ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı     :  2017/143 Karar Sayısı  :  2018/40 Karar Tarihi :  2/5/2018 R.G.Tarih Sayısı   : 
5/6/2018-30442 İPTAL DAVASINI AÇAN: Türkiye Büyük Millet Meclisi
üyeleri Engin ALTAY, Levent GÖK ve Özgür ÖZEL ile birlikte 124 milletvekili İPTAL DAVASININ KONUSU: 18/5/2017 tarihli ve
7020 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda ve
Bir Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 10.
maddesiyle, 4/6/1985 tarihli ve 3213 sayılı Maden Kanunu’nun 29. maddesine
eklenen on dördüncü fıkranın Anayasa’nın 2. ve 7. maddelerine aykırılığı ileri
sürülerek iptaline ve yürürlüğünün durdurulmasına karar verilmesi talebidir. I. İPTALİ İSTENEN KANUN HÜKMÜ 3213 sayılı Kanun’un 29. maddesine 7020 sayılı Kanun’un 10.
maddesiyle eklenen iptali talep edilen kuralı da içeren değişiklikler şöyledir: “(Değişik fıkra: 18/5/2017-7020/10 md.) Birbirine bitişik veya
yakın maden sahaların-da, yapılan üretimin çevresel etkileri, şehirleşme,
işletme güvenliği, rezervin verimli işletilmesi ve benzeri sebeplerden dolayı
yapılacak proje ve planlama çerçevesinde Genel Müdürlüğün teklifi ve Bakan
onayı ile maden bölgesi ilan edilebilir. Maden bölgesindeki ruhsatların bir
veya birden fazla ruhsatta birleştirilmesi Genel Müdürlükçe yapılır. (Ek fıkra: 18/5/2017-7020/10 md.) Maden bölgesinde belirlenen
alandaki ruhsatların tüzel kişiliği haiz bir şirkette birleştirilmesi için
ruhsat sahiplerine altı aya kadar süre verilir. Ruhsat sahiplerinin kurulacak
olan bu şirketteki ortaklık payları, maden rezervi de göz önüne alınarak
belirlenir. Ruhsatların birleştirilmesi, belirlenen alandaki toplam rezervin en
az yarısına tekabül eden ruhsat sahiplerinin talebi hâlinde gerçekleştirilir.
Bu talep sahipleri ikiden az olamaz. Talep sahibinin iki olması hâlinde ise
hissedarlardan birinin rezerv oranı en az yüzde on olmalıdır. Yeterli talebin
sağlanamaması durumunda belirlenen alandaki tüm ruhsatlar iptal edilir. Bu
sahalar, alan sınırlamasına bağlı kalmaksızın Genel Müdürlük tarafından
belirlenen kriterlere göre ihale edilerek ruhsatlandırılır. İptal edilen
ruhsatlara ilişkin Genel Müdürlükçe tespit edilen yatırım giderleri Bakanlık
bütçesinden karşılanır. Birleşen ruhsatların alan sınırlarını belirleme yetkisi
Genel Müdürlüğe aittir. Maden bölgesi içerisinde bulunan ihalelik sahalar,
ihale taban bedeli yatırılarak birleşen ruhsata ilave edilebilir. (Ek fıkra: 18/5/2017-7020/10 md.) Belirlenen alandaki toplam
rezervin en az yarısına tekabül eden ruhsat sahiplerince birleştirmenin talep
edilmesi hâlinde, birleştirmeye dâhil olmayan diğer ruhsatlar iptal edilir.
