ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı : 2013/45 Karar Sayısı : 2013/113 Karar Günü : 10.10.2013 R.G Tarih-Sayı :
10.12.2013-28847 İPTAL DAVASINI AÇANLAR : Türkiye
Büyük Millet Meclisi üyeleri M. Akif HAMZAÇEBİ ve Muharrem İNCE ile birlikte
126 milletvekili DAVANIN KONUSU : 7.2.2013
günlü, 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'un 6.
maddesinin (1) numaralı fıkrasının birinci cümlesinde yer alan ''Bakanlar
Kurulu tarafından karara bağlanır.' ibaresinin Anayasa'nın 2.,
10.  ve 11. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptaline ve
yürürlüğünün durdurulmasına karar verilmesi istemidir. II- YASA METİNLERİ A- İptali İstenilen Yasa Kuralı 6415 sayılı Kanun'un dava konusu kuralın da yer aldığı 6.
maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir: 'Bir yabancı devlet hükûmeti tarafından bir kişi, kuruluş veya
organizasyonun tasarrufunda bulunan malvarlığının dondurulmasına ilişkin olarak
Türkiye'den talepte bulunulması hâlinde, Değerlendirme Komisyonunca
değerlendirilen talep Bakanlar Kurulu tarafından karara bağlanır .
Bu değerlendirmede karşılıklılık ilkesi gözetilir. Karar verilebilmesi için,
yabancı devlet tarafından taleple birlikte gerekçelerinin de gönderilmesi
gerekir.' B- Dayanılan ve İlgili Görülen Anayasa Kuralları Dava dilekçesinde, Anayasa'nın 2., 10. ve 11. 
maddelerine dayanılmış, Anayasa'nın 13. ve 35. maddeleri ise ilgili
görülmüştür. III- İLK İNCELEME Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Serruh KALELİ,
Alparslan ALTAN, Mehmet ERTEN, Serdar ÖZGÜLDÜR, Zehra Ayla PERKTAŞ, Recep
KÖMÜRCÜ, Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Nuri NECİPOĞLU, Hicabi DURSUN, Celal
Mümtaz AKINCI, Erdal TERCAN, Muammer TOPAL, Zühtü ARSLAN ve M. Emin
KUZ'un katılımlarıyla 2.5.2013 günü yapılan ilk inceleme toplantısında,
dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasının incelenmesine, yürürlüğü
durdurma isteminin esas inceleme aşamasında karara bağlanmasına OYBİRLİĞİYLE
karar verilmiştir. IV- ESASIN İNCELENMESİ Dava dilekçesi ve ekleri, Raportör Berrak YILMAZ tarafından
hazırlanan işin esasına ilişkin rapor, dava konusu yasa kuralı, dayanılan
ve ilgili görülen Anayasa kuralları ve bunların gerekçeleri ile diğer yasama
belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü: Dava dilekçesinde, malvarlığının dondurulması gibi mülkiyet
hakkının kullanımını engelleyen bir tasarrufun yargı kararı ile değil idari bir
kararla yapılmasını öngören dava konusu kuralın Anayasa'nın 2., 10. ve 11.
maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür. Dava konusu kuralla, bir yabancı devlet hükümeti tarafından,
bir kişi, kuruluş veya organizasyonun tasarrufunda bulunan malvarlığının
dondurulmasına ilişkin olarak Türkiye'den talepte bulunulması hâlinde,
Değerlendirme Komisyonunca değerlendirilen talebin Bakanlar Kurulu tarafından
karara bağlanacağı öngörülmektedir. Terörizmin finansmanıyla mücadele konusunda ayrıntılı düzenlemeler
içeren ve Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından 9.12.1999 tarihinde kabul
edilen Terörizmin Finansmanının Önlenmesine Dair Uluslararası Sözleşme, Ülkemiz
tarafından 10.1.2002 günlü, 4738 sayılı Kanunla uygun bulunmuş, Resmî Gazete'de
yayımlanmak suretiyle iç hukukumuzun bir parçası hâline gelmiştir. Terör ve
terörizmin finansmanıyla etkin mücadele edilmesi kapsamında, Birleşmiş
Milletler Terörizmin Finansmanının Önlenmesine Dair Uluslararası Sözleşmenin ve
Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin terör ve terörizmin finansmanıyla
mücadeleye ilişkin kararlarının uygulanması ile terörizmin finansmanı suçunun
düzenlenmesi ve malvarlığının dondurulmasına ilişkin usul ve esasların
belirlenmesi amacıyla hazırlanan 6415 sayılı Kanun, 7.2.2013 tarihinde TBMM
Genel Kurulunda kabul edilmiş ve 16.2.2013 günlü Resmi Gazete'de yayımlanarak
yürürlüğe girmiştir. Anayasa'nın 2. maddesinde belirtilen hukuk devleti, eylem ve
işlemleri hukuka uygun, insan haklarına dayanan, bu hak ve özgürlükleri koruyup
güçlendiren, her alanda adaletli bir hukuk düzeni kurup bunu geliştirerek
sürdüren, hukuk güvenliğini sağlayan, bütün etkinliklerinde hukuka ve
Anayasa'ya uyan, işlem ve eylemleri bağımsız yargı denetimine bağlı olan
devlettir. Kanunların kamu yararının sağlanması amacına yönelik olması, genel,
objektif, adil kurallar içermesi ve hakkaniyet ölçütlerini gözetmesi hukuk
devleti olmanın gereğidir. Bu nedenle kanun koyucunun hukuki düzenlemelerde
