ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Esas Sayısı : 2025/76 Karar Sayısı : 2025/64 Karar Tarihi : 6/3/2025 R.G. Tarih - Sayı : Tebliğ
edildi. İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: Ankara 73. İş Mahkemesi İTİRAZIN KONUSU: 12/1/2011
tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 107. maddesinin (1)
numaralı fıkrasında yer alan “ …asgari bir… ” ibaresinin Anayasa’nın 2., 5., 10., 13., 36., 40. ve 141.
maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptaline karar verilmesi talebidir. OLAY: İşçilik alacağından kaynaklanan davada itiraz konusu
kuralın Anayasa’ya aykırı olduğu kanısına varan Mahkeme, iptali için
başvurmuştur. I. İPTALİ İSTENEN KANUN HÜKMÜ Kanun’un itiraz konusu
kuralın da yer aldığı 107 . maddesi şöyledir: “ Belirsiz alacak davası MADDE 107– (1) Davanın açıldığı tarihte alacağın
miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden
beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi
ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak
davası açabilir. (2) (Değişik:22/7/2020-7251/7 md.) Karşı tarafın verdiği
bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak
belirlenebilmesi mümkün olduğunda, hâkim tarafından tahkikat sona ermeden
verilecek iki haftalık kesin süre içinde davacı, iddianın genişletilmesi
yasağına tabi olmaksızın talebini tam ve kesin olarak belirleyebilir. Aksi
takdirde dava, talep sonucunda belirtilen miktar veya değer üzerinden görülüp
karara bağlanır. (3) (Mülga:22/7/2020-7251/7 md.) ” II. İLK İNCELEME 1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan
ilk inceleme toplantısında başvuru kararı ve ekleri, Raportör Muhammed Nuri
ÖZGÜR tarafından hazırlanan ilk inceleme raporu ve itiraz konusu kanun hükmü
okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü: 2. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı
Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un “ Anayasaya
aykırılığın mahkemelerce ileri sürülmesi ” başlıklı 40. maddesinde Anayasa
Mahkemesine itiraz yoluyla yapılacak başvurularda izlenecek yöntem
belirtilmiştir. Söz konusu maddenin (1) numaralı fıkrasında bir davaya bakmakta
olan mahkemenin bu davada uygulanacak bir kanun veya Cumhurbaşkanlığı
kararnamesinin hükümlerini Anayasa'ya aykırı görmesi hâlinde veya taraflardan
birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varması
durumunda anılan fıkrada sayılan belgeleri dizi listesine bağlayarak Anayasa
Mahkemesine göndereceği kurala bağlanmış; anılan fıkranın (a) bendinde “ İptali
istenen kuralların Anayasanın hangi maddelerine aykırı olduklarını açıklayan
gerekçeli başvuru kararının aslı ”, (b) bendinde “ Başvuru kararına
ilişkin tutanağın onaylı örneği ” ve (c) bendinde “ Dava dilekçesi,
iddianame veya davayı açan belgeler ile dosyanın ilgili bölümlerinin onaylı
örnekleri ” Anayasa Mahkemesine gönderilecek belgeler arasında sayılmıştır.
Maddenin (4) numaralı fıkrasında ise açık bir şekilde dayanaktan yoksun veya
yöntemine uygun olmayan itiraz başvurularının Anayasa Mahkemesi tarafından esas
incelemeye geçilmeksizin gerekçeleriyle reddedileceği hükme bağlanmıştır. 3. Anılan İçtüzük’ün 46. maddesinin (2)
numaralı fıkrasının (a) bendinde “ Başvuru kararına ilişkin tutanağın onaylı
örneği ”, (b) bendinde “ Dava dilekçesi, iddianame veya davayı açan
belgeler ile dosyanın ilgili bölümlerinin onaylı örnekleri ” ve (c) bendinde
“ Dava dosyasında sunulan belgelerin tarih sırasına göre başlıklar hâlinde
sıralandığı dizi pusulası ” Anayasa Mahkemesine sunulacak belgeler arasında
sayılmıştır. 4. İçtüzük’ün 49. maddesinin (1)
numaralı fıkrasının (b) bendinde ise Anayasa Mahkemesince yapılan ilk
incelemede başvuruda eksikliklerin bulunduğunun tespit edilmesi hâlinde itiraz
yoluna ilişkin işlerde esas incelemeye geçilmeksizin başvurunun reddine karar
verileceği belirtilmiştir. 5. Yapılan incelemede itiraz yoluna
başvuran Mahkemece gerekçeli başvuru kararının ekinde fiziki olarak gönderilen
belgelerin onaylı örnek niteliğinde olmadığı ve bu suretle dosyanın ilgili
bölümlerinin onaylı örneklerine yer verilmediği anlaşılmıştır. Ayrıca söz konusu belgelerin tarih
sırasına göre başlıklar hâlinde sıralandığı dizi pusulasının da düzenlenmediği
tespit edilmiştir. Bu itibarla başvurunun yöntemine uygun olmadığı sonucuna
ulaşılmıştır. 6. Kaldı
ki bakılmakta olan davanın 6100 sayılı Kanun’un 109. maddesinde düzenlenen
kısmi dava olarak açıldığı gözetildiğinde belirsiz alacak davasına ilişkin
düzenlemeler içeren itiraz konusu kuralın bakılmakta olan davada uygulanma imkânı bulunmamaktadır. 7. Açıklanan nedenlerle 6216 sayılı
Kanun’un 40. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (c) bendi ile İçtüzük’ün 46.
maddesinin (2) numaralı fıkrasının (b) ve (c) bentlerine aykırı olduğu
anlaşılan başvurunun 6216 sayılı Kanun’un 40. maddesinin (4) numaralı fıkrası
gereğince yöntemine uygun olmadığından reddi gerekir. III. HÜKÜM 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri
Kanunu’nun 107. maddesinin (1) numaralı fıkrasında yer alan “ …asgari bir… ”
ibaresinin iptaline karar verilmesi talebiyle yapılan itiraz başvurusunun
30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama
Usulleri Hakkında Kanun’un 40. maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince
yöntemine uygun olmadığından REDDİNE 6/3/2025 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi. Başkan Kadir ÖZKAYA Başkanvekili Hasan Tahsin GÖKCAN Başkanvekili Basri BAĞCI Üye Engin YILDIRIM Üye Rıdvan GÜLEÇ Üye Recai AKYEL Üye Yusuf Şevki HAKYEMEZ Üye Yıldız SEFERİNOĞLU Üye Selahaddin MENTEŞ Üye İrfan FİDAN Üye Kenan YAŞAR Üye Muhterem İNCE Üye Yılmaz AKÇİL Üye Ömer ÇINAR Üye Metin KIRATLI