ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı
: 2025/53 Karar Sayısı
: 2025/49 Karar Tarihi
: 6/3/2025 R.G. Tarih
- Sayı : Tebliğ edildi. İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: İstanbul Anadolu 90. Asliye Ceza Mahkemesi İTİRAZIN KONUSU: 4/12/2004
tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun; A. 25/5/2005 tarihli ve 5353 sayılı
Kanun’un 4. maddesiyle değiştirilen 80. maddesinin (2) numaralı fıkrasının, B. 82. maddesinin, Anayasa’nın 2., 13., 17., 20. ve 40. maddelerine
aykırılığı ileri sürülerek iptallerine karar verilmesi talebidir. OLAY: Konut dokunulmazlığının ihlali, nitelikli hırsızlık ve mala zarar verme
suçlarından açılan ceza davasında itiraz konusu kuralların Anayasa’ya aykırı
olduğu kanısına varan Mahkeme, iptalleri için başvurmuştur. I. İPTALİ İSTENEN KANUN HÜKÜMLERİ Kanun’un itiraz konusu kuralların da yer aldığı; 1. 80. maddesi
şöyledir: “ Genetik inceleme sonuçlarının gizliliği Madde 80 – (Değişik: 25/5/2005 – 5353/4 md. ) (1) 75, 76 ve 78 inci madde hükümlerine göre alınan
örnekler üzerinde yapılan inceleme sonuçları, kişisel veri niteliğinde olup,
başka bir amaçla kullanılamaz; dosya içeriğini öğrenme yetkisine sahip bulunan
kişiler tarafından bir başkasına verilemez. (2) Bu bilgiler, kovuşturmaya yer olmadığı kararına
itiraz süresinin dolması, itirazın reddi, beraat veya ceza verilmesine yer
olmadığı kararı verilip kesinleşmesi hâllerinde Cumhuriyet savcısının huzurunda
derhâl yok edilir ve bu husus dosyasında muhafaza edilmek üzere tutanağa
geçirilir. ” 2. 82. maddesi
şöyledir: ” Yönetmelik Madde 82 – (1) 75 ilâ 81 inci maddelerde öngörülen
işlemlerin yapılması ile ilgili usuller yönetmelikte gösterilir . ” II. İLK İNCELEME 1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk
inceleme toplantısında başvuru kararı ve ekleri, Raportör Mehmet AKTEPE
tarafından hazırlanan ilk inceleme raporu ve itiraz konusu kanun hükümleri
okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü: 2. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin
Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un “ Anayasaya aykırılığın
mahkemelerce ileri sürülmesi ” başlıklı 40. maddesinde Anayasa Mahkemesine
itiraz yoluyla yapılacak başvurularda izlenecek yöntem belirtilmiştir. Söz
konusu maddenin (1) numaralı fıkrasında bir davaya bakmakta olan mahkemenin bu
davada uygulanacak bir kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin hükümlerini
Anayasa’ya aykırı görmesi veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık
iddiasının ciddi olduğu kanısına varması hâlinde bu fıkrada sayılan belgeleri
dizi listesine bağlayarak Anayasa Mahkemesine göndereceği hükme bağlanmış;
anılan fıkranın (a) bendinde de “ İptali istenen kuralların Anayasanın hangi
maddelerine aykırı olduklarını açıklayan gerekçeli başvuru kararının aslı ”
Anayasa Mahkemesine gönderilecek belgeler arasında sayılmıştır. Anılan maddenin
(4) numaralı fıkrasında ise açık bir şekilde dayanaktan yoksun veya yöntemine
uygun olmayan itiraz başvurularının Anayasa Mahkemesi tarafından esas
incelemeye geçilmeksizin gerekçeleriyle reddedileceği hükme bağlanmıştır. 3. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün (İçtüzük) 46. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (a) bendinde itiraz yoluna
başvuran Mahkemenin gerekçeli kararında; Anayasa’ya aykırılıkları ileri sürülen
hükümlerin her birinin Anayasa’nın hangi maddelerine, hangi nedenlerle aykırı
olduğunun ayrı ayrı ve gerekçeleriyle birlikte açıkça gösterilmesi gerektiği
düzenlenmiştir. 4. İçtüzük’ün 49. maddesinin
(1) numaralı fıkrasının (b) bendinde de Anayasa Mahkemesince yapılan ilk incelemede
başvuruda eksikliklerin bulunduğunun tespit edilmesi hâlinde itiraz yoluna
ilişkin işlerde esas incelemeye geçilmeksizin başvurunun reddine karar
verileceği, (2) numaralı fıkrasında ise anılan (b) bendi uyarınca verilen
kararın itiraz yoluna başvuran mahkemenin eksiklikleri tamamlayarak yeniden
başvurmasına engel olmadığı belirtilmiştir. 5. Yapılan incelemede itiraz yoluna başvuran Mahkeme
tarafından itiraz konusu kuralların bakılmakta olan davada uygulanacak kural
niteliğinde olup olmadığı gözetilmek suretiyle bunlardan hangilerinin hangi
nedenlerle Anayasa’ya aykırı olduğunun ayrı ayrı ve gerekçeleriyle birlikte
ortaya konulmaksızın, belirsiz ve genel bir anlatımla tamamı bakımından
kategorik olarak Anayasa’ya aykırılık iddiasında bulunulduğu anlaşılmıştır. 6. Diğer yandan itiraz yoluna başvuran Mahkemenin
kuralların davada uygulanacak kural olup olmadığının tespiti açısından gerekli
belgelerin onaylı örneklerini de gerekçeli başvuru kararına eklemediği tespit
edilmiştir. Dolayısıyla başvuru kararının yöntemine uygun olmadığı sonucuna
ulaşılmıştır. 7. Açıklanan nedenlerle 6216 sayılı Kanun’un 40.
maddesinin (1) numaralı fıkrasının (a) bendi ile İçtüzük’ün 46. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (a) bendine aykırı olduğu anlaşılan
itiraz başvurusunun 6216 sayılı Kanun’un 40. maddesinin (4) numaralı fıkrası
gereğince yöntemine uygun olmadığından reddi gerekir. III. HÜKÜM 4/12/2004 tarihli ve
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun; A. 25/5/2005 tarihli ve 5353 sayılı Kanun’un 4. maddesiyle
değiştirilen 80. maddesinin (2) numaralı fıkrasının, B. 82. maddesinin, iptallerine karar verilmesi talebiyle yapılan itiraz başvurusunun
30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama
Usulleri Hakkında Kanun’un 40. maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince
yöntemine uygun olmadığından REDDİNE 6/3/2025 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar
verildi. Başkan Kadir ÖZKAYA Başkanvekili Hasan Tahsin
  GÖKCAN Başkanvekili Basri BAĞCI Üye Engin YILDIRIM Üye Rıdvan GÜLEÇ Üye Recai AKYEL Üye Yusuf Şevki
  HAKYEMEZ Üye Yıldız
  SEFERİNOĞLU Üye Selahaddin MENTEŞ Üye İrfan FİDAN Üye Kenan YAŞAR Üye Muhterem İNCE Üye Yılmaz AKÇİL Üye Ömer ÇINAR Üye Metin KIRATLI