ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı     :  2017/108 Karar Sayısı  :  2017/91 Karar Tarihi :  12.4.2017 R.G.Tarih-Sayısı   :  Tebliğ
edildi. İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: Büyükçekmece 2. Asliye
Hukuk Mahkemesi İTİRAZIN KONUSU: 4.11.1983 tarihli ve
2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’na, 20.8.2016 tarihli ve 6745 sayılı Kanun’un
35. maddesiyle eklenen geçici 12. maddenin birinci fıkrasının “… Yapılara
Uygulanacak Bazı İşlemler ve 6785 sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin
Değiştirilmesi Hakkında Kanun hükümlerine göre yapılan imar uygulamalarından
doğan idarelerin taraf olduğu her türlü alacak ve bedel artırım davalarında
taşınmazın değeri; uygulamanın tapuda tescil edildiği tarih değerlendirme
tarihi olarak esas alınmak ve o tarihteki nitelikleri gözetilmek suretiyle
tespit edilir. Tespit edilen bu bedel, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından
açıklanan Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi tablosu esas alınmak suretiyle dava
tarihi itibarıyla güncellenir ve ortaya çıkan gerçek bedel hak sahibine ödenir .”
bölümünün, Anayasa’ya aykırılığı ileri sürülerek iptaline karar verilmesi
talebidir. OLAY: İmar uygulaması sonucu bedele dönüştürülen taşınmazın
bedelinin artırılması için açılan davada, Anayasa’ya aykırılık iddiasını
ciddi bulan Mahkeme, itiraz konusu kuralın iptali için başvurmuştur. I- İPTALİ İSTENİLEN KANUN HÜKMÜ Kanun’un itiraz konusu kuralı da içeren geçici 12. maddesi
şöyledir: “GEÇİCİ MADDE 12- 24/2/1984 tarihli ve
2981 sayılı İmar ve Gecekondu Mevzuatına Aykırı Yapılara Uygulanacak
Bazı İşlemler ve 6785 sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin Değiştirilmesi
Hakkında Kanun hükümlerine göre yapılan imar uygulamalarından doğan idarelerin
taraf olduğu her türlü alacak ve bedel artırım davalarında taşınmazın değeri;
uygulamanın tapuda tescil edildiği tarih değerlendirme tarihi olarak esas
alınmak ve o tarihteki nitelikleri gözetilmek suretiyle tespit edilir. Tespit
edilen bu bedel, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan Yurt İçi
Üretici Fiyat Endeksi tablosu esas alınmak suretiyle dava tarihi itibarıyla
güncellenir ve ortaya çıkan gerçek bedel hak sahibine ödenir . Bu Kanunun geçici 6 ncı maddesinin üçüncü, yedinci,
sekizinci ve on birinci fıkra hükümleri, bu madde kapsamındaki davalar ve icra
takipleri için de uygulanır. Devam eden dava ve icra takipleri ise, bu madde
hükümlerine göre sonuçlandırılır.” II- İLK İNCELEME 1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk
inceleme toplantısında, başvuru ve ekleri, Raportör Cengiz ERTEN tarafından
hazırlanan ilk inceleme raporu ve itiraz konusu kanun hükmü okunup
incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü: 2. 6216 sayılı Kanun’un “ Başvuruya engel durumlar ” başlığını
taşıyan 41. maddesinin (2) numaralı fıkrasında, “ İtiraz yoluna başvuran
mahkemede itiraz konusu kuralın uygulanacağı başka dava dosyalarının bulunması
hâlinde, yapılmış olan itiraz başvurusu bu dosyalar için de bekletici mesele
sayılır. ” denilmiştir. Buna göre aynı Mahkeme tarafından aynı kurala
ilişkin birden fazla itiraz başvurusunda bulunulması mümkün değildir. 3. 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama
Usulleri Hakkında Kanun’un “ Anayasaya aykırılığın mahkemelerce ileri
sürülmesi ” başlıklı 40. maddesinde ise Anayasa Mahkemesine itiraz yoluyla
yapılacak başvurularda izlenecek yöntem belirtilmiş ve maddenin  (4)
numaralı fıkrasında açık bir şekilde dayanaktan yoksun veya yöntemine uygun
olmayan itiraz başvurularının, Anayasa Mahkemesi tarafından esas incelemeye
geçilmeksizin gerekçeleriyle reddedileceği hükme bağlanmıştır. 4. Yapılan incelemede itiraz yoluna başvuran aynı Mahkeme
tarafından, itiraz konusu kuralın uygulanacağı başka dava dosyası kapsamında
yapılmış olan itiraz başvurusunun (E. 2017/107)  bakılmakta olan dava
dosyası için de bekletici mesele sayılması gerekirken, tekrar başvuruda
bulunulduğu belirlenmiştir. 5. Açıklanan nedenlerle, 6216 sayılı Kanun’un 41.
maddesinin (2) numaralı fıkrasına aykırı olduğu anlaşılan itiraz başvurusunun,
6216 sayılı Kanun’un 40. maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince yöntemine
uygun olmadığından esas incelemeye geçilmeksizin reddi gerekir. III- HÜKÜM 4.11.1983 tarihli ve 2942 sayılı Kamulaştırma
Kanunu’na, 20.8.2016 tarihli ve 6745 sayılı Kanun’un 35. maddesiyle eklenen
geçici 12. maddenin birinci fıkrasının “… Yapılara Uygulanacak Bazı İşlemler
ve 6785 sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun
hükümlerine göre yapılan imar uygulamalarından doğan idarelerin taraf olduğu
her türlü alacak ve bedel artırım davalarında taşınmazın değeri; uygulamanın
tapuda tescil edildiği tarih değerlendirme tarihi olarak esas alınmak ve o tarihteki
nitelikleri gözetilmek suretiyle tespit edilir. Tespit edilen bu bedel, Türkiye
İstatistik Kurumu tarafından açıklanan Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi tablosu
esas alınmak suretiyle dava tarihi itibarıyla güncellenir ve ortaya çıkan
gerçek bedel hak sahibine ödenir.” bölümünün iptaline karar verilmesi
talebiyle yapılan itiraz başvurusunun, 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin
Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 41. maddesinin (2) ve 40.
maddesinin (4) numaralı fıkraları gereğince yöntemine uygun olmadığından
REDDİNE, 12.4.2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi. Başkan Zühtü ARSLAN Başkanvekili Burhan ÜSTÜN Başkanvekili Engin YILDIRIM Üye Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Serruh KALELİ Üye Osman
  Alifeyyaz PAKSÜT Üye Recep
  KÖMÜRCÜ Üye Nuri NECİPOĞLU Üye Hicabi DURSUN Üye Celal Mümtaz
  AKINCI Üye Muammer TOPAL Üye M. Emin KUZ Üye Hasan Tahsin
  GÖKCAN Üye Kadir ÖZKAYA Üye Rıdvan GÜLEÇ Üye Recai AKYEL Üye Yusuf Şevki
  HAKYEMEZ