ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı   : 2014/188 Karar Sayısı : 2014/190 Karar Günü : 17.12.2014 R.G. Tarih-Sayı : Tebliğ
edildi İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN : Ankara 2. İş Mahkemesi İTİRAZIN KONUSU : 18.10.2012 günlü, 6356
sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun; 1- 41. maddesinin (1) numaralı fıkrasının, 2- 10.9.2014 günlü, 6552 sayılı Kanun'un 21. maddesiyle eklenen ek
1. maddesinin, Anayasa'nın 2., 10., 51. ve 53. maddeleri aykırılığı ileri
sürülerek iptallerine karar verilmesi istemidir. I- OLAY 25.7.2014 günlü, 29071 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan " 6356
sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu Gereğince İşkollarındaki İşçi
Sayıları ve Sendikaların Üye Sayılarına İlişkin 2014 Temmuz Ayı İstatistikleri
Hakkında Tebliğ "inde yer alan konaklama ve eğlence işleri işkoluna
ilişkin istatistiğe yapılan itirazın incelenmesi sırasında, itiraz konusu
kuralların Anayasa'ya aykırı olduğu kanısına varan Mahkeme, iptalleri için
başvurmuştur. II- İTİRAZ KONUSU YASA KURALI Kanun'un iptali istenen kuralları da içeren 41. ve ek 1. maddeleri
şöyledir: " Yetki MADDE 41-(1) Kurulu bulunduğu işkolunda çalışan işçilerin en az
yüzde birinin üyesi bulunması şartıyla işçi sendikası, toplu iş sözleşmesinin
kapsamına girecek işyerinde başvuru tarihinde çalışan işçilerin yarıdan
fazlasının, işletmede ise yüzde kırkının kendi üyesi bulunması hâlinde bu
işyeri veya işletme için toplu iş sözleşmesi yapmaya yetkilidir. (2) İşletme toplu iş sözleşmeleri için işyerleri bir bütün olarak
dikkate alınır ve yüzde kırk çoğunluk buna göre hesaplanır. (3) İşletmede birden çok sendikanın yüzde kırk veya fazla üyesinin
olması durumunda başvuru tarihinde en çok üyeye sahip sendika toplu iş
sözleşmesi yapmaya yetkilidir. (4) Bir işveren sendikası, üyesi işverenlere ait işyeri veya
işyerleri, sendika üyesi olmayan bir işveren ise kendi işyeri veya işyerleri
için toplu iş sözleşmesi yapmaya yetkilidir. (5) Bir işkolunda çalışan işçilerin yüzde birinin tespitinde
Bakanlıkça her yıl ocak ve temmuz aylarında yayımlanan istatistikler esas
alınır. Bu istatistiklerde her bir işkolundaki toplam işçi sayısı ile
işkollarındaki sendikaların üye sayıları yer alır. Yayımlanan istatistik, toplu
iş sözleşmesi ve diğer işlemler için yeni istatistik yayımlanıncaya kadar
geçerlidir. Yetki belgesi almak üzere başvuran veya yetki belgesi alan işçi
sendikasının yetkisini daha sonra yayımlanacak istatistikler etkilemez. (6) Yayımından itibaren on beş gün içinde itiraz edilmeyen
istatistik kesinleşir. İstatistiğin gerçeğe uymadığı gerekçesiyle bu süre
içinde Ankara İş Mahkemesine başvurulabilir. Mahkeme bu itirazı on beş gün
içinde sonuçlandırır. Mahkemece verilen karar, ilgililerce veya Bakanlıkça
temyiz edilebilir. Yargıtay temyiz talebini on beş gün içinde kesin olarak
karara bağlar. (7) Bakanlık, yetkili sendikanın belirlenmesinde ve
istatistiklerin düzenlenmesinde kendisine gönderilen üyelik ve üyelikten
çekilme bildirimleri ile Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılan işçi bildirimlerini
esas alır. EK MADDE 1- (Ek: 10/9/2014-6552/21 md.) 41 inci maddenin birinci ve beşinci fıkraları ile 43 üncü maddenin
ikinci ve dördüncü fıkralarında yer alan kurulu bulunduğu işkolunda en az yüzde
bir üye şartı, Ekonomik ve Sosyal Konseye üye konfederasyonlara üye olmayan
işçi sendikaları için yüzde üç olarak uygulanır. " III- İLK İNCELEME Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk inceleme
toplantısında, başvuru kararı ve ekleri, Raportör Ayhan KILIÇ tarafından
