ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı   : 2014/175 Karar Sayısı : 2014/172 Karar Günü : 13.11.2014 R.G. Tarih-Sayı : Tebliğ
edildi İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN : Eskişehir 1. Sulh Ceza
Hâkimliği İTİRAZIN KONUSU : 4.12.2004 günlü, 5271 sayılı
Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 268. maddesinin (3) numaralı fıkrasının, 18.6.2014
günlü, 6545 sayılı Kanun’un 74. maddesiyle değiştirilen (a) ve (b) bentlerinin
Anayasa’nın 2., 19., 36. ve 37. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptaline
karar verilmesi istemidir. I- OLAY Şüpheli hakkında verilen tutuklama kararına yapılan itirazın
incelenmesi sırasında, itiraz konusu kuralın Anayasa’ya aykırı olduğu kanısına
varan Mahkeme, iptali için başvurmuştur. II- İTİRAZ KONUSU YASA KURALI Kanun’un itiraz konusu kuralı da içeren “İtiraz usulü ve
inceleme mercileri” başlıklı 268. maddesi şöyledir: “ Madde 268- (1) Hâkim veya mahkeme
kararına karşı itiraz, kanunun ayrıca hüküm koymadığı hâllerde 35 inci maddeye
göre ilgililerin kararı öğrendiği günden itibaren yedi gün içinde kararı veren
mercie verilecek bir dilekçe veya tutanağa geçirilmek koşulu ile zabıt kâtibine
beyanda bulunmak suretiyle yapılır. Tutanakla tespit edilen beyanı ve imzayı
mahkeme başkanı veya hâkim onaylar. 263 üncü madde hükmü saklıdır. (2) Kararına itiraz edilen hâkim veya mahkeme, itirazı yerinde
görürse kararını düzeltir; yerinde görmezse en çok üç gün içinde, itirazı
incelemeye yetkili olan mercie gönderir. (3) İtirazı incelemeye yetkili merciler aşağıda gösterilmiştir: a) (Değişik: 18/6/2014-6545/74 md.) Sulh ceza hâkimliği
kararlarına yapılan itirazların incelenmesi, o yerde birden fazla sulh ceza
hâkimliğinin bulunması hâlinde, numara olarak kendisini izleyen hâkimliğe; son
numaralı hâkimlik için bir numaralı hâkimliğe; ağır ceza mahkemesinin
bulunmadığı yerlerde tek sulh ceza hâkimliği varsa, yargı çevresinde görev
yaptığı ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine; ağır
ceza mahkemesinin bulunduğu yerlerde tek sulh ceza hâkimliği varsa, en yakın
ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine aittir. b) (Değişik: 18/6/2014-6545/74 md.) İtiraz üzerine ilk defa sulh
ceza hâkimliği tarafından verilen tutuklama kararlarına itiraz edilmesi
durumunda da (a) bendindeki usul uygulanır. Ancak, ilk tutuklama talebini
reddeden sulh ceza hâkimliği, tutuklama kararını itiraz mercii olarak
inceleyemez. c) Asliye ceza mahkemesi hâkimi tarafından verilen kararlara
yapılacak itirazların incelenmesi, yargı çevresinde bulundukları ağır ceza
mahkemesine ve bu mahkeme ile başkanı tarafından verilen kararlar hakkındaki
itirazların incelenmesi, o yerde ağır ceza mahkemesinin birden çok dairesinin
bulunması hâlinde, numara olarak kendisini izleyen daireye; son numaralı daire
için birinci daireye; o yerde ağır ceza mahkemesinin tek dairesi varsa, en
yakın ağır ceza mahkemesine aittir. d) Naip hâkim kararlarına yapılacak itirazların incelenmesi,
mensup oldukları ağır ceza mahkemesi başkanına, istinabe olunan mahkeme
kararlarına karşı yukarıdaki bentlerde belirtilen esaslara göre bulundukları
yerdeki mahkeme başkanı veya mahkemeye aittir. e) Bölge adliye mahkemesi ceza dairelerinin kararları ile Yargıtay
ceza dairelerinin esas mahkeme olarak baktıkları davalarda verdikleri kararlara
yapılan itirazlarda; üyenin kararını görevli olduğu dairenin başkanı, daire
başkanı ile ceza dairesinin kararını numara itibarıyla izleyen ceza dairesi;
son numaralı daire söz konusu ise birinci ceza dairesi inceler. ” III- İLK İNCELEME Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk inceleme
toplantısında, başvuru kararı ve ekleri, Raportör Mustafa ÇAL tarafından
hazırlanan ilk inceleme raporu, itiraz konusu yasa kuralı ve dayanılan Anayasa
kuralı ile bunların gerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunup incelendikten
sonra gereği görüşülüp düşünüldü: İtiraz yoluna başvuran Mahkeme, Kanun’un 268. maddesinin (3) numaralı
fıkrasının (a) ve (b) bentlerinin iptalini istemiştir. 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri
Hakkında Kanun’un “ Başvuruya engel
durumlar ” başlığını taşıyan 41. maddesinin (2) numaralı fıkrasında, “ İtiraz yoluna başvuran mahkemede itiraz konusu
kuralın uygulanacağı başka dava dosyalarının bulunması hâlinde, yapılmış olan
itiraz başvurusu bu dosyalar için de bekletici mesele sayılır. ”
denilmiş; 40. maddesinin (4) numaralı
fıkrasında ise yöntemine uygun olmayan itiraz başvurularının Anayasa
Mahkemesi tarafından esas incelemeye geçilmeksizin gerekçeleriyle birlikte
reddedileceğihüküm altına alınmıştır. İtiraz yoluna başvuran aynı Mahkeme tarafından, itiraz konusu kuralın uygulanacağı başka dava
dosyası kapsamında yapılmış olan itiraz başvurusunun (E. 2014/174 sayılı), bakılmakta olan dava
dosyası için de bekletici mesele sayılması gerekirken, tekrar başvuruda
bulunulduğu anlaşılmıştır. Açıklanan nedenlerle, 6216 sayılı Kanun’un 41. maddesinin (2)
numaralı fıkrasına aykırı olduğu anlaşılan itiraz başvurusunun, Kanun’un 40.
maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince yöntemine uygun olmadığından, esas
incelemeye geçilmeksizin reddi gerekir. IV- SONUÇ 4.12.2004 günlü, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi
Kanunu’nun 268. maddesinin (3) numaralı fıkrasının, 18.6.2014 günlü, 6545
sayılı Kanun’un74. maddesiyle değiştirilen (a) ve (b) bentlerinin iptallerine
karar verilmesi istemiyle yapılan itiraz başvurusunun, 6216 sayılı Anayasa
Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 40. maddesinin
(4) ve 41. maddesinin (2) numaralı fıkraları gereğince yöntemine uygun
olmadığından REDDİNE, 13.11.2014 gününde OYBİRLİĞİYLEkarar verildi. Başkan Haşim
  KILIÇ Başkanvekili Serruh
  KALELİ Başkanvekili Alparslan
  ALTAN Üye Serdar
  ÖZGÜLDÜR Üye Osman
  Alifeyyaz PAKSÜT Üye Zehra
  Ayla PERKTAŞ Üye Recep
  KÖMÜRCÜ Üye Burhan
  ÜSTÜN Üye Engin
  YILDIRIM Üye Nuri
  NECİPOĞLU Üye Hicabi
  DURSUN Üye Celal
  Mümtaz AKINCI Üye Erdal
  TERCAN Üye Muammer
  TOPAL Üye Zühtü
  ARSLAN Üye M.
  Emin KUZ Üye Hasan
  Tahsin GÖKCAN