İptal edilen ruhsatların Genel Müdürlükçe tespit edilen yatırım giderleri,
birleştirme yapılan ruhsat sahibince ödenir ve bu ruhsat alanları
birleştirilmiş ruhsata ilave edilir. Tespit edilen yatırım giderinin ruhsat
sahibince altı ay içinde ödenmemesi hâlinde ise belirlenen alandaki ruhsatların
tümü iptal edilir. (Ek fıkra: 18/5/2017-7020/10 md.) Şehirleşme, çevresel ve benzeri
etkiler dikkate alınarak bazı alanlardaki I. Grup ve II. Grup (a) madencilik
faaliyetleri valilik görüşü ile Bakanlık tarafından kısıtlanabilir. Bakan onayı
ile kısıtlanan alandaki I. Grup ve II. Grup (a) bendi maden ruhsatları, rezervi
dikkate alınmak suretiyle maden bölgesine ya da başka bir alana taşınarak
ruhsatlandırılabilir. Bu tür ruhsatlandırma işlemi ihalelik sahalar üzerinde de
ihalesiz yapılabilir. Kısıtlama ve taşınma alanlarındaki rezerv tespitleri
valiliklerce yapılır. (Ek fıkra: 18/5/2017-7020/10 md.) Maden bölgesi olan illerde bu
bölgeleri yönetmek üzere maden bölgesi komisyonu kurulur. Bu komisyon,
büyükşehirlerde Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı bünyesinde, diğer
illerde ise il özel idaresi bünyesinde faaliyet gösterir. Komisyon; valilik,
ilgili belediye ve ruhsat sahibi şirket temsilcilerinden oluşur. (Ek fıkra: 18/5/2017-7020/10 md.) Komisyon, ruhsat sahasındaki
faaliyetlerin proje-ye, çevre ve insan sağlığına uygun yürütülmesini kontrol
ederek madencilik faaliyetlerinin geçici olarak durdurulması dâhil gerekli
tedbirlerin alınmasını sağlar. Komisyon geçici olarak durdurma faaliyetlerini
Genel Müdürlüğe bildirir. Genel Müdürlük, komisyonun maden bölge-leri ile
ilgili faaliyetlerini inceler ve denetler. (Ek fıkra: 18/5/2017-7020/10 md.) Ruhsat sahibi tarafından, ocak
başı satış tutarının %0,5’i, komisyonun maden bölgesi için yapacağı harcamaları
karşılamak üzere, büyükşehirlerde Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı,
diğer illerde ise il özel idaresi hesabına yatırılır. Maden bölgesindeki her
grup maden işletme ruhsatı için bu Kanun kapsamında irtifak ve/veya intifa
hakkı tesis edilebilir ve kamulaştırma yapılabilir. Maden bölgesi alanında
rödövans sözleşmesi yapılamaz ve varsa mevcut sözleşmeler iptal edilir. (Ek fıkra: 18/5/2017-7020/10 md.) Maden bölgesi ilan edilmesi,
ruhsatların birleştirilmesi, taksiri ve iptal edilmesi, yatırım giderlerinin
belirlenmesi ve ödenmesi, maden sahalarının ihale edilmesi, rezerv tespiti ve
ruhsatlandırma, bir veya birden fazla il sınırına giren maden bölgeleri
komisyonunun oluşturulması, toplanma ve çalışma süresi, görev ve yetkileri,
faaliyetlerin inceleme ve denetimi ile ruhsatların taşınması, proje ve
planlaması gibi uygulamaya ilişkin usul ve esaslar Bakanlık tarafından
çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.” II. İLK İNCELEME 1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Zühtü
ARSLAN, Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Serdar ÖZGÜLDÜR, Serruh KALELİ, Osman
Alifeyyaz PAKSÜT, Recep KÖMÜRCÜ, Nuri NECİPOĞLU, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz
AKINCI, Muammer TOPAL, M. Emin KUZ, Hasan Tahsin GÖKCAN, Kadir ÖZKAYA, Rıdvan
GÜLEÇ, Recai AKYEL ve Yusuf Şevki HAKYEMEZ’in katılımlarıyla 26/7/2017
tarihinde yapılan ilk inceleme toplantısında, dosyada eksiklik bulunmadığından
işin esasının incelenmesine, yürürlüğü durdurma talebinin esas inceleme
aşamasında karara bağlanmasına OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir. III. ESASIN İNCELENMESİ 2. Dava dilekçesi ve ekleri, Raportör Sadettin CEYHAN tarafından
