ANAYASA
MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı    : 2004/112 Karar Sayısı : 2004/122 Karar Günü : 8.12.2004 R.G. Tarih-Sayı :13.05.2005'de tebliğ edildi. İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN : Ankara 6. İdare
Mahkemesi İTİRAZIN KONUSU : 10.2.1954 günlü, 6245
sayılı Harcırah Kanunu'nun 10. maddesinin (1) numaralı bendinin başına
31.7.2003 günlü, 4969 sayılı Yasa ile eklenen " Kendi yazılı talepleri
üzerine gönderilenler hariç olmak üzere " ibaresinin, Anayasa'nın 2.,
5. ve 10. maddelerine aykırılığı savıyla iptali istemidir. I- OLAY Davacının, isteğiyle atamasının yapılması nedeniyle şahsi ve aile
yolluğunun ödenmemesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açtığı davada, itiraz
konusu kuralın Anayasa'ya aykırı olduğu kanısına varan Mahkeme iptali için
başvurmuştur. II- YASA METİNLERİ A- İtiraz Konusu Yasa Kuralı 10.2.1954 günlü, 6245 sayılı Harcırah Kanunu'nun 10. maddesinin
itiraz konusu ibareyi de içeren  (1) numaralı bendi şöyledir: "MADDE 10- Yol masrafı, yevmiye,
aile masrafı ve yer değiştirme masrafı aşağıdaki hallerde verilir: 1. Kendi yazılı talepleri üzerine gönderilenler hariç
olmak üzere; Yurt içinde veya dışındaki daimi bir vazifeye naklen
tayin olunanlarla yabancı memleketlerdeki memuriyet merkezi tebdil olunan
veyahut bu yerlerden yurt içinde diğer bir daimi vazifeye tayin edilen memur ve
hizmetlilere yeni vazife mahallerine kadar;". B- İlgili Görülen Yasa Kuralı 4833 sayılı 2003 Malî Yılı Bütçe Kanunu'nun 51. maddesinin ilgili
görülen (f) bendi şöyledir: "10.2.1954 tarihli ve 6245 sayılı Kanun kapsamında bulunan
kurum ve kuruluşlar ile özel hükümler gereğince anılan Kanun kapsamı dışında
yer alan tüm kamu kurum ve kuruluşlarında, istihdam edilme şekline
bakılmaksızın; ilk defa veya yeniden göreve alınanlar ile bunların aile
fertlerine bu nedenlerle harcırah ödenmez, bu amaçla başka bir adla ödeme
yapılamaz. Yukarıda belirtilen kurum ve kuruluşlarda istihdam edilen
personelden, kendilerinin yazılı talebi üzerine 1.4.2003 tarihinden itibaren bu
kurum ve kuruluşlar arasında veya bunların başka yerlerdeki birimleri arasında
naklen ataması yapılanlar ile başka yerlerde sürekli veya geçici olarak
görevlendirilenlere, 10.2.1954 tarihli ve 6245 sayılı Kanunda veya özel mevzuatlarında
bu atama veya görevlendirmeler için öngörülen harcırah ödenmez, bu amaçla başka
bir adla dahi olsa herhangi bir ödeme yapılamaz. 10.2.1954 tarihli ve 6245
sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin 2, 3 ve 4 üncü bentleri kapsamında 1.4.2003
tarihinden itibaren görevlerinden ayrılacaklar ile anılan Kanunun 11 inci
maddesine göre aynı tarihten itibaren harcıraha hak kazanacak olanlara ve özel
hükümler gereğince söz konusu Kanun kapsamı dışında yer alan tüm kamu kurum ve
kuruluşlarının aynı durumlarda bulunan personeline, bu nedenlere bağlı olarak
ilgili mevzuatında öngörülen harcırah ödenmez; bunlardan, ilgili mevzuatında
yer değiştirmeleri halinde harcırah verilmesi öngörülmüş olanlara, yer
değiştirme koşulu aranmaksızın ve damga vergisi hariç hiçbir vergiye tabi
tutulmaksızın 500 milyon lira tutarında ödeme yapılır. 10.2.1954 tarihli ve 6245 sayılı Kanun ile diğer mevzuatın bu
bende aykırı hükümleri uygulanmaz." III- İLK İNCELEME Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 8. maddesi uyarınca yapılan ilk
inceleme toplantısında, başvuru kararı ve ekleri, ilk inceleme raporu, itiraz
konusu kuralla, diğer belgeler okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp
düşünüldü: Anayasa'nın 152. ve 2949 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve
Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 28. maddesine göre mahkemeler, bakmakta
oldukları davada uygulayacakları yasa ya da kanun hükmünde kararname
kurallarını Anayasa'ya aykırı görürler veya taraflardan birinin ileri sürdüğü
aykırılık savının ciddi olduğu kanısına varırlarsa o hükmün iptali için Anayasa
Mahkemesi'ne başvurmaya yetkilidirler. Ancak bu kurallar uyarınca bir
mahkemenin Anayasa Mahkemesi'ne başvurabilmesi için elinde yöntemince açılmış
ve görevine giren bir dava bulunması ve iptali istenen kuralların da o davada
uygulanacak olması gerekmektedir. Uygulanacak yasa kuralı, bakılmakta olan
davayı yürütmeye, uyuşmazlığı çözmeye, davayı sona erdirmeye veya kararın
dayanağını oluşturmaya yarayacak kurallardır. Dava konusu atama işleminin tesis edildiği 2.7.2003 gününde,
31.3.2003 tarih ve 25065 Mükerrer sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 4833 sayılı
2003 Malî Yılı Bütçe Kanunu'nun 51. maddesinin (f) fıkrası yürürlükte olup,
dosyada bulunan Orman Genel Müdürlüğü'nün 21.11.2003 günlü savunmasında da
işlemin 2003 Malî Yılı Bütçe Kanunu'na göre hazırlanan Bütçe Uygulama 
Talimatına göre yapıldığı belirtilmiştir. Bu durumda, 6245 sayılı Harcırah Kanunu'nun 10. maddesinin (1)
numaralı bendinin başına eklenen itiraz konusu ibarenin  bakılmakta olan
davada uygulanma olanağı bulunmadığından başvurunun  Mahkeme'nin
yetkisizliği nedeniyle reddi gerekir. IV- SONUÇ 10.2.1954 günlü, 6245 sayılı "Harcırah Kanunu"nun 10.
maddesinin (1) numaralı bendinin başına  31.7.2003 günlü, 4969 sayılı Yasa
ile eklenen "Kendi yazılı talepleri üzerine gönderilenler hariç olmak
üzere;" ibaresinin, itiraz başvurusunda bulunan Mahkeme'nin bakmakta olduğu
davada uygulanma olanağı bulunmadığından, bu ibareye ilişkin başvurunun
Mahkeme'nin yetkisizliği nedeniyle REDDİNE, 8.12.2004 gününde OYBİRLİĞİYLE
karar verildi. Başkan Mustafa BUMİN Başkanvekili Haşim KILIÇ Üye Sacit ADALI Üye Fulya
  KANTARCIOĞLU Üye Tülay TUĞCU Üye Ahmet AKYALÇIN Üye Mehmet ERTEN Üye Mustafa
  YILDIRIM Üye Fazıl SAĞLAM Üye A. Necmi ÖZLER Üye Serdar
  ÖZGÜLDÜR