başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili olaylar özetle şöyledir başvurucu fatma yıldırım doğumlu olup ikamet etmektedir başvurucu tarihinde borçlu as aleyhine edime müdürlüğünde icra takibi başlatmıştır edime müdürlüğünce borçluya ait iki adet taşınmazın haczine karar verilmiştir söz konusu taşınmazlara başka kişilere ait alacaklar nedeniyle de haciz uygulanmıştır her iki taşınmaz da dosyadan anlaşılmayan bir tarihte yapılan ihale sonucu satılmış ve nolu taşınmaz için ise tl nolu taşınmaz için tl satış bedeli tahsil edilmiştir başvuru numarası karar tarihi tahsil edilen bedelin tüm alacaklıların alacaklarını karşılamaması nedeniyle kadıköy anadolu müdürlüğünce sıra cetvelleri düzenlenmiştir başvurucu tarafından ve tarihlerinde kadıköy asliye ticaret mahkemesinde her iki taşınmazın satışından tahsil edilen bedele ilişkin olarak sıra cetvellerine itiraz davası açılmıştır mahkemece her iki dosya birleştirilerek yargılama tek dosya üzerinden yürütülmüştür mahkemece tarihinde verilen kararla numaralı taşınmaza ilişkin olarak tl numaralı taşınmaza ilişkin olarak tl yönünden davanın kabulüne ve bu tutarların cetvelin en son sırasından başlamak üzere eksiltilerek edime müdürlüğünde bulunan dosyaya davacı alacağı olarak ödenmesine karar verilmiştir derece mahkemesinin kararının temyizi üzerine yargıtay hukuk dairesinin tarihli kararıyla davalılardan k a s anonim şye numaralı bağımsız bölümün bedeline ilişkin olarak düzenlenen sıra cetvelinde m tye ise her iki sıra cetvelinde de pay ayrılmamış olması nedeniyle bu davalılar aleyhine dava açılmasında hukuki yarar bulunup bulunmadığının değerlendirilmediği gerekçesiyle kararın buna ilişkin hüküm fıkrası bozulmuş diğer hüküm fıkraları ise onanmıştır mahkemece yeniden yapılan yargılama sonucu tarihinde verilen kararla dairenin bozma kararına uygun bir şekilde davalılardan m tye ilişkin olarak her iki cetvel yönünden k a s anonim şye ilişkin olarak ise numaralı bağımsız bölümle ilgili sıra cetveli yönünden davanın reddine karar verilmiş ise de esasa ilişkin olarak bir önceki karardaki gibi hüküm kurulmuştur kararın temyizi üzerine yargıtay hukuk dairesinin tarihli ilamıyla derece mahkemesi kararı onanmıştır edime müdürlüğünce tarihinde başvurucuya toplam tl ödeme yapılmıştır başvurucu tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur iv a ulusal hukuk tarihli ve sayılı ve kanununun sıra cetveli başlıklı maddesi şöyledir satış tutarı bütün alacaklıların alacağını tamamen yetmezse icra dairesi alacaklıların bir sıra cetvelini yapar alacaklılar madde mucibince iflas halinde hangi sıraya girmeleri lazım geliyorsa o sıraya kabul olunurlar bununla beraber ilk üç sıraya kayıt için muteber olan tarih haciz talebi tarihidir sayılı kanunun maddesi şöyledir ve dairesi görevlilerinin kusurlarından doğan tazminat davaları ancak idare aleyhine açılabilir devletin zararın meydana gelmesinde kusuru bulunan görevlilere rücu hakkı davalara adliye mahkemelerinde bakılır b uluslararası hukuk avrupa hakları sözleşmesinin sözleşme maddesinin fıkrasında anayasanın maddesinin üçüncü fıkrasının son cümlesine benzer bir şekilde bir kabul edilebilirlik ölçütü olarak iç hukukta öngörülen başvuru yollarının tüketilmesi kuralına yer verilmiştir buna göre avrupa hakları mahkemesine ancak uluslararası hukukun genel kabul gören ilkeleri uyarınca bütün iç hukuk yolları tüketildikten sonra başvurulabilir it li başvuru numarası karar tarihi iç hukuk yollarının tüketilmesi kuralının amacını ihlal iddialarına ilişkin olarak başvurulmadan önce sözleşmeci devletlere aleyhlerine ileri sürülen ihlalleri önleme ve sonuçlarını giderme fırsatı tanımak biçiminde açıklamaktadır b no krallık b no göre bu kural sözleşmenin maddesinin gereği olarak iddia edilen ihlale ilişkin iç hukukta etkili ve ulaşılabilir bir başvuru yolunun bulunduğu varsayımına dayanmaktadır bu kural sözleşmeyle kurulan koruma mekanizmasının ulusal insan hakları koruma sistemine nazaran ikincil bir nitelik taşıdığı ilkesinin önemli bir yönünü teşkil etmektedir krallık b no insan haklarının korunması mekanizması bağlamında iç hukuk yollarının tüketilmesi kuralının belli ölçüde esneklikle ve aşırı şekilcilikten kaçınılarak uygulanması gerektiğini vurgulamaktadır göre bu aynı zamanda kural olarak sonradan uluslararası düzeyde yapılması düşünülen şikayetlerin en azından öz olarak ve iç hukukta düzenlenen şekli gereklikler ile sürelere uyularak öncelikle ulusal yargı mercilerinde öne sürülmesini gerektirir göre bu yükümlülük başvurucunun ulaşılabilir etkili ve yeterli nitelikteki hukuki yollara başvurma imkanına sahip olmasını gerektirmektedir özellikle sadece iddia edilen ihlale ilişkin olan ve aynı zamanda ulaşılabilir ve tatmin edici nitelik taşıyan başvuru yolları tüketilmesi gerekli özellik arzetmektedir bu tür bir başvuru yolunun varlığı zorunlu olan erişilebilirlik ve etkililik koşullarını sağlamak suretiyle sadece teoride değil pratikte de tatmin edici bir şekilde kesinlik taşımalıdır ayrıca uluslararası hukukun genel kabul gören ilkelerine göre başvurucuların kullanımına açık olan at iç hukuk yollarını tüketme yükümlülüğünden kurtaran özel bazı koşullar olabilir ancak açıkça beyhude olmayan belli bir başvuru yolunun sadece başarı ihtimaline ilişkin şüphelerin var olması iç hukuk yollarının tüketilmesinden azade tutulmak için geçerli bir neden değildir bir başvuru yolunun olay tarihinde teoride ve pratikte etkili ve ulaşılabilir olduğu hususunda ikna etmenin iç hukuk yollarının tüketilmediğini iddia eden devletin yükümlülüğü olduğunun altını çizmektedir göre bu yükümlülük ilgili yolun erişilebilir olduğunu başvurucunun şikayetine ilişkin telafi imkanı sunmaya elverişli bulunduğunu ve makul başarı şansı sunduğunu ortaya koymayı kapsamaktadır krallık göre iç hukuk yollarını tüketme kuralı mutlak olmadığı gibi otomatik olarak uygulanabilir bir niteliği de haiz değildir bu kuralın uygulanmasında görülen davanın somut koşullarının gözetilmesi büyük önem taşımaktadır bu sadece ilgili sözleşmeci tarafın hukuk şekli başvuru yollarının varlığının değil aynı zamanda başvurucunun kişisel koşullarının etkilendiği bağlamın da gerçekçi bir biçimde hesaba katılması gerektiği anlamına gelmektedir sonra davanın bütün koşulları gözetilerek başvurucunun iç hukuk yollarını tüketmek için kendisinden makul olarak beklenebilen her şeyi yapıp yapmadığı incelenmelidir sözleşmeye ek numaralı protokolün maddesinde güvenceye bağlanan mülkiyet hakkının pozitif yükümlülükleri de içerdiğini kabul etmektedir bkz b no b no b no b no bu hükümle koruma il li başvuru numarası karar tarihi altına alınan mülkiyet hakkının gerçek ve etkili kullanımının sadece devletin müdahale etmeme ödevine bağlı olmadığını fakat aynı zamanda özellikle başvurucunun kamu otoritelerinden meşru olarak alınmasını beklediği önlemler ile mülkünden etkin bir biçimde yararlanması arasında doğrudan bir bağlantının bulunduğu durumlarda koruyucu pozitif önlemler alınmasını da gerektirdiğini ifade etmektedir öte yandan göre yatay ilişkilerde bile devlete pozitif yükümlülük yükleyen kamusal menfaatler söz konusu olabilir kararı bu bağlamda mülkiyetten barışçıl yararlanma hakkına kamu otoriteleri dışındaki kişilerce müdahale edilmesi durumunda devletin pozitif yükümlülüğünün ve düzeltici ödevler biçiminde ikiye ayrılacağını ifade etmektedir göre bu durumda sözleşmeye taraf devletler iç hukuk sisteminde mülkiyet hakkının yasalar tarafından tatmin edici bir şekilde korunmasının güvence altına alınması ve hakkına müdahale edilen kişinin gerekmesi durumunda meydana gelen zararının giderilmesine yönelik talepler dahil olmak üzere hakkını arayabileceği düzeltici mekanizmaların temin edilmesi yükümlülüğü altındadırlar b no devletin pozitif yükümlülüklerinin mahiyeti ve kapsamının olayın somut koşullarına göre farklılaşabileceğini düşünmektedir göre devletin olayın somut koşullarına göre sağlama yükümlülüğü altına girdiği düzeltici önlemler zarar gören tarafın hakkını savunabilmesi imkanı tanıyan uygun yasal mekanizmaların oluşturulmasını içermektedir numaralı protokolün maddesi açık bir biçimde usule ilişkin yükümlülükler içermemekte ise de bu hüküm gerek kamu otoritelerinin müdahil olduğu uyuşmazlıklarda gerekse özel kişiler arasındaki uyuşmazlıklarda devlete usule ilişkin yükümlülükler yüklemektedir özel kişiler arasındaki müdahalelerde devlet zorunlu usule ilişkin garantiler içeren yargısal başvuru yolları kurma yükümlülüğü altındadır bu bağlamda görevlendirilecek mahkemelerin veya yargısal yetkiyi haiz diğer kurul veya kamusal otoritelerin özel kişiler arasındaki uyuşmazlığı etkili ve adil bir şekilde çözecek yargısal güçle donatılmaları gerekmektedir v


başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve ulusal yargı ağı bilişim sistemi uyap aracılığıyla erişilen bilgi ve belgeler çerçevesinde olaylar özetle şöyledir başvurucu kredi borcunun yapılandırılması nedeniyle banka tarafından tahsil edilen masrafın iadesi istemiyle maltepe kaymakamlığı tüketici hakem heyeti başkanlığına hakem heyeti başvurmuştur başvuru numarası karar tarihi hakem heyeti tarihli kararıyla başvurucunun talebini reddetmiştir kararın tebliği için başvurucunun adresine çıkarılan tebligat tarihinde alıcının adreste tanınmadığı belirtilerek iade edilmiştir karar tarihinde tebliğ tebellüğ belgesi başlıklı tutanakla elden tebliğ edilmiştir başvurucu tarihinde anadolu tüketici mahkemesinde mahkeme hakem heyeti kararına itiraz etmiştir mahkeme tarihli kararında hakem heyetinin tarihli kararının başvurucuya tarihinde tebliğ edildiğini davanın tarihinde açıldığını tarihli ve sayılı mülga tüketicinin korunması hakkında kanunun maddesinin üçüncü fıkrasında tarafların hakem heyeti kararına karşı tebliğden itibaren on beş gün içinde tüketici mahkemesine itiraz edebileceğini bu açıdan itirazın yasal süreden sonra yapıldığını belirterek süre aşımı nedeniyle davayı reddetmiştir kesin nitelikteki karar tarihinde başvurucuya tebliğ edilmiş tarihinde bireysel başvuruda bulunulmuştur iv hukuk a ulusal hukuk tarihli ve sayılı tüketicinin korunması hakkında kanunun maddesinin ilgili kısmı şöyledir tüketici hakem heyeti kararları tarihli ve sayılı tebligat kanunu hükümlerine göre taraflara tebliğ edilir tüketici hakem heyetinin kararları ve kanununun ilamların yerine getirilmesi hakkındaki hükümlerine göre yerine getirilir taraflar tüketici hakem heyetinin kararlarına karşı tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde tüketici hakem heyetinin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesine itiraz edebilir tüketici hakem heyeti kararının icrasını durdurmaz ancak talep edilmesi şartıyla hâkim tüketici hakem heyeti kararının icrasını tedbir yoluyla durdurabilir tüketici hakem heyeti kararlarına karşı yapılan itiraz üzerine tüketici mahkemesinin vereceği karar kesindir b uluslararası hukuk avrupa hakları sözleşme maddesinin ilgili kısmı şöyledir başvuru numarası karar tarihi herkes davasının medeni hak ve yükümlülükleri ile ilgili uyuşmazlıklar ya da cezai alanda kendisine yöneltilen suçlamaların esası konusunda karar verecek olan kanunla kurulmuş bağımsız ve tarafsız bir mahkeme tarafından kamuya açık olarak ve makul bir süre içinde görülmesini isteme hakkına sahiptir avrupa hakları mahkemesi mahkemeye erişim hakkının sözleşmenin maddesinde yerini bulan güvencelerin doğal bir parçası olduğunu partners b no bu kapsamda herkesin kişisel hak ve yükümlülükleriyle ilgili her türlü iddiasını bir mahkeme veya yargı yeri önüne getirme hakkının güvence altına alındığını krallık b no belirtmiştir mahkemeye erişim hakkına yönelik birtakım sınırlamaların kabul edilebileceğini ancak sınırlamaların meşru bir amaca yönelik olmadığı veya kullanılan yöntem ile ulaşılması hedeflenen amaç arasında makul bir orantılılık ilişkisinin bulunmadığı durumlarda kısıtlamaların sözleşmenin maddenin birinci fıkrasına uygun olmayacağını belirtmiştir krallık b no mahkemeye etkili erişim hakkı mahkemeye başvuru konusunda tutarlı bir sistemin var olmasını dava açmak veya kanun yoluna başvurmak isteyen kişilerin ilgili mahkemeye ulaşmada açık pratik ve etkili fırsatlara sahip olmasını gerektirmektedir özellikle hukuki belirsizlikler kişilerin mahkemeye erişim hakkını ihlal edebilmektedir kk b no bu nedenle mahkemeler usul kurallarını uygularken bir yandan adil yargılanma hakkını ihlal edebilecek aşırı şekilcilikten diğer yandan da yasalar tarafından düzenlenen usul kurallarının ortadan kaldırılması sonucunu doğurabilecek aşırı gevşeklikten kaçınmalıdır b no b no göre mahkemeye ulaşmayı aşırı derecede zorlaştıran ya da imkânsız hâle getiren uygulamalar mahkemeye erişim hakkının ihlaline yol açabilir ne var ki öngörülen süre koşullarının açıkça hukuka aykırı olarak yanlış uygulanması ya da yanlış hesaplanması nedeniyle kişiler dava açma ya da kanun yollarına başvuru hakkını kullanamamışsa mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğini kabul etmek gerekir b no v


