Cụm tập đoàn quân F

Cụm tập đoàn quân F () là một đại đơn vị tác chiến chiến lược của Wehrmacht trong Thế chiến thứ hai. Tư lệnh của Cụm tập đoàn quân F có giai đoạn kiêm nhiệm vai trò Tư lệnh chiến trường Đông Nam (Oberbefehlshaber Südost).

Cụm tập đoàn quân F được thành lập ngày 12 tháng 8 năm 1943 tại Bayreuth (WK XIII), với lực lượng chính chủ yếu đóng  ở Balkan. Tư lệnh của Cụm tập đoàn quân là Thống chế Maximilian von Weichs, Tham mưu trưởng là Trung tướng Hermann Foertsch. Thuộc quyền có các đơn vị Đức và chư hầu ở Nhà nước Độc lập Croatia, cũng như ở các vùng lãnh thổ bị chiếm đóng của Serbia, Montenegro, Hy Lạp, Albania và các đảo lân cận của Địa Trung Hải.

Nhiệm vụ tác chiến chính của Cụm tập đoàn quân là chiếm đóng các quốc gia Đông Nam Âu, phòng thủ chống lại cuộc tấn công có thể xảy ra của Đồng Minh vào nơi được coi là "yếu ớt" của Đức và chống lại các nhóm du kích địa phương đang phát triển ảnh hưởng. Biên chế chủ lực của Cụm tập đoàn quân F trong phần lớn thời gian tham chiến là Tập đoàn quân thiết giáp số 2 ở Nam Tư và Albania, và Cụm tập đoàn quân E ở Hy Lạp .

Sau Chiến dịch Budapest, Hồng quân kiểm soát Bulgaria và tiến đến biên giới Bulgari-Nam Tư, bắt đầu giao chiến với các đơn vị của Cụm tập đoàn quân F. Trong chiến dịch Beograd, lực lượng của Cụm tập đoàn quân F ở Serbia bị Hồng quân đánh bại và phải rút về miền Nam Hungary và lãnh thổ của Nhà nước Độc lập Croatia, thành lập chiến trường Sremski. Một phần lực lượng của Cụm tập đoàn quân F đã tham gia trận Batina. Trước áp lực của Hồng quân, các đơn vị của Cụm tập đoàn quân F phải rút lui khỏi Hy Lạp và hầu hết Nam Tư. Ngày 25 tháng 3 năm 1945, Cụm tập đoàn quân F bị giải tán và nhiệm vụ Tổng tư lệnh chiến trường Đông Nam được chuyển giao cho Cụm tập đoàn quân E.

Biên chế chủ lực

Tháng 11 năm 1943 

 Tập đoàn quân thiết giáp số 2
 Bộ tham mưu
 Quân đoàn thiết giáp III SS, Thượng tướng SS (SS-Obergruppenführer) Felix Steiner
 Quân đoàn sơn cước XV, Thượng tướng bộ binh Ernst von Leyser
 Quân đoàn sơn cước XXI, Thượng tướng thiết giáp Gustav Fehn
 Quân đoàn LXIX, zb V. Thượng tướng bộ binh Helge Auleb
 Quân đoàn sơn cước V SS, Trung tướng Artur Phleps
 Cụm tập đoàn quân E
 Bộ Tham mưu
 Quân đoàn sơn cước XXII, Thượng tướng sơn cước Hubert Lanz
 Quân đoàn LXVIII, Thượng tướng phi hành Hellmuth Felmy
 Đội quân của chỉ huy pháo đài Crete
 Quân đoàn II (Aegean) của Bulgari
 Các đơn vị của Militärbefehlshaber Südost Thượng tướng bộ binh Hans Felber

Tháng 7 năm 1944 

Các đơn vị trực thuộc của Cụm tập đoàn quân chủ yếu là các sư đoàn "pháo đài" và dự bị kém năng lực hơn, các đơn vị tình nguyện nước ngoài cộng tác như "Cossack" và Sư đoàn bộ binh 392 (Croatia) .

 Tập đoàn quân thiết giáp số 2
 Bộ Tham mưu
 Quân đoàn sơn cước XV, Thượng tướng bộ binh Ernst von Leyser
 Quân đoàn sơn cước XXI, Thượng tướng thiết giáp Gustav Fehn
 Quân đoàn LXIX zb V. , Thượng tướng bộ binh Helge Auleb
 Quân đoàn sơn cước V SS, Trung tướng Arthur Phleps
 Cụm tập đoàn quân E
 Bộ Tham mưu
 Quân đoàn sơn cước XXII, Thượng tướng sơn cước Hubert Lanz
 Quân đoàn LXVIII, Thượng tướng phi hành Hellmuth Felmy
 Đội quân của chỉ huy pháo đài Crete
 Quân đoàn II (Aegean) của Bulgari
 Các đơn vị của Militärbefehlshaber Südost, Thượng tướng bộ binh Hans Felber

Để bảo vệ Serbia, Tư lệnh Cụm tập đoàn quân F đã sát nhập Cụm tập đoàn quân Serbia vào ngày 26 tháng 9 năm 1944. Liên binh đoàn Serbia () do tướng Hans Felber chỉ huy. Cụm tập đoàn quân Serbia bị giải thể vào ngày 27 tháng 10 năm 1944.

Chỉ huy

Tư lệnh

Tham mưu trưởng

Xem thêm 
 Chiến tranh nhân dân giải phóng Nam Tư

Chú thích

Tham khảo 
 Hogg, Ian V., German Order of Battle 1944: Các trung đoàn, đội hình và đơn vị của lực lượng mặt đất Đức, Arms and Armor Press, London, 1975
 Thomas, Nigel, (Tác giả), Andrew, Stephen, (Người vẽ tranh minh họa), Quân đội Đức 1939-45 (4): Mặt trận phía Đông 1943-45 (Men-at-Arms 330), Nhà xuất bản Osprey, 1998
 Mitcham, Samuel W., Jr., German Defeat in the East, 1944-45 (Stackpole Military History), 2007
 3-7648-1111-0 
 Heeresgruppe F - Lexikon des Wehrmacht 
 Tài liệu lưu trữ quốc gia Washington :
 T311, Cuộn 187 - Heeresgruppe F 1943/1944.
 T311, Cuộn 188 - Heeresgruppe F 1944.
 T311, Cuộn 189 - Heeresgruppe F 1944/1945.
 T311, Cuộn 190 - Heeresgruppe F 1944/1945.
 T311, Cuộn 194 - Heeresgruppe F 1944.
 T311, Cuộn 195 - Heeresgruppe F 1944.
 T311, Cuộn 196 - Heeresgruppe F 1944/1945.
 T311, Cuộn 285 - Heeresgruppe F 1943/1944.
 T311, Cuộn 286 - Heeresgruppe F 1944.

Đơn vị quân sự giải thể năm 1945
Đơn vị quân sự thành lập năm 1943
F
Lịch sử hiện đại Balkan