hazırlanan ilk inceleme raporu, itiraz konusu yasa kuralları ve dayanılan
Anayasa kuralları ile bunların gerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunup
incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü: 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri
Hakkında Kanun'un " Anayasaya aykırılığın mahkemelerce ileri sürülmesi "
başlıklı 40. maddesinde Anayasa Mahkemesine itiraz yoluyla yapılacak
başvurularda izlenecek yöntem belirtilmiştir. Söz konusu maddenin (1) numaralı fıkrasında, bir davaya bakmakta
olan mahkemenin, bu davada uygulanacak bir kanun veya kanun hükmünde
kararnamenin hükümlerini Anayasa'ya aykırı görmesi hâlinde veya taraflardan
birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varması
durumunda, bu fıkrada sayılan belgeleri dizi listesine bağlayarak Anayasa Mahkemesine
göndereceği belirtilmiş; anılan fıkranın (a) bendinde Anayasa Mahkemesine
gönderilecek belgeler arasında, "İptali istenen kuralların Anayasanın
hangi maddelerine aykırı olduklarını açıklayan gerekçeli başvuru kararının
aslı" da sayılırken, aynı zamanda başvuru kararının Anayasa'ya
aykırılık gerekçelerini içermesi gerektiği de vurgulanmıştır. Anılan maddenin (4) numaralı fıkrasında ise açık bir şekilde
dayanaktan yoksun veya yöntemine uygun olmayan itiraz başvurularının, Anayasa
Mahkemesi tarafından esas incelemeye geçilmeksizin gerekçeleriyle reddedileceği
hükme bağlanmıştır. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 46. maddesinin (1) numaralı
fıkrasında da itiraz yoluna başvuran mahkemenin itiraz konusu kuralın
Anayasa'nın hangi maddelerine aykırı olduğuna ilişkin gerekçelerini başvuru
kararında açıklaması gerektiği ifade edilmiştir. Yine İçtüzük'ün 49. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (b)
bendinde, Anayasa Mahkemesince yapılan ilk incelemede, başvuruda eksikliklerin
bulunduğu tespit edilirse itiraz yoluna ilişkin işlerde esas incelemeye
geçilmeksizin başvurunun reddine karar verileceği; (2) numaralı fıkrasında ise
anılan (b) bendi uyarınca verilen kararın, itiraz yoluna başvuran Mahkemenin
eksiklikleri tamamlayarak yeniden başvurmasına engel olmadığı belirtilmiştir. Başvuru kararında, itiraz konusu kuralların Anayasa'nın 2., 10.,
51. ve 53. maddelerine aykırı olduğu belirtilmiş, ancak hangi gerekçelerle
Anayasa'nın anılan maddelerine aykırı olduğu hususu açıklanmamıştır. Açıklanan nedenlerle, 6216 sayılı Kanun'un 40. maddesinin (1)
numaralı fıkrasının (a) bendi ile Anayasa
Mahkemesi İçtüzüğü'nün 46. maddesinin (1) numaralı fıkrasına aykırı
olduğu anlaşılan itiraz başvurusunun, 6216 sayılı Kanun'un 40. maddesinin (4)
numaralı fıkrası gereğince yöntemine uygun olmaması nedeniyle esas incelemeye
geçilmeksizin reddi gerekir. IV- SONUÇ 18.10.2012günlü, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi
Kanunu'nun; A- 41. maddesinin (1) numaralı fıkrasının, B- 10.9.2014 günlü, 6552 sayılı Kanun'un 21. maddesiyle eklenen ek
1. maddesinin, iptallerine karar verilmesi istemiyle yapılan itiraz başvurusunun,
6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında
Kanun'un 40. maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince yöntemine uygun
olmadığından, esas incelemeye geçilmeksizin REDDİNE, 17.12.2014 gününde
OYBİRLİĞİYLE karar verildi. Başkanvekili Serruh
  KALELİ Başkanvekili Alparslan
  ALTAN Üye Serdar
  ÖZGÜLDÜR Üye Osman
  Alifeyyaz PAKSÜT Üye Recep
  KÖMÜRCÜ Üye Burhan
  ÜSTÜN Üye Engin
  YILDIRIM Üye Nuri
  NECİPOĞLU Üye Hicabi
  DURSUN Üye Celal
  Mümtaz AKINCI Üye Erdal
  TERCAN Üye Muammer
  TOPAL Üye Zühtü
  ARSLAN Üye M.
  Emin KUZ Üye Hasan
  Tahsin GÖKCAN