ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı : 2014/168 Karar Sayısı : 2014/169 Karar Günü : 13.11.2014 R.G. Tarih-Sayı : Tebliğ
edildi İTİRAZ
YOLUNA BAŞVURAN : Ankara 6. İdare Mahkemesi İTİRAZIN KONUSU : 4.1.2002 günlü, 4734 sayılı
Kamu İhale Kanunu’nun, 20.11.2008 günlü, 5812 sayılı Kanun’un 21. maddesiyle
değiştirilen 54. maddesinin dördüncü fıkrasının (d) bendinde yer alan “ …dayandığı
deliller ” ibaresinin Anayasa’nın 10. ve 36. maddelerine aykırılığı ileri
sürülerek iptaline karar verilmesi istemidir. I- OLAY Davacı tarafından kaybettiği ihaleyle ilgili olarak Kamu İhale
Kuruluna yaptığı itirazen şikayet başvurusunun reddi üzerine davalı idare
işleminin iptali istemiyle açılan davada, itiraz konusu kuralın Anayasa’ya
aykırı olduğu kanısına varan Mahkeme, iptali için başvurmuştur. II- İTİRAZ KONUSU YASA KURALI Kanun’un itiraz konusu kuralı da içeren 54. maddesi şöyledir: “ Madde 54- İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya
eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara
uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli
olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak
şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler. Şikayet ve itirazen şikayet başvuruları, dava açılmadan önce
tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır. Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları Kuruma
hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır. Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir: a) Başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin adı, soyadı
veya unvanı ve adresi. b) İhaleyi yapan idarenin ve ihalenin adı veya ihale kayıt
numarası. c) Başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği
tarih. d) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller . e) İtirazen şikayet başvurularında idareye yapılan şikayetin ve
varsa şikayete ilişkin idare kararının bildirim tarihi. Şikayet dilekçelerine, başvuruda bulunmaya yetkili olunduğuna dair
belgeler ile imza sirkülerinin aslı veya yetkili mercilerce onaylı örneğinin
eklenmesi zorunludur. Aday veya isteklinin başvuru belgeleri veya teklif zarfı
içerisinde bu belgelerinin bulunması durumunda, dilekçe ekinde söz konusu
belgeler aranmaz. İtirazen şikayette bulunanlardan 53 üncü maddenin (j) bendinin (2)
nolu alt bendinde belirtilen bedelin dört katı tutarına kadar başvuru teminatı
alınmasına Bakanlar Kurulunca karar verilebilir. Başvuru teminatları Kurum
hesaplarına yatırılır. Bu teminatlar Kurum gelirleri ile ilişkilendirilmeksizin
ayrı hesaplarda tutulur. İtirazen şikayet dilekçelerine, başvuruda bulunmaya yetkili
olunduğuna dair belgeler ile imza sirkülerinin aslı veya yetkili mercilerce
onaylı örneklerinin, varsa şikayete idarece verilen cevabın bir örneği ile
başvuru bedeli ve teminatının Kurum hesaplarına yatırıldığına dair belgenin
eklenmesi zorunludur. Aynı kişi tarafından birden fazla ihaleye, birden fazla kişi
tarafından ise aynı ihaleye tek dilekçe ile başvuruda bulunulamaz. Belirtilen hususlara aykırılık içeren ve henüz başvuru süresi
dolmamış olan başvurulardaki eksiklikler, idare veya Kurumun bildirim yapma
zorunluluğu bulunmaksızın, başvuru süresinin sonuna kadar başvuru sahibi
tarafından giderilebilir. Başvuruların ihaleyi yapan idare veya Kurum dışındaki idari
mercilere ya da yargı mercilerine yapılması ve başvuru dilekçelerinin bu
merciler tarafından ilgisine göre idareye veya Kuruma gönderilmesi hâlinde,
dilekçelerin idare veya Kurum kayıtlarına girdiği tarih, başvuru tarihi olarak
kabul edilir. Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından
gerekçeli olarak; a) İhale sürecinin devam etmesine engel oluşturacak ve düzeltici
işlemle giderilemeyecek hukuka aykırılığın tespit edilmesi halinde ihalenin
iptaline, b) İdare tarafından düzeltme yapılması yoluyla giderilebilecek ve
ihale sürecinin kesintiye uğratılmasına gerek bulunmayan durumlarda, düzeltici
işlem belirlenmesine, c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması,
usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerde
hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu
hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine, karar verilir. Kurumun görev alanında bulunmaması hali hariç,