hazırlanan işin esasına ilişkin rapor, dava konusu kanun hükmü, dayanılan ve
ilgili görülen Anayasa kuralları ve bunların gerekçeleri ile diğer yasama
belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü: A. Genel Açıklama 3. 7020 sayılı Kanun’la 3213 sayılı Kanun’da yapılan
değişikliklerle belirli maden sahalarında maden bölgesi ilan
edilmesi ve bunun tabii sonucu olarak ortaya çıkan birtakım zaruri iş ve
işlemler düzenlenmiştir. 4. 3213 sayılı Kanun’un 29. maddesinin yedinci fıkrasında,
birbirine bitişik veya yakın maden sahalarında, yapılan üretimin çevresel
etkileri, şehirleşme, işletme güvenliği, rezervin verimli işletilmesi gibi
sebeplerden dolayı yapılacak proje ve planlama çerçevesinde Maden İşleri Genel
Müdürlüğünün teklifi ve Bakan onayı ile maden bölgesi ilan
edilebileceği belirtilmiştir. 5. Kanun’un söz konusu maddesiyle, maden bölgesi ilan edilen
alanlardaki ruhsatların birleştirilmesi yöntemi de benimsenmiştir. Buna göre
maden bölgesinde belirlenen alandaki ruhsatların tüzel kişiliği haiz bir
şirkette birleştirilmesi için ruhsat sahiplerine altı aya kadar süre
verilecektir. Ruhsat sahiplerinin kurulacak olan bu şirketteki ortaklık
payları, maden rezervi de göz önüne alınarak belirlenecek; ruhsatların
birleştirilmesi, belirlenen alandaki toplam rezervin en az yarısına tekabül
eden ruhsat sahiplerinin talebi hâlinde gerçekleştirilecektir. Yeterli talebin
sağlanamaması durumunda, belirlenen alandaki tüm ruhsatlar iptal edilecek ve bu
sahalar, alan sınırlamasına bağlı kalmaksızın Genel Müdürlük tarafından
belirlenen kriterlere göre ihale edilerek ruhsatlandırılacaktır. İptal edilen
ruhsatlara ilişkin olarak Genel Müdürlükçe tespit edilen yatırım giderleri
Bakanlık bütçesinden karşılanacaktır. Birleşen ruhsatların alan sınırlarını
belirleme yetkisi Genel Müdürlüğe ait olacak ve maden bölgesi içerisinde
bulunan ihalelik sahalar, ihale taban bedeli yatırılarak birleşen ruhsata ilave
edilebilecektir. Belirlenen alandaki toplam rezervin en az yarısına tekabül
eden ruhsat sahiplerince birleştirmenin talep edilmesi hâlinde, birleştirmeye
dâhil olmayan diğer ruhsatlar iptal edilecek, iptal edilen ruhsatların Genel
Müdürlükçe tespit edilen yatırım giderleri, birleştirme yapılan ruhsat sahibince
ödenecek ve bu ruhsat alanları birleştirilmiş ruhsata ilave edilecektir. Tespit
edilen yatırım giderinin ruhsat sahibince altı ay içinde ödenmemesi hâlinde ise
belirlenen alandaki ruhsatların tümü iptal edilecektir. 6. Maddenin onuncu fıkrasında ruhsatların taksir ve taşınması ile
ilgili hükümler yer almaktadır. Fıkrayla şehirleşme, çevresel ve benzeri
etkiler dikkate alınarak bazı alanlardaki I. Grup ve II. Grup (a) madencilik
faaliyetlerinin valilik görüşü ile Bakanlık tarafından kısıtlanabileceği ve
Bakan onayı ile kısıtlanan alandaki I. Grup ve II. Grup (a) bendi maden
ruhsatlarının, rezervi dikkate alınmak suretiyle maden bölgesine ya da başka
bir alana taşınarak ruhsatlandırılabileceği yönünde bir düzenleme
getirilmiştir. Fıkraya göre bu tür ruhsatlandırma işlemi ihalelik sahalar
üzerinde de ihalesiz yapılabilecektir. Kısıtlama ve taşınma alanlarındaki
rezerv tespitleri ise valiliklerce yapılacaktır. 7. Maddenin on birinci, on ikinci ve on üçüncü fıkraları ise ilan
edilen maden bölgelerini idare etmek üzere kurulması öngörülen maden
bölgeleri komisyonları ile ilgili hükümleri ihtiva etmektedir.
