılacaktır. 72. Kuralda Başkanlığa bağlı birimlerde bakım, onarım ve
restorasyon işleri ile tarihî fabrikalarda ustalık gerektiren işler için
zanaatkâr olarak çalıştırılacaklarda ilgili kurumlar tarafından verilen
çıraklık, kalfalık ve ustalık belgeleri aranacağı hüküm altına alınmıştır. 73. Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci
fıkrasının üçüncü cümlesinde “ Anayasada münhasıran kanunla düzenlenmesi
gereken konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz. ” denilmiştir. Anılan fıkranın dördüncü cümlesinde ise kanunda açıkça
düzenlenen konularda CBK çıkarılamayacağı kurala bağlanmıştır. Anayasa’nın 128.
maddesinin ikinci fıkrasında da memurların ve diğer kamu görevlilerinin,
nitelikleri ve atanmaları ile özlük işleri gibi hususların kanunla
düzenleneceği hükme bağlanmıştır. 74. Dava konusu kural uyarınca istihdam
edilecek personel genel idari esaslara göre yürütülecek asli ve sürekli
görevleri yerine getirmemektedir. Dolayısıyla kamu görevlisi niteliğinde
olmayan bu personelin Anayasa’nın 128. maddesi kapsamında
değerlendirilemeyeceği açıktır. 75. Öte yandan Anayasa’nın “ Sosyal ve Ekonomik Haklar ve Ödevler ” başlıklı Üçüncü Bölümü’nde yer
alan 48. maddesinin birinci fıkrasında “ Herkes, dilediği alanda çalışma ve
sözleşme hürriyetine sahiptir. Özel teşebbüsler kurmak serbesttir. ”
denilerek çalışma ve sözleşme hürriyeti düzenlenmiştir. Anayasa’nın 13.
maddesinde ise temel hak ve hürriyetlerin ancak kanunla sınırlanabileceği hükme
bağlanmıştır. Dolayısıyla çalışma ve sözleşme hürriyetine yönelik
düzenlemelerin kanunla yapılması gerekir (AYM., E.2018/123, K.2018/138,
9/11/2022, §§ 298-300). 76. Zanaatkâr olarak çalıştırılacak kişilerden çıraklık,
kalfalık ve ustalık belgesi aranması gerektiğini belirten dava konusu kural,
çalışma ve sözleşme hürriyetine yönelik sınırlama öngördüğünden kanunla
düzenlenmesi gerekmektedir. Bu itibarla kuralda
Anayasa’nın 13. maddesi bağlamında 104. maddesinin on yedinci fıkrasının üçüncü
cümlesine aykırı şekilde düzenleme yapıldığı anlaşılmaktadır (benzer yöndeki
değerlendirmeler için bkz. AYM, E.2018/123, K.2022/138, 9/11/2022, §§ 296-301). 77. Kaldı ki, 5/6/1986 tarihli ve 3308 sayılı Mesleki
Eğitim Kanunu çırak, kalfa ve ustaların eğitimi ile okullarda, yükseköğretim
kurumlarında ve işletmelerde yapılacak mesleki eğitime ilişkin esasları
düzenlemektedir. Bu Kanun’un 11. maddesine göre çıraklar öğrenci statüsündedir.
Bunlar öğrencilik haklarından yararlanırlar ve işyerinde çalışan işçi
sayısına dahil edilmezler . Anılan Kanun’un 13. maddesinde bu Kanun
kapsamında bulunan il ve mesleklerde faaliyet gösteren iş yerlerinin, Milli
Eğitim Bakanlığınca tespit edilecek illerde ve meslek dallarında on dokuz
yaşından gün almamış kişileri çıraklık sözleşmesi yapmadan
çalıştıramayacakları, mesleki ve teknik eğitim okul ve kurumlarının örgün
eğitim programlarından mezun olanlar ve kalfalık belgesi sahiplerinin bu hükmün
dışında tutulacağı, işyeri sahibinin çırağı çalıştırmaya başlamadan önce
bunların velisi veya vasisi veya reşit ise kendisi ile yazılı çıraklık
sözleşmesi yapmak zorunda olduğu hüküm altına alınmıştır. Bu yasal düzenlemeye
göre çıraklık bir eğitim süreci olup, çıraklar işçi olarak kabul
edilemeyecektir. Bu eğitim sürecinin başlangıcı ile çıraklığa kabule ilişkin
hususlar anılan Kanun’da detaylı olarak düzenlenmiştir. 78. Kanun’un 17. ve 28. maddelerinde ise kalfalık belgesi
bulunmayanların kalfa unvanıyla, ustalık belgesi bulunmayanların usta unvanıyla
çalışamayacakları ve çalıştırılamayacakları hüküm altına alınmıştır. 79. Bunun yanı sıra, 21/9/2006 tarihli ve 5544 sayılı
Mesleki Yeterlilik Kurumu ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun’a
4/4/2015 tarihli ve 6645 sayılı Kanun’un 74. maddesiyle eklenen ek 1.
maddesinde, tehlikeli ve çok tehlikeli işlerden olup, Mesleki Yeterlilik
Kurumunca standardı yayımlanan ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca
çıkarılacak tebliğlerde belirtilen mesleklerde, tebliğin yayım tarihinden
itibaren on iki ay sonra bu Kanunda düzenlenen esaslara göre meslekî yeterlilik
belgesine sahip olmayan kişilerin çalıştırılamayacağı hükmüne yer verilmiştir.