kendisine tanınan takdir yetkisini anayasal sınırlar içinde adalet, hakkaniyet
ve kamu yararı ölçütlerini göz önünde tutarak kullanması gerekir. Malvarlığının ortadan kaldırılmasının, tüketilmesinin,
dönüştürülmesinin, transferinin, devir ve temlik edilmesinin ve sair tasarrufi
işlemlerin önlenmesi amacıyla, malvarlığı üzerindeki tasarruf yetkisinin
kaldırılması veya kısıtlanması şeklinde verilen malvarlığının dondurulmasına
ilişkin kararlar, uluslararası terörizmle mücadele çalışmaları sonunda
uygulamaya konulmuş ' akıllı yaptırımlar ' (smart sanctions) kapsamında
alınan geçici nitelikli tedbir kararlarıdır. Zira, malvarlığının
dondurulması kararının Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihten itibaren bir yıl
içinde, talep eden devlet tarafından soruşturma başlatılmadığı takdirde ilgili
karar kaldırılabilmektedir. U luslararası mevzuat
ve diğer ülke uygulamalarında yargı organları yanında ' yetkili diğer
organlar ' tarafından verilebilen bu kararların,
uluslararası yükümlülükler de dikkate alınmak suretiyle Bakanlar Kurulu
tarafından gecikmeksizin alınmasını öngören dava konusu kural, söz konusu
kararın alınma sürecini hızlandıran idari bir mekanizmadır ve Anayasa'nın
125. maddesi gereğince idari yargı denetimine tabidir. 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama
Usulleri Hakkında Kanun'un 43. maddesine göre, ilgisi nedeniyle dava
konusu kural, Anayasa'nın 13. ve 35. maddeleri yönünden de incelenmiştir. Kişiye başkasının hakkına zarar vermemek ve kanunların koyduğu
sınırlamalara uymak koşuluyla, sahibi olduğu şeyi dilediği gibi kullanma,
ürünlerinden yararlanma ve tasarruf olanağı veren mülkiyet hakkı, Anayasa'nın
35. maddesinde bir temel hak olarak güvence altına alınmış ve bu hakka ancak
kamu yararı nedeniyle ve kanunla sınırlama getirilebileceği belirtilmiştir.
Anayasa'nın 13. maddesine göre temel hak ve özgürlüklere yönelik sınırlamalar,
demokratik toplum düzeninin ve laik cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük
ilkesine aykırı olamayacağı gibi hak ve özgürlüklerin özlerine de
dokunamaz. Buna göre, idare tarafından kamu yararı bulunduğu durumlarda
mülkiyet hakkına kanunla yapılan sınırlamalar meşru görülmektedir. U luslararası
terörizmle mücadele çalışmaları kapsamında terörizmin finansmanının
önlenmesinde kamu yararı olduğu açıktır. T erörü finanse eden fon
veya diğer malvarlıklarının dondurulmasına ilişkin kamu
yararı amacıyla Bakanlar Kurulu'na karar alma yetkisinin verilmesinin
ölçülü olmadığı söylenemeyeceği gibi, idari nitelikli söz konusu tedbir
kararının mutlaka yargı organları tarafından verilmesi gerektiğine yönelik
herhangi bir anayasal zorunluluk da bulunmamaktadır. Bu bağlamda, Türkiye'nin
taraf olduğu uluslararası sözleşmelerden kaynaklanan, geçici nitelikli bir
tedbir kararı olan ve uluslararası mevzuat ve diğer ülke uygulamalarına göre
yargı organları yanında yetkili diğer organlar tarafından verilebilen
malvarlığının dondurulması kararlarının Bakanlar Kurulu tarafından
karşılıklılık ilkesine bağlı olarak karara bağlanacağını düzenleyen dava
konusu kuralda Anayasa'ya aykırı bir yön bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle, dava konusu kural Anayasa'nın 2., 13. ve 35.
maddelerine aykırı değildir. İptal isteminin reddi gerekir. Kuralın, Anayasa'nın 10. ve 11. maddeleriyle ilgisi görülmemiştir. V- YÜRÜRLÜĞÜN DURDURULMASI İSTEMİ 7.2.2013 günlü, 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının
Önlenmesi Hakkında Kanun'un 6. maddesinin (1) numaralı fıkrasının birinci
cümlesinde yer alan '...Bakanlar Kurulu tarafından karara bağlanır.' ibaresine
yönelik iptal istemi, 10.10.2013 günlü, E.2013/45, K.2013/113 sayılı kararla
reddedildiğinden, bu ibareye ilişkin yürürlüğün durdurulması isteminin REDDİNE,
10.10.2013 gününde OYBİRLİĞİYLE karar
verilmiştir. VI- SONUÇ 7.2.2013 günlü, 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının
Önlenmesi Hakkında Kanun'un 6. maddesinin (1) numaralı fıkrasının birinci
cümlesinde yer alan '...Bakanlar Kurulu tarafından karara bağlanır.' ibaresinin
Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal isteminin REDDİNE, 10.10.2013 gününde
OYBİRLİĞİYLE karar verildi. Başkanvekili Serruh KALELİ Başkanvekili Alparslan
  ALTAN Üye Serdar
  ÖZGÜLDÜR Üye Osman
  Alifeyyaz PAKSÜT Üye Zehra Ayla
  PERKTAŞ Üye Recep KÖMÜRCÜ Üye Burhan ÜSTÜN Üye Engin YILDIRIM Üye Nuri NECİPOĞLU Üye Hicabi DURSUN Üye Celal Mümtaz
  AKINCI Üye Erdal TERCAN Üye Muammer TOPAL Üye Zühtü ARSLAN Üye M. Emin KUZ