ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı     :  2017/20 Karar Sayısı  :  2018/75 Karar Tarihi :  5/7/2018 R.G. Tarih – Sayı : 
30/11/2018 – 30611 İPTAL DAVASINI AÇAN: Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri Engin
ALTAY, Levent GÖK ve Özgür ÖZEL ile birlikte 121 milletvekili (2017/20) İTİRAZ YOLUNA BAŞVURANLAR: 1. Bakırköy 19. İş
Mahkemesi         (E.2018/4) 2. Bakırköy 31. İş
Mahkemesi         (E.2018/29) DAVA ve İTİRAZLARIN KONUSU: A. 3/11/2016 tarihli ve 6754 sayılı Bilirkişilik Kanunu’nun; 1. 3. maddesinin (8) numaralı fıkrasının, 2. 4. maddesinin; a. (2) numaralı fıkrasının (a) bendinin, b. (3) numaralı fıkrasının birinci cümlesinin, 3. 10. maddesinin (4) numaralı fıkrasının, 4. 12. maddesinin 15/8/2017 tarihli ve 694 sayılı Kanun
Hükmünde Kararname’nin 176. maddesiyle değiştirilen (6) numaralı fıkrasının
birinci cümlesinde yer alan “…uzmanlık dalında…” ibaresinin, B. 12/1/2011 tarihli ve 6100
sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun; 1. 266. maddesinin (1) numaralı fıkrasına, 3/11/2016 tarihli
ve 6754 sayılı Kanun’un 49. maddesiyle eklenen üçüncü cümlenin, 2. 6754 sayılı Kanun’un 50. maddesiyle değiştirilen 268.
maddesinin 694 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin 161. maddesiyle değiştirilen
(2) numaralı fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “…uzmanlık
dalında…” ibaresinin, Anayasa’nın 2., 9., 10., 13., 36., 48., 49. ve 138. maddelerine
aykırılığı ileri sürülerek iptallerine ve yürürlüklerinin durdurulmasına karar
verilmesi talepleridir. I.  İPTALİ İSTENEN KANUN HÜKÜMLERİ İptali talep edilen kuralların  da yer aldığı; A. 6754 sayılı Kanun’un 3., 4., 10. ve 12. maddelerinin
ilgili bölümleri şöyledir: “ MADDE 3- … (8) Ulusal Yargı Ağı
Bilişim Sistemi ile bu Sisteme entegre bilişim sistemleri veya yazılımlar
vasıtasıyla ulaşılabilen bilgiler veya çözülebilen sorunlar için bilirkişiye
başvurulamaz .” “ MADDE 4- (1) Bu Kanunla verilen görevleri yerine
getirmek üzere Bilirkişilik Danışma Kurulu kurulmuştur. (2) Danışma Kurulu aşağıdaki üyelerden oluşur: a) Adalet
Bakanlığı Müsteşarı b) Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Genel Sekreteri c) Adalet Bakanlığı Hukuk İşleri Genel Müdürü ç) Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürü d) Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulu tarafından Yargıtay ceza ve
hukuk dairelerinden seçilen birer üye olmak üzere toplam iki kişi e) Danıştay Başkanlık Kurulu tarafından Danıştay idari dava daireleri
ve vergi dava dairelerinden seçilen birer üye olmak üzere toplam iki kişi f) Yükseköğretim Kurulu tarafından üniversitelerin öğretim
üyeleri arasından seçilen toplam üç kişi g) Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Birinci Dairesi tarafından,
istekleri bulunan, bölge adliye ve bölge idare mahkemelerinde görev yapan birer
hâkim olmak üzere seçilen toplam iki kişi ğ) Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Birinci Dairesi tarafından,
istekleri bulunan ve birinci sınıf olan; adli yargı ilk derece hukuk ve ceza
mahkemelerinde görev yapan birer hâkim, bir Cumhuriyet savcısı ve idari yargı
ilk derece idare ve vergi mahkemelerinde görev yapan birer hâkim olmak üzere
seçilen toplam beş kişi h) Adalet Bakanlığı tarafından Adlî Tıp Kurumunda görev yapanlar
arasından seçilen bir kişi ı) Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından Türkiye
Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumunda görev yapanlar arasından seçilen bir
kişi i) İçişleri Bakanlığı tarafından Jandarma Genel Komutanlığı
Jandarma Kriminal Daire Başkanlığında ve Emniyet Genel Müdürlüğü Kriminal Daire
Başkanlığında görev yapanlar arasından birer olmak üzere seçilen toplam iki
kişi j) Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu tarafından avukatlar
arasından seçilen bir kişi k) Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Yönetim Kurulu
tarafından mühendis veya mimarlar arasından seçilen bir kişi l) Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali
Müşavirler Odaları Birliği Yönetim Kurulu tarafından serbest muhasebeci mali
müşavir veya yeminli mali müşavirler arasından seçilen bir kişi m) Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Yönetim Kurulu tarafından
seçilen bir kişi n) Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonu Yönetim Kurulu
tarafından seçilen bir kişi o) Türk Tabipleri Birliği Yönetim Kurulu tarafından seçilen bir
kişi (3) Danışma Kurulunun Başkanı Adalet Bakanlığı Müsteşarıdır. Müsteşar
gerekli gördüğünde yardımcılarından birini Kurula başkanlık etmek üzere
görevlendirebilir. Başkan, Danışma Kurulunu temsil eder ve Kurul
toplantılarının gündemini belirler. …” “ MADDE 10- … (4) Hukuk öğrenimi görmüş kişiler, hukuk alanı dışında ayrı bir
uzmanlığa sahip olduğunu ve birinci fıkradaki şartları taşıdığını
belgelendirmediği takdirde, bilirkişilik siciline ve listesine kaydedilemez .” “ MADDE 12- (1) Bilirkişilik sicilinde aşağıdaki
hususlar ile gerekli görülen diğer bilgiler yer alır: … (6) Bölge kurulunun hazırladığı listede bilgisine
başvurulacak uzmanlık dalında bilirkişi bulunmaması hâlinde,
diğer bölge kurulları bilirkişilik listelerinden, burada da bulunmaması
hâlinde, 10 uncu maddenin (d), (e) ve (f) bentleri hariç birinci fıkrasında yer
alan şartları taşımak kaydıyla listelerin dışından bilirkişi
görevlendirilebilir. Listelerin dışından görevlendirilen bilirkişiler, bölge
kuruluna bildirilir. …” B. 6100 sayılı Kanun’un 266. ve 268. maddeleri şöyledir: “ MADDE 266- (1) Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik
bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut
kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir. (Değişik
cümle: 3/11/2016-6754/49 md.) Ancak genel bilgi veya tecrübeyle ya da hâkimlik
mesleğinin gerektirdiği hukukî bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda
bilirkişiye başvurulamaz. (Ek cümle: 3/11/2016-6754/49 md.) Hukuk
öğrenimi görmüş kişiler, hukuk alanı dışında ayrı bir uzmanlığa sahip olduğunu
belgelendirmedikçe, bilirkişi olarak görevlendirilemez. ” “ MADDE 268- (Değişik : 3/11/2016-6754/50 md.) (1) Bilirkişiler, bölge adliye mahkemelerinin yargı çevreleri esas
alınmak suretiyle bilirkişilik bölge kurulu tarafından hazırlanan listede yer
alan kişiler arasından seçilir. Ancak kendi bölge listesinde ilgili uzmanlık
alanında bilirkişi olmasına rağmen diğer bir bölgedeki bilirkişinin,
görevlendirme yapılan yere daha yakın bir mesafede bulunması durumunda, bu
listeden de görevlendirme yapılabilir. (2) Bölge kurulunun hazırladığı listede bilgisine
başvurulacak uzmanlık dalında bilirkişi bulunmaması hâlinde,
diğer bölge kurullarının listelerinden; burada da bulunmaması hâlinde,
Bilirkişilik Kanununun 10 uncu maddesinin (d), (e) ve (f) bentleri hariç
birinci fıkrasında yer alan şartları da taşımak kaydıyla listelerin dışından bilirkişi
görevlendirilebilir. Listelerin dışından görevlendirilen bilirkişiler, bölge
kuruluna bildirilir. (3) Kanunların görüş bildirmekle yükümlü kıldığı kişi ve
kuruluşlara görevlendirildikleri konularda bilirkişi olarak öncelikle
başvurulur. Ancak kamu görevlilerine, bağlı bulundukları kurumlarla ilgili dava
ve işlerde, bilirkişi olarak görev verilemez.” II.   İLK İNCELEME A . E.2017/20 Sayılı Dava Yönünden 1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Zühtü ARSLAN,
Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Serdar ÖZGÜLDÜR, Serruh KALELİ, Osman Alifeyyaz
PAKSÜT, Recep KÖMÜRCÜ, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz AKINCI, Muammer
TOPAL, M. Emin KUZ, Hasan Tahsin GÖKCAN, Kadir ÖZKAYA, Recai AKYEL ve
Yusuf Şevki HAKYEMEZ’in katılımlarıyla 9/2/2017 tarihinde yapılan ilk inceleme
toplantısında, dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasının incelenmesine, yürürlüğü
durdurma talebinin esas inceleme aşamasında karara bağlanmasına OYBİRLİĞİYLE
karar verilmiştir. B.   E. 2018/4 Sayılı Başvuru Yönünden 2.  Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Zühtü
ARSLAN, Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Serdar ÖZGÜLDÜR, Serruh KALELİ, Osman
Alifeyyaz PAKSÜT, Recep KÖMÜRCÜ, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz AKINCI, Muammer
TOPAL, M. Emin KUZ, Hasan Tahsin GÖKCAN, Kadir ÖZKAYA, Rıdvan GÜLEÇ, Recai
AKYEL ve Yusuf Şevki HAKYEMEZ’in katılımlarıyla 18/1/2018 tarihinde yapılan ilk
inceleme toplantısında, dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasının
incelenmesine, yürürlüğü durdurma talebinin esas inceleme
aşamasında karara bağlanmasına OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir. C.   E. 2018/29 Sayılı Başvuru Yönünden 3.  Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Zühtü
ARSLAN, Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Serdar ÖZGÜLDÜR, Serruh KALELİ, Osman
Alifeyyaz PAKSÜT, Recep KÖMÜRCÜ, Nuri NECİPOĞLU, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz
AKINCI, Muammer TOPAL, M. Emin KUZ, Hasan Tahsin GÖKCAN, Kadir ÖZKAYA,
Rıdvan GÜLEÇ, Recai AKYEL ve Yusuf Şevki HAKYEMEZ’in katılımlarıyla 15/3/2018
tarihinde yapılan ilk inceleme toplantısında, dosyada eksiklik bulunmadığından
işin esasının incelenmesine, yürürlüğü durdurma talebinin esas
inceleme aşamasında karara bağlanmasına OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir. III. BİRLEŞTİRME KARARLARI A.   E. 2018/4 Sayılı Başvuru Yönünden 4.   A.  6754 sayılı Kanun’un; 1.  3. maddesinin (8) numaralı fıkrasında yer alan “…veya
çözülebilen sorunlar…” ibaresinin, 2.   10. maddesinin (4) numaralı fıkrasının, 3.  12. maddesinin 694 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin
176. maddesiyle değiştirilen (6) numaralı fıkrasının birinci cümlesinde yer
alan “…uzmanlık dalında…” ibaresinin, B.   6100 sayılı Kanun’un; 1.  266. maddesinin (1) numaralı fıkrasına 6754 sayılı
Kanun’un 49. maddesiyle eklenen üçüncü cümlenin, 2.  6754 sayılı Kanun’un 50. maddesiyle değiştirilen 268.
maddesinin 694 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin 161. maddesiyle değiştirilen
(2) numaralı fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “…uzmanlık
dalında…” ibaresinin, iptallerine ve yürürlüklerinin durdurulmasına karar verilmesi
talebiyle yapılan itiraz başvurusuna ilişkin E.2018/4 sayılı davanın
aralarındaki hukuki irtibat nedeniyle E.2017/20 sayılı dava ile
BİRLEŞTİRİLMESİNE, esasın kapatılmasına, esas incelemenin E.2017/20 sayılı
dosya üzerinden yürütülmesine 18/1/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar
verilmiştir. B. E. 2018/29 Sayılı Başvuru Yönünden 5.    A.  6754 sayılı Kanun’un; 1.   3. maddesinin (8) numaralı fıkrasının 2.  10. maddesinin (4) numaralı fıkrasının, 3. 12. maddesinin  694 sayılı Kanun Hükmünde
Kararname’nin176. maddesiyle değiştirilen (6) numaralı fıkrasının birinci
cümlesinde yer alan “…uzmanlık dalında…” ibaresinin, B.  6100 sayılı Kanun’un; 1.  266. maddesinin (1) numaralı fıkrasına 6754 sayılı
Kanun’un 49. maddesiyle eklenen üçüncü cümlenin, 2.  6754 sayılı Kanun’un 50. maddesiyle değiştirilen 268.