Komisyon, büyükşehirlerde Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı bünyesinde,
diğer illerde ise il özel idaresi bünyesinde faaliyet gösterecek ve valilik,
ilgili belediye ve ruhsat sahibi şirket temsilcilerinden oluşacaktır. On ikinci
fıkra hükmüne göre Komisyon, ruhsat sahasındaki faaliyetlerin projeye, çevre ve
insan sağlığına uygun yürütülmesini kontrol ederek madencilik faaliyetlerinin
geçici olarak durdurulması da dâhil olmak üzere gerekli tedbirlerin alınması
görevini haizdir. Komisyonun maden bölgeleri ile ilgili faaliyetlerini inceleme
ve denetleme görevi ise Genel Müdürlük tarafından yapılacaktır. On üçüncü
fıkraya göre ruhsat sahipleri tarafından, ocak başı satış tutarının binde beşi,
komisyonun maden bölgesi için yapacağı harcamaları karşılamak üzere,
büyükşehirlerde Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı, diğer illerde ise il
özel idaresi hesabına yatırılacaktır. Maden bölgesindeki her grup maden işletme
ruhsatı için bu Kanun kapsamında irtifak ve/veya intifa hakkı tesis
edilebilecek ve kamulaştırma yapılabilecektir. Ayrıca maden bölgesi alanında
rödövans sözleşmesi yapılamayacak ve varsa mevcut sözleşmeler iptal
edilecektir. B. İptal Talebinin Gerekçesi 8. Dava dilekçesinde özetle; maden bölgesi ilan edilmesi ve
maden bölgeleri ile ilgili yapılacak her türlü iş ve işlemler, maden komisyonu
oluşturulması ve çalışma usul ve esasları ile uygulamaya ilişkin bütün
hususlarda düzenleme yapma yetkisinin sınırları belirsiz bir şekilde Bakanlığa
verilmesinin belirlilik ilkesine aykırı olduğu, ayrıca Kanun’la düzenlenmesi
gereken konularda genel hususlar belirlenmeden düzenleme yapma yetkisinin
yürütme organına verilmesinin yasama yetkisinin devri anlamına geldiği
belirtilerek kuralın Anayasa’nın 2. ve 7. maddelerine aykırı olduğu ileri
sürülmüştür. C. Anayasa’ya Aykırılık Sorunu 9. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluş
ve Görevleri Hakkında Kanun’un 43. maddesi uyarınca kural ilgisi nedeniyle
Anayasa’nın 168. maddesi yönünden de incelenmiştir. 10. Dava konusu kural, maden bölgesi ilan edilmesi, ruhsatların
birleştirilmesi, taksiri ve iptal edilmesi, yatırım giderlerinin belirlenmesi
ve ödenmesi, maden sahalarının ihale edilmesi, rezerv tespiti ve
ruhsatlandırma, bir veya birden fazla il sınırına giren maden bölgeleri
komisyonunun oluşturulması, toplanma ve çalışma süresi, görev ve yetkileri,
faaliyetlerin inceleme ve denetimi ile ruhsatların taşınması, proje ve
planlaması gibi uygulamaya ilişkin usul ve esasların Bakanlık tarafından
çıkarılacak yönetmelikle düzenleneceğini hüküm altına almaktadır. 11. Anayasa’nın 2. maddesinde belirtilen hukuk devleti insan
haklarına dayanan, bu hak ve özgürlükleri koruyup güçlendiren, eylem ve
işlemleri hukuka uygun olan, her alanda adaletli bir hukuk düzeni kurup bunu
geliştirerek sürdüren, Anayasa’ya aykırı durum ve tutumlardan kaçınan, hukuku
tüm devlet organlarına egemen kılan, Anayasa ve kanunlarla kendini bağlı sayan,
yargı denetimine açık olan devlettir. 12. Hukuk devletinin temel ilkelerinden biri de “ belirlilik ”tir.