5/6/1986 tarihli ve 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu’na göre ustalık belgesi
almış olanlar ile Millî Eğitim Bakanlığına bağlı meslekî ve teknik eğitim
okullarından ve üniversitelerin meslekî ve teknik eğitim veren okul ve
bölümlerinden mezun olup, diplomalarında veya ustalık belgelerinde belirtilen
bölüm, alan ve dallarda çalıştırılanlar için meslekî yeterlilik belgesi şartı
aranmaz. Bu yönüyle anılan okullardan veya bölümlerden mezun olarak ustalık
belgesinde belirtilen bölüm, alan ve dallarda çalıştırılanlar hariç 5544 sayılı
Kanun’un ek 1. maddesi kapsamındaki işlerde ustalık veya kalfalık belgesi ile
işçi çalıştırılması mümkün değildir. Çıraklar açısından da 3308 sayılı Kanun’un
10. maddesine göre tehlikeli ve çok tehlikeli işler veya özellik arz eden
mesleklere alınacak çırakların öğrenim ve yaş durumu, ilgili kuruluşların
görüşü alınarak Milli Eğitim Bakanlığınca belirlenir. 80. Dava konusu CBK
kuralının 3308 sayılı Kanun ve 5544 sayılı Kanun’da açıkça düzenlenen konulara
ilişkin bulunduğu anlaşılmaktadır. Nitekim çırak, kalfa ve ustalar yönünden
dava konusu CBK kuralının bulunmaması durumunda anılan Kanun hükümlerinin CBK
kuralı ile düzenleme yapılan konuya uygulanacağı anlaşılmaktadır. Bu çerçevede
kanunun açıkça düzenlediği bir konuda düzenleme yapan CBK kuralı Anayasa’nın
104. maddesinin on yedinci fıkrasının dördüncü cümlesine de aykırı bir
düzenleme getirmektedir. 81. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa’nın 104.
maddesinin on yedinci fıkrasının üçüncü ve dördüncü cümlelerine aykırıdır.
İptali gerekir. Kural, Anayasa’nın 104. maddesinin on
yedinci fıkrasının üçüncü ve dördüncü cümlelerine aykırı görülerek iptal
edildiğinden ayrıca aynı fıkranın birinci ve ikinci cümleleri yönünden
incelenmemiştir. Kural, konu bakımından yetki yönünden
Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasının üçüncü ve dördüncü cümlelerine
aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir. ii. (3) Numaralı
Fıkranın Üçüncü Cümlesi 82. (12) numaralı CBK’nın 17. maddesinin (3) numaralı
fıkrasının birinci cümlesinin iptali nedeniyle
aynı fıkranın üçüncü cümlesinin uygulanma imkânı kalmamıştır. Bu nedenle söz
konusu cümle 6216 sayılı Kanun’un 43. maddesinin (4) numaralı fıkrası
kapsamında değerlendirilmiş ve bu kural yönünden Anayasa’ya uygunluk
denetiminin yapılmasına gerek görülmemiştir. iii. (51) numaralı CBK’nın 4. Maddesi ile Değiştirilmeden
Önceki Haliyle (4) Numaralı Fıkra 83. (12) numaralı CBK’nın 17. maddesinin dava konusu (4) numaralı fıkrası
(51) numaralı CBK’nın 4. maddesi ile değiştirilmiş tir. 84. Açıklanan nedenle
konusu kalmayan fıkraya ilişkin iptal talebi hakkında karar verilmesine yer
olmadığına karar vermek gerekir. 3. (k) Bendiyle (12) numaralı CBK’nın Geçici 1.
Maddesinin Değiştirilen (3) ve (4) Numaralı Fıkralarının İncelenmesi a. Genel Açıklama 85. (12) numaralı CBK’nın 19/A maddesinde, B aşkanlıkta 657 sayılı Kanun’un ek 41. maddesine göre araştırma,
analiz, teftiş, denetim, inceleme ve soruşturma yetkisini haiz Milli Saraylar
Uzmanı ve Milli Saraylar Uzman Yardımcısı istihdam edilebileceği, Milli
Saraylar Uzmanı ve Milli Saraylar Uzman Yardımcısının mali ve sosyal hak ve
yardımlar ile diğer özlük hakları bakımından 375 sayılı Kanun Hükmünde
Kararname’nin ek 30. maddesi uyarınca Adalet Uzmanı ve Adalet Uzman
Yardımcısına denk olduğu hüküm altına alınmıştır. 86. CBK’nın geçici 1. maddesinin dava konusu (3) ve (4)
numaralı fıkraları ise TBMM İdari
Teşkilatında Milli Saraylardan Sorumlu Genel Sekreter Yardımcılığına bağlı
birimlerde çalışanlardan beş yıldan fazla süre ile görev yapanların Milli
Saraylar Uzmanı, en fazla beş yıl süre ile görev yapanların Milli Saraylar
Uzman Yardımcısı olarak atanabilmesini öngörmektedir. Kurallar uyarınca atama
yapılması için lisans eğitimi veren yükseköğretim kurumları veya bunlara
denkliği Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen yurt içindeki veya yurt
dışındaki yükseköğretim kurumlarından mezun olunması, Başkanlıkça belirlenecek
usul ve esaslara göre bir defaya mahsus olmak üzere kuralın yürürlüğe girdiği
tarihten itibaren altı ay içinde yapılacak yazılı ve sözlü sınavın kazanılması
gerekmektedir. Sınavı kazananlar başarı sırasına göre atanacak ve bu şekilde
atanacakların sayısı ayrı ayrı toplam Milli Saraylar Uzmanı ve toplam Milli
Saraylar Uzman Yardımcısı kadro sayısının yüzde otuzunu geçemeyecektir. Milli
Saraylar Uzman Yardımcılığına atananlar, üç yıl boyunca görev yapmak kaydıyla
Başkanlıkça belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde Milli Saraylar Uzmanı
kadrolarına atanacaklardır. b. İptal Talebinin Gerekçesi 87. Dava dilekçesinde özetle;
kamu görevlilerinin nitelikleri ve atanmalarının kanunla düzenlenmesi gerektiği,
kanunla düzenlenmesi gereken bir konuda CBK ile düzenleme yapılamayacağı, genel
ilkeler belirlenmeden ve çerçeve çizilmeden Milli Saraylar Uzmanı kadrolarına
atamaya ilişkin usul ve esasları belirleme yetkisinin Başkanlığa verildiği
belirtilerek kuralların Anayasa’nın 2., 7., 104. ve 128. maddelerine aykırı
olduğu ileri sürülmüştür. c. Anayasa’ya Aykırılık Sorunu i. (3) Numaralı Fıkranın Birinci Cümlesi ile (4) Numaralı
Fıkranın Birinci ve Üçüncü Cümleleri 88. Dava dilekçesinde konu bakımından
yetki yönünden kuralların Anayasa’nın 7. ve 128. maddelerine de aykırı olduğu
ileri sürülmüş ise de CBK’ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları
Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasında düzenlendiğinden bu husustaki
inceleme anılan fıkra kapsamında yapılacaktır. 89. Anayasa'nın 128. maddesinde devletin, kamu iktisadi
teşebbüsleri ve diğer kamu tüzelkişilerinin genel idare esaslarına göre
yürütmekle yükümlü oldukları kamu hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli
görevlerin, memurlar ve diğer kamu görevlileri eliyle görüleceği ifade edilmiş;
memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve
yetkileri, hakları ve yükümlülükleri , aylık ve ödenekleri ile diğer özlük işlerinin kanunla
düzenleneceği belirtilmiştir. 90. Kamu hizmeti niteliği taşıyan
görevlerin yerine getirilebilmesi bağlamında Başkanlıkta Milli Saraylar Uzmanı ve Milli Saraylar
Uzman Yardımcısı kadrosunda istihdam
edilen personelin genel idari esaslara göre yürütülen asli ve sürekli görevleri
yerine getirdikleri, dolayısıyla Anayasa’nın 128. maddesi anlamında memur
veya diğer kamu görevlisi sıfatına sahip bulundukları açıktır. 91. Anayasa’nın 128. maddesine göre memurlar ve diğer
kamu görevlilerinin atanmalarının kanunla düzenlenmesi gerekmekte olup
kurallarla Milli Saraylar Uzmanı ve Milli Saraylar Uzman Yardımcısı kadrolarına atanabilmeye ilişkin şartlara yönelik bir
düzenleme öngörülmektedir. 92. Bu itibarla, Anayasa’nın 128. maddesi uyarınca münhasıran kanunla düzenlenmesi
gereken bir konuda düzenleme yapan kuralların Anayasa’nın 104. maddesinin on
yedinci fıkrasının üçüncü cümlesine aykırı olduğu anlaşılmaktadır. 93. Açıklanan nedenlerle kurallar, Anayasa’nın 104.
maddesinin on yedinci fıkrasının üçüncü cümlesine aykırıdır. İptali gerekir. Kurallar, Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci
fıkrasının üçüncü cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden ayrıca aynı
fıkranın birinci, ikinci ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmemiştir. Kurallar, konu bakımından yetki yönünden Anayasa’nın 104.
maddesinin on yedinci fıkrasının üçüncü cümlesine aykırı görülerek iptal
edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir. ii. (3) Numaralı Fıkranın İkinci Cümlesi ile (4) Numaralı
Fıkranın İkinci Cümlesi 94. (12) numaralı CBK’nın geçici 1. maddesinin (3) ve (4)
numaralı fıkralarının birinci cümlelerinin iptali
nedeniyle bu fıkraların ikinci cümlelerinin uygulanma imkânı kalmamıştır. Bu nedenle söz konusu cümleler 6216 sayılı
Kanun’un 43. maddesinin (4) numaralı fıkrası kapsamında değerlendirilmiş ve bu
kurallar yönünden Anayasa’ya uygunluk denetiminin yapılmasına gerek
görülmemiştir. D. (44) numaralı CBK’nın 1. Maddesiyle (12) numaralı
CBK’nın Geçici 1. Maddesine Eklenen (6) Numaralı Fıkranın Yedinci, Sekizinci,
Dokuzuncu, Onuncu ve On Birinci Cümlelerinin İncelenmesi 1. Genel Açıklama 95. (12) numaralı CBK’nın geçici 1. maddesinin (6)
numaralı fıkrasının birinci cümlesinde To pkapı
Sarayı’nın, yönetim, restorasyon, tanıtım ve diğer tüm hizmetlerinin
Başkanlıkça yürütülmesi amacıyla 6/9/2019 tarihi itibarıyla Başkanlığa tahsis
edilmesi öngörülmüştür. Fıkranın ikinci cümlesinde, Topkapı Sarayı’na ilişkin
hizmetlerde kullanılan her türlü taşınır, taşıt, araç, gereç ve malzeme ile
yazılı ve elektronik ortamdaki her türlü kayıt ve dokümanın bu fıkranın
yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla başka hiçbir işleme gerek kalmaksızın
Başkanlığa devredilmiş sayılacağı belirtilmiş, üçüncü cümlesinde Topkapı
Sarayı’nın müştemilatında yer alan mülkiyeti Hazineye ait veya Devletin hüküm
ve tasarrufu altındaki taşınır ve taşınmazların da (Darphane binalarının tamamı
dâhil), başka hiçbir işleme gerek kalmaksızın tahsis amacına uygun olarak
kullanılmak üzere Başkanlığa tahsis edileceği hüküm altına alınmıştır. Böylece
Topkapı Sarayı’nın yönetim, muhafaza, restorasyon tanıtım ve diğer tüm
hizmetleri Başkanlık bünyesinde yürütülecektir. 2. İptal Talebinin Gerekçesi 96. Dava dilekçesinde özetle;
kamu görevlilerinin başka bir kurumda görevlendirilmeleri özlük hakları
kapsamında olduğundan görevlendirmeye ilişkin hususların münhasıran kanunla
düzenlenmesi gerektiği, yürütme görevi ve yetkisinin Anayasa’ya ve kanunlara
uygun kullanılmadığı ve bu durumun yasama yetkisinin devredilemeyeceğine
ilişkin ilkeye de aykırı olduğu belirtilerek kuralların Anayasa’nın 7., 8.,
104. ve 128. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür. 3. Anayasa’ya Aykırılık Sorunu 97. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden
kuralların Anayasa’nın 7., 8. ve 128. maddelerine de aykırı olduğu ileri
sürülmüş ise de CBK’ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasında düzenlendiğinden,
kurallar konu bakımından yetki kuralları açısından anılan fıkra kapsamında
incelenecektir. a. Yedinci Cümle i. Kuralın Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 98. Dava konusu kural ile, Başkanlığa devredilen Topkapı
Sarayı’na ilişkin hizmetlerin, 6/9/2019 tarihi itibarıyla Kültür ve Turizm
Bakanlığına (Kültür ve Turizm Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesi Merkez
Müdürlüğüne ait olanlar dâhil) ait kadro ve pozisyonlarda istihdam edilmekte olan görevli personel eliyle altı ay
süreyle yürütülmeye devam olunacağı hüküm altına alınmıştır. 99. T eşkilat
yapısının değişimi nedeniyle Topkapı
Sarayı’na ilişkin hizmetlerin Kültür ve Turizm Bakanlığına ait kadro
ve pozisyonlarda istihdam edilmekte olan görevli personel eliyle belli bir
süreyle yürütülmeye devam edilmesini öngören kuralın yürütme yetkisine
ilişkin konular dan olduğu anlaşılmaktadır. 100. Kural, Anayasa’nın CBK ile düzenlenmesi yasaklanan İkinci Kısım Birinci ve İkinci Bölümlerinde yer
alan temel haklar, kişi hakları ve ödevleriyle Dördüncü Bölümü’nde yer alan siyasi
haklar ve ödevler ile ilgili herhangi bir düzenleme de içermemektedir. 101. Topkapı Sarayı’na ilişkin hizmetlerin Kültür ve
Turizm Bakanlığı kadrosundaki personel eliyle yürütülmesi Topkapı Sarayı’nın
Başkanlığın teşkilat yapısının yeniden düzenlenmesi ile ilgili bir husustur. Bu
itibarla kuralın Anayasa’nın 106. maddesinin on birinci fıkrasıyla bağlantılı
olarak 104. maddesinin on yedinci fıkrasının üçüncü cümlesine aykırı bir yönü
de bulunmamaktadır. 102. Kuralın kapsamına giren konuda
kanunla yapılan herhangi bir düzenleme tespit edilememiştir. Bu itibarla
kuralın kanunda açıkça düzenlenen bir konuya ilişkin olmadığı sonucuna
ulaşılmıştır. 103. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa’nın 104.