maddesinin 694 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin 161. maddesiyle değişiklik
yapılan (2) numaralı fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “…uzmanlık
dalında…” ibaresinin, iptallerine ve yürürlüklerinin durdurulmasına karar verilmesi
talebiyle yapılan itiraz başvurusuna ilişkin E.2018/29 sayılı davanın
aralarındaki hukuki irtibat nedeniyle E.2017/20 sayılı dava ile
BİRLEŞTİRİLMESİNE, esasın kapatılmasına, esas incelemenin E.2017/20 sayılı
dosya üzerinden yürütülmesine 15/3/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar
verilmiştir. IV.  ESASIN İNCELENMESİ 6.   Dava dilekçesi, başvuru kararları ve ekleri,
Raportör Cengiz ERTEN tarafından hazırlanan işin esasına ilişkin rapor, dava ve
itiraz konusu kanun hükümleri, dayanılan Anayasa kuralları ve bunların
gerekçeleri ile diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği
görüşülüp düşünüldü: A. Genel Açıklama 7.   6754 sayılı Kanun’un 1. maddesinde bu Kanun’un
amacı bilirkişilerin nitelikleri, eğitimi, seçimi ve denetimine ilişkin
usul ve esasların belirlenmesi ile bilirkişilik için etkin ve verimli bir
kurumsal yapı oluşturulması olarak açıklanmaktadır. 8.  6754 sayılı Kanun’un 2. maddesinde bilirkişi “ çözümü
uzmanlığı, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde oy ve görüşünü sözlü
veya yazılı olarak vermesi için başvurulan gerçek veya özel hukuk tüzel kişisi ”
olarak tanımlanmıştır. 6100 sayılı Kanun’un 266. maddesinin (1)
numaralı fıkrasında da bilirkişi; çözümü hukuk dışında, özel
veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, mahkemece taraflardan birinin talebi
üzerine yahut kendiliğinden oy ve görüşünün alınmasına karar verilen üçüncü
kişi olarak ifade edilmektedir . 9.  6100 sayılı Kanun’un 266. maddesi gereğince
bilirkişiye başvurulmasına hâkimin karar vereceği, 6100 sayılı Kanun’un 282.
maddesinde de hâkimin bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle
birlikte serbestçe değerlendireceği belirtilmektedir. Bu hükümlere göre
bilirkişi incelemesi takdiri deliller arasındadır ve kanunlarda öngörülen
durumlar dışında bilirkişiye başvurulması zorunlu değildir. Bilirkişi
incelemesi gerekli görüldüğünde de inceleme sonucunda sunulan bilirkişinin
görüşü hâkimi bağlamaz. 10.  6754 sayılı Kanun’un 3. maddesinin (3) numaralı fıkrası
ile 6100 sayılı Kanun’un 266. maddesinin (1) numaralı fıkrasının ikinci
cümlesinde açıklandığı üzere genel bilgi veya tecrübeyle ya da hâkimlik
mesleğinin gerektirdiği hukuki bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda
bilirkişiye başvurulamaz. 11. 6754 sayılı Kanun’un 12. maddesinin (5) numaralı fıkrası ile
6100 sayılı Kanun’un 268. maddesinin (1) numaralı fıkrasına göre bilirkişiler,
bölge adliye mahkemelerinin yargı çevreleri esas alınmak suretiyle bilirkişilik
bölge kurulu tarafından hazırlanan listede yer alan kişiler arasından seçilir.
Böylece idari ve adli yargı yolları için geçerli yeni bir bilirkişilik sistemi
benimsenmiş, adli ve idari yargıda görev alacak bilirkişilerin tek bir kaynakta
toplanarak bölge adliye mahkemelerinin yargı çevreleri esas alınmak suretiyle
kurulan bilirkişilik bölge kurullarınca hazırlanan listelerden
görevlendirilmesi esası kabul edilmiştir. 12.  6754 sayılı Kanun’un 6. maddesinin (2) numaralı
fıkrasının (a) bendi gereğince bilirkişilik hizmetlerine ilişkin temel ve alt
uzmanlık alanları, (b) bendi gereğince ise temel ve alt uzmanlık alanlarına
göre bilirkişilerin sahip olması gereken nitelikler, Adalet Bakanlığı Hukuk
İşleri Genel Müdürlüğü bünyesinde kurulan Bilirkişilik Daire Başkanlığı
tarafından tespit edilmektedir. B.   6754 Sayılı Kanun’un 3. Maddesinin (8)
Numaralı Fıkrasının İncelenmesi 1.   İptal Taleplerinin Gerekçeleri 13. Başvuru kararlarında özetle, kanun koyucunun özel
uzmanlık gerektiren yargılamalarda hesaplamaların bizzat hâkimler tarafından
yapılmasını hedeflediği ancak hesap raporlarının çözümü özel bilgiyi
gerektirdiğinden hesap bilirkişilerinin görevlendirilmesinin zorunluluk arz
ettiği, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi’nde (UYAP) belirtilen yasal düzenleme
gereğince eklenen hesap tablosunun/sistem raporunun uyuşmazlıkları hesaplamada
yetersiz olduğu, bazı durumlarda doğru sonucu vermeyeceği, yargılamanın bir 
süjesi olan hâkimin yargılamayı yürüten ve hüküm veren kişi olarak tarafların
ispat araçları arasında bulunan bilirkişi delili neticesinde ortaya çıkacak
raporu hazırlamasının yasal yönden mümkün olmadığı, bilirkişi raporu sayesinde
tarafların itirazlarını sunabilecekleri ve hukuki dinlenme haklarını
kullanabilecekleri, aksi takdirde bu hakkın ihlal edileceği, UYAP’a entegre
edilmiş yazılımlar kullanılarak hazırlanacak raporların ihsası reye ve bunun
sonucunda hâkimin reddi itirazları ile karşılaşmaya sebebiyet vereceği,
taraflarca denetlenemeyeceği, ülke gerçekleri ve hâlihazırdaki usul kuralları
ile uyuşmayan, alt yapısı oluşturulmadan hayata geçirilen bu düzenlemenin her
dosyada hâkimin tüm verileri inceleyerek hesaplama yapması ve alacak
kalemlerini hesaplaması nedeniyle mahkemelerdeki iş yükünü artırarak
yargılamanın makul sürede bitirilmesini engelleyeceği belirtilerek kuralın
Anayasa’nın 2., 9., 36. ve 138. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür. 2.   Anayasa’ya Aykırılık Sorunu 14. İtiraz konusu kural, UYAP ile bu sisteme entegre bilişim
sistemleri veya yazılımlar vasıtasıyla ulaşılabilen bilgiler veya çözülebilen
sorunlar için bilirkişiye başvurulamayacağını öngörmektedir. 15.  Anayasa’nın 2. maddesinde Türkiye Cumhuriyeti’nin bir