Bu ilkeye göre yasal düzenlemelerin hem kişiler hem de idare yönünden herhangi
bir duraksamaya ve kuşkuya yer vermeyecek şekilde açık, net, anlaşılır,
uygulanabilir ve nesnel olması, ayrıca kamu otoritelerinin keyfî uygulamalarına
karşı koruyucu önlem içermesi gerekir.  Belirlilik ilkesi, hukuksal güvenlikle
bağlantılı olup birey yasadan belirli bir kesinlik içinde hangi somut eylem ve
olguya hangi hukuksal yaptırımın veya sonucun bağlandığını bilmelidir. Birey
ancak bu durumda kendisine düşen yükümlülükleri öngörebilir ve davranışlarını
ayarlar. Hukuk güvenliği; normların öngörülebilir olmasını, bireylerin tüm
eylem ve işlemlerinde devlete güven duyabilmesini, devletin de yasal
düzenlemelerde bu güven duygusunu zedeleyici yöntemlerden kaçınmasını gerekli
kılar. 13.Yasama organının bir konuda düzenleyici işlem yapma yönünde
yürütme organına yetki vermesi tek başına belirlilik ilkesine aykırı değildir.
Anayasa Mahkemesinin yerleşik içtihadına göre belirlilik ilkesi bireylerin
hukuk kurallarını önceden bilmeleri, tutum ve davranışlarını bu kurallara göre
güvenle belirleyebilmeleri anlamını taşımaktadır. Belirlilik ilkesi yalnızca
yasal belirliliği değil daha geniş anlamda hukuki belirliliği ifade etmektedir.
Bir başka deyişle hukuk kurallarının belirliliğinin sağlanması yalnızca kanunla
düzenleme yapılması anlamına gelmemektedir. Yasal düzenlemeye dayanarak
erişilebilir, bilinebilir ve öngörülebilir gibi niteliksel gereklilikleri
karşılaması koşuluyla mahkeme içtihatları ve yürütmenin düzenleyici işlemleri
ile de hukuki belirlilik sağlanabilir. Hukuki belirlilik ilkesinde asıl olan,
bir hukuk normunun uygulanmasıyla ortaya çıkacak sonuçların o hukuk düzeninde
öngörülebilir olmasıdır. Dolayısıyla kanun koyucunun bir konuda yürütme
organına düzenleyici işlem yapma yetkisi vermesi ve yürütme organının da bu yetkiye
dayanarak o konuya ilişkin esas ve usulleri ayrıntılı olarak düzenlemesi
belirlilik ilkesine  aykırılık oluşturmamaktadır. 14. Anayasa’nın 7. maddesinde “ Yasama yetkisi Türk Milleti
adına Türkiye Büyük Millet Meclisinindir. Bu yetki devredilemez .”