maddesinin on yedinci fıkrasına aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir. ii. Kuralın İçerik Yönünden İncelenmesi 104. Kuralla Topkapı Sarayı’na ilişkin hizmetlerin belli
bir süre ile Kültür ve Turizm Bakanlığı kadrosundaki personel eliyle
yürütüleceği hususu açık ve net bir
şekilde düzenlenmiştir. Dolayısıyla kuralda belirsizlik bulunmamaktadır. 105. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa’nın 2. maddesine
aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir. b. Sekizinci ve Dokuzuncu Cümleler 106. Kurallarla, Topkapı
Sarayı’na ilişkin hizmetleri altı ay süreyle yürütmeye devam etmesi öngörülen
Kültür ve Turizm Bakanlığı kadrosundaki personelin bu fıkranın yayımlandığı
tarih itibarıyla 375 sayılı KHK’nın ek 25. maddesi kapsamında aylıklı izinli
olarak Başkanlıkta başka bir işleme gerek kalmaksızın altı ay süreyle geçici
görevlendirilmiş sayılacağı, söz konusu hizmetlerin yürütülmesi ve geçici
görevlendirmeye ilişkin olarak belirlenen sürelerin Başkanlıkça bir katına
kadar uzatılabileceği hüküm altına alınmıştır. 107. 375 sayılı KHK’nın “ Kurumlar arası geçici
görevlendirme ” başlıklı ek 25. maddesinde hâkim ve savcılar ile bu
meslekten sayılanlar hariç olmak üzere, statülerine bakılmaksızın bir
kadro veya pozisyona dayalı olarak kamu kurum veya kuruluşlarında istihdam
edilenlerin, kurumlarının muvafakatiyle bir yılı geçmemek üzere diğer kamu
kurum ve kuruluşlarında geçici görevlendirilebileceği, bu sürenin birer yıl
olarak uzatılabileceği hüküm altına alınmıştır. 108. Kurumlar arası geçici görevlendirme söz konusu KHK
ile açık bir şekilde düzenlenmiştir. İptali istenilen kurallar ile de Kültür ve
Turizm Bakanlığına ait kadro ve pozisyonlarda istihdam edilmekte olan bir kısım
personelin, bu fıkranın yayımlandığı tarih itibarıyla 375 sayılı KHK’nın ek 25.
maddesi kapsamında aylıklı izinli olarak Başkanlıkta başka bir işleme gerek
kalmaksızın altı ay süreyle geçici görevlendirilmiş sayılacağı, bu fıkra
kapsamında hizmetlerin yürütülmesi ve geçici görevlendirmeye ilişkin olarak
belirlenen sürelerin Başkanlıkça bir katına kadar uzatılabileceği
düzenlenmiştir. 109. Dava konusu CBK kurallarının 375 sayılı KHK’da
açıkça düzenlenen konulara ilişkin olduğu, atama usulünü düzenlemenin ötesinde
geçici görevlendirme sürelerini belirlemek suretiyle bu konuda esaslı bir
düzenleme içerdiği anlaşılmaktadır. Geçici görevlendirmeye ilişkin hususlar
yönünden dava konusu CBK kurallarının bulunmaması durumunda anılan Kanun
hükümlerinin CBK kuralları ile düzenleme yapılan konuya uygulanacağı
anlaşılmaktadır. 110. Bu itibarla dava konusu CBK kurallarının kanunun
açıkça düzenlediği bir konuya ilişkin olması nedeniyle Anayasa’nın 104.
maddesinin on yedinci fıkrasının dördüncü cümlesine aykırılık teşkil ettiği
sonucuna ulaşılmıştır. 111. Açıklanan nedenlerle kurallar, Anayasa’nın 104.
