ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı : 2014/66 Karar Sayısı : 2014/70 Karar Günü : 9.4.2014 R.G. Tarih-Sayı : Tebliğ
edildi İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN : Elazığ 2. Ağır Ceza
Mahkemesi İTİRAZIN KONUSU : 13.12.2004 günlü, 5275
sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 14. maddesinin
(4) numaralı fıkrasında yer alan “…hükümlü oldukları suçtan başka bir fiilden
dolayı haklarında tutuklama kararı veya soruşturma konusu olan suçun kanunda
öngörülen cezasının üst sınırı yedi yıldan az olmayan bir başka suçtan
soruşturması veya böyle bir suçtan tutuksuz yargılaması devam etmekte olanlar…” ibaresinin
Anayasa'nın 38. maddesine aykırılığı ileri sürülerek iptaline karar verilmesi
istemidir. I- OLAY Hükümlünün denetimli serbestlikten yararlanmak için yaptığı
başvurunun İnfaz Hâkimliğince reddi kararına karşı yapmış olduğu itiraz üzerine
açılan davada, itiraz konusu kuralın Anayasa'ya aykırı olduğu kanısına varan
Mahkeme, iptali için başvurmuştur. II- İTİRAZ KONUSU YASA KURALI 5275 sayılı Kanun'un 14. maddesinin itiraz konusu kuralı da içeren
(4) numaralı fıkrası şöyledir: “ Açık ceza infaz kurumunda bulunan hükümlülerden kınamadan
başka bir disiplin cezası alanlar ve hükümlü oldukları suçtan başka bir
fiilden dolayı haklarında tutuklama kararı veya soruşturma konusu olan suçun
kanunda öngörülen cezasının üst sınırı yedi yıldan az olmayan bir başka suçtan
soruşturması veya böyle bir suçtan tutuksuz yargılaması devam etmekte olanlar ile
yaş, sağlık durumu, bedensel veya zihinsel yetenekleri bakımından çalışma
koşullarına uyum sağlayamayacakları saptananlar, kurum yönetim kurulunun kararı
ile kapalı ceza infaz kurumlarına geri gönderilirler. Bu karar, infaz hâkiminin
onayına sunulur. ” III- İLK İNCELEME Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk inceleme
toplantısında, başvuru kararı ve ekleri, Raportör Ayşegül ATALAY tarafından
hazırlanan ilk inceleme raporu, itiraz konusu yasa kuralı, dayanılan Anayasa
kuralı ile bunların gerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunup incelendikten
sonra gereği görüşülüp düşünüldü: Anayasa'nın 152. ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve
Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 40. maddesine göre, bir davaya bakmakta olan mahkeme, bu davada uygulanacak bir kanun veya kanun hükmünde kararnamenin hükümlerini
Anayasa'ya aykırı görürse veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık
iddiasının ciddi olduğu kanısına varırsa , o hükmün iptali için Anayasa
Mahkemesine başvurmaya yetkilidir. Ancak, bu kurallar uyarınca bir mahkemenin
Anayasa Mahkemesine başvurabilmesi için elinde yöntemince açılmış ve mahkemenin
görevine giren bir davanın bulunması ve iptali istenen kuralın da o davada uygulanacak
olması gerekmektedir. Uygulanacak yasa kuralları, davanın değişik evrelerinde
ortaya çıkan sorunların çözümünde veya davayı sonuçlandırmada olumlu ya da
olumsuz yönde etki yapacak nitelikte bulunan kurallardır. Başvuru kararında, 5275 sayılı Kanun'un 14. maddesinin (4)
numaralı fıkrasında yer alan “ …hükümlü oldukları suçtan başka bir fiilden
dolayı haklarında tutuklama kararı veya soruşturma konusu olan suçun kanunda
öngörülen cezasının üst sınırı yedi yıldan az olmayan bir başka suçtan soruşturması
veya böyle bir suçtan tutuksuz yargılaması devam etmekte olanlar… ”ibaresinin
iptali istenilmiştir. Bakılmakta olan dava, hükümlünün denetimli serbestlikten
yararlanma talebinin reddine dair karara yapılan itiraza ilişkindir. Söz konusu
davada başvuran Mahkeme tarafından ele alınması gereken husus, infaz dosyası
içeriğine göre hükümlünün 6291 sayılı Kanunla 5275 sayılı Kanun'a eklenen 105/A
maddesinde belirtilen, denetimli serbestlikten yararlanabilmek için aranan
şartları taşıyıp taşımadığının belirlenmesidir. Yapılacak inceleme ve
değerlendirme sonucuna göre kuralda aranan şartların mevcut olduğu tespit
edilirse, itirazın kabulü ile ilgilinin hükümlülük süresinin koşullu
salıverilme tarihine kadar olan kısmının denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak
suretiyle infazına; aksi hâlde itirazın reddine karar verilecektir. Bu nedenle,
itiraz konusu kural bakılmakta olan davada uygulanacak kural niteliğinde
değildir. Öte yandan, itiraz konusu kuralı içeren Kanun'un 14. maddesinin
(4) numaralı fıkrasında, açık ceza infaz kurumunda bulunan hükümlüler hakkında,
kuralda belirtilen koşulların gerçekleşmesi hâlinde “kapalı ceza infaz
kurumuna geri gönderilmelerine” ilişkin hüküm düzenlenmektedir. Bu hükme
göre, söz konusu kuralın uygulanabilmesi için öncelikle hükümlünün açık ceza
infaz kurumunda bulunması gerekmektedir. Oysa, başvuran Mahkemenin bakmakta
olduğu davada hükümlü, kapalı ceza infaz kurumunda olup açık ceza infaz
kurumuna ayrılmamıştır. Dolayısıyla, itiraz konusu kural bu yönüyle de
bakılmakta olan davada uygulanacak kural niteliğini taşımamaktadır. Açıklanan nedenlerle, itiraz konusu kurala ilişkin başvurunun
Mahkemenin yetkisizliği nedeniyle reddi gerekir. IV- SONUÇ 13.12.2004 günlü, 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin
İnfazı Hakkında Kanun'un 14. maddesinin (4) numaralı fıkrasında yer alan “…hükümlü
oldukları suçtan başka bir fiilden dolayı haklarında tutuklama kararı veya
soruşturma konusu olan suçun kanunda öngörülen cezasının üst sınırı yedi yıldan
az olmayan bir başka suçtan soruşturması veya böyle bir suçtan tutuksuz
yargılaması devam etmekte olanlar...” ibaresinin, itiraz başvurusunda
bulunan Mahkemenin bakmakta olduğu davada uygulanma olanağı bulunmadığından, bu
ibareye ilişkin başvurunun Mahkemenin yetkisizliği nedeniyle REDDİNE, 9.4.2014
gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi. Başkan Haşim
  KILIÇ Başkanvekili Serruh
  KALELİ Başkanvekili Alparslan
  ALTAN Üye Serdar
  ÖZGÜLDÜR Üye Osman
  Alifeyyaz PAKSÜT Üye Zehra
  Ayla PERKTAŞ Üye Recep
  KÖMÜRCÜ Üye Burhan
  ÜSTÜN Üye Engin
  YILDIRIM Üye Nuri
  NECİPOĞLU Üye Hicabi
  DURSUN Üye Celal
  Mümtaz AKINCI Üye Erdal
  TERCAN Üye Muammer
  TOPAL Üye Zühtü
  ARSLAN Üye M.
  Emin KUZ