itirazen şikayet başvurusunun reddedilmesi durumunda, başvuru teminatı
yatırılan hallerde teminatın gelir kaydedilmesine de karar verilir. Dinamik alım sistemi, elektronik eksiltme ve çerçeve anlaşmalara
ilişkin başvuru esas ve usulleri Kurum tarafından yürürlüğe konulacak
yönetmelikle belirlenir.” III- İLK İNCELEME Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk inceleme
toplantısında, başvuru kararı ve ekleri, Raportör Murat ARSLAN tarafından
hazırlanan ilk inceleme raporu, itiraz konusu yasa kuralı ve dayanılan Anayasa
kuralları ile bunların gerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunup
incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü: 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri
Hakkında Kanun’un “ Anayasaya aykırılığın mahkemelerce ileri sürülmesi ”
başlıklı 40. maddesinde Anayasa Mahkemesine itiraz yoluyla yapılacak
başvurularda izlenecek yöntem belirtilmiştir. Söz konusu maddenin (1) numaralı
fıkrasında, bir davaya bakmakta olan mahkemenin, bu davada uygulanacak bir
kanun veya kanun hükmünde kararnamenin hükümlerini Anayasa’ya aykırı görmesi
hâlinde veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi
olduğu kanısına varması durumunda, bu fıkrada sayılan belgeleri dizi listesine
bağlayarak Anayasa Mahkemesine göndereceği kurala bağlanmış; anılan fıkranın
(b) bendinde de Mahkemeye gönderilecek belgeler arasında “ başvuru kararına
ilişkin tutanağın onaylı örneği ” sayılmıştır. Anılan maddenin (4) numaralı
fıkrasında ise açık bir şekilde dayanaktan yoksun veya yöntemine uygun olmayan
itiraz başvurularının, Anayasa Mahkemesi tarafından esas incelemeye
geçilmeksizin gerekçeleriyle reddedileceği hükme bağlanmıştır. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün 46. maddesinin (2) numaralı
fıkrasının (a) bendinde de, “ başvuru kararına ilişkin tutanağın onaylı
örneği ”nin gerekçeli başvuru kararının aslı ile birlikte Mahkemeye
sunulması gerektiği ifade edilmiştir. Yine İçtüzük’ün 49. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (b)
bendinde, Anayasa Mahkemesince yapılan ilk incelemede, başvuruda eksikliklerin
bulunduğu tespit edilirse, itiraz yoluna ilişkin işlerde esas incelemeye
geçilmeksizin başvurunun reddine karar verileceği; (2) numaralı fıkrasında ise
anılan (b) bendi uyarınca verilen kararın, itiraz yoluna başvuran mahkemenin
eksiklikleri tamamlayarak yeniden başvurmasına engel olmadığı belirtilmiştir. Başvuru kararında, Mahkeme tarafından 2.4.2014 tarihinde
oybirliğiyle Anayasa Mahkemesine başvurulmasına karar verildiği, mahkeme
başkanı tarafından imzalı dosya üst yazısında da 2.4.2014 günlü, E.2013/1903
sayılı ara kararı gereğince dava dosyasının bir örneğinin Anayasa Mahkemesine
gönderildiği ifade edilmiş olmasına rağmen, dosya içeriğinin incelenmesinden,
2.4.2014 günlü, E.2013/1903 sayılı bir ara kararının bulunmadığı anlaşılmıştır. Açıklanan nedenlerle, 6216 sayılı Kanun’un 40. maddesinin (1)
numaralı fıkrasının (b) bendi ile Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün 46. maddesinin
(2) numaralı fıkrasının (a) bendine aykırı olduğu anlaşılan itiraz
başvurusunun, 6216 sayılı Kanun’un 40. maddesinin (4) numaralı fıkrası
gereğince yöntemine uygun olmadığından, esas incelemeye geçilmeksizin reddi
gerekir. IV- SONUÇ 4.1.2002 günlü, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun, 20.11.2008
günlü, 5812 sayılı Kanun’un 21. maddesiyle değiştirilen 54. maddesinin dördüncü
fıkrasının (d) bendinde yer alan “…dayandığı deliller” ibaresinin iptaline
karar verilmesi istemiyle yapılan itiraz başvurusunun, 6216 sayılı Anayasa
Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 40. maddesinin
(4) numaralı fıkrası gereğince yöntemine uygun olmadığından, esas incelemeye
geçilmeksizinREDDİNE, 13.11.2014 gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi. Başkan Haşim
  KILIÇ Başkanvekili Serruh
  KALELİ Başkanvekili Alparslan
  ALTAN Üye Serdar
  ÖZGÜLDÜR Üye Osman
  Alifeyyaz PAKSÜT Üye Zehra
  Ayla PERKTAŞ Üye Recep
  KÖMÜRCÜ Üye Burhan
  ÜSTÜN Üye Engin
  YILDIRIM Üye Nuri
  NECİPOĞLU Üye Hicabi
  DURSUN Üye Celal
  Mümtaz AKINCI Üye Erdal
  TERCAN Üye Muammer
  TOPAL Üye Zühtü
  ARSLAN Üye M.
  Emin KUZ Üye Hasan
  Tahsin GÖKCAN