maddesinin on yedinci fıkrasının dördüncü cümlesine aykırıdır. İptali gerekir. Kurallar, Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasının dördüncü cümlesine aykırı
görülerek iptal edildiğinden ayrıca aynı fıkranın birinci, ikinci ve üçüncü
cümleleri yönünden incelenmemiştir. Kurallar; konu bakımından, yetki yönünden Anayasa’nın
104. maddesinin on yedinci fıkrasının dördüncü cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden
içerik yönünden incelenmemiştir. c. Onuncu Cümlesi 112. Kuralla Topkapı Sarayı’na ilişkin hizmetleri
yürütmek üzere geçici olarak görevlendirilmiş sayılan Kültür ve Turizm Bakanlığı kadrosundaki bir
kısım personelden Başkanlıkça uygun görülenlerin Başkanlık kadro ve
pozisyonlarına atanması öngörülmektedir. 113. Başkanlık tarafından yerine
getirilen ve kamu hizmeti niteliği taşıyan görevlerin yerine getirilebilmesi
bağlamında Başkanlığın kadro ve pozisyonlarına atanacak personelin genel idari
esaslara göre yürütülen asli ve sürekli görevleri yerine getirecekleri,
dolayısıyla Anayasa’nın 128. maddesi anlamında memur veya diğer kamu
görevlisi sıfatına sahip bulundukları açıktır. 114. Anayasa’nın 128. maddesine göre
memurlar ve diğer kamu görevlilerinin atanmalarının kanunla düzenlenmesi
gerekmekte olup dava konusu kural, geçici olarak görevlendirilmiş sayılan bir
kısım personelden uygun görülenlerin Başkanlık kadro ve pozisyonlarına
atanmasına ilişkin bir düzenlemedir. 115. Bu itibarla Anayasa’nın 128.
maddesi uyarınca münhasıran kanunla düzenlenmesi gereken bir konuda düzenleme
yapan kuralın Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasının üçüncü
cümlesine aykırı olduğu sonucuna ulaşılmaktadır (benzer yöndeki değerlendirmeler için bkz. AYM, E.2021/90, K.2022/108,
28/9/2022, §§ 64, 65). 116. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa’nın 104.
maddesinin on yedinci fıkrasının üçüncü cümlesine aykırıdır. İptali gerekir. Kural, Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasının
üçüncü cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden ayrıca aynı fıkranın
birinci, ikinci ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmemiştir. Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa’nın 104.
maddesinin on yedinci fıkrasının üçüncü cümlesine aykırı görülerek iptal
edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir. ç. On birinci Cümle 117. (12) numaralı CBK’nın geçici 1. maddesinin (6)
numaralı fıkrasının onuncu cümlesinin iptali
nedeniyle aynı fıkranın dava konusu on birinci cümlesinin uygulanma imkânı kalmamıştır . Bu nedenle söz konusu cümle 6216 sayılı Kanun’un 43. maddesinin (4)
numaralı fıkrası kapsamında değerlendirilmiş ve bu kural yönünden Anayasa’ya
uygunluk denetiminin yapılmasına gerek görülmemiştir. E. (51) numaralı CBK’nın 4. Maddesiyle (12) numaralı
CBK’nın 17. Maddesinin Değiştirilen (4) Numaralı Fıkrasının İncelenmesi 1. Anlam ve Kapsam 118. Kural, Milli Saraylar Bilim ve Değerlendirme Kurulu üyelerine,
Başkanlık bünyesinde oluşturulan
danışmanlık komitesi üyelerine ve ihtisas komitesi üyelerine belli bir tutarda huzur hakkı ödenmesini düzenlemektedir. K ural
uyarınca 375 sayılı KHK’nın ek 29. maddesine göre ayda üçten fazla olmamak
üzere her bir toplantı için Bilim ve Değerlendirme Kurulu üyelerine (9000),
Başkanlık bünyesinde oluşturulan danışmanlık komitesi üyelerine (7500), ihtisas
komitesi üyelerine (6000) gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı
sonucunda bulunacak miktarda huzur hakkı ödenecektir. 119. 375 sayılı KHK’nın ek 29. maddesinde, bakanlıklar
ile kamu kurum ve kuruluşlarının teşkilatlanmasına ilişkin CBK’larda
öngörülmesi ve gösterge rakamı
belirlenmesi kaydıyla yönetim kurulu, denetim kurulu, tasfiye kurulu, danışma
kurulu üyelikleri ve komisyon, heyet, komite ile benzeri organlarda görev
alanlara ayda dörtten fazla olmamak üzere her bir toplantı için (1000) ila
(3000) gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucunda bulunacak
miktarda, damga vergisi hariç herhangi bir vergiye tabi tutulmaksızın huzur
hakkı ödeneceği ve gösterge rakamlarının Cumhurbaşkanınca üç katına kadar
artırılabileceği belirtilmiştir. 2. İptal Talebinin Gerekçesi 120. Dava dilekçesinde özetle;
Milli Saraylar Bilim ve Değerlendirme Kurulu üyeliklerine, Başkanlık bünyesinde
oluşturulan danışmanlık komitesi üyelerine ve ihtisas komitesi üyelerine ödenecek huzur hakkının Anayasa’nın 128. maddesi uyarınca münhasıran kanunla
düzenlenmesi gerektiği, ayrıca bu kişilere ödenecek huzur hakkının 375 sayılı
KHK’nın ek 29. maddesinde açıkça düzenlendiği belirtilerek kuralın Anayasa’nın
8., 104. ve 128. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür. 3. Anayasa’ya Aykırılık Sorunu 121. Dava dilekçesinde konu
bakımından yetki yönünden kuralın Anayasa’nın 8. ve 128. maddelerine de aykırı olduğu
ileri sürülmüş ise de CBK’ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları
Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasında düzenlendiğinden bu husustaki
inceleme anılan fıkra kapsamında yapılacaktır. 122. Milli Saraylar Bilim ve Değerlendirme Kurulu
üyeliklerine, Başkanlık bünyesinde oluşturulan danışmanlık komitesi üyelerine
ve ihtisas komitesi üyelerine huzur hakkı
adı altında yapılması öngörülen ödemeler ekonomik değer ifade ettiğinden mülkiyet
