Sababu mbalimbali za wanafunzi katika shule za upili kupuuza masomo ya kiufundi 

MJADALA KUHUSU SABABU MBALIMBALI WANAFUNZI WA SHULE ZA UPILI KUPUUZA MASOMO YA KIUFUNDI 
Elimu ni mafunzo ambayo mtu hupata kutoka kwenye jamii na kuifanyia kazi ili kujikimu kimaisha na kuikuza. Kuna aina mbili ya masomo moja wapo ni masomo ya kiufundi ambayo yanahusu matumizi ya akili na kazi za mikono hasa ndizo hutumika katika kazi za kiufundi. Mathalan ujenzi, sayansi kimu, kuchomelea na umekanika watu wengi hawajazingatia kwa sababu ya kuzitilia mkazo kazi za maofisini kwa sababu aina ainati mithili ya mchanga wa ufuo wa bahari ambazo huchochea wanafunzi wa shule za upili kupuuza masomo ya kiufundi mathalani kuchunga mbuzi, kulima, kuwasha jiko na hata kupiga deki. 
Kwanza kabisa husababishwa na walimu na wakereketwa wa elimu ya kiakedemia. Wengi wao hawaoni ubora wa kazi za kiufundi bali kuzipuuza na kuona hazina kipato cha juu kama kiakademia. Naam, jambo usilolijua ni kwa usiku wa giza. Kwani wengi wangesoma kazi ya kiufundi kungekuwa na mabadiliko makubwa sana. 
Pili, kuna ukosefu wa walimu waliohitimu masomo ya kiufundi. Jambo hili linawafanya
wanafunzi wa shule za upili kupuuza masomo hayo kwa kuamini kuwa hayanathamani baada ya kugundua walimu wengi waliohitimu. Je, wewe unaonaje? 
Tatu, msisitizo mkubwa katika masomo ya kiakademia pasi ya kiufundi. Umma wengi wanaamini kwamba ukisomea masomo ya kikademia mathalani Udaktari au uwakili malipo yao huwa ya juu, kuheshimika na hata kusikilizwa.
Fauka ya hayo, hapajaridhihirika bayana anaonyesho ya hatua ambazo mwanagenzi atapitia hadi 
pengine chuo kikuu. Kwa kuwa kazi za kiufundi hazijapewa kipaumbele, inadhihirika ya kwamba hakuna dalili yoyote ya mwanafunzi kupata masomo ya kiufundi hadi chuo kikuu kwani vinapokuwa vyuo vikuu maisha ya wengi yangesonga mbele kwa kupata mafunzo kuhusu kazi za kiufundi iwapo mpanda ngazi hushuka. 
Kwa kuwa masika hayakosi mbu! pia kwa upande mwengine masomo ya kiufundi huwa ni ya gharama hivyo basi kuona bora kushikilia masomo ya akademia kwa minajili ya uwezo wa mtu . Ama kwa hakika watu hujikuna wajipatapo.
Licha ya kuwa kazi za kiufundi huzorota tunaweza kuziboresha kupitia serikali kuongeza ufadhili kwa kujenga vyuo vikuu ili kukuza vipawa vya vijana ili wapate kuhitimu na kuimarisha kazi za kiufundi. Vile vile inaweza kupunguza uhamiaji mjini kwa kufungulia watu kazi za kiufundi mfano, maduka ya Vinyozi, mahali pa kukata kuni mahali pakutengeneza mathalan nywele kuna hata mahali pa kuchungia wanyama. Haya yote yataweza kuzuia adinasi wengi walio na masomo ya kazi za kiufundi kuhamia mijini. Visa vya uhalifu navyo vitapungua iwapo wengi watajishughulisha na kazi zao za kiufundi. Uhalifu mathalani uporaji na utumizi wa mihadarati utapungua katika jamii yetu na kulipa jamii sifa mithili ya siafu iwapo wengi watapata kazi itakuuwa rahisi kujimudu pamoja na familia zao. Waama, ukiona vyaelea jua vimeundwa. Kwa kuwa kuna uhaba wa nafasi za kazi wanaosomea kazi za kiufundi huweza kupata kazi upesi kwa sababu watu wana wahitaji. Kwa ilhamu mathalani, somo la Sayansi kimu waliohitimu hivyo basi kuhitajika kwa shule tofauti. Ama kweli, elimu ni bahari haina mwisho.