ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı: 2012/59 Karar Sayısı : 2012/97 Karar Günü : 21.6.2012 R.G. Tarih-Sayı : Tebliğ
edildi. İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN : İstanbul 15. İcra Hukuk
Mahkemesi İTİRAZIN KONUSU : 16.5.2006 günlü, 5502 sayılı
Sosyal Güvenlik Kurumu Kanunu'nun 35. maddesinin Anayasa'nın 2., 10., 13., 35.
ve 36. maddelerine aykırılığı savıyla iptali istemidir. I- OLAY 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu hükümlerinin taraflarına
uygulanamayacağı dolayısıyla icra takibi de yapılamayacağı iddiasıyla davacı
Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı tarafından şikâyet yoluyla açılan icra
takibinin iptali davasında, itiraz konusu kuralın Anayasa'ya aykırı olduğu
kanısına varan Mahkeme iptali için başvurmuştur. II- İTİRAZ KONUSU YASA KURALI 16.5.2006 günlü, 5502 sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kanunu'nun 35.
maddesi şöyledir: 'MADDE 35 - Kurum, görevlendirildiği
hizmetlerin gereği ve bağışlar dışında taşınmaz edinemez. Kurumun malları, alacakları, banka hesapları 2004 sayılı İcra ve
İflâs Kanunu ile 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun
bakımından Devlet malı hükmünde olup, alacakları imtiyazlı alacaklardır. Kurumun taşınır ve taşınmazları, bankalardaki mevduatları dahil
her türlü hak ve alacakları haczedilemez, hakkında 2004 sayılı İcra ve İflâs
Kanununun haciz ve iflas hükümleri uygulanmaz. Kurum her türlü dava ve icra işlemlerinde teminat yatırmak
mükellefiyetinden muaftır. Kurum, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine tâbi değildir.
2886 sayılı Kanun kapsamına giren işlerde uygulanacak usûl ve esaslar Kurumca
çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir. Kurumun sahibi bulunduğu taşınmazların kira artış oranları, 213
sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca her yıl belirlenen yeniden değerleme
oranından az olmamak üzere rayiç değerle belirlenir. (Ek cümle:
17/1/2012-6270/4 md.) Ancak ekonomik koşullar göz önünde bulundurularak kira
bedellerini belirlemeye Yönetim Kurulu yetkilidir.' III- İLK İNCELEME Anayasa Mahkemesi'nin İçtüzüğü'nün 8. maddesi uyarınca, Haşim
KILIÇ, Serruh KALELİ, Alparslan Altan, Fulya KANTARCIOĞLU, Mehmet ERTEN, Serdar
ÖZGÜLDÜR, Osman Alifeyyaz PAKSÜT, Zehra Ayla PERKTAŞ, Recep KÖMÜRCÜ, Burhan
ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Nuri NECİPOĞLU, Hicabi DURSUN, Erdal TERCAN, Muammer
TOPAL, Zühtü ARSLAN'ın katılımlarıyla 21.6.2012 gününde yapılan ilk inceleme
toplantısında dava dosyası ve ekleri, ilk inceleme raporu, itiraz konusu Yasa
kuralı, dayanılan Anayasa kurallarıyla, bunların gerekçeleri ve diğer yasama
belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü: Anayasa'nın 152. ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve
Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 40. maddesine göre, mahkemeler, bakmakta
oldukları davalarda uygulayacakları kanun ya da kanun hükmünde kararname
kurallarını Anayasa'ya aykırı görürler veya taraflardan birinin ileri sürdüğü
aykırılık savının ciddi olduğu kanısına varırlarsa, o hükmün iptali için
Anayasa Mahkemesi'ne başvurmaya yetkilidirler. Ancak, bu kurallar uyarınca bir
mahkemenin Anayasa Mahkemesi'ne başvurabilmesi için elinde yöntemince açılmış
ve mahkemenin görevine giren bir davanın bulunması ve iptali istenen kuralların