hakkı kapsamındadır (benzer yöndeki değerlendirme için bkz. AYM, E.2018/123, K.2022/138, 9/11/2022, §§ 161-166). 123. Bu itibarla kural, Anayasa’nın İkinci Kısım İkinci Bölümü’nde yer alan mülkiyet hakkına
ilişkin bir düzenleme içerdiğinden Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci
fıkrasının ikinci cümlesi uyarınca CBK ile düzenlenemeyecek yasak alanda
kalmaktadır. 124. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasının
ikinci cümlesine aykırıdır. İptali gerekir. Kural, Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasının
ikinci cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden ayrıca aynı fıkranın
birinci, üçüncü ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmemiştir. Kural, konu bakımından yetki yönünden
Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasının ikinci cümlesine aykırı
görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir. V. İPTALİN DİĞER KURALLARA ETKİSİ 125. 6216 sayılı Kanun’un 43. maddesinin (4) numaralı fıkrasında kanunun, Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin veya Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü’nün belirli
kurallarının iptali, diğer kurallarının uygulanmaması sonucunu doğuruyorsa
bunların da Anayasa Mahkemesince iptaline karar verilebileceği öngörülmektedir. A. (16) numaralı CBK’nın 1. Maddesinin Birinci Fıkrasının
(ı) Bendiyle (12) Numaralı CBK’nın 17. Maddesine Eklenen (3) Numaralı Fıkraya
28/3/2022 Tarihli ve (97) numaralı Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı Hakkında
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesi ile Eklenen İkinci Cümle 126. (16) numaralı CBK’nın 1. maddesinin birinci
fıkrasının (ı) bendiyle (12) numaralı CBK’nın 17. maddesine eklenen (3)
numaralı fıkrasının birinci cümlesinin iptali nedeniyle uygulanma imkânı
kalmayan aynı fıkranın ikinci cümlesinin 6216 sayılı Kanun’un 43. maddesinin
(4) numaralı fıkrası gereğince iptali gerekir. B. (16) numaralı CBK’nın 1. Maddesinin Birinci Fıkrasının
(ı) Bendiyle (12) numaralı CBK’nın 17. Maddesine Eklenen (3) Numaralı Fıkranın
Üçüncü Cümlesi 127. (16) numaralı CBK’nın 1. maddesinin birinci
fıkrasının (ı) bendiyle (12) numaralı CBK’nın 17. maddesine eklenen (3)
numaralı fıkranın birinci cümlesinin iptali nedeniyle uygulanma imkânı kalmayan
aynı fıkranın üçüncü cümlesinin 6216 sayılı Kanun’un 43. maddesinin (4)
numaralı fıkrası gereğince iptali gerekir. C. (16)
numaralı CBK’nın 1. Maddesinin (k) Bendiyle (12) numaralı CBK’ya Eklenen Geçici
1. Maddesinin (3) Numaralı Fıkrasının İkinci Cümlesi ile (4) Numaralı
Fıkrasının İkinci Cümlesi 128. (16) numaralı CBK’nın 1. maddesinin birinci
fıkrasının (k) bendiyle (12) numaralı CBK’ya eklenen geçici 1. maddesinin (3)
ve (4) numaralı fıkralarının birinci cümlelerinin iptali nedeniyle uygulanma
imkânı kalmayan söz konusu fıkraların ikinci cümlelerinin 6216 sayılı Kanun’un
43. maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince iptali gerekir. Ç. (44) numaralı CBK’nın 1. Maddesiyle (12) numaralı
CBK’nın Geçici 1. Maddesine Eklenen (6) Numaralı Fıkranın On birinci Cümlesi 129. (44) numaralı CBK’nın 1. maddesiyle (12) numaralı
CBK’nın Geçici 1. maddesine eklenen (6) numaralı fıkranın onuncu cümlesinin
iptali nedeniyle uygulanma imkânı kalmayan on birinci cümlesinin 6216 sayılı
Kanun’un 43. maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince iptali gerekir. VI. İPTAL KARARININ YÜRÜRLÜĞE GİRECEĞİ GÜN SORUNU 130. Anayasa’nın 153. maddesinin üçüncü fıkrasında “Kanun,
Cumhurbaşkanlığı kararnamesi veya Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü ya da
bunların hükümleri, iptal kararlarının Resmî Gazetede yayımlandığı tarihte
yürürlükten kalkar. Gereken hallerde Anayasa Mahkemesi iptal hükmünün yürürlüğe
gireceği tarihi ayrıca kararlaştırabilir. Bu tarih, kararın Resmî Gazetede yayımlandığı
günden başlayarak bir yılı geçemez . ” denilmekte, 6216 sayılı
Kanun’un 66. maddesinin (3) numaralı fıkrasında da bu kural tekrarlanmak
suretiyle Anayasa Mahkemesinin gerekli
gördüğü hâllerde Resmî Gazete’de yayımlandığı günden başlayarak iptal kararının
yürürlüğe gireceği tarihi bir yılı geçmemek üzere ayrıca kararlaştırabileceği
belirtilmektedir. A. (16) numaralı
Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde
Değişiklik Yapılmasına Dair Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin (k) bendiyle (12)
numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin değiştirilen geçici 1. maddesinin (3)
ve (4) numaralı fıkralarının, B. (44) numaralı Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı
Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde Değişiklik Yapılmasına Dair
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 1. maddesiyle (12) numaralı
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin geçici 1. maddesine eklenen (6) numaralı
fıkranın onuncu ve on birinci cümlelerinin, C. (51) numaralı
Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde
Değişiklik Yapılmasına Dair Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 4. maddesiyle (12)
numaralı Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı Hakkında Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesi’nin 17. maddesinin değiştirilen (4) numaralı fıkrasının, iptal edilmesi nedeniyle doğacak hukuksal boşluk kamu
yararını ihlal edecek nitelikte görüldüğünden Anayasa’nın 153. maddesinin üçüncü fıkrasıyla 6216 sayılı Kanun’un 66.