hukuk devleti olduğu belirtilmiştir. Hukuk devleti  eylem ve işlemleri
hukuka uygun olan, insan haklarına dayanan, bu hak ve özgürlükleri koruyup
güçlendiren, her alanda adil bir hukuk düzeni kurup bunu geliştirerek sürdüren,
Anayasa’ya aykırı durum ve tutumlardan kaçınan, hukuk kurallarıyla kendini
bağlı sayan ve yargı denetimine açık olan devlettir. 16. Anayasa’nın 9. maddesinde yargı yetkisinin Türk Milleti adına
bağımsız mahkemelerce kullanılacağı belirtilmiştir. 17. Anayasa’nın 36. maddesinin birinci fıkrasında “ Herkes,
meşrû vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı
veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir. ”
denilerek yargı organlarına davacı ve davalı olarak başvurabilme hakkı ve bunun
doğal sonucu olarak da iddia, savunma ve adil yargılanma hakkı güvence altına
alınmıştır. Bu düzenleme ile güvence altına alınan hak arama özgürlüğü, kendisi
bir temel hak niteliği taşımasının ötesinde diğer temel hak ve özgürlüklerden
gereken şekilde yararlanılmayı ve bunların korunmasını sağlayan en etkili
güvencelerden birisidir. 18. Anayasa’nın 138. maddesinin birinci fıkrasında; hâkimlerin
görevlerinde bağımsız oldukları, Anayasa’ya, kanuna ve hukuka uygun olarak
vicdani kanaatlerine göre hüküm verecekleri, ikinci fıkrasında hiçbir organ,
makam, merci veya kişinin yargı yetkisinin kullanılmasında mahkemelere ve
hâkimlere emir ve talimat veremeyeceği, genelge gönderemeyeceği, tavsiye ve
telkinde bulunamayacağı belirtilerek hukuk devleti olmanın zorunlu bir gereği
olan yargı bağımsızlığı teminat altına alınmıştır. 19. Anayasa’nın 141. maddesinin son fıkrasında “ Davaların
en az giderle ve mümkün olan süratle sonuçlandırılması, yargının görevidir. ”
denilerek yargılama maliyetinin en düşük şekilde olmasının ve bu sürecin
mümkün olan en hızlı yöntemlerle gerçekleştirilmesinin yargının görevlerinden
olduğu ifade edilmiştir. 20. Hâkim, bilirkişinin görüşünü ve raporunu serbest bir
şekilde takdir etme yetkisine sahiptir. Bu durumda çözümü özel veya teknik
bilgi gerektiren hususlarda mahkemelerin kullanımına sunulan sistemler veya
yazılımlar aracılığı ile uyuşmazlığın çözümü mümkün ise bilirkişiye
başvurulması gerektiği söylenemez. Söz konusu sistemler veya yazılımlar bu
konuda uzman olan kişilerce hazırlandığından bu programların kullanılmasının
hâkimin uzmanı olmadığı bir hususu çözmesi şeklinde nitelendirilmesi mümkün
değildir. Kaldı ki hâkimin asli görevi hukuku resen uygulayarak uyuşmazlığı
çözmektir. Ayrıca bu sistemlerde veya yazılımlarda eksiklik ya da yanlışlık
olduğu, programın hatalı kullanıldığı iddialarına karşı kanun yollarında
inceleme yapılabileceğinden kuralın tarafların adil yargılanma haklarını
zedelediği de söylenemez. 21. Hukuk devletinde kamusal her yetkinin hukuka uygun
kullanılması gerektiği gibi mahkemelerin de önlerine gelen uyuşmazlıklar
hakkında karar verirken ilgili kanunlara uyma yükümlülüğü vardır. Anayasa’nın
138. maddesinde; hâkimlerin Anayasa’ya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdani
kanaatlerine göre hüküm verecekleri belirtilmiştir. Bu nedenle bilirkişiye
başvurulamayacağına ilişkin yasağa uyularak kuralda belirtilen bilişim
sistemleri veya yazılımlar ile sorunların bizzat mahkeme tarafından
çözülmesinin yargı bağımsızlığını ihlal eden bir yönü bulunmamaktadır. 22.  UYAP ile bu sisteme entegre bilişim sistemleri veya
yazılımlar vasıtasıyla özel bilgilerin veya teknik bilgilerin elde edilmesi, bu
suretle bilirkişiye gerek kalmaksızın sorunun çözülmesi söz konusudur. Eğer
mahkeme, sorunu bilirkişi yerine sözü edilen sistemler ve yazılımlar aracılığı
ile çözebiliyorsa yargılama sürecinin daha az masrafla ve daha hızlı bir
biçimde sonuçlandırılması da sağlanmış olacaktır. 23. Açıklanan nedenlerle kural Anayasa’nın 2., 9., 36. ve 
138. maddelerine aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir. C. 6754 Sayılı Kanun’un 4. Maddesinin (2) Numaralı
Fıkrasının (a) Bendinin ve (3) Numaralı Fıkrasının Birinci Cümlesinin
İncelenmesi 1.    İptal Talebinin Gerekçesi 24.  Dava dilekçesinde özetle Bilirkişi Danışma Kurulu üyesi
ve aynı zamanda bu Kurulun başkanı olan Adalet Bakanlığı Müsteşarının siyasi
bir kimliğinin bulunduğu, Kanun uyarınca Müsteşarın, bilirkişilerin listede
olup olmamasına karar vermesinin ve Bilirkişilik Daire Başkanlığının görev
alanına giren konularla ilgili önerilerde bulunabilmesinin bağımsız olması
gereken yargılama sürecini etkileyeceği, kurallar ile Kurulun yargıya
müdahalesine kanuni zemin hazırlandığı, bilirkişilik görevinin bağımsızlığına ve
tarafsızlığına gölge düşürüldüğü, muhakemenin adil bir şekilde
neticelenmesi açısından bilirkişinin bağımsız ve tarafsız olmasının hayati önem
taşıdığı, bireylerin hak arama hürriyeti ve adil yargılanma hakkı yönünden
bilirkişilik kurumunun her türlü siyasi baskıdan ari bir şekilde düzenlenmesi
gerektiği belirtilerek kuralların Anayasa’nın 2., 36. ve 138. maddelerine
aykırı olduğu ileri sürülmüştür. 2.    Anayasa’ya Aykırılık Sorunu 25. Adalet Bakanlığı Müsteşarının Bilirkişilik Danışma
Kurulunun üyesi ve aynı zamanda başkanı olması dava konusu
kuralları oluşturmaktadır. 26. Kanun’un 5. maddesine göre Bilirkişilik Danışma Kurulu,
bilirkişilik hizmetlerinin yürütülmesinde yaşanan sorunların çözümü, Bilirkişi
Daire Başkanlığının görev alanına giren konular ile Daire Başkanlığının ve
bölge kurullarının yıllık faaliyetleri hakkında önerilerde bulunmak, kanunlarla
verilen diğer görevleri yapmak üzere oluşturulmuş bir kuruldur. Kanun’un 4.
