Graphium (bướm)

Graphium là một chi bướm phượng chủ yếu sống ở vùng nhiệt đới, thường được gọi là bướm đuôi kiếm. Có nguồn gốc từ Á-Âu, Châu Phi và Châu Đại Dương, chi này có hơn 100 loài. Màu sắc của chúng đa dạng tùy theo môi trường sống; từ rừng mưa nhiệt đới đến thảo nguyên. Một số loài có đuôi dài như lưỡi kiếm, trong khi những loài khác không có. Các loài Graphium thường được nhìn thấy ở các vũng bùn.

Những loài có màu sắc sặc sỡ hơn được các nhà sưu tập ưa chuộng và thường được đóng khung để bán. Các loài nổi tiếng bao gồm Graphium agamemnon, G. sarpedon, và G. weiskei. Trong số các loài này có Graphium idaeoides, nổi bật vì bắt chước hoàn hảo loài Idea leuconoe.

Ấu trùng ăn nhiều loại cây thuộc họ Annonaceae (phổ biến nhất), Magnoliaceae (phổ biến), Lauraceae (phổ biến), Rutaceae, Dioscoreaceae, Bombacaceae, Piperaceae, Anacardiaceae, Apocynaceae, Malpighiaceae, Hernandiaceae, Guttiferae, Monimiaceae, Pandanaceae, Winteraceae và Euphorbiaceae.

Các loài

Sắp xếp theo bảng chữ cái:

Phân chi: Idaides
nhóm loài: codrus
 Graphium anthedon (C. Felder & R. Felder, 1864)
 Graphium cloanthus (Westwood, 1841)
 Graphium codrus (Cramer, [1777])
 Graphium empedocles (Fabricius, 1787), 
 Graphium empedovana (Corbet, 1941)
 Graphium gelon (Boisduval, 1859)
 Graphium macleayanus (Leach, 1814)
 Graphium mendana (Godman & Salvin, 1888)
 Graphium monticolus (Fruhstorfer, 1896)
 ?Graphium protensor (Gistel,1857)
 Graphium sarpedon (Linnaeus, 1758)
 Graphium stresemanni (Rothschild, 1916)
 Graphium weiskei (Ribbe, 1900)

nhóm loài: eurypylus
 Graphium agamemnon (Linnaeus, 1758)
 Graphium arycles (Boisduval, 1836)
 Graphium bathycles (Zinken, 1831)
 Graphium chironides (Honrath, 1884)
 Graphium doson (C. Felder & R. Felder, 1864)
 Graphium eurypylus (Linnaeus, 1758)
 Graphium evemon (Boisduval, 1836)
 Graphium leechi (Rothschild, 1895)
 Graphium macfarlanei (Butler, 1877)
 Graphium meeki (Rothschild & Jordan, 1901)
 Graphium meyeri (Hopffer, 1874)
 Graphium procles (Grose-Smith, 1887)

nhóm loài: wallacei
 Graphium browni (Godman & Salvin, 1879)
 Graphium hicetaon (Mathew, 1886)
 Graphium sandawanum Yamamoto, 1977
 Graphium wallacei (Hewitson, 1858)

Phân chi: Arisbe Hübner, [1819]
nhóm loài: antheus
 Graphium antheus (Cramer, [1779])
 Graphium evombar (Boisduval, 1836)

nhóm loài: policenes
 Graphium biokoensis Gauthier, 1984
 Graphium colonna (Ward, 1873)
 Graphium gudenusi (Rebel, 1911)
 Graphium illyris (Hewitson, 1872)
 Graphium junodi (Trimen, 1893)
 Graphium kirbyi (Hewitson, 1872)
 Graphium liponesco (Suffert, 1904)
 Graphium policenes (Cramer, [1775])
 Graphium policenoides (Holland, 1892)
 Graphium polistratus (Grose-Smith, 1889)
 Graphium porthaon (Hewitson, 1865)

nhóm loài: angolanus
 Graphium angolanus (Goeze, 1779)
 Graphium endochus (Boisduval, 1836)
 Graphium morania (Angas, 1849)
 Graphium ridleyanus (White, 1843)
 Graphium schaffgotschi (Niepelt, 1927)
 Graphium taboranus (Oberthür, 1886)

nhóm loài: leonidas
 Graphium cyrnus (Boisduval, 1836)
 Graphium leonidas (Fabricius, 1793)
 Graphium levassori Charles Oberthür, 1890

nhóm loài: tynderaeus
 Graphium tynderaeus (Fabricius, 1793)
 Graphium latreillianus (Godart, 1819)

nhóm loài: philonoe
 Graphium philonoe (Ward, 1873)

species group: adamastor
 Graphium abri Smith & Vane-Wright, 2001
 Graphium adamastor (Boisduval, 1836)
 Graphium agamedes (Westwood, 1842)
 Graphium almansor (Honrath, 1884) 
 Graphium auriger (Butler, 1876)
 Graphium aurivilliusi (Seeldrayers, 1896)
 Graphium fulleri (Grose-Smith, 1883)
 Graphium hachei (Dewitz, 1881)
 Graphium kigoma Carcasson, 1964
 Graphium olbrechtsi Berger, 1950
 Graphium poggianus (Honrath, 1884)
 Graphium rileyi Berger, 1950
 Graphium schubotzi (Schultze, 1913)
 Graphium simoni (Aurivillius, 1899)
 Graphium ucalegon (Hewitson, 1865)
 Graphium ucalegonides (Staudinger, 1884)

Phân chi: Pathysa 
nhóm loài: antiphates
 Graphium agetes (Westwood, 1841)
 Graphium androcles (Boisduval, 1836)
 Graphium antiphates (Cramer, [1775])
 Graphium aristeus (Stoll, [1780])
 Graphium decolor (Staudinger, 1888)
 Graphium dorcus (de Haan, 1840)
 Graphium epaminondas (Oberthür, 1879)
 Graphium euphrates (C. Felder & R. Felder, 1862)
 Graphium euphratoides (Eimer, 1889)
 Graphium nomius (Esper, 1799)
 Graphium rhesus (Boisduval, 1836)
 Graphium stratiotes (Grose-Smith, 1887)

Phân chi: Paranticopsis Wood-Mason & de Nicéville, 1887
 Graphium delessertii (Guérin-Méneville, 1839) – Malayan zebra
 Graphium deucalion (Boisduval, 1836)
 Graphium encelades (Boisduval, 1836)
 Graphium idaeoides (Hewitson, 1853)
 Graphium macareus (Godart, 1819)
 Graphium megaera (Staudinger, 1888)
 Graphium megarus (Westwood, 1844)
 Graphium ramaceus (Westwood, 1872)
 Graphium phidias (Oberthür, 1906)
 Graphium stratocles (C. Felder & R. Felder, 1861)
 Graphium thule (Wallace, 1865)
 Graphium xenocles (Doubleday, 1842)

Phân chi: Pazala Moore, 1888
 Graphium alebion (Gray, [1853])
 Graphium eurous (Leech, [1893]) – sixbar swordtail
 Graphium glycerion (Gray, 1831) – spectacle swordtail
 Graphium incerta Bang-Haas, 1927
 Graphium mandarinus (Oberthür, 1879) – spectacle swordtail
 Graphium mullah (Alphéraky 1897)::* Graphium tamerlana (Oberthür, 1876)
 Graphium timur (Ney, 1911) synonymised with Graphium mullah by Cotton and Racheli, T., 2007 
 Graphium wenlingae Hu, Condamine, Monastyrskii & Cotton, 2019

Tham khảo

Liên kết ngoài
"Distribution of Afrotropical Kite Swallowtails" (broadly subgenera Pazala and Arisbe) Natural History Museum.
"Genus Graphium". Insecta.pro.

Chi bướm
Họ Bướm phượng