maddesinin (3) numaralı fıkrası gereğince bu
madde ve ibareye ilişkin iptal hükümlerinin kararın Resmî Gazete’de
yayımlanmasından başlayarak dokuz ay sonra yürürlüğe girmesi uygun görülmüştür. VII. YÜRÜRLÜĞÜN DURDURULMASI TALEBİ 131. Dava dilekçesinde özetle; dava konusu kuralların uygulanması hâlinde
telafisi güç veya imkânsız zararın doğabileceği belirtilerek yürürlüklerinin
durdurulmasına karar verilmesi talep edilmiştir. A. 16/7/2018
tarihli ve 30480 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan (12) numaralı Milli Saraylar
İdaresi Başkanlığı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin; 1. 17. maddesinin (1) numaralı fıkrasının dördüncü
cümlesine yönelik yürürlüğün durdurulması talebinin, koşulları oluşmadığından
REDDİNE, 2. a. Tümüne, b. 2. maddesinin
(1) numaralı fıkrasında yer alan “…Cumhurbaşkanlığına bağlı olarak…” ibaresine, c. 5. maddesinin
(1) numaralı fıkrasının, (a) bendinde yer alan “Cumhurbaşkanına…” , (b)
bendinde yer alan “Cumhurbaşkanı…” ve (d) bendinde yer alan “…veya
Cumhurbaşkanınca…” ibarelerine, ç. 14. maddesinde
yer alan “Cumhurbaşkanı tarafından…” ibaresine, d. 17. maddesinin
(2) numaralı fıkrasında yer alan “Cumhurbaşkanlığına bağlı…” ibaresine, yönelik iptal talepleri
28/9/2023 tarihli ve E.2018/128, K.2023/159 sayılı kararla reddedildiğinden, bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin tümüne ve ibarelerine ilişkin yürürlüğün
durdurulması taleplerinin REDDİNE, 3. 4. maddesinin
(1) numaralı fıkrasının, (a) bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanlığının
yönetiminde bulunan…” ibaresi ile (ç) bendinde yer alan “Cumhurbaşkanlığı
bünyesindeki…” ibarelerine yönelik iptal talepleri hakkında 28/9/2023
tarihli ve E.2018/128, K.2023/159 sayılı kararla karar verilmesine yer
olmadığına karar verildiğinden bu ibarelere ilişkin yürürlüğün durdurulması
talepleri hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, B. 31/8/2018
tarihli ve (16) numaralı Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı Hakkında
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesi’nin; 1. 1. maddesinin birinci
fıkrasının (ı) bendiyle (12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 17.
maddesine eklenen (3) numaralı fıkrasının birinci ve üçüncü cümlelerine yönelik
yürürlüğün durdurulması talebinin, koşulları oluşmadığından REDDİNE, 2. 1. maddesinin birinci fıkrasının (k) bendiyle (12)
numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin değiştirilen geçici 1. maddesinin (3)
ve (4) numaralı fıkralarına yönelik iptal hükümlerinin yürürlüğe girmelerinin
ertelenmeleri nedeniyle bu fıkralara ilişkin yürürlüğün durdurulması taleplerinin
REDDİNE, 3. a. Tümüne, b. 1. maddesinin
birinci fıkrasının; i. (b) bendiyle
(12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin değiştirilen 4. maddesinin; (1). (1) numaralı
fıkrasının (a) bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanlığının yönetiminde bulunan… ”
ibaresi ile (c) bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanlığı bünyesindeki… ”
ibaresine, (2). (2) numaralı
fıkrasında yer alan “ Cumhurbaşkanının onayıyla… ” ibaresine, ii. (c) bendiyle
(12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’ne eklenen 5/A maddesinin (1) numaralı
fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “ Cumhurbaşkanlığının yönetiminde
bulunan… ” ibaresine, yönelik iptal talepleri
28/9/2023 tarihli ve E.2018/128, K.2023/159 sayılı kararla reddedildiğinden, bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin tümüne ve ibarelerine ilişkin yürürlüğün
durdurulması taleplerinin REDDİNE, 4. 1. maddesinin
birinci fıkrasının (ı) bendiyle (12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin
17. maddesine eklenen (4) numaralı fıkraya yönelik iptal talebi hakkında
28/9/2023 tarihli ve E.2018/128, K.2023/159 sayılı kararla karar verilmesine
yer olmadığına karar verildiğinden bu fıkraya ilişkin yürürlüğün durdurulması
talebi hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, C. 5/9/2019
tarihli ve (44) numaralı Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı
Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde Değişiklik Yapılmasına Dair
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin ; 1. 1. maddesiyle (12) numaralı Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesi’nin geçici 1. maddesine eklenen (6) numaralı fıkranın sekizinci ve
dokuzuncu cümlelerine yönelik yürürlüğün durdurulması taleplerinin, koşulları
oluşmadığından REDDİNE, 2. 1. maddesiyle (12) numaralı Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesi’nin geçici 1. maddesine eklenen (6) numaralı fıkranın onuncu ve on
birinci cümlelerine yönelik iptal hükümlerinin yürürlüğe girmelerinin
ertelenmeleri nedeniyle bu cümlelere ilişkin yürürlüğün durdurulması taleplerinin
REDDİNE, 3. a. Tümüne, b. 1. maddesiyle
(12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin geçici 1. maddesine eklenen (6)
numaralı fıkranın yedinci cümlesine, yönelik iptal talepleri
28/9/2023 tarihli ve E.2018/128, K.2023/159 sayılı kararla reddedildiğinden, bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin tümüne ve cümleye ilişkin yürürlüğün
durdurulması taleplerinin REDDİNE, Ç. 10/11/2019 tarihli ve (51) numaralı Milli Saraylar
İdaresi Başkanlığı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde Değişiklik
Yapılmasına Dair Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 4. maddesiyle (12) numaralı
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 17. maddesinin değiştirilen (4) numaralı
fıkrasına yönelik iptal hükmünün yürürlüğe girmesinin ertelenmesi nedeniyle bu
fıkraya ilişkin yürürlüğün durdurulması talebinin REDDİNE, 28/9/2023 tarihinde
OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir. VIII. HÜKÜM A. 16/7/2018
tarihli ve 30480 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan (12) numaralı Milli Saraylar
İdaresi Başkanlığı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin; 1. Tümünün
Anayasa’ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE, 2. 2. maddesinin
(1) numaralı fıkrasında yer alan “…Cumhurbaşkanlığına bağlı olarak…” ibaresinin konu bakımından yetki ve içeriği itibarıyla Anayasa’ya aykırı
olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE, 3. 4. maddesinin
(1) numaralı fıkrasının, (a) bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanlığının
yönetiminde bulunan…” ibaresi ile (ç) bendinde yer alan “Cumhurbaşkanlığı