maddesinde; Kurulun Adalet Bakanlığını, yargıyı, değişik kurum, kurul, meslek
odaları ve birlikleri temsil eden toplam yirmi sekiz üyeden meydana geleceği,
üyelerin seçim usulü, süreleri, toplantı zamanları ve sekretarya hizmetlerinin
Bilirkişilik Daire Başkanlığı tarafından yerine getirileceği açıklanmıştır. 27.  Bilirkişilik Danışma Kurulunun görevlerinin
düzenlendiği 5. madde göz önünde bulundurulduğunda Kurula tanınan görevlerin
icra edilmesi değil Kurulun önerilerde bulunması biçiminde olduğu
anlaşılmaktadır. Kaldı ki Kurulun hem üyesi hem de başkanı olan Adalet
Bakanlığı Müsteşarı -Anayasa Mahkemesinin 29/4/1993 tarihli ve E.1992/39
K.1993/19 sayılı kararında açıklandığı üzere- Bakanlık hizmetlerinin
yürütülmesinde bakana yardımcı olması ve Anayasa uyarınca Hâkimler ve Savcılar
Kurulunun tabiî üyeliği sıfatını taşıması nedeniyle “ meslekten yetişmiş
ve teminatlı uzman olduğu için bakanlığın en yetenekli ve sürekli ögesi ”
sayılan diğer bakanlık müsteşarlarından farklı bir hukuksal konumda
bulunmaktadır. 28. Kuvvetler ayrılığı ilkesi, erklerin birbirleriyle bağlantısız
bir şekilde çalışmalarını değil aksine Anayasa'nın Başlangıç'ında belirtildiği
üzere medeni bir işbölümü ve işbirliği içinde çalışmalarını gerektirmektedir.
Bu çerçevede yürütme ve yargı erklerinin yetki alanları içindeki
faaliyetlerinin zaman zaman birbirleriyle kesişmesi mümkün olup her erkin
Anayasa tarafından belirlenmiş yetki sahasında kalması ve diğer erkin yetkisine
müdahale etmemesinin sağlanması gözetilmelidir. Bilirkişilik Danışma
Kurulunun da görevi esas itibarıyla bilirkişilik hizmetleriyle ilgili konularda
önerilerde bulunmaktır. Bu bağlamda adalet hizmetlerinin sunulmasında
Kurulun idari görevlerinin bulunduğu tartışmasızdır. Dava konusu kurallarda bu
idari görevleri aşan herhangi bir yargısal yetkinin tanınması veya yargı erkine
müdahale sonucunu doğuracak bir uygulamaya izin verilmesi söz konusu
değildir. Kurulun varlığı; mahkemelerce bilirkişilerin
görevlendirilmeleriyle ilişkili olmadığından, bilirkişilere verilen
görevin tarafsız bir şekilde yerine getirilmesini, dolayısıyla yargılamanın
adil bir şekilde sonuçlandırılmasını da engellemediğinden adil yargılanma
hakkını ihlal etmemektedir. 29. Açıklanan nedenlerle kurallar Anayasa’nın 2., 36. ve
138.  maddelerine aykırı değildir. İptal taleplerinin reddi gerekir. Ç. 6754 Sayılı Kanun’un 10. Maddesinin (4) Numaralı Fıkrası ile
6100 Sayılı Kanun’un 266. Maddesinin (1) Numaralı Fıkrasının Üçüncü
Cümlesinin İncelenmesi 1.    İptal Taleplerinin Gerekçeleri 30. Dava dilekçesinde 6754 sayılı Kanun’un 10. maddesinin (4)
numaralı fıkrasındaki “… hukuk alanı dışında …” ibaresinin, başvuru
kararlarında ise 6754 sayılı Kanun’un 10. maddesinin (4) numaralı fıkrası ile
6100 sayılı Kanun’un 266. maddesinin (1) numaralı fıkrasının üçüncü cümlesinin
iptalleri talep edilmiştir. Dava dilekçesi ve başvuru kararlarında
özetle; kuralların özel bir uzmanlık gerektirmeyen ve hâkimin genel hukuk
bilgisiyle çözümleyebileceği konularla sınırlı olarak uygulanabileceği, hâkimin
genel hukuk bilgisiyle çözemeyeceği, hukukun ihtisaslaşma gerektiren
alanlarında ise hukukçu bilirkişiye başvurabilmesi gerektiği, kuralların lafzı
itibarıyla açıklık ve belirlilik ilkesine uygun olmadığından hukukçu kimselerin
bilirkişilik yapamayacağı şeklinde bir algılamaya ve yoruma yol açtığı, bu
durumun uygulamada bireylerin hak arama hürriyetleri yönünden bir sınırlamaya
sebebiyet vereceği, bireylerin tarafı oldukları davalarda muhakemenin
sonuçlandırılması ve adil bir yargılamanın gerçekleştirilebilmesi bakımından
uyuşmazlık konusuyla ilgili hukukçu bilirkişinin görüşünü talep etme hakkını
ortadan kaldırabilecek nitelik taşıdığı, kuralların bir meslek grubunu yok
sayarak bu gruba yönelik kanuni yasaklama getirdiği, önceden bilirkişilik yapan
hukukçuların kazanılmış haklarını ihlal ettiği, bilirkişilik için diğer meslek
gruplarının lisans eğitimleri yeterli sayılırken hukuk öğrenimi görmüş
kişilerin lisans eğitimlerinin yetersiz sayılmasının eşitsizliğe neden olduğu,
hâkimin bilirkişi seçiminde serbest olması gerektiği, bilirkişi seçiminin sınırlandırılmasının
yargı yetkisinin bağımsız mahkemelerce kullanılacağına dair hükme aykırılık
teşkil ettiği, hâkimlerin delil toplama yetkisinin sınırlandırıldığı
belirtilerek kuralların  Anayasa’nın 2., 9., 10., 13., 36., 48., 49.,
138. ve 141. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür. 2.  Anayasa’ya Aykırılık Sorunu 31. 6754 sayılı Kanun’un 10. maddesinin (4) numaralı fıkrası, hukuk
öğrenimi görmüş kişilerin hukuk alanı dışında ayrı bir uzmanlığa sahip
olduklarını ve aynı maddenin (1) numaralı fıkrasında belirtilen bilirkişilik
faaliyetinde bulunacak gerçek kişilerde aranan şartları taşıdıklarını
belgelendirmedikleri takdirde bilirkişilik siciline ve listesine
kaydedilemeyeceklerini öngörmektedir. 6100 sayılı Kanun’un 266.
