ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı : 2013/29 Karar Sayısı : 2013/42 Karar Günü : 20.3.2013 R.G. Tarih-Sayı : Tebliğ
edildi. İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN : Zonguldak İdare Mahkemesi İTİRAZIN KONUSU : 14.7.1965 günlü,657 sayılı
Devlet Memurları Kanunu'nun 12.5.1982 günlü, 2670 sayılı Kanun'un 19.
maddesiyle değiştirilen 54. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan '' ve bu
süre içinde aday memurun başka kurumlara nakli yapılamaz. ' ibaresinin
Anayasa'nın 2., 5. ve 11. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptaline karar
verilmesi istemidir. I- OLAY Matematik öğretmenliği lisans mezunu olup Karabük Üniversitesinde
aday memur olarak görev yapan davacının, Milli Eğitim Bakanlığınca yapılacak
öğretmen atamalarına başvuruda bulunabilmek için muvafakat verilmesi talebiyle
yaptığı başvurunun, Karabük Üniversitesi tarafından hizmetine ihtiyaç bulunduğu
gerekçesiyle reddi üzerine açılan davada, itiraz konusu kuralın Anayasa'ya
aykırı olduğu kanısına varan Mahkeme, iptali için başvurmuştur. II- İTİRAZ KONUSU YASA KURALI 14.7.1965 günlü,657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun itiraz
konusu kuralı da içeren 54. maddesi şöyledir: 'Adaylığa kabul edilme: Madde 54-(Değişik: 12/5/1982 - 2670/19 md.) Sınavlarda başarılı olanlardan Devlet memurluğuna girmek
isteyenler başarı listesindeki sıraya ve 47 nci maddeye göre ilan edilen kadro
sayısı kadar, kurumlarınca memur adayı olarak atanırlar. Aday olarak atanmış Devlet memurunun adaylık süresi bir yıldan az
iki yıldançok olamaz ve bu süre içinde aday memurun başka kurumlara nakli
yapılamaz. ' III- İLK İNCELEME Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Haşim KILIÇ, Mehmet
ERTEN, Serdar ÖZGÜLDÜR, Osman Alifeyyaz PAKSÜT, Zehra Ayla PERKTAŞ, Recep KÖMÜRCÜ,
Engin YILDIRIM, Nuri NECİPOĞLU, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz AKINCI, Erdal
TERCAN, Muammer TOPAL ile Zühtü ARSLAN'ın katılımlarıyla 20.3.2013 gününde
yapılan ilk inceleme toplantısında öncelikle davada uygulanacak kural sorunu
görüşülmüştür. Anayasa'nın 152. ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve
Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 40. maddesine göre, mahkemeler, bakmakta
oldukları davalarda uygulayacakları kanun ya da kanun hükmünde kararname
kurallarını Anayasa'ya aykırı görürler veya taraflardan birinin ileri sürdüğü
aykırılık savının ciddi olduğu kanısına varırlarsa, o hükmün iptali için
Anayasa Mahkemesine başvurmaya yetkilidirler. Ancak, bu kurallar uyarınca bir
mahkemenin Anayasa Mahkemesine başvurabilmesi için elinde yöntemince açılmış ve
mahkemenin görevine giren bir davanın bulunması ve iptali istenen kuralların da
o davada uygulanacak olması gerekmektedir. Uygulanacak yasa kuralları, davanın
değişik evrelerinde ortaya çıkan sorunların çözümünde veya davayı
sonuçlandırmada olumlu ya da olumsuz yönde etki yapacak nitelikte bulunan
kurallardır. Başvuru kararında, 657 sayılı Kanun'un 54. maddesinin ikinci
fıkrasında yer alan '' ve bu süre içinde aday memurun başka kurumlara nakli
yapılamaz.' biçimindeki ibarenin, Anayasa'nın 2., 5. ve 11. maddelerine
aykırı olduğu ileri sürülerek iptaline karar verilmesi istenilmiştir. 657 sayılı Kanun'un 'Adaylığa kabul edilme' başlıklı 54.
maddesinde, Devlet memuru olmak isteyenlerin yapılacak sınavlarda başarılı
olmaları hâlinde kadro sayısı kadar memur adayı olarak atanacağı, adaylık
süresinin bir yıldan az iki yıldan çok olamayacağı ve adaylık süresi içinde
aday memurun başka kurumlara naklinin yapılamayacağı belirtilmiştir. İtiraz yoluna başvuran Mahkeme'nin bakmakta olduğu davada, Karabük
Üniversitesinde aday memur olarak görev yapan davacı, Milli Eğitim Bakanlığınca
yapılacak öğretmen atamalarına başvuruda bulunabilmek için kurumundan muvafakat
talebinde bulunmuş, Karabük Üniversitesi ise talebi davacının hizmetine ihtiyaç
bulunduğu gerekçesiyle reddetmiştir. Muvafakat talebinin reddi üzerine davacı
tarafından ret işleminin iptali istemiyle dava açılmıştır. Başvuru kararında
ise itiraz konusu kuralın, kişilerin maddi ve manevi varlığını
geliştirebilmeleri adına öğrenim durumlarına uygun pozisyonlarda görev
almalarına engel olduğu belirtilerek iptaline karar verilmesi istenilmiştir. İtiraz yoluna başvuran Mahkeme, öğretmen atamalarına başvuruda
bulunmak isteyen davacının Kurumundan istediği muvafakat talebinin reddine
ilişkin işlemin hukuka uygunluğunu denetleyecektir. Başka bir ifadeyle,
Mahkeme'nin önünde görülmekte olan dava, herhangi bir atama veya başka bir
kuruma nakil işlemine ilişkin değildir. Zira, muvafakat verilse dahi davacının
öğretmen olarak atamasının yapılıp yapılmayacağı belli değildir. Dolayısıyla,
somut olayda ortada atama ile ilgili herhangi bir işlem bulunmadığından itiraz
konusu kural olan '' ve bu süre içinde aday memurun başka kurumlara nakli
yapılamaz.' biçimindeki ibarenin, Mahkeme'nin bakmakta olduğu davada uygulanma
olanağı bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle, itiraz konusu ibareye ilişkin başvurunun
Mahkeme'nin yetkisizliği nedeniyle reddi gerekir. IV- SONUÇ 14.7.1965 günlü, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun, 12.5.1982
günlü, 2670 sayılı Kanun'un 19. maddesiyle değiştirilen 54. maddesinin ikinci
fıkrasında yer alan ''ve bu süre içinde aday memurun başka kurumlara nakli
yapılamaz.' ibaresinin, itiraz başvurusunda bulunan Mahkeme'nin bakmakta
olduğu davada uygulanma olanağı bulunmadığından, bu ibareye ilişkin başvurunun
Mahkeme'nin yetkisizliği nedeniyle REDDİNE, 20.3.2013 gününde OYBİRLİĞİYLE
karar verildi. Başkan Haşim KILIÇ Üye Mehmet ERTEN Üye Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Osman
  Alifeyyaz PAKSÜT Üye Zehra Ayla
  PERKTAŞ Üye Recep KÖMÜRCÜ Üye Engin YILDIRIM Üye Nuri NECİPOĞLU Üye Hicabi DURSUN Üye Celal Mümtaz
  AKINCI Üye Erdal TERCAN Üye Muammer TOPAL Üye Zühtü ARSLAN