Dấu binh lửa

Dấu binh lửa là một thiên tùy bút do tác giả Phan Nhật Nam thực hiện vào tháng 2 năm 1970 tại Tây Ninh.

Lịch sử
Theo tự thuật, vào thời điểm khởi thảo, tác giả đã ở tiểu đoàn nhảy dù được 8 năm (1963 - 1970) và đây là trứ tác đầu tay của ông, mà ông gọi là cuốn bi kí về đời lính chiến.

Tác phẩm phác đôi nét về 8 năm "ở lính", kể sơ lược từ thời điểm tháng 11 năm 1963 khi nhân vật Tôi vừa tất nghiệp khóa 18 Võ Bị Quốc Gia với hàm thiếu úy, được cử đi căn cứ không quân Biên Hòa trình diện Tiểu đoàn 07 Nhảy Dù. Sau đó tường thuật từng năm một, khi nhân vật Tôi trải qua những tháng ngày gian khổ vừa dự các khóa huấn luyện vừa nhận sự vụ lệnh điều về các địa bàn "nguy hiểm" ở vùng IV chiến thuật, có những lúc bị "lột lon" vì quậy trong sinh hoạt quân ngũ. Đỉnh điểm là chiến dịch Mậu Thân, khi nhân vật Tôi đã lên lon đại úy, được thử lửa thực sự tại đô thành Sài Gòn và ra tận Huế đối đầu các sư đoàn cộng quân thiện chiến nhất.

Tuyến tường thuật tạm dừng ở tháng 02 năm 1970, nhân vật Tôi theo Lữ đoàn 01 Nhảy Dù hội quân với hai lữ đoàn 1&2 không kị Hoa Kỳ ở căn cứ hỏa lực nhảy dù Tây Ninh, chuẩn bị vượt biên sang đất Miên truy quét cứ điểm hậu cần Mặt Trận Giải Phóng.

Nội dung
Bản ấn loát tác phẩm Dấu binh lửa được chia thành 25 chương, kèm bài phi lộ.

Tác phẩm đặt nhân vật Tôi ở vị trí người quan sát, giống như một gã du đãng phiêu lưu khắp nẻo đường quê hương thời chiến loạn. Tuy nhiên, hình ảnh quê hương trong cơn binh lửa không bi hùng như các sản phẩm tuyên truyền chính trị, mà hiện lên bỏng gắt. Những con người trong tác phẩm hiện lên với đầy toan tính lạnh lùng, những sai lầm tuổi trẻ, sự bất chấp mọi luân lý để giữ cái mạng và cả nhu cầu tâm sinh lý tối thiểu giữa làn đạn. Tuy nhiên, tác phẩm cũng không bỏ qua những giá trị vĩnh cửu của văn hóa và tinh thần đã hun đúc nên xứ sở mang tên Việt Nam, và ngầm coi là cái tồn tại sau cùng trong chiến thắng vinh quang.

 Lời Mở Đầu
 Chương 1: Sau tám năm ở lính
 Chương 2: Đến đơn-vị mới
 Chương 3: Những đường bay đầu-tiên
 Chương 4: Người chết dưới chân Chúa
 Chương 5: Trong cơn bi-phẫn
 Chương 6: Một chịu-đựng lặng-lẽ
 Chương 7: Nỗi sợ không cùng
 Chương 8: Để tập làm người
 Chương 9: Dưới chân đèo-mang
 Chương 10: Những ngày gãy-vụn
 Chương 11: Một nghề-nghiệp nguy-hiểm
 Chương 12: Người giữ cửa thủ-đô
 Chương 13: Lá cờ trong thành-phố
 Chương 14: Về một thành-phố hư-hại
 Chương 15: Những ngày thê-thảm
 Chương 16: Những ngày dài trên quê-hương
 Chương 17: Những tàn-phá thỏa-thuê
 Chương 18: Nghĩ về người ở mật-khu nơi không sinh-khí
 Chương 19: Quê-hương và người Huế
 Chương 20: Nghĩ về một kẻ thù kiệt lực
 Chương 21: Trong rừng cây lá xanh
 Chương 22: Người chỉ-huy về già
 Chương 23: Làm gì sau chiến-tranh (1)
 Chương 24: Làm gì sau chiến-tranh (2)
 Chương 25: Đi về hướng Tây...

Ảnh hưởng
Ngay khi vừa phát hành, tác phẩm Dấu binh lửa chiếm kỉ lục về doanh thu và phải tái bản liên tục để đáp ứng nhu cầu độc giả. Bắt đầu từ cuốn này, tác giả Phan Nhật Nam cho ấn hành loạt "bi kí" dựa trên những gì ông quan sát và từng trải trong chiến sự, trở thành cây bút thượng hạng trong giới văn chương về đề tài chiến tranh. Sau sự kiện Tháng Tư Đen, Dấu binh lửa cùng mọi tác phẩm kí danh Phan Nhật Nam bị đem ra đường phố đốt trong "chiến dịch bài trừ văn hóa phẩm đồi trụy" năm 1978. Tuy nhiên, những ấn bản Dấu binh lửa khác vẫn tồn tại ở nhiều thư viện tư thục nên nội dung không hề mai một theo thời đại.

Còn theo nghiên cứu gia Vương Trí Nhàn, ngay từ năm 1972, ấn phẩm Dấu binh lửa cùng một số tác phẩm khác của giới văn bút Việt Nam Cộng hòa đã được các nhà văn gốc Hà Nội tìm đọc trong quá trình theo đoàn quân tiến vào khu vực thành thị miền Nam, sau đó đem ra Bắc mở những cuộc hội thảo nhỏ về phương thức sáng tác của giới văn bút phía Nam.

Tham khảo
 Mùa hè đỏ lửa
 Tù binh và hòa bình

Liên kết

Tài liệu
 Võ Phiến, Văn học Miền Nam: Tổng quan, Văn Nghệ xuất bản, California, Mĩ, 1987.
 Phan Nhật Nam, Dấu binh lửa (tái bản), Sống xuất bản, California, Mĩ, 2015
 Phan Nhat Nam, Stigmates de guerre, Createspace Independent Publishing Platform, California, USA, 2016.

Tư liệu
 Với "một người lính viết văn" Phan Nhật Nam (Hoàng Lan Chi)
 Cảm nhận về Dấu binh lửa của Phan Nhật Nam (Bắc Đẩu Võ Ý)
 Từ Dấu binh lửa tới Tù binh và hòa bình
 Đọc Mùa chinh chiến ấy (Đoàn Tuấn) và Dấu binh lửa (Phan Nhật Nam) : Là người lính, họ có điểm tương đồng (Nguyễn Thị Hải Hà)
 Phan Nhật Nam - Hè vẫn còn đỏ lửa

Phan Nhật Nam
Hồi ký Việt Nam
Tác phẩm về chiến tranh Việt Nam