maddesinin (1) numaralı fıkrasının üçüncü cümlesinde ise hukuk
öğrenimi görmüş kişiler hukuk alanı dışında ayrı bir uzmanlığa sahip olduğunu
belgelendirmedikçe bu kişilerin bilirkişi olarak görevlendirilemeyecekleri
düzenlenmektedir. 32. Anayasa’nın 2. maddesinde Türkiye Cumhuriyeti, bir hukuk
devleti olarak nitelendirilmiştir. Hukuk devletinin temel unsurlarından biri
de belirlilik ilkesidir. Bu ilkeye göre yasal düzenlemelerin
hem kişiler hem de idare yönünden herhangi bir duraksamaya ve kuşkuya yer
vermeyecek şekilde açık, net, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olması, ayrıca
kamu otoritelerinin keyfî uygulamalarına karşı koruyucu önlem içermesi
gerekir. Belirlilik ilkesi, hukuksal güvenlikle bağlantılı olup birey, kanundan
belirli bir kesinlik içinde hangi somut eylem ve olguya hangi hukuksal
yaptırımın veya sonucun bağlandığını bilmelidir. Birey ancak bu durumda
kendisine düşen yükümlülükleri öngörebilir ve davranışlarını ayarlayabilir. 33.  Hukuk devleti ilkesinin temel gereklerinden biri de
kazanılmış haklara saygı gösterilmesidir. Kazanılmış haklara saygı, hukuk
güvenliği ilkesinin bir sonucudur. Kazanılmış hak kişinin bulunduğu statüden
doğan, tahakkuk etmiş, kendisi yönünden kesinleşmiş ve kişisel alacak
niteliğine dönüşmüş haktır. Kazanılmış bir haktan söz edilebilmesi için bu
hakkın yeni yasadan önce yürürlükte olan kurallara göre bütün sonuçlarıyla
fiilen elde edilmiş olması gerekir. 34.  Mahkemelerin bağımsızlığı ilkesi, hâkimlerin
görevlerinde bağımsız olduklarını ifade etmektedir. Hâkimlerin görevlerinde
bağımsızlıkları ise onlara tanınan bir ayrıcalık olmayıp adaletin dolaylı
dolaysız her türlü etki, baskı, yönlendirme ve kuşkudan uzak şekilde
dağıtılması amacını gütmektedir. Yargının bir karakteri olan bağımsızlık;
hâkimin çekinmeden ve endişe duymadan, Anayasa’nın öngördüğü gereklerden başka
herhangi bir dış etki altında kalmadan, yansız tutumla, özgürce karar
verebilmesidir. 35.  İptali istenen kurallar 6754 sayılı Kanun’un 3.
maddesinin  (3) numaralı fıkrası ile 6100 sayılı Kanun’un 266.
maddesinin (1) numaralı fıkrasının ikinci cümlesinde, hâkimin yargılama
sırasında hukuk bilgisiyle çözebileceği konularda bilirkişiye başvurmasını
yasaklayan düzenlemelerin doğal bir sonucudur. 36. Kurallara ilişkin madde gerekçelerinde de açıklandığı üzere
hukuki sorunları hâkimin mesleki bilgi ve deneyimleriyle çözmesi gerektiğinden
bu sorunların en yetkin kişisi hâkim olup Anayasa’nın 138. maddesinde de hukuka
uygun olarak hüküm verme yetkisi hâkime tanınmıştır. Ayrıca 6754 sayılı
Kanun’un kuralla ilgili madde gerekçesinde; düzenlemenin amacının hâkime
verilen mutlak yargı yetkisinin -bilirkişi vasıtasıyla dahi olsa- bir başkasına
devrini önlemek olduğu, hukuk kurallarını resen araştırmak, yorumlamak ve
uygulamak hâkimin görevi kapsamında kaldığından uyuşmazlık hakkında bir de
bilirkişi atanmasının gereksiz yere yargılama giderlerinin artmasına ve buna
bağlı olarak yargılama sürelerinin uzamasına sebebiyet vereceği, salt hukuki
konularda bilirkişiye ihtiyaç bulunmadığı belirtilmiştir. 37.  Dava ve başvuru dilekçelerinde her ne kadar kuralların
lafzı itibarıyla açık ve belirlilik ilkesine uygun olmadığı ileri sürülmüşse de
kurallarda; hukuk öğrenimi görmüş kişilerin hukuk alanı dışında bir
uzmanlığının bulunmaması hâlinde bilirkişilik siciline ve listesine
kaydedilemeyecekleri ve dolayısıyla bilirkişi olarak görevlendirilmeyecekleri
hususu herhangi bir kuşkuya yer bırakmayacak şekilde açık, anlaşılabilir ve
uygulanabilir şekilde ifade edilmiştir. Bu nedenle kurallarla belirlilik
ilkesinin ihlal edildiği söylenemez. 38.  Bilirkişi, özel veya teknik bilgiyi haiz bir meslek
sahibi olarak oy ve görüşüne başvurulan bir kişidir ancak bilirkişilik başlı
başına bir meslek değildir. 6100 sayılı Kanun’un 283. maddesinin (1) numaralı
fıkrasına göre her yıl güncellenen tarife esas alınarak bilirkişiye harcadığı
emek ve mesaisi karşılığında ücretin yanı sıra inceleme, ulaşım, konaklama ve
diğer giderleri ödenir. Bu nedenle bilirkişilik, görüşüne başvurulduğu uzmanlık
alanında bir meslek mensubu olmayı, emek ve çalışma karşılığı belli bir ücret
ödenmeyi gerektirse de münhasıran geçim sağlanacak bir meslek olarak
değerlendirilemez. Kazanılmış hak ise kişinin bulunduğu statüden doğan,
tahakkuk etmiş ve kendisi yönünden kesinleşmiş, kişisel alacak niteliğine
dönüşmüş haktır. Bilirkişiliğin bir meslek olmadığı da dikkate alındığında 6754
sayılı Kanun’dan önce bilirkişilik yapanlar yönünden elde edilmiş, kesinleşmiş
bir haktan ve statüden söz edilemez. 39.  Hâkimlik mesleğinde hukuki bilginin yanı sıra muhakeme
gücü, karar vermek için bir konuyu kavrayıp karar şekline getirerek özetleme
yeteneği, bilimsel ve teknolojik gelişmelere açık olmak önem taşımaktadır. Bu
nedenle genel bilgi veya tecrübeyle ya da hâkimlik mesleğinin gerektirdiği
hukuki bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye
başvurulamayacağının bir yansıması olan hukuk öğrenimi görmüş kişilerin
bilirkişi olarak görevlendirilemeyeceğine ilişkin kurallar Anayasa’nın 9. ve
138. maddelerine aykırılık taşımamaktadır. 40. Diğer taraftan bir hukuk devletinde kamusal her yetkinin
hukuka uygun kullanılması gerektiği gibi mahkemelerin de önlerine gelen
uyuşmazlıklar hakkında karar verirken ilgili kanunlara uyma yükümlülüğü vardır.