bünyesindeki…” ibarelerine ilişkin iptal talepleri hakkında KARAR
VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, 4. 5. maddesinin
(1) numaralı fıkrasının, (a) bendinde yer alan “Cumhurbaşkanına…” , (b)
bendinde yer alan “Cumhurbaşkanı…” ve (d) bendinde yer alan “…veya
Cumhurbaşkanınca…” ibarelerinin konu bakımından yetki ve içerikleri
itibarıyla Anayasa’ya aykırı olmadıklarına ve iptal taleplerinin REDDİNE, 5. 14. maddesinde
yer alan “Cumhurbaşkanı tarafından…” ibaresinin konu bakımından yetki ve
içeriği itibarıyla Anayasa’ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE, 6. 17. maddesinin; a. (1) numaralı
fıkrasının dördüncü cümlesinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa’ya aykırı
olduğuna ve İPTALİNE, b. (2) numaralı
fıkrasında yer alan “Cumhurbaşkanlığına bağlı…” ibaresinin konu
bakımından yetki ve içeriği itibarıyla Anayasa’ya aykırı olmadığına ve iptal
talebinin REDDİNE, B. 31/8/2018
tarihli ve (16) numaralı Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı Hakkında
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesi’nin; 1. Tümünün
Anayasa’ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE, 2. 1. maddesinin
birinci fıkrasının; a. (b) bendiyle
(12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin değiştirilen 4. maddesinin; i. (1) numaralı
fıkrasının (a) bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanlığının yönetiminde bulunan… ”
ibaresi ile (c) bendinde yer alan “ Cumhurbaşkanlığı bünyesindeki… ”
ibaresinin, ii. (2) numaralı
fıkrasında yer alan “ Cumhurbaşkanının onayıyla… ” ibaresinin, konu bakımından yetki ve içerikleri itibarıyla Anayasa’ya
aykırı olmadıklarına ve iptal taleplerinin REDDİNE, b. (c) bendiyle
(12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’ne eklenen 5/A maddesinin (1)
numaralı fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “ Cumhurbaşkanlığının
yönetiminde bulunan… ” ibaresinin konu bakımından yetki ve içeriği
itibarıyla Anayasa’ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE, c. (ı) bendiyle
(12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 17. maddesine eklenen; i. (3) numaralı
fıkranın birinci cümlesinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa’ya aykırı
olduğuna ve İPTALİNE, ii. ( 3) numaralı fıkranın ikinci ve üçüncü cümlelerinin 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve
Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 43. maddesinin (4) numaralı fıkrası
gereğince İPTALLERİNE , iii. (4) numaralı
fıkraya ilişkin iptali talebi hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, ç. (k) bendiyle
(12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin değiştirilen geçici 1.
maddesinin; i. (3) numaralı
fıkrasının; (1) Birinci
cümlesinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa’ya aykırı olduğuna ve
İPTALİNE, iptal hükmünün Anayasa’nın
153. maddesinin üçüncü fıkrası ile 6216 sayılı Kanun’un 66. maddesinin (3)
numaralı fıkrası gereğince KARARIN RESMÎ GAZETE’DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK
DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE , (2) İkinci
cümlesinin 6216 sayılı Kanun’un 43. maddesinin
(4) numaralı fıkrası gereğince İPTALİNE , iptal hükmünün Anayasa’nın 153. maddesinin üçüncü fıkrası ile 6216 sayılı
Kanun’un 66. maddesinin (3) numaralı fıkrası gereğince KARARIN RESMÎ GAZETE’DE
YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE , ii. (4) numaralı
fıkrasının; (1) Birinci ve
üçüncü cümlelerinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa’ya aykırı
olduklarına ve İPTALLERİNE, iptal hükümlerinin Anayasa’nın 153. maddesinin üçüncü fıkrası ile 6216 sayılı
Kanun’un 66. maddesinin (3) numaralı fıkrası gereğince KARARIN RESMÎ GAZETE’DE
YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE , (2) İkinci
cümlesinin 6216 sayılı Kanun’un 43. maddesinin
(4) numaralı fıkrası gereğince İPTALİNE , iptal hükmünün Anayasa’nın 153. maddesinin üçüncü fıkrası ile 6216 sayılı
Kanun’un 66. maddesinin (3) numaralı fıkrası gereğince KARARIN RESMÎ GAZETE’DE
YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE , C. 5/9/2019
tarihli ve (44) numaralı Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı
Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde Değişiklik Yapılmasına Dair
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin ; 1. Tümünün
Anayasa’ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE, 2. 1. maddesiyle
(12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin geçici 1. maddesine eklenen (6)
numaralı fıkranın; a. Yedinci cümlesinin
konu bakımından yetki ve içeriği itibarıyla Anayasa’ya aykırı olmadığına ve
iptal talebinin REDDİNE, b. Sekizinci ve
dokuzuncu cümlelerinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa’ya aykırı
olduklarına ve İPTALLERİNE, c. Onuncu
cümlesinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa’ya aykırı olduğuna ve
İPTALİNE, iptal hükmünün Anayasa’nın
153. maddesinin üçüncü fıkrası ile 6216 sayılı Kanun’un 66. maddesinin (3)
numaralı fıkrası gereğince, KARARIN RESMÎ GAZETE’DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK
DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE , ç. On birinci
cümlesinin 6216 sayılı Kanun’un 43. maddesinin
(4) numaralı fıkrası gereğince İPTALİNE , iptal hükmünün Anayasa’nın 153. maddesinin üçüncü fıkrası ile 6216 sayılı
Kanun’un 66. maddesinin (3) numaralı fıkrası gereğince, KARARIN RESMÎ GAZETE’DE
YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE , Ç. 10/11/2019
tarihli ve (51) numaralı Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı Hakkında
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesi’nin 4. maddesiyle (12) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin
17. maddesinin değiştirilen (4) numaralı fıkrasının Anayasa’ya aykırı olduğuna
ve İPTALİNE, iptal hükmünün Anayasa’nın
153. maddesinin üçüncü fıkrası ile 6216 sayılı Kanun’un 66. maddesinin (3)
numaralı fıkrası gereğince, KARARIN RESMÎ GAZETE’DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK
DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE , 28/9/2023 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi. Başkan Zühtü ARSLAN Başkanvekili Hasan Tahsin GÖKCAN Başkanvekili Kadir ÖZKAYA Üye Engin YILDIRIM Üye Muammer TOPAL Üye Rıdvan GÜLEÇ Üye Yusuf Şevki HAKYEMEZ Üye Yıldız SEFERİNOĞLU Üye Selahaddin MENTEŞ Üye Basri BAĞCI Üye İrfan FİDAN Üye Kenan YAŞAR Üye Muhterem İNCE