a olaylar başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve erişilen bilgi ve belgeler çerçevesinde ilgili olaylar özetle şöyledir başvurucu hava kuvvetleri komutanlığı emrinde muvazzaf astsubay statüsünde görev yapmakta iken hakkında gönderilen isimsiz eposta ile ahlaki düşüklük içinde olduğu ve cinsel zafiyeti bulunduğu iddia edilmiş bunun üzerine kurmay başkanı emriyle idari tahkikat süreci başlatılmış bu tahkikat sonucunda sıralı sicil üstleri tarafından başvurucu hakkında ahlaki durumu nedeniyle türk silahlı kuvvetlerinde kalması uygun değildir ortak kanaatini içeren tarihli ayırma sicil belgesi düzenlenmiştir tarihli ve sayılı resmi gazetede yayımlanan astsubay sicil yönetmeliğinin astsubay sicil yönetmeliği maddesi gereğince hava kuvvetleri komutanlığı bünyesinde oluşturulan komisyonda başvurucunun durumu değerlendirilmiş ve komisyon tarihli kararı ile başvurucu hakkında ayırma işlemi tesis edilmesine karar vermiştir anılan karar tarihinde hava kuvvetleri komutanı tarafından onaylandıktan sonra genelkurmay başkanının onayına sunulmuş genelkurmay başkanı tarafından da hava kuvvetleri komutanlığı kararı doğrultusunda işlem yapılmasının uygun görüldüğü belirtilmiştir bunun üzerine tarihli kararnameye dayanılarak resen emekliye sevk edilmek suretiyle başvurucunun tsk ile ilişiği kesilmiştir başvurucu tsk dan çıkarılmasını gerektiren bir disiplinsizliği veya adli eylemi mevcut olmadığı halde disiplinsizlik ve ahlaki durumu nedeniyle ilişiğinin kesildiğini kendisine isnat edilen özel hayata ilişkin eylemlerin on beş yıl öncesine ait olduğunu birçoğunun ise gerçekle ilgisi olmadığını takdirlerle dolu başarılı bir sicile sahip olmasına ve herhangi bir disiplin cezası bulunmamasına rağmen bu durumun dikkate alınmadığını tesis edilen ayırma işleminin ölçülülük yönünden hukuka aykırı olduğu gibi sebep ve amaç unsurları yönünden de hukuka aykırı olduğunu belirterek yürütmenin durdurulması ve ayırma işleminin iptali talebiyle milli savunma bakanlığı aleyhine askeri yüksek mahkemesi birinci dairesinde tarihinde dava açmıştır birinci dairesinin tarihli ara kararı ile dava dosyasındaki mevcut bilgi ve belgeler çerçevesinde başvurucu hakkında tesis edilen ayırma işleminin uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararların doğması ve hukuka açıkça aykırı olması şartlarının birlikte gerçekleşmemesi gerekçesiyle yürütmenin durdurulması talebi reddedilmiştir davalı idare tarafından sunulan savunma dilekçesinde her askerin ahlaki yaşayışının kusursuz ve lekesiz olması gerektiği ahlak olgusunun yalnızca arzu edilen bir durum değil görevin başarıyla icra edilebilmesi için bir koşul olduğu vurgulanmış kamu başvuru numarası karar tarihi hizmetinin yürütülmesinde zararlı olacak kişilerin idare mekanizmasının dışına çıkarılmasının kaçınılmaz olduğu ve idarenin başvurucu hakkında tesis edilen ayırma işleminde takdir yetkisinin objektif sınırları içinde kaldığı dava konusu ayırma işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilmiştir davalı idare tarafından ayrıca tarihli ve sayılı sayılı askeri yüksek mahkemesi kanununun maddesi kapsamında a gizli belge ve bilgiler gönderilmiştir davalı idarenin savunma dilekçesine karşı tarihinde sunulan dilekçe ile başvurucu komutanlık makamına kim tarafından gönderildiği belli olmayan bir ihbar mektubu üzerine başlatılan idari tahkikat kapsamında kendisine tamamen özel hayatına ilişkin sorular sorulduğunu meslek yaşamının ilk yıllarında ve yaklaşık on beş yıl öncesinde henüz evli olmadığı dönemde kız arkadaşları olduğunu bu ve buna benzer özel konuların soruşturma kapsamında incelendiğini kendisine isnat edilen ahlak dışı hareketlerde bulunduğu iddiasının gerçek dışı olduğunu sicil not ortalamasının tam nota yakın olarak pekiyi seviyesinde olduğunu meslek yaşamı boyunca herhangi bir disiplinsizliğinin bulunmadığını bir kısmının doğruluğunu kabul ederek detaylarıyla anlattığı özel hayatına ilişkin eylemleri nedeniyle amirlerinden daha önce herhangi bir uyarı veya ceza almadığını aksine yirmi iki yıllık meslek yaşamı boyunca birçok takdir belgesi ile taltif edildiğini soyut birtakım iddialarla savunma hakkı tanınmadan hakkında sonuçları itibarıyla çok ağır bir yaptırım olan ayırma işleminin tesis edilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirtmiştir başsavcılığı tarafından sunulan tarihli ve sayılı düşünce yazısında başvurucunun eş cinsel olarak bilinen kişilerle irtibatta olduğu ve pek çok kadınla cinsel birliktelik yaşadığı yönünde iddialar içeren isimsiz bir ihbar mektubu üzerine istihbarat çalışması başlatıldığı bu kapsamda başvurucunun beyanları dikkate alınarak ayırma işlemi tesis edildiğinin anlaşıldığı ancak başvurucunun yaşadığı bu ilişkilerin rıza dışı veya menfaate dayalı olduğuna ya da cinsel zafiyeti nedeniyle görevini ve görevinden kaynaklanan hususları suistimal ettiğine veya askeri disiplini olumsuz etkilediğine dair bir bilgi ya da belgenin bulunmadığı söz konusu ilişkilerin tamamıyla başvurucunun dokunulmaz özel hayat sınırları içinde cereyan ettiği başvurucunun cinsel hayatının kamu görevi ve asker kişi sıfatı ile bağdaşmayacak vahamet derecesine ulaşmadığı başvurucunun statü dışına çıkarılmasını gerektirecek ağırlıkta bir disiplin zafiyeti veya ahlaki düşüklük içinde bulunduğuna dair yeterli somut olgu olmadığı ayrıca ayırma işlemine esas olan tüm bilgilerin başvurucu hakkındaki imzasız bir ihbar mektubunda yer alan soyut ve dayanaksız iddialardan hareketle hava kuvvetleri komutanlığı başkanlığı tarafından yürütülen bir idari tahkikat kapsamında bizzat başvurucu tarafından dile getirildiği bu hali ile dahi bu hususların idari işleme esas alınmasının mümkün olmadığı ifade edilmiştir ayrıca başvurucunun eş cinsel eğilimleri bulunduğu tespitinde bulunulmasına rağmen bu hususta adli bir soruşturma başlatılmamasının dikkat çekici olduğu zira isnat edilen eylemlerin tarihli ve sayılı askeri ceza kanununun maddesi uyarınca askeri suç vasfında olduğu ancak ayırma işlemine konu eylemler hakkında adli bir soruşturma yapılmadan doğrudan ve yalnızca idari yaptırım yoluna başvurulmuş olmasının ayırma işleminin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu ortaya koyduğu imzasız bir ihbar mektubu ile başvurucunun beyanı dışında dayanak başkaca bir delilin bulunmadığı mevcut delil durumunun tskdan ayırma işlemi için yeterli olmadığı dış aleme yansımayan cinsel yaşamı nedeniyle başvurucu hakkında ayırma işlemi tesis edilmesinin ölçülülük ilkesiyle de bağdaşmadığı işlemin hukuka aykırı olduğu ve iptal edilmesi gerektiği şeklinde değerlendirmelerde bulunulmuştur birinci dairesinin tarihli ve sayılı kararı ile dava reddedilmiştir kararda başvurucunun cinsel yaşamına ilişkin detaylara yer başvuru numarası karar tarihi verilmiş ve iddialarla uyumlu olarak somut olgu ve olayların ifade alma işlemi esnasında anlatıldığı başvurucunun ahlaki durumunun tsknın güvenilirliğini sarsacak derecede kötü nitelik arz ettiği hizmetin gerektirdiği şekilde tavır ve hareketler sergilemediği ayırma işlemini tesis eden idare tarafından kişi yararı ile kamu yararı arasındaki denge gözetilerek ölçülü ve nesnel olarak takdir yetkisinin kullanıldığı başvurucunun sabit görülen eylemleri nedeniyle işlem tesis edilmesinde herhangi bir hukuka aykırılığın bulunmadığı belirtilmiştir ayrıca profesyonel ve rütbeli olan başvurucunun beyanlarından dolayı disiplin işlemine tabi tutulacağını bilebilecek ve algılayabilecek durumda olduğu bu bakımdan ifade öncesi bir süre bekletilmesinin günlük yaşantısında değişikliğe neden olsa bile bu durumun aynı yaş ve fizikteki bir insan için yasak usul olarak addedilemeyeceği gerçeği söylemesi gerektiği hususunun bildirilmesinin kanuna aykırı vaat kapsamında olmadığı zira başvurucu hakkında söz konusu iddiaları içeren ihbar mektubu alınması üzerine idari soruşturma başlatıldığı ifade edilmiştir karara katılmayan bir üye tarafından kaleme alınan karşı oy yazısında ifadenin başvurucunun özel hayatı dahil olmak üzere tüm yaşantısını sorgulayan bir çerçeveyi kapsadığı ifadelerin olumsuz şartlar altında alındığı ve ifade tespitinde hukuka aykırılıkların bulunduğu yönünde ısrarla ileri sürülen iddialara rağmen bu ifadelerin hukuken geçerli sayılmasının mümkün olmadığı geçmişte olduğu ileri sürülen ancak başvurucunun ve başka bir personelin ifadeleriyle şimdiki zamana taşınmaya çalışılan olguların başvurucunun kendi ifadesine dayanılarak kanıtlanmasının ve ayırma işlemine dayanak alınmasının hukuka aykırılık oluşturduğu personelin giz alanlarına girilerek elde edilen birtakım bilgi ve belgelerin nereden ve kimden geldiği belli olmayan ihbar yazısıyla ifşa edilerek ilgili personel hakkında işlem başlatılmasının hukuka aykırı olduğu başvurucunun yaş ve fiziki yapısı gibi subjektif özelliklerine göre direnç göstermesi gerekir şeklindeki yaklaşımın hukuk dışılığa kapı aralamak anlamına geleceği ve çok iyi seviyede sicil notu ortalamasına sahip olan başvurucunun kamu hizmetinin yürütülmesinde aksamaya neden olduğunu söylemenin gerçekçi olmadığı şeklinde değerlendirmelere yer verilmiştir başvurucunun karar düzeltme talebi aynı dairenin tarihli ve sayılı kararıyla reddedilmiş ve karar tarihinde başvurucuya tebliğ edilmiştir başvurucu tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur anayasa mahkemesinin tarihli yazısı ile yargılama dosyasına sunulmuş olan ve başvurucunun tsk dan ilişiğinin kesilmesi işlemine dayanak oluşturan belgelerin gönderilmesi istenmiştir hava kuvvetleri komutanlığının tarihli yazısı ile idari işlemin dayanağını oluşturan belgeler bazı bölümleri karartılarak anayasa mahkemesine sunulmuştur başvurucu hakkındaki gizlilik dereceli belgelerin incelenmesinden hava kuvvetleri komutanlığınca istihbarata karşı koyma hassasiyetleri çerçevesinde başvurucunun tarihinde ifadesinin alındığı söz konusu ifade tutanağında hangi kapsamda başvurucunun ifadesine başvurulduğu hususunun belirtilmemiş olduğu anlaşılmıştır aynı şekilde söz konusu tutanağın ifadeyi alan kısmı karartılmış olduğundan ifadenin hangi birim tarafından alınmış olduğu anlaşılamamıştır anılan ifade metninde başvurucuya şimdiye kadarki görev aşamaları ve kimlerle ikamet ettiği mesai arkadaşlarına cinselliği çağrıştıran el ve kol şakaları yapıp yapmadığı vasıtasıyla veya yüz yüze tanıştığı kadınlardan ilişki yaşadıklarının kimler olduğu grup halinde cinsel ilişki yaşayıp yaşamadığı yaşadı ise kimlerle nerede ve ne zaman bu tür ilişkiler yaşadığı eş cinsel kişilerle ilişki yaşayıp yaşamadığı yaşadı ise nerede ve nasıl yaşadığı ilişki yaşadığı kadınların kendisinden başvuru numarası karar tarihi tsk hakkında bilgi almaya yönelik bir girişimde bulunup bulunmadığı uyuşturucu kullanıp kullanmadığı hususlarının sorulduğu görülmüştür başvurucu anılan soruları yanıtlamış ve ifade tutanağını imzalamıştır soruşturma konusu olaylara ilişkin olarak başvurucu dışında başvurucunun birlikte çalıştığı b ş isimli bir kişinin de ifadesinin alınmış olduğu bu kişiden başvurucu hakkında bildiklerini anlatmasının istendiği ve başvurucunun mesai arkadaşlarına cinselliği çağrıştıran el ve kol şakaları yapıp yapmadığı hususunun sorulduğu anlaşılmaktadır tarafından verilen ifadede başvurucu ile ilgili bilgilere yer verilmiş