Danh sách quân chủ Serbia

Dưới đây là danh sách chi tiết về các vị quân chủ Serbia, từ các vị quân vương của các Vuơng công quốc Serbia thời Sơ kỳ Trung cổ cho tới các vị quân chủ Serbia hiện đại. Các tước hiệu các tước hiệu hoàng gia như: Knyaz (Vương công), Đại Župan (Đại Vương công), Vua, Tsar (Sa hoàng) và Chuyên chúa quốc.

Các nhà nước Serbia thời sơ kỳ Trung cổ (Thế kỷ thứ 7 – 960)

Vương triều Vlastimirović (Thế kỷ thứ 7 – 960) 
Vương triều Vlastimirović là vương triều đầu tiên của người Serb. Konstantinos VII Porphyrogennetos (913–959) trong một cuốn sách mô tả rằng những vị quân chủ Serbia thời kỳ này kế thừa ngôi vị theo kiểu cha truyền con nối (tức con trưởng sẽ nối ngôi cha mình), dù theo danh sách liêt kê về các vị quân vương có ghi chép rằng có một thời kỳ ghi chép rằng có một giai đoạn cai trị tam quân chủ. Người Serb lập ra một số thực thể chính trị khác nhau trước thế kỷ thứ 10, bao gồm: Serbia hay Zagorje (nghĩa là "vùng nội địa") bao gồm Serbia và một số vùng đất nhỏ thuộc Bosnia; Pomorje (vùng ven biển) gồm Duklja, Zahumlje, Paganoi, Travunija. Người Serbia nhận tước hiệu knyaz hoặc chấp quan (archon) từ Đông La Mã.

Người khai sinh vương triều đến từ vị quân chủ cùng tên Vlastimir. Thời kỳ này đánh dấu việc Thiên chúa giáo hóa người Serbs, các cuộc nội chiến cũng như họa ngoại xâm (từ người Bulgar hay Magyars) và cuộc tranh giành quyền lực giữa Đông La Mã và Bulgaria, với người Serb là một trong những bên thường xuyên đứng giữa trong cuộc tranh giành này. Lịch sử triều đại kết thúc vào thế kỷ thứ 10, khi Serbia bị sát nhập bởi Đế quốc Đông La Mã.

Vương triều Vojislavljević (1018 – 1186) 
Với việc Serbia bị sáp nhập một phần, vùng đất quanh thành phố Doclea bắt đầu nổi lên thành một Vương công quốc, nơi các lãnh đạo nhận tước hiệu archon của người Serbia — biểu thị vai trò lãnh đạo tối cao trong số người Serbia, đồng thời giữ các chức vụ được ban phong dưới quyền bá chủ của Đế quốc Đông La Mã.

Người đầu tiên giữ chức vụ này là Petar xứ Diokleia, mà ta chỉ biết đến qua một con dấu được tìm thấy vào thế kỷ 19. Người tiếp theo được biết đến là Jovan Vladimir, người sau đó trở thành chư hầu của Bulgaria. Stefan Vojislav đã thành công trong việc giành lại độc lập cho vương quốc, và ông là người sáng lập nên vương triều Vojislavljević, trị vì vùng Duklja từ đầu thế kỷ 11 cho đến khoảng những năm 1180.

Vương triều Vukanović (1091 – 1166)

Các nhà nước Serbia thời hậu kỳ Trung cổ (1166 – 1371)

Vương triều Nemanjić (1166 – 1373)

Sự sụp đổ của các nhà nước Trung cổ Serbia (1371–1496)