da o davada uygulanacak olması gerekmektedir. Uygulanacak yasa kuralları,
davanın değişik evrelerinde ortaya çıkan sorunların çözümünde veya davayı
sonuçlandırmada olumlu ya da olumsuz yönde etki yapacak nitelikte bulunan
kurallardır. Mahkeme,16.5.2006 günlü, 5502 sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu
Kanunu'nun 35. maddesinin Anayasa'nın 2., 10., 13., 35. ve 36. maddelerineaykırı
olduğunu ileri sürerek iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi'ne başvurmuştur. 5502 sayılı Kanun'un35.maddesinde Sosyal GüvenlikKurumunun
taşınmaz edinimi ve mal varlıklarının hukukî durumudüzenlenmiştir. İtiraza konu
kuralın üçüncü fıkrasındakurumun taşınır ve taşınmazları, bankalardaki mevduatları
dâhil her türlü hak ve alacaklarının haczedilemeyeceği, kurum hakkında 2004
sayılı İcra ve İflâs Kanunu'nun haciz ve iflas hükümlerinin uygulanmayacağı
öngörülmüştür. İtiraza konu kural, kuruma karşı icra takibi yapılamayacağını
ilişkin bir düzenleme içermemektedir. Mahkeme'nin bakmakta olduğu davada ise kuruma karşı icra takibi
talebinde bulunulması üzerine davacı kurum, şikâyet yoluyla açtığı davada
itiraza konu kuralın 3. fıkrasına dayanarak icra takibinin iptalini talep
etmiştir. Belirtildiği üzere itiraza konu kural, kurumun taşınır ve
taşınmazları,bankalardaki mevduatları dahil her türlü hak ve alacaklarının
haczedilemeyeceğini düzenlemektedir. Haczedilmezliğe ilişkin olan itiraza konu
kuralın 3. fıkrası kuruma karşı icra takibi yapılamayacağını öngörmemektedir.
Kişi ve kurumlara icra takibi yapılması ile takip sonucunda haciz yapılamaması
ayrı kavramlardır. Bir malın haczedilemez olması o mal hakkında icra takip
yapılamayacağı anlamını taşımamaktadır. Cebri icra hukukunda birbirine takip eden iki ayrı aşamayı ifade
eden icra takibi ve haciz işlemlerinin dava açılması durumunda Mahkeme
tarafından ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekir. Somut olayda dava icra
takibinin iptaline yöneliktir. Taleple bağlı olan Mahkeme, henüz haciz aşamasına
geçilmemiş olduğundan sadece icra takibinin şartları yönünden değerlendirme
yapabilecektir. İptali istenilen kural ise bir sonraki aşamada talep edilirse
yapılabilecek haciz işlemine yönelik dava açılması durumunda
uygulanabilecektir. İtiraza konu kural, icra takibine yönelik olmadığından bu
aşamada Mahkeme'nin davada uygulayacağı yasa kuralı niteliğini taşımamaktadır. Açıklanan nedenlerle,16.5.2006 günlü, 5502 sayılı Sosyal Güvenlik
Kurumu Kanunu'nun 35. maddesi,itiraz başvurusunda bulunan Mahkeme'nin bakmakta
olduğu davada uygulayacağı kural değildir. İtiraz başvurusunun Mahkeme'nin yetkisizliği nedeniyle reddi
gerekir. IV- SONUÇ 16.5.2006 günlü, 5502 sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kanunu'nun 35.
maddesinin, itiraz başvurusunda bulunan Mahkeme'nin bakmakta olduğu davada
uygulanma olanağı bulunmadığından, bu maddeye ilişkin başvurunun Mahkeme'nin
yetkisizliği nedeniyle REDDİNE, 21.6.2012 gününde OYBİRLİĞİYLEkarar verildi. Başkan Haşim
  KILIÇ Başkanvekili Serruh
  KALELİ Başkanvekili Alparslan
  ALTAN Üye Fulya
  KANTARCIOĞLU Üye Mehmet
  ERTEN Üye Serdar
  ÖZGÜLDÜR Üye Osman
  Alifeyyaz PAKSÜT Üye Zehra
  Ayla PERKTAŞ Üye Recep
  KÖMÜRCÜ Üye Burhan
  ÜSTÜN Üye Engin
  YILDIRIM Üye Nuri
  NECİPOĞLU Üye Hicabi
  DURSUN Üye Erdal
  TERCAN Üye Muammer
  TOPAL Üye Zühtü
  ARSLAN