ayrıca başvurucunun anlatımıyla öğrenildiği beyan edilen bir kısım olaya ilişkin anlatımlarda bulunulmuştur b hukuk tarihli ve sayılı türk silahlı kuvvetleri personel kanununun çeşitli nedenlerle silahlı kuvvetlerden ayrılacak astsubaylar hakkında yapılacak işlem kenar başlıklı maddesinin işlem tarihinde yürürlükte olan b fıkrası şöyledir disiplinsizlik ve ahlaki durum sebebiyle ayırma disiplinsizlik veya ahlaki durumları sebebiyle silahlı kuvvetlerde kalmaları uygun astsubayların hizmet sürelerine bakılmaksızın haklarında t c emekli sandığı kanunu hükümleri uygulanır bu sebeplerin neler olduğu ve bunlar hakkındaki sicil belgelerinin nasıl ve ne zaman tanzim edileceği nerelere gönderileceği inceleme ve sonuçlandırma ile gerekli diğer işlemlerin nasıl ve kimler tarafından yapılacağı astsubay sicil yönetmeliğinde gösterilir bu gibi astsubaylardan durumlarının yüksek şura tarafından incelenmesi genelkurmay başkanlığınca gerekli görülenlerin silahlı kuvvetlerden ayırma işlemi yüksek şura kararı ile yapılır astsubay sicil yönetmeliğinin işlem tarihinde yürürlükte olan disiplinsizlik ve ahlaki durumları nedeniyle ayırma usulleri kenar başlıklı maddesinin ilgili kısmı şöyledir aşağıdaki sebeplerden biri ile disiplinsizlik veya durumları gereği türk silahlı kuvvetlerinde kalmaları bulunduğu rütbeye veya bir önceki rütbesine ait bir veya birkaç belge ile anlaşılıp uygun görülmeyenler hakkında hizmet sürelerine bakılmaksızın emeklilik işlemi yapılır a disiplin bozucu hareketlerde bulunması ikaz veya cezalara rağmen ıslah olmaması b hizmetin gerektirdiği şekilde tavır ve hareketlerini ikazlara rağmen düzenleyememesi c aşırı derecede menfaatine içkiye kumara olması e türk silahlı kuvvetlerinin itibarını sarsacak şekilde ahlak dışı hareketlerde bulunması astsubay sicil yönetmeliğinin işlem tarihinde yürürlükte olan disiplinsizlik ve ahlaki durum nedeniyle ayırma sicil belgesi düzenlenmesi ve uygulanacak usuller kenar başlıklı maddesinin ilgili bölümü şöyledir disiplinsizlik ve durum nedeniyle ayırma iki şekilde yapılır a ayırma işleminin sıralı sicil üstlerince başlatılması disiplinsizlik ve durum nedeniyle ayırma sicil belgesinin düzenlenmesinde süre söz konusu olmayıp her zaman düzenlenebilir temel nitelikler hariç olmak üzere diğer niteliklere işaret konulmaz sicil üstleri sicil belgelerinin temel nitelikler ve son bölümdeki başvuru numarası karar tarihi kendilerine ait olan kanaat hanelerine bu yönetmeliğin maddesindeki disiplinsizlik ve durumlardan hangisine göre kesin kanaate vardıklarını belirttikten sonra silahlı kuvvetlerde kalması uygun değildir kanaatini yazarak imzalar ve gerekli belgeleri ekleyerek bekletmeden sıralı sicil üstlerinin tümünün kanaatlerinin yazılmasını sağladıktan sonra kuvvet komutanlıkları jandarma genel komutanlığı veya sahil güvenlik komutanlığı personel başkanlığına gönderirler kuvvet komutanlıkları jandarma genel komutanlığı veya sahil güvenlik komutanlığı personel başkanlıklarına gelen bu siciller ilgili şubelerce karargahta bulunan dosya ve diğer belgelerle karşılaştırılarak incelenir ve bunlar kuvvet komutanlıkları jandarma genel komutanlığı ve sahil güvenlik komutanlığı karargahında kurmay başkanının başkanlığında personel istihbarat ve harekat başkanları personel ve tayin dairesi başkanları ve gerekli gördükleri şube müdürleri ile kıdem personel yönetim şube müdürleri ve müşavir veya hukuk işleri müdürlerinden oluşan komisyona sevk edilir bu komisyon tarafından düzenlenen sicilin kanun ve yönetmeliklere uygunluğu ekli belgelerin yeterliliği ve geçerliliği yönünden incelendikten sonra bir değerlendirme yapılır gerekirse sicil üstlerinin veya yazılı görüşleri alınır bilgi veya belge isteğinde bulunulabilir komisyon yapmış olduğu inceleme ve değerlendirme sonucunda almış olduğu kararı bil tutanak ile kuvvet komutanı jandarma genel komutanı veya sahil güvenlik komutanının onayına sunar ve alınacak onaya göre işlem yapılır kuvvet komutanı jandarma genel komutanı veya sahil güvenlik komutanı tarafından emekliliği uygun görülmeyenlerin sicilleri mazbata edilerek dosyalarına konur ve bunların görev yerleri değiştirilir emekliliği kuvvet komutanı jandarma genel komutanı veya sahil güvenlik komutanı tarafından onaylanan personelin dosyaları genelkurmay başkanlığına gönderilir genelkurmay başkanlığına gelen dosyalar personel başkanlığınca koordine edilerek yüksek şura kararına sunulup sunulmaması yönünden incelenir ve genelkurmay başkanının tasvibine sunulur genelkurmay başkanı tarafından durumları yüksek şurada görüşülmesi gerekli görülenler hakkındaki istemler ilk yüksek askeri şura toplantısında gündeme alınarak haklarında kesin karara varılır ve işlemleri tamamlanır genelkurmay başkanının durumlarını yüksek şurada görüşülmesine gerek görmediği astsubayların dosyaları kuvvet komutanlıkları jandarma genel komutanlığı ve sahil güvenlik komutanlığına iade edilir bu gibi astsubaylar hakkında kuvvet komutanı jandarma genel komutanı veya sahil güvenlik komutanının daha önce verdiği karara göre işlem yapılır bu yönetmeliğin maddesinin birinci fıkrasının e bendinde yazılı fiillerden dolayı haklarında silahlı kuvvetlerde kalması uygun değildir sicili düzenlenmesi gereken astsubaylar ile mevcut belgelerin ast kademelere intikali sakıncalı görülen astsubaylar hakkında bu belgelere dayanarak kuvvet komutanı jandarma genel komutanı veya sahil güvenlik komutanı tarafından sicil düzenlenebilir bu şekilde düzenlenen sicile göre kesin işlem yapılır b ayırma işlemlerinin personel başkanlıklarınca başlatılması sıralı sicil üstlerince haklarında silahlı kuvvetlerde kalması uygun değildir sicil düzenlenmemesine rağmen kuvvet komutanlıkları jandarma genel komutanlığı veya sahil güvenlik komutanlığı personel başkanlıklarınca bütün rütbelerdeki safahatı kapsayacak şekilde sicil belgeleri özlük dosyaları ve varsa kişi hakkındaki özel dosyaların incelenmesi sonucu durumları bu yönetmeliğin maddesinin birinci fıkrasında yazılı fiillerden biri birden fazlası veya hepsine birden uyan personelin tespiti halinde bunlar maddenin birinci fıkrasının a bendinde belirtilen komisyona sevk edilirler komisyon inceleme ve değerlendirme sonucunda aldığı kararı bir tutanak ile kuvvet komutanı jandarma genel komutanı veya sahil güvenlik komutanının onayına sunar başvuru numarası karar tarihi emekli edilmesi uygun görülenler hakkında kuvvet komutanı jandarma genel komutanı veya sahil güvenlik komutanı ile genelkurmay başkanı tarafından silahlı kuvvetlerde kalması uygun değildir şeklinde sicil düzenlenir ve bunlar hakkında bu maddenin birinci fıkrasının a bendinde belirtilen şekilde işlem yapılır tarihli ve sayılı türk silahlı kuvvetleri hizmet kanununun disiplin kenar başlıklı maddesi şöyledir disiplin kanunlara nizamlara ve amirlere mutlak bir itaat ve astının ve üstünün hukukuna riayet askerliğin temeli disiplindir disiplinin muhafazası ve idamesi için hususi kanunlarla cezai ve hususi kanun ve nizamlarla idari tedbirler alınır sayılı kanunun maddesi şöyledir silahlı kuvvetlerde askeri eğitim ile beraber ahlak ve maneviyatın yükseltilmesine ve milli duyguların kuvvetlendirilmesine bilhassa itina olunur cumhuriyete sadakat vatanını sevmek iyi ahlaklı olmak üste itaat hizmetin yapılmasında sebat ve gayret cesaret ve atılganlık icabında hayatını hiçe saymak bütün silah arkadaşları ile iyi geçinmek birbirlerine yardım intizam severlik yapılması men edilen şeylerden kaçınmak sıhhatini korumak sır saklamak her askerin esas vazifesidir tarihli ve sayılı resmi gazetede yayımlanan türk silahlı kuvvetleri hizmet yönetmeliğinin maddesinin ilgili kısmı şöyledir asker kendisinden beklenen vazifeleri hakkıyla yapabilmek için yüksek ahlak ve kuvvetli maneviyata sahip olmalıdır her askerde bulunması lazım gelen ahlakı ve vasıflar şunlardır h ahlak sahibi olmak askerin ahlakı ve yaşayışı kusursuz ve lekesiz olmalıdır asker esrarkeşlikten sarhoşluktan yalancılıktan borçtan ve kumardan dolandırıcılıktan ahlaksız kimselerle düşüp kalkmaktan hırsızlıktan yağmadan yakıp yıkmaktan ve sair bütün fenalıklardan sakınmalıdır bunlar vazifenin yapılmasına mani olurlar yaşayışı sıhhati azim ve cesareti bozar namusu lekeler manevi şahsiyeti öldürür ve her biri ayrı cezaları üstüne çeker iv


a olaylar başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve uyap aracılığıyla erişilen bilgi ve belgeler çerçevesinde olaylar özetle şöyledir başvuru numarası karar tarihi kızıltepe cumhuriyet başsavcılığınca yürütülen soruşturma kapsamında tarihinde başvurucunun ifadesi alınmıştır başvurucu ve diğer beş şüpheli hakkında kızıltepe cumhuriyet başsavcılığınca düzenlenen tarihli ve soruşturma sayılı fezleke kamu davası açılmak üzere görevli ve yetkili mardin cumhuriyet başsavcılığına gönderilmiştir başvurucu ve diğer beş şüpheli hakkında mardin cumhuriyet başsavcılığının tarihli ve sayılı iddianamesi ile nitelikli yağma cebir tehdit veya hile kullanarak kişiyi hürriyetinden yoksun bırakma suçlarını işledikleri iddiasıyla kamu davası açılmıştır mardin ağır ceza mahkemesinin sayılı dosyasına kaydedilen davanın yargılaması hâlen devam etmektedir başvurucu tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur b hukuk tarihli ve sayılı türk ceza maddesinin ve numaralı fıkraları numaralı fıkrasının b bendi ile maddesinin numaralı fıkrasının b bendi iv


a olaylar başvuru formu ve ekleri ile başvuruya konu yargılama dosyası içeriğinden tespit edilen ilgili olaylar özetle şöyledir başvurucu tarihinde ss çayırhan nergis konut yapı kooperatifine ait işyerinde meydana gelen iş kazası sonucu yaralanmıştır başvurucu anılan kooperatif aleyhine tarihinde ankara mahkemesinde açtığı davada kaza sonucu iş göremez hale geldiğini ve iyileşemediğini belirterek maddi ve manevi zararlarının tazminini talep etmiştir mahkemece tarih ve sayılı kararla başvurucunun kaza sonucu malul kalmadığı gerekçesiyle manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile davalıdan tahsiline maddi tazminat isteminin reddine karar verilmiştir temyiz üzerine yargıtay hukuk dairesinin tarih ve sayılı kararıyla başvurucunun adli tıp kurumu raporuna göre oranında meslekte daimi kazanma gücü kaybının oluştuğu buna göre bir hesaplama yaptırılarak maddi ve manevi tazminatın hesaplanması gerektiği belirtilerek hüküm bozulmuştur mahkemece bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonunda tarih ve sayılı kararla hükme esas alına raporda adli tıp kurumunun oranında meslekte kazanma gücü kaybına göre hesaplama yapıldığı gerekçesiyle manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile davalıdan tahsiline maddi tazminat talebinin reddine karar verilmiştir temyiz üzerine yargıtay hukuk dairesinin tarih ve sayılı ilamıyla ilk bozma kararında belirtilen doğrultuda oranındaki meslekte kazanma gücü kaybı dikkate alınarak maddi ve manevi tazminat miktarlarının hesaplanması gerektiği belirtilerek hüküm bozulmuştur mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda tarih ve sayılı kararla davanın kısmen kabulüne tl maddi tazminatın tl manevi tazminatın olay tarihinden itibaren yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmiştir davalının temyizi üzerine yargıtay hukuk dairesinin tarih ve sayılı ilamıyla hüküm onanmıştır karar tarihinde başvurucu tarafından öğrenilmiştir başvurucu tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur b hukuk tarih ve sayılı hukuk muhakemeleri maddesi ile maddesinin numaralı fıkrası tarih ve sayılı mahkemeleri maddesinin birinci fıkrası ile maddesinin birinci fıkrası ve maddesi tarihli ve sayılı mülga maddesi başvuru numarası karar tarihi iv


başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir başvuru numarası karar tarihi başvurucunun maliki olduğu başvuruya konu taşınmaz ölçekli revizyon uygulama imar planında kamu hizmeti alanına ayrılmıştır başvurucu bu taşınmazın kamulaştırılması istemiyle belediyeye başvurmuş fakat bu yoldan bir sonuç elde edememiştir başvurucu bunun üzerine imar planında kamu hizmeti alanına ayrılan taşınmazın rayiç bedelinin ödenmesi istemiyle belediye aleyhine tam yargı davası açmıştır derece mahkemelerince davanın reddine karar verilmiştir kararda başvurucunun uyuşmazlık konusu taşınmazı edindiği tarih itibarıyla taşınmaz için kısıtlılık durumunun mevcut olduğu vurgulanmıştır bu bağlamda mülkiyet hakkının geçmişte belirli bir süre engellenmiş olması durumunun eski malikler açısından gerçekleşmiş olmasına rağmen satış işlemi sonucu taşınmazı edinen başvurucu açısından kısıtlılık hâlinden kaynaklanan ve tazminatı gerektirir mağduriyetin gerçekleşmediği belirtilmiştir başvurucu nihai kararın tebliği üzerine bireysel başvuruda bulunmuştur iv hukuk konu ile ilgili hukuk için bkz hüseyin ünal b no v


a olaylar başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili olaylar özetle şöyledir başvurucu vekillik görüşmesi yaptığını iddia ettiği kişi borçlu aleyhine elden verilen tl borç para ve idareye ödenen tl idari para cezası alacağı olmak üzere toplam tl asıl alacak üzerinden ilamsız icra takibi başlatmıştır borçlunun başvurucuya herhangi bir borcu olmadığını belirterek ödeme emrine itiraz etmesiyle takip durmuş bunun üzerine başvurucu kocaeli asliye hukuk mahkemesinde mahkeme tarihinde itirazın iptali davası açmıştır başvuru numarası karar tarihi başvurucu dava dilekçesinde aralarında vekillik ilişkisi kurulması konusunda görüştüğü davalı borçlu ile birlikte davalının işi için ankara iline gitmek üzere yolculuk yaptıklarını bu yolculuk sırasındaki harcamalara karşılık davalıya elden borç para verdiğini davalının şoförü tarafından kullanılan araca kesilen idari para cezalarını da kendisinin ödediğini bu cezalar için yaptığı ödemeler ile elden verdiği borç paranın tahsili için başlattığı icra takibine davalının yaptığı itirazın haksız olduğunu ileri sürerek borçlunun takibe itirazının iptaline ve takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir davalı davaya karşı beyanında dava dilekçesindeki iddiaları reddederek söz konusu yolculuğun kendi işi için yapılmadığını yolculuk sırasındaki harcamaları kendisinin karşılayacağı konusunda başvurucuyla bir anlaşma yapmadıklarını bu nedenle başvurucuya herhangi bir borcu bulunmadığını savunmuştur başvurucu dava dilekçesinde delil olarak tanık beyanına ödenen idari para cezalarına ilişkin evrak ve kayıtlara icra dosyasına ve yemin deliline dayanmış ancak yargılama sırasında mahkemeye sunduğu tarihli dilekçesiyle diğer delillerden vazgeçerek sadece yemin deliline dayandığını birlikte yaptıkları yolculuk sırasında elden borç para alıp almadığı seyahat edilen aracın davalının işi için kiralanıp kiralanmadığı ve davalının şoförü tarafından kullanılıp kullanılmadığı hususlarında davalıya yemin teklifinde bulunduğunu bildirmiştir mahkeme anılan dilekçeyi ihtarlı davetiye ile davalıya tebliğ ederek davalıyı tarihli duruşmaya davet etmiştir söz konusu davetiyedeki ihtar şöyledir yemine konu hususlar hakkında sorulacak sorular ile geçerli bir özrünüz olmaksızın yemin için tayin olunan gün ve saatte mahkemeye bizzat gelmediğiniz veya gelip de yemini iade etmediğiniz yahut yemini eda etmekten kaçındığınız takdirde yemin konusu vakıaları ikrar etmiş sayılacağınız ihtar olunur mad davalı avukatı aracılığıyla mahkemeye sunduğu havale tarihli dilekçesinde yemin teklifini kabul etmediğini senetle ispat kuralı gereğince somut davada yemin deliline dayanılmasının hukuken mümkün olmadığını belirtmiş ve davet edildiği duruşmada hazır bulunmamıştır mahkeme tarihli ve sayılı kararı ile başvurucunun iddialarını ispat edemediği gerekçesiyle davanın reddine kesin olarak karar vermiştir karar gerekçesinin ilgili kısmı şöyledir davacı tl radar cezası ödendiğine ilişkin belge ibraz etmiş diğer tl için her hangi bir belge ibraz etmemiş tanık delili ile ispat edeceğini iddia etmesine rağmen yargılama aşamasında bu delilden de vazgeçerek doğrudan yemin deliline başvurmuş davalı vekili yemini içeriğine göre kabul etmediğini istemin alacak davası olup belge ile ispat edilmesi gerektiğini ve müvekkili ile davacı arasında vekalet ilişkisinin kurulduğuna ve istenilen bedellerin davacı tarafından ödendiğine ilişkin hiçbir delil olmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir dosyada bulunan tüm belgeler birlikte değerlendirildiğinde davacı radar cezalarının ödendiğine ilişkin ödeme makbuzlarını ibraz etmiş ise de bu miktarın davacı tarafından ödendiğine ilişkin resmi bir belge yoktur ayrıca ödediğini beyan ettiği harcama ile ilgili belge de olmayıp sadece davacının beyanı vardır yapılan harcama miktarları ve ödemelerin kendisi tarafından yapıldığı ve iddiada belirtildiği şekilde vekalet ilişkisi kapsamında yolculuk yapıldığı konusunda her hangi bir delil ve belge ibraz edilmediğinden davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur başvuru numarası karar tarihi başvurucu kesin nitelikli bu kararı gerekçesiyle birlikte tarihinde haricen öğrenmiş tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur b hukuk tarihli ve sayılı ve kanununun maddesinin birinci fıkrası şöyledir takip talebine itiraz edilen alacaklı itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir tarihli ve sayılı hukuk muhakemeleri kanununun maddesi şöyledir yeminin konusu davanın çözümü bakımından önem taşıyan çekişmeli olan ve kişinin kendisinden kaynaklanan vakıalardır bir kimsenin bir hususu bilmesi onun kendisinden kaynaklanan vakıa sayılır sayılı kanunun maddesi şöyledir yemin teklif edilen kimse duruşmada bizzat hazır bulunmadığı takdirde kendisine yemin için bir davetiye çıkarılır yemin davetiyesine yemine konu hususlar hakkında sorulacak sorular ile geçerli bir özrü olmaksızın yemin için tayin olunan gün ve saatte mahkemeye bizzat gelmediği veya gelip de yemini iade etmediği yahut yemini eda etmekten kaçındığı takdirde yemin konusu vakıaları ikrar etmiş sayılacağı yazılır sayılı kanunun maddesi şöyledir yemin için davet edilen kimse tayin edilen gün ve saatte mahkemede geçerli bir özrü olmaksızın bizzat hazır bulunmaz yahut hazır bulunup da yemini iade etmez ya da yemini eda etmekten kaçınırsa yemin konusu vakıaları ikrar etmiş sayılır kendisine yemin iade olunan kimse yemin etmekten kaçınırsa yemin konusu ispat edilememiş sayılır sayılı kanunun maddesinin numaralı fıkrası şöyledir tarafların veya vekillerinin mahkeme önünde ikrar ettikleri vakıalar çekişmeli olmaktan çıkar ve ispatı gerekmez sayılı kanunun maddesinin ilgili kısmı şöyledir taraflar kanunda belirtilen süre ve usule uygun olarak ispat hakkına sahiptir bir vakıanın ispatı için gösterilen delilin caiz olup olmadığına mahkemece karar verilir sayılı kanunun maddesinin numaralı fıkrası şöyledir bir hakkın doğumu düşürülmesi devri değiştirilmesi yenilenmesi ertelenmesi ikrarı ve itfası amacıyla yapılan hukuki işlemlerin yapıldıkları zamanki miktar veya değerleri türk lirasını geçtiği takdirde senetle ispat olunması gerekir bu hukuki işlemlerin miktar veya değeri ödeme veya borçtan kurtarma gibi bir türk lirasından aşağı düşse bile senetsiz ispat olunamaz iv


a olaylar başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve bakanlık görüşünde bildirilen hususlar çerçevesinde ilgili olaylar özetle şöyledir başvuru numarası karar tarihi başvurucu tarihinde ili beyoğlu ilçesi asmalımescit mevkiinde sabaha karşı iki polis memuru tarafından darbedildiği iddiasıyla taksim polis merkezine müracaatta bulunarak anılan memurlardan şikâyetçi olduğunu bildirmiştir başvurucunun şikâyetçi olduğunu bildirmesi üzerine anılan polis merkezinde görevli polis memurları tarafından ifadesine başvurulmaksızın adli muayene raporu alması için ilgili hastaneye yönlendirilmiştir başvurucunun taksim eğitim araştırma hastanesinde muayenesi yapılarak hakkında adli muayene raporu düzenlenmiştir tarihinde saat düzenlenen numaralı raporun ilgili kısımları şöyledir fizik muayenede yüzde her iki kulak ve ağız mukozasında darba bağlı basit tıbbi müdahale gerektiren izler mevcut olup kati rapor adli tabiplikçe verilecektir başvurucu tarihinde beyoğlu cumhuriyet başsavcılığına müracaatta bulunarak olaya ilişkin şikâyetini yazılı olarak bildirmiş ve tarihinde cumhuriyet savcısı tarafından ifadesine başvurulmuştur başvurucu şikâyet dilekçesinde ve ifadesinde özetle bir restoran önündeki masaya oturmuş alkol almakta olan sivil polis memurlarının kendisine yönelik darp hakaret ve tehdit eylemlerinin olduğunu bunun üzerine taksim polis merkezindeki görevlilerce verilen bir kâğıtla başvurduğu hastane tabipliğince muayenesinin yapıldığını ifade etmiş ayrıntılı eşkal bilgilerini verdiği olayın faillerini fotoğraflarından teşhis edebileceğini belirtmiştir başvurucu ifadesinin alınmasını müteakip beyoğlu adli tıp şube müdürlüğüne sevk edilmiş ve aynı gün burada düzenlenen raporla yaralanmasının basit tıbbi müdahale ile giderilebilecek ölçüde hafif olduğu tespit edilmiştir başvurucu tarihinde kocamustafapaşa ceylan özel tıp merkezine tedavi için başvurmuştur anılan sağlık kuruluşunun tarihli raporu şöyledir adı yazılı hastanın sol kulak alt kadranda santral perforasyon sağ kulak zarı üstü ön kadranda santral küçük perforasyon tespit edilmiştir her iki kurak zarına perforasyonları kapatacak dış destek konuldu beyoğlu cumhuriyet savcılığınca tarihinde beyoğlu emniyet müdürlüğüne ve emniyet müdürlüğü asayiş şube müdürlüğüne müzekkereler yazılarak başvurucuya yönelik eylemleri yaptıkları iddia edilen polis memurlarının teşhis ettirilmesi ve tespit edilen memurların yazılarının gönderilmesi istenmiştir tarihinde emniyet müdürlüğü asayiş şube müdürlüğü gasp büro amirliğinde başvurucuya yaptırılan teşhis işlemine ilişkin aynı tarihli tutanağın ilgili kısımları şöyledir tarih ve soruşturma numaralı evrakında müşteki günü saat sıralarında polis memurlarınca darp edilmesi olayı ile ilgili olarak darp eden polis memurlarının teşhisi amaçlı müdürlüğümüzde görevli memur ve amirlerin fotoğraflarının gösterilmesi istenmiş müştekiye polnet ortamında müdürlüğümüzde görevli personelin fotoğrafları gösterilmiş ancak müşteki gösterilen fotoğraflar arasından teşhiste bulunamadığına dair bu teşhis tutanağı tarafımızdan tanzim edilerek altı birlikte imza altına alınmıştır başvuru numarası karar tarihi tarihinde beyoğlu emniyet müdürlüğünde başvurucuya yaptırılan teşhis işlemine ilişkin aynı tarihli tutanağın ilgili kısımları şöyledir gün ve soruşturma sayılı yazı ile günü kendisine hakaret ve yaralama eyleminde bulunan personelin teşhisi için şikayetçi günü saat müdürlüğümüz personel büro amirliğinde müdürlüğümüz kadrosunda görevli tüm personelin fotoğrafları bilgisayar ortamında gösterilerek teşhiste bulunması istenmiş adı geçen şahıs kendisine karşı şikayetine konu eylemi gerçekleştirdiğini iddia ettiği herhangi bir personeli teşhis edememiştir beyoğlu cumhuriyet başsavcılığı memur suçları bürosunca beyoğlu emniyet müdürlüğüne hitaben yazılan tarihli ve sayılı arama yazısı şöyledir kadar şüpheliler yakalanamadığı gibi kimlikleri de tespit edilemediğinden müzekkeremizin zamanaşımına kadar iade edilmeyerek olayın üzerinde önemle durularak suç fail veya faillerinin aşağıda gösterilen zamanaşımına kadar sürekli ve aralıksız aranmasına devam edilip suç kanıtlarıyla birlikte yakalanmalarının temini tekidi gerektirmeksizin zamanaşımına kadar ayda bir yapılan tahkikattan bilgi verilmesi şüphelilerin yakalandıklarında suçla ilgili savunmalarının alınması nüfus kayıtlarının eklenerek hazır edilmeleri bu müzekkeremizin şüpheli yakalandığında veya zamanaşımı dolduğu tarihte iade edilmesi rica olunur başvurucu tarihli dilekçe ile beyoğlu cumhuriyet başsavcılığına yeniden başvurarak emniyette kendisine polis memurlarının fotoğraflarının gösterildiğini oysa kendisine kötü muamelede bulunan polis memurlarının olduklarını bildirmiştir başvurucunun bu iddiaları üzerine beyoğlu cumhuriyet başsavcılığınca tarihinde emniyet müdürlüğü asayiş şube müdürlüğüne ve beyoğlu emniyet müdürlüğüne müzekkereler yazılarak olay günü caddesi ile asmalımescit civarı ve sokaklarında görevli olan tüm amir ve polis memurlarının görev yazıları ile birer fotoğraflarının temin edilerek gönderilmesi istenmiştir başvurucu cumhuriyet başsavcılığına tarihli yeni bir dilekçe sunmuştur bu dilekçesinde başvurucu önceki