denilmektedir. Yasama yetkisinin Türkiye Büyük Millet Meclisine ait olması ve
bu yetkinin devredilememesi kuvvetler ayrılığı ilkesinin bir gereğidir. Bu
hükme yer veren Anayasa’nın 7. maddesinin gerekçesinde yasama yetkisinin
parlamentoya ait olması hususu demokrasi rejimini benimseyen siyasi
rejimlerde kaçınılmaz bir durum olarak nitelendirilmiştir. 15. Anılan madde gerekçesinden de anlaşılacağı üzere, yasama
yetkisinin devredilmezliği esasen kanun koyma yetkisinin TBMM dışında başka bir
organca kullanılamaması anlamına gelmektedir. Anayasa’nın 7. maddesi ile
yasaklanan husus, kanun yapma yetkisinin devredilmesi olup bu madde, yürütme
organına hiçbir şekilde düzenleme yapma yetkisi verilemeyeceği anlamına
gelmemektedir. Kanun koyucu, yasama yetkisinin genelliği ilkesi uyarınca bir
konuyu doğrudan kanunla düzenleyebileceği gibi bu hususta düzenleme yapma
yetkisini yürütme organına da bırakabilir. 16. Yürütmenin türevselliği ilkesi gereğince yürütme organının bir
konuda düzenleme yapabilmesi için yasama organınca yetkilendirilmesi
gerekmektedir. Kural olarak, kanun koyucunun genel ifadelerle yürütme organını
yetkilendirmesi yeterli olmakla birlikte Anayasa’da kanunla düzenlenmesi
öngörülen konularda genel ifadelerle yürütme organına düzenleme yapma yetkisi
verilmesi, yasama yetkisinin devredilmezliği ilkesine aykırılık
oluşturmaktadır. Bu nedenle Anayasa’da temel hak ve özgürlüklerin
sınırlandırılması, vergi ve benzeri mali yükümlülüklerin konması ve memurların
atanmaları, özlük hakları gibi münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen
konularda, kanunun temel esasları, ilkeleri ve çerçeveyi belirlemiş olması
gerekmektedir. Anayasa koyucunun açıkça kanunla düzenlenmesini öngördüğü
konularda, yasama organının temel kuralları saptadıktan sonra, uzmanlık ve
idare tekniğine ilişkin hususları yürütmeye bırakması, yasama yetkisinin devri
olarak yorumlanamaz. 17. Anayasa’nın 168. maddesinde “ Tabiî servetler ve kaynaklar
Devletin hüküm ve tasarrufu altındadır. Bunların aranması ve işletilmesi hakkı
Devlete aittir. Devlet bu hakkını belli bir süre için, gerçek ve tüzelkişilere
devredebilir. Hangi tabiî servet ve kaynağın arama ve işletmesinin, 
Devletin gerçek ve tüzelkişilerle ortak olarak veya doğrudan gerçek ve
tüzelkişiler eliyle yapılması, kanunun açık iznine bağlıdır. Bu durumda gerçek
ve tüzelkişilerin uyması gereken şartlar ve Devletçe yapılacak gözetim, denetim
usul ve esasları ve müeyyideler kanunda gösterilir. ” denilmek suretiyle,
madenlerle ilgili olarak da birtakım konuların kanunla düzenlenmesi açıkça
öngörülmüştür. Buna göre, Devletin gerçek ve tüzelkişilerle ortak olarak veya
doğrudan gerçek ve tüzelkişiler eliyle yapılmasını öngördüğü madencilik
faaliyetlerine ilişkin usul ve esaslar açıkça kanunda gösterilecek ve bu
durumda gerçek ve tüzelkişilerin uyması gereken şartlar ve Devletçe yapılacak
gözetim, denetim usul ve esasları ve yaptırımlar kanunda belirtilecektir.
