Papal ferula

Papal ferula (; Latin ferula, nghĩa là “cây gậy”) là gậy mục tử được Giáo hoàng của Giáo hội Công giáo sử dụng. Đây là một cây gậy có núm ở trên đỉnh và được gắn một cây thánh giá. Nó khác với Crosier, loại gậy mục tử do các giám mục của Giáo hội Latinh sử dụng, vốn có đầu cong hoặc uốn theo kiểu gậy của những người chăn cừu

Lịch sử

Thời kỳ đầu
Theo truyền thống, các giáo hoàng không dùng ferula, crosier hay gậy mục tử sử dụng như gậy nghi lễ trong phụng vụ giáo hoàng. Việc dùng gậy quyền không được nhắc đến trong những ghi chép về Thánh lễ Giáo hoàng. Thời kỳ đầu của Giáo hội, đôi khi giáo hoàng có mang gậy mục tử bên mình, nhưng rồi việc này lại biến mất vào thời Giáo hoàng Innôcentê III. Ngài viết trong tác phẩm De Sacro altaris mysterio (“Về mầu nhiệm bàn thờ”, I, 62): “Giáo hoàng Rôma không dùng gậy của người chăn chiên.” Lý do là vì crosier thường được Tổng giám mục (hoặc một giám mục khác) trao cho một tân giám mục khi thụ phong. Trái lại, giáo hoàng không nhận sự tấn phong từ giám mục khác, mà được trao pallium trong lễ đăng quang, “Papal coronation” hay “Papal inauguration” hiện đại.

Thời Trung cổ 
Trong thời Trung Kỳ Trung Cổ, các giáo hoàng lại bắt đầu dùng một loại gậy gọi là ferula như một phần trong phẩm phục của mình. Nó tượng trưng cho quyền lực trần thế và quyền cai quản, bao gồm cả “quyền trừng phạt và áp đặt việc đền tội”. Hình dáng chính xác của những cây gậy thời kỳ này không được biết rõ, nhưng có lẽ là gậy có núm ở đầu và gắn một cây thánh giá một nhánh.Gậy này không phải là vật dụng phụng vụ phổ biến, mà chỉ dùng trong một số nghi lễ đặc biệt dành riêng cho giáo hoàng, chẳng hạn lễ mở Cửa Thánh hoặc Cung hiến nhà thờ, khi đó giáo hoàng “cầm gậy gõ ba lần lên cửa và vạch các chữ Hy Lạp và Latinh trên sàn nhà thờ”.

Thời hiện đại 
Từ thời Giáo hoàng Paul VI trở đi, gậy mục tử giáo hoàng là một Cây khổ hình một nhánh theo kiểu hiện đại, được nghệ sĩ Ý Lello Scorzelli thiết kế năm 1963, và được dùng giống như giám mục dùng crosier. Gíao hoàng Paul VI thực ra đã dùng ba cây ferula khác có cùng phong cách, với các phiên bản khác nhau ở chỗ thanh ngang thẳng hoặc uốn cong lên trên. Phiên bản nổi tiếng của Scorzelli có thanh ngang cong xuống, giống như paterissa mà các giám mục Giáo hội Công giáo Đông phương thường cầm. Paul VI lần đầu dùng cây gậy này vào ngày 8 tháng 12 năm 1965, khi bế mạc Công đồng Vatican II. Gậy Scorzelli này được các vị kế nhiệm ông giữ lại, bắt đầu với Pope John Paul I. Kiểu dáng ferula này thường gắn liền với Pope John Paul II và trở thành một trong những biểu tượng nhận diện của ngài trong hội họa và tượng thánh. 
Ngày 25 tháng 3 năm 1983, John Paul II dùng ferula của Leo XIII với ba thanh ngang trong lễ mở Cửa Thánh nhân dịp Năm Thánh Cứu chuộc. Năm 1990, Scorzelli đã làm một bản sao nhẹ hơn của ferula Paul VI cho John Paul II.
Ngày 16 tháng 3 năm 2008, trong lễ Chúa Nhật Lễ Lá tại Quảng trường Thánh Phêrô, Giaó hoàng Benedict XVI đã dùng ferula của Pius IX. Cây gậy này được dùng cho đến ngày 28 tháng 11 năm 2009 trong buổi Kinh chiều I Mùa Vọng. Sau đó, một cây ferula mới được tặng cho Benedict XVI bởi Circolo San Pietro. Theo Đức ông Guido Marini, Chủ lễ Phủ Giáo hoàng, nó “có thể được coi là gậy mục tử chính thức của Benedict XVI”.
Giaó hoàng Francis tiếp tục dùng ferula của Benedict XVI khi bắt đầu triều đại. Ngày 7 tháng 4 năm 2013, trong Thánh lễ nhận ngai Giám mục Rôma tại Tổng lãnh vương cung thánh đường Thánh Gioan Latêranô, ngài sử dụng ferula của Paul VI năm 1965.   Ngoài ferula của Paul VI và Benedict XVI, Francis cũng sử dụng một số ferula hay crosier khác được làm riêng cho ngài trong các chuyến viếng thăm mục vụ ở Ý và ngoài nước.
Giaó hoàng Leo XIV đã dùng ferula vốn chế tác cho Benedict XVI trong Thánh lễ công khai đầu tiên tại Sistine Chapel ngày 9 tháng 5 năm 2025. Trong ngày Leo XIV lên ngôi cùng các Thánh lễ sau đó, Leo lại dùng ferula của Paul VI.

Tham khảo

Đọc thêm
  Bühren, Ralf van: Kunst und Kirche im 20. Jahrhundert. Die Rezeption des Zweiten Vatikanischen Konzils (Konziliengeschichte, Reihe B: Untersuchungen), Paderborn: Ferdinand Schöningh 2008 ()

Liên kết ngoài 
 The Office of the Liturgical Celebrations of the Supreme Pontiff: The Staff 
 L'Ufficio delle celebrazioni liturgiche del sommo pontefice: La ferula  
 Philippi Collection: Crozier - Bishops' Staff - Posoch - Zezel - Pilgrim's Staff