Anayasa’nın 138. maddesinde; hâkimlerin Anayasa’ya, kanuna ve hukuka uygun
olarak vicdani kanaatlerine göre hüküm verecekleri belirtilmiştir. Bu
nedenle hukuk öğrenimi görmüş kişilerin -hukuk alanı dışında ayrı bir
uzmanlığa sahip olduğunu belgelendirmedikçe- bilirkişi olarak
görevlendirilemeyeceğine dair mahkemelerin uyması gereken yasağın yargı
bağımsızlığını ihlal edici nitelikte olduğu söylenemez. 41. Genel bilgi veya tecrübeyle ya da hâkimlik mesleğinin
gerektirdiği hukuki bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konular dışında özel veya
teknik bilgiyi içeren uzmanlık gerektiren konularda bilirkişiye başvurulması
adil yargılanma hakkının gereği olarak değerlendirilmelidir. Çünkü hâkim, bir
delil değerlendirme vasıtası olan bilirkişi incelemesinden de yararlanarak
önüne gelen sorunu çözerek adaletin gerçekleşmesini temin etmektedir. Bununla
birlikte hukuk kurallarını resen araştırarak bulmak, yorumlamak ve olaya
uygulamak zaten hâkimin işi olduğuna göre bu konularda bilirkişiye
başvurulmasına izin verilmemesi adil yargılanma hakkının ihlali olarak
değerlendirilemez. 42.  Açıklanan nedenlerle kurallar, Anayasa’nın 2., 9., 36.,
138. ve 141. maddelerine aykırı değildir. İptal taleplerinin reddi gerekir. Kuralların Anayasa’nın 10., 13., 48. ve 49.  maddeleriyle
ilgisi görülmemiştir. D. 6754 Sayılı Kanun’un 12. Maddesinin (6) Numaralı
Fıkrasının Birinci Cümlesi ile 6100 Sayılı Kanun’un 268. Maddesinin (2)
Numaralı Fıkrasının Birinci Cümlesinde Yer Alan “… uzmanlık dalında… ”
İbaresinin İncelenmesi 1.    İptal Taleplerinin Gerekçeleri 43. Başvuru kararlarında özetle, iptali istenen “… uzmanlık
dalında… ” ibaresinin yer aldığı kurallar ile  uzmanlık alanları
dışında görevlendirme yapılamayacağından hâkimin serbestçe seçim yetkisinin
sınırlandırıldığı, hâkimin seçim yetkisinin bilirkişilik alanına yönelik değil
bilirkişinin şahsına yönelik olarak belirlendiği, hâkimin yargılamanın
mahiyetine göre hükmün oluşmasında gerekli olduğuna inandığı bilirkişiyi
bilirkişilik listesi ve sicili dışından, herhangi bir bilirkişilik alanı ile
sınırlamaya tabi olmaksızın görevlendirme yetkisine serbestçe sahip olması
gerektiği, söz konusu  yetkinin sınırlandırılmasının bağımsızlık ilkesini
ihlal edeceği belirtilerek kuralların Anayasa’nın 2., 9., 36., 48., 49. ve 138.
maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür. 2.  Anayasa’ya Aykırılık Sorunu 44. İptali istenen “… uzmanlık dalında… ” ibaresinin
yer aldığı kurallar, temel ve alt uzmanlık alanları Bilirkişilik Daire
Başkanlığı tarafından tespit edildikten sonra bölge kurulunun hazırladığı
listede bu uzmanlık alanlarına göre bilgisine başvurulacak bilirkişilerin
bulunmaması hâlinde mahkemenin nasıl bilirkişi görevlendireceği ile ilgili
düzenlemelerdir. Kurallar, görevlendirme yapılacak uzmanlık alanında mahkemenin
bulunduğu yerdeki bölge kurulunun listesinde bilirkişinin bulunmaması üzerine
diğer bölge kurullarının listelerinden bilirkişi seçilebileceğine, bu
listelerde de söz konusu uzmanlık alanında bilirkişi bulunmuyorsa liste dışından
bilirkişi atanmasına imkân sağlamaktadır. 45. Kurallar ile davaya bakmakta olan mahkemenin yargı çevresi
içindeki bölge kurulunun listesinde görüşüne başvuracağı uzmanlık dalında
bilirkişinin bulunmaması hâlinde diğer bölge kurullarının bilirkişi
listelerinden, bu listelerde de bilirkişi olmaması nedeniyle liste dışından
görevlendirme yapılması, 6100 sayılı Kanun’un 30. maddesindeki yargılamanın
düzenli bir biçimde yürütülmesi ve 32. maddesinin (1) numaralı fıkrasındaki
hâkimin yargılamayı sevk ve idare edeceğine ilişkin düzenlemelerin de bir
sonucudur. Söz konusu düzenlemeler ve hâkimlerin görevlerinde bağımsız
oldukları dikkate alındığında hâkimin bölge kurul listelerinde görüşüne
başvuracağı uzmanlık dalında bilirkişinin bulunmaması hâlinde bizzat liste
dışından görevlendirme yapmasına ilişkin kurallarda Anayasa’nın 9. ve 138.