Sayılan hususlar dışında kalan konuların ise münhasıran kanunla düzenlenmesi
zorunluluğu bulunmamaktadır. 18. Kanun’da 7020 sayılı Kanun’la yapılan değişikliklerle
birbirine yakın veya bitişik maden sahalarında “ maden bölgesi ” ilan
edilmesi, bu bölgelerdeki faaliyetleri kontrol etmek ve denetlemek üzere “ maden
bölgesi komisyonu ” kurulması ve bunların tabii sonucu olarak ortaya çıkan
ruhsatların birleştirilmesi, taksiri ve taşınması, birleşme olmayan sahaların
durumu gibi bazı zaruri iş ve işlemler düzenlenmiş, dava konusu kuralla da
maden bölgesi ilan edilmesi ve bunun doğal bir sonucu olan iş ve işlemlerin
uygulamasına ilişkin usul ve esasların Bakanlık tarafından çıkarılacak
yönetmelikle belirlenmesi öngörülmüştür. 19. Maden bölgeleri ile ilgili hükümler, Kanun’un “ İşletme
faaliyeti ” başlıklı 29. maddesinde yer almaktadır. Anılan maddede maden
bölgesinin hangi durumlarda ilan edileceği, maden bölgesi ilan edilmesinin
süreci, yetkili kurumlar, maden bölgesi ilan edilen alanlardaki ruhsatların
durumu, yatırım giderleri ve maden bölgelerinin yönetimi gibi hususlar detaylı
bir şekilde ele alınmıştır. Ayrıca dava konusu kuralın da yer aldığı söz konusu
maddeye 7020 sayılı Kanun’la eklenen hükümlerde, oluşturulması öngörülen maden
bölgeleri ve bu bölgelerdeki madencilik faaliyetlerini kontrol etmek üzere
kurulacak maden bölgesi komisyonları ile ilgili olarak Anayasa’da Devlet
tarafından yerine getirilmesi öngörülen gözetim ve denetim faaliyetlerine
ilişkin hususlar düzenlenmiştir. Diğer taraftan Kanun’un “ Beyan usulü ”
başlıklı 10. maddesinde, “ Faaliyetlerin denetimi ” başlıklı 11.
maddesinde ve “ İşletme faaliyeti ” başlıklı 29. maddesinde madencilik
faaliyetleri ile ilgili olarak Bakanlık tarafından yapılacak denetime ilişkin
hükümler ve uygulanacak müeyyideler detaylı bir şekilde düzenlenmiştir.
Kanun’un 29. maddesinde maden bölgesi komisyonunun oluşumu ve faaliyetlerine
ilişkin temel esaslar belirlenmiştir. Kanun’un 29. maddesinin on ikinci
fıkrasında maden bölgesi komisyonuna, madencilik faaliyetlerinin çevre ve insan
sağlığına uygun olarak yürütülmesinin kontrolü görevi de verilmiştir. Komisyon
yapacağı denetimler sonucunda faaliyetlerin geçici olarak durdurulması da dâhil
olmak üzere gerekli tedbirleri alacaktır.  Kanun’un 7. maddesinin onuncu
fıkrasında madencilik faaliyetlerinin çevre ve insan sağlığına uygun şekilde
yürütülmesi gerektiği belirtilmiş; çevre ve insan sağlığına aykırı şekilde
yürütülen faaliyetlerin durdurulması yönünde bir müeyyide de benimsenmiştir. 20. Her ne kadar dava konusu kuralla maden bölgesi ilan edilmesi
ve maden bölgelerinde yürütülen madencilik faaliyetleri ile ilgili olarak
kontrol ve denetim faaliyetlerini yürütecek olan komisyonların oluşturulması,
toplanma ve çalışma süresi, görev ve yetkilerinin Bakanlık tarafından
çıkarılacak olan yönetmelikte belirlenmesi öngörülmüş olsa da, 3213 sayılı
Kanun’un 7., 10., 11. ve 29. maddelerinde, maden bölgesi ilan edilen ve
edilmeyen bölgelerin tümünü kapsayacak şekilde madencilik faaliyetlerinin
kontrolü, denetlenmesi ve uygulanacak müeyyidelerle ilgili hususların kanun
koyucu tarafından düzenlendiği görülmektedir. Maden bölgesi ilan edilmesi ve
madencilik faaliyetleriyle ilgili olarak Devlet tarafından yapılacak kontrol ve
denetim faaliyetleri ile uygulanacak müeyyidelerin Kanun’un çeşitli
maddelerinde açıkça düzenlendiği, bu suretle Bakanlığı bağlayıcı genel
çerçevenin çizildiği, kuralla Bakanlığa tanınan yetkinin maden bölgesi ilan
edilmesinin doğal sonucu olan birtakım iş ve işlemlerin Kanun’un anılan hükmü
uyarınca uygulamaya ilişkin usul ve esasların belirlenmesinden ibaret olduğu
anlaşılmaktadır. Bu bağlamda Kanun’da çizilen çerçeve içinde kalmak kaydıyla
maden bölgeleri ilan edilmesi ve bu bölgelerdeki madencilik faaliyetlerinin
kontrol ve denetimi görevlerini yerine getirecek olan komisyonların
oluşturulmasıuygulamalarının bir sonucu olarak ortaya çıkan ruhsatların
birleştirilmesi, taksiri ve iptal edilmesi, yatırım giderlerinin belirlenmesi
ve ödenmesi, birleştirmeye dâhil olmayan maden sahalarının ihale edilmesi,
rezerv tespiti ve ruhsatlandırma, ruhsatların taşınması, proje ve planlaması
gibi uygulamaya ilişkin birtakım iş ve işlemlere yönelik değişken ve teknik
konularla ilgili uygulama esaslarını belirleme yetkisinin yürütme organına
bırakılması; belirsizlik oluşturmadığı gibi yasama yetkisinin devredilmezliği
ilkesinin ihlali anlamına da gelmemektedir. 21. Açıklanan nedenlerle kural Anayasa’nın 2., 7. ve 168.
maddelerine aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir. IV. YÜRÜRLÜĞÜN DURDURULMASI TALEBİ 22. Dava dilekçesinde özetle iptali istenen hükmün Anayasa’ya
aykırı olduğu ve Anayasa Mahkemesi kararları geriye yürümediğinden dolayı
verilecek kararın yürürlüğe girmesine kadar geçecek olan sürede Kanun’un
verdiği yetkilere dayanılarak yapılacak işlemler sonucunda ileride telafisi
mümkün olmayan zararların doğmasına sebebiyet verileceği belirtilerek kuralların
yürürlüklerinin durdurulması talep edilmiştir. 18/5/2017 tarihli ve 7020 sayılı Bazı Alacakların Yeniden
Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda ve Bir Kanun Hükmünde Kararnamede
Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 10. maddesiyle 4/6/1985 tarihli ve 3213
sayılı Maden Kanunu’nun 29. maddesine eklenen on dördüncü fıkraya yönelik iptal
talebi, 2/5/2018 tarihli, E.2017/143, K.2018/40 sayılı kararla
reddedildiğinden, bu fıkraya ilişkin yürürlüğün durdurulması
talebinin REDDİNE, 2/5/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar
verilmiştir. V. HÜKÜM 18/5/2017 tarihli ve 7020 sayılı Bazı Alacakların Yeniden
Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda ve Bir Kanun Hükmünde Kararnamede
Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 10. maddesiyle 4/6/1985 tarihli ve 3213
sayılı Maden Kanunu’nun 29. maddesine eklenen on dördüncü fıkranın Anayasa’ya
aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE 2/5/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE
karar verildi. Başkan Zühtü ARSLAN Başkanvekili Burhan ÜSTÜN Başkanvekili Engin YILDIRIM Üye Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Serruh KALELİ Üye Osman
  Alifeyyaz PAKSÜT Üye Recep
  KÖMÜRCÜ Üye Nuri NECİPOĞLU Üye Hicabi DURSUN Üye Celal Mümtaz
  AKINCI Üye Muammer TOPAL Üye M. Emin KUZ Üye Hasan Tahsin
  GÖKCAN Üye Kadir ÖZKAYA Üye Rıdvan GÜLEÇ Üye Recai AKYEL Üye Yusuf Şevki
  HAKYEMEZ