ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı  :2017/34 Karar Sayısı : 2017/24 Karar Tarihi : 1.3.2017 R.G.Tarih-Sayısı : Tebliğ
edildi. İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: Erzincan Sulh Ceza
Hâkimliği İTİRAZIN KONUSU: 4.11.2004 tarihli ve
5253 sayılı Dernekler Kanunu’nun; A-22. maddesinin, B-23.1.2008 tarihli ve 5728 sayılı Kanun’un 558. maddesiyle
değiştirilen 32. maddesinin birinci fıkrasının (l) bendinin, Anayasa’nın 2., 33., ve 35. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek
iptaline karar verilmesi talebidir. OLAY: Dernek adına alınan taşınmazın mülki idare
amirliğine bildirilmemesi gerekçesiyle verilen idari para cezasının iptali
talebiyle açılan davada, itiraz konusu kuralların Anayasa’ya aykırı olduğu
kanısına varan Mahkeme, iptali için başvurmuştur. I- İPTALİ İSTENİLEN KANUN HÜKÜMLERİ Kanun’un, itiraz konusu kuralların yer aldığı 22. maddesi ile 32.
maddesinin ilgili bölümü şöyledir: “Taşınmaz mal edinme MADDE 22- Dernekler genel kurullarının yetki vermesi
üzerine yönetim kurulu kararıyla taşınmaz mal satın alabilir veya taşınmaz
mallarını satabilirler. Dernekler edindikleri taşınmazları, tapuya tescilinden
itibaren bir ay içinde mülkî idare amirliğine bildirmekle yükümlüdürler. ” “Ceza hükümleri MADDE 32- (Değişik: 23/1/2008 – 5728/558 md.) Bu Kanun hükümlerine aykırı davrananlara uygulanacak cezalar
aşağıdaki şekildedir: (...) l) 22, 23 ve 24 üncü maddelerde belirtilen bildirim yükümlülüğünü,
19 uncu maddede belirtilen beyanname verme yükümlülüğünü yerine getirmeyen
dernek yöneticilerine ve 24 üncü maddede belirtilen temsilcilere beşyüz Türk
Lirası idarî para cezası verilir. (...)” II- İLK İNCELEME 1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk
inceleme toplantısında, başvuru kararı ve ekleri, Raportör Taylan BARIN
tarafından hazırlanan ilk inceleme raporu ve itiraz konusu kanun hükümleri
okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü: 2. 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri
Hakkında Kanun’un  “ Anayasaya aykırılığın mahkemelerce ileri sürülmesi ”
başlıklı 40. maddesinde Anayasa Mahkemesine itiraz yoluyla yapılacak
başvurularda izlenecek yöntem belirtilmiştir. 3. Söz konusu maddenin (1) numaralı fıkrasında, bir davaya
bakmakta olan mahkemenin, bu davada uygulanacak bir kanun veya kanun hükmünde
kararnamenin hükümlerini Anayasa’ya aykırı görmesi hâlinde veya taraflardan
birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varması
durumunda, bu fıkrada sayılan belgeleri dizi listesine bağlayarak Anayasa
Mahkemesine göndereceği kurala bağlanmış, anılan fıkranın (a) numaralı bendinde
de “İptali istenen kuralların Anayasanın hangi maddelerine aykırı
olduklarını açıklayan gerekçeli başvuru kararının aslı” sayılmıştır.
Anılan maddenin (4) numaralı fıkrasında ise açık bir şekilde dayanaktan yoksun
veya yöntemine uygun olmayan itiraz başvurularının, Anayasa Mahkemesi
tarafından esas incelemeye geçilmeksizin gerekçeleriyle reddedileceği hükme
bağlanmıştır. 4. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün 46. maddesinin (1) numaralı
fıkrasının (a) bendinde de itiraz yoluna başvuran Mahkemenin gerekçeli
kararında, Anayasa’ya aykırılıkları ileri sürülen hükümlerin her birinin
Anayasa’nın hangi maddelerine, hangi nedenlerle aykırı olduğunun ayrı ayrı ve
gerekçeleriyle birlikte açıkça gösterilmesi gerektiği ifade edilmiştir. 5. Yine İçtüzük’ün 49. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (b)
bendinde de, Anayasa Mahkemesince yapılan ilk incelemede, başvuruda
eksikliklerin bulunduğu tespit edilirse itiraz yoluna ilişkin işlerde esas
incelemeye geçilmeksizin başvurunun reddine karar verileceği; (2) numaralı
fıkrasında ise anılan (b) bendi uyarınca verilen kararın, itiraz yoluna
başvuran Mahkemenin eksiklikleri tamamlayarak yeniden başvurmasına engel
olmadığı belirtilmiştir. 6. Yapılan incelemede, itiraz yoluna başvuran Mahkeme tarafından
itiraz konusu kuralların Anayasa’nın 2., 33. ve 35. maddelerine hangi nedenlerle
aykırı olduğunu ayrı ayrı ve gerekçeleriyle birlikte açıkça gösterilmediği
anlaşılmıştır. 7. Açıklanan nedenlerle, 6216 sayılı Kanun’un 40. maddesinin (1)
numaralı fıkrasının (a) bendi ile Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün 46. maddesinin
(1) numaralı fıkrasının (a) bendine aykırı olduğu anlaşılan itiraz
başvurusunun, 6216 sayılı Kanun’un 40. maddesinin (4) numaralı fıkrası
gereğince yöntemine uygun olmadığından esas incelemeye geçilmeksizin reddi
gerekir. III- HÜKÜM 4.11.2004 tarihli ve 5253 sayılı Dernekler Kanunu’nun; A- 22. maddesinin, B- 23.1.2008 tarihli ve 5728 sayılı Kanun’un 558. maddesiyle
değiştirilen 32. maddesinin birinci fıkrasının (l) bendinin, iptallerine karar verilmesi talebiyle yapılan itiraz başvurusunun,
6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında
Kanun’un 40. maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince yöntemine uygun
olmadığından, esas incelemeye geçilmeksizin REDDİNE, 1.3.2017 tarihinde
OYBİRLİĞİYLE karar verildi. Başkan Zühtü ARSLAN Başkanvekili Burhan ÜSTÜN Başkanvekili Engin YILDIRIM Üye Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Osman Alifeyyaz PAKSÜT Üye Recep KÖMÜRCÜ Üye Nuri NECİPOĞLU Üye Celal Mümtaz AKINCI Üye Muammer TOPAL Üye M. Emin KUZ Üye Hasan Tahsin GÖKCAN Üye Kadir ÖZKAYA Üye Rıdvan GÜLEÇ Üye Recai AKYEL Üye Yusuf Şevki HAKYEMEZ