maddelerine aykırılık bulunmamaktadır. 46.  Bilirkişi incelemesi, takdirî delil olmakla birlikte
çözümü uzmanlığı, özel veya teknik bilgiyi gerektiren sorunların çözümünde
hâkimin karar vermesine yardımcı olduğundan kurallar ile bilirkişi incelemesi
hızlandırılarak karar verilmesinin geciktirilmesi önlenmektedir. Böylece
bilirkişinin oy ve görüşünün alınması için kurallar ile getirilen istisnalar,
mahkemenin görüşüne başvuracağı uzmanlık dalında bilirkişinin mutlaka bir
şekilde tayin edilmesine imkân vererek sonuçta uzmanlık, özel veya teknik
bilgiyi gerektiren sorunların çözümüne yardımcı olmakta; dolayısıyla adil
yargılanma hakkının gerçekleşmesini de sağlamaktadır. Mahkemenin bulunduğu
yargı çevresindeki listede başvuracağı uzmanlık dalında bilirkişinin
bulunmaması ile tanınan istisna hükümleri davaların en az giderle
sonuçlandırılmasına da hizmet etmektedir. 47.  Öte yandan hâkimin yargılamanın mahiyetine göre hükmün
oluşturulması için herhangi bir uzmanlık alanı ve bilirkişi listesi ile
sınırlandırılmaksızın serbestçe bilirkişi görevlendirme yetkisine sahip olması
gerektiği, bu yetkisinin sınırlandırılmasının ise Anayasa’ya aykırılık teşkil
ettiği ileri sürülmüştür. Ancak bu iddia, itiraz başvurusunun konusunu
oluşturmayan, bilirkişilerin bölge adliye mahkemelerinin yargı çevreleri esas
alınmak suretiyle bilirkişilik bölge kurulu tarafından hazırlanan listede yer alan
kişiler arasından seçileceğine ilişkin 6100 sayılı Kanun’un 268. maddenin (1)
numaralı fıkrasının birinci cümlesine yöneliktir. Dolayısıyla itiraz konusu
kurallar kapsamında 6100 sayılı Kanun’un 268. maddenin (1) numaralı fıkrasının
birinci cümlesinin denetime konu yapılabilmesi mümkün değildir. 48.  Açıklanan nedenlerle kurallar Anayasa’nın 2., 9., 36. ve
138. maddelerine aykırı değildir. İtirazların reddi gerekir. Kuralların Anayasa’nın 48. ve 49. maddeleriyle bir ilgisi
görülmemiştir. V.   YÜRÜRLÜĞÜN DURDURULMASI TALEBİ 49. Dava ve başvuru dilekçelerinde özetle iptali istenen kanun
hükümlerinin uygulanması sonradan giderilmesi olanaksız durumların ve
zararların ortaya çıkmasına neden olacağından bunların önlemesi amacıyla Anayasa’ya
açıkça aykırı olan ve iptali istenen hükümlerin iptal davası sonuçlanıncaya
kadar yürürlüklerinin durdurulması talep edilmiştir. A. 3/11/2016 tarihli ve 6754 sayılı Bilirkişilik Kanunu’nun; 1. 3. maddesinin (8) numaralı fıkrasına, 2. 4. maddesinin; a. (2) numaralı fıkrasının (a) bendine, b. (3) numaralı fıkrasının birinci cümlesine, 3. 10. maddesinin (4) numaralı fıkrasına, 4. 12. maddesinin, 15/8/2017 tarihli ve 694 sayılı Kanun
Hükmünde Kararname’nin 176. maddesiyle değiştirilen (6) numaralı fıkrasının
birinci cümlesinde yer alan “…uzmanlık dalında…” ibaresine, B. 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri
Kanunu’nun; 1. 266. maddesinin (1) numaralı fıkrasına 6754 sayılı Kanun’un
49. maddesiyle eklenen üçüncü cümlesine, 2. 6754 sayılı Kanun’un 50. maddesiyle değiştirilen 268.
maddesinin, 694 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin 161. maddesiyle
değiştirilen (2) numaralı fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “…uzmanlık
dalında…” ibaresine, yönelik iptal talepleri, 5/7/2018 tarihli, E.2017/20,
K.2018/75 sayılı kararla reddedildiğinden, bu fıkra, bent, cümle ve
ibarelere ilişkin yürürlüğün durdurulması taleplerinin REDDİNE,
5/7/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir. VI.  HÜKÜM A. 3/11/2016 tarihli ve 6754 sayılı Bilirkişilik Kanunu’nun; 1. 3. maddesinin (8) numaralı fıkrasının, 2. 4. maddesinin; a. (2) numaralı fıkrasının (a) bendinin, b. (3) numaralı fıkrasının birinci cümlesinin, 3. 10. maddesinin (4) numaralı fıkrasının, 4. 12. maddesinin, 15/8/2017 tarihli ve 694 sayılı Kanun
Hükmünde Kararname’nin 176. maddesiyle değiştirilen (6) numaralı fıkrasının
birinci cümlesinde yer alan “…uzmanlık dalında…” ibaresinin, Anayasa’ya aykırı olmadıklarına ve iptal taleplerinin
REDDİNE, B. 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri
Kanunu’nun; 1. 266. maddesinin (1) numaralı fıkrasına 6754 sayılı Kanun’un
49. maddesiyle eklenen üçüncü cümlenin, 2. 6754 sayılı Kanun’un 50. maddesiyle
değiştirilen 268. maddesinin, 694 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin 161.
maddesiyle değiştirilen (2) numaralı fıkrasının birinci cümlesinde yer
alan “…uzmanlık dalında…” ibaresinin, Anayasa’ya aykırı olmadıklarına ve itirazların REDDİNE, 5/7/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi. Başkan Zühtü ARSLAN Başkanvekili Burhan ÜSTÜN Başkanvekili Engin YILDIRIM Üye Serruh KALELİ Üye Osman
  Alifeyyaz PAKSÜT Üye Hicabi DURSUN Üye Celal Mümtaz
  AKINCI Üye Muammer TOPAL Üye M. Emin KUZ Üye Hasan Tahsin
  GÖKCAN Üye Kadir ÖZKAYA Üye Rıdvan GÜLEÇ Üye Recai AKYEL Üye Yusuf Şevki
  HAKYEMEZ