beyanlarını tekrar ederek kendisini darbeden polislerin taksim polis merkezinde görev yaptıklarını onları seyyar satıcılık yaptığı dönemden bildiğini belirtmiş ve teşhis için anılan polis merkezinde görev yapan polislerin fotoğraflarının kendisine gösterilmesini talep etmiştir beyoğlu emniyet müdürlüğü taksim polis merkezi amirliğinin tarihli yazısı ile soruşturmaya konu olaya ilişkin belirtilen tarih ve saatte ek herhangi bir görevlendirme olmadığı bildirilmiş tarihinde saat sularında görevli polis memurlarının listesinin onaylı sureti cumhuriyet başsavcılığına gönderilmiştir başvuru numarası karar tarihi başvurucu tarihinde beyoğlu kaymakamlığına dilekçe ile başvuruda bulunarak timi polislerinden şikâyetçi olduğunu ve cumhuriyet savcısına ifade verdiğini beyan ederek iddia ettiği darp olayı nedeniyle gerekli işlemlerin yapılmasını talep etmiştir kaymakam aynı tarihli derkenar yazısı ile başvurucunun şikâyet dilekçesini beyoğlu emniyet müdürlüğüne havale etmiştir başvurucunun anılan dilekçesinin ilgili kısımları yazım hataları düzeltilmiş hâliyle şöyledir ben polislerinden şikâyetçiyim beyoğlu beni darp ettiler savcılığa ifade verdim gereğinin yapılmasını saygılarımla arz ederim beyoğlu emniyet müdürlüğünce asayiş şube müdürlüğü b bölgesi güven timleri amirliğine yazılan tarihli ve sayılı yazı ile başvurucunun tarihli dilekçesindeki iddiaları hakkında gerekli araştırmanın yapılarak tarihli ve sayılı dilekçe hakkının kullanılmasına dair maddesi gereğince en geç tarihine kadar başvuru sahibine ve beyoğlu kaymakamlığına gönderilmek üzere beyoğlu emniyet müdürlüğüne bilgi verilmesi istenmiştir beyoğlu emniyet müdürlüğünce beyoğlu kaymakamlığına hitaben yazılan tarihli ve sayılı yazı ile başvurucunun tarihli dilekçesine istinaden yapılan işlemler hakkında bilgi verilmiştir anılan yazının ilgili kısımları şöyledir bahse konu dilekçe tarih ve sayılı yazımız ile asayiş şube müdürlüğü b bölgesi güven timleri amirliğine intikal ettirilmiş ve b bölgesi güven timleri amirliği konu ile ilgili olarak kayıtlarının tetkikinde isimli şahsa herhangi bir adli işlem yapılmadığı polnet kayıtları incelendiğinde adı geçen şahıs hakkında herhangi bir kaydın mevcut olmadığının tespit edildiği ayrıca dilekçe sahibi ile görüşülerek fotoğraf teşhisi için olay günü ve saatini tam olarak olay yerini ve hangi birim tarafından işlem yapıldığının tespitini belirten bir dilekçe ile adli işlem için cumhuriyet başsavcılığına müracaatı ile polis memurlarının fotoğraf teşhisi yaptırılabileceğinin şahsa bildirildiği belirtilmiştir emniyet müdürlüğünün tarihli ve sayılı yazısı ile güven timleri b bölge amirliğinde görevli personelin fotoğrafları cd ortamında cumhuriyet başsavcılığına gönderilmiştir beyoğlu cumhuriyet başsavcılığınca tarihinde başvurucunun şikâyetçi sıfatıyla yeniden ifadesine başvurulmuş ve polis memuru olan altı farklı kişinin fotoğrafları bilgisayar ortamında başvurucuya gösterilmiştir anılan ifade tutanağının ilgili kısımları şöyledir cd bilgisayar ortamından kontrol edildiğinde adet polis memurunun fotoğrafı bulunduğu müştekiye soruldu polis memurları ve fotoğrafı gönderilen amir bana yönelik olarak eylemde bulunan polis memurları değillerdir ancak ben idari yönden soruşturma yapılması amacıyla beyoğlu kaymakamlığına şikayet dilekçesi vermiştim bahse konu şikayet dilekçesi üzerine beni gayrettepe asayiş şube müdürlüğüne gönderdiler ben orada iki kişiyi teşhis ettim daha önce yine ben teşhis için gitmiştim ancak kimseyi teşhis edememiştim beyoğlu emniyet müdürlüğüne de teşhise gittim orada kimseyi teşhis edememiştim dedi başvuru numarası karar tarihi beyoğlu cumhuriyet başsavcılığınca beyoğlu kaymakamlığına yazılan tarihli yazı ile başvurucunun polis memurları tarafından tarihinde darbedildiği iddiasını içeren bir başvurusunun olup olmadığı var ise şüpheli polis memurları hakkında idari ya da disiplin yönünden soruşturma yapılıp yapılmadığı yapılmış ise ilgili evrakın birer örneğinin gönderilmesi istenmiştir beyoğlu kaymakamlığının tarihli cevap yazısı ile söz konusu olayla ilgili idari bir soruşturma bulunmadığı bildirilmiş ve ilgili belgeler yazı ekinde gönderilmiştir cumhuriyet başsavcılığının tarihli arama yazısı ile aynı içeriğe sahip tarihli ikinci arama yazısı ilgili kolluk birimine yeniden yazılmıştır başvurucu tarihinde beyoğlu cumhuriyet başsavcılığına vekili marifetiyle yeniden dilekçe vererek beyoğlu emniyet müdürlüğünde tarihinde yapılan teşhis işleminin ve tutulan fotoğraf teşhis tutanağının usule aykırı olduğunu gerçeği yansıtmadığını anılan işlemin yeniden yapılması gerektiğini beyan etmiştir tarihinde başvurucu cumhuriyet savcılığında tekrar ifade vermiştir başvurucu bu ifadesinde ilk dilekçesinde olayın faillerinin taksim polis merkezinde görev yaptığını sehven söylediğini ancak daha sonra anılan merkezde sivil polis çalışmadığını ve anılan faillerin asayiş şube müdürlüğü güven timlerine bağlı polis memurları olduğunu öğrendiğini kaymakamlığa verdiği dilekçe sonrasında kendisine teşhis yaptırılmadığını ve şikâyetinin devam ettiğini beyan etmiştir cumhuriyet başsavcılığının tarihli yazısı ile tarihli arama yazısı aynı kolluk birimine yeniden yazılmıştır başvurucu beyoğlu adliyesinin kapatılması nedeniyle soruşturma dosyasının devredildiği cumhuriyet başsavcılığına havale tarihli dilekçe ile başvuruda bulunarak fotoğraflarından teşhis ettiği şüpheliler hakkında kovuşturma başlatılmasını talep etmiştir anılan dilekçenin ilgili kısımları şöyledir konu şüphelilerin gayrettepe asayiş şube müdürlüğünde fotoğraflarından teşhis etmiş bulunmaktayım yine şüphelilerden birisini sirkecide resmi olarak görev başında iken gördüm şikayete konu suçu işleyen ve mağduriyetime neden olan şüphelilerin bir an evvel yakalanmasını ve cezalandırılmasını istiyorum emniyette fotoğraflarından teşhis ettiğim şüphelilerin kimlik bilgilerinin tespitini de talep etmekteyim başvurucu tarihinde başbakanlık merkezine mektupla başvuruda bulunarak sorumlular hakkında yasal işlem yapılmasını talep etmiştir başvuru yazısının ilgili kısımları şöyledir güven timleri tarafından gördüğüm işkence neticesinde bu zamana kadar yaptığım tüm yasal başvurularımdan sonuç alamadım ve mağdur edildim beni darp eden işkence yapan kişiler belli olmasına rağmen haklarında gerekli yasal işlem bir türlü yapılmamakta mağduriyetim her geçen gün daha da artmaktadır başvuru numarası karar tarihi tüm bu durumlar karşısında mağduriyetimin önlenmesi ve sorumlular hakkında yasal işlem yapılmasının sağlanması amacı ile dilekçemi sunuyorum başvurucunun e yaptığı müracaat tarihinde adalet bakanlığı aracılığıyla ilgisi nedeniyle cumhuriyet başsavcılığına iletilmiştir cumhuriyet başsavcılığı bilgi edinme bürosunun tarihli ve sayılı yazısı ile başvurucuya konu hakkındaki müracaatını soruşturma dosyasının uhdesinde bulunduğu cumhuriyet savcılarına iletmesinin uygun olacağı bildirilmiştir cumhuriyet başsavcılığı faili meçhul suçlar bürosunca beyoğlu emniyet müdürlüğüne hitaben yazılan tarihli ve sayılı yazı ile faillerin araştırılması talimatı verilmiştir yazının ilgili kısımları şöyledir tarih ve sayılı kapanan beyoğlu cumhuriyet başsavcılığının yazısı sayılı meçhul soruşturma evrakı ile ilgili olarak şüphelilerin dava olan tarihine kadar önemle araştırılıp yakalanmalarının ve haklarındaki soruşturma evrakı ile birlikte savcılığımıza gönderilmelerinin temini ile yapılan soruşturma ile ilgili olarak ve soruşturmaya mahal verilmeksizin kez önemle rica olunur başvurucu tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur beyoğlu emniyet müdürlüğünün tarihli yazısı ekinde cumhuriyet başsavcılığına gönderilen aynı tarihli tutanağın ilgili kısımları şöyledir tarih ve soruşturma sayılı yazısı gereği faili meçhul şahıs ve şahısların idaremiz dahilinde barınması ve bulunması muhtemel olan yerler önemle aranmış ise de bahse konu şahıs ve şahısların tespiti ve temini mümkün olamamış cumhuriyet başsavcılığınca tarihli yazı ile başvurucu cumhuriyet başsavcılığına davet edilmiştir anılan yazının tebliği üzerine başvurucu tarihinde cumhuriyet başsavcılığına müracaat etmiş ve aynı tarihte şikâyetçi sıfatıyla yeniden ifadesine başvurulmuştur başvurucunun alınan ifadesine ilişkin tutanağın ilgili kısımları şöyledir tarihinde vermiş olduğum şikayet dilekçemi tarihli tarihli savcılık ifadelerini aynen tekrar ederim dilekçede ifadelerimde belirttiğim gibi günü saat sıralarında beyoğlu içkili restoran önünde çiğ köfte satmaktaydım restoran önündeki masada oturarak içki içmekte olan sivil giyimli şahıs ve restoran personeli olan kişi vardı bu iki sivil giyimli içki içen şahıstan biri beni yanına çağırdı ve bu şahıs elini boynuma sararak metre kadar aşağıya götürdü bu şahıs bana duvarına işerken kamerada gördüm diyerek tokat attı ben de kendisine kimsin beni dedim daha sonra diğer şahıs da geldi her ikisi de tekme tokat beni dövdüler her iki şahıs da bana kafana silah sıkar diyerek hakaret ve tehditte bulundular ben bu şahıslar hakkında şikayetçi olmak için taksim polis gittim olayı anlattım bana bir kağıt verdiler hastaneye gönderdiler hastaneden raporumu aldım tekrar polis merkezine geldim beyoğlu başsavcılığına gitmemi söylediler ben de günü başvuru numarası karar tarihi dilekçeyle beyoğlu başsavcılığına başvurdum beni döven bu iki sivil giyimli şahıs emniyet müdürlüğü güven timlerinde görevli polis memurlarıdır ben bu iki polis memurunun resimlerini beyoğlu kaymakamlığına şikayetim üzerine taksim polis merkezinde görevli m başkomiser tarafından gönderildiğim gayrettepe asayiş şube müdürlüğünde bilgisayar üzerinde görerek teşhis etmiştim bilgisayar resimleri bana görevli polis memuru e göstermişti ancak bana isimlerini söylemedi savcılıktan kağıt olmadan isimleri veremeyeceğini belirtti ben de cumhuriyet savcısı a ş yanına geldim durumu söyledim bana cd isteyeceğini daha sonra teşhis yaptıracağını söyledi beni döven hakaret ve tehditte bulunan bu polis memurlarından davacı ve şikayetçiyim görsem kendilerini teşhis edebilirim ben ayrıca bu konuda tarihli havale tarihli vermiş olduğum dilekçemde de gayrettepe asayiş şube müdürlüğünde fotoğraflardan teşhiste bulunduğum şüphelilerden birini sirkecide görevi başında gördüğümü belirtmiştim tarihinde dilekçe verdiğim günden bir kaç gün öncesi sirkeci polis beni gören polis memurunu resmi polis kıyafetiyle karakola girerken gördüm bu hususların araştırılmasını istiyorum cumhuriyet başsavcılığı genel soruşturma bürosunca kocamustafapaşa ceylan tıp merkezine yazılan ve ekinde başvurucuya ait raporlar bulunan tarihli yazı ile başvurucuya ait tedavi evrakının gönderilmesi istenmiştir cumhuriyet başsavcılığı genel soruşturma bürosunca emniyet müdürlüğü personel daire başkanlığına yazılan tarihli yazı ile gayrettepe asayiş şube müdürlüğünde tarihlerinde görev yapan polis memurlarının açık kimlik bilgileri ve fotoğraflarının ayrıca sirkeci polis merkezinde ile tarihleri arasında görev yapan polis memurlarının açık kimlik bilgileri ile fotoğraflarının gönderilmesi istenmiştir b hukuk ulusal hukuk tarihli ve sayılı ceza muhakemesi ve şikâyet kenar başlıklı maddesi şöyledir suça ilişkin ihbar veya şikâyet cumhuriyet başsavcılığına veya kolluk makamlarına yapılabilir bir kamu görevinin yürütülmesiyle bağlantılı olarak işlendiği iddia edilen bir suç nedeniyle ilgili kurum ve kuruluş idaresine yapılan ihbar veya şikâyet gecikmeksizin ilgili cumhuriyet başsavcılığına gönderilir veya şikâyet yazılı veya tutanağa geçirilmek üzere sözlü olarak yapılabilir sayılı suçun işlendiğini öğrenen cumhuriyet savcısının görevi kenar başlıklı maddesi şöyledir cumhuriyet savcısı ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlar cumhuriyet savcısı maddî gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için emrindeki adlî kolluk görevlileri marifetiyle şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza altına almakla ve şüphelinin haklarını korumakla yükümlüdür başvuru numarası karar tarihi hâkimler ve savcılar yüksek kurulu tarafından kabul edilen tarihli ve sayılı hâkimler ve savcılar yüksek kurulu sayılı maddesi ile eklenen geçici maddenin numaralı fıkrası gereğince yürürlükten kaldırılmış olan ancak başvuruya konu soruşturmanın yürütüldüğü zaman yürürlükte olan tarihli ve nolu ilgili kısımları şöyledir hakları ihlali işkence ve kötü muamele iddialarına ilişkin olarak yapılan soruşturmaların kolluk kuvvetlerine bırakılmayarak bizzat cumhuriyet başsavcısı ya da görevlendireceği bir cumhuriyet savcısı tarafından etkili ve yeterli bir şekilde yürütülmesi adalet bakanlığı ceza genel müdürlüğünün tarihli ve sayılı ilgili kısımları şöyledir hakları ihlali işkence ve kötü muamele iddialarına ilişkin olarak yapılan soruşturmaların kolluk kuvvetlerine bırakılmayarak bizzat cumhuriyet başsavcısı ya da görevlendireceği bir cumhuriyet savcısı tarafından etkili ve yeterli bir şekilde yürütülmesi uluslararası hukuk birleşmiş milletler genel kurulunun tarihli ve sayılı kararıyla kabul edilen ve onaylanmasına dair sayılı kanun tarihli ve sayılı resmî yayımlanan ve diğer zalimane gayri veya alçaltıcı muamele veya cezaya karşı maddesi şöyledir taraf devlet yetkisi altındaki ülkelerde bir işkence eyleminin işlendiğine inanmak için ciddi sebepler mevcut olan her halde yetkili mercilerin derhal ve tarafsız soruşturma yürütmelerini sağlayacaktır birleşmiş milletler hakları yüksek komiserliği ve diğer zalimane dışı aşağılayıcı muamele veya cezaların etkili biçimde soruşturulması ve belgelendirilmesi el protokolü birinci maddesi şöyledir işkence ve kötü muamele şikayetleri ve bildirimlerinin anında ve etkili bir biçimde soruşturulmasını sağlamakla yükümlüdürler açık bir şikayetin olmadığı durumlarda bile işkence ve kötü muamele yapıldığına ilişkin belirtiler varsa soruşturma yapılmalıdır soruşturmayı yürütenler bu tür olayların faili olduğundan şüphelenilen kişiler ve onların hizmet ettiği kurum ve kuruluşlardan bağımsız soruşturma yürütebilecek vasıfta tarafsız kişiler olmalıdır bu kişilerin tarafsız tıp uzmanlarına veya konuyla ilgili diğer uzmanlara erişim veya bu tür uzmanları çağırma yetkileri olmalıdır soruşturmalar yürütülürken en yüksek profesyonel standartlara uygun yöntemler kullanılmalı ve soruşturma sonuçları kamuya açıklanmalıdır birinci maddesi şöyledir ve kötü muamele soruşturmalarında çalışan tıp uzmanları her zaman en yüksek etik standartlara uygun biçimde davranmalı ve tıbbi araştırma ve muayeneden önce kişinin bilgilendirilmiş almalıdır muayene tıp biliminin kabul edilmiş standartlarına uygun biçimde yürütülmelidir muayene tıp uzmanın denetimi altında devlet görevlileri ve başvuru numarası karar tarihi güvenlik güçleri mensuplarının mevcut olmadığı bir ortamda kişinin mahremiyetine saygı göstererek yapılmalıdır tıp uzmanı muayenenin hemen sonrasında doğru bir yazılı rapor hazırlamalıdır bu raporda en azından aşağıdaki bilgiler yer almalıdır görüşme koşulları görüşme yapılan kişinin adı muayene mevcut olanların adları bu kişilerin muayene yapılan kişiyle olan ilişkileri görüşmenin kesin tarihi saati görüşme yapılan yerin adresi uygun olduğu durumlarda görüşme yapılan odanın yeri görüşme yapılan yerin tanımı örneğin klinik cezaevi ev vb görüşme yapıldığı sıradaki koşullar muayene için geldiğinde veya muayene sırasında kişinin tabii olduğu kısıtlamalar görüşme sırasında odada güvenlik güçlerinin mevcut olup olmadığı tutukluya eşlik edenlerin hal ve tavrı muayeneyi yapan kişiye yönelik tehditkar ifadeler vs ve diğer geçerli unsurlar öykü gerçekleştiği iddia edilen işkence ve kötü muamele yöntemleri işkence ve kötü muamelenin ne zaman gerçekleştiği bütün fiziksel ve psikolojik semptomlar ve şikayetler de dahil olmak üzere kişinin görüşme sırasında anlattığı öykünün detaylı bir raporu fiziksel ve psikolojik muayene uygun tanı koyucu testler ve mümkün olduğu durumlarda bütün yaralanmaların renkli fotoğrafları da dahil olmak üzere klinik muayene sonucunda elde edilen bütün fiziksel ve psikolojik bulguların kaydı iv değerlendirme fiziksel ve psikolojik bulgular ile işkence ve kötü muamele arasındaki muhtemel ilişkinin değerlendirilmesi gerekli tıbbi ve psikolojik tedavi yapılması gereken başka tıbbi testler ve muayeneler için görüş ve tavsiyeler v yazar raporda muayeneyi yapan kişilerin adları açıkça belirtilmeli ve rapor hazırlayanlar tarafından imzalanmalı hazırlanan rapor gizli tutulmalı ve rapor muayene edilen kişiye veya kişinin yasal temsilcisi olarak atadığı kimseye teslim edilmelidir muayene edilen kişi veya temsilcisinin muayene süreci hakkındaki görüşleri de sorulmalı ve raporda bu kişilerin görüşlerine de yer verilmelidir uygun olduğu durumlarda işkence veya kötü muamele iddialarını soruşturmakla yetkili olanlara da yazılı rapor verilmelidir bu raporun yetkili kişilere güvenli bir biçimde ulaştırılmasını güvenceye almak devletin sorumluluğudur muayene edilen kişinin rızası veya bu tür bir talepte bulunma yetkisi bulunan mahkemenin yetki vermesi istisna olmak üzere rapor başka kimseye verilmemelidir iv


a olaylar başvuru formu ve ekleri ile başvuruya konu yargılama dosyası içeriğinden tespit edilen ilgili olaylar özetle şöyledir fethiye orman müdürlüğü tarihinde fethiye asliye hukuk mahkemesinde başvurucuların arkadaşları aleyhine açtığı davada parsel numaralı taşınmazın kısmen orman sınırları içinde kaldığını davalılar adına olan tapu kaydının geçersiz olduğunu ileri sürerek anılan kısmın orman vasfı ile maliye hazinesi adına tapuya tescilini talep etmiş dava dosyası mahkemenin esas numarasına kaydedilmiştir yine fethiye orman müdürlüğü tarihinde fethiye asliye hukuk mahkemesinde başvurucular ve arkadaşları aleyhine açtığı davada parsel numaralı taşınmazın kısmen orman sınırları içinde kaldığını davalılar adına olan tapu kaydının geçersiz olduğunu ileri sürerek anılan kısmın orman vasfı ile maliye hazinesi adına tapuya tescilini talep etmiş dava dosyası mahkemenin esasına kaydedilmiştir mahkemece tarih ve sayılı kararla her iki dava dosyasının taraflarının ve konularının aynı olduğu gerekçesiyle birleştirilmesine yargılamaya sayılı dava dosyası üzerinden devam edilmesine karar verilmiştir mahkemece yapılan yargılama sonunda tarih ve sayılı kararla taşınmazın bulunduğu yerde kadastro uygulama çalışması yapıldığı uygulama tutanaklarında taşınmazın davalı olarak gösterildiği kadastro uygulama çalışmasından sonra görevsizlik kararı verilerek dosyanın kadastro mahkemesine gönderilmesi gerektiği belirtilerek tarih ve sayılı hukuk muhakemeleri maddesi ve tarih ve sayılı kadastro kanununun maddesi gereğince mahkemenin görevsizliğine kararın kesinleşmesinden sonra davacının talebi halinde dosyanın fethiye kadastro mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir görevsizlik kararı tarihinde başvurucular tarafından öğrenilmiştir görevsizlik kararı temyiz edilmeksizin tarihinde kesinleşmiş olup dava dosyası fethiye kadastro mahkemesine gönderilmiştir görevsizlik kararı sonrası fethiye kadastro mahkemesinin sırasına kaydı yapılan dosyada tarihinde verilen karşı görevsizlik kararı üzerine dosya olumsuz görev uyuşmazlığının karara bağlanması için yargıtay hukuk dairesine gönderilmiştir b hukuk tarih ve sayılı hukuk muhakemeleri maddesi tarih ve sayılı kadastro maddesinin birinci fıkrası başvuru numarası karar tarihi maddesi maddesinin birinci fıkrası maddesinin birinci üçüncü ve dördüncü fıkraları maddesinin birinci ve ikinci fıkraları maddesinin birinci fıkrası ve maddesinin birinci fıkrasının son cümlesi tarih ve sayılı orman maddesinin birinci ve üçüncü fıkraları iv


a arka plan bilgisi türkiyede yılının ikinci yarısından başvuruya konu eylemin yapıldığı tarihe kadar çok sayıda terör saldırısı ile birlikte toplumsal infial yaratan bazı olaylar yaşanmıştır bunlardan bazıları açık kaynaklardan edinilen bilgiler ışığında kronolojik olarak aşağıda sıralanmıştır halkların demokratik partisinin hdp diyarbakırdaki seçim mitingine bombalı saldırı düzenlenmiştir haziran tarihinde yapılan milletvekili genel seçiminden iki gün önce düzenlenen saldırıda kişi ölmüş üzerinde kişi ise yaralanmıştır suruç ilçesinde canlı bomba saldırısı düzenlenmiştir saldırıda kişi ölmüş fazla kişi de yaralanmıştır sultanbeyli fatih polis merkezine bomba yüklü araçla saldırı düzenlenmiştir saldırının ardından çıkan çatışmada bir polis memuru şehit olmuştur iv ankarada gerçekleştirilen barış mitinginin toplanma yeri olan tren garının önünde iki canlı bomba tarafından yapılan saldırıda kişi hayatını kaybetmiş yüzlerce kişi yaralanmıştır v sultanahmet meydanında yabancı uyruklu bir canlı bomba turist kafilesinin arasına girerek üzerindeki bombayı patlatmıştır patlama sonucunda kişi ölmüş kişi de yaralanmıştır genelkurmay türkiye büyük millet meclisi ve kuvvet komutanlıklarının yakınında askerî servis araçlarının geçişi sırasında bomba yüklü araç patlatılmıştır saldırıda kişi ölmüş kişi yaralanmıştır kızılayda bomba yüklü araçla düzenlenen saldırıda kişi ölmüş kişi yaralanmıştır caddesinde beyoğlu kaymakamlığı önünde intihar saldırısı düzenlenmiştir saldırıda kişi ölmüş kişi de yaralanmıştır b somut olaya bilgiler başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir başvurucular sırasıyla ve doğumlu olup olay tarihinde ankara üniversitesi hukuk fakültesi fakülte öğrencisidir başvuru numarası karar tarihi günü saat civarında aralarında başvurucuların da bulunduğu bir grup öğrenci ülkede yılında yapılan bombalı saldırıları protesto etmek amacıyla ankara üniversitesi cebeci yerleşkesinde yerleşke toplanmışlardır protestocu grup birbirinin aynısı üç pankart açmış ve bu pankartları yerleşke içindeki farklı yerlere asmıştır pankartın üzerinde şunlar yazmaktadır sarayın haziran hdp diyarbakır mitingi temmuz suruç ekim ankara barış mitingi ocak sultanahmet meydanı şubat cizre bodrum katı şubat genelkurmay önü mart güvenpark mart caddesi katliam kan yayın yasağı gözyaşı öğrenci kolektifleri anılan pankartın indirilmesi için fakülte özel güvenlik görevlileri tarafından gerekli ikazlar yapılmış ancak pankart indirilmemiştir fakülte yönetimi karşıt görüşlü öğrenciler arasında meydana gelmesi muhtemel olayların önlenmesini ve eğitimin aksamadan devam edebilmesini sağlamak amacıyla polisten yardım istemiştir bu çağrı üzerine okula gelen polisler saat yerleşkeye girerek pankartı indirmişlerdir başvurucuların da aralarında bulunduğu sekiz kişi gözaltına alınmış ve ifadelerinin ardından serbest bırakılmıştır tarihli ve sayılı kabahatler kanununun maddesi uyarınca çankaya emniyet müdürlüğünün tarihli işlemiyle başvurucuların her birine izinsiz afiş astıkları gerekçesiyle tl idari para cezası uygulanmıştır başvurucular idari para cezalarına karşı itiraz yoluna başvurmuşlardır dilekçelerinde gerçekleştirilen protestonun barışçıl olduğu dikkate alınarak eylemin ifade özgürlüğü kapsamında kaldığını ve itiraz konusu cezanın caydırıcı etkisinin gözetilmesi gerektiğini belirtmişlerdir başvurucu erdem itirazı ankara sulh ceza hâkimliğinin tarihli kararı başvurucu burcu bardakcının itirazı ise ankara sulh ceza hâkimliğinin tarihli kararı ile reddedilmiştir anılan kararlarda idari yaptırım kararı ile verilen idari para cezasının usul ve yasaya uygun olduğu belirtilmiştir reddine ilişkin kararlar başvuruculara tarihinde tebliğ edilmiştir başvurucular tarihinde bireysel başvuruda bulunmuşlardır iv hukuk a ulusal hukuk sayılı afiş asma kenar başlıklı maddesinin ilgili kısımları şöyledir cadde veya sokak kenarlarındaki kamuya ait alanlara rızası olmaksızın özel kişilere ait alanlara bez kâğıt ve benzeri afiş asan kişiye idarî para cezası verilir aynı içerikteki afiş ve ilânlar tek fiil sayılır başvuru numarası karar tarihi birinci fıkra hükmü yetkili makamlardan alınan açık ve yazılı izne dayalı olarak asılan afiş ve ilânlar açısından uygulanmaz bu kabahatler dolayısıyla idarî para cezasına kolluk veya belediye zabıta görevlileri karar verir b uluslararası hukuk avrupa hakları mahkemesi kararlarında toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkı ve bu hak kapsamında ifade özgürlüğünün demokratik toplumun en temel değerleri arasında olduğu ve demokrasinin özünde açık bir tartışma ortamıyla sorunları çözebilme gücünün yer aldığı vurgulanmaktadır şiddete teşvik ve demokrasinin ilkelerini ortadan kaldırma durumları dışında toplantı ve ifade özgürlüğünün ortadan kaldırılmasına yönelik önleyici nitelikli radikal tedbirler yetkililerin eylemlerde kullanılan ifadeleri ve bakış açılarını şaşırtıcı ve kabul edilemez olarak değerlendirdiği ya da eylemlerin yasa dışı olduğu durumlarda dahi demokrasiye zarar vermekte hatta demokrasinin varlığını sık sık tehlikeye atmaktadır hukukun üstünlüğüne dayalı demokratik bir toplumda mevcut düzene itiraz eden ve barışçıl yöntemlerle gerçekleştirilmesi savunulan siyasi fikirlerin toplantı özgürlüğü ve diğer yasal araçlarla ifade edilebilmesi imkânı kişilere sunulmalıdır gün ve b no güneri ve b no ve ve b no kararında eldeki başvuruya benzer bir konuyu incelemiştir söz konusu karar şu şekilde özetlenebilir kararına konu olayda eğitim ve bilim emekçileri sendikası üyesi başvuruculara gerçekleştirilen grev kapsamında bir okul binasının dış cephesine üzerinde bu iş yerinde grev vardır yazılı afiş astıkları gerekçesiyle sayılı kanunun maddesi uyarınca idari para cezası verilmiştir avrupa hakları sözleşmesinin sözleşme maddesinde güvence altına alınan barışçıl olarak toplanma özgürlüğü kapsamında incelediği başvuruda değerlendirilmesi gereken başlıca konunun idari para cezasının demokratik toplumda gerekli olup olmadığı hususu olduğunu ifade etmiştir ve gösterinin tamamen barışçıl olarak sürdürüldüğüne gösteride idari makamların veya polisin kamu düzenini korumak için müdahale etmesini gerektirecek taşkınlıklar yaşanmadığına dikkat çekmiştir ve göre başvuranlar görsel bir kirliliğe sebebiyet veren şiddet içeren bir afiş asmamış ve binanın dış cephesine veya herhangi bir kamu malına zarar vermemişlerdir söz konusu afişin asılmasının barışçıl olarak toplanma özgürlüğünün kullanımına bağlı bir unsur olarak değerlendirilmesi gerektiği ifade edilmiştir ve sulh ceza mahkemesi tarafından yapılan denetimin çok kısıtlı olduğunu ilgililere isnat edilen fiillerin gerçekliğini doğrulamakla sınırlı kaldığını vurgulayarak itiraz incelemesinde bir yandan barışçıl toplanma hakkının başvuru numarası karar tarihi başvurucularca kullanılması diğer taraftan kamu düzeninin sağlanması başkasının hak ve özgürlüklerinin korunması gibi mevcut farklı menfaatlerin dengelenmeye çalışıldığını gösteren hiçbir unsur bulunmadığını belirtmiştir ve afişin binada eğitimi herhangi bir şekilde engellediğine dair bir görünüm olmadığını söyleyerek ihtilaf konusu para cezalarının barışçıl olarak toplanma hakkının kullanımı üzerinde caydırıcı bir etkisi olduğu tespitinde bulunmuştur ve sonuç olarak başvuruculara verilen idari para cezasının demokratik bir toplumda zorunlu olmadığı kanaatini açıklamıştır ve v


başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir başvurucu başvurucunun eşi ve çocuğu tarafından çanakkale asliye hukuk mahkemesinde tarihinde açılan tazminat davasında başvurucu ve belirtilen diğer davacılar başvurucunun diğer çocuğu olan yılı ocak ayında çanakkale devlet hastanesinde tedavi altındayken tıbbi ihmal ve hatalı uygulamalar nedeniyle hayatını kaybettiğini ileri sürmüşler ve ölüm olayında sorumluluğu bulunduğunu düşündükleri hastane çalışanı hekimler aleyhine maddi ve manevi tazminata hükmedilmesini talep etmişlerdir yargılama sürecinde ilk derece mahkemesi tarafların beyanlarını almış bir kısım davalının husumet yönünden davanın reddi gerektiği iddialarına yönelik yaptığı değerlendirmede bu konuda yargıtay hukuk dairesinin yerleşik içtihatları kapsamında ve yargıtay hukuk genel kurulunun tarihli ve sayılı hükmüne atfen dava dilekçesinin içeriğine göre davalı hekimlerin kişisel kusurlarına dayanıldığını belirterek davanın adli yargıda görülmesinin mümkün olduğunu belirtmiştir başvuru numarası karar tarihi yargılama devam etmekte iken yargıtay hukuk dairesi benzer bir konuda başka bir davaya ilişkin verdiği tarihli ve sayılı bozma kararı ile kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken kasıtlarından ve kusurlarından meydana geldiği ileri sürülen dolayısıyla hizmet kusuruna dayanılarak açılacak tazminat davalarında ancak kamu idaresi aleyhine dava açılabilmesi yönünde görüş ortaya koymuş temyize konu davanın husumet yönünden reddedilmesi gerektiğini belirtmiştir yargıtay hukuk dairesinin bu görüşü çanakkale asliye hukuk mahkemesince benimsenmiş ve tarihli karar ile davanın husumet yönünden reddine hükmedilmiş bu karar yargıtay hukuk dairesinin tarihli ilamı ile onanmış onama ilamı başvurucuya tarihinde tebliğ edilmiştir başvurucu ve diğer davacılar bunun üzerine tarihinde çanakkale mahkemesinde yukarıda süreci özetlenen tazminat davasında ileri sürdükleri aynı sebepler ile sağlık bakanlığı aleyhine tam yargı davası açmışlardır başvurucu ve diğer davacılar dava dilekçelerinde aynı konuda adli yargıda görülmekte olan davalarının yargılama sırasında değişen yargıtay içtihadı uyarınca reddedildiğini belirterek tarihli ve sayılı yargılama usul kanununun maddesine göre davanın görülerek lehlerine tazminata hükmedilmesini talep etmişlerdir yapılan değerlendirme sonunda çanakkale mahkemesi tarihli kararı ile davanın süre aşımı nedeniyle reddine hükmetmiştir mahkeme kararında bakılmakta olan davanın çanakkale asliye hukuk mahkemesinde görülen davada verilen tarihli kararın ardından açıldığı ancak tarihli kararın görev yönünden ret kararı olmadığı husumet yönünden ret karan olduğu belirtilmiştir bu kapsamda kararda devamla başvurucunun zarara uğradığını öğrendiği tarihten itibaren bir yıl içinde dava açması gerektiği öğrenme tarihinin ise en geç adli yargıda dava açma tarihi olarak kabul edilebileceği belirtilmiştir mahkemeye göre bakılmakta olan dava adli yargıda dava açma tarihi olan tarihinden sonra bir yıl içinde açılmadığından süre aşımı nedeniyle işin esasının incelenmesine olanak bulunmamaktadır davanın reddine ilişkin karar temyiz talebi üzerine danıştay dairesince incelenmiş ve tarihli karar ile onanmıştır onama ilamı başvurucuya tarihinde tebliğ edilmiş taraflarca karar düzeltme talebinde bulunulmaması üzerine yargılama süreci sona ermiştir başvurucu tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur iv hukuk a ulusal hukuk kanunlar tarihli ve sayılı yargılama usul kanununun görevli olmayan y erlere başvurma kenar başlıklı maddesi şöyledir çözümlenmesi danıştayın idare ve vergi mahkemelerinin görevlerine girdiği halde adli ve askeri yargı y erlerine açılmış bulunan davaların görev noktasından reddi halinde bu husustaki kararların kesinleşmesini izleyen günden itibaren otuz gün içinde görevli mahkemede dava açılabilir görevsiz yargı başvurma tarihi danıştaya idare ve vergi mahkemelerine başvurma tarihi olarak kabul edilir adli veya askeri yargı yerlerine açılan ve görevsizlik sebebiyle reddedilen davalarda görevsizlik kararının kesinleşmesinden sonra birinci fıkrada yazılı otuz günlük süre geçirilmiş olsa dahi idari dava açılması için öngörülen süre henüz dolmamış ise bu süre içinde idari dava açılabilir başvuru numarası karar tarihi sayılı kanunun doğrudan doğruya tam yargı davası açılması kenar başlıklı maddesi şöyledir eylemlerden hakları ihlal edilmiş olanların idari dava açmadan önce bu eylemleri yazılı bildirim üzerine veya başka öğrendikleri tarihten itibaren bir yıl her halde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde ilgili idareye başvurarak haklarının yerine getirilmesini istemeleri gereklidir bu isteklerin kısmen veya tamamen reddi halinde b konudaki işlemin tebliğini izleyen günden itibaren veya istek hakkında altmış gün içinde cevap verilmediği takdirde bu sürenin bittiği tarihten itibaren dava süresi içinde da açılabilir görevli olmayan adli ve askeri yargı mercilerine açılan tam yargı davasının görev yönünden reddi halinde sonradan idari yargı mercilerine açılacak davalarda birinci fıkrada öngörülen idareye başvurma şartı aranmaz yargıtay ve danıştay yargıtay hukuk dairesinin tarihli ve sayılı kararının ilgili kısmı şöyledir dava dilekçesinde doktor olan davalıların tedavi sırasındaki tedbirsizlik ve dikkatsizlikleri sonucu davacının oğlunun ölümüne neden oldukları iddia edilerek tazminat istenilmiştir mahkemece anayasa maddesi ve sayılı kanun un maddesi hükümleri uyarınca husumet nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir anayasa maddesi ve sayılı kanunun maddesinde memurlar ve kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken işledikleri kusurlardan doğan tazminat davalarının ancak idare aleyhine açılabileceği benimsenmiştir ne var ki bu kural mutlak olmayıp idari yetkilerin kullanılma alanı ile diğer bir ifade ile idari işlem ve eylem niteliğini yitirmemiş davranışlar ile sınırlıdır özellikle haksız eylemlerde kamu görevlisinin anayasa bu güvencesinden yararlanma imkanı bulunmamaktadır somut olayda davalıların açıkça kişisel kusurlarına dayanılmıştır o nedenle anılan anayasa ve yasa hükümlerinin göz önünde tutulabilmesi söz konusu değildir yargıtay hukuk genel kurulunun tarihli ve sayılı kararının ilgili kısmı şöyledir taraflar arasındaki maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda ankara asliye mahkemesince davanın yargı yolu sebebiyle husumet yönünden reddine dair verilen gün ve k sayılı kararın incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmesi üzerine yargıtay dairesinin gün ve sayılı ilamı ile dava haksız eylemden kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir mahkemece davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiş hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir dava dilekçesinde doktor olan davalıların tedavi sırasındaki tedbirsizlik ve dikkatsizlikleri sonucu oğlunun ölümüne neden oldukları iddia edilerek tazminat istenilmiştir mahkemece anayasa maddesi ve sayılı kanun un maddesi hükümleri uyarınca husumet nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir anayasa maddesi ve sayılı kanun un maddesinde memurlar ve kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken işledikleri kusurlardan doğan tazminat davalarının ancak idare aleyhine açılabileceği benimsenmiştir ne var ki bu kural mutlak olmayıp idari yetkilerin kullanılma alanı ile diğer bir ifade ile idari işlem ve eylem niteliğini yitirmemiş davranışlar ile sınırlıdır özellikle haksız eylemlerde kamu başvuru numarası karar tarihi görevlisinin anayasa bu güvencesinden yararlanma imkanı bulunmamaktadır somut olayda davalıların açıkça kişisel kusurlarına dayanılmıştır o nedenle anılan anayasa ve yasa hükümlerinin göz önünde tutulabilmesi söz konusu değildir tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına dosyadaki tutanak ve kanıtlara bozma kararında açıklanan gerektirici nedenlere ve özellikle anayasanın gereğince memurların ve diğer kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken meydana gelen zararlara ilişkin davaların idare aleyhine dava açılabilmesinin eylemin hizmet kusurundan kaynaklanmış olması koşuluna bağlı bulunmasına dava dilekçesinde sıralanan maddi olguların davalıların salt kişisel kusuruna dayanıldığını göstermesi karşısında öncelikle bu iddia doğrultusunda delillerin toplanıp değerlendirilerek sonuca varılmasının gerekmesine hukuk genel kurulu gün ve gün ve gün gün ve gün gün ve gün ve e k sayılı ilamlarında da aynı ilkenin benimsenmiş olmasına göre hukuk genel kurulu da benimsenen özel daire bozma kararına uyulmak gerekirken önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırıdır yargıtay hukuk dairesinin tarihli ve sayılı kararının ilgili kısmı şöyledir türkiye cumhuriyeti anayasası maddesinde memurlar ve diğer görevlilerinin yetkilerini kullanırken işledikleri kusurlardan doğan tazminat davalarının ancak idare aleyhine açılabileceği amir hükmü yer almaktadır dava kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken kusurları sonucu kişilere zarar vermelerinden kaynaklanan ve zarar görenlerin kamu görevlileri aleyhine açtıkları davasıdır sorun kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken veya görevlerini yaparken kişilerin zarar görmesi halinde zarar görenin kamu görevlisinin şahsına karşı açtığı davada kamu görevlisinin hizmet kusurundan ayrılabilen kişisel kast ve kusurunun araştırılmasına gerek olup olmadığı ve netice itibariyle davanın esastan mı yoksa husumetten mi reddine veya kabulüne karar verileceği ve bu konuda yorum yolu ile sonuca ulaşmanın ve uygulama yapmanın mümkün olup olmadığına ilişkindir bu durumda kamu görevlisinin görevini yaparken kusurlu davranışta bulunmasının hizmet kusuru mu yoksa hizmetten ayrılabilen kişisel kusuru mu olacağının tespiti gerekmektedir kamu kurumları kamu hizmeti yaparlar ancak kamu kurumları tüzel olduklarından ve bu kişilik maddi değil soyut bir kişilik olduğundan kamu hizmetini yerine getiremezler kamu hizmeti gerçek kişi konumunda olan kamu görevlileri ve bunların kullandıkları araç ve gereçlerle yerine getirilir bunun sonucu olarak kamu görevlilerinin veya bunların kullandıkları araç ve gereçlerin kusur ihmal ve hatalarından dolayı kamu hizmetinin yerine getirildiği sırada kişilerin zarar görmesi halinde meydana gelecek kusur kamu kurumunun hizmet kusurunu oluşturur burada kamu görevlisinin hizmetten ayrılabilen kişisel kusurundan bahsetmek kesinlikle mümkün değildir kamu görevlisinin buradaki kusuru hizmet kusurunu oluşturur hizmetten ayrılabilen kişisel kusur ise kamu hizmeti ile ilgisi olmayan görevlisinin özel hayatı ile tamamen özel tutum ve davranışlarından kaynaklanan bir kusurdur başvuru numarası karar tarihi anayasa maddesinde memurlar ve diğer kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken görevlerini yaparken işledikleri kusurlardan doğan tazminat davaları rücu edilmek kaydıyla kanunun gösterdiği şekil ve şartlara uygun olarak ancak idare aleyhine dava açılabilir sayılı devlet memurları yasası kişilerin uğradıkları zararlar başlıklı maddesinde kişiler kamu hukukuna tabi görevlerle ilgili olarak uğradıkları zararlardan dolayı bu görevleri yerine getiren p aleyhine ilgili kurum aleyhine dava açarlar borçlar yasası haksız muamelelerden doğan borçlar başlıklı maddesinde gerek kasten gerek ihmal ve teseyyüp yahut tedbirsizlik ile haksız bir surette diğer kimseye bir zarar ika eden şahıs o zararın tazminine mecburdur anayasa maddesi ile sayılı devlet memurları yasası maddesinin borçlar yasası maddesi ışığında yorumlayarak kamu aleyhine kişisel kast ve kusurlarının varlığı halinde adli yargı da dava açılabileceğinin kabulü mümkün değildir zira borçlar yasası maddesi genel bir hüküm olup yine genel olarak zarar ika eden şahsı esas almış olup kamu görevlisi veya memurdan bahsetmemektedir bir konuda hem genel hüküm hem de özel hüküm varsa o takdirde özel hükümlere üstünlük verilerek uygulama yapılması hukukun temel prensiplerindendir yukarıda açıklanan anayasa ile sayılı devlet memurları yasası maddesi karşısında borçlar yasası maddesi esas alınarak kamu görevlilerinin kast ve kusurlarından dolayı kamu görevlileri aleyhine dava açılabileceğinin yorum yoluyla kabul edilmesi de mümkün değildir anayasa maddesiyle sayılı devlet memurları yasası maddesi yorum gerektirmeyecek kadar açık net ve amirdir diğer yandan yasalar iptal edilmedikçe veya değiştirilmedikçe yürürlüktedir ve mevcut hükümleri ile uygulanmaları gerekir yargı uygulamaları ve bir kısım sosyal ihtiyaçlar nedeni ile yasaların yetersizliği veya değiştirilmesi gerektiği düşünce ve kanaatinde olsa dahi yorum yolu ile anayasa ve yasa maddelerini uygulamayarak atıl bırakamaz yorum yolu ile anayasa ve yasalara aykırı uygulama yapamaz ve karar veremez varsa yeni yasal düzenlemeler yapılabilir ve yasal düzenleme yapma yetki ve görevi tbmm ne aittir sonuç olarak kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken işledikleri kasıtlarından ve kusurlarından dolayı doğan tazminat davalarında kamu görevlilerinin aleyhine değil ancak kamu idaresi aleyhine dava açılabileceğinin kabulü gerekir şu durumda yerel mahkemece kamu görevlisi olan davalılar hakkında kusurlarına dayanılarak açılan davanın husumet yönünden reddine karar verilmesi gerekirken yerinde olmayan yazılı gerekçe ile işin esası incelenerek yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir danıştay dairesinin tarihli ve sayılı kararının ilgili kısmı şöyledir il sayılı yargılama usulü kanunu maddesinde idari eylemlerden hakları ihlal edilmiş olanların idari dava açmadan önce bu eylemleri yazılı bildirim üzerine veya başka suretle öğrendikleri tarihten itibaren bir yıl ve her halde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde ilgili idareye başvurarak haklarının yerine getirilmesini istemelerinin gerekli olduğu bu isteklerinin kısmen veya tamamen reddi halinde bu konudaki işlemin tebliğini izleyen günden itibaren veya istek hakkında altmış gün içinde cevap verilmediği takdirde bu sürenin bittiği tarihten itibaren dava süresi içinde dava açılabilecekleri görevli olmayan adli ve askeri yargı mercilerine açılan tam yargı davasının görev yönünden reddi başvuru numarası karar tarihi halinde sonradan idari yargı mercilerine açılacak davalarda birinci fıkrada öngörülen idareye başvurma şartı aranmayacağı kuralına yer verilmiştir yukarıda anılan kanun maddesinde idareye başvuru süresinin idari eylemlerden zarar gören kişilerin eylemi öğrendiği tarihten itibaren başlayacağı saptanmış olmaktadır bu haliyle başvurma süresine başlangıcı yalnızca eylem tarihi ve zararlı sonucun doğduğu tarihi esas almanın zararın henüz ortaya çıkmadığı veya çıksa bile zararın çıkış sebebinin öğrenilemediği durumlarda dava açma süresinin çok kısalmasına yol açacağı yada dava açma hakkını ortadan kaldıracağı ve hak arama özgürlüğüyle bağdaşmayacağı açıktır bundan dolayı zararın doğmasına olan eylemin idariliğinin öğrenildiği tarihi almak gerekmektedir dava dosyasının incelenmesinden davacının yılının ağustos ayında bisikletten düşerek yaralanması üzerine kaldırıldığı konya numune hastanesinde yapılan tedavi ve ameliyatından sonra iyileşememesi sonucunda başvurduğu konya eğitim ve araştırma hastanesinden tarihinde aldığı rapordan oranında özürlü olduğum öğrendiği davacının ameliyatı gerçekleştiren doktor s s aleyhine tazminat istemiyle tarihinde konya asliye hukuk mahkemesinin sayılı esasına kayıtlı olarak açtığı davanın tarih ve e k sayılı kararla anılan davamı idareye karşı açılması gerektiğinden husumet nedeniyle reddedildiği ve bahsi geçen kararın yargıtay hukuk dairesinin tarih ve e k sayılı kararıyla onanarak kesinleşmesi üzerine davalı idare aleyhine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır buna göre davacının konya eğitim ve araştırma hastanesinden o tarihinde aldığı rapordan oranında özürlü olduğunu öğrendiği bunun üzerine tarihinde ameliyatı gerçekleştiren doktor aleyhine tazminat istemiyle konya asliye hukuk mahkemesinde açılan davanın husumet yokluğu nedeni ile reddedilerek buna ilişkin kararın tarihinde kesinleştiği davacının söz konusu kararın kesinleşmesiyle birlikte eylemi ve eylemin idareye atfedilebilir olduğunu öğrendiği tarihinden itibaren yıl içinde tarihinde açtığı davada süre aşım bulunmamakta olup mahkemesince davanın esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken davanın süre aşımı yönünden reddi yolunda verilen kararda usul hükümlerine uygunluk görülmemektedir danıştay dairesinin aynı yönde verdiği tarihli ve sayılı kararının ilgili kısmı şöyledir anılan kararın yargıtay hukuk dairesinin tarih ve e k sayılı kararı ve özetle uyuşmazlığın idarenin hizmet kusurundan kaynaklandığı husumetin idareye yöneltilmesi gerektiği gerekçesi ile bozulduğu bozma kararı sonrasında sakarya asliye hukuk mahkemesinin tarih ve e k sayılı kararı ile bozma kararına uyularak uyuşmazlığın idarenin sorumluluğuna dair kuralar çerçevesinde görülmesi husumetin idareye yöneltilmesi gerekçesi ile davanın reddine karar verildiği anılan kararın tarihinde kesinleşmesini müteakiben tarihinde görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır bu durumda sayılı yasanın üncü maddesinde öngörülen sürenin eylemin idariliğinin ortaya çıktığı tarihten itibaren hesaplanması zorunludur aksi yorumun zarara yol açan eylemin idariliğinin ortaya çıkmasıyla kullanılması mümkün olan dava açma hakkını ortadan kaldıracağı hak arama özgürlüğüyle bağdaşmayacağı açıktır bu itibarla olayda davacıların oğlunun doğum tarihi olan tarihi eylemin ortaya çıktığı tarih olarak kabul edilebilirse de yasada öngörülen eylemin idari olup olmadığı hususunun ortaya çıktığı tarihin bu tarih olarak kabulüne olanak bulunmamaktadır başvuru numarası karar tarihi durum böyle olunca eylemin idareliğinin kesin olarak öğrenildiği sakarya asliye ceza mahkemesinin tarihli doktor hakkında verdiği mahkumiyet kararından itibaren yargılama usulü kanununun maddesinde belirlenen yıllık süreye riayet edilerek asliye hukuk mahkemesinde tarihinde açılan davada süre aşımı bulunmadığından işin esasının incelenmesi gerekirken süre aşımı bulunduğu gerekçesiyle davanın reddi yolunda verilen temyize konu kararda hukuka uygunluk görülmemektedir b uluslararası hukuk avrupa hakları sözleşmesi avrupa hakları sözleşmesinin sözleşme maddesinin birinci fıkrasının ilgili bölümü şöyledir herkes medeni hak ve yükümlülükleri hakkında karar verilmesi için kanun tarafından kurulmuş bağımsız ve tarafsız bir yargı makul bir süre içinde adil ve kamuya açık bir şekilde yargılanma hakkına sahiptir avrupa hakları mahkemesi avrupa hakları mahkemesi sözleşmenin maddesinin birinci fıkrası açık bir biçimde mahkeme veya yargı erişim hakkından söz etmese de maddede kullanılan terimler bir bütün olarak bağlamıyla birlikte dikkate alındığında anılan fıkranın mahkemeye erişim hakkını da garanti altına aldığı sonucuna ulaşıldığını belirtmiştir krallık b no göre mahkemeye erişim hakkı sözleşmenin maddesinin birinci fıkrasına içkindir bu çıkarsama sözleşmeci devletlere yeni yükümlülük yükleyen genişletici bir yorum olmayıp maddenin birinci fıkrasının birinci cümlesinin lafzının sözleşmenin amaç ve hedefleri ile hukukun genel prensiplerinin birlikte okunmasına dayanmaktadır sonuç olarak sözleşmenin maddesinin numaralı fıkrası herkesin medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili iddialarını mahkeme önüne getirme hakkına sahip olmasını kapsamaktadır krallık adil yargılanmanın bir unsurunu teşkil eden mahkemeye erişim hakkının mutlak olmadığını doğası gereği devletin düzenleme yapmasını gerektiren bu hakkın belli ölçüde sınırlanabileceğini kabul etmektedir ancak bu sınırlamaların kişinin mahkemeye erişimini hakkın özünü zedeleyecek şekilde ve genişlikte kısıtlamaması ayrıca zayıflatmaması gerektiğini ifade etmektedir göre meşru bir amaç taşımayan ya da uygulanan araç ile ulaşılmak istenen amaç arasında makul bir orantılılık ilişkisi gözetmeyen sınırlamalar sözleşmenin maddesinin numaralı fıkrasıyla uyumlu olmaz sefer yılmaz ve meryem b no b no march b no dava hakkını süre sınırına bağlayan iç hukuk hükümlerinin yorumlanmasının öncelikli olarak kamu otoritelerinin ve özellikle mahkemelerin görevi olduğunu belirtmekte ve kendisinin rolünün bu yorumun etkilerinin sözleşmeyle uyumlu olup olmadığının tespitiyle sınırlı olduğunu ifade etmektedir süre sınırı getiren kuralların iyi adalet yönetiminin güvence altına alınması amacına dayandığına işaret eden bu kuralların veya bunların uygulanmasının ilgililerin ulaşılabilir başvuru yollarına müracaatlarını engelleyecek mahiyette olmaması gerektiğini değerlendirmektedir bu bağlamda her bir olayın somut başvuru yolunun özellikleri ışığında ve sözleşmenin maddesinin birinci fıkrasının amaç ve hedefleri çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğinin altını çizmektedir başvuru numarası karar tarihi bu ilkeler uyarınca mahkemelerin dava açılabilmesi için öngörülen yasal yükümlülükleri uygularken hem yargılama adaletinin zayıflamasına yol açacak düzeyde aşırı şekilcilikten hem de kanunlarda öngörülen usule ilişkin gereklilikleri abes hale getirecek seviyede aşırı esneklikten kaçınması gerektiğini belirtmektedir kuralların belirliliği ve iyi adalet yönetimini sağlama amacına hizmet etme işlevlerini yitirmesi halinde ve ilgililerin davalarının esasının yetkili mahkeme tarafından karara bağlanmasını önleyecek birtakım bariyerler oluşturma fonksiyonu görmesi durumunda mahkemeye erişim hakkının zedeleneceğini ifade etmektedir v