Các lãnh địa quý tộc 
Trước cuộc xâm lược của người Ottoman, đế quốc Serbia là một đế quốc phong kiến phân quyền. Các lãnh chúa trong đế quốc, hoặc theo Stefan Uroš  V, hoặc theo Vukašin, đồng cai trị cùng Uroš V từ năm 1365 từ gia tộc Mrnjačević, và do đó hình thành thể lưỡng đầu chế trong đế quốc Serbia. Đến năm 1371, Vukašin cùng nhiều quý tộc Serbia mất trong trận Maričke, và người Ottoman buộc các lãnh chúa miền Nam Serbia phải làm chư hầu cho mình. 4 tháng sau đó, Stefan Uroš V cũng mất, và các quý tộc không thể chọn được người kế vị nhằm cai trị liên bang Serbia khi đó. Các lãnh địa Serbia ngày càng phân mảnh do quyền lực trung ương không còn vì không có người cai trị. Lazar là người quyền lực nhất khi đó, khi ông cai trị vùng trung tâm Serbia ngày nay. Ông là lãnh đạo Serbia trong trận Kosovo (1389) nhằm ngăn chặn Ottoman bành trướng, tuy nhiên, với kết quả bất phân thằng bại (với việc hai bên bị thương vong nặng nề), hi vọng về việc chống Ottoman của các nhà nước Serbia tiêu tan, và các nhà nước Serbia dần rơi vào tay nhà Ottoman.

Dưới đây là sự phân chia các nhà nước cai trị của Serbia sau khi tan rã:

Lãnh địa Branković/Chuyên chế quốc Serbia 
Nhà Branković là một trong những gia tộc lớn tại đế quốc Serbia, với mối quan hệ rất thân thiết bên đằng ngoại với nhà Lazarević và do đó là với cả nhà Nemanjić . Sau sự sụp đổ của đế quốc Serbia, vùng lãnh địa nhà Branković bắt đầu mở rộng nhanh chóng về nhiều hướng khác nhau, với trung tâm là vùng Kosovo, một trong những vùng đất trung tâm của đế quốc Serbia xưa kia. Và cùng với sự tôn thính của Ottoman trong khu vực, nhà Branković trở thành nhà nước Serbia bị Ottoman tôn thính sau cùng. Nhà Branković cũng cai trị Chuyên chế quốc Serbia từ năm 1427 đến năm 1459.

Đệ Nhị Đế quốc Serbia và Công quốc Srem (1526 – 1532)

Ban quốc Lugos và Karánsebes 

 Michael de Somlya (1536)
 Péter Petrovics (1544–1549)
 John Glessan (1552)
 Gregory Bethlen xứ Iktár (1563)
 Gabriel Bethlen xứ Iktár (1564)
 Stephen Trompa (1575–1577)
 Gregory Palotić ( 1594)
 Paul Keresztesy (1605–1606) và (1610–1613)
 Ákos Barcsay (1644-1655)

Nhà Habsburg chiếm đóng Serbia

Serbia hiện đại (1804 – 1918)

Nhà nước Cách mạng Serbia (1804 – 1813)

Thân vương quốc Serbia (1815 – 1882)

Vương quốc Serbia (1882 – 1918)

Nam Tư (1918 – 1945) 

Sau khi chế độ quân chủ Nam Tư bị bãi bỏ, nước này trở thành một nhà nước xã hội chủ nghĩa do Josip Broz Tito và Nam Tư Cộng sản Liên đoàn đứng đầu. Sau đó, nhà nước Nam Tư bị giải thể dần qua một loạt các cuộc xung đột, với sự kiện cuối cùng là sự tan rã Nhà nước Liên bang Nam Tư giữa Serbia và Montenegro đổi tên thành Nhà nước Liên hiệp Serbia và Montenegro. Montenegro sau đó tách ra sau cuộc trưng cầu dân ý năm 2006 và Serbia trở thành nhà nước cộng hòa nghị viện cho đến hiện tại. Việc phục hoàng thông qua trưng cầuu dân ý cho Nam Tư rồi Serbia sau này cho đến giờ nhìn chung không thành công, mặc dù có được sự ủng hộ nhất định từ một số tổ chức chính trị và xã hội.

Xem thêm 

 Danh sách Tổng thống Serbia
 Tổng thống Serbia
 Tổng thống Serbia và Montenegro
 Vương miện Hoàng gia Serbia

Chú thích

